Zarządzenie Ministra Finansów z dnia 10 lipca 1951 r. w sprawie ramowego planu kont dla prowadzonych według zasad rozrachunku gospodarczego państwowych przedsiębiorstw handlu wewnętrznego na rok 1952.
Statutory Text (4 Articles)
§ 2. Wykonanie uchwaly parucza SlE: Prezesowi
Rady Ministr6w.
§ 3. Upowaznia si~ Prezesa Rady Ministr6w do
ogloszenia jednolitego tekstu lnstrukcji Nr 2.
§ 4. Uchwala wchodzi w zycie z dniem ogloszenia.
Prezes Rady Ministrow: J. Cyrankiewicz
931
ZARZl\DZENIE MINISTRA FINANS6w
z dnia 10 lipca 1951 r.
W lIPl'a-wfe
ramowego planu kont dla , prowadzonych wedlug zasad rozrachunku gospodarczego paiistwowych
przedsi~biorstw handlu wewnE;trznego na rok 1952.
Na podstawie § 1 ust. 1 pkt 8 rozporzqdzenia Rady
Ministrow z dnia 1 kwietnia 1950 r. w sprawie zakresu
dzialania Ministra Finans6w i zmiany zakresu dzialania
Panstwowej Komisji Planowania Gospodarczego (Dz. U.
R. P. Nr 22, paz. 188) oraz na podstawie pkt 2 uchwaly
Nr 226 Prezydium Rzqdu z dnia 24 marca 1951 r. w sprawie usprawnienia systemu rachunkowosci uspolecznionych przedsi~biorstw umoiliwiajqcego pogl~bienie rozrachunku gospodarczego i planowania koszt6w wlasnych
(Monitor Polski Nr A-28 , poz. 360) zarzqdza si~, co na-
czego panstwowych przedsi~biorstw handlu- wewn~trz
nego, stanowiqcy zalqcznik Nr 1 do niniejszego zarZqdzenia.
§ 2. Zatwierdza si~ ogolne zasady funkcjonowania
kont wymienionych w ramowym planie kont, 0 ktorym
mowa . w § 1, zawarte w zalqczniku Nr 2 do niniejszego
zarzqdzenia.
§ 3. Zarzqdzenie wchodzi w zycie z dniem 1 stycz..
nia 1952 r.
6t~puje
§ 1. Wprowadza sj~ na rok 1952 ramowy plan kont
dla prowadzonych wedlug zasad rozrachunku gospodar-
Minister Finanso-~: w z. E. Drozniak
Zalqcznik Nil' 1 do zarzqdzenia Ministra Finans6w z dnia 10 lipca
1951 r. (poz. 931).
RAMOWY PLAN KONT DLA PANSTWOWYCH PRZEDSIE;BIORSTW HANDLU WEWNE;TRZNEGO
Rozdzial I 901 002 003 004 -
Srodki trw ale
Inwestycje w dzieriawionych srodkach trwalych
Umorzenie srodkow trwalych
Likwidacja srodkow trwalych
Rozdzial II -
011 012 013 014 015 017 020 024 026 028 -
033 035 036 ' 037 039 -
Inwestycje i remonty kapjtaln~
Inwestycje rozpocz~te
Materialy na inwestycje
Zaliczki na inw€stycje
Inwestycje zakonczone
Remonty kapitalne
Finansowanie inwestycji
Rachunki bankowe srodk6w na inwestycje i remonty kapitalne
Fundusze na inwE'stycje i remonty kapitalne
Kredyty na inwestycje i remonty kapitalne
Dostawcy w zakresie inwestycji i remontow kapitalnych
Rozdzial III -
031 032 -
Srodki trwale
Fundusze wlasne -
Fundusz statutowy
Finansowanie srodk6w obrotowych
Dotacje na pokrycie planowych strat
Odprowadzenie nadwyzek srodkow obrotowych
Przelewy cz~sci zysku przeznaczonej dla budzetu ,
Przelewy - cz~sci zysku na inwestycje
Odpisy na fundusze specjalnego przeznaczenia
Rozdzial IV - Srodki pienit:zne
041 - Kasa
042 - Czeki obce
043 - Rachunek operacyjny
044 - Akredytywy ,
,
045 - lone rachunki bankowe
046 - .SrQdki pieni~zne w drodze
047 - Czeki limitowane
Rozdzial V - Kredyty bankowe
051 - Kredyty normatywne
052 - Kredyty ponadnormatywne
053 - Kredyty inkasowe
054 - lnne kredyty
057 - Kredyty przeterminowane
Rozdzial VI - Rozrachunki
061 -
Naleznosci w inkasie bankowym
-
062 - o.dbiorcy za faktury pozainkasowe
01,)3 - o.dbiorcy za faktury nie zapłacone w terminie
065 .- Dostawcy za faktury inkasowe
066- bostaw·c yza faktury pozainkasowe
067 - Dostawcy za faktury nie zapłacone w terminie
068 - Dostawy nie fakturowane
069 - Dostawcy za zaliczki
071 - Pracownicy za płace
072- Pracownicy za płace n ie podjęte
073 - Pracownicy za sClmy do rozliczenia
074 - Inne należności i zobowiązania
075 -:- Roszczenia sporne
076 - Roszczenia z tytułu mank, ubytków i stra t
077 - o.dchylenia od cen ewidencyjnych, mank ubytkó,'l
078 - Manka, ubytki i straty nie zaw'nione
079 - Kaucje otrzymane
~ozdział
141 -
VII - Rozrachunki publiczno-prawne
Rozrachunki z tytułu podatków, danin i opłat
Rozrachunki z tytułu ubezpieczeń społecznych
Rozrachunki z tytułu różnic budżetowych
RO?rachunki z innych tytułów pClbliczno-prawnvch
Rozd z iał
091 092 093 -
VIII - Rozrachunki wewnętrzno-branżowe
Rozrachunki z t ytułu wydzielonych środków
Rozrachunki bi eżące
Rozrachunki z samodzielnymi odoziałami przed-
094 095 -
Rozrachunki z tytułu różnic wyrównawczych
Scentralizowane rozrachunki z budżetem
siębiorstwa
Rozdział
IX - Fundusze specjalnego przeznaczenia
101 - Rozliczenie amortyzacji
102 - Fundusz zakładowy
104 - Fundusz p opierania produkcji ubocznej
106 - Inne fundusze
Ro zdział
111 112
113 -
Rozliczenia międzyokresowe
Nakłady przyszłych okresów
Rezerwa n a w ydatki przyszłych okresów
Dochody prz yszłych okresów
X -
Ro z dział XI Materiały
Ro zliczenie faktur i materiałów
Materiały podstawowe
Artykuły spożywcze w zakładach żywienia zbiorowego
'" 125 ;'-<Materiały pomocnicze
126 - Paliwo
127 - Części zapasowe ma.szyn
urz ą dzeń
128 - Przedmioty nietrwa ł e
129 - Zużycie przedmiot6w nietrw 'ól łych
131 - Materiały w przerobie
132 - o.pakowai1ia
133 - Pasze
134 - Odchylenia od cen ewidencyjny ch artykułów
121 123 124 -
spo ż ywczych
135 138 -
Odpadki
Inwentarz żywy
XII -
Place
Płace podstawowe i dodatkowe
Rozdział XIII -
Produkcja
151 - Produkcja podstawowa
152 - Półfabrykaty
153 - Produkcja pomocnicza
154 - K oszty b ezpieczeństwa
higieny p r acy
155 - R emonty bież ą ce
156 - Produkcj a rolna
158 - Koszty wydziałowe
159 - Koszty ogólno-zakładowe
161 - B raki
162 - Przestoje
165 -Rozliczenie wykonane j produkcji p d ;emys lowej
166 - R ozliczenie wv-konanej produkcji r olnej
167 - Gospodarka działów pomocniczych
Rozdział
081 082 083 084 -
. Poz. !)31
981
Rozdział
XIV -
Towary
Rozl iczenie faktur i towarów
Towary tv skł a dnicach
Towary w h urtowniach
Towary w punktach skupu
Wyroby gotowe w Zakładach przemysłowych
i rolnych
177 - o.dchylenia od kosztów planowanych wyrobów
gotowych
178 - Towary w składach sezonowych
179 - Towary w punktach sprzedaży detalicznej
182 - o.dchylenia od cen ewidencyjnych towarów
184 - R ezerwa na podatek obrotowy
185 - Koszty obciążające zapasy towa rów
187 - Towary na przechowaniu u odbiorców
189 ~ Towary wysłane
171 173 174 175 176 -
Rozdział
XV -
Koszty handlowe
191
o.dsetki
192
Eksplo:-tacja opakowań
193 - Koszty punktów skupu
194 -'- Koszty składów sezonowych
195 - Koszty składnic i biur zb ytu (sprzedaży)
196 - Koszty hurtowni
197 - Koszty punktów sprzedaży detalicznej
198 - Koszty zakładów ż y wienia zbiorowego
199
Koszty zarządu
Rozdział XVI -
Sprzedaż i przerzuty
~Ol
Sprzedaż
202 203 204 209 -
Sprzedaż drobrlOhurtowa towarów
detaliczna towarów
~pr z eCl.~±
h11rt ow a towarów
Sprz e d a ż
usłu g
P r zerzuty
Roz dzi a ł XVII -
Stra ty i zyski
211 ~ Na rzuty na p okrycie kosztów
r z ądu
'
212 - Prowizje w e wnętr zne
213 - P r owi z.i '~ z e wn ę t r zne
214 - Straty i źyski
wydzie l onęgo
z:l-
Zal ą czn i k
Nr 2 do zarządz e nia Min i.stra Finansów z dn ia 10 lipca
1951 r. (poz. 931),
o.GÓLNE ZASADY FUNKCJONOWANIA Ko.NT RAMo.WEGo. PLANU
HANDLU WEWNĘTRZNEG O.
Rozdział I -
'.
Rozdzi ął
001 002 -
Środki trwałe.
I obejmuje nast~pujące konta
Ś rodki trwałe
Inwestycje w dzierżawionych środkach trwałych,
Ko.NT
DLA
PRZEDSIĘBIo.RSTW
003 - Umorzenie środków trwałych,
004 - Likwidacj a środków trwałych.
Konta rozdziału I służą
księgowego uj ęcia przydzielonych przedsiębiorstwu przez Państwo środków
trwałych, niezbędnych do wykonania zadań planowych.
do
001 -
S r o d k i
t r wał e.
·982
Poz. 931
003 -
U m or z en i e
ś r o d k ó w
t r wał y c h.
. Na dobro konta 003 księguje się umorzenie środków
Konto 001 służy do ujęcia środków trwałych w ich
wartośc i inwentarzowej. W bilansie wykazuje się środki . trwałych w korespondencji z kontem 031 " Fundusz statU:~
towy".
trwale w wartości netto, tzn. po potrąceniu umorzenia
W ciężar konta 003 księgowana jest wartość zaśrodków trwaiych (!;:sięgowanego na koncie 003).
koń'czonych remontów kapitalnych do wysokości umoO zakwalifikowaniu poszczególnych przedmiotów
rzeń remontowanych obiektów (Ma 031) oraz zmniejma:iątkowych do środków trwałych decydują kryteria
szenie wartości umorzeń związane ze zmniejszeniem
ustalone w obowiązujących przepisach.
wartości inwentarzowej środków trwałych. Saldo konta
Zwiększenie wartości środków trwałych .może na003 uwidacznia się poza bilansem (patrz uwagi do
st q pić w wyniku
kont,a 001).
1) oddania do użytkowani.a własnych inwestycj~ zakOllczonych,
004 - L i k w i d a c jaś r o d k ó
t r wał y c h.
2) nieodpłatnego przejęcia obcych inwestycji we włas
nych środkach trwałych (wydzierżawionych),
Konto 004 , ujmuje księgowo przebieg likwidacji
3) nieodpłatnego przejęcia środków trwałych od innych
środków trwałych.
Przeznaczenie środka trwałego do
przedsiębiorstw lub insty~ucji państwowych,
likwidacji powoduje przeniesienie jego wartości inwenta'4) ujawnienia środków trwałych przy inwentaryzacji,
rzowej z konta 001, a umorzenia z konta 003 na konto 004.
5) przeszacow~mia środków trwałych na zarządzenie
Na ciężar konta 004 księguje się koszty poniesione
w związku z likw i dacją, na dobro zaś - środki uzyskane
władz,
6) przekwaJifikc wania przedmiotów ' nietrwałych na
z likwidacji. Ostateczny wynik likwidacji wpływa na
środki trwałe.
zmniejszeme lub zwiększenie funduszu statutowego.
We wszystkich powyższych przypadkach przyrostem
SroOki uzyskane z likwidacji środków trwałych
wartości obciąża si ę konto 001 na dobro konta funduszu
m~.gą być. ewentualnie przeznaczone na cele specjalne,
o Ile będ z1 e to przewidziane w przepisach prawnych.
statutowego 031.
.
W przypadku wymienionym w pkt 1 wartość
Ruzdział II Inwe~tycje i remonty kapitalne.
zakończonej inwesty cji przenosi się jednocześnie z konta
011 "Inwestycje rozpoczęte" na konto 014 "Inwestycje
Konta rozdziału II służą do ujęcia wszystkich
zakończone". W przypadkach wymienionych w pkt 3-6
operacji związanych z inwestycjami i remontami kapi:lwiększeniu wartości
środków
trwałych towarzyszy
t alnymi, jeżeli nie zootały one objęte odrębną . księgo
zwiększenie umorzenia, które księgowane jest Wn 031
wością inwestycyjną.
"Fundusz statutowy", Ma 003 "Umorzenie środków
W r ozdziale II występują następujące konta
trwałych "
'
011 - Inwestycje rozpoczęte,
Zmniejszen ie wartości środków trwałych może na- 012 ~ Materiały na inwestycje,
astąpić na skutek
013 - Zaliczki na inwestycje,
1) nieodpłatnego przekazania środków trwałych,
014 - Inwestycje zakOJlczone,
2) sprzedaży
środków
trwałych
(w przypadkach,
015 - Remonty kapitalne,
w których obowiązujące przepisy na to zezwalają),
017 - Finansowanie inwestycji,
3) przeszacowania środków trwałych na zarz.ądzenie
020 - Rachunki bankowe środków na inwestycje
władz,
,
i remonty kapitalne,
4) przekwalifikowania środków trwałych na przedmi~ty
024 - Fundusze na inwestycje i remonty kapitalne,
nietrwałe,
026 - Kredyty na inwestycje i remonty kapitalne,
5) likwidacji
zużytych
lub zniszczonych środków
028 - Dostawcy w zakresie inwestycji i remontów
trwałych.
kapitalnych.
W przypadkach wymienionych w pkt 1, 3 i 4
011 - I n w e s t y c j e r o z p o c z ę t e.
zmm€lszenie wartości inwentarzowych (Ma 001) oraz
zmniejszenie umorzeń (Wn 003) księgowane je:::t wkoKonto 011 zbiera wszystkie nakłady dotyczącein:
responden c.ii z kontem 031 ,.Fundusz statutowy",
westycji rozpoczętych. W dężar konta 011 księguje się
W razie przeznaczenia środka trwałego do likwidacji
a) przy zakupach inwestycyjnych faktury doprzenosi siE: jego wartość inwentarzową (z konta OOJ)
stawców inwestycji (Ma 028),
i uml}rzenie (z konta 003) na konto 004 "Likwidacja
b) przy wykonywaniu inwestycji systemem zlecośrodków trw ałvch" .
nym fa k tury wykonawców inwestycji (Ma
002 - I n w e s t y c j e w d z i e r ż a w i o n v c h
028) ,
ś r o d k a c h t r wał y c h.
c) przy wykonywaniu inwestycji systemem gospodarczym
Konto 002 służy do księgow:ania zarówno wartości
- zużycie mat eri ałów zakupionych ze środków
inwentarzowe.i jak i umorzenia inwestycji dokona nych
na inwestycje (Ma 012) ,
w dzierża wiony!;h obcych środkach trwałych.
- zużycie mater :ał ów zakupionych ze środków
Wartoś cią z a kończ one j inwestycji w dzierżawionych
eksploatacyjnych (Ma konta rozdzi ału XI),
obcych środkach trwałych obciąża się konto 002 w ko- płace i świadcz enia wydzielonej brygady ror es pondencji z kontem 031 "Fundusz statutowy". Równobotniczej (Ma 141),
l egle z tym zapisem obciąża się konto 014 "Inwestycje
ubezpieczenia społeczne (Ma ba2),
zakończon e" na dobro konta 011 "Inwestycje rozpoczęte".
- usługi obce (Ma 028),
Umo.rzenie inwestycji w obcych środkach trwałych
- usługi wydziałów wytwórczych (Ma konta
k.sięguje siE: bezpośrednio na dobro konta 002 w korerozdziału XVI),
spondencji z kontem 031 "Fundusz statutowy".
- rozne wydatki związane z inwestycjami
Po upływie terminu dzierżawy inwestycje wraz
(Ma 041) .
:z umorzeniem przejmuje wydzierżawiający, prz.y czym
Koszty inwestycji zakończonych podlegają prze- •
odnośne
zap;sy przeprowadza się analo~icznie do
niesieniu z konta 011 na konto 014 "Inwestycje zakońnieodpłatnego przekazania środków trwałych.
w
.
-
------~~------------------.------~----~--~
czone". Księgowaniu temu towarzyszy zapis Wn 001
"Środki trwałe", Ma 031 "Fundusz statutowy".
012 -
M ci t e r i a ł y n a i n w e s t y c j e.
Na koncie 012 prowadzi się księgową ewidencję
zakupionych zgodnie z obowiązującymi
przepisami ze środków na inwestycje. Materiały te
winny być przechowywane odrębnie od materiałów zakupionych ze środków eksploatacyjnych.
Przychód tych materiałów księgowany jest w cię
żar konta 012 w korespondencji z kontem 028 "Dostawcy w zakresie inwestycji i remontów kapitalnych".
Wartość materiałów zużytych na cele inwestycyjne
przenosi się na konto 011 "Inwestycje rozpoczęte".
materiałów
013 -- Z a l i c z k i
n a
i n w e s t y c j e.
W ciężar konta 013 księgowane są kwoty zaliczek
wypłaconych wykonawcom inwestycji na podstawie
obowiązujących przepisów' (Ma 017, 020, 026).
Rozliczone zaliczki przenosi się na konto 028 "Dostawcy w ;?;akresie inwestycji i remontów kapitalnych".
014 -Inwest ycje
Poz. 931
983 --
zakończone.
W ciężar konta 014 przenosi się z konta 011 "Inwestycje rozpoczęte" całkowity koszt inwestycji zakQń
czonych.
Po zatwierdzeniu bilansu uznaje się konto 014 kwotą środków zużytych na zakończone inwestycje w cię
żaF konta 017 "Finansowanie inwestycji"
lub 024
"Fundusze na inwestycje i remonty kapitalne".
