Zarządzenie Ministra Handlu Wewnętrznego z dnia 6 lutego 1951 r. w sprawie zasad kalkulacji w uspołecznionych przedsiębiorstwach gastronomicznych.

§ 3. Zaklady gastronomiczne, 0 kt6rych mowa

w § 1 i § 2, z wyjqtkiem gosp6d, barow mlecznych

i bufet6w, dzielq siE: na kategorje.

§ 4. 1. Do kat. I zalicza si~ zaklady gastronomiczne onajwy:i:szych . kosztach oosl ugi konsument6w, spowodowanych : polozeniem lokalu, charakterem oraz zakresem jego dzialalnosci (glowna trasa komunikacyjna,

wielkie miasta , trudna dostaw a produkt6w itp.), wykwintnym urzqdzeniem (lustra krysztalowe, kandelabry,

m armury itp.), u rzqdzeniami rozrywkowymi dla kOIlEum ent6 w (podium orkiestrow<2, parkiety dancingowe,

estrady dla wyst~povv artystycznych, specjalne werandy itp.) oraz koniecznosc-J q stalego k ompletowani.a

potraw i napoj6w w najsz,erszym asortymencie . .

2. Do kategorii II zalicza si~ zaklady gastronomiczne 0 srednich kosztach obslugi konsument6w, a wiE:c

o srednJinn wyposazeniu, nie polozone w zasadZlie przy

g16wnych trasach k()J'l1Ul1ikacyjnych i prowadzqce

dzialalnose, 0 kt6I'ej mowa w ust. 1, w pelnym bqdz

ograniczonym zakresie.

3. Do kategorh III zalicza siE: pozostale zaklady

gastronomiczne.

§ 5. r. Zaszeregowania istniejqcych w chwili wejscia w zyc:e niniejszego zarzqdzenia zakladow gastronomicznych do wlasciwych t ypow i kategorii dokonajq prezydia wlasciwych terytorialnie powiatowych (miejskich)

rad narcdowych na wniosek wlasciwych · terytorialnie

OOdzia16w central sp6ldzielczych lub panstwowych

przedsiE:biorstw gastronomicznych.

2. W przypadku wqtpliwosci co do uwzgh:dnienia

wnioskow, wymienionych w ust. 1,prezydia rad narodowych przesylajq sprawy prezydLom wojewodzkich rad

narodowych. Od decyzji prezydi6w wojew6dzkich rad

narodowych sluzy zainteresowanym odwolanie do Mlnistra Randlu Wewn~trznego w t erminie przewiB.zianym

w przepisach 0 post~powaniu administracyjnym. Wnies:enie odwolania n ie wstrzymuje wykonania zaskarionego

orzeczenla.

§ 6.

Zarzqdzenie wchodzi w zycie z dniem oglo-

szeni~ z mocq od dnia 15 Iutego 1951 r.

Minister Handlu Wewn~trznego: T. Dietrich

393

ZARZi\DZENIE MINISTRA HANDLU WEWNF;TRZNEGO

z dnia 6 lutego 1951 r.

w sprawie zasad kallmlacji w uspolecznionych przedsi~biorstwach gastronomicznych.

Na podstawie § 2 rozporzqdzenia Rady Ministr6w

z dnia 19 Iutego 1949 r. w sprawie zakresu dzialania :Ministra Randlu WewnE:trznego (Dz. U. R. P. Nr 10, paz. 62)

zarzC\dza siE:, co nastE:puje

§ 1. Przepisom niniejszego zarzqdzenia pod1egajq

uspolecznione przedsri~biorstwa gastronomiczne, z wyj~t­

kiem sto16wek pracowniczych i akademickich, bufet6w

istniejqcych przy zakladach pracy i bufet6w akademickich.

§ 2. Podstawq kalkulacji w zakladach gastronomicznych jest cena zakupu produktow. Cena zakupu rue moie

przekraczac

a) przy zakupach ze zr6del scentraiizowanych - obowiqzujqcej ceny detalicznej pomniejszonej 0 rabat

handlowy, ustalony dia handlu detaliczIlego,

b) przy zakupach ze zr6del zdecentra1izowanych obowiqzuj qcej ceny rynkowej, okreslonej w spos6b , ustalony w przepisach szczeg61nych regulujqcych tryb dokonywania zakup6wze zr6del

zdecentralizowanych.

