Zarządzenie Ministra Skarbu z dnia 27 września 1935 r. w porozumieniu z Ministrem Rolnictwa i Reform Rolnych w sprawie instrukcyj dla klasyfikacji gruntów dla podatku gruntowego.

§ 2.

Instrukcję ogólną stosuje się na obszarze całego Państwa, instrukcje zaś regjonalne na

obszarze województw, dla których zostały wy-

dane.

'.

~_~_,-;-:~@strukcje \Są uzutpebnieniem pl1zykładami Tabeli Klas Gruntów, stanowiącej załącznik do ustawy o klasyfikacji gruntów dla podatku gruntowego.

W instrukcjach regjonalnych zostały oznaczone: kategorje gruntów - literami dużemi, klasy

gruntów - cyframi rzymskiemi, rodzaje gleb literami małemi.

Załącznik Nr. 4 do zarządzenia Micukrowe. Występują np.: w m. Trze:śń, pow. Ta'r - by conaimniej 20 cm, pod:gI'ełbie od 5() dO' przeszło

100 cm. Struktura gleJby luźna, niekiedy ślady bioenistra Skarbu (poz. 289).

nobrzeg.

lic.owani:a, przewiewność i przepuSlZczalność dO'bra.

Do A. III g) należy .za:li:czyć

Poł,ożona przeważnie nizinnie ,( teren zaklęśnięty)

INSTRUKCJA REGJONALNA

z

małe mi skłonami. Do uprawy łatwa. Udają się

1. Iły zbielicowane. Gleba pył,owabarwy bruDLA WOJEWóDZTWA LWOWSKIEGO.

natnej, eli.vium i iluvium brunatno-żółtawe z od- na niej żyta i owsy, kartofle w latach suchych mocieniem popielatym, podłoże brudno-żółtawe. gą :być zawodne. WYlSi.ępuią np.: w m. Miękisz Nowy, pow. J.a·ros·ław, m. Żuków, pow. Lubaczów,

Do A. II a) należy zalli:czyć

Prz,epuszczalność i przewiewność średnio-dobre.

m. Sokal (przYlSiółek Walawka), pow. Sok al , m.

Położenie gleby jest równinne. Posiada t. zw.

Mady chude. Gleba o slod!kiej próchnicy skła­ ~,pieprze" w ~1uvium. DO' uprawy łatwe, Q ile Małnów, pow. Mościska, m. Opaka, pow. Lubada się z pyłu w kolorze od jasno brunatnego do w swoim czasie uskuteczniona uprawa mecha- czów, m. Dohrosin, pow. Zółkiew.

czekoladowego. Podglebie od ciemno żółtego do niczna, w przeciwnym razie może się zlewać i zaDo A. V. b) należy zaliczyć

popielato czekoladowego. Podłoże llrzeważnie skorupiać. Udaje się pszenica i buraki cukrowe.

jasno szare, uwarstwienia wyraźne. Wapna nie Występują np.: w m. Stubno, pow. ,Przremyśl, m.

Iły. Gleba pyłowa () grubości akoło 15 cm,

podglebie około metra. Zabarwienie gleby szare,

uwiera. Przepuszc'zalność i przewiewność dobre,

Natorzyce, pow. Sambor.

podłoże zaczyna się na głębokości conajmniej 100

żółte z różnemi odcieniami, podglebie żółte z od2. Iły karpackie piaskowcowe (miejscowa na.- cieniami siwym i szarym. Struktura warstwy zbicm. W podłożu przeważnie piasek, czasem z dota. Węglanu wapnia nie zawiera. Konkrecje spomieszką pyłu. W całym profilu spotyka się ślady . zwa "mulnica cięższ.a"). Gleba pyłowa o· zabarmiki. Położenie równe nad rzekami. Dość wrażli­ wieniu brunatnem, w podglebiu ciemniejsza z ka- tykamy pod postacią "pieprzy". Przewiewność

we na 'suszę, w czasie wylewów rze1< molże zama- mieniami piaskowcowemi. Gruzełkowatość wystę­ i przepuszczalność zła (gleje), położenie równinne

puje przeważnie tylko w glebie, rzadziej w pod- (czasem zaklęśnięte), a jeżeli pagórkowate, to

kać. Do uprawy łatwe . Udają się na nich wszystk ie 'rośliny uprawne. Występują np.: w m. Radł,o­ glebiu, podłoże jest prawie zawsze zbite. Iły te są z małe mi spadkami. Do uprawy trudna. Udają się

wice, pow. Sambor, w m. Za'k rzów, pow. Ta·r n·o- przeważnie bezwapienne, sporadycznie z wapnem .na tych glebach ·owies i kartofle. Występują np.

w podłożu. Przewiewność i przepuszczalność śred­ w m. Śliwnrca, pow. Przemyśl, m. Krzecz'kowa,

brzeg.

nie. Uprawa łatwa. Udaje się naoj'l epiej pszenica pow. Przemy.ś'l, m. Iskl"zynia, m. Lipowica, m. BarDo A. dl b) zaliczyć nal'eży

or.az buraki. Występują np.: w m . Lipowica, pow. winek, pow. Krosno, m. Królik Polski, pow. Sanok.

Czarnoziemy lossowe i czarnoziemy zdegra- Krosno,

DQ A. VI a) należy zaliczyć

dowane na lossie. Gleba pył·owa w dotknięciu deDo

A.

III.

na'le,ży dodać

Piaski suche (miejscowa na.z.wa "pias ,~k"J.

likatna o zabarwieniu przeważnie ciemnem, a nah) Czarn.o ziemy iłolossowe(mie'jscowa nazwa Gleba składa się z piasku bez domieszki pyłu, barwet czarnem z odcieniem brunatnym, popielatym

lub żółtym, jaśniejąca wgłąb podłoża. Przy degra- "czamoziem"). Barwa gleby -od cza.r nej poprz'e'z wy szarej, podglebie - żółtej, podłoże - białejj

dacji warstwa gleby jest jaśniejsza od podglebia. brunatną do szarej z odcieniem brunatnym. Gru- głębokość gleby około 15 cm. Podłoże piaszczyste

Barwy w tonie ciepłym, gleby czynne. Gleba gru- bość warstwy próchnicznej 50 cm. GIClba prze- zaczyna się od 35 cm. Struktura luźna, ani węgla­

bości około 30 cm. a warstwa silniej lub słabiej . puszczalna i przewiewna. Struktura zbita. Węglan nu wapnia, ani konkrecyj nie zawiera. Przepuszpróchniczna w zależności od terenu dochodzić mo- wapnia spo~yka się przeważnie w podłożu. Brak czalność i przewiewność bardzo dobra. Teren lekko pochyły. Na glebach tych udaje się tylko łubin

zupełny konkrecyj wapiennych, często natomiast

że do metra i więcej. Podłoże loss (obecność lale.czek i pseudomycelium) za'Czyna .się, w zależno­ spotyka się osypkę krzemionkową, przypominają­ żółty ' jako przedplon pod żyto. Kartofle zawodzą.

.Występują np.: w m. Łukawiec, pow. Lubaczów.

cą pseudo - mycelium lossowe. Udają się wszelkie

~cj od położenia od 90 cm. do 150 cm. Łamie się

MONITOR POLSKI.~Dnia 22 października 1935 r.

Nr. 243.

§ 3.

Zarządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem

ogłoszenia.

Minister Skarbu

(-) ·Wł. Zawadzki,

Załączni.k Nr\ fi do zat1Ządzenia

Mini6tra Skarbu (poz. 289).

1lNS'rnUKCJA OGóLNA.

określająca warunki przyrodnicze i sposób w jaki

one przy klasyfikowaniu poszczególnych gruntów

ornych będą brane pod ocenę.

1) Przy klasyfikacji gruntów, poza warunkami przyrodniczemi, w których wytworzyły się poszczególne typy gleb i które uwzględnione zostały

południowej,

południowo­

zachodniej . i zachO'ldlniei nie dbniżaJją klasyfikacji

grUl1itów, ~dY'ż n~e!korzystne . nachylenie zostaje

zrównowa'źone korzystną wystawą w stoSlWliku do

sł.ońcaj natomi.wst :spa:dlki pochyłe o wystawie pół·

nocno-zaohodniej, północnei, półnoono-wschodniej

i wschO'dniej . dbniżaj,ą kLasyfikację gruntów

o j,edJną kla'Sę.

Za spadki strome uważa się takie, które utrudniają w znacznym &Łopniu uprawę konną i uniemożliwiają orkę we wszystkich kierunkach. Spadki takie w zależności od wystawy obniżają klasyfikację gruntów o jedną klasę przy wystawie południowo-wschodnie j, południowe j, południowo- zachodniej i zachodniej i o dwie klasy przy wystawie północno-zachodniej, północnej, północno­

wschodniej i wschodniej.

4) Wzniesienie nad poziO'lllem morza dO' 400,

a w województwach nowogró-dzikiem, pomorskiem

i wileńskiem do 250 m nie powoduje obniżenia klasyfikacji gruntów. Grunty wzniesione ponad 400

w,zględnie 250 m nad poziomem morza zaLicza

się niżej o jedną kLas'ę, wzni'E~sione ponad 650 m o

dwie klasy.

5) O ile na gruncie lub w gruncie występuje

znaczna ilość kamieni, utrudniających uprawę mechaniczną lub stosowanie maszyn i narzędzi rolniczych - obniża się klasyfikację o jedną klasę.

Przepis powyższy nie dotyczy rędzin.

6) Każdy czynnik przyrodniczy działa niezależnie od innych, lecz nie można w żadnym wypadku obniżyć klasyfikacji niżej, niż do klasy VI.

Załącznik Nr. 5 do

nistra Skarbu (poz. 289).

zarządzenia

Mi-

INSTRUKCJA REGJONALNA

DLA WOJEWÓDZTWA NOWOGRODZKIEGO.

Do A. II. -

naJeży dodać

g) 1. Bielice pyłowe całkowite, głębokie, g,r ubość war,s twy równoz:iaTniste'j, pyłowej p.rzekracza

150 cm, warstwa próohnic'z na gleby około 40 cm,

barwa gleby 's za'r a, ,l ub ciemno--szara. Struktura

gJe<by Igruzełkowata lub luźna, pod:glebie i podlo.że luźne porowate z Hcz:nemi dziurkami olkrągłemi

po kOl'zeniach roślin. Skład me'c haniczny równoziarnisty, droibno-pyłowyzawi'era wę,glan wapnia w podłożu, 'konkrecje nie wys.1ępują. Skłon­

ność gleby do. rozpylania się ] p'Owlekania

~enką, kruchą slkorupką. Grunly przepus2JC'zalne

1 prz'ew'i:elWIle, łatwe clio UtPr~wy, dają wysokie plony ws~zystklich. 1'0'Slin. Występują np. w m. K()il"elioze gm. K'o rellJiJcze pow. Nowogródek.