015 - R e m o n t y k a p i t a l n e.
W ciężar konta 015 księguje się nakłady na remonty kapitalne. Zapis przeciwstawny dokonywany
jest
a) przy zleconym systemie wykonywania remontów kapitalnych ~ . na koncie 028 "Dostawcy
. w zakresie inwestycji i remontów kapitalnych",
b) przy wykonywaniu systemem gospodarczym na
kontach:'
141 - Płace i świadczenia,
.082 - Rozrachunki z . tytułu ubezpieczeń społecznych,
inwestycje, oraz na rachunku bankowym środków
przeznaczonych na finansowanie remontów kapitalnych.
Powyższe rachunki bankowe mogą być otwierane tylko
w przypadku, kiedy obowiązujące przepisy na to . zezwalają·
.
W ciężar konta 020 księgowane są przelewydokonywane na te rach]mki z rachunku operacyjnego (043)'
lub z innych rachunków bankowych (045).
Przelewom tym towarzyszy księgowanie na stronie
Wn odpowiednich kont rozdziału IX "Fundusze specjalnego przeznaczenia", 031 "Fundusz statutowy" lub 037
"Przelewy części zysku na inwestycje", a na stronie
Ma konta 024 "Fundusze na inwestycje i remonty kapitalne".
Na dobro konta 020 księguje się wypłaty dokonywane z rachunków bankowych środków na inwestycje
i rcmonty kapitalne w ciężar kont 013, 026, 028, 043.
024 - F u n d u s z e n a i n w e s t y c j e i r e m o nt y k a p i t a l n e.
Tworzenie funduszów na inwestycje i r emonty kapitalne regulowane jest obowiązującymi prz~isami ..
Jednocześnie z przelaniem środków z rachunku
operacyjnego (043) lub z innych rachunków ' bankowych
(045) na rachunki bankowe środków na inwestycje i remonty kapitalne przeprowadza się księgowanie
Wn konta rozdziału IX - 031, 037, Ma - 024.
026 - K r e d y t Y n a i n w e s t y c j e i r e m o nt y k a p i t a l n e.
Na koncie 026 księgowane są kredyty antycypa- .
cyjne na inwestycje i remonty kapitalne, udzielane
w tych przypadkach, kiedy wykonanie inwestycii lub
remontów kapitalnych wyprzedza akumulację środków,
przeznaczonych na ich sfinansowanie.
Na dobro konta 026 księguje się sumy uzyskanych
kredytów W korespondencji z kontami: 013, 028, 043.
Spłata ' kredytu księgowana jest w ciężar konta
026, a na dobro konta 017 lub 020 ..
028 - D o s t a w c y w z akr e s i e i w e s t y c j i
i r e m o n t ó w k a p i t a l n y c h.
Na dobro konta 028 księguje się faktury dostawców. za dostawy i ' usługi, dotyczące inwestycji i remontów kapitalnych, w korespondencji z kontami 011, 012,
015.
W ciężar konta 028 księguje się " zapłatę faktur
(Ma 017, 020, 026) oraz rozliczone zaliczki na inwestycje (Ma 013) .
n
Dostawcy w zakresie inwestycji i remon. tów ' kapitalnych,
rozdziału XI Materiały,
041 - Kasa.
Fo zatwierdzeniu bilansu wartość zakończonych
re'm óntów kapitalnych spisuje się
ciężar konta 024
Rozdział III Fundusze własne.
"Fundusze na inwestycje i remonty kapitalne" do wyRozdział III zawiera konta funduszu statutowego
sokości
salda
Ma
tego - konta,
dotyczącego
remontów kapitalnych. Jednocześnie księguje się war- oraz te konta, których salda wpływają na wysokość
funduszu statutowego.
tość remontu kapitalnego do wysokości dotychczasoRozdział III obejmuje następujące konta
wego umorżenia remontowanego środka trwałego: Wn
.
031
- Fundusz statutowy,
003 "Umorzenie środków trwałych", Ma 031 "Fundusz
032 - Finansowanie środków obrotowych,
. statutowy".
033 - Dotacje na pokrycie planowych strat,
017 - F i n a n s o w a n i e i n w e s t y c j i.
035 - Odprowadzenie nadwyżek środków obr otowych,
Konto 017 uznaje się za dokonane przez Bank 036 - Przelewy części zysku przeznaczonej dla budInwestycyjny wypłaty środków przeznaczonych na fiż e tu,
nansowanie inwestycji w ciężar kont: 013 , 026, 028, 043. 037 - Przelewy CZę SCl zysku na inwestycje,
Po zatwierdzeniu bilansu konto 017 obciąża się 039 - Odpisy na fundusze specjalnego przeznaczenia.
kwotą środków zużytych na finansowanie inwestycji
031 - F u n d u s z s t a t u t o w y.
zakończonych na dobro konta 014 "Inwestycje zakoń
Konto 031 przez:1aczone jest do księgowego ujęcia
czone".
funduszu
statutowego przedsiębiorstwa.
Wykorzystanie limitów inwestycyjnych kontroloNa dobro konta 0:31 księguje się bieżąco następu
wane jest pozaksięgowo.
jące operacje powodujące zwiększenie funduszu statu020 -: R a c h u n k i b a n k o w e ś r o d k ó w n a
towego
i n w e s t y c j e i r e m o n t y k a p i t a l n e.
l) oddanie do użytkowania inwestycji zakończonych
(Wn 001),
. .
,
'
.
K onto 020 służy do ujęcia operacji przeprowadzanych na rachunku bankowym, gromadzącym środki na
2) przejęcie nieodpłatne środków trwałych (Wn ' 001),
028 -
w
-
J) zwiększenie wartości środków. trwałych na skutek
przeszacowania (Wn 001),
4~ przekwal if ikowanie przedmiotów
nietrwałych
na
środki trwałe
aj przeniesienie wartości umorzenia (Wn 129),
b) przeniesienie wartości inwentarzowej (Wn 001),
5) przekwalifikowanie środków trwałych na przedmioty n ie trwałe
a) przenies!enie wartości umorzenia (Wn 003),
b) przeniesienie wartości inwentarzowej (Wn 128),
6) uj awnienie środków trwałych przy inwentaryzacji
(Wn Q01),
7) zakończ e n i e remontów kapitalnych (Wn 003),
8) przekazanie wartości umorzenia środków trwałych
oądanych nieodpłatnie (Wn 003),
9) przeniesienie nadwyżki u zyskanej przy likwidacji
środków trwałych (Wr! 004),
10) pierwsze wyposażenie w przedmioty nietrwałe
(Wn 128),
11) zwiększenie warto ści środków obrotowych na skutek urzędowej zmiany cen (Wn konta rozdz. XI
i XIV).
W ciężar konta 031 ks : ęguje się bieżąco następujące
operacje powodujące zmlliejs:l!en:e funduszu statutowego
1) przekazanie nieodpłatne środków trwałych (Ma oon,
2) zmniejszenie wartości środków trwałych na skutek
przeszacowania (Ma 001),
3) przekwalifikowanie przedmiotów nietrwałych na
środki
trwałe
a) przeniesienie wartości inwentarzowej (Ma 128),
b) przeniesienie wartości umorzenia (Ma 003),
4) przekwalifikowanie środków trwałych na przedmioty nietrwałe
a) przenies;enie wartości inwentarzowej' (Ma 001),
b) przeniesienie wartości umorzenia (Ma 129), .
5) umorzenie środków trwałych (Ma 003),
6) pI:zejęcie u.m orzen;a środków trwałych otrzymanych
meodpłatn 1 e (Ma 003),
7) umorzenie inwestycji w. dzierżawionych środkach
trwałych (Ma 002),
8) przeniesienie straty na likwidacji środków trwałych
, (Ma 004),
9) zmniejszenie
wartości
środków
obrotowych na
skutek urzędowej zmiany cen . (Ma konta rozdz. XI
lub XIV) . .
P~ zatwierdzeniu b :lansu rocznego na konto 031
przenosi się w księgach roku bieżącego salda zapisów
~~oty~zących roku ubiegłego z kant: 032, 033, 035, 036,
037 1 039 oraz ostateczny wynik roku ubiegłego z konta
214 "Straty i zyski".
.
032 -
F i n a n s o w a n i ewych.
Konto 032
służy
tytułem wyposaźen ' a
ś r o d k ó w
do ujęcia dotacji otrzymywanych
w środki obrotowe bądź uzupeł
D o t a c j e n.a
w y c h s t r . a t.
p o kry c i e
p l a n 0-
Kohto 033 przeznaczone jest do ujęcia dotacji otrzy"
manych mi pokrycie strat.
Konto 033 uznaje s i ę sumą efektywnych wpływów
931
na rachunek operacyjny przedsiębiorstwa (Wn 043).
Po zatwierdzeniu bilansu rocznego saldo zapisów
dotyczących roku ubiegłego konta 033 przenosi się
w księgach nowego roku na konto 031 "Fundusz
statutowy" .
035 -
O d p r o wad z e n i .e n a d w y ż e k
k ó w o b r o t o w y c h.
Na koncie 035
ś r o d-
księguje się
odprowadzenie nadwyobrotowych ponad tę część normatywu, która powinna być pokryta funduszami włas
nymi i stałymi pasywami.
Konto 035 obciąża się sumą efektywnych przelewów z rachunku operacyjnego (Ma 043) .
Po zatwierdzeniu bilansu rocznego saldo zapisów
dotyczących r oku ubiegłego z konta 035 przenosi się
w księgach nowego roku na konto 031 "Fundusz statutowy".
żek własnych środków
036 -
P r z e l e w y c z ę Ś c i z Y s k u p r z ez n a c z o n e j d l a b u d ż e t u.
Konto 036 przeznaczone jest d~ ujęcia przelewów
dokonywanych tytułem odprowadzenia części zysku,
która przeznaczona jest dla budżetu.
W ciężar konta 036 księguje się przelewy dokonywane na poczet zysku roku bieżącego, jak też przelewy
dotyczące zysku za rok ubiegły, dokonywane efektywnie
w roku sprawozdawczym.
Roczne saldo konta 036 przechodzi na rok następny.
Po całkowitym przelaniu części zysku przypadającej
budŻ e towi za rok ubiegły i zatwierdzeniu bilansu rocznego sumy przelewów dotyczących roku ubiegłego
z konta 036 przenosi się na konto 031 "Fundusz statutowy" . .
Wyżej ustalone sposoby księgowania na kontach
032, 033, 035 i 036 dotyczące rozrachunków z budżetem
mają zastosowanie w przypadku bezpośredniego rozli. czania si~ przedsiębiorstwa z budżetem , jak również
w przypadku rozliczeń z budżetem, przeprowadzany~h
przez nad rz ędną jedno stkę statutową za jednostki podległe .
.W jednostkach nadrzędnych niestatutowych,
d okonUJących scentralizowanych rozliczeń z budżetem,
&alda zapisów dotyczących roku ubiegłego na kontach
032, 033, 03~ i 036 znoszone są po zatwierdzeniu bilansu
i po całkowitym rozliczeniu w księgach roku następnego
na konto 095. Rozliczenia z budżetem, dokonywane za
po~rednictwem
jednostek centralnie
rozliczających,
kSIęgowane być winny w sposób prżewid z iany w ·komentarzu do konta 095 "Scentralizowane rozrachunki
z budżetem".
037 -
o b r o t 0-
nienia ich niedoboru.
Konto 032 uznaje się suma efektywnych wpływów
na rachunek ,operacyjny przedsiębiorstwa (Wn 043).
Po zatwierdzeniu bilansu rocznego saldo zapisów
dctyczących roku ubiegłego z konta 032 przenosi się
w księgach nowego roku na konto 031 "Fundusz statutowy".
033 -
Poż.
984
P r z e l e w y c z ę Ś c i z y s k u n a i n w es t y c j e.
Konto 037 służy do . ujęcia przelewów części zysku
przeznaczonej w myśl obowiązujących przepisów !la finansowanie inwestycji.
Po zatwierdzeniu bilansu rocznego saldo zapisów
dotyczących roku ubiegłego z konta 037 przenosi się
w księgach nowego roku na konto 031 "Fundusz
statutowy".
.
O d p i s y n a f u n d u s z e s p e c j a In e g o p r z e z n a c z e n i a.
Konto 039 przeznaczone jest do ujęcia odpisów na
fundusz zakładowy oraz ~ na fundusz popierania produkcji ubocznej.
.
W momencie dokonywania odpisów ha poszczególne
fundusze obciąża się konto 039 i uznaje konto 102
"Fundusz zakładowy" bądź 104 "Fundusz popierania
produkcji ~bocznej".
039 -
~QZ.
Monitor Polski l'Tr A-7'!.
Po zatwierdzeniu
bilansu
rocznego
f dokonaniu
podziału zysku za rok ubiegły sumę odpisów dotyczących
roku ubiegłego _przenosi się w księgach nowego roku
na iwnto 031 "Fundusz statutowy".
Rozdział IV -
Środki pieniężne.
Rozdział IV przeznaczony jest do ewidencji środków
pieniężnych znajdujących
się
a) w kasie (gotówka i czeki obce),
bl w bankach (rachunki bankowe, akredytywy),
c) w drod ze .
Konta rachunków bankowych występujące w tym
rozdziale przeznaczone są do księgowania wszystkich
operacji bankowych z wyjątkiem operacji dotyczących
finansowania
inwestycj i i remontów - kapitalnych.
Do tego ostatniego celu służy konto rozdziału II 020 "Rachunki bankowe środków na inwestycje i remonty
kapitalne".
Rozdział IV obejmuje następujące- konta
041 - Kasa,
042 - Czeki obce,
043 - Rachunek operacyjny,
044 ~ Akredytywy,
045 - Inne rachunki bankoy.re,
046 - Środh"'Pieniężne w drodze,
047 - Czeki limitowane.
041 - K a s a_
Konto 041 służy do ewidencji gotówkowych obrotów kasowych. Zapisy na tym koncie mogą być dokonywam~ wyłącznie na podstawie odpowiednich dokumentów
podpisanych przez upoważnione osoby.
042 - C z e k i o b c e_
Konto 042 przeznaczone jest do księgowej ewidencji
czeków obcych. W cię~r tego konta księguje się otrzymane czeki <>!:>-re w korespondencji z odpowiednimi
kontami rozrachunkowvmi.
.
- Na dobr~ konta 042 księguje się realizację czeków
w korespondencji z kontem kasy bądź odpowiednim
kontem bankowym.
()"43 - R a c h u n e . k o p e r a c y j n y.
Konto 043 służy do księgowania operacji dokonywanych na rachunku operacyjnym w banku obsługują
cym działalność eksploatacyjną przedsiębior.\ltwa.
W ciężar tego konta księguje się wpływy na rachunek operacyjny, a mianowicie inkaw należności z tytułu
sprzedaży w korespondencji z kontami rozdziału VI
"Rozrachunki", wpłaty gotówkowe przedsiębiorstwa w kocespondencji z koot€m 041 "Kasa", uzyskane kredyty bankowe w korespondencji z odpowiednimi
kontami rozdziału V "Kredyty bankowe" itd.
Na dobro konta 043 księguje się wypłaty z rachunku
operacyjnego, a mianowicie zapłatę faktur dostawców
za materiały i towary w korespondencji z kontami
rozrachunków z dos~awcami, uzupełnienie pogotowia
, kasowego - VI kQi"--:)J fldencji z kontem 041, spł.atę
kredytów ban 1{QWYch w korespondencji z kontami
rozdziału V itd.
Księgowania na tym koncie dokonywane są wyłącznie na podstawie dokumentów bankowych z wyjąt
kiem czeków kasowych.
0·44 - Akr e d y t y w y.
Konto 044 przeznaczone jest do księgowania op€racj i
bankowych, żwiązanych z akredytywami otwieranymi
na podstawie umów z dostawcami.
W ciężar tego konta księguje się sumy otwartych ·
akredytyw w korespondencji z kontem -'()43 "Rachunek
operacyjny" bądź z odpowiednim ' kontem kredytu ban-
931
kowego, na dobro zaś - dokonane wypłaty z akredytyw
w korespondencji z kontem 121 "Rozliczenie faktur
i materiałów", 171 "Rozliczenie faktur i towarów" lub
066 "Dostawcy za faktury pozainkasowe".
Księgowania na koncie 044 dokonywane są na podstawie dowodów bankowych.
045 -
I n n e
r a c h u n k i
b a n k o w e.
Konto 045 służy do księgowania operacji na rachunkach bankowych określonych przepisami szczegółowymi.
Mogą tu wystąpić rachunki bankowe funduszów specjaln ego przeznaczenia, rachunek czekowo - przelewowy
w PKO, rachunek kaucji itp. Ewidencję obrotów na poszczególnych rachunkach prowadzi się w kartotece
anal itycznej.
046 -
Ś r od k i
pi eni ęż n e
w
d r o d z e.
W ciężar konta 046 księguje się wpływy na rachunki
bankowe w tych przypadkach, gdy księgowość jest
w posiadaniu dowodu stwierdzającego dokonanie prz€lewu, przekazu lub wpłaty , nie otrzy mała natomiast
jeszcze od właściwego banku odnośnego uznania.
Kontami przeciwstawnymi dla tych za pisów mogą być
inne konta bankowe, konta rozrachunków wewnętrzno
branżowych , konto kasy itd. Z chwilą otrzymania odpowiedniego potwierdzenia kwotę przelewu przenosi się
z konta 046 na ciężar właściwego konta bankowego.
W zale ż ności od przyjętej techniki zapisów ksiegowanie
na koncie 046 odbywa się bądź bieżąco , bąd ź tylko
w k o ń cu okresu sprawozdawczego.
047 - C z e k i l i m i t o w a n e.
Konto powyższe obciąża się w zasadzie w korespondencji z kontem 043 - "Rachunek operacyjny" za otrzymane z banku książeczki czeków.
Obciążenie następuje w wysokości limitu ustalonego
przez bank dla każdej wydanej książeczki.
Czeki wystawione księguje się na dobro konta 017
i na cięźar odpowiednich kont rozdz . VI, XV oraz
kont l21, 171.
Rozdział V
- Kredyty bankowe.
V przeznaczony jest do ujęcia obrotowych
kredytów bankowych.
Kredyty na remonty kapitalne i inwestycje objęte są
Rozdział
rozdziałem
II.
Kredyty obrotowe księgowane są na podstawie
awizów bankowych, w zależności od rodzaju, na jednym
z następujących kont
051 - Kredyty normatywne,
052 - Kredyty ponadnormatywne,
053 - Kredyty inKasowe,
054 - Inne kredyty,
057 - Kredyty przeterminowall€.
K r e d y t Y normatywne.