§ 3. Do ceny zakupu, ustalonej w spos6b okreslony

w § 2, zaklady gastronomiczne - przy sprzedazy wyrob6w produkcji wlasnej i towar6w handlowych - mog~

doliczac zysk brutto w zaleznoSci ad typu i kategorii za-

-

::=..:~---------_._-----

.......370

._._ ..._--_

.._ - - - - - - - - - - - - - - Poz,

- -393

-

kładu, okreslonych w zarządzeniu Ministra Handlu Wewnętrznego z dnia 6 lutego 1951 r .

sprawie ustalenia

typów i kategorii uspołecznionych zakładów gastrono-

.w

micznych (Monitor Polski Nr A-31, poz. 392).

§ 4. l. Ustala się aż do odwołania następujące

granice zysku brutto

dla potraw

i przekąsek

al dla zakładów kategorii I

b) dla zakładów kategorii II

c) dla zakładów kategorii III

d) dla bufetów w miejscach

r ozrywkowych

e) dla bufetów (z wyjątki e m

bufetów w mie jscach

r ozrywkowych)

f) dla barów mlecznych

g) dla gospód

dla napojów

alkoholowych

lODu/o

tiOQ/ o

150010

1.000/0

70 tl /o

700f0

70010

70 %

50 %

50 n/o

50 %

70%

70 Q/o

2. Zy~ku brutto w wysokości ustalonej w ust. 1

nie stosuje się do posiłków, n a które ustalona jest przez

Ministerstwo Handlu Wewnętrznego cena maksymalna.

3. Piwo oraz wody gazowe i mineralne powinny '

być sprzedawane w zakładach gastronomicznych po detal'cznych cenach maksymalnych, powi ększ onych

a) w za~dacl.aC'h kategorii I

- o 20 % ,

b) w zakładach kategorii II

- o 15% ,

c) w zakłada ch kategorii III

- o 10°:'0,

d) w bufetach

- o 10%.

4. Dla restauracji i kawiarni typu "specjalne" granice zysku brutto uGtala indywidualnie dla każdego zakładu Min'sterstwo Handlu Wewnętrzn eg o (Departament Cen w porozumieniu z Departam2nt2m Żywieni a

Zbiorowego),

§ 5. 1. Do cerl, ustalonych z zachoWaniem p rzepisów § 4, mo gą być doliczane w porze nocnej (po godzinie 22) lub w czas'e występów artystycznych albo

w okresie dzi ałalności r ozrywkmvej (orkiestra, danc'ng)

specj a ln ~ docbtki

a) bądź w formie procento.."łcgo doliczenia do rachunków w granicach do 15 % ,

b) bądź w formie pobierania naieżnoś ci za karŁy

wstępu.

2. Wprowadzenie dodatków okr eślonych w ust. 1

i ich wyso koś ć podlega zatw:erdzeniu przez komisj ę

c e nnikową przy prezydium woj ewódzkiej rady narodowej.

3. W przypadku pobier ania specjalnego dodatku

w form ie u stalonej w ust. 1 pkt b) pobrana nale żność

za kartę ws tępu powinna być odliczona od należności

za konsumpcję, j eże li nal e żność za konsumpcj ę przekroczy cenę karty wstępu.

§ 6. 1. Z akła dy gastronomiczne z wyjątkiem bufetów n ie są obow' ązane prowadzić sprzedaży na zewnątrz (do konsumpcji poza zakładem) towarów handlowych, a w sz c zególności napojów alkoholowych wysokoprocentowych, wina, piwa, wód gazowych, wyrobów

cukierniczych (czekolada, cukry, herbatniki itp.), pieczywa i w ę dlin.

'

2. W przypadku prowadzenia sprzedaży na zewnątrz obowiązują ceny, ustalone z zachowaniem przepisów § 4.

.