2. Bielice pyłowe nagJ.i.Mwe, gruba warstwa

r~~lZiJamista, pyŁowa na podłtożu gIiniastem, za-

wrera1ą,cem węglan waJPIlia; grubość w~n;twy py-

łowej nie przelkr.acza jednak 150 <:m; barwa gleby

P?'P~e~ato szara lub ciemno. szara, gleha w pooglebre przechodzi .zowyk1e maołto wyraź,niJe, 's topniowo,

pod!gkbie odcina siię dość wyraźnie od: p'od~oża, w

pooło~u w glinie ozerwoo.e'j z.jalWlila:ją $ię k ieszenie

piaslku ,j! wylStę,puwe węglalIl wapm!a; s,truktura gleby dość luź.na lub słabo gr\lJZeł'kowata z'e skŁonnO'­

ścią dlo roz-pyLand.'a się i powle,ka,nIi:a deuką, kruchą

's:kOlI1liPką. KO'IlIkrooj,e moc W)'IS'tępują, lub na.jwyżej

'd robne ku&te bryłlkJi ruJdawoa t. zw. p,i eprze brerdoo n~eLilc:zne. Grubość Wat"Sltwy próclmicznej

dlrołlo 40 cm. Położeni1e wyją,tlrowo dogO'dne, teren

rówlIly lub lekJk.o falisty; polZi'Om wodly gruntowej

IlIiJslk<1'j przepUJs.zc'zalność i rprzlewieWllJość dobra, me'ljora.cj'i moc wymagają, dO' uprawy łatwe. Gleby dają wyso!k;i,e na mi:ejs'Cowe warooki kUma tyczne

plony kłosowych, ollwpO'wY'ch, koni'Czy'D, strączko­

wych, warz-yw. Występują illIP. w m. Baba,jewlicze,

~m. K'~eck, pow. Nieśwież.

Do A. III. b) - należyzalIkzyć

1. Bielice pyłowe głębokie, gIeba, podglebie,

podłQIŻ;e jedlnoHte rÓwoo'ziaa;DliJs.te pyłowe, waT'9tw.a pró<:hn:~C'Zina oieńls'za n~lż w klals ie II, ,b arwa

gleby ®ZIara, często zodiCi'eniem żółtym, w podgLebiu przeważa barwa ,kremowo-'żółta, ,gł,ębiej żółta

'l ub żółto-czerwOl1la; przejśdie posZlCzególnych

warSitw s:topniiOwe, nJiewyraŹlne; Sltruiktura gleby

dość luźna lub &łabo g,ruzełlkowata, sadOl1!llOŚĆ glebydlo roo;pylania się i! poikrytwaiIlWa cienką, ikruchą

skoirupką. Węglanu IW1a!pma do głębokości 150 cm.

rue SipIO,t yka się, 'koni1wecj'i. me ma , wzg'lędn1le pi'Cprze i to rzadko. Teren r6wrny lub le'ldw f~l.iJsty.

Pl'ZCiPuszcza1n.'O.ść ł przewiewność d'Obra, stan wód

~runt,owy<:h nlis:kij melioracji Dli'e wymaga; do uprawy ~a-t'waj plony kłOtS>OIW)ńCh iJ 'k alrt'Ofli dość wyS'OkWe; udają się presltewne buraft<Ji, kon~cz'Y1Ila l10dzi

dobrze. Występują np. rw m. i gm. DareWlO, pow.

B3Jranow~oze, w m . Ka}szówlka, gm. Cyryn, pow.

NO'wogród:eik , w m. MarysilIl, gm. Szczorse, pow.

Nowog["ooek.

2. Bielice pyłowe naglinowe, glelba i podglebie

równo-dr,obno-ziarniste pyłowełącz.nej ;grubości

prz0S;zło 100 cm., podł'OlŻe g'HlIla czerwona,; barwa

g1e<by 's zara z odciCln:~em żółttarwym ~ru'bości .około

25 cm., podglebi'e jaJSno żółto-kremOlWe, pocIJłO'że

czerwone; 'strulktu\l'a gleiby g~uzełkJowata, podglebia lufua, podlł()lża gr1liZe'ł1rowata; rw podłożu białe

plamy os)'lplki krzemionkowej; Maik węglanu wapn1ia, !konkrecje ln ie występują, względnie pieprze

i to rZ1lJcllko. PrzCipUlSZozalne, przewi;ewne, stan wód

gruntowy<:h niJs~d, meljoracjli nie wymag~ją, do uprawy łatwe. Plony kłosorwych ~i !kartofli dość wysokie, udają się pa1stewne buraki, IloonJfczyna. Wystę­

pują iIl,p. w m. Niierutycze, gm. Horodeczno, pOiW1.

Nowogródek

3. Bielke pyłowe napiaskowe lub nażwhowe,

warstwa równQlzia!l"lllilslta pyłorwa g.rubości. przeszło

100 cm. leży na pia!sku lUlb żw.i~ze, barwa głeby

szara lulb SIZ'3Jra z odIcieniiClDl żółtawymj gleba o gr;uboścIi przeszło 30 <:m. pl'ze1c'hocIJzli w podglebie stopni,QWO, pQdglebie w podłoże wyraź,nie j struktura

gleby luźna. Węglalllu wtapniia no.rma1ni'e nie spotykasię, konlkreoje nie występuią względnie pie:prze

i to rzadlko. Kamilenil w glelbile ami w podlglelbiu ńie­

ma. Teren równy lub lelk ko fa'lIi:styj przepuszczalność ~ przewi!ew.nOlŚć dlolbra. Stan wód gruntowych

nilSiki Meljoracji me wymagają, ,dlo Ujp1rawy ła:Łwe.

Plony kłoS'orwY'ch i kartoHidość wysokie, udają

się pastewne bmaki, lkoDlilcz)'llla. W)'Istępują np.

w m. Horka, gm. Zaostrowiec,z e, pow. Nieśwież,

w m. T,oein, gm. StJoł'Owicz;e, pow. B3Jl'Iamowrcze, w

m. Poloneozka, gm. Zuchowficze, pow. Stołpce.

4. BieUce właściwe piaszczyste -grubość

warstw gleby i podlglebia, sikła!dają;cych się 'z czą­

stec'zle k różno-dmbno.z.iarn,istyoh ze znaaZiIlą domie:szką częśd pyłorwych około 100 cm., leży na

podłożu chuld:ejczel'WlOIIlei g~iilly utlenionej. Gleba

barwy s'zarej lub s'zaro-popilClałej. WaJ.'lstwy po,dglebi'a 'kremow:e, żółte, cz'e rwone, podłoż,e ozerwone. Iluwjum z-wykle diość diObrze wylks'złałc'one.

Struktura gleby gru:zełkQWIa'ta lub słaibo gru'zełiko­

wata, podgl:e})ie luźne. pOId~loże c'zęsto niema wy-

raźme wyrażonej struktury Lub strukIturę gruze.ł:ko­

watą. Spo.tyka sJę białe plamllciosyiplki krzemionkowej, w podłO'żU Węiltlan wapnia wysrtę,puje nieraz

dOlPi'CIl'O dość głęboko poni!żej lOO cm. Konkrecji

niema, lub małe z.ilarnka pieprzy. W gleme i pod-

gle<biu występująkam/ieme. PaewiC'WOO'Ść, przepUSlZlczaLność dobraj stan wód gnmtawych niskJi,

teJ.'let1 pagór'korw~ty chara1kteryst"Y'czny dla poiezi,e-

rz;a; ao uprawy ła.twe. Plony kłos'Owych iI kartofli

dość wysokie, udają się buraJkJ: ipalStew!Ile, k'Onk:zyna. Występują np. w m. Mała Jurewfka, gm. Nowy

Dwór, porw. Szc'zucz;yn i w m. Pod1abłionka, gm. Kostrowicze, porw. Słonim.

5. Szczerki mocne, waTstwagl,elby li podglebia

różno.-dr.obno-ziarnista, piasek luh żwir drobny

'z dużą z,awartością części pyłorwytch. Warstwa

,glelby około 40 ~m, !2;,eznaczną zawar'tOlŚcią próchmcy, barwy szarej lub popielato szarej; podłoże

glina CZeTWOIlia. Grubość war-sJtwy p.iasZlCzY'stej do

I!liny podłoża do 100 <:m.;przejśe:i'e gleby w podglebie stopn,Wwe, mało wyraine'. podglebia w podło­

że wy;raźne. Węglam wapruia zwylkle wystęlpuje w

podlłożu. KonIkrecje nie rw)'lSltępują. W glebie i poogle<~iu IlIieraz zna'c zna i,LQlŚĆ ,k amieni. Przepu\SZICzalnQŚĆ i przewiewnQść d:obral 's m wód gruntowych

,riisk~, me'lj'OI1'3Jcji nie wymag. ają. Teren częstO' falisty,

grunt ,do uprawy łatwy. Plony kłQSlowych i ,k arlQfli di()IŚć wy'S01cie, ud~ją się paiSltew!Ile buraki i kollliczyrul. WY'stępuią tlIp. w m. Jeziornica,gm. C.zemery, parw. Słoruim.

Do A. III. d) - ,nal:eżyzaJ:iczyć

Gnmty nadrzeczne. Gole/ba, podglebie i pod~o­

że równo.-'dT'o bnozaarniste, Ib arwa gleby szara, podgleibi!a i p'Ołdlł:O'ża żółlta z odcieniem 'Oliwkowym.

Struktura Wat"SltJW luwa, węglanu wapnia nie zawiera, k'On:krecje Dli1e występują. Przepus.z:czaloOa,

przewiewna. Stan wody grtlJIllt'Owej dość nilSki, na

wIi'ol snę j,e,dnaik mogą 'zamakać; ,dio meljoracji nie nadlają ,się. Położone w dolinie r,z,e ki. PIlo ny j~rzyn,

warzyw, OikoipOwych wysokile, UJp,rarwa ozimin może być zawodn'a. Występują np. w m. i gm. Lubcz,

pow. Norwogródle!k.

0'0 A. IV. a) -

należy zal~czyć

1. Szczerki lekkie, waJ:lstwa gleby i podglebia

różno-drobno-,z,iarnista, piasek z domieszką dro.bnego żwiru) i częśd 'pyłowych; PQldło'że róż'l1loziar­

ni's t'e poias'e k lub źwior z wkła.dka.mi gliJny czerwonej

wys'tępującej plamami lub żyłamij strulktura wszysfk1ch warstw IU'źna, prze.jście gl'eby w podglehie

do.ść wy,raźne Hcznem!izaciekami. W ęgla,n wapnia

zwykLe wyługowany wgłąb, traHają -się bryłki rudawca. Terenrów.ny, falJisty lU'b pagórkolW'aty.

Grunty przepU!S:zczalne, przewlewne, sltan wód

grunt'o wych niJsJki', meljoraJCji: ni e wymagają. Do

uprruwy łatwe. Typowe gleby żytnli:o-~iemIlliaczane,

koniczYina czerwona zawodzi, koniozyna czerwo.na

jednokO'śna łozówka, jęozmi~ń udają się. W)'IStę­

pują ,nip. rw m. Marja1l1iP'O,l" gm. OSitryna, pow.

SzCz,uczyn, w m. O zgi.n.owic:z e , gm. Czemery, pow.

Słonim, w m. BorO'dziej Dolny, gm. BorQdziej, pow.

Nieśwl1eż, w m. Marynki, gm. Sieniawka, pow. NieśwU.'eż, w m. ZaoskoWTieoze, gm. ZaostroWliecze,

pow. Nieśwież.

2. Bielice pyłowe napiaskorwe lub nażwirowe.

Grubość warSltwy pyłowej mniejsza Iniż 100 'cm.

przekracza jedlnak 50 cm. W podłożu pias:ek lub

żwir często warstwowane, pochodzenia aluwj.alne-

go. W glebie ,i podlglerbiu n11e spotyka Się kamieni.

T eren równy lub fal:iJsty, gleby przepuszczame,

przewiewne, stan wody grunt'o wej n~~i, meljoracji llioc wymaigają, do uprawy łalbwle. Dobre płony

żyta, karf.oHi. Jęczmień daje nieco sła'bsze pl,ony,

ale zadawallaiące. Koniczyna czerwooazawodz:i,

nalł:omiast konllczytDa czerwona jednokośna łozów­

ka udaje się. Występują .np. w m. PO'łoooc'Z'ka, g~.

Zu~ho'\Wcze, pow. Stollpce, w m. i gm. Łań, pow.