Na koncie 051 księguje się kredyty udzielane
na zakup towarów w przypadku częściowego udziału
kredytu w finansowaniu zakupu towarowego. Księguje
się tu także kredyty udzielane wówczas, gdy przedsi ę
'biorstwu nie przysługuje pełne pokrycie normatywu
fundusz~mi własnymi i stałymi pasywami. .
051 -
052 - K r e d y t Y P o n a d n o r m a t y w n ~.
Konto 052 służy do ujęcia kredytów udzielanych
na sfinansowanie ponadnormatywnych zapasów śrooków
Obrotowych normowanych (np. zapasów sezonowych
lub specjalnych). Dla każdej kategorii środków o!Jrotowych, będącej przedmiotem kredytowania, prowadzone
jest odrębne konto analityczne zgodnie z każdorazową
instrukcją kredytową Narodowego Banku PolskiegG.
053- K r e d y ' t Y i n k a s o w e.
Poz. 931
062 -
O d b i o r c y
i fi k a S o w e.
z a i' f a . k t ur y
p oz a-
Konto 053 służy do ujęcia kredytów udzielanych
Konto 062 służy do księgowania rozrachunków
na poczet należności za dostawy i usługi na podstawie
z nabywcami z tytułu faktur nie przyjmowanych przez
faktur złożonych do inkasa.
Ewentualne rozbicie w analityce na kredyty na na- . bank do inkasa.
Obciążenie konta 062 następuje analogicznie do
leżności fakturowe i kredyty na nąleżności z tytułu
konta 061 " Należno ś ci w inkas ie bankowym" w koresprzed aż y ratalnej powinno nastąpić zgodnie z wymospondencji z kontami rozdziału XVI, 132 "Opakowania"
gami instrukcji kredytowej Narodowego Banku Polskiego.
i 074 " Inne należności i zobowiązania". Konto 062
054 - I n n e k r e d y t y .
uznaje się za wpływy należności od odbiorców w korespondencji z odpowiednim kontem rozdzi ału IV.
Konto to przeznaczone jest do księgowania kredytów udziel ańych na przej ściowe potrzeby przedsię
063 d b i o r c y z a f a k ' t u r y n i e z abiorstwa, n a środki nie nor mowane. Szczegółowa ewip ł a c o n e w t e r m i n i e.
dencja kredytów księgowany ch na koncie 054 prowaNa konto 063 przenosi się z konta 061 ,,~ależności
dzona jest w analityce zgodnie z wymogami instrukcji
w
inkasie
bankowym" faktury nie zapłacone w termikredytowej Narodowego Banku Polskiego.
n ie przez n abywców.
Konta 051, 052, 053 i 054 uznaje się za udzielone
Odmowa akceptu faktury przez odbiorcę i niekredyty w zasadzie w ciężar konta 043 "Rachunek
uznanie
reklamacji przez dostawcę powoduje przeoperacyjny" , a obcią ża się przy spłacie kredytów na doniesienie należności z konta 063, po oddaniu sprawy
bro k onta 043, w przypadku zaś niespłacenia kredytu.
do arbitra ż u lub sądu , na konto 075 "Ro: zczenia sporne".
w terminie - na dobro konta 057.
065 - D s t a w c y z a f a k t u r y i n k a s o w e.
057 - K r e d y t Y P r z e t e r m i n o w a n e.
Na dobro konta 065 księg uje się wszystkie reguloKonto 057 uznaje s ię w ciężar kont 051-054 za
w
ane
w trybie inkasa b ankowego faktury dostawców,
kredyty ni e spłacon e w terminie.
o ile nie zostały one zareklam owane skutecznie w trybie
Rozdział VI Rozrachunki.
ustalonym w przepisach o inkasie bankowym.
Konto 065 uznaje si ę
Rozd z iał VI ' przeznaczony jest do ujęcia rozrachun1) za faktury na dostawy towarowe lub materiałowe
ków z w szelk ich t ytułów z wyjątk i em rozrachunków
VI koresp ondencji z kontem 171 "Rozliczenie faktur
z tytułu zobowiązań publiczno-prawnych i rozrachunków
i towarów" lub kontem 121 "Rozliczenie faktur
wewnętrzno-branżowych, obj ętych rozdziałami VII i VIII.
i mat e r i ał ó w",
W rozdziale tym występuj ą następuj ące konta
2)
za
faktury u sł ugowe w korespondencji z odpowied061 - Należności w inkasie bankowym,
n·i mi kontami kosztów handlowych (rozdz. XV)
062 - Odbiorcy za faktury pozaink asowe.
lub prod ukcji (rozdz. XIII).
063 - Odbiorcy za faktury nie zapłacone w terminie.
Z a płatę faktur w terminie księguje się w Clęzar
065 - Dostawcy za faktury inkasowe,
konta 065 w koresp ondencji z kontem 043 "Rachunek
066 - Dostawcy za faktury pozainkasowe,
operacyjny", przenosząc jednocześnie
ciężar konta
067 - Dostawcy za faktury nie zapłacone w terminie,
065 z konta 069 sumy ewentua lnie wypłacony ch dostaw068 - Dostawy niefakturowane,
com zaliczek.
069 - Dostawcy za zaliczki,
Faktury akceptowane, lecz nie zapłacone w ,ter071 - Pracownicy za place,
minie, przenosi się z konta 065 na dobro konta 067.
072 - Pracownicy za płace nie podjęte,
073 - Pracownicy za sumy do rożliczenia,
066 - D o s t a w c y za faktury p o z a i n k a074 - Inne należności i zObowi'ązania, '
sowe.
075 - Roszczenia sporne,
Konto 066 służy do księgowania rozrachunków
076 - Roszczenia z tytułu mank, ubytków i strat,
z dostawcami za faktury nie regulowane w trybie in077 - Odchylenia od cen
ewidencyjnych,
mank
kasa bankowego.
i ubytków,
078 - Manka, ubytki i straty nie zawinione,
067 - D o s t a w c y z a f a k t u r y n i e z a p ł a079 - Kaucje otrzymane.
c o n e w t e r m i n i e.
°
o
na
061-Należności ' w
inkasie bankowym.
Na dobro konta 067, w korespondencji z kontem
Konto 061 obciąża się za należności wynikające 067, księguje się faktury dostawców akceptowane, lecz
nie zapłacone w terminie ich płatności z powodu braku
z faktur lub innych dokumentów złożonych do inkasa
środków na rachunku operacyjnym.
bankowego, uznając
'
Obciąża się konto 067 w momencie zapłaty w ko1) odpowiednie konto rozdziału XVI "Sprzedaż i ,przeresponde.ncji z kontem 043 "Rachunek operacyjny".
rzuty" za sprzedaż towarów, wyrobów lub usług,
068 - D o s t a w -y n i e f a k t u r o w a n e.
2) konto 132 " Opakowania" za sprzedaż opakowania,
3) konto 074 "Inne n a leżności i zobowiązania" za wyKonto 068 służy do ujęcia zobowiązań za przyjęte
łożone koszty.
towary, materiały lub usługi , na które nie otrzymano
jeszcze faktury. Konto powyższe uznaje się wartością,
Faktury nie zapłacone w terminie pńenosi się
przyjętej dostawy w
korespondencji z kontem 171
z konta 061 na konto 063 "Odbiorcy za faktury nie za"Rozliczenie faktur i towarów" lub 121 "Rozliczenie
płacone w terminie". Po otrzymaniu awizu bankowego
o wpływie należności uznaje się konto 061 w ciężar faktur i materiałów" bądź wartością przyjętych usług
w korespondencji z kontami kosztów handlowych lub
kont;) 043 "Rachunek operacyjny". .
Odmowa akceptu faktury przez odbiorcę i przy- . produkcji. Na początku następnego miesiąca zapisy dokonane w korespondencji Z kontami 121 lub 171 podlejęcie reklamacji przez dostawcę powoduje sł9rno sprze' . 'daży w korespondencji z kontem 061,
~ '-. gajll , :wy:stQz:t].Qwan~u,
. ..
"
Monitor Polski .Nr A-72'
069 .-:. D os taw c y z a ' z a I i c z k i.
Konto 069 sluzy do ksi~gciwania rozrachunk6w
z dostaweami z tytulu wyplaconych im zaliczek w przypadkach, kiedy obowiqzujqce przepisy przewidujCl zalic~kowanie dostaw lub uslug,
.
Na ci~zar konta 069 ksi~guje si~ sumy wyplaconych zaliezek w korespondencji z kontem 043 "Rachunek operacyjny".
W momeneie otrzymania faktury na zaliezkowanq
dost~w~
wyplaeone uprzednio zaliczki przenosi si~
z konta 069 na ci~zar konta 065 lub 066 "Dostawcy
za . faktury pozainkasowe", gdzie nast~puje ostateczne
rozliczenie faktury,
071 -
P rae ow n icy zap I ace.
Konto 071 sluzy do ksi~gowania rozraehunk6w
z . pracownikami z tytulu naleznosci wynikajqeych
z umowy 0 prae~,
;
Konto to uznaje si~ za calkowitq naleznose brutto
na podstaw:e list plaey, w korespondeneji z kontem
141 "Place podstawowe i dodatkowe", obciqia si~ zas
Z'l wszelkie potrqcenia, place nie podj~te, pobrane zaliczki, wyplaty- netto oraz odplatne swiadezenia przeds l~biorstw na rzeez praeown;kow,
072 - P r a cow n icy zap 1 ace n i e pod j ~ t e.
Na koneie 072 wykazuje si~ naleznosei praeownikow z tytulu plac n ie podj~tych, Sumq ieh uznaje si~
powyZsze konto w korespondencji z kontem 071 "Pracownicy za place". Obciqzenie konta 072 nast~puje
przy wyp}acie nie podj<,:tej pl.a cy w korespondencji
z kontem kasy.
073 -
P r a cow n icy
c zen i a.
za
sum y
d0
r 0 z 1 i-
Na koneie 073 ksi<,:guje si~ rozliezenia z praeownikam ; z tytulu wydatkow dokonywanych przez nieh
w imieniu przedsi~biorstwa,
Konto to obciqza si~ za sumy wypbeone praeownikom (bez wzgl<,:du na to, ezy wyplata nast~puje przed
czy po dokonaniu przez praeownika wydatku) w korespondenc.ii z kontem kasy lub raehunku operacyjnego.
Uznanie konta nast<,:puje za zaIiczone wydatki w korespondencji z odpowiednimi kontami kosztow lub zapasow.
074 -
Inn e n a I e z nos c i i
z 0 bow i q zan i a.
Konto 074 przeznaczone jest do ksi~gowania bezspornych naleznosci i zobowiqzan nie obj<,:tych kontami
pop rzednio omowionymi.
075 -
R 0 s z c zen i asp 0 r n e.
Konto 075 sluzy do uj~cia roszczen, dochodzonych
w trybie p ast<,:powania spprnego (sqdowego lub arbitrazf)w ecro).
dalszym toku ksi~gowania tych roszczen decyduje wynik postE:powania spornego. Suiny przysqdzone
na rzecz przeds:~biorstwa przenosi si~ na konto 074.
Roszczen ia ostatecznie odrzucone - na konto strat izysk6w lub na odl){)wiednie konta kos ">:tow, 0 ile ehodzi
o roszczen ia z tytulu mank i ubytkow.
°
076 -
R 0 s z c zen i a z t y t u I u man k, u b y tk6w i strat.
.
Na ci~zar konta 076 ksi~guje si~ wartose mank,
ubytkow i strat. Manka i ubytki ksi~guje si~ na koncie
076 zasadniczo w cenie ewidencyjnej zapas6w z tym,
ze odchylenia od cen ewideneyjnych ksi~gowane na
koncie 134 lub 182, przenosi si~ na specjalne konto 077
"Odchylenia od cen ewidencyjnych mank i ubytkow".
- - - - -Pm.
- 931
Kont<> 076 ·uznaje si~ za
I} manka i ubytki w granicach norm II ci~zar odpowiednich kant, kosztow rozdzialu XIII lub XV,
. 2) manka, ubytki ponad norm~ i straty, co do ktorych
komisyjnie stwierdzono brak winy ze strony os6b
materialnie odpowiedzialnych, w ci~zar konta 078
"Manka, ubytki i straty uie zawinione",'
3) manka, ubytki ponad norm~ i straty zawinione
a) w ci~zar kont 041, 043 lub 071 - jezeli osoba
winna splaca natychmiast roszczenia przedsi~
biorstwa,
b) w ei~zar konta 074 - jeZeli osoba winna zobowiqzuje si~ do splaty,
c) w ci~zar konta 075 - jezeli osobauznana przez
przedsi~biorstwo za odpowiedz ialnq ni e · uznaje
swej w iny i sprawa zostaje skierowana na drog~ post~powania spornego.
077 ~
°
d c h y len i a 0 d c e n e w ide n c y jn .ych, mank i ubytko\v.
Na stronie Ma konta 077 rezerwuje si~ r6zn i c~ mi~
dzy cenq zakupu a cenq ewidencyjnq towarow, przenoszonych z kor.t zapasowych ria konto 076 "Roszczenia
z tytulu mank, ubytko\v i strat". Ponadto na dobro kon-.
ta powyzszego ks i ~guje si~ w k <J respondencji z kontem
076 roznic~ pomi~dzy ostatecznq wysokosciq roszczeni'A
z tytulu mank, ubytkow ! strat wg cen detalicznych
lub ustalonych komisyjnie a dotychczasowq wysoko.sci~
roszczenia wg cen ewidencyjnych zaksiEigowanq na
koncie 076.
Z chwilq efektywnego pokrycia naleznosci z tego
tytulu, zarezerwowanq rozn i c~ spisuje si~ z konta 0.77
na dobro kOnta 214 "Straty i zyski". W ci~zar konta
077 ksi~guje si~ ponadto w korespondencji z kontami
075 "Roszczenia sporne", 076 "R05zezenia z tytulu mank
ubytkow i strat" i 078 "Manka, ubytki i straty nie zawinione" roznic~ pomi~dzy cenq zakupu a cenq detaEcznq w przypadku spisania mank na koszty lub na
Ironto strat i zyskow.
078 -
Man k a; u b y t k i i s t rat y n i e z a w in ion e.
Na koncie 078 ewidenejonuje si~ przeniesione
z konta 076 nie zawinione manka, ubytki ponad norm~
i straty do czasu zatwierdzenia ich przez wI adze nadrz~dne. Po zatwierdzeniu, sum~ mank, ubytkow lub
strat wyks i ~gowuje si~ w ci~zar odpowiednich kont
kosztow lub - jezeli chodzi 0 straty' spowodowane dzia-.
laniem sHy wyzszej - w ci~zar konta strat i zyskow.
079 -
K a u cje
0
t r z,y man e.
Konto 079 sluzy d o. ks l~g owej ewidencji sum otrzym anych tytulem kaucji, np. za wyda ne opakowan:a.
Na dobra tego konta ksj~guje si ~ otrzymane kaucje
w korespondencji z kontami rozdzialu IV.
Zwrot kaucji ksi~guje si ~ w c;E;zar k onta 079.
, Rozdzial VII - Rozrachunki publiczno-prawne.
Rozdzial VII przezna czony jest do ksi~g owania
rozrachunk6w z tytulu podatkow, danin, oplat, ubezpieczen i innych zobow2qzan publiczIlo-prawnych.
Obejmuje on nastE;pUiqCe konta
081 - Rozrachunki z tytulu podatkow, danin, i oplat,
082 - Rozrachunki z tytulu ubezpieczen spolecznych,
083 - Rozrachunki z tytulu roznic budzetowych,
084 - Rozrachunki z innych tytulow publiczno-prawnych.
081 -
R 0 z r a c hun k i z t Y t u.l u pod a t k 0 w,
dan i n i 0 pIa t.
Konto 081 uznaje si~ sumC\ zobowiClzan z tytulu
podatkow, dan in i oplat w ci~zar odpowiednich kont
.......
Monitor
Polski Nr A-72.
'.
-
988
kosztów handlowych lub produkcji bądź sprzedaży
wy'r obów własnych i usług (podatek obrotowy i od
operacji nietowarowych) oraz konta 071.
W ciężar tego konta księguje się przelewy na wyrównanie zobowiązań w korespondencji z kontem 043
" R a chunek t operacyjny".
082 -
R o z r a c h u n k i z t Yt u ł u
c z e ń s p o ł e c z ~ y c h.
u b e z. p i e-
sumą zobowiązań z tytułu
w korespondencji z -odpowiedn imi. k ont ami kos zt ów handlowych lub produkcji (I, ~I,
X, XIII, XV, XVI i XVII).
KontO to obciąża się za dokonane przelewy w k(}r espondencji z k ontem 043 "Rachunek operacyjny".
Konto 082 uznaje
się
ube7.pi ecz eń społe cznych
083 -
R o z r a c h u n k i z t Y t u ł u róż n i c b u dż e t o w Y c h.
Konto 083 przeznaczone jest do księgowania rozr achunków z tytułu różnic budżetowych, przewidzianych w ob o w i ązuj ących przepisach.
OM-Rozrachunki z innych
p u b l i c z n o - p l' ci w n y c h.
tytułów
Na k on ci e 084 k sięguje s i ę wszystkie inne rozrachunki z tytułów publ iczno-prawnych , np. z Powszechnym Zakładem Ubezpieczeń Wzajemnych, _Związkami
Zaw odowymi itp.
Rez d z iał
VIII -
Rozrachunki
wewnętrzne-branżowE'.
H07 dz ia ł
VIII pr zeznaczony jest do ujęc ; a rozrachunków z j ednostkami w chod z ą cy mi w skład wspólnej
c Trfan ;zaci i .gosp od arczej or az z dział a jącymi na zasać1'1~h p elnec;o w e wnęt rzn ego rozrachunku gospodarczego
ct1 !hi " ł C1 )1'1'
lJnedsi ęb i orstwa.
R07(bał
ten obejmuje następujące konta
091 - Rozrachunki z tytułu wydzielonych środków,
092 -,- Hozrachunki bieżące,
093 - Rozrachunki z samodzielnymi oddziałami p r zedsiębiorstwa,
09,1 -
095 091 -
Rozrachunki z tytułu różnic wyrównawczych,
Scentralizowane rozrachunki z bud~etem.
R o z l' a c h u n k i z
n y c h Ś r o ci k ó w.
t Yt u łu
w y d z i e 1 o-
Na koncie 091 księ guje s i ę w korespondencji z .odpowiednimi kontam i środków trw ałych i obrotowych
a) w statutowej j ednostce nadrzędnej wartość
śro dków wydzielonych j ednostce podległej ,
h) w niestatutowej jednostce podległei - wartość
ś rodk ó w otrzymanych od jednostki nadrzędnej.
. Kon to 091 w ' jednost ce podległej zastępuje konto
funduszu statutowego.
092 -- R o z l' a c h u n k i b i e ż ą c e.
-
p(;z. %1
. _ - - --- -- - - - .... - -- - - -
094- R o z r a c h u n k i z tytułu róźnic W y-
równawczych.