§ 7. 1. Sporządzanie potraw, przekąsek i napojów,

dla których ustalona została przez Ministerstwo Handlu

Wewnętrznego obowiązująca receptura, może się odbywać tylko z zastosowanienn tej receptury. W tym przy-

padku za podstawę do kalkulacji służy cena nabycia

surowców (§ 2), obliczona na podstawie norm zużycia

produktów, przewidzianych w recepturze.

2. Kom:sjom cennikowym przy wojewódzkich r&dach narodowych przysługuje prawo ustalenia dla danego terenu jednolitych cen na potrawy, przekąski i napoje, objęte obowiązującą recepturą, z zastosowaniem

granicy zysku brutto określonej w § 4.

3. P oszczególne prz e dsi ębiorstwa mogą uzup eł nić

w swoich zakład ach gastronomicznych obowiązującą recepturę potraw, prz e ką se k i napojów, powinny jednak

pr z edstawić k omisji cennikowej przy wojewódzkiej radzie narodowej kalkulację własną, opartą na wła:mej

recepturze, zatwierdzonej przez prezydium wojewódzkiej rady n arodowej (wydział handlu).

§ 8. Sporządzanie bądź wydawanie konsumentom

(porcjowanie) potraw, pI"l.:ekąsek i napojów z naruszeniem obowiązującej receptury · stanowi występek, karalny na równ.i z naruszeniem obowiązującego cennika

lub zasad kalkulacji.

§ 9.

1.

Każdy

zakład'

gastronomiczny powinien

adresem zć}kładu oraz uwidocznieniem jego typu i kategorii.

2. W każdym zakładzie gastronomicznym powinny

być wyłożone na st.olikach dla konsumentów jadłospisy

z uwidocznieniem wszystkich sprzedawanych w danym

dniu potraw i przekąsek oraz ich cen, jak również godzin

wydawanja posiłków podstawowych.

3. Ja dł ospi sy, w yłożon e na stolikach, powinny odpowiadać formie, ustalonej przez Ministerstwo Handlu

posi adać szyld z nazwą i

Wewnętrzn ego.

§ 10. 1. Każdy zakład gastronomiczny obowiązany

jest prowadzić b i eżąco kartotekę kalkulacyj ną według

wzoru i wytycznych ustalonych w ramach instrukcji

rachunkowej dla zakładów gastronomicznych.

2. Poszczególne karty kalkulacyjne powinny zawiera.ć - co najmniej następuh~(! dane

a) nazwę potrawy, przekąski lub napoju,

b) recepturę,

c) ceny jednost.kowe produktów

ogólny koszt surowca,

d) doliczany zysk brutto,

e) cenę sprzedaży.

3. Kartoteka powiilU1a obejmować wszystkie potrawy, p!'zlekąski i napoje podawane w zakładzie.

§ 11. Zakłady gastronomiczne lub przedsiębior­

stwa prowadzące zakłady (osobno dla każdego zakładu)

obowiązane są prowad?Jić zestawienia mi€Sięczne, wykazując e - w oparciu o zap:sy buchalteryjne - wysoko:' ~

kosztów prowadzenia zakładów i koszt zużytych produktów. Wzory tych zestawień ustalą centrale branżowe

- kaźda dla swoich przedsiębiorstw i zakładów - po

uzyskaniu zatwierdzenia wzorów przez I.'finist.erstwo

Handlu Wewnętrznego.

§ 12.

Zakłady

gastronomiczne powinny przecho-

wywać oryginały lub kopie faktur i dowodów przesyłko-'

v'lych lub innych ·dowodów nabycia towarów. Dowodv te

powinny odpowiadać warunkom wymienionym w rozporządzeniu Ministra Skarbu z dnia 6 grudnia 1949 r.

o obowiązku prowadzenia ksiąg szczególnego typu przez

przedsiębiorstwa gastronomiczne (DL. U. R. P. Nr 62,

poz. 488).

.

§ 13. l. Zarządzenie wchodzi w życie z dniem

ogłoszenia z mocą od dnia 28 lutego 1951r.