Nieświ:eż.

3. Bielice właściwe, piaszczyste, gleba i podglebie różno-oclrobno-ziarniJSte ha'rdzo ,spiJaszczone

z mnie~szą domieSZlką <:zięści pyłowych leży na podłożu chudej gliny czerw:onej, bar,w a 'Szara lub &zaTo-popielata, ,b a'rwa 'podglelbia żółta i c,z erwonożół1ta (illuwjum) , barwa podłoża czerwona. Gleba

przelc hodzi w podglebie dość wyrafuie linj.ą poszarpaną liJcmemi zade'k 'a mi; przejśclie podglebia

w podł'o.że slabo-wyraźne, stopniowe. Struktura

gleby luźna, rzadziej słabo-Igruzełko.waia, podglebia luina, podłoża oZę's,to ni'ewyrażon.a wyraźme

lub gruzdkOlWata. Ozę.sto W)'ISItępują konkreocjej

warsterwild rudawca i p'iepotzu w poldlgleil:ńu i podłO'­

żU. W glebie i podlglebiu maczna ilość ka,m ieni.

Przepus'zczalność i przewiewność dobra. Stan wód

gront<lrwych n~ski" 't eren falisty lub pagórkowaty,

do u;prawy łatwy. Dohre plQny żyta, kartofli. Jęcz­

mień dalje nreco sła'bsze plony, ale :z.adawalające.

Konicz)'IIla C2ierwo.na zawodlzil', nrutomi\~S't kOlDi:czyna ,czerwona jedno/kośna łozówka udaje się. Występują np. w m. Ostrowo, gm.Ostryna, pow.

Szcz'Uczyn, w m. Ii gm. Kamionka, pow. Szczu:czy.o,

w m. Platenkze, gm. Stara Wień, pow. Słonim, w

m'sieditislzc:z e, gm. Zabrzezie, pow. W,ołożyn, w m.

P.ohorodno, gm. Zyrmuny, pow. Lida.

4. Gliny piaszczyste, gleha piaszczys,t a z zawartością prochnicy o dość znacznej grubości około 30 cm. Są to kolluwjalne na,g.z'ory w dolina'ch, na

terenii.e pagórkowatym, struktura glehy gruzełko-

5

wata, barwa SlZaJl'a. PO'dglebie i pod:ł'Oże chuda glina piiasZICZySlta, struktura gruzełkowata lub pQrowata; proces bielilc'Orwania ,niewyra.żony W profilu

lub bardzo słabo wyrażony. Teren pagórkowaty,

grunty leżą w dlolinach między pagórkami (kolluwja); p1'ZepuSZICza:LnośĆ i przeWTilCwność dO'bra, stan

wody grunlowej nislki, meljoracjilnde potrzebują.

W)'ISItępuią np. w m. i gm. Tf'aby, parw. WołożylIl.

5. Szczerki mocne, gleba różno-dl'obnooiarni­

sta, pi:aJsek lub drobny żwir z dOlID.~eszką części pyłOSW)"Ch i znaczną zaWa.l'oości:ą p róchllliic y, wail"Stwa

próchniczna około 30 cm. Strwktuil'a gleby luźna.

barwa sz·af'a. Podglebie piasek z 'pyłem i możliwą

domie;sztką drobnego ŻwiTU barwy żółte~ 'lu:b jasno.żółtej, struktura luźnaj w podfQ\Żu gLina ez,e rwon.a

na głębokości więks~ej niż 100 cm. Znaczna ilość

kamieni w gleibie, podgl'Cibiu i podłożu. ,Węglan

wapnia w podłożu, molŻliwe konkrecje żelaziste w

f'Ormie brył-ek rudawca. Przepuszcz:a'lność i p11Zewiewność dobra j stan rwód gruntowych niski, meljoracji nie wymagają. Toeren fałilSty, do uprawy

łatwy. ŚredniO' wysokie plony: żyta, .owsa, kODlczyny i: pszenicy przy dobrem nawo,Żen1u. Wystę­

pują 'llp. w m. i gm. Zyro.wice, pow. Słonim, w m.

Puzanicze, ;gm. Kozfows,z,ezyzn:a, pow. Słonim, w

m. Gno~ńskie, gm. Zdzięcioł, pow. Nowogródek,

w m. i gm. Rubieżewicz.e, pow. Stołpce.

DO' A. IV. b) należy zaliczyć

1. Bielice pyłowe chłodne, .g ruba warstwa

równoziarnista pyłowa, barwa gleby szara, podglehias.zaro-,k l'emowa, plamy hardziej białe i rdzawe, podłoże 'k ,oloru bru'd no-s'z a,r ego z odcieniem

żółtawym i małemi sino.-s:z:aremi plamami. Gleba

grubości około 20 cm, przechodzi w podglebie linją wyraźną zaciekami, podglebie w podłoże stQpniowe, struktura gloeby luźna IU'b sbho-gruzeikowata z wybitną skłonn'Ością do zaskoruplania się,

Po.dglebie luźne, podłoże dość twarde, zbite, w ę­

glanu wapnia nie zawiera, konkrecje nie występu­

ją. Na wadliwość gleby wskazują zimne kol ory,

występujące zwłaszcza w podłożu. Stan wód gruntowych niski, przepuszczalność i przewiewność

średnio dobra, meljoracja mogłaby być korzystną.

Do urprawy dość łatwe ruezbyt wysokie plony: lnu,

owsa i pszenicy przy dobrem nawożeniu, grunty

dla uprawy żyta mniej się n~dają, koniczyna

szwedzka udaje się, czerwona zawodzi. Wystę­

pują np. w m. Mazurki, gm. Niedźwiedzice, pow.

Baranorwicze, w m. Puzieniewicze, gm. Turze<:, pow.

Stołpce.

2. Bielke glejowe, gleba grubości około 15 cm,

podglebie do 50 cm, podłoże różno-drobnoziarni­

ste, barwa gleby ciemno-szara, w podglebiu przeważają barwy żółta, brudno-biała, z plamami rdzawoczerwonemi. W podłożu przeważają barwy O' odcieniu zimnym, ,z ielonkawym, szaro-sinym ,z niebieskawemi plamami żelazistemi. W podglebiu

i podłożu występują bryłki rudawca lub pieprzy.

Przejście gleby w podglebie wyraźne linją dość

równą, podglebia w podłoże niewyraźną.

Teren

równy, nieco zaklęśnięty, przepuszczalność i przewiewność niedostate<:zna.

Wymagają meljoracji,

do uprawy grunty ciężkie, na m'Okro mażą się,na

suchO' łatwO' zbrylają się i zaskorupiają się. Zdatne

do uprawy owsa, p&'z enicy, koniczyny szwedzkiej,

lnu. Występują np. w m. Antonowszczyźnie, gm.

Wołma, pow. Wołożyn, w m. Mazurki,· gm. Niedźwiedzice, pow. Baranowicze.

Do A. IV. d) należy zaliczyć

Rędziny krecłowo-szlamowe. Warstwa gleby i podglebia płytka, nie przenosi 50 cm., leży na

szlamie kredQwym, gleba i podglebie mają skład

różno drobnoziarnisty, piaszczysty ze znaczną ilQścią Ikamieni, p'r'Zeważa'ją 'krzemienie. Struktura

gleby gruzełk'Owata, barwa ·ciemno-szara z białemi

plamkami wapnia, spotyka się fosforyty, barwa

podłoża biała lub brudno biała. Przepuszczalność i przewiewność podłoża niedostateczna, teren lekko falisty, grunty do uprawy ciężkie, plony cieorpią o.d &uszy. Strączkowe udają się dobrze

zwłaszcza groch; kłosowe, kartofle dają średnie

plony. Występują np. w m. Gnooińskie, gm. Dworzec, pow. Nowogródek, w m. Pielowce, gm. Ostryna, pow. Szczuczyn.

Do A. IV. e) należy zaliczyć

Grunty nadrzeczne podmokłe. Gleba, podgl~­

bie i podłoże równo-drobnoziarnistej barwa gleby

szara, podglebia i podłoża żółta, pomarańczO'wa

z odcieniem .oliwkowymj struktura warstw luźna.

gleby słaho-gruzełkowata łub luźna . .Węglanu wapnia niema, konkrecje nie występują. Przepuszczalność i przewiewność dobra, stan wód gruntO'wych za

wysoki. Teren równy, do uprawy łatwe, jednak

uprawy wiosną można rozpoczynać z opóźnieniem.

do meljoracji nie nadają się. Grunty nadają się do

upra!\'Y jarych zbóż, niektórych warzyw, kartofli. Występują np. w m. i gm. Lubcz, pow. Nowogródek.

Do A. V. a) należy zaliczyć

1. Lekkie szczerki i piaski. Gleba, podglebie

i podłoże różno-ziarniste, gleba i podglebie zawiera piasek z domieszką części pyłowych, barwa gleby sza'r a, w podglebiu i podło.ŻU przeważają, barwy

żółta i czerwo.na; warstwa próchniczna grubości

około 20 cm, przejście gleby w pO'dglebie wyraźne

licznemi zaciekami, przejście podglebia 'w PO'dłoże

Załącznik Nr. 6 do zarz~zenia Ministra Skarbu (poz. 289).

często niewyraźne, stopniowe, struktura wszystkich

warstw luźna; węglan wapnia wyługowany, wystę­

pują bryły piasku. mocno :;klejone związkami żela­

za lub bryłki flwal"dszego rudawca. Teren równy,

falisty łub pagórkowaty, P1"Zepuszczalność i przewiewność dobra, stan wód gruntowych niski, lecz

'dość dogodny do wegetacji. Meljoracji nie wymagają, do uprawy łatwe. Grunty odpowiednie do

uprawy żyta, łubinu, kartofli. Koniczyna biała może dać lniezłe pastwiska. Występują np. w m. ZłO'­

tów, gm. Byteń, pow. Słonim, w m. i gm. ŻyrO'wice,

pow. Słonim, w m. Dorohlany, gm.Dereczyn, pO'W.

Słonim, w m. Ale'ksandrowO', gm. Lacho'wicze, pow.

Baranowicze, w m. i gm. Ostrów, pow. Baranowicze, w m. Niehrymowo, gm. Ku:szelewo, pow. NO'wogródek, w m. i gm. Orla, pow. Szczuczyn, w m.

Zaczepicze, gm. Orla, pow. Sz.czuczyn, w m. Lubkowszczyzna, gm. HO'werna, pow. Nieśwież, w m.

i gm. Rubieżewicze, pow. Stołpce.

2. Bielice pyłowe płytkie. Warstwa gleby małej grubości, barwy szarej lub jasno-szarej, pO'dgłebie barwy żółtej, :;kład gleby i podglebia drobnoziarni:sty pyłowy, ,g leba i podglebie o łącznej

grubości poniżej 50 cmj podłoże barwy czerwonO'

żółtej, równoziarniste, piasek lub drobny żwir.