Konto 094 przeznaczone jest do księgowan~~ ' rozrachunków z tytułu różnic wyrównawczych, przewidzianych w obowiązujących przepisach.
0.95 -
S c e n t r a l i z o w a n e
z b u d ż e t e m.
r o z l' a c h u n k i
Konto 095 prowadzone jest w jednostce rozliczającej
oraz w podległych jednostkach statutowych i niestatutowych rozliczających się za jej pośrednictwem z budżetem.
W analityce do tego konta uwzględn i ć należy następujące
pozycje
1) finansowanie środków obrotowych,
2) dotacje na pokrycie planowych strat,
.. ,,
3) odprowadzenie nadwyżek środków obrotowych,
4) przelewy części zysku przezna czonej dla budżeht
za rok ubiegły,
5) przelewy części zysku przeznaczonej dla budżetu
za rok bieżący z podzi ałem w jednostce nadrzędnej
rozliczającej według podległych przeds i ębiorstw.
.
W jednostkach niestatutowych nadrzędnych rozliczających się z budżetem saldo zapisów na koncie 095,
dotyczących roku ubi e głego, po całkowitym rozliczeniu
znosi się w roku następnym przez przeksięgowanie sald
kont 032, 033, 035 i 036.
W jednostkach statutowych n a drzędnych nY.l1iczających się z budżetem saldo zap isów na koncie 095,
dotycz ą cych roku ubiegłego, po całkowitym rozliczeniu
znosi się w roku następnym przez przeksięgowariie
na konto 091.
W jednostkach st atutow ych podległych po zatwier d zeniu bilansu roczn2.e;0 przenosi s i ę w księgach r ok u
bież ącego salda zapisów dotyczący c h roku ubiegłee;;o
z konta 095 odpowiednimi p ozycj ami na konto 031.
W j,e dnostkach niestatutowych podległych - salda
te ptz.echodzą na konto 091.
W bilansie łą cznym jednostki nad rzędnej salda
kont 095 z bilansów zbiorczych jednostek podległych
i z bilansu jednostki nadrzędnej znoszą się nawza.i em.
Konto 095 nie wvstępuje w przedsiębiorstwach rozliczającychsię z budżetem bezpośredn i o.
Rl>zdzial IX -
Fundusze specjalnego przeznaczenia.
. Rozdz iał IX za.wiera konta fundus zów specjalnych
tworzonych 'przez przedsiębiorstwo zg odnie z zatwierd anymi planami finansowymi.
W rozdziale tym zgrupowane są na s tępująee konta
101 - Rozliczenie amortyzacji,
102 ~ Fundusz zak ła dowy ,
104 - Fundusz popierania produkcji ubocznej ,
106 - Inne fundusze.
. 101 - R o z l i c z e n i e a m o r t y z a c j i.
Konto 092 słu ż y do ujęci a bieżących r ozrachunKonto 101 przeznaczone jest do ujęcia rozliczenia
ków między jednostkami wch o dz ącymi w skład wspólamortyza cji. Sum ą amortyzacji ś r odków trwałych lub
n " i f'lrR:anizacji g ospod arczej .
inwestystycji w dz ierża w iony ch ś rodkach trwały ch
Nal eżą tu rozr achunki z tytułu narzutu na u t rzym anie j ednostek adm in istracy jnych jak ró w nie ż z ty- u znaje się konto 101 w ci ę ż a r odpowiednich kont kosztów
tulu do.staw t owa r owych i świadczonych usług nie h andlowych lub produkcji.
Powyższy zapis nast ępuje r ównolegle do dokonaneg o
po dle ga j ą cych regulowaniu w trybie inkasa bankowego. '
uprzednio księ g owania: Wn 031 " Fundusz statutow y",
093 - R o z l' a ·c h u n k i
z
s a m od zi eln y m i
Ma 003 "Umorzenie środków trwałych". lub Ma 002
o d d z i a ł a m i p r z e d s i ę b i o r s t w a.
"Inwestycje w dzierżawionych środkach trwałych" .
N a k oncie 093 k sięgowane są rozrachunki między
Konto 101 obciąża się
przedsiębiorstwem a jego księgowo wydzielonymi od1) za część funduszu amortyzacyjnego przeznaczoną
działami, wynikające z wzajemnie świadczonych usług,
na remonty kapitalne na dobro konta 024
przekazywanych materiałów itp.
"Fundusz na inwestycje i remonty kapitalne",
./
' r"
-
989 , -
częsc funduszu amortyzacyjnego przeznaczoną
na inwestycje na dobro konta 043 "Rachunek operacyjny"po dokonaniu przelewu do banku finansu jącego inwestycje.
'Do bilansu zamknięcia ' konto 101 wchodzi dwiema
pozycjami: sumą wskazującą na wysokość dokonanych
przelewów i sumą wygospodarowanego funduszu amortyzacyjnego.
2) za
<
102 - F u n d u s z z a kła d o w y.
Konto 102 przeznaczone jest do ujęcia funduszu
zakładowego tworzonego na zasadach ustalonych w ::>bowi ązujący c h przepisach.
Tworzenie funduszu następuje przez uznanie konta
102 w ciężar konta 039 " Odpisy na fundusze" .
Konto 102 obciąża się za wydat ki, które w my ś l
obowiązują cych
przepIsow mogą być finans owane
z funduszu zakładowego, np. w y płata nagród pracownikom (Ma 041) , przeznaczenie części 'funduszu zakł a dowego
na inwestycje (Ma 024), z równoczesnym ks i ęgowaniem
przelewu Wn 020 - Ma 043 , przeznaczenie części fundus zu zakładoweg o na r em onty kapitalne (Ma 024) z równoczesnym księgowani e m przelewu Wn 020 - Ma 043,
inne wydatki (Ma 043, 04}).
Do bil ansu konto ] 02 wch odzi d w iema pozycjami
sum ą wyka zuj ą c ą dokonane wydatki i sumą wykazującą
utworzony fundu sz.
~
104 ~ Fundusz popierania produkcji ubocznej.
Konto lOt przeznaczone j est do k się gowego ujęcia
funduszu pop ierania produkcji ubocznej , twor zonego
na zasadach ust alonych w obowiązuj ą cych przepisach.
Tworzenie funduszu n astępuje przez uznanie konta
104 w ci ęż a r konta 039 " Odpisy na fundus ze".
Konto 104 obciąża się za wydatki, które w myśl
obowi ązują c ych
przepIsow mogą być sfinansowane
z :funduszu popierania produkcji ubocznej , a mianowicie
. wypłata nagród pracownikom (Ma 041), przeznaczenie
części ·funduszu na inwestycje (Ma 024) z równoczesnym księgow a niem przelewu Wn 020 - Ma 043,
p rzeznaczenie części funduszu na remonty kapitalne
(Ma 024) z równoczesnym księgowaniem przelewu
Wn 020 - Ma 043, inne wydatki (Ma 043 , 041).
Do bilansu konto 104 wchodzi dwiema pozycjami
sum ą wykazującą dokonane wydatki i sumą wykazując ą
utworzony fundusz.
106 -
I n n e
f u n d u s z e.
Konto 106 służy do ujęcia funduszów tworzonych
w oparciu o oboWiązujące przepisy a nie objętych innymi
kontami ' tego rozdziału :'
Rozdział
X - Rozliczenia międzyokresowe.
Rozdz i ał X zawiera n!,!stępujące konta
Hl - Nakłady przysz łych okresów,
112 - Rezerwa na wydatki przyszłych okresów,
113 - Dochody przy szłych okre sów.
Na koniach 111 i 112 r ozlicza s i ę wydatki zarachowywane w ' ciężar wł a ści wych kont ko,5ztów w różnych
okresach sp r awozdawczych ; konto 113 służy do międz y
okresow ego r ozliczenia dochodów .
111 - N a k l a d y P r z Y s z ł y c h o k r e sów.
Na koncie '111 księguj e się
a) poniesione w danym okresie wydatki ewentualnie
odpowiednie faktury, które dopiero w przyszłych
okresach będą zaliczone do nakładów (np. zapła
cony z góry czynsz dzierżawny);
b) nakłady na uruchomienie nowej produkcji itp.
pozycje, które w przyszłych okresach zaliczy się '
ciężar odpowiednich kont kosztów w rozdziale XIII i xv.
w
WbiIansie w pozycji "N<J. kłady przyszłych okreąów'.<
łącznie z .saldem konta 111 wykazuje się również salda ,
Wn powstające przy rozliczaniu poszczególnych rezerw
kSięgowanych na koncie 112 i saldo Wn konta 155
"Remonty bieżące".
112 -
R e z e r w a n ,a w y d a t k i
c h o k re Sów.
P r z y s z-
ł y
Na dobro konta 112 księg uje się rezerwy tworzone
w ciężar kont kosztów r9zdziału XIII i XV. Typowymi
pozycjami t akich rezerw są: rezerwa na urlopy, rezerwa
na deputaty, r ezerwa na koszty remontów planowo
zapobi egawczych. Wszystkie tego rodzaju pozycje muszą
b yć przewidziane w plew ie gospodarc:'.vm przed si ębior
stwa. Na ci ęż ar konta 112 księguje s i ę wydatki bądź
koszty rzeczywiście pcniesione,
.
Z kOllcem okresu sprawozdawczego ustala się saldo
każdej rezerwy, salda Wn wyk ~ zuj e się w bilansie
w p ozycji " Nakład y przys złych ok r esów", salda Ma w p ozycji "Rezerwa na 'wydatki przyszłych okresów" .
113 -
p r z y sz ł y c h
D o c h o dy
c k r es ó w .
Konto 113 służy do ujęcia i rozliczenia doch odów
p obranych z góry.
Konto' 113 u znaje s i ę w momencie wpływu g otówki
lub w y stawienia dokumentu d o tycząc ego do ~h o uów
przyszłych okresów, a obci ą ża z n adeH ... iem okresu
sprawozdawczego, do którego dany dochód nal eż y odni e ść . Strona Wn konta 113 koresponduie ze st roną Ma
właściwych kont dochodów (np. za doch '}dy z c1 zier żaw
- z kontem 214 "Straty i zyski"), a strona Ma -:- ze
stroną Wn odpowiednich k ont rozdziału IV i VJ.
Rozd~ial
XI -
Materiały. ,
Rozdzi ał
]21 123 124 125 126 127 128 129 131 132 ]33 134 -
XI obejmuje następujące konta
Rozliczenie faktur i mate riałów,
Materiały podstawowe,
Artykuły spożywcze w zak ł adach żywienia zbio ro.wego,
Materiały pomocnicze,
Paliwo,
Części zapasowe maszyn i urządzeń,
Przedmioty nietrwałe,
Zużycie przedmiotów nietrwałych,
Ma t 2 riały w przerobie,
Opakowania,
Pasze,
Odchylenia od cen ewidencyjnych arty kułów
spożywczych,
135 138 -
Odpadki,
Inwentarz żywy.
121 -
Ro z l i c z e n i e
faktur
m a t e r i a łów .
Konto 121 jest kontem pomocniczym słu żą cy m do
ustalania wa rto śc~ mat e ri a łó w w d rodze i w ar t o śc i materiałów nie faktu rowanych. Na. stronie Wn k onta 121
k się g uje się faktu ry za m a teria ły zakup ione w k orespondencji z kont ami d ostawców, k asy , banków itp. Na stronie Ma konta 121 ks i ęg uje się w artość w cen ie z.3 kupu
m a teriałów otrzymanych. Wa rt ość przyj ętych m a~eri a
łów, na k tóre w c i ągu okresu sp rawozd awczego n ie otrzymano faktury, przenosi się w k ońcu okresu z k onta 121
na kredyt konta 068 "Dostawy nie faktu r owan e". Koszty
zakupu materiałów spisywane są bezpośrednio w 'ciężar
odpo.wiednich kont kosztów handlowych (z pominięciem
konta 121). Saldo debetowe ko.nta 121 wyraża wartość
materiałów zakupionych, 'lecz jeszcze nie o.trzymanych.
Saldo. to wykazywane jest w sprawozdawc~~śc~ okreso',vej
w pozycji "Materiały W drodze".
.
Moilltor Polski Nr A-72
'
-'-
-------------------------. ------~--
W przedsi~biorstwach handlowych prowadzllcych
dzialalnosc w y tw6rcz~, gdzie ze wzgl~6\V kalklilacyjnych
~onicczne . jest rozl iczenie koszt6w zakupu i r6znic wyceny wewnt:trznej material6w produkcyjnych, koszty ·
i r6znice te zblerane Sq na koneie 121.
Koscty zakupu material6w, zebrane na koncie 12~,
przeriosi si~ w koncu okresu w czt:sci przypadajq~ej
n a w ydan = z ma gacynu materialy . na ci~zar odpowiednich . lcmt prcdukcji.
Cdchyienia zebrane na koncie 121 , a powstaJe na
sku.L~k Wi] rOvv" dzenia na konta zapasowe wedlug wyceny wewn~tr'zne j material6w nie zafakturowanych
(rqznice wyceny wewn ~ trznej) . Sq rown iez w kOIlC'l
o~c es 'l prze n oszon= z kont3. 121 na odpowiednie konta
produkcji w c-: ,:sd przypadajqcej na wydane z maga-.
zynn mat?r ialy.
Pocostale s 'llcb konb 121 wyraza w6wczas opr6cz
"~ f!. : tc>sd . m". t ':! ri a ~6w zakuplOnych, .lecz j es2:cze nie otrzy·manych , t akze k 'Js ztv zakupu materia16w w drooze
oraz k os zty zakupu i r6inice wyceny wewn~trznej,
przypada jq -ce na remanent m"lteria16w produkcyjnych.
~aldo to wvkazywane j est w sprawozdawczosci okres owej w nas t~p 'Jjqcych pozycjach analitycznych: "I1irateriary w d r odze", " Koszty za.!;:upu materiaI6w", "R6znice
w ew,",<;trzn ej w yceny materiaI6w".
W zakladach zywienia zbiorowego kC'Szty zakupu
artvkulow snozvwczych ksi~<!,owane Sq bezpoorednio
nl konci e 197 "Koszty zakladow zywienia zbiorowego"
(z pomini~dem kant a 121).
123 -
Mat e ria 1 y
artykuly odchylenia z konta. 134 na koht<> 182 "Odchylenia od cen ewidencyjnych ' towar6w". Ponadto w koiicu
kazdego okresu sprawozdawczego konto 124 ob<;ictza si~
w korespondencji z kontem 197 nakladami przypadajqcymi na remanent artykuI6w spozywczych. Zapis ten
stornuje si~ na poczqtku nastt:pnego okresu sprawo-zdawczego.
125 -
Mat e ria 1 y
p 0 m 0 c n i c z e.
Do rhaterial6w pomocniczych zalicza si~ materialy
zuzywane 'w zasadzie n a cele og6lne dziqJalnosci handlo-wej lub proqukcyjnej (utrzymanie i konserwacja utz qdzell magazy nowych, sklepowych, wytw6rczych. b iurowych, materialy biurowe itp .). Jesli dany material jest
uzywany jako pomocniczy i pods tawowy. 0 zakwalifikowaniu go do grupy 125 lub 123 decyduje przewazl'ljqcy
spos6b u 7 ytkowania.
Zasady ksi~g o wania m a t ~Tial6w pomocniczych Sq
analogiczne do zasad ksi<::gowania ril.ateria~6w podstawowych z tym, ze zui: ycie mater ia16w pomocniczych na
cele dzialalnosci handlowej ksi~guje si~ w ei~zar kont
krszt6w handlowych.
126 -
P a I i w o.
Na koncie 126 ksi p,gowane jest paliwo dla c?16w
technologicznych. energetycznych, gospodarczych.
Przych6d i rozch6d paliwa ksi~guje si~ analog ~ cznie
do przychodu i rozchodu materia16w pomocniczych.
127 -
C z
~
Ii c i
zap a sow e
mas z y n
u r z q d z e ii.
pod s taw 0 VI e.
Na koncie 123 ksi~guje si~ materialy podstawowe
tzn. te mater ialy, kt6re w wyniku procesu produkcyj neg0 stajq si<:: g16wn q substancjq gotowego wyrobu.
Do material6w podstawowych zalicza sit: poml.dto
takie, ktore stanowi q cz~se skladowq (montazowq) \vyrobu lub tez Sq seisle z wyrobem zlqczone (np. puszld
konserwowe).
Nie ksi(;'guje si~ na koncie 123 p6lfabrykat6w whsnej
produk cji. eW:dencionowanych na koncie. 152 "P61fabrykaty" Przych6d material6w podstawowych ksi~
guje si~ na ei~zar konta 123 i na dobro konta 121 "Rozliczen ie faktur i materiaI6w". Vvartosciq material6w
podstawowych wydanych do produkcji obciqza si~ konta
p rodukcii, material6w zuzytych na inwestycje lub rem ont v k 'lpita ln e - konta inwestycji roz.pocz~tych i rem ontow ka pitalnych.
PM!. 931
--------------~---------------------~--~
N a koneie 127 ksi~guje si~ cz~sci zapasowe maszyn
urzqdzen technicznych, przeznaczone do zastf.!pienia
zuzytych.
Ksit:gowane na tvm koncie cz~sci zapasowe mogq
bye zakupione ze srodk6w obrotowych lub · wytworzone
we wlasnym zakresie.
Cz~sei, zakupione ze srodk6w przeznaczonych na finansowanie inwestycji, ks{~gowane Sf.! na koneie 012
"Materialy na inwesty cj e".
Przepisy branzowe ustalq zasady rozgraniczenia
CZt:5ei zapasowych od przedmiot6w nietrwalych.
i
128 -
P r zed m i 0 t y
n i e trw a I e.
Na koncie 128 kSi <::guje si~ p rzedmioty nie zaliczone
do srodk6w trwalych, m a terialow pods tawowych itp .
Nalezq tu - przede wszyst!dm narzE;dzia, odziez
ochronna (bez 'wzgl~du na w 3.rtose), drobny inwentarz
124 - Art y k u 1 Y s Po z Y w c z e w z a k I a- biurowy i magazyno)'/Y. opakowania m ateriaJ6"" :it9.
Przedmioty nietrwale w uzytkowaniu ewidencj rmuje
d a c h z y w i e n i a z b i 0 row ego.
fit: w analityce odrp,bnej od' przedmiot6w znajdujqcych
Rento 124 ob ejmuje wszelkie artykuly spozywcze siE; ':.r magazynie.
zn ajdujqce si~ w magazynach zakladow zywienia zbio- .
Wartose przedmiot6w nietrwalych zu:'::ytych calkor owego, tj. przeznaczon e zar6wno do przerobu kuchenw ieie (zniszczonych) przenosi si~ z konta 123 w ci~zar
n ego jak i do sp rzedazy w stanie nie przerobionym.
konta 129.