2. - Jednocześnie tracą moc obowiązującą w stosunku do przedśiębiorstw uspołecznionych

a) zarządzenie Ministra Przemysłu i Handlu z dnia

-371 - .... .

Poz. 393 { 394

Biuro Cen - z dnia 5 grudnia 1947 r. w sprawr~'

wykanania zarządzenia wymienionego VI pkt a)'

(Dz. Urz. Min. Przem.i Handlu Nr 18, poz. 259).

13 listopada 1947 r. w sprawie ustalenia wyso·

k'ości zysku brutto w obmtach handlowych przed·

sięb iorstw gastronomicznych (Monitar Polsk1

NI: 144, poz. 830),

b} instrukcja I',h1isterstwa PrzemysJu i Handlu

I

''''"'''''''

' -i

Minister Handlu Wewn ę trznego: T. Dietrich

394

ZARZ,o"\DZENIE l\flNISTRA HANDLU WEWNĘTRZNEGO

z dnia 11 marca 1951 r.

w sprawie zas&d k"n\:Ulacji w nie uspołecznionych przedsiębiorstwach gastronomicznych.

Na podstawie § 2 rozporządzenia R3dy Ministrów

dnia 17 pa ź dz iernika 1_94:7 r. w spraw ie normowania

wynagrodzell za usługi oraz za wartość pracy i wydatków przy umowie o dzi eł o i przy wyt'warzaniu aI·tykułów pierwszej potrzeby (Dz. U. R. P. Nr 67, poz. 418) zarządza się, co następuje

§ 1. Przepisom niniejszego zarz ądzeni a podlegaj ą

wszystkie prze d s 'ębiorstwa gastranomiczne w rozumieniu

l'o zporządzenia I',hlistra Aprowizacji i Handlu z dnia

23 lutego 1946 r. VI s:orawie wykonania dekretu z dnia

30 listopada 1945 r. o koncesjonowan iu przed s iębiorstvl

przem ysłu gastranomicznego (Dz. U. R. P . Nr 12, poz. 82 )

z wyją t kiem uspo?ecznionych p l'z edsi ębiorstw gastroncm'cznych, wymienionych w z a rzą dzen l u Ministra Han dlu

,Wewnę trznego z dnia 6 lutego 1931 r. w sprawie zasad

kalkulacji w uspoł e czn Ionych przedsięb i orstwach gastran omlcznych (Monitor Polski Nr A-3l, paz. 393). ·

§ 2. P cdstawą kalkulacji w 7.ali:ładach gastranom icznych są ceny zakupu produktów.

§ 3. Przez cenę zakupu rozumie ć n ależy cenę usla10?1 ą w c b owi ą zujących przepisach, a w braku t akej

e,:ny - cenę n ie wyższą od ceny r ynkawej.

§ 4. Zakkdy . gastronomiczne m Cl ą przy sprzed<3.ży

wyrobów proclEkcji własnej i tovvarów' handlawych dali czać d o ceny zakupu zysk bruLLo V.f zal€Żno ś ci od kategor ii z.a.k~aGu .

§ 5. 1. Dopuszczalna wysokość zyslm brutto. dla

bl±d ~j kategorii zakł ad u v,,;ynosi

p otrawy i pr zeką ski napaL

~

a) dla kategGl'i[

I

100%

1500/0

b) dla kat egorii II

80°10

100010

c) dla ka tegorii III

70%

70~ /o

d) dla bufetów

50 11 /0

50010

2. Zysku brutto w wysokości okre ślonej w ust. 1

n :e stosuje się do [-osiłków, na które ustalona jest przez

Ministen:two H andlu Wewnętrzneg o cena m aksymalna.