~:..StruktUil'a warstw luźna, węglan wapnia wyługO'­

wa.ny, koqkrecje nie występują. Przepuszczalność

i przewiewność dobra; stan wód gruntowych niski,

położO'ne dość wysoko, plony w czasie suszy mogą

ucierpieć, do uprawy łatwe . Grunty odpowiednie

do uprawy żyta, łubinu, kal'tofli, koniczyna biała

może dać jeszcze niezłe pastwisko. Występują np.

w m. Rubie'ż, gm. Za,ostroWliecze, pow. Nieśwież,

Dv A. V. b) należy zaliczyć

1. Szczerki i piaski podmokłe lub sapy. Gleba

i podglebie piasek różnoziarnisty, podłoże piasek

lub drobny żwir. Warstwa próchniczna grubości

około 20 cm, próchnica ciemna stąd barwa gleby

szara lub ciemno szaraj w pO'dglebiu przeważają

barwy żółta i czel'1wO'na, w podłożu przeważają harwy zimne, g,iwe, silllawe, zielonkawe, częstO' niebieskawe plamy gleju. Przejście gleby w podglebie wyraźne, często linią równą lub tylko z małe­

mi nielicznemi zaciekami. Węglan wapnia wyługo­

wanyj w podgll ebiu i podłożu występują C'zęsto konkrecje żelaziste, rudawiec w formie bryłek lub

pieprzy. Teren rów.ny o zawysokim pO'ziomie wody gruntowej, zwłaszcza w czasie dłuż'szych deszczy, lub pa,g órkowaty, a grunt 'Położony na zboczu ('Sap). Przepuszczalność dobra, przewiewność

często niedostat~ z powodu wysokiego pO'ziomu

wody. Meljoracja pożądana, często jedr..ak irudna

do przeprowadzenia. Do uprawy łatwej dość zawto'd ne plony żyta, kartofli, owsa" lnu, seradeli.

Występują np. w m. Dubczany, gm. Bia'łohruda,

pow. Lida, w m. Daj nowo , gm. I wieniec, pow. Wołożyn, w m. Ostrów, pow. Baranowicze, w m. i gm.

. Ejszyszki, pow. Lida, w m. Nowe Sioło, gm. Turzec, pow. Stoł'Pce.

Nr. 243.

MONITOR POLSKI.-Dnia 22 października 1935 r.

1IN'STRUKCJA REGJONAJlINA

DLA WOJEWÓDZTWA POLESKIEGO.

Do A. II. 'a) należy lZaliCiZyć

Mady chude (nadbużańskie). Warstwa akumula'cY1na 'Oko~O' 35 cm, o ,składzie pyłowym, strukturze gruzełkO'watej. W podglebiu roar,zają się

wkładki piasku drO'bnO'- lub średniO'-ziarnistego.

Barwa gleby szara z odcieniem różO'wawym

·(t.O'n ciepły). PO'dgleibie żółte. ,Węglanu wapnia

nie zawiera. Położenie płaskie nad rzeką. Zamaka.jące lecz na ,bardzO' krótlw podczas wylewu

r,z eki. Grubość mady (t. j. warstwy alkumulacyjnej

wrruz z pod~lelbbe.m) wynosi colIllajmnie'j 100 cm.

W pGdłolżU piasek luib żwirek drobny. Uprawa

łatwa. Przepuszczaliność dobra. Udają się wszystkie ziemiopłody, t,&lk z.'boża kłosowe ja:k i okopowe

Wlłącznie do buraków ,cuikrowych, koniczyn, bOlbiku, rzepaku i: t. p. Plony wysokie. Występuią np.

w m. Kołpin, gm. Miedn'O', :pow. Brześć (Szkoła

RGlni!cza).

Do A. lU. b) należy ~aliczyć

Bielice pyłowe. Warstwa akumulacyjna pO'wyżej 25 cm. GrubO"ść wa'rstwy pyłowej równoziarnistej przeszło 1 m' W pO'dłożu piasek przeważnie drobnO'-ziarnisty, lub .g lina 'clhuda zwa'ł-owa,

:przepuS!zczałna. Barwa glelb y ,gza'r a o Łonie ciepłym. Barwa samej bielicypyłO'wej Ib ez dO'mieszki

próclbn~cy żółto-różowawa.

Gleby przewa'żnie

przepuszczalne, c,z ynne ~ do upralWy łatwe. P,ołG­

żenie równe lub \t.eikko fahste. Plony żyta iz,iemniaków wysiokie, ps.zeni,cy, buraków, lucerny i koni'c zyn - zadawalające. Występują w miejscowościaoh rup.: pod mi1astem IKo'Sów, gm. KO'sów, pow.

KO'sów PO'l., mialsto PińSk .~ tereny gruntówgmi1ny

.miasta IPińslka na lewym brzegu rzeki Piony.

Do A. IV. a) należy zaliczyć

1. Szczerki lekkie. Warstwa akumulacyjna

grubości O'kO'ło 30 cm, piasek drobny o znacznej

ilości części pyłowych barwy szarej lub ciemnoszarej, zależnie od ilości próchnicy. Podglebie o

podobnym składzie lecz bez próchnicy zazwyczaj

żółte, lub żółto-pomarańczowe (w różnych odcieniach) - bywa nieraz bardz;o głębO'kie. P.odłoże

piaszczyste. Węglanu wapnia brak. Są tO' grunty

typowo żytnio-kartoflane, do uprawy łatwe, nieraz zawodne, zwłaszcza w latach suchych. Koniczyna czerwO'na może się czasem udać, koniczyn.a <biała i sera.dela plonuj.e całkiem dohrze ,i daje

nierzadko bardzo dobry jeden PO'kos, a zawsze

obfite pastwisko. Buraki pastewne, marchew" ziemniaki w dobrem stanowisku nawozowem mogą

dać obfite plO'ny. Na oborniku pszenica może się

udać. Występują np. w m. SO'łowczyzna, gm. Sielec, pow. Prużana, m. Strychów, gm. Tewle, pO'W.

KO'bryń, m. Tury, gm. HorO'sta, pow. Stolin, m. Alba, gm. Kosów, pow. Kosów-Poleski, m. Sinin, gm.

Łi()hiszyn, pO'W. Pińsk, m. iI gm. Ża'bc,zyce, PO'W.

Pińsk, m. Podbrodzie i m. Kamieniec-Litewski, gm.

Do A. V.c) - na;l'eży zaliczyć

Kamieniec-Litewski, pO'W. Brześć, m. Mańkiewi­

Rędziny kredowo-szlamowe. Warstwa gleby cze, gm. i pow. Stolin, m' Owzicze, gm.Osowiec,

płytka, grubości O'kołO' 20 cm., leży na szlamie krepow. Drohiczyn, m. i gm.Osowiec, pow. Drohiczyn,

dowym. Gleba ma skład róż.nO'-drohno:ziarnisty m. i gm. Łachwa, pow. Łuniniec.

z dużą ilością kamieni krzemiennych i fosforytów.

2. Bielice piaszczyste. Warstwa akumulacyjBarwa gleby s z:ara , podlłoże bia<łe, !Strulktura gleby na około 25 'CIIll. Bal"wa szara. Struktura pr,zeważ­

~ruze~kow~ta, podłoża pły~k'O'wata, konkrecjli nienie gruzełiko'Wata. Podglebie piaszczyS'te z dużą

ma. P.O'd~~Me niewyks.ztalJcone, wal'!stwa prócbni'- dO'mieszką części pyłowych, jasne lub jasno-szare.

cZJna leży na pOIcBożu. ~ZepUSl;oozalnlość i IPllze,w ie- G1ę bO'ikO'ść warstwy ,glelby wraz z poiCligle1biem prze'

WIlliOŚĆ niedJostatec:mm, teren fciliSlty,glJeiba dO' upraszło 100 cm. P,odłoż· e chuda glina iZfWałowa, barwy

wy ciężka, zsycha się w bryły na suchO', na mokrO' czerwon'ej jako skała macierzysta, ,b ez plam głe­

maiŻe ' się . Plony d!ertplią od 'S'UIS'ZY. Dość Iiiche plony

jowyclh. Węglanu wapnia za.z wyczaj hra!k. Leży

żyta, kartoili, gllochu, !koniczyny bi'ałej na pastWliprzeważnie na płaszczyźnie.

Przepuszczalność

siko. W)'IstępUJją np. fWł m. Gnom:sklie, gm. Derewna, średnia. PoziO'm wód gruntowydh niski. Glooa po,d

pow. NOlwog,t'ódek.

vuględ.em uprawy łatwa. Udaią si'ę ws'zyst'kie kłO'­

Do A. V. należy dodać

sowe i O"koPQwe, lecz ;:HO'n ich jest niższy, ni,ż na

f) Gleby destrukcyjne zmyte (abluwja). Gle- glebach kI. III. Występują np., w m. Lubieszów,

ba, podglebie i podłoże różno-drO'bnoziarnistej .gm. LUibiesz.ów, pow. K'am~eń-Koszyr.ski, m . Janów

warstwa gleby grubości okołO' 15 cm, zmywana Podlaski,gm. Janów, pow. Drohiczyn.

przez :;pływające wody, barwy szarej w odcieniu

3. Szczerk mocny. ,W arstwa 'akumula'Cyjna

czerwonym. Brak pod'glebia. Podłoże chuda gli- O'kołl() 30 cm. Gl'e ba i p~le:bie prasek, prz0wa'Żnie

na czerwona. DoŚĆ liche plO'ny żyta i kartofli, drolbno-zia.rniJsŁy. W, pO'dglebiu hywa zalzwyczai

koniczyna biała może dać pastwisko. Występują mała dO'm~es:tkażwiru hlib .p ias'ku średnio-,ziarni­

np. w m. i gm. Traby, pow. Wołożyn.

s'te'gD. :W podłożu ig lina średnia lub ciężka, poniżej 100 cm. Ba'r'Wa: lS1etby sZlara IUlb ciemnO'-'s zara,

Do A. VI. a) należy zaliczyć

zaIe~na. O'd gatunku próchnicy. Spa'dki łagodne lub

Piaski i żwiry suche. Gleba, podglebie i podłO'­ leklldezaklęśnięcia . DO' uprawy łatwe. Węglanu

że różnoziarniste piasek i żwir, struktura wszystwapnia mz,w yczai Ibralk w warstwac\h górnych, nakich warstw zupełnie luźna, niespojna. Barwa gle- tomialSit w pO'dłO'żu 'CiZięsto w zna,c znych ilościa.ch.

by jasnO'-szara lub z odcieniem żółtym, w pO'dgle- Z~ernie W)'IbiJtni'e żytniO'-kartoflane, aazlkolwie'k w

biu i podłO'żu przeważają kolory czerwone i żół­ łatach hardlziejsprzy;aj,ących pszenica, ,jęczmień

te, różnych odcieni aż do zupełnie jasnych niemal i koniczyny mogą dać do'bre plony. .Występu;ą

białych. Warstwa gleby uboga w części O1"ganicznp.: w m. St'a roside, gm. Drohiczyn, pow. Drohine i płytka grubości okO'ło 10 cm, częstO' dużO' ka- czyn, m. Brz,o zówka, gm. 'KO's,m e, pow. Brześć, m.

mieni w glebie i podglebiu. Teren równy lub pa- Sycz)'lki, gm. M oty'kały, pow. Brześć.

górkowaty, poziom wO'dy gruntowej za niski; zbyt

Do A. IV. b) na:leży zaliczyć

suche i zbyt luźne. Grunty mało odpowiednie dO'

upra,wy rolnej. Stosunkowo najlepiej może udać

1. Gliny ciężkie i iły. Warstwa akumulacyjsię żyto, łubin żółty, gryka, plony małe i niepewne.

na gruboIŚci powyżej 20 cm, węglanu wapnia nle

Występują np. w m. Złotów, gm. Byteń, pow. Sło~

zawiera, lub 'tylkO' w podłożu. Struktuvagleby grunim, w m. Huta, gm. Nowa-Mysz, pow. Baranowi- zełkowata, ścisła. Gle,b y łatwo Zibrylaj.ące się, pocze, w m. i gm. Traby, pow. WO'ł ożyn , w m. Lub- łożenie równe lub pagórkowate o słabych spadkO'wszczyzna, gm. Howerna, pow. Nieśwież, w m. kaah. Gleby słabo przepuszczalne, dO' uprawy

Ogrodniki, gm. Bielicz, pow. Lida, w m. i gm. Ru- trudne. Gleby .z awodne.W dobre lata, t. j. przy

bieżewieze, pow. Stoł'pce.

sprzyjających opadach, Gra z dobrze uchwycO'nej

porze dO' uprawy, mogą dać nawet bardzo wysoki:e

plony pszenicy, bumków, kO'niczyn, a nawet bo.blku. Występują np.: w m. Osowiec, gm. OSQwi·e<:.

pow. Drohiczyn.