Cell q ewidencyjnq artykul6w ksi~gowanych na koncie
129 - Z u Z y c i e p r zed m i 0 tow n i e124 j est cena d etaliczna z tym, ze r6znic~ mi~zy cenq
trw a I y c h.
d et alicznq a cenq zakupu wykazuje si~ na stronie Ma
konta 134 " Odchylen ia od cen ewidencyjnych artyku!6w
Odp1!;;y z tytulu zuzycia przedmiot6w ni etrwalyeh
spozywczych". Za artykuly przyj~te do magazYDu obciq- ksi~guje si~ na dobro konta 129 i na ci~zar kont kos zt6w
za si~ konto 124 w korespondencji z kontem 121 "Razlihandlowych lubprodukcji. Spos6b obliczania zuzyeia
czeni~ faktur i materialow" i kontem 134.
przedmiot6w nietrw9Jych ustal q instnikcje branzowe
Za artykulywydane do kuchni konto 124 uznaje si~
w oparciu 0 jednq z przytoczonych metod
w ciE;zar konta 151 "Produkcja podstawowa", przy czym
1) jednorazowe spisanie na koszty 50 0 /0 wartosci pierodchylenia od cen ewidencyjnych tych artyku16w Sq
wotnej przedmiotu w chwili wydania go do ' u;:ytkotr al- "~wa!le w spos6b podany przy koncie 182.
wania; spisanie pozostalej czt:sci wartosci pierwotnej
Z'l artykulv wydane dobufetu lub innych miejsc
.pTzedmiotu . (po. potrqceniu wartoSci zlomul w m·)sprzedazv detalicznej konto 124 uznaie sie w ci~i:ar
inencie likwidacji przedmi ch.;;
konta: 179 "Towary w punktach sprzedazy detaliczne;"
2) st0pniowe spisyw:mie zuzycia obliczone,go przez poz tym, ze jednoczesnie przenosi si~ przypadajqce na te
dzielenie wartosci pierwotnej uzytkowanych · przed-
-- 991
' Monitor Polski Nr A-72
miotów (pomniejszonej o przypuszczalną wartość
przez przeciętną ilość miesięcy ich użytko
wania; metoda ta będzie stosowana w odniesieniu
do bardziej wartościowych przedmiotów nietrwałych
zakupionych ze środków inwestycyjnych (tzw.
pierwsze wyposażenie);
3) księgowanie w Ciężar kosztów - w granicach ustalonych norm - przedmiotów nietrwałych zakupionych i wydanych do użytkQwania celem uzupełnie
nia bieżącego zapotrzebowania; metoda ta będzie
stosowana w odniesieniu do przedmiotów ulegają
cych szczególnie -szybkiemu zużyciu lub zniszczeniu
(np. zastawa w zakła dach żywienia zbiorowego).
złomu)
131 ~ M a t e r i a ł y
w
p r z e r o b i e.
Konto 131 służy do księgowania operacji związanych
z oddaniem materiałów do obcego przerobu.
Konto 131 obciąża się wartością materiałów wydanych do przerobu obcego oraz kosztami przerobu i przewozu w obu kierunkach. Przychód materiałów przerobionych księguje się na dobro konta 131 i na ciężar
właściwego konta zapasowego.
132 -
O p a k o w a n i a.
Na koncie 132 księguje się przedmioty, które służą
do opakowania towarów, a nie są zaliczone do środków
trwał y ch.
.
Na koncie 132 nie księguje się przedmiotów, które
służą do opakowania dóbr rzeczowych przeznaczonych
dó użytku w ewnętrzneg o, nie k s ięguje się równ ież
żadnych materiałów podstawowych lub pomocniczych.
Przychód - opakowań ksi ęgowany jest analogicznie do
przychodu przedmiotów nietrwałych z tym, że ewentualne odchylenia ceny ewidencyjnej od kosztu własnego
przenosi się na konto 192 "Eksploatacja opakowań".
Sprzedaż opakowań księgowana jest bezpośrednio
w ciężar kont rozra.chunkowych , ewentualne zaś różnice
między ceną sprzedażną a ceną ewidencyjną przenosi się
równi eż na konto 192.
133 -
P a s z e.
Na koncie 133 księguje się pasze dla inwentarza
Zakup paszy ze źródeł zewnętrznych księguje
się analogicznie do zakupu materiałów pomocnicżych,
przychód z własnej produkcji w korespondencji
z kontem 166 "Rozliczenie wykonanej produkcji rolnej".
, Rozchód paszy obciąża odpowiednio konta kosztów
produkcji rolnej lub kosztów handlowych.
-
Poz. 931
danych z kuchni do sali jadalnej, zaksięgowana poprzednio w ciężar ·konta 201 w cenie detalicznej, obniża się
do wartości _tych materiałów w cenie zakupu.
O d p a d k i.
135 -
Na koncie 135 księguje się odpadki powstałe w toku
pr~esów technologicznych oraz materiały i towary, które na skutek zniszczenia lub uszkOdzenia utraciły całko
wicie swą pierwotną wartość użytkową .
Przychód odpadków księguje się w korespondencji
z kontami zapasowymi rozdz i ału XI i' XIV bądź
z kontem 076 "Roszczenia z tytułu mank, ubytków
i strat" - co do zniszczonych materi a łów i to~arów,
z kontami produkcji . co do odpadków technologicznych. Rozchodem· odpadków zużytych na własne potrzeby obci ąża się konta kosztów, odpadków sprzeda.
nych - konta sprzedaży.
_'
I n wen t a r z
138 -
O d c h y l e n i a o d c 'e n e w i de n c y jn y c h ' a r t y kuł ó w s p o Ż y w c z y c h.
Konto 134 uznaje się w korespondencji z kontem 124
za różnicę między ewidencyjną ceną detaliczną artykułów spożywczych składowanych w magazynach
dów żywienia zbiorowego a ich ceną zakupu.
zakła
Obciążenie konta 134 następuje
}) za odchylenia przypadające na artykuły wydane
z magazynu do bufetu - na dobro konta 182;
2) za odchylenia przypadające na artykuły zużyte do
wytworz-e nia wyrobów gotowych wydanych z kuchni
do bufetu - na dobro ' konta 182;
3) za przeniesienie odchyleń przypadających na mankc'l
i ubytki - na dobro konta 077;
4) w korespondencji z kontem 201 "Sprzedaż detaliczna
towarów" - za odchylenia przypadające na artykuły zużyte do wyrobu tych posiłków, które wydane
są z kuchni do sali jadalnej.
Księgowanie , o którym mowa w pkt 4, następuje przy
pomocy tzw. czerwonego storna, na skutek czego wartość
materiałów zużytych do wyprodukowania posiłków wy...
y w y.
Na ~oncie 138 ewidencjonuje się wartość inwentarza żywego zaliczonego do środków obrotowych przedsiębiorstwa , a więc zwierząt młodych w okresie odchowu i zwierząt w opasie.
Wartość żywca ubojowego przemysłowego (w przedsiębiorstwach przemysłu mięsnego) ewidencjonuje się
na koncie 123 " Materiały podstawowe" .
Rozdział XII - - Place.
W rozdziale XII występuje konto 141 "Płace podstawowe i dodatkowe". Konto 141 służy do rozliczania
rzeczywistych wynagrodzeń , należnych pracownikom
stałym lub zatrudnionym dorywczo. Właściwe instrukcje w sprawie sporządzania planów finansowo-gospodarczych określą szczegółowo nomenkl a turę plac podstaw6wych i dodatkowych księgowanych na koncie 141.
Konto 141 obciąża się w zasadzie na dobro konta
071 "Pracownicy za płace" bądź 074 "Inne należności
i zobowiązania" (pracownicy nieetatowi), uznaje się
zaś w ciężar właściwych kont w rozdziałach I, II, X,
XIII, XV, XVI i XVII. Konto 141 nie wykazuje salda
na koniec okresu.
Rozdział
żywego.
134 -
ż
XIII -
Produkcja.
Rozdział
151 152 153 154 155 156 158 159 161 162 165 166 167 151 -
XIII zawiera następujące konta
Produkcja podstawowa,
Półfabrykaty,
Produkcja pomocnicza,
Koszty bezpieczeństwa
higieny pracy,
Remonty bieżące,
Produkcja rolna,
Koszty < wydziałowe,
Koszty ogólno---zakładowe,
Braki,
Przestoje,
Rozliczenie wykonanej produkcji przemysłowej,
Rozliczenie wykonanej produkcji rolnej,
Gospodarka działów pomocniczych.
P r o d u k c j a
p o d s .t a w o w a.
W księgowości zakładów produkcyjnych na kencie 151 następuje rozliczenie kosztów produkcji wydziałów podstawowych.
Koszty bezpośrednie księ guje się wprost na stronie
Wn konta 151, koszty pośrednie natomiast przenosi się
na to konto po uprzednim zgrupowaniu ich na koncie 158
"Koszty wydziałowe" oraz na koncie 159 "Koszty
ogólno-1zakładowe" .
Ponadto ,w dężar konta 151 księgUje się
~ nakłady
na uruchomienie now:ej __ produkcji
::( -"
(Ma 111),
Monitor Polski· Nr A~7-2
~~~~------------------------
~
________________________________PM.r.n
Strona Makonta 153 korespoodu~ - zaleWe od
- ostateczn::j stratE: n:l. brakach (Ma 161).
odbtorcy , przyj~tej reny i od charakleru produktow
- p6Uabrykaty wlasnej prooukcji (Ma 152).
(uslug) - z odpowiednimi kontami rozdzialow XI, XIII,
Na dobra konta 151 ksi~uje si~
- k oszty rzeczy wiste gotow ,"j produkcji (Wn 165, XIV i XVI.
lub 176) ,
•
154 - K 0 s z t Y be z pie c zen s t w a i hi g i en y
koszty r zeczywiste p6lfabrykatOw (Wn 152),
p r a c y. odpadki i ZWfoty materialow (Wn odpowiecinie
Na k on ci~ 154 ewiden ejCl;mj e Sl~ n a klady na utrzykonto rozdz. XI) ,
manie h igien y i bezpi eczen st w a pracy na t erenie wydzia- braki hienaprawialne (Wn 161).
low produkcyjnych i zakladu jako ca losc; *).
Saldo kon ta 151 wyraia koszt wlasny produkcji
Na konc ie tym n ie nalezy ewiden cj onowac naklaw t oku.
'
d6w na ochron~ pracy 0 charakte r ze inwcst y cyjnym.
Do konta 151 prowadzi si~ analitykE: wg grup wyZgroma dzone na k oncie 154 koszt y ulegajq przy
rob6w (zlecen) bqdi: faz (proces6w produkcvjnych).
Zaklady zyw ienia zbiorowego ewidencjonujq na koncu okresu sprawozda wczego jednor a zowemu rozliczeniu i przen ies ieniu w ci~za r kont
k o ncie 151 artykuly zywnosciowe w y da ne do kuchni.
153 - Produkcj a pomocnicza ,
Cenq ewidencyjnq dla tych artykul6w na koncie 151
158 - Koszty w yd zialowe,
j 2St cena d e t a li cz n a ~
""159 - K oszty og6lno-zakladowe
Za arty kuly pobrane z magazynu do kuchni obci<!Za
zaleznie ad charakteru omawian ych nakladow
s;~ k on1·o 151 w korespondencji z kontem 124 "Arty"mie jsc" (wydzialow) , na r zecz ktorych zostaly
k u ly spozywcze w zakladach zywienia zbiorowego".
paniesione.
Odchylenia ad cen ewidency jnych tych artykulow
(tj. r6znicE: mi~dz y cenq detalicznq Ii cenq zakupu)
155 - Rem 0 n t y b i e ;i; q c e.
po":cs ta wia s i~ na koncie 134. Wydanie wyrob6w goto Kont o 155 stuzy do ew idencj i k osztow remontow
w v ch z kuchni k si~goW9.ne jest w rMny sposob zab iezqcych, wykonywanych bqdz s yste mem gospodarczym,
lernie od t ego, czy odbiorcq ich jest sala jadalna czy
bqdz zle cony m .
tez buf'2t b qd z inny pimkt sp rzedazy de tal icznej.
Z k onta 155 p r zen iesc n alezy na k onta odpowiednich
Za pos Hki w yd ane z kuchni na sal~ jadalnq uma je
wyd ~iah)w (b qclz na k onta kosztow ogolno-zakladowych
si e; k onto 151 w dE:zar k onta 201 " Sprzedaz detaliczn a
lub. koszt6w handlowvch) tylko t akie su my kosztow ret '1 '.'V:'\r6w" wartosciq artyktilow zywnosciowy ch (Sllrow·mont6w b iezqcych, ktore z punktu widzenia prawidloro w ) zuzytych do wytworzenia sprzed an y ch posilk6w.
wego rozliczenia kosztow w czasie odniese moina do
Wartose t~ oblicza si~ drogq przemnozenia odpookresu spr awozdawczego.
wiad a jqcych normom ilosci surowcow wchodzq ~ych
. Jezeli na koszty rem on tow stworzono rezerwE: na
w s k fad poszczeg6!nych .pos ilk6w (porcji)prz-ez ceny
koncie 112 "Rezerwa na wydatki p r zyszlych okres6w"
1
d <7h iczne tych surowc6w oraz przez iloSe fakty cznie
(na tzw. r e monty planowo-zapobi ef{awcze), uznanie konh
w y danych · posilk ~w.
155 nast~puie w ci~zar konta 112.
.
Wydanie wyrobOw gotowych z kuchni do bufetu
Saldo konta 155 wyraia nie roiliczone koszty ~
ks i~guje si~ na · kontach 151 , 179 i 182. Konto 151
montow biezqcych i pozostaje n,a tym koncie na nas~y
uznaje si~ wartosciq zuzyty ch surowc6w obliczonq
ok res, a w bilansie miesiE:Czn ym i kwartalnym wykazyw sposob podany uprzednio; konto 179 " Towary
wane jest sta tystycznie w poiycji ,.NakJady przyszlych
w punktach sprzedazy detalicznej" obciqia si~ wa rtookresow". Bilans roczny nie powinien w zasadzie zawiesci q wyrob6w gotowych wyrazonq w cenach sprzedaz. rae nie rozliczonych kosztow reman tow biezqcych.
nych jadlospisu; konto 182 "Odchylenia od cen ewid "ncyjnych towarow" uznaje si~ roznic14 mi~zy zapisem
156 - Pro d u k c j a- r 0 1 n a .
n a stronie Wn konta 179 i zapisem na stronie Ma
Na koncie 156 ksi~uje siE: koszty pradukcji roSlinkonta 15I.
nej i produkcji hodowlanej .
JednoczeSnie z tymi zapisami nalezy przeniese
przy ksi~gowaniu produkcji roSlinnej
konta f 56
z konta 134 na stron~ Ma konta 182 odchylenia przyprowadzi siE: opr6cz kont analitycznych -- zbierajqcyeh
padajqce na surowce zuzyte do wytworzenia wydakoszty roku sprawozdawczego wg poszczegolnych dzianych wyrob6w gotowych.
low produkcyjnych - specjalne konto analityczne dla
152 - Pol f a b r y kat y .
uj ~cia kosztow lat przyszlych. Z kon t a tego na poczqtku
Na koncie 152 ewidencjonuje siE: p6lfabrykaty kazdego roku przenosi si~ na konta anality czne wlasc'iwlas nej produkcji~ podlegajqce skladowaniu w maga- wych diialow produkcyjnych nakladv przypadajqce na
biezqcy rok sprawozda wczy. Konto 156 obciqza si~ koszzynach.
tami bezpoSrednimi biezqco. a w koncl1 roku - kosztaNa stronie Wn konta 152 ksi~uje si«=: p6lfabrykaty
mi posrednimi w korespondencji z kontem 159 "Ko~ty
T)rzyj~te do magazynu z produkcji, na stronie Ma og61no-zakladowe" .
·-,olfabrykaty oddane do produkcji w okresie sprawoDla ustalen ia kosztow przypadaj qcy ch na produkcj~
zdawczym.
roslinnq w roku sprawozdawczvm nalezy z ogolnej sumy
Ksi~gowan na tym koncie dokonuje siE: w zasadzie
- az w miesiqcu na podstawie prowadzonej bie-.lqcO kosztow potrqcie straty powstale na skutek kl~sk zywiolowych oraz produkcj~ w tOKU: Straty po:wstale na skutek
'(artoteki iloSciowej.
!c;
153 -:- Pro d u k c j a porn 0 c n i c z a.
Na koncie 153 ksiE:guje si~ w zakladach produkcyj!lych koszty wydzial6w pomocniczych.
Do konta 153 prowadzi siE: ewidencjE: anality~znq
l~Nzgl~dniaj qCq podzial kosztow na poszczeg61ne wyOZialy pomocnicze (np. warsztat mechaniC7jlY' kotlownia),
A w rarnach wydzial.ow na pozycje kosztOw obowi<l3UjqCe przy sprawozdawczosci i planowanhL
*) Zakres poj~cia koszt6w higieny i bezpieczenstwa
pracy podaje "Nomenklatura nakladow na bezpieczen_
stwo i higien~ pracy w wyodr~bniony ch planach finansowych" -- ustalona przez Departament Zatrudnienia, Plac
i Norm P.K.P.G. (patrz Biuletyn Fin. P.K.P.G. z 1949 r.
Nr 10, str. 321). Wymieniona "Nomenklatura" stanowic
wfnna podstaw~ ella sprawozdawczosci analitycznej , · dopOki poszczegolne pozycje sprawozdawcze nie zostanll ostatecznie ustalone odr~bnymi zarz'ldzeniami.
-
ki~k żywiółowych przenosi się z konta 156 w ciężar konta
strat i zysków, natomiast produkcja w toku pozostaje
na koncie 156 i przechodzi do bilansu rocznego. Przez
produkcję w toku rozumie się oprócz na kładów lat przyszłych również zbiory nie omłócone.
Produkcja gotowa dzieli się na produkcję podstawową, np. zboże , przyrost wagi żywca, i produkcję
uboczną,. np. słoma , nawóz. Przedmiotem kalkulacji jest
tylko produkcja podstawowa, produkcję uboczn ą wycenia się po cenach planowych.
Wartość produkcji gotowej przenosi się w końcu roku
w ciężar konta 166 "Rozliczenie wykonanej produkcji
rolnej".
158 -
K o s z t Y w Y d z i a ł o w e.
Na koncie 158 zbierane są koszty po śre dnie , powstana pos ?: cze~ólnych wydziałach podstawowych.
Do konta 158 prowadzi się ewid encję analityczną
uwzględn i ającą podział kosztów na poszczególne wydziały , a w ramach wydziałów na pozycje kosztów, oboWiązujące przy sprawozdawczości i planowaniu.
Koszty wydziałowe przenosi się w ciężar konta 151
"Produkcja ,p odstawowa".
jące
159 -
K o s z t Y o g 'ó l n o - z a kła d o w e .