3. Piwo oraz wody gazo\ve i m inei'alne powinny

by": sprzeg,awane po detali ,::z:1ych c2nach maksymalnych,

powL ększonycll

."

a) w za kład a ch kategarii I

b) w z akłada ch kategor ii II

o 200/0

- o 15 c:,o

c) W za~:ł", dach kategor ii III

-- o 100/0

d) VI b ufetach

- o 10Q/Q,

§ 6. W r ozu mien:u niniejsz·O'go zarz ądzenia zalicza

-

s; ą

1) do kateg orii I - zakł ady gastronomiczn e o naj wyż ­

} .. ;.;. szych kosztach obsługi, spowodowanych: położeniem

• ' lokllu, charakterem O'::-az zal.resem jego działalności

( głó wna trasa kamunikacyjna, wielbe miasta, trudna dostawa p roduk tów itp.), wykw:ntnym urzqcize.

niem (lustra kryszta łowe, kandelabry, marmury itp.),

urządzeniami rozrywkov;'ymi (padium orkiestrowe,

parkiety dancingowe, estrady dla występów artystycznych, specjalne werandy itp.) oraz koniecznością stałego kompletowania potraw i napojów

w najszerszym asortymencie;

2) do kategorii II - zakłady gastronomiczne o średnicn

kosztach obsługi, posiadające średnie wyposażenie, nie

polożone w zasadzie przy głównych tr<lsach komu·

n ikacyjnych i prowadzące działalność, o której ma.

wa w pkt l, w pełnym bądź ognmiczonym zakresie;

3) do kategorii III - pozostałe zakłady gastronomiczne

wydające gorące potrawy;

4) do bufetów - zakłady gastronomicz~1e bez wyszyn..,

ku, wydające do spożycia na miej scu i poza zakła-l

dem przekąski zimne i gorące, n 2.poje zimne i go~

rąc e, w;no, piwo, wody gazowe i m ineralne, pieczy..

wa oraz inne towary spa ż ywcze i monapalowe.

§ 7.1. Zaszeregowania zakładów gastronamiczJ'

nych do odpowiedniej kategarii dokonywają prezydia

właściwych terytorialnie povviatawych r ad naradawych,

a w miastach stanow:ących powiaty miejskie - miej·

ski.ch rad narodowych, na wniasek zainteresQ.wanych

osób.

2. W przypadku wątpliwaści co. do uwzględnienia

wniosków wymienionych w ust. 1 prezydia powiato·

wycQ (miejsk' ch) rad naradowych prz esyłają wnioski

prezydiom wojewódzki:::h rad narodawych.

'

3. Od decyz:i prezydiów WQj c'Nódzkich rad naro...

dowych służy w takich przypadkach odwałanie do Mi.

n lstra Handlu Wewnętrznego w terminie, p r zewidzianym.

VI przepisach o postępowaniu administracyjnym.

\

4. Wniesienie odwałania n ie wstrzymuje wykona..;

nia zaskarżonego orzeczenia.

~b

§ 8. 1: Do cen, ustalonych w myśl zasad podanycn'

w § 5, magą być doliczone w porze nocnej (po godzinie·

22) lub w czasie 'występów artystycznych alba c1z;~łalno. i

ści r ozrywkowej (orkiestra, dancing) specjalne d odatki

a) b ądź w formie doliczenia procentowego do ra"

l

chunków w granicach do 15°/ 0,

b) bądź w farmie p00ierania opłaty za karty wstępu.

,,v,'" 2. Wprowadzenie Oraz wysakość dodatków, okre·

śla!1ych w ust. 1, padleg ają zatwierdzeniu przez komisję

ce nnikow ą przy właściv: ym t er ::n.owo prezydium woje..,

wódzkiej rady narodov/ej ,

3. W przypadku pobieran[a specjalnego dadatku, '

wymienionego w ust. 1 pkt b), pabrana oplata za kart ę

wstępu powinna być odliczon a od n ależności za kansum"l

peję, o ile nal eżność za konsumpcję p!'zekracza opłatę za;.

1

l

t

kartę wstępu.

'

I t

§ 9.

Ceny, ustalone z zachowaniem przepisów § 5, \

obow:i;:zują r9wn:ież przy sprzedaży do konsump cji poza'l

zak~m . ........