2. Bielice pyłowe naglinowe. Grubość warstwy

akumulC1Jcy~j około 25 cm. Grubość warstwy py.

łO'wej cieńs.z.a, niZ 100 cm. na gO'rzej przepuszczał­

nem podłożu, t. j. glinie ciężkiej, wzgl. ile, niedrenowane. Zalb arwieni'e jasno-żółtawO'-różO'wawe .

Węglanu wapnia w glebie i podglelbiu z az.wyc za;

bralk. Ziemie dO' upratwy ła'twe. Udają się przeważ­

nie wszystkie kłosowe zarównO' ozime, jak i jare

okopowe, lecz uzależniooe w m aazn ej mierze od

opadów atmO'sferycznych i wczesnej wiosny. Występują np.: w m. Skuroty, gm. KGSów, pO'W. K.osów-Poleski, m. Zapole, gm. Zabczyce, pow. Pińsk.

3. Bielice glejowe. Warstwa akumulacyjna

OIkoło 25 cmo harwie ciemno-szarej (na mokro

pr,a wie c.z arnej), aż dO' 'jasnO'-popielatej lub żółta­

wej. Struktura .gIeby przeważnie gruzet,lwwata. WI

podglebiu wyraźnie występuje eluwjum znacznie;

jaśniejsze od warstwy górnej i bardziej

spiaszczO'ne (luźne), nierzadkO' pO'rowate. W warstwie

iluwjalnej zawsze spora iolość wmytych części że­

lazO'wych, które w większości wypadków tworzą

wyraźne pa,s ma, smugi lub plamy, a nierClJz ikonkrecje Q barwie rdzawej lub ciemno-poma'rańczo­

wej. Pod iluwjum występuje glej barwy ciemnosZlarej,zieIOIlIkawej lub niebieskawej bądź tO' plamami, .bądź też jednolitąs:mugą. Poło·żeIllie zazwyczaj równe IUlb nawet kotlinowate. Podłoże (skała

macierzysta) chuda, czerwona glina zwałO'wa, czę­

sto z karnieni1ami narzutowemi, która w zależnO'­

śd od warunków wodnych,

a tem samem prze wiewności i stopnia odtlenienia, bywa kdloru: siwego,zidonJkawego lub też nwbieskawego. Ton

gleby zimny. Stan wód gruntowyah CIZJęsto za wysoki. Z wios.ną zwłas'zcza spóźnioną upraWIa utrudniona. Gle!ba naogół zawodna, lecz w latach sprzyjających przy korzystnych op~dach atmosfery~z­

nych mO'gą być dobre urodzaje nawet pszenIcy

i buraków. Węglan wapnia spotyka się, lec.z przeważnie w warstwach niższych podłoża. Gleby te

z reóuły wymagają drenowania. Występują np.

w m~ Jewłasze, gm. Brodnica, pow. Pińsk, m. Ossowce, gm. Podolesie, pow. Kobryń, m. Starosiete,

gm. Janów, pO'W. Drohiczyn, m. WO'ławel, gm. Woławel, pow. DrO'hiczyn.

DO' A. V. al zaJliczyć na.łeży

1. Szczerki lekkie. Warstwa akumulacyjna

OIkoł,O' 20 cm, piasek średnio i grubo-ziarnisty z

małą domies~ą części pyłO'wych, Q pO'dło'żu piJaszc.z ystem droono-:zi:amistem, przyczem zdarzają się

wkładki żwiru lub kamieni rO''Zrzucony:ch (otO'czaki). Położenie równe, lub lekko faliste, gleby przepusz.c zalne, pr~ewiewne, wrażliwe na suszę. Wę­

glanu wapnia nie Zlawierają. Typowe gleby żytniO'­

ziemniaczane. ŻytO' po łubinie lub kartofle na oborniku średnie. Z motylkowych uclaJje się łUJlńn i seradela. Występują np.: w m. Lobań, gm. Dols.k,

pow. Kamień-:Koszyrski, m. Chorki, ~m. Horooeczno, pow. Prużana, m. Czmioń,gm. Płotnica, pow.

StO'lin, m. Horna, gm. Lemi,e szewicze, pow. Pińsk,

m. i gm. Siechniewicze, pO'W. Prużana.

2. Piaski całkowite. Warstwa akumulacyjna

Q gruhości co.naimniej 20 cm, piase!~ drobnO' i - śred­

nio-ziarnisty, a grubo-ziarnisty wówczas o ile

woda gruntowa sięga poziomu około 150 cm,

co w danym razie poprawia stosundd wodne (pO'dsiąkanie). PołO'żenie równe alrbo zaklęsłe. G!e1

by

mogą 'byćpod.mokłe, przeważnie są jednakże bardzo wrażliwe na suszę. Węglanu wapnia brak.

Udają się kartofle na dobrym oborniku. Na podmokłych kawałkach mogą srę udawać warzywa

(buraki, marchew, kapusta), plony żyta i ziemniaków średnie . Dla PO'lesia są tO' gleby charakterystyczne i' przeważają w większości. Występują

między innemi np.

w m. CzmiJeń, ,gm. Płotnvca,

pow. Stolin, m. Ochowo, gm. Zaibczyce, pow. Piń,slk,

m. Brodnica, tejże gminy, pow. Pińsk.

Do A. V. b) należy zaliczyć

1. Gliny ciężkie (tłusta glina zwałowa). Warstwa gleby grubości pO'niżej 20 cm., glina bardzo

dężka, nie zawiera węglanu wapnia lub tytkO' w

pO'dłożu, ~leby nieprzepuszczalne i niep~~ewiewne,

połO'żone na pagórkach Q lekkim lub średnim

spadku Lcierpiące wskutek tego na duży bralk wił­

god, zsychające się na skałę. W latach korzystniejszych O'padów i dobrze uchwyconej pO'ry dO'

uprawy mogą dać średnie plony nawef pszenicy

i buraków. Naogół bardzo wadliwe izawoooe. Występują np.: w m. Syczyki, gm. Motykały, pow.

Brz,csc,

2. Bielice glejowe

w niskiem kO'tlinowatem

położeniu z rudawcami, ora.zgrubszą warstwą gleju, - stale niemal pO'dmokłe i trudne do zdl'len:owania z powO'du .braku odpływu. Gleby nadające

się wyłącznie pod uprawę mieszane.k (wyka, peluszka). W wyjątkowych wypadkach koniczyna

czerwO'na da;e niezły jeden pokos. Zyto, okopowe

zawodzą, niektóre jare (owies) moż:liwe. Występu­

ją np.: w m. Jamno, gm. KO'sicze, pow. Brześć, m.

Gwoźnica, gm. Mie:dno, pow. Br,ześć.

DO' A. V. d) należy zaliczyć

1. Torfy zmeljOl'owane. Warstwa torfu głębO'­

ka, z waf1Stwą uprawną do 20 cm, o barwie 'bronzowo-czamej, głębiej czarna zupełnie. W górnych

Nr. 243.

warstwach ~najduje się dużo części roślilIlnych

niedostatecznie rozłożonych; części mineralnych

bralk lub ba·r dzo mał.o. Struktura . warstwy gąb­

czaS'ta, w ,g ómej warstwie łatwo rozdzielająca się,

w dolnej zwięzła. Położenie płaskie . \V.łasności

. pod wz.ględem uprawy trudne. Melioracja prze. prowadzona siecią rowów otwartych. Woda występuje na głębokości około 80 cm. Przepuszcżal­

ność i prz.ewiewność słJaJba. Pod uprawę zbóż ozimych niedostateczna. Karto,flle pLonują o:bfi<:i:e,

jednakż'e o małej zawarto.ści s1ho'bi. Owies, mieszanlki, ogrodo·we warzywa udają s ię średnio. Występują np. w m.: Staniewicze, gm. Iwacewicze,

pow. Ko.sów-Pol., m. A1bertoJWo, gm. WitczóWlka,

pow. Pińsk i w m. i gm. Łohiczyn, pow. Pińsk

Do A VI. a) należy zaliczyć

Piaski suche całkowite, za sucąe, niespójne,

banłlzo. ubogie w materje organiczne, warstwa

akumulacyjna około 15 cm, barwy 'Szarej lu'h po. pielate j. Nierzadko na powierzchni zna'i.dują s ~ę

kamienie, krzemienie i gąlbcz.aki, r.o·z rzucone. Cała

warstwa wgłąlb do. 2 mtr. i ni~ei sta.nolwi, - piasek śred'ni'O i gruib o.-z,iarn i'sty, prawi.e bez częśd

pyłowych, ,koloru żółtego lub siwego różnych odcieni i tonacji. Zyta wątpliwe, łubiny w latach bardziej ohfitych w.deszcze mogąs.i ę jako taiko udać,

acziko,l wiek dadzlą plony znaczni'eniższ.e niz na

pooo,b nych glebach zali(:'z onych do kI. V. Wyst ę­

pują np.: w m. Hutowo, gm. Drohiczyn, pow. DliOhiczyn, m. i gm. Brodnica, pow, Pińsk.

. Do A. VI. b) ruależyzalic,z,yć

.

1. .Piaski i żwiry podmokłe. Grunty piaszczy.ste lub żwirowate, mało zasobne, z kamieniaini

narzutowemi lub bez, podmokłe, zimne, wskutek

wysokiego poziomu wód .g runtowych IUlb sapowabe, 1= :>dmakające na dłuższyolkresz powodu nieprzepuszczalnego podłoża w ·głębi. Gleby te zdarŁ­

ne jedynie poo owies lub niektóre warzywa na dobrym nawozie . Występują np.: wrn. Syczyki, gm.

Motykały, pow. Brz·eść . .

2. Cepuchy ciężkie. Warstwa akumulacyjna

często dO'syć gruba <Lo 50 cm. Grunty namyte (namulone), nier.oZ!łoŻ:one, z.sychaj·ące się, a przy dużej i,lo§ci wilgoci mażące si,ę, o dużej zawartości

storfiałej, kwaśnej, nieczyll'n~j próchnicy. Polożenie kO'tlinowate (prodUlkt kOlluwialny). Podglebie

ł podłoże zhliżo.ne i pod'obne jak :bielicy glejowej,

tylko bard~iej odt1enione,o barwie z.itCl.onkawoniebieskawej; nierz.aduw spotyka się w podłożu

wkladkę lub ogniska iłu. Wskutek stałegO' poamakan1a grunty te nie :nadają Się do. uprawy ozimin,

natomiast warzywa jak kapusta mogą dać niezłe

pLony. Z, reguły gle.ba mało czynn1a, zawodna, 'pozbawiona spadu i dlatego trudna lub nie nadająca

się do. drenowania. Występują np.: w m. Ochowo.,

gm. Z~bczyce, pow. PiÓsk, m. Mochre, gm. Brodnica, pow. Pińsk.

MON.ITOR POLSKL~Dni.~22 października 1935 r.

1

kiem drenowania. W podłożu występują znaczne.