Na koncie 159 ewidencjonuje się koszty pośrednie,
z całoks.ztałtem dz iał alności produkcyjnej ,
w tym zarówno koszty ogólno-produkcyjne, jak i koszty
administracyjne zakładów przemysłowych i rolnych.
Koszty ogólno-zakładowe przenosi się w zasadzie w cię
żar konta 151 "Produkcja pod~tawowa" i 156 ..Produkcj a
rolna".
związane
161 -
B r a k i.
Na koncie 161 ustala się straty na brakach produ 1' cyjnych. Przy brakach naprawialnych w ciężar konta In
księguje się koszty samej naprawy; przy brakach ni 'naprawialnych konto 161 obciąża się pełnymi kosztar" i
braku w korespondencji z kontem 151.
Konto 161 uznaje się w ciężar konta 135 za uzyskany
złom, w pozostałej zaś części stanowiącej ostat e czną
stratę w ci ~ża r konta 151 " Produkcja podstawowa".
162 -
P r ze s t o j e.
Konto 162 służy do rozliczenia strat związany ' h
z częściowym lub całkowitym unieruchomieniem pro~ c
su produkcyjnego. Stratami tego rodzaju są płace wyp ła
cone za CZas przestoju i odpowiednia część kosztów wydziałowych lub ogólnozakładowych.
Konto 162 unaje się w ciężar .konta strat i zysb )w
za straty na przestojach wywołanych siłą wyższą , w pozostałej zaś części w ciężar konta 158 "Koszty wydziałowe" bądź 159 " Koszty ogólno-zak1adowe".
165 -
R o z l i cz e n i e w y k o n a n e j
d u ~ c j i P r z e m y s ł o w e j.
p r 0,-
Konto 165 występuje tylko w przypadkach, gdy wyroby gotowe (lub usługi) ewidencjonowane są po koszcie planowanym lub w cenach zbytu. Po cenach tych
przenosi się bieżąco produkcję gotową ze strony Ma
konta 165 w ciężar konta "176 "Wyroby gotowe w zakła
dach przemysłowych i rolnych", bądź w ciężar
odpowiedniego konta rozdziału XVI.
. W końcu miesiąca konto 165 obciąża się kosztami
rzeczywistymi produkcji gotowej na dobro konta 151
"Produkcja podstawowa" lub konta 153 "Produkcja pomocnicza".
W przypadku ewidencjonowania wyrobów gotowych po koszcie planowanvm saldo konta 165 przenosi
si~ na konto 177 "Odchylenia od kosztów planowanych
--..
-
Poz. 9~ł
wyrobów gotowych". Analogiczni e rozlicza ·się powstałe
n::l " koncie Hi5 różnice mi ędzy produkcją li czoną po
k os zcie własnym , a li czoną po cenie zby tu, z tym jednak, że odchyleni:! k s i ęguje się nie na koncie 177, lecz
n 1 koncie 176 " Wyroby gotowe w zakładach p rzemysło
wych i rolnych", ewidencjonując je w analityce odr ębnie od
wyrobów got owych (ewidi?l1 cj;mowanych
VI cen ie zb ytu). Odchylenia dotyczą c e usług przenosi się
wprost na konto spr zedaży.
1. 66 -
R o z l i c z e n i e w y k o n a n e j
d u k c j i r o l n e j.
p r o-
Na koncie 166 kontroluj e się wykonanie planu
;,oszt6w produkcf rośl i nnej i h odowlanej.
Got ową prod ukcję księguj e się bi eż ąco p o planow anym koszcie własnym na dobro konta 16"6 i w cl~ż2r
konta 176 " Wyroby gotowe w zakładach przemysłowych
i rolnych" - j eżeli chodzi o produkcję prz eznac 7;mą
do sprzedaży, . w cięż ar zaś właściwy c h kont ro z d z. iału XI
"Mater i ały" jeżeli chodzi o pr o duk cję prze znaczoną
Im użytek wewnptrzny (nasiona , pasza) oraz przyrost
wagi młodych zw ie rząt i opasów (138 " Inwentarz
żywy") , Raz do roku konto 166 obciąża się kosztami
rzeczywistymi ukończone j rolnej produkcji podst'fWOwej i kosztami planowanymi rolnej produkcji ubocznej .
Powstał e w wymku księgowań odchy lenia na k oncie 166
przenosi się na t e konta, na które przeniesione zlJstały
ostatecznie wyroby gotowe, bądź materiały na wlasny
użytek.
1~7 -
G o s p o d ark a d z i a łów P o m o en i c z y c h.
Na koncie 167 księguje się nakłady i dochody
gospodarki mieszkaniowej oraz dzi ałaJ~ości U Słl ~ 'Co wej
i produkcyjnej , prowadzonej w takIch rozmIarach,
że dla potrzeb sprawozdawczości, planowania - i k Ll11L1:łacji zbędne jest k Jrzystani ' z rozbudowane!!o svst.<" ,u
kont rozdziału XIII. Zakładami takimi mogą być nieduże pralnie i malarnie, zakłady fryzjer skie, warsztaty
napraw obuwia, jednostki transportowe itp. Konto 167
obciąża się za nakłady, . a uznaje za wykonane usługi
i wyroby.
Saldo konta 167 (po uwzględnieniu ewentualnego
remanentu produkcji w toku) przenosi się W końcu roku na konto 214 "Straty i zyski".
Rozdział XIV Towary.
Rozdział
XIV zawiera następujące konta
Rozliczenie faktur i towarów,
Towary w składnicach,
Towary w hurtowniach,
Towary w punktach skupu,
Wyroby gotowe w zakładach przemysłowych
i rolnych,
177 - Odchylenia od kosztów planowanych - wyrobów
gotowych,
178 - Towary w składach sezonowych,
179 ...:...- Towary w punktach sprzedaży detalicznej,
182 - Odchyienia od cen ewidencyjnych towarów,
184 - Rezerwa na podatek obrotowy,
185 - Koszty obciążające zapasy towarów,
187 - Towary na przechowaniu u odbiorców,
189 - Towary wysłane .
171 173 174 175 176 -
171 -
R oz l i cz en i e
f a k t u r
i .t o war ó w.
Konto 171 jest kontem pomocniczym służącym do
ustalenia i rozliczenia rozbieżności pomiędzy fakturą
,d ostawcy a dowodem przyjęcia towarów, zarówno pod
względem wartości jak i czasu otrzymania. Umożliwia
ono w ten sposób bieżące ustalenie man!t i ubytków
-.....
--
-
Poz. 93~
składowanych towarów znajdują odQicie wartościoW1e
w transporcie oraz w końcu okresu sprawozdawezego
na koncie 174 w cenach ewidencyjnych, tz'u. · w ce~ach.
ustalenie wartości towarów w drodze i dostaw towaropo których dane towary ewidencjonowane są na kontach
wych nie fakturowanych.
analitycznych.
Na stronie Wn konta 171 księguje się zapłacone
Konto 174 obciąża się
lub zaakceptowane faktury dostawców. W końcu okresu
1) za towary przyjęte do magazynu w korespondencji '
w ciężar kon.ta 171 księguj e się w korespondencji
z kontem 171 "Rozliczenie faktur i towarów";
z kontem 068 "Dostawy nie fakturowane" w a rtość
2) za ujawnione przy inwentaryzacji nadwyżki towatowarów otrzymanych, na które ' n ie na desz ły faktury.
rowe uznając konto 214 "Straty i zyski";
Na stronie Ma konta 171 k sięguje się
3)
za
ró ż nicę między ceną e widencyjną i ceną zakupu
1) wartość towaróvv w cenie za:<upu w korespondencji
na dobro konta 182 "Odchylenia od cen ewidencyja) z odpowiednim kon.tem magazynowym r ozdz. XIV
nych towarów".
.
za towary otrzymane, z ewent. zapisem
Konto
174
uznaje
się
uzupełniają cym na
koncie 182 w przypadku
1) za towary sprzedane w korespondencji i odpowiedewidencjonowania towarów w cenach innych
nim kontem sprzedaży (203, 202, 201> oraz w koreniż ceny zakupu;
spondencji z kontem 182 - za różnicę między ceną
b) z kontami rozdz. XVI - za towary sprzedane
ewldencyjną i ceną zakupu sprzedanych towarów;lub przerzuco!1e w tranzycie i refaktur owane
2) za prze rzuty towarów w korespondencji z konodbiorcy;
c) z kontem 189 "Towary wysłane", w końcu
tem 209 oraz z kontem 182 - za różnicę między
ceną ewidencyjną a ceną zakupu;
okresu za towar y sprzedane w tranzycie
a nie refakturowane;
,
3) za towary oddane do przerobu - w korespondencji
2) wartość otrzymanych opakowań - w korespondencji
z kontem 151 "Produkcja podstawowa" - za wartość
z kontem 132 "Opakowania" i ewent. z kontem 192
w cenie zakupu i z kontem 182 - za różnicę między
"Eksploatacja opakowań" za różnicę między ceną
ceną ewidencyjną a ceną zakupu;
ewidencyjną opakowań a ceną fakturową;
4) za stwierdzone przy inwentaryzacji manka i ubytki
3) fakturowane koszty zakupu towarów 'otrzymanych - w korespondencji z kontem 076 "Roszczenia z ty"
w korespondencji z odpowiednim ~ontem rozdz. XV
tułu mank, ubytków
strat".
"Koszty handlowe";
175 - T o war y w p u n k t a c h s k u p u.
4) wartość mank i ubytków transDortowych - w korespondencji z kontem 076 "Roszczenia z tytułu
Na koncie 175 księguje się towary w punktach
mank, ubytków i strat".
(składach) skupu. Ceną ewidencyjną jest cena zakupu
Saldo Wn konta 171 przedstawia wartość towa(skupu) .
rów (w cenie zakupu - fakturowane koszty zakupu)
Konto 175 obciąża się
ł opakowań, zakupionych a nie otrzymanych do końca
1) za . zakupione i przyjęte przez magazyn produkty
okresu sprawozdawczego. W sprawozdaniach okresowych
w korespondencji z kontami 066 "Dostawcy za faktusaldo powyższe wykazywane jest w pozycji "Towary
ry pozainkasowe", 041 "Kasa" lub 073 "Pracownicy
w drodze".
'
za sumy do rozliczenia" w zależności od sposobu
rozliczania skupu;
173- T o VI a r y w s kła d n i c ac h.
2) ża ujawnione prży inwentaryzacji nadwyżki towaKonto 173 ' służy do wartościowego ujęcia stanu
rowe w korespondencji z kontem 214 "Straty i zyski".
towarów w składnicach.
Konto 175 uznaje się
Wszelkie zmiany ilościowe towarów znajdują odbi1) za towary sprzedane w korespondencji z kontem 203
cie wartościowe na koncie 173 w cenach ewidencyjnych,
"Sprzedaż hurtowa towarów";
tzn. cenach, "Po których dane towary ewidencjonowane
2) za przerzuty towarów - w korespondencji z kontem
są na kontach anaJitycznych.
209 "Przerzuty";
Konto 173 obciąża się
3) za towary oddane do przerobu - w korespondencji
l) za towary przyjęte do magazynu wkoresp óndencji
z kontem 151 "Produkcja podstawowa";
z kontem 171;
4) za stwierdzone przy inwentaryzacji manka i ubytki
2) za ujawnione przy inwentaryzacji nadwyżki towa..-:.. w korespondencji z kontem 076 "Roszczenia
rowe uznając konto 214;
z tytułu mank, ubytków i strat".
3) za różnicę między ceną ewidencyjną i c eną zakupu
176 - W y r o b y •g o t o w e w z a kła d a c h p r z ena dobro konta 182.
m y s ł o w Y c h i r (' l n y c h .
Konto 173 uznaj e się
1> za towary sprzedane w korespondencji z odpowiedNa koncie 176 księguje się wyroby gotowe znajdunim kontem sprzeda ż y oraz w korespondencji z konjące się w magazynach zakładów przemysłowych lub
t~ 182 za różnicę pomiędzy c e ną ewidencyjną
rolnych.
a ceną zakupu s przedanych towarów;
Przychód wyrobów gotowych z produkcji do ma2) za towary oddane do przerobu w korespondencji
gazynu księguje się w k o'respondencji z kontami 165
z kontem 151 za wartość w cenie z'lkunu i ewentulub 166, jeżeli ceną ewidencyjną jest planowany koszt
alnie z kontem 182 za r óż nicę między ceną ewidenwłasny lub cena zbytu.
,
cyjną a ceną zakupu;
J eżeli wyroby gotowe ewidencjonuje s i ę w rzeczy3) za stwierdzone przy inwentaryzacji manka i ubytki
wistym koszcie własnym strona Wn konta 176 korew korespondencji z kontem 076.
sponduje bezpośrednio z kontem 151 "Produkcja pod174 - T o war y w h u r t o w n i a c h.
stawowa" lub 153 "Produkcja pomocnicza". Wartość
Konto 174 służy do wartościowego ujęcia stanu to- wxrobów sprzedanych przenosi się po cenie ewidencyjwarów w składach hurtowych, należących zarówno do nej z ,konta 176. w ciężar kOI).ta 201 lub 203.
Na koncie 176 księguje się ponadto ' e~idencjon(»
przedsiębiorstw handlu hurtowego jak i do przedsię
wane
na odrębnej karcie analitycznej odchylenie ceny
biorstw handlu detalicznego. Wszelkie zmiany ilościowe
"
; ;;.
"
Monltor Polski Nr A-72
--9_9_5___________________________________~P~o~z._n~3~t
ewidericyjnej produkcji ' od rzeczywistego kosztuwlasnego
a) w stoounku do produkcji przemyslowej, ewidencjonowanej w cenie zbytu -- w korespondencji
z kontem 165;
b) w stosunku do produkcji rolnej ewidencjonowanej 'po koszcie planowanym ~ w korespondencji z kontem 166.
177 __ 0 d c h y 1 en i a 0 d k 0 s z tow p I a n ·o w anyc h w y rob 0 W
got 0 w y c h.
Konto 177 wyst~puje tylko w przypadku ewidencjonowania gotowych wyrobow przemyslowych po koszcie
planowanym.
Nadwyzk~ planowanego kosztu ponad rzeczywisty
koszt wlasny wytworzonych wyrobow gotowych ksi~
guje si~ na stronie Ma konta 177 i , w ci~zar konta 165,
nadwyzk~ rzeczywistego k0sztu wlasnego ponad koszt
planowany na stronoie Wn konta 177 i na dobro konta 165.
'
W miar~ sprzed"zy wyrobow gotowych odchylenia
przenoszone Sq z konta 177 w c 2 ~zar odpowiednich kont
rozdz. XVI "Sprzedaz i przerzuty" w formie zwyklego zapisu ksi~gowego lub czerwonego starna. '
178 -- Tow a r y w skI a d a c h s e z 0 now y c h.
"
Na koncie 178 ksi~guje si~ produkty rolne zn'ajdujqce sj~ w skladach specjalnie przeznaczonych do sezonowego przechowywania towarow.
Dotyczy t o wszelkich zakladow handlowych, w ktorych sklady take wyst~pujq, z wyjqtkiem zakladow zywienia zbiorowego, w ktorych produkty rolne rejestrowane Sq w kazdym przypadku na koncie 124 "Artykuly spozywcze w zakladach zywienia .zbiorowego".
Cenq ewidencyjnq dla produktow w skladach sezonowych jest cena zakupu.
Konto 178 obciqza si~
1) za zakupione w celu przechowywani a produkty rolne -- w kore~pondencji z kontem 171 "Rozliczenie
faktur i towarow";
2) za przyj~te do skladowania produkty rolne, poczqtkowo przeznaczone dozwyklej sprzedazy i ewidenc jonowane na innych kontach zapasowych w korespondencji z odpowiednimi kontami mag~zyno
wymi;
3) za nadwyzki ujawnione przy inwentaryzacji, uznajqC konto 214 "Straty i zyski".
Konto 178 uznaje si~
1) za sprzedane produkty w korespondencji z kontem
203 "Sprzedaz hurtowa towarow";
2) za produkty oddane do przerobu -- "". korespondencji z kontem 151 "Produkcja podst<iwowa";
3) za manka i ubytki stwierdzone przy inwentaryzacji
-- w korespondencji z kontem 076 "Roszczenia
z tytulu mank, ubytk6w i strat".
179 -- Tow a r y w pun k t a c h
d eta 1 i c z n e j .
s p r zed a z y
Konto 179 sluzy do ksi~gowania towarow znajdujq;cych si~ w miejscach sprzedazy detalicznej , wyst~pujq
cych zarowno w .z akladach handlu detalicznego, jak
teZ w zakladach zywienia zbiorowego.
W zakladach handlu detalicznego konto 179 koresponduje po stronie Winien
1) za towary przyj~te do sprzedaiy -- z kontem 171
"Rozliczenie faktur i towarow" -- za wartoSc
w cenie zakupu i z kontem 182 "Odchylenill od cen
ewidencyjnych towarow" -- za roznic~ mi~dzy cenq
zakupu i cenq ewidencyjnq;
2) za nadwyzki towarowe, ujawnione przy inwenta- .
ryzacji -- z kontem 214 "Straty i zyski";
po stronie zas Ma
1) za towary sprzedarie
a) bezposrednio konsumentom prywatnym .- z kontern 201 "Sprzedaz detaliczna towarow",
b) na zaopatrzenie przedsi~biorstw, instytucji i urz~
dow -- z kontem 202 "Sprzedaz drobnohu r towa
towarow";
.
2) za manka i ubytki stwierdzone przy inwentaryzacji
- z kontem 076 "Roszczenia z tytulu mank, ubytkow i strat".
Zaklady zywienia zbiorowega ksi ~gujq na kOIicie
] 79 towary znajdujqce si~ w bufetach lub innych miejscach sprzedazy defalicznej i to zarowno towary nabyte
(obcej produkcW jak teZ towary wytworzon e we
wlasnym zakresie. Towary te ksi~gowane Sq zawsze
w ich ostatecznej wartosci sprzedainej, to znaczy: albo
a) w cenach detalicznych (np. pieczywo, papi erosy,
zapalki). albo
b) w cenach bufetowych, tj . cenach detalicznych
powi~kszonych 0 pewien narzut (np. napoje alkoholowe, owoce), alba
c) w cenach jadlospisu, tj . w cenach ustalonych drogq kalkulacji.
Przychod towar ow do bufetu ksi~Rowanv jest w
ci~iar konta 179 w korespondencji z kontem 124 "Artykuly spo:iywcze w zakladach zywienia zbiorowego" jeZeli chodzi 0 towary .nabyte, i z kontem 151 "Produkcja podstawowa" -- jezeIi chodzi 0 towary wlasnej
produkcji.