..,ł

§ 10. Traci moc obowiązującą zarządzen ie Min istra\

Przemysłu i Handlu z dn;a 13 listopada 1847 r. w spra. /

w ie ust~lenia wysok ości zysku brutto w obrotach han- j

dlowych pfZedsiębiorstw gastranomicznych (MOnitOr~

Polski Nr 144, poz. 880).

i·

§ 11. Zarządzenie wchodzi w życie po upływie 15 J

dni od d.aty ogłoszenia.

"'7/ - - .J

Minister Handlu Vvewnętrznego: T, DietricĄ

-

369 -

i kolacje w szerokim asortymencie oraz prowadzqcy

sprzedaz dan gorqcych i zimnych w szerokim asortym enc'e, jak rowniez sprzedajqcy do spozycia na m:ejscu

towary monopolowe i inne towary spozywcze w zakrcsie

niezbE:dnym do uzupelnienia obslugi konsumentow.

2. Jadlodajniq jest zaklad gastronomiczny, wyda:.

jqcy w ograniczonym asortymencie ob',a dy, uprawniony

takze do wydawania sniadan i kolacji, bez wyszynku

a lkoholu, oraz sprzedajqcy do spozycia na miejscu towary monopolowe (oprocz napoj6\'l alkoholowych) i inne

towary spozywcze w zakl'esie niezbE:dnym do uzupelnien ia obslugi konsumentow.

3. Gospodq jest zaklad gastronomiczny, prowadzqcy w ograniczonym -zakresie sprzedaz dan gorqcych i zimnych, uprawniony takze do wydawania obiadow oraz sprzedajqcy do spozycia na miejscu towary

monopolowe i inne towary spozywcze w zakresie niezbE:dnym do uzupelnieniil obslugi konsumentow. Gospody

mogq bye uruchamiane i prowadzone w m iejscowosciach

po!oionych na terenie grnin wiejskich, osad i malych

miasteczek w zasadzie przez gminne spoldzJieluie "Samopomoc Chlopska" i posiadajq prawo prowadzenia

takze pokojow noclegowych.

4. Barem jest zaklad gastronomiczny, wydajqcy potrawy barowe i sprzedajqcy do spozycia na miejscu tow ary mOllopolowe i inne artykuly spozywcze w zakresie

n ' ezb~nym do uzupelnienia obslugi konsumentow. Bar

nie moze posiadac sal dla konsumentow, pawinien jedn ale posiadae urzqdzenia, umozliwi ajqce spozycie na

miejscu potraw i napojow.

5. Barem mlecznym jest zaklad gastronomiczny,

wydajqcy gorqce i zimne napoj e mleczne oraz prowadzqcy sprzedaz przetworow mlecznych i l1ab i alowych

jak r6wniez pieczywa w zakresie niezbE:dnym do_ uzupemienia obslugi konsumentow.

6. Kawiarniq jest zaklad gastronomiczny, prowadzqcy sprzedaz napojow gorqcych i zirnnych, ciastek,

lodow i wyrobow cukierniczych, uprawniony takze do

wydawania sniadan i podwieczork6w oraz sprzedazy napo;6w alkoholowych, stanowiqcych uzupeh1ienie do wydawanych napoj6w podstawowych i ciast.

7. Cukierniq jest zaklad gastronomiczny, prow adzqcy sprzedaz napoJow gorqcych i zirnnych, ciastek,

lOO6w i wyrob6w cukierniczych.

8. Bufetem jest stoisko gastrooomiczne stale bqdz

ruchome, prowadzqce sprzedaz dan zimnych i gorqcych

oraz zimnych i gorqcych napoj6w, wyrobow cukliernic:zych , ciastek, lOO6w, wina i piwa - w pelnym bqdz

ogranic:zonym zakresie w miejscach mmkni~tych blldz

otwartych. Napoje aikoholowe - poza wyzeJ wymienionymi - mozna sprzedawae w bufecie tylk'o za spec':'

jainym zezwoleniem prezydium terenowej rady narododowej. Nie moze bye udzielone tego rodzaju zezwolenie

dla bufet6w przyzakladowych i akademicIDich, a takze

dla bufetow w teatrach i kinach.