2. Cbudę , mady podmakające. Warstwa mady

ilości węglanu w.a pnia, z powodu czego ma ono za- głębokości przeszło 1 metrowej. Od głębokości 100

barwienie j.a;sno-szare. Udają się dobrze wszystkie cni występują plamy glejowe. Stan wód nieco za

ziemiopłody, a . zwłaszcza motylkowe, pszenica

wysoki. Przepuszczalność i przewiewność średnia.

i buraki. Występuje np.: w m. Stobno, gm. Raciąż, Położenie - równina: Udają się wszystkie ziemiopow. Tuchola, m. Stara Jania, m. Leśna Jania, pow . płody, lecz najlepiej owies i mieszanki. Występuje

Starogard, m. Ręboszewo, m. Chmielno, pow. Kar- np.: w m. Stary Toruń, pow. Toruń.

tuzy, m. Rogówko, m. Turzno, pow. Toruń.

DO' A. III. należy dodać

2. Najlepsze bielice typu chełmińskiego. Warh) Czarne ziemie. Grubość warstwy akumu

stwa gleby grubości powyżej 30 cm. Profil sła;bo lacyjnej bogatej w próchnicę przekracza 50 cm.

rozwinięty, lecz wyraźnie zaznaczony. Glina chuPodłote - glina chuda, piaszczysta, lub torf doda piaszczysta występuje na głębokości mniejszej brze rozłożony. W podłożu brak węglanu wapriiood 100 cm. Glina ta posiada kolor czekoladowy, wego. Położenie równe lub lekkie zaklęśnięcie. DO'

ciemniejszy niż w innych typach bielic i jest dość uprawy łatwa. Przepuszczalność i przewiewność

zasobna w składniki konoidalne. Węglan wapnia dobra. Plony wszystkich ziemiopłodów dobre. Wywystępuje przeważnie na głębokości od 50 100 stępuje np:: w m. Ręboszewo, pow. Kartuzy i m.

cm. Barwa gleby i podglebia brunatna. Przepusz- Miłobądź, pow. Tczew.

czalność i przewiewność dobra z natury lub skutDo A IV. a) .należy zaliczyć

kiem drenowania. Bardzo wysokie plony buraków

1. Szczerki lekkie. W'a rstwa gleby grubości

i pszenicy. Bielica tego typu występuje na terenie conajmniej 30 cm, składa się z pyłu piaskowego

powiatów chełmińskiego, oraz przylegających doń lub piasku drobnoziarnistego ze znaczną r" ilością

części powiatów toruńskiegO' i wąbrzeskiego. Wypróchnicy. W podłożu i podglebiu piasek drobnostępuje np.: w m. Łabędź, pow. Wąbrzeźno.

ziarnisty z pewną domieszką części pyłowych

3. Lepsze odm.iany glin ciężkich. Warstwa w całYllł- Hrofilu. Struktura gleby gruzełkowata.

gleby o ~ruhościoikoło 3() cm ze znaczną 'zawarŁo­ Barwa gle:15y szara. Położenie równe lub lekko-faścią próchnicy . Struktura gleby i podglebia gruliste. Przewiewność i przepuszczalność dobra. ·Do

zełkowata. Gleba i podglebie piaszczysto-gliuprawy łatwe. Są to dobre gleby żytnio - ziemnianiaste. Podłoże - glina właściwa, mocna wy- czane. Dają wysokie plony zyta i ziemniakow.

stępuje 'na gł ę bokości 50 - 100 cm i zawiera Płon pszenicy na oborniku i buraków zadawalwęglan wapnia. Przewiewność i przepuszczalniający. Koniczyna czerwona nie udaje się,zato

noś ć dobra skutkiem drenowania. Do upr.awy

udaje się dobrze koniczyna biała na siano . Wystę­

Clęzsza. Udają się bardzo dobrze wszystkie ziepuje np.: w m. Stary Wiec, pow. Kościerzyna, m.

miopłody. Występuje np: w m. Stara Jania, pow.

Zarzecze, pow. Chojnice i m. Krusin, pow. Ch HS t arogard.

mno.

Do A. II. należy dodać

2. Bielice mocno spiaszczone. Warstwa gleby

g) 1. Bielice pyłowe głębokie. Gleha grubości około 20 cm, składa się z pyłu piaskowego, piasku

różnoziarnistego i próchnicy. W podglebiu wystę­

około 30 cm. Warstwa równoziarnista pyłowa

puje piasek; podłoże glina bardzo chuda piaszczygrubości przeszło 150 cm. Położenie równe. Przesta występuje przeważnie na głębokości około 100

wi e wno ś ć i przepuszc z alność dobra. Węglan wapnia występuje w podlożu. Gleba ze 'sporą ilością cm. W całym profilu brak węglanu wapniow.egp.

szarej, lub ciemno-szarej próchnicy. Na mokro Położenie równe, lub lekko faliste. Przepuszcza:1czarna. Da je bardzo dobre plony wszystkich zie- ność i przewiewność dobra. Mel joracji nie wymagają. Do uprawy łatwe. Są to gleby żytnio - ziemmiopł o dów. Występuje np.: w m. Jedwabno, pow.

niaczane. Udaje się dobrze żyto, kartofle, owies,

Toruń . .

2. Bielica pyłowa naglinowa. Warstwa równo- koniczyna biała ha siano, jęczmien 4-1'0 rzędowy.

ziarnista, pyłowa grubości mniejszej niż 150 cm na psze.nica na · olborniku da,je plony zadawalniające,

glinie przepuszczalnej z natury, lub skutkiem dre- za wyjątkiem powiatów północnych Pomorza,

nowania. Warstwa gleby próchnicznej powyżej 30 gdzie nie udaje się ze względów klimatycznych.

cm. Węglan wapnia występuje w podłożu. Grunty Występuje IlIP.: w m. Silpon, pow. Kościerzyna, m.

czynne, przewiewne i' przepuszczalne. Niezawod- Łebcz, pow. morski (Wejherowo·), m. Iłowo, pow.

ne urodzaje zbóż i okopowych. Plony wysokie. Sępólno, m. Różental, pow. Lubawa.

Do A. IV. bLnależy zaliczyć

występuje np.: w m. Jedwabno, pow. Toruń.

1. Bielice IIW'glowe, sapowate. Warstwa gle,

Do A. III. b) należy zaliczyć

by

'

s

iktada

się z miału liU!b pyłu piaskowego i próch1. Bielice typu chełmińskiego o gorzej rozwinicy.

Podglebie

~linachuda z zacie!kami i,l uvialniętym profilu. Grubość warstwy glebowej około

nemi

i

rdzawemi.

Po,dłoż·e glina chuda marglowa

30 cm, podglebia około 20 cm. Barwa gleby i podpod'mokła. Barwa gleby czarna, podglebia ja:s.na,

glebia brunatnawa. Barwa gliny chudej stanowią-

cej podłoże ciemno - brunatna (czekoladowa). Gli- !Łon zabarwienia podłoża zimny, glejowy. Węglan

Załącznik Nr. 7 do zarządzenia MIwapnia wys,tępuje julŻ w podglehiu. T eren pagórnistra Skarbu (poz. 289).

na chuda występuje na głębokości mniejszej od 100

cm i zawiera dość znaczną ilość części konoidal- kowaty. Przepus.zczalność i przewiewnO'ść słaba.

nych. Struktura w całym profilu gruzełkowata. Stan wód wysoki. Melj.orac.je kon,i eczne. Upra W'a

INSTRUKCJA REGJONALNA

na wiO'snę urtrudniona. Udają Slię owies, wyka,

Przeważnie zawiera węglan wapnia zbyt głęboko,

DLAWOJEWODZTWA POMORSKIEGO.

lŻy to i pszenica. Wydajność plonów średnia. Wyponiżej 100 cm. Położenie równe, lub na stoku.

s,tępuie IlIP.: w m. W)'Isoka, pow. Tuchola.

Przepus.zczalność i pl'zewiewność średnia. Do

Do A I. a) należy zaliczyć

2. Bielice glejowe. Warstwa gleby conajmniej

uprawy

nieco

cięższa

.

Udają

się

dobrze

wszystkie

~dy chude nadwiślańskie, zabezpieczone

grubości 20 cm składa się z pyłu piaskowego oraz

ziemiopłody. Występuje np.: w m. Krzesin i m.

wałem od zalewu Wisły. Warstwa mady gru'bości

piasku drobnoziarnistego z domieszką próchnicy.

Dębowa

Łąka, pow. Wąbrzeźno.

conajmniej 100 cm leży na piasku. Cała warstwa

Podglebie gliniasto - piaszczyste. Podłoże glina

2. Bielice właściwe. Warstwa gleby około 30 chuda o glejowem zabarwieniu. Struktura gleby

składa się z części pyłowych barwy żółtawo-bron­

zowej, ułożonych dającemi się odróżnic warstew- cm składa się z pyłu piaskowego i próchnicy, nie- i podglebia gruzełkowata. Podłoże zbite. Teren

kami, przeplatanemi gdzieniegdzie warstewką pia- kiedy ze znaczną domieszką piasku. W podglebiu równy lub wklęsły. Przepuszczalność średnia,

sku drobnoziarnistego. W· warstwie .g lebowej wyraźnie zaznaczone elluvium i illuvium. W pod- przewiewność słaba. Meljoracje konieczne. Tam

próchnicy niewiele. Gleba bezwapienna, pocho- glebiu występuje domieszka części konoidalnych. gdzie woda gruntowa zbyt wysoka, uprawa na

dzenia aluwjalnego. Zawiera znaczne ilości bla- W podłożu glina chuda piaszczysta występuje zwy- wiosnę utrudniona. Udają się' pszenica, jęczmień,

szek miki. Położenie równe. Przepuszczalność kle na głębokości mniejszej jak 100 cm. Barwa gle- buraki, lecz wysokość plonów średnia. Naogół

i przewiewność dobra. Warunki wilgotnościowe by szara lub brunatno-szara. Poglebie brunatno- gleby te są zawodne. Występują np.: w m. Wroc. dobre. Łatwa do uprawy. Udają się wszystkie wa- żółte, podłoże ciemniejsze żółto-brunatne . Struk- ki, pow. Brodn;ica i m. J.edwaJbno, pow. Tortl!ll.

rzywa. Wysokię plony buraków, pszenicy, lucer- tura gleby i podglebia gruzełkowata. Wapno wy3. Iły, pow. tczewskiego t. zw. "śc.ierw' gniewny, rzepaku, koniczyny czerwonej i t. p. Wystę­ stępuje zwykle na głębokości poniżej metra. Poło­ ski". Gleba, podglebie i po.dłoże składa się z iłu.

puje np.: w m. Mątawy, pow. Świecie i m. Nie- żenie przeważnie pagórkowate. Gleba przepusz- Warstwa gleby grubości .około 30 cm posiada duczalna, przewiewna, łatwa do uprawy. Udają się żą domieszkę próchnicy. Gleba i podglebie do głę­

szawka, PO'w. Toruń.

wszystkie ziemiopłody. Jedynie w powiatach koś­ bdkości oIkoło 50 cm, posiad~ą strukturę gruzełlko­

Do A II. a) zaliczyć należy

Mady głębokie o cechach takich samych jak cierskim, kartuskim i morskim nie udaje się psze- watą. Podłoże zbite. Gleba kolO'ru ciemno - bruw klasie I lecz z domieszką drobnego piasku. Uda- nica ze względów klimatycznych. Występuje np.: natnego. Podglebie i podłoże szaro - żółte. Węglan

w m. Polskie Brzezie, pow. Brodnica, m. Kurki, wapnia występuje na głębokości mniejszej od 100

ją się ziomiopłody wszystkie, lecz dają plon mniejszy jak na madzie I klasy. Występuje np.: w m. pow. Działdowo i m. Mała Klonia, pow. Tuchola. cm. Przepuszczalność gleby i podglebia dostatecz3. Gliny chude. Warstwa gleby około 30 cm na. Podłoże nieprzepuszczalne. Meljoracje koNiemieckie Stwolno, pow. Swiecie.

składa się z pyłu z domieszką piasku i próchnicy.

nieczne. Gleba do uprawy ciężka. Udają się

Do A II. d) zaliczyć należy

Czarne ziemie, warstwa gleby grubości powy- POdglebie grubości około 20 cm zawiera w miej- wszystkie ziemiQP~dy, lecz plony zawodne. Wysce próchnicy wi,ęcej c~ęśc,i koIloidaln~h. Gleba stępuje np. na gruntach miejskich m. Gniewu oraz

żej 70 cm ciemna składa się z drobnego piasku, lub

i podglebie gruzełkowate. Podłoże chuda glina w m. Suchostrzygi, pow. Tczew.

pyłu piaskowego, bogatego w próchnicę. Struktu4. Gliny chude. Warstwa gleby d!o 30 cm, skła­

ra gruzełkO'wata. Podłoże chuda glina piaszczysta piaszczysta o strukturze zbitej. Brak węglanu

wapni·a.

Przewiewność i przepuszczalność średnie

da

się

.z pyłu piruskowego, drdbnlC'ł!o piasku

na głębokości około 100 cm. Położenie równe.

z natury lub skutkiem drenowania. Do uprawy i próchnilcy. Strulktura glehy gruzełkowata. W!

Przewiewność i przepuszczalność dobra z natury

lub skutkiem drenowania. Podłoże zawiera wę­ dość trudne, lecz urodzajne. Występują np.: w m. pO'diglebiu i podłożu ch u/da glina pilruszczysta o

glan wapnia. Do uprawy łatwe. Buraki, pszenica, Turzno pow. Wąbrzeźno i m. Stara Jania pow. strUlkturze ·z bitej. Teren równy lub PaJgó,~owa{y.

Starogard.

Pr.zepuszczalność i przewiewność ~aba, ~aga

jęczmień, koniczyna oraz warzywa dają wysokie

Id 'renowania. Brak węglanu wapma. GH~ba do

plony. Występuje np.: w m. Rogówko, 'pow. Toruń

Do A. III d) należy zaliczyć

i m. Ręboszewo, pow. Kartuzy.

1. Mady chude, mocno spiaszczone. Warstwa lUP rawy dość cięzka. Udają si'ę wszyst!kie Zlie-m,ioDo A II. e) należy zaliczyć

mady grubości przeszło 1 metr zmieszana ze znacz- płody, lecz wydainość plonów średnia.Wystę­

1. Najlepsze bielice, gliniasto - piaszczyste lub ną ilością piasku. Położenie równe. Przewiew- puje 11jp.: w m. Mi~obądź, pow. Tczew, m. Stara

gliniasto - marglowe. Warstwa gleby grubości po- ność i przepuszczalność dobra. Do uprawy łatwa. Jania, pow. Starogard i m. RębOlS'zewO', pow. Kartuzy.

wyżej 30 cm. Profil dobrze rozwinięty. Gleba Barwa gleby na całej głębokości żółta z odcieniem

Do A. IV. f) należy zaliczyć

i podglebie powstały ze zwietrzenia chudej gliny brunatnym. Udają się wszystkie ziemiopłody; plopiaszczystej. Na głębokości około 60 cm występu­ ny ziemniaków i żyta wysokie, plony pszenicy

Mursze. Wal"S'twa gleby <&oło 30 cm. BaTW1!(

je węglan wapnia. Podłoże rozpoczyna się zwykle i buraków średnie. Występuje np.: w m. Niemiec- gleby bardzo ciemna, prawie czarna, składa się

na głębokości mniejszej od l metra - chuda glina kie Stwolno, pow. Swiecie i m. Borówno, pow. z części o1l!anicznych, dobrze rozłożonych, torfopiaszczysta, przepuszczalna z natury lub skut- Chełmno.

wych, ze znaczną domieszką piasku. Podglebie

y

M.ONITOR POLSKI.-Dnia 22 października 1935 r.

i podłoże piasek lub Łorf. Przepuszczalność dobra.

Gleba do uprawy łatwa. Gleba wrażliwa na suszę.

Plony buraków pastewnych, ziemniaków i jęcz­

mienia zadawalniające. Plony owsa, mieszanek

i koniczyny białej na siano wysokie. Występuje

np.: w m. Sitno, pow. Wąbrzeżno.

Do A. IV. należy dodać

r) .1. Piaski Da madach. PralSek d'robnoziJamisty

zaleg~Jący warstwą grubości powyżej 50 cm na

madzle. WarsŁwa gleby gru'bości około 30 cm skła­

~a się z piasku z próchnicą. W podglebiu występu­

Je piasek drobnoziarnisty, w podłożu - mada. Położenie równe. Przewiewność i przepuszczalność

dobra. Do uprawy łatwe. Warunki wilgotności dobre. ~ą to dobre żytnio-ziemnia'czane gleby.WystępuJą np.: w m. Borówno, pow. Chełmno.

2. Mady płytkie na piasku. Wolirstwa gleby

grubości poniżej 50 cm. Podłoże i podglebie piasek drobnoziarnisty o dobrych warunkach wilgotności. . Warstwa orna szara z odcieniem brunat~

nym. Struktura gruzełkowata. Teren równy. Przepuszczalność i przewiewność dobra. Gleby ł~twe

d.o up~awy. Należą do typu dobrych gleb żytnio­

zIemmaczanych. Jarzyny i mieszanki udają się

również. Występują np.: w m. Borówno, pow.

Chełmno, oraz w m. Niemieckie Stwolno, pow.

Swiecie.

Do A. V. a) należy zaliczyć

Szczerki lekkie. Grubość gle'.by conajmniej 20

cm. Składa się z piasku drobnoziarnistego z próchnicą i drobną domieszką pyłu piaskowego. Gleba

szara. Podglebie białe lub żółte składa się z piasku drobnego lub grubszego z domieszką pyłu.

Gleba gruzełkowata . Podglebie i podłoże ma

struktur" luźną . Położenie równe, lub lekkie spadki. Gle:ba przewiewna, przepuszczalna, bardzo

wrażliwa na suszę. Plony żyta, łubinu i ziemniaków średnie. W latach przekropnych udaje się seradela i koniczyna biała na siano. Występuje np.

w m. Borówno, pow. Chełmno, w m. Hartowiec,

pow. Działdowo i m. Mała Cerkiew,' pow. Sę­

pólno.

Do A . VI. a) należy zaliczyć

Piaski głębokie, całkowite. Gleba grubości

poniżej 20 cm. Składa się z piasku grubego z

próchnicą. Podglebie i podłoże również piasek

żółty lub biały. Stosunk.i wilgotnościowe bardzo

de. Gleby zib ytsuche, zwiewne. Położenie pagórkowate lub równina. Udaje się i to sła!bo żyto siane naprzemian z łubinem. Łubin też się słabo roz,wija. Kartofle dają ,n a olborni'ku ba:l'dzo .by plon.

Występuje np.: w m. Kobysewo, pow. Kartuzy, m.

Stary Wiec, pow. Kartuzy i w m. Wielkie Tarpno,

pow. Grudziądz.

Załącznik Nr. 8 do

nistra Skarbu (pOz. 289) .

zarządzenia

Mi-

INS'DRUKCJA REGJONALNA

DLA WOJEWóDZTW;A POZNANSKIEGO.

Do A. I. d) Illal!eży z'aHlczyć

Czarne ziemie kujawskie. WarS'twa gleby

50 - 70 cm składa się z drobnego pia:skui pyłu

pia'wczysteg,o,:o dużej zawa:rtośai prócooky leżą,ca

bezpośred'nro na ,podłoOŻu. Podłoże gHna chuda zawi' eraiąca ma:rg~el. Położenie rówtne. Przewtiew11O-ść

i przepusZJczalność dbbra, me1j'ora.cji ,m e wytmaga.

Gleby czyn:ned'oulP,rawy łatwe, zćlJso:bne w ,skład­

niki pokarmowe. Uda,ją sioę wszelkie fWla,rzywa oraz

najbardziej wyma:gające plod.y nawet bez nawożenia. Występuią IliP. w m. WliędaiWlice, pow.

' lnowrocłarw .

DQ A. II. d) należyzal~ozyć

• Czarne zienue kujawskie. Warstwa gleby

grubości - powyżej 50 cm, 'barwa gleby ciemna, po· wierzchniowa wrursbW'a gleby może byc j<liŚIii:ejsza

Qld giłębiei położ.op.ej;dr.obny pia'se!k lub pył plaskoIWY o dużej z'awarŁości próchnicy. PO'dłożeglinia­

ste lub na głębokości , około 100 cm piaszoCŻ;yIste

.z dokładką :iłu . PołożenIe równe, prz~puszczal!ll:ość

i przewiewność dobra z nartury lub ,s kutMem .drenowania. Udają się wszystkie płody roLne, szczegóLnie ~bfite plony pszenicy, buraków cukl'Owych,

grochu. Wy,stępują 'IliP. w m. Gnojno, m. InowroCław Zachód, pow. Inowrocław, m. Kruszwica,

pow. MogilJno.

Do A. II. e) należy zaliczyć

Bielice właściwe. Warstwa gle'b y p owyz e]

30 cm, pOW1Stałaze zwietrzenia chudej gliny

piaszczystej czerwonej Lub czekolad'Owej typu

strzeLneńskiego, w wier,z chniej warstwie s, łabo

· spia1szczona. Zdrenowa'De. Struktura gleby bard'Zo

dobra, .gruzełkowata. W pod~ożu brak lub tylko nikłe śbd'Y gleju; może zaw,ierać ma!cZIIle ilQści kamieni, 'z awi,e ra węglan wapniowy rod głębokości

mniejs:z'ej nii,ż 100 cm. Ba,rwa gleby 'sza:ra lub bruna:hnawa. Poł'ożentle równe, iSipa:dlk~ łagodne, gleby

· prze\pus'z czalne, ,przeWłewine, czynine i łatwe do

uprawy. Niezawodne urodizaje p's,z'e:n~cy, bur.a!ków

c U'krO'W)"ch , rzepaku, jęczmienia, żyta, lUiCerny ti konlcz)"Il. Wyst~puje np. w m. P.os,a dowo, m. LwóWiek, pow. Nowy Tomyśl i m. Białcz, m . Smrgiel,

pow. Kościan.

Nr. 243.

Do A. II. naJeży diodJać

żu glina średcia. lub oiężka poniżej 100 cm. Ba.rwa

gleby ,szolira, położeniie równe, spadki łoligodlne lub

zaklęśnięcia. Do upralWlY łatwe, mogą być ZćlJSUtChe.

BunlikicUlkrowe ozęsto zaJW10dząj plony żyta, ziemniaJków zaodaw.a,lające. W"ytStępują np. w m. SieroS1ze:w:ke, gm. SieroS'zewtt!Ce Nowe, pow. Os'1rów.

3. Bielice spiaszczone. Walr:sŁwa glebygmbości conajmniej 25 cm, bardzo ,siłnie spiKu.zczona

chuda gHm. lub pliw9e1k z doŚĆ ZIIlaczną oomies2lką

g~i'Ily. W podłożu bardzo chuda gl!i.na. Na:ogół w całym pl"ofilu brak węglanu w~pnia. Poło,żetnie 'r ówne

lub z lekkiemi spadkami; gleby łatwe do uprawy

mechanrcznej. Typowe grunty żytnio - ziemniaczane. Plony żyta i krurtofli dosyć wysdktie, koruozy:na

brała może dać dobre rezubta1ty na siano, buraki

udają się, pS'zenitca 'lla oborn~ku. Występu,ą np. w

m. Bamszewo, gm. Sbrzalkorwo, pow,.Wmeśnia

w m. Tworzanice, gm. Rydz:yna, pow. Leszno.

Do A. IV. b) należy za:l~czyć

1. Gliny ciężkie i iły. Warstwa gleby gruoo9c1

powyżej 20 cm; węglanu wapnia nie .zawiera luh

tylko w podłożu. Struktura ~eby gruzdlkawałla,

ścisła. Gleby łatwo zbrylające slięj położenie riFN~

ne lub pagórkowolite o słatbychspatclkachj gleby

niepl'zepuS7JOza!lne lub mało przeG>usz.czalme, do

uprawy trudne. Gleby zawodne, w dobre bata mogą

dawać nawe't bardzo W)'IS'oIkve plQny pstZenicy, burwków i bobiku. W"yts:tępują ntp. w m. Dąbrówka

Ludomska, gm. Rogoźno, pow. Obornilki i m. Minis.z ew, ~m. Zerków, pow. Jarooi:n.

2. Bielice glejowe. Wal'stwa gleby grubości co ·

najmniej 20 cm; podloże stanowi chuda glina macierzytsta IUlb glina oięższa. Ton gleby 'z imny, w podglebiu lub podłożu wytstępuji glejowe plamy lub

wćlJrstwy,położen'ie rÓWlll:e

ub zaJklęśn.ięte, stan

wód gruntowych często wysolki, mało przewiewn '~ ;

po,d względem uprawy trud!nie;s.ze, zwłaszcZa na

w iolsnę trochę SipóźnlO1lla upmwa. GI'e by zawodne,

lecz w latach o Ikorz"ytstnei ,ilości opadów mogą dać

dobre urodlza,j'e nawet bUlCaJków i pls'ZelIlitcy. Wystę­

pują np. w m. i gm. DoCU'chów, pow-. Kępno, m.

Włoszanowo, gm. Jatllowie'c, pow. Znin.

Do A . V. a) należy zaliczyć

1. Sczerki lekkie. Warstwa gle:by grubości CQnajmnieoj 20 cm, piasek średnio i grubozia:rnisty

z bardw małą domieSlZką gliny, przyczem mogą

być w/kładki żwirowe, w warstwie gle:b y nie:znaczna domieszka pyłu. Położ0me równe lub lekkie

spadki; gleby przepU'sZloza1ne i p ,r zewiewne, bal"dzo

wrażliwe na S'llSZ'ę. Typowe gleby żytnio-z iemil !'; '

cZa!ne, lecz sła1bs'ze niż w' kI. IV. Plony żyta oraz

kartofli na obornilku średnre. Wys,tę[pują IlIP. w m.

Biechowo, gm. Miłosław, pow. Września, m. Moohy, ,gm. Przemęt p.ow . .WoIIsZ'tyn, m. i: gm,. Kwilcz,

pow. Międzychód.

2. Piaski całkowite. Warstwa gleby o gruboSCl

oonajmniej 20 cm, piasek drobno- i średnio-,a gruboziami,s,ty, o i,le poziom wody ~ntowej ,około

150 cm, co w danym przypadku poprawia stotSunk,i

wodne. Położenie równe albo zaklęśnięcia terenu.

Gleby mo,gą być !po.dlmolkk Gleby pt'lzewiewne,

bardzo WTażliwe na s:utS,zę. Udają się jeszcze kartoDo A . III. d) naJeży zaLiczyć

fle na obom~ku. Na p'O'dlmolkłych kawałkach mo.gą

. Mady chude. W'a rstwa równo~iarnista, pyłowa siię udawać warzywa (ibrukiew, ka,pUlsta), plOlll'}" ży­

gruhośai pO'nad 60 cm, podłoże drOlbno-pi,aszczyta i kartofli mier.ne. Występują np. w m. Fałkow-o,

ste; bywa podmokła lub zbyt sucha. Położenie gm. Lubowo, pow. Gnie'zno, m. W,i abrowo,gm.Wa;równe, spadki łagodne; glehy alho zbyt .prze- growii ec południe, pow. Wąg,rowiec.

puszczalne albo mniej ciepłe o Śtredni,ej przewiew- _

Do A. V. b) należy zaliczyć

.' .

ności. Plony zbóż jarych oraz okopowych wysoGliny ciężkie. Warstwa gleby grubości O'kOło

kie . Oziminy mogą zawieść . Występują .np. w

m . Solec Miasto, pow. Bydgoszcz i m. Otorowo, 20 cm, glina bardzo ciężka nie zawiera węgla'pu

wapnia lub tylko w podłożu, nieprzepuszc'zalna

gm. SOIlec Kuraws'ki, pow. Bydgoszcz.

i nieprzewiewna, położ'ona na pagórkach .o lek·

Do A. III. należy dodać

. 'kich i Ś'rednich s pad'k a:cih , cierpiąca WSKutek te.g o

h) 1. Czarne ziemie. Warstwa gt.ebygrubości na duży brak wilgoci i zsychająca silę na skałę·

około 50 cm. W podłożu piasek drobnoziarnisty

W la'ta'c h Q korzystnydh opada:c'h . mO'gą dać ·' wy'z ' dlomi'e'szką ,pyłu., lub ohuda glina na głębokości sokie plony nawet psz.enicy i buraków. NćlJogół

100 cm. WęgLan wap,tIJia Wytstępu}e w glebie i pod- bardzo zawodne. Często nie można ohrobić

' glebiu, a bralkgo w podlożu . Położenie równe, ani wybrać dkopowych. W'ytstępują "np. w m. Jabło~paJdlkJi łagodne. Drenowane

lub nie potl'1Ze!bują nowo, gm. Uiście, pow. Chod/zież, m. GrochovłI:ska

drenowania: Plony pszenicy, buraków i owsa wy- S:zlache.c kie, gm. Rogowo, p ()!W. Znin.

.

sowie, plony jęczmienia i kartofli za,dawalniające.

Do

A.

VI.

a)

należy

zaliczyć

Występują np. w m. Mod1iszewo, gm. i pow.

· Gniezno .

Piasek całkowity. Warstwa gleby grubości do

2. Czal;'ne ziemie iłowe. Warstwa iłu z próch- 20 cm, pias,e k średnioziarnisty i gruboz'iarnisł y ,

n~cą i węglą.nem wapnia grubO'ści ,około 70 cm.

gleby bardzo nie'spójne, zwiewne. P.ołoże~ie rów~e

W podłożu wal1stwy piasku i iłu. Udają s,ię 'd obrze lub na sp a d'ka'ch, bardJzo przepuszczalLne l p'l"Zew1ewS'zystkie ziemiopłody. Występuje 'n p. w m. Strnel- wne suche, mało próchni'Czoe. Do tliPrawy ba.rd'Zo

· no KlWSlztorne, gm. Strzelno !pó~no()ic pow. Mog.ilno. ła!tw'e. Nailepiej udlaie się żyto po łUlbinie, WydajDo A. IV. a) należy zaliczyć

ność żyta niSka. Kartofle UldJają sioę tylko na lep1. Szczerki lekkie. Mogą być mniej lub więcej . s'zych kawalfkach i to zwylkle na .zielonych ~wo­

zbielicowane, warstwa gleby Ip rócbnioznej grubości zach.j obomi'ku. ,Wytaa.jność kalMof1i baroz:o ,M ska.

cona;mniej 30 cm, piasek drobno lub średniozlarni­ Występuje .np. w m. Zmyślona Lig<oCka, gm. Kobystyz mnie~szą lub wię:ks:zą domiesztką pyłu w całym lagóra, pow. Kępn:o.

profi1u; podłoże lże;Sfze mniiei zwięzłe. Struiktura

Do A. VI. b) :należyzalic:zyć

· gleby gruzełkOlwaJta. Ba'rwa gleby szara, położ,enie

1. Mursze. Warstwa gleby o gmbo!ścr około

równe, spadki łagodlne; gl'eby przewi'e wne, prze20

cm.

Gleby nielSlpójne, Z/Wi:ew.ne.. Grunty zimne,

puszczalne, łatwedlo uprawy. TypOlW1e grunty ży­

owysOIkim

,pozioomi:e wód gruntorwych, ze sporą. zatnio-ziemniaczane. Konic.z yna cz,erwO'na nie udaje

warTtością 'storfiałej próchnicy. Gleby. ?1~eSaml za

się, kO'niczyna biała może dać ,dothre orezultaty na

siano; pS'zenica na oboI"fi~ku, plony żyta i kartofli suche lub 'z a mokre wskutek ,oz;ego spozmona upra- •

wa. Grulnty połQż<me

dolinwch r~. ora:z zalk~ę­

dosyć wysokie. Występują np. w m. Aniołka I,

gm. La's ki, pow. Kępno ,i w m. Wlbjewo, gm. Brenno, śnięciach przy bardzo s11nem nawoze'nlU zdatne ledynie pod! z,aJSiew ows'a lub nie!których warzyw (kapow. Leszno.

pusta).

KaM'o ne udają siię tylko na leps'Zych 'k.ćlJwał­

. 2. Szczerk mocny. Warstwa gleby o gr1J:D.ości

kach i to na Slztuoznyoh nawo~ach. WystępUją np.

,okołO' 30 cm; gleba i podglehi,e pia's ek różnoziarni­

sty, przyczem moż·e być domi'es:zlka żwiru, w podło- w m. Neikla, t!m. Np.kla. t)OW SCO'da.

g) 1. Bielice pyłowe. Gld>a grubości powyżej

30 cm, W&11&twa równoziarnista, pyłowa ,o grubości

prnes.zło 150 cm. W podłożu znajduje się węglan

wapniowy w większych lUib średnich ilościach. Położenie równe, Slpaod'ki łaJg<ldne, gleby prz'e wiewne,

przepuszczalne, cz"ytlllD.e. Niezawodlne urodzaje

pszenicy, żyta, bura:ków . CUKrowych, jęczmienia .

Płony bardzo dobre. Występuje np. w m. Nieborza, gm. Sie,dlec, pow. Wołsztyn.

.

2. Bielica pyłowa naglinowa. Warstwa równoZiiarniJsta pyłowa grubości m'llie:js.zej niż 150 cm. na

glilnie IPl'zepuszczalnej z nćlJtury lub slkutkioem drenowania. WarS'twa gle'b y opróchnk'z nej powyżej

30 cm. Węglan wapnia w}'lStę,puje w po d'lto żu .

GrullIty czynne, przewiewne i p rzepusz,c zalne. Niezawo'a ne urodJza:je 'Zlbóż i okopowych. Plony wyś-o­

kie. Występują np. w m. Niehorza, gm. Siedlec,

pow, Wolsztyn.

Do A. HI. b) naIeży zaHczyć

l. Bielice pyłowe Dapiaskowe. Warstwa gleby grubości powyżej 30 cm. grubość warntwy równoiiamistej pył'owej conajmniei tOO cm. Podłoże

piasek gruboZJi:arnilsty. Barwa gleby S'zara, położe­

me równe, $.'paJdki łagodne, gleby przepuszczalne,

przewiewne, ciepłe, mocno czynne i do uprawy

ła:twe. Brak węgłanu wapnia. Plony żyta i kartofli

wysdkie, pIlOny pszenicy, buraków, lucerny, kOlIlJi.czytn za,d!a;walaiące. Występuje łlIp. w m. P'l1zybysław li w m. PćlJrzysław, gm. Zerków, pow. Jarocin.

2. Bielice pyłowe, naglinowe. Wal1stwa gleby

próchnicznej dIo 30 cm. Warstwa równoziamilsta,

pyłowa grubo'ści mniejs.z ej niż 100 cm na glinie

przepus,z,ezalnej z natury lub skutkiem drenowania