Przychod towarow Rabytych powoduje j ednoczesnie przeniesienie odchylen przypadajqcych na t e towary
z konta 134 " Odchylenia od cen ewidf:ncyjnych artykulow spozywczych" na kento 182 "Odchylenia od cen
ewidencyjnych towarow". W przypadku gdy cena ewidencyjna towaru w bufecie jest wyisza od ceny ewid~ncyjnej tego samego towaru 'oN ma~azyn i e (tj. ceny
de"ialicznej), roznic;~ ksi~guje <;:: ~ rowniei na koncie 182.
Przych6d wyrobow wlasnych ' do bufetu ksi~gowa
ny jest w sposob nast~pujqcy
1) konto 179 obciqia si~ wartosci q wyrobow gotowych
przyj~tych do sprzedaiy po cenach ewid encyjnych
bufetu, tj. jadlosp;su ;
2) konto 151 uznaje si~ wartosci q surowcow, zu7.ytych
do wytworzenia tych wvrob6w, po cenach ewidencyjnych magazynu , tj . detalicznych;
3) konto 182 uzn aje si~ wartosci q roznicy m il';dzy zapi sem na stronie Wn konta 179 i na st r onie Ma .
konta 151;
4) jednoczesnie przenosi si~ na konto 182 z konta 134
odchylenia przypadajqce na zuzyte surowce.
Wartosc sprzedanych towarow nabytych k.<; i~gowa
na jest biezqco po cenie ewidencyjnej na dobro konta
179 i :.v ci~zar konta 201 "Sprzedai detaliczna towarow",
z tym, ze w koncu miesiqca zapis na stronie Wn
konta 201. zostaje wystornowany w k or espondenc.i i
z kontem 182 w wysokosci odchylen przypadaj qcych
na sprzedane towary.
Wartosc sprzedanych wyrobow wlasnej produkcji
ksi~gowana jest rowniez biezqco na dobro konta 179
wg cen ewidencyjnych. obciqzen ie jednak konta 201
nast~puje w tym przypadku wg cen det8licznych zuiytych do produkcji surowcow wg ich norm zuiycia z jednoczesnym obciqzeniem kenta 182 za narzut zakladu
zywienia zbiorowego. Storno odchylen przypadajqcych
na zuzyte surowce nast~puje w koncu okresu pOdobnie
jak przy sprzedaiy towarow nabytych.
-
ManUal" Polski Nr A-n
-
- ~.931
996 -
- -~- --,- -- -,-,-- - - - - ----------
182- o ą ,ę' h y 'l en i a o d c e n e w i d e ,n e y jn y 'c h t o war ó w.
Na konc ;e 182 księguje się różnicę pomiędzy warw rozdz. XIV zapasów towarowych wg
cen e''1idencyjnych a ich wartością wg cen zakupu.
Kónto 182 uznaje się
1) za różnicę pom;ędzy ceną ewidency :ną a ceną zakupu zaprzychodowanych towarów w korespondencji z cd,")ow edn :m kontem rozdz. XIV;
2) w zakład'łch żyw'enia zbiorowego
a) ' za różn i cę p om i ędzy ceną ewidencyjną (detal i czną) art y kułów wydanych z magaz:ynu (konto
124) lub z kuchni (konto 151) a ceną ewidencyjnw towarów lub w!iTobów własnych przyjętych
do bufetu, czyli za narzut zakładu żywieni a zbioro"vego, w korespondencji z kontem 179 "Towary w punktach sprzedaży detal' cznej",
' b) za różnicę między ceną zakupu a ceną. ewidencyjną artykułów wydanych z magazynu (konto
124) lub z kuchni (kontQ., 151) do bufetu w korespondencji z kontem 134,
Konto 132 obciąża się
1) za różnicę między ceną zakupu a ceną ewidencyjną
towarów sprzed:mych w korespondencji z odpow iednim kontem magazynowym;
2) za zreal izowany narzut zakładu żywienia zbiorowego przy sprzedaży wyrobów własnych z bufetu w korespondencji z kontem 179 "Towary w punktach sprzedaży d etalicznej " ;
3) za przeniesienie odchyleń przypadających na stwierdzone manka i ubytki - w korespondencji z kontem 077.
O ile wartość sprzedanych towarów lub wyrobów
księgowana jest bieżąco w ciężar kont rozdz. XVI wg
cen wyższych od ceny zakupu w końcu okresu sprawozdawczego; na koncie 182 dokonuje się odpowiedn;ego
~apisu korygującego w korespondencji z kontami rozdz.
XVI (czerwone storna).
.. ;..
tością uję1ych
--
184 -
R e z e r w a
n a
p o d a t e k
o b r o t o w y.
Konto 184 występuje w tych przypadkach, gdy wyroby ewidencjonowane są na kontach zapasowych w cenie detalicznej z rezerwowanymi odchyleniami od cen
ewidencyjnych, a to z uwagi na to, że podatek obrotowy
, nie jest pokrywany z tych odchyleń, Utw9rzona rezerw a na p odGtek ob r otowy, pł a tny z chw i lą spr z eda ż y,
księgow a na jest na stronie M a konta 184 w korespon, d encji z odpowiednim k on t em m agazynow ym, p r zez co
koryguj e ona ł ąc zn :e z odchyleniami wart o ść ewid encyjną t y ch wyrobów do ich \\;artości w g kosztu własne
go. Obci ąż en ie konta 184 na dobro konta 081 "R ozrachunki z t y tułu p oda tk ów, danin i o pł a t" n astęp uje
w momenci e spr ze d aż y t ych wyrobów.
185 -
K o s z t Y o b c i ą ż a j ą c e
t 6 war ó w .
z a p asy
Na koncie tym k s ięgUj e się w końcu każd e go okresu sprawozd a.wczeg o n a kład y, prz ypa d'łjące na r emanent towarów, w koresp ondenc: i z kontami rozd zi ału
XV. Na pocz ątk u n "st ępne go okresu zapis pow yższy
podlega wystornowaniu.
187 -
T o w a r y n a p r z e c h o w a n i u
b i o r c ó w.
u o d-
Na koncie 187 księguje się towary i wyroby wysła
ne do odbiorcy, lecz przez niego nie zakupione, gdyż
albo odbiorca odmówił ółkceptu faktury, a dostawca
godzi $ i ę na anulowanie umowy kupna - sprzedaży,
albo też odbiorca zaakceptował fakturę, lecz z bra-
ku środków nie jest , w stani;e jej z~pJacić, ~ OOsta~ca
uznaje to za powód do anulowania transakcji, o ile
odpowiednie przepisy na to zezwalają.
Księgowanie przebiega następująco
1) czerwone storno sprzedaży w korespondencji z kontem odbiorcy;
2) przeniesienie kosztu własnego sprzedaży (czerwone
storno) w ciężar 'konta 187;
3) przeniesi,enie kosztów fakturowanych w c ; ężar konta
187 w korespondencji z kontem odbiorcy 061-062.
189- T o war y
wysłane.
Towary i wyroby wysłane w ciągu okresu sprawozdawczeg'o do odbiorców, na które do końca okresu
n;e oddano faktury na inkaso lub nie przesłano jej
bezpośrednio odbiorcy (przy fakturach poza inkasowych),
k~jęgowane są na
koncie 189 "Towary wysłane".
W związku z tym w końcu okresu sprawozdawczego
wartość tych towarów w cenie ewidencyjnej przeniesiona zostaje z kont magazynowych w ciężar konta 189
"Towary wysłane".
W następnym okresie sprawozdawczym po wysła
niu faktur uznaje się konto sprzedaży w c i ężar konta
odb lorcy za zafakturowaną wartość towarów, a jednocześnie obciąża się konto sprzedaży wartośc i ą sprzedanych towarów w cenie zakupu w korespondencj i z kon- ,
tern 189 i k~ntem 182.
Rozdział
XV -
Koszty handlowe.
191 1H2 193 194 195 196 197 198 199 -
Rozdział
XV zawiera następujące konta
Odsetki,
Eksploatacja opakowań,
Koszty punktów skupu,
Koszty składów sezonowych,
Koszty składnic i biur zbytu (sprzeda ży\.
Koszty hurtowni,
Koszty punktów sprzedaży detalicznej,
Koszty zakładów żyw i enia zbiorowego,
Koszty zarządu .
191 -
.o d s e t ki.
W ciężar konta 191 księguje się odsetki zapłacone,
a na dobro --..:.. odsetki otrzymane. Saldo Wn tego
konta przenosi się w końcu okresu sprawozdawczego
na odpowiednie konta kosztów handlowych (193-199)
i konta rozdz. XIII, ewentualne saldo Ma - na kO!lto
strat i zysków.
192-Eksploatacja opakowań, '
Na koncie 192 us'.::lla
si ę
w y n ik ekspl o atą cji op a-
kowań . Konto 192 obci ąża si ę za nakłady i straty ZW j 2. zane z użytkowan i em op akowań. Należ ą do nich ró żn ' ce
uj emne mię dz y c eną e wi de nc yjn ą a ce ną zaku pu b ądź
ceną sp rz e d aż y, k oszty napraw, wynik likwi d :tcji op akowa n itp,
Na stron ie Ma konta 192 ks i ęguje si ę doch od y z ekspl oatacji op a k owań, Należ ą d o n ich różni ce d odatnie
m i ędzy ceną e w i dencyjn ą a ceną zakupu b ą dź ceną
sprzedażną , w artość: m a t er i ału u zyskanego przy likwid-acji opak owań, wartość op a k owań otrzymanych b ezpłatnie itp. Saldo Wn k onta 192 przenosi si ę ,w k ońcu
okresu sprawozdawczego na odpow iednie konta kosztów
handlowych (193 - 199) lub kosztów produkcji r ozdz.
XIII. Saldo Ma przeks ' ęgowuje się w końcu roku na
k onto 214 "Straty i ·zyski" .
193 -
K o s z t Y P u n k t ó w
s k u p u,
Na koncie 193 ks i ęguje się nakłady ponoszon e przez
punkty, placówki i składy skupu, z wyjatkiem nakładów
na sezonowe składowanie płodów rolnych.
MQnitor Polsk:.:i---.::N~r~A.:.----.::7-=2_ _ _ _ _ _ __ .______
9_97_ _ _ _ __ __ __ _ __
Nakłady te grupuje się w
nakłady
analityce następująco
bezpośrednie
1) przewozy kolejowe, wodne, powietrzne
syłki
oraz prze-
pocztowe
a) wysyłkowe,
b) inne;
2) przewozy pozostałe
a) do punktu skupu r
b) wysyłkowe,
c) inne;
3) składowanie, przerób handlowy i opakowanie;
4) ubytki w granicach norm i straty towarowe;
5) ubytki w części przekraczającej normy;
nakłady
pośrednie
6) płace;
7) narzuty na płace;
8) utrzymanie nieruchomości i ruchomości
a) czynsz dzierżawny,
b) amortyzacja środków trwałych,
c) remont bieżący środków trwałych,
d) umorzenie, zużycie i remont przedmiotów nietrwałych,
e) pozostałe nakłady;
9) nakłady biurowe (telekomunikacja, poczta, materiały itp.);
10) podróże służbowe i utrzymanie własnego taboru osobowego;
11) odsetki i prowizje bankowe;
12) eksploatacja opakowań;
13) pozostałe nakłady.
W końcu okresu sprawozdawczego nakłady bezpośrednie (z wyjątkiem nakładów podanych w pkt 1 lit. a)
i pkt 2 lit. b) przenosi się z konta 193 na konto 185 "Koszty obciążające zapasy towarów" - w części proporcjonalnej do zapasu towarów zn?jdujących się w magazynach,
w części zaś proporcjonalnej do towarów sprzedanych
pozostawia się na koncie 193 i w końcu roku przenosi
się na konto 214. Nakłady wymienione w pkt 1 11t. a)
i pkt 2 lit. b) przenosi się również w końcu roku na konto 214.
Nakłady pośrednie dzieli się w części odpowiadają
cej planowemu stosunkówitych nakładów do wartości
dokonanego skupu na obciążające remanent towarów
i dotyczące sprzedanych towarów. Pozostała ich część
stanowi nakłady przyszłych okresów i przenoszona jest
w końcu okresu sprawozdawczego na konto 111.
Nakłady obciążające remanent towarów przenosi
się w końcu okresu sprawozdawczego na konto 185.
Reszta nakładów pozostaje na koncie 193 i Vi końcu
roku zostaje przeniesiona na konto 214 "Straty i zyski".
194 -
K o s z t Y s k ł, a d ó w
s e z o n o w y c h.
,Na koncie 194 księguje się nakłady na składowanie
warzyw, owoców itp. w specjalnych przechowalniach,
kopcach itp. urządzeniach, przystosowanych do zabezpieczenia łatwo psujących się towarów, ' Składy sezonowe (a więc i konto 194) mogą wystąpić zarówno
w placówkach skupu jak i w placówkach handlu hurtowego i detalicznego.
Nakłady na składowanie sezonowe
grupuje się
w analityce następująco
1) przewozy kólejowe, wodne, powietrzne oraz przesyłki pocztowe
a) wysyłkowe,
b) inne;
2) przewozy pozostałe
Porz. 931
a) wysyłkowe,
b) inne;
3) składowanie, przerób handlowy i opakowan:ie;
4) ubytki w granicach nOrm i straty towarowe;
5) ubytki w części przekraczającej normy;
6) płace;
7) narzuty na płace;
8) utrzymanie nieruchomości i
9) odsetki i prowizje bankowe;
10) eksploatacja opakowań;
ruchomości;
11) pozostałe nakłady.
Nakłady na składowanie sezonowe
z wyjątkiem nawymienionych w pkt. 1 lit. a), pkt 2 lit. a),
pkt .5, 10 i 11 przenosi się w końcu okresu sprawozdawczego na konto 185 "Koozty obciążające zapasy towarów" w części proporcjonalnej do wagi .,warów, znajdujących się w magazynie. Reszta nakładów pozostaje
na koncie 194, skąd w końcu roku przenosi się je na
konto 214.
kładów
195 -
K o s z t Y s kła d n i c i
t u (s p r z e d a ż y).
b i u r
z b y-
Na koncie 195 księguje się wszystkie nakłady ponoszone przez składnice i biura zbytu (sprzedaży).
Nakłady księgowane na koncie 195 ' grupuje się
w analityce następująco
1) przewozy kolejowe, wodne, powietrzne oraz przesyłki pocztowe
a) wysyłkowe,
b) inne;
2) przewozy pozostałe
a) wysyłkowe,
b) inne;
3) składowanie, przerób handlowy i opakowanie;
4) ubytki w granicach norm i straty towarowe;
5) ubytki w cZ.ęści przekraczającej normy;
6) płace;
7) narzuty na płace;
8) utrzymanie nieruchomo,ści i
ruchomości
a) czynsz dzierżawny,
b) amortyzacja środków trwałych,
c) remont bieżący środków trwałych,
d) umorzenie, zużycie i remont przedmiotów nietrwałych,
e) pozostałe nakłady;
9) nakłady biurowe (telekomun1kacja, poczta, materiały itp.);
10) podróże służbowe i utrzymanie własnego taboru
osobowego;
11) odsetki i prowizje bankowe;
12) eksploatacja opakowań;
13) pozostałe nakłady.
W końcu okresu sprąwozdawczego nakłady na przewozy towarów z wyjątkiem nakładów na przewozy wysyłkowe aktywuje się na koncie 185 "Koszty obciąża
jące zapasy towarów" proporcjonalnie do zapasu towarów.
Pozostałą część nakładów pozostawia się na koncie
195, skąd w końcu roku przenosi się ją na konto 214.
196 -
K o s z t Y h u r t o w ni.
Na koncie 196 księguje się wszystkie nakłady ponoszone przez hurtownie z wyjątkiem nakładów na skła
d~wanie sezonowe oraz bezpośrednich nakładów na
sprzedaż detaliczną.
Nakłady księgowane na koncie 196 grupuje się
w analityce następująco
1) przewozy kolejowe, wodne, powietrzne oraz przesyłki pocztowe: '<
Ml)nitor Polski. Nr A-n
al wysyłkowe, •
bl inne;
2) prze\'I1ozy pozostałe
al wysyłkowe ,
b) inne;
3) składowanie, przerób handlowy i opakow ,-.n:,, ;
4\ ubytki w granicach norm i straty towarowe;
5) ubytki w części przekraczającej :1ormy;
6) nakłady na sprzedaż detaliczną pozasklepową ;
-
, Poz. 931
198 -
7) płace;
8) narzuty na płace;
9) utrzymanie nieruchomości
i ruchomości
a) czynsz dzierżawny,
bl amortyzacja środków trwałych,
cl remont bieżący środków trwałych,
d) umorzenie, zużycie i remont . przedmiotów nietrwałych,
e) p'nostałe nakłady;
10) nakłady biurowe (telekomunikacja, poczta, materiały itp.);
. 11) podróże służbowe i utrzymanie "Nłasnego taboru
osobowego;
12l odsetki i prowizje bankowe;
13) eksploatacja opakowań;
197 -
K os z t y P u n k t ó w
t a l i c z n e j.
s p r z e d a ży
d e-
Na koncie 197 księguje się wszystk:e nakłady ponoszone przez punkty sprzedaży detalicznej z wyłącze
n Oem ll'łkładów na żywienie zbiorowe i składowanie
sezonowe.
Nakłady te grupuje się w analityce następująco
1) pr:>:e~ozy kolejowe, wodne. powietrzne oraz przesyłki pocztowe
a\ wysyłkowe ,
h\ inne;
2) przewozy pozostałe
a) wysyłkowe ,
bl inne ;
3) składowanie, przerób handlowy i opakowanie;
4) ubytki w granicach norm i straty towarowe'
5\ ubytki w części przekraczającej normy;
6) nakłady na sprzedaż detaliczną pozasklepoV'.' 7) płace
81 narzuty na płace;
9) utrzymanie nieruchomości i ruchomości'
al czynsz dzierżawny,
bl amortyzacja środków trwałych.
cI remont bieżący środków trwałych.
d) umorzenie, zużycie i remont przedmiotów nietrwałych,
e) pozostałe nakłady;
tO) nakłady ' biurowe (telekomunikacja, poczta, materiały itp.);
!1) podróże służbowe i utrzymanie własnego taboru
osobowego;
12). odsetki i prowizje bankowe;
13) eksploatacja opakowań;
14) pozostałe nakłady.
Sposób ~sięgowań na konci~ 197 w końcu okresu
ł w końcu roku jest analoE{iczny do sposobu podanego
'!IV komentarzu do konta 196.
Ż y w
i e n ia
, Na koncie 198 księguje się wszystkie nakłady, zarowno na produkcję jak i na obrót, ponoszone przez
7akłady żywienia zbiorowego.
Nakł a dy te grupuje si ę w anal Ityce natępująco
1) przewozy kolej owe, wodne, powietrzne oraz przesyłki pocztowe;
2) przewozy pozostałe;
3) składowanie, przerób handlowy i opakowan:€"
4) ubytki w granicach norm i straty towarowe ;
5) ubytki w części przekraczającej normy;
6) paliwo i energia na cele produkcyjne; .
7)
płace;
narzuty na płace;
9) utrzymanie nieruchomości i ruchomości
a) czynsz dzierżawny ,
b) amortyzacja środków trwałych,
r l remont bieżący środków trwałych ,
d) umorzenie, zużycie i konserwacja przedmiotów
n : etrwałych
I) naczyń kuchennych, odzieży, zastawy i bielizny stołowej ,
8)
II) pozostałych ruchomości,
<14) pozostałe nakłady .
W końcu okresu sprawozdawczego nakłady na przewozy towarów z wyjątkiem nakładów na przewozy wysyłkowe aktywuje się na koncie 185 "Koszty obciążające
zapasy towarów" proporcjonalnie do zapasu towarów.
Pozostałą część nakładów pozostawia się na koncie 196,
skąd w końcu roku przenosi się ją na konto 214 "Straty
i zyski" .
K o s z t Y z a kła d ó w
z b i o r o w e g o.
e) nozostałe nakłady;
10) n 'l kłady b iurowe (telekomunikacja, poczta, materia ły Itp .);
11) p o dróże służbowe i utrzymanie . Whi''''M() taboru
osobowego;
12) odsetki : prowizje bankowe;
13\ eksploatac' a ooakowań ;
14) ""o~ ostałe n Cl.kłady.
W końcu okresu sprawozdawczego nakłady na przewóz artykułów SPOŻywczych przy zakupie, przypadające na remanent, uiete wraz z nakładami na inne przewozy w pkt 1 i 2. 8ktywuje s'ę na koncie . 124 ,.Artykuły
Spożywcze w zakładach żywienia zbioroweą.o". Pozostała
część nakładów pozostaje na koncie 198. W końcu roku
przeks:ęgowuje się ją na kQllt0214 "Straty i zyski".
199 -
K o s z t Y z a r z ą d u.
Na koncie 199 księguje się nakłady ponoszone przez
jednostkiadmiriistracyjne, utrzymywane
ZE: zryczałtowanego narzutu na koszty podległych placówek operatywnych, oraz nakłady na kierownictwo
i administrację, pon06zone w placówkach operatywnych.
których księgowość prowadzi równocześnie Co najmniej .'
dwa spośród następujących kont: 151, 193, 195; 196, 197
i 198. Nakłady księgowane na koncie 199 grupuje s : ę
w analityce następująco
1) płace;
2) narzuty na płace;
,
3) utrzymanie n!eruchomości
ruchomości;
4) podróże służbowe;
5) utrzymanie własnego taboru osobowego;
6) nakłady biurowe (telekomunikacja, poczta, materiały itp.);
wyodrębnione
7) pozostałe nakłady.
Saldo konta 199 przenosi się w końcu roku na konto 214 "Straty i Zyski".
Rozdział
XVI -
Sprzedaż
i przerzuty.
Konta rozdziału XVI przeznaczone są do księgowa
nia sprzedaży towarów, wyrobów własnych i usług
oraz przerzutów.
W przedsiębiorstwach handlowych rozróżnia się
następujące rodzaje działalności: obrót towarowy, skup,
przetwórstwo, usługi, żywienie zbiorowe, działalność
biur zbytu (sprzedaży) i składnic.
-
Obrót ·towarowy dzieli się na · szczebel hurtu
szczebel d etalu.
Wszelkie obroty dokonywane pomiędzy poszczególnymi rodzajami działalności i pomiędzy szczeblami bez
względu na to, czy mają mi.ęj sce wewnątrz danego
przedsiębiorstwa, czy też pomiędzy przedsiębiorstwami
bądź
. ostatecznymi
odbiorcami, uważane
są
za
sprzedaż i księgowane są na kontach 201 , 202, 203 i 204.
Natomiast wszelkie obroty dokonywane w ramach tego
samego rodzaju działalności lub na tym samym szczeblu
. uważane są za przerzuty i ksi ęgowane są w zasadzie na
konci e 209.
Obroty towarowe dokonywane na poziomie tego
samego szczebla między jednostkami
'a) działającymi na pełnym w ewnętrznym rozrachunku gospodarczym księgowane są na koncie 209,
b). w ramach jednej jednostki na pełnym wewnętrz
nym rozrachunku gospodarczym uważane są
(o ile postanow;enia branżowe nie stanowią inaczej) za przesunięcia magazynowe i ks i ęgowane
w ramach kont magazynowych.
Dla celów sprawozdawczych zarówno sprzedaż hurtowa jak i przerzuty muszą być podzielone na
a) wewnętrzne (dokonywane mi ędzy jednostkami
. wchodzącymi w skład tej samej jednostki statutowej) .
h) zewnętrzne (dokonywane między jednostkami
wchod z ącymi w skład różnych jednostek statutowych).
Księgowania na kontach rozdz. XVI dokonywane
są bądź z chwilą wpłaty pieniędzy przez nabywcę
w obrocie gotówkowym, bądź też po oddaniu faktury
na inkaso wzgl. wysłania jej bezpośrednio do nabywcy
(przy obrocie pozainkasowym).
Rozdział XVI obejmuje następujące konta
201 - Sprzedaż detaliczna towarów,
202 - Sprzedaż drobnohurtowa towarów,
203 - Sprzedaż hurtowa towarów,
204 - Sprzedaż usług ,
209 - Przerzuty.
201 -
S p r z e d a ż d e t a l i c z n a
t o war ó w.
Konto 201 przeznaczone jest do księgowania sprzedaży towarów i wyrobów własnych sprzedanych po cenach . detalicznych konsumentom indywidualnym.
Konto 201 uznaje się za sprzedane towary w korespondencji z kontami środków pieniężnych, należności
w inkasie, odbiorców w zależności od sposobu dokonywania rozliczeń.
Konto 201 obciąża się
1) wartością sprzedanych towarów i wyrobów własnych
w cenie zakupu lub kosztu własnego w korespondencji z odpowiednimi kontami magazynowymi
rozdz. XIV;
2) wartością sprzedanych towarów komisowych w cenie sprzedażnej w koresoondencji z kontem 074
"Inne należnośd i zobowiązania".
Jeżeli konto 201 obciąża się bieżąco wartością sprzedanych towarów lub wyrobów wła snych w innej cenie
niż cena zakupu lub kosztu własnego, to w końcu okresu sprawozdawczego należy zapisy na stronie Wn konta
201 skorygowac do właściwej wysokości w korespondencji z kontami ewidencjonującymi dane odchylenia.
W sprawozdawczości obroty na koncie 201 wykaża
ne będą w rozbiciu na następujące pozycje analityczne
201 1) 2) -
Sprzedaż
detaliczna towarów: ·
w punktach sprzedaży detalicznej,
w punktach sprzedaży komisowej,
3) 4) -
Poz. 931
w
zakładach żywienia
własnej
produkcji w
zbiorowego,
zakładach żywi enia
zbioro-
wego,
5) 6) 7) 202 -
własnej produkcji w innych
w hurtowniach,
w punktach skupu.
S p r z e d a ż
t o war ó w .
zakł a dach ,
d r o b n o h u r t o w a
. Konto 202 przeznaczone jest do ks ięg ow a n i a sprzetowarów i wyrobów -własnych, s p rzedanych na
zaopatrzenie prze ds iębiorstw , organizacji i in ~ty tu cj i ,
o ile sprzedaż ta dokonywana jest po cenach wy ższych
n~ż ceny hurtowe.
Księg owania na koncie 202 dokonywane są w sposób analogiczny do ksi ęgowań na koncie 201.
W sprawozdawczo ś ci obroty konta 202 b ę dą wykazywane w rozbiciu na następuj ące p ozycje analityczne
daży
202 -
Sprzedaż
drobnohurtowa tow arów
w punktach
sprzedaży
1) 2) -
własnej
3) -
wego,
w hurtowniach.
203 -
S P r z e d a ż
pr~ukcji
w
detalicznej ,
zakładach żywienia
zbioro-
•
h u r t o w a t o war ó w .
Na koncie 203 ks i ęgu j e si ę sprzedaż towarów i wyrobów własnych sprzedanych po cenach hurtowych
lub .niższych.
Zasady księgowania operacji na koncie 203 są analogiczne do zasad księgowania na koncie 201.
Dla celów sprawozdawczych obroty na koncie 203
będą - wyodrębnione wg następujących kryterIów analitycznych
203 -
Sprzedaż
hurtOwa towarów
1) 2) ~) 4) 5) -
w hurtowniach,
w punktach skupu,
w składach sezonowych ,
w składnicach 'i biurach zbytu (sprzedaży),
własnej produkcji w zakładach żywienia zbio. rowego,
6) - własnej produkcji w zakładach wytwór czych,
7) - własnej produkcji w zakładach r olnych.
204 -
S p r z e d a ż u s ług .
Na koncie 204 księguje się spae daż usłu g, których
koozty księgowane są na kontach 151 .. Produkcja podstawowa", 153 "Produkcja Pomocnicza" lub na kontach
kosztów handlOwYch .
Natomiast koszt własny sprzedanych usług będzie
księgowany w ciężar konta 204 tylko dla usług świad
czonych przez wydziały produkcyjne.
Koszt własny usług wydziałów handlowych (komis,
tranzy t organizowany) nie podlega wyodrębnieniu
z ogólnej masy kosztów handlowych i co do tych
usług konto 204 będzi e rejestrowało tylko wpływy .
Uznanie konta 204 n astępuje w korespondencji
z kontami środków pieniężnych lub rozrachunków za
wal tość sprzedanych usług w cenie sprzedażnej.
Obciążenie konta 204 następuje za koszt własny
sprzedanych usług w korespondencji z kontem 151 lub
153 a w przypadku księgowania b;eżącego - Wf:( kosztu
planowanego w korespondencji z kontem 165.
209 -
P r z e r z u t y.
Konto 209 przeznaczone jest do księgowania wszelkich obrotów dokonywanych w ramach tego samego
rodzaju działalności lub tego samego szczebla. Konto
to uznaje się za dokonane przerzuty w korespondencji
" -
--
-
-
----_ ..
_._-_..-
-
1000 -
odpowi-ednimi kontami rozrachunków, obciąża się
w korespondencji z odpowiednimi kontami zapasów w cena<:h zakupu lub kontami 151, 153 bądź
165 za koszt własny usług.
W ten sposób konto 209 jest kontem bezwynikowym. Prowizje od przerzutów księguj e się na koncie
213 "Prow'zj e zewnętrzne" w przypadku przerzutów
zewnętrznych bądż na k oncie 212 "Pr-o wizje wewnętrzne" przy przerzutach między jednostkami wchodzącymi w skład tej sam ej jednostki statutowej.
z
zaś
ROzdział XVII ~ Straty i zyski.
W obrębie rozdzi ał u XVII występują konta
211 - Narzuty na pokrycie kosztów wydzielunego
zarządu,
•
212 213 214 -
Prowizj,e wewnętrzne,
Prowizje zewnętrzne,
Straty i zyski.
211 -
N a r z u t y n a p o kry c i e k o s z t ó w w yd z i e lon e g o z a r z ą d u.
Konto to prowadzą zarówno 'jednostki administracyjne utrzymywane ze zryczałtowanego narzutu na placówki operatywne jak i placówki operatywne płacące
ten narzut.
W jednostkach admin 'stracyjnych na koncie 211,
na stronie Ma, księguje się narzut należny od jednostek operatywnych, obciążając równocześnie konto 092
.,Rozrachunki bieżące ".
W placówkach operatywnych na koncie 211 po
stronie Wn ksi ęguje się narzut należny jednostce administracyjnej uznając równocześnie konto 092 "Rozrachunki bieżące" .
Saldo konl'!. 211 zarówno w jednostkach admin istracyjnych jak i w placówkach operatywnych przenosi
się w końcu roku na konto 214 "Straty i zyski".
212 -
P r o w i z j e w e w n ę t r z n e.
Na koncie 212 po stronie Wn odbiorca księguje
w korespondencji z kontem 065 lub 066 prowizję pła
coną dostawcy przy przerzutach wewnętrznych.
Po stronie Ma konta 212 prowizję otrzymaną przy
przerzutach wewnętrznych księguje dostawca w ko··
respondencji z kontami 061 lub 062.
Saldo konta 212 przenosi się w końcu roku na
konto 214 "Straty i zyski" .
213 '-
P r <> w i z j e
z e w n ę t r z n e.
Na koncie 213 po stronie Winien odbiorca księguje
w korespondencji z kontem 065 prowizję płaconą dostawcy przy przerzutach zewnętrznych (tzn. między
jednostkami. nie należącymi do tego samego przeds'ię
biorstwal.
Po stronie Ma konta 213 księguje dostawca prowizję otrzymaną przy przerzutach zewnętrznych w korespondencji z kontem 061.
Saldo konta 213 przenosi się w koilCU r oku na
konto 214 "StratY'i zyski".
214 -
S t r a t y i z y ski.
Na koncie 214 ks ięguje się w ciągu roku sprawoz. dawczego
1) zyski (straty) z lat ubiegłych ujawnione w roku
bieżącym ,
~)
podatek obrotowy od operacji z lat ubiegłych,
Tłoczono
Poz. 931
należności i zobowiązania (spisywane za zgodą jednostki nadrzędnej), .
4) inne należnośc i i z obowiązania (spisywane za zgodą
jednostki nadrzędnej),
5) wpływy z należności spisanych jako nieściągalne,
6) straty spowodowane przez s i łę wyższą (wartość
zniszczonych materiałów , towarów i wyrobów,
kosz t zapobiegania klęs k om żywiołowym, koszt
usuwan ia skutków działania siły wyższej itp.) po
pot rą cen i u prem ii asekuracyjnej,
7) straty poniesione na do świad c zeniach i próbach
przeprowadzonych na zlecenie władz, pod warun'"
kiem, że te doświadczenia i proby nie były zwią
"
zane z produkcją bież ącego okresu bądź że nie
były sfinansowane ze środków specjalnie na to
przeznaczonych,
8) nakłady na uruchomienie n owej produkcji, o ile
została ona zaniechana,
9) straty z tytułu anulowanych zleceń,
10) straty spowodowane przestojami,
11) koszt utrzymania nieczynnych zakładów lub \7y-
3) przedawnione
dz,iałów,
12) wpływy z
dzierżaw y
nieruchomości
bądź
pomiędzy kwotą wpłaconą za zawiniony
ubytek lub manko a jego wartością w cenie zakupu
(patrz' k omentarz do konta 077),
14) kary i grzyw'n y za naruszenie przepisów administracyjnych oraz za niedotrzyman ie warunków
umów (za nieterminowość dostaw, za złą jakość
towaru, za złe opakowanie i znakowanie, za nieterminowe regulowanie faktur itp.),
15) superaty materiałów, towarów, gotówki itp.,
16) drobne różnice spowodowane zaokrągleniem księ
gowanych kwot.
Straty i zyski księgowane w ciągu roku sprawozdawczego na koncie 214 grupuje się w analityce na-
13)
stępująco
1) przedawn ione należności,
2) należności spisane na mocy wyroku sądowego lub
arbitrażu
(spisane za
zgodą
władz
nadrzędnych),
3) inne należności nieściągalne,
4) przedawnione. zobowiązania,
5) kary i grzywny zapłacone,
6) kary i grzywny otrzymane,
7) inne straty,
8) lnne zyski.
W końcu roku przenosi sie na konto 214
narzut na pokrycie kosztów wyd zielon ego zarządu ,
2) z konta 212 prowizje policzone przy przerzutach
1) z k onta 211 -
wewnętrznych,
3) z konta 213 zewnętr znych
prowizje policzone przy przerzutach
i inne,
wynik na gospodarce działów pom ocniczych ,
5) z kont 193, 194, 195, 196, 197, 198 i 199 - koszty
h andlowe,
6) z kont 201 , 202 , 203, 204 zysk (stratę) brutto na
sprz e daży towarów, wyrobów i usł ug .
Ostateczn e saldo k onta 214 wykazywane jest w bilansie, a po j ego zatwierdzeniu i d okonaniu podziału zy'"
sku (p okryciu straty) podlega przeksięgowaniu w ks.ię ..
gach nowego roku na konto 031 " Fundusz statutowy".
4) z k onta 167 -
z polecenia Prezesa R ad ~ Ministrów.
Redakcja: PrezHdium RadJl Ministrów - Biuro Prac Ust a wod awczH ch. 'Warsza wa, ul. Krakowskie Prz e dmieście
Administracja: Administracja WHdawnictw Prez).ldillm Rad)J Ministrów, Warsza wa, ul. Brad,a 20a .
Zam. 618
38.000
2-B-38134
rucho-
m ości,
różnicę
Drukarnia Ministerstwa Sprawiedliwości, W arszawa, Nowowi ejska 6.
46/48
Cena 2,88 zł
-
decyzji prezydium wojew6dzkiej rady narodowej po '
zasi~gni~ciu opinii zainteresowanych prezydi6w rad na-
rodowycH.
3, Przenoszenie pracownikow prezydi6w dzielnicowych rad narodowychz jednej dzielnicy do drugiej
lub do prezydium miejskiej- rady narodowe}odbywa siE
na podstawie decyzji prezydium miejskiej rady narodowej po zasi~gni~ciu opinii zainteresowanych prezydiow dzielnicowych rad narodowych. Przenoszenie pracownik6w prezydi6w dzielnicowych rad narodowych
poza obszar danego miasta odbywa si~ w trybie przewidzianym dla przenoszenia pracownik6w prezydium
I'ady narodowej danego miasta. .
4. Przenoszenie pracownik6w prezydiow ,rad narodowych z terenu jednej gminy (miasta nie stanowiqcego powiatu) do drugiej oraz do prezydium powiatowej
rady narodowej odbywa si~ na podstawie decyzji prezydium powiatowej rady narodowejpo zasi~gni~ciu
opinii zainteresowanych prezydi6w Tad narodowych.
- Poz. 930 i 931
5. 'Przenoszenie pracownik6w zajmujqcychstanowiska kierownicze z jednego wydzialu do drugiego wydzialu w obr~bie tegoz prezydium odbywa si~ w drodze
przewidzianej w § 14 ust. 1.
6. Przenoszenie pozostalych pracownik6w z jednego wydzialu (referatu) do drugiego wydzialu (referatu)
w obrE:bie tegoz prezydium odbywa si~ w drodze decyzji
przewodniczqcego prezydium rady narodowej po zasi~g
ni~ciu opinii kierownikow wlasciwych wydzialow.";
2) skresla siE: dotychczasowe §§ 14, 15 i 22;
3) obecnym §§ 23 - 27 nadaje s.j~ kolejnq numeracjE
§§ 22 - 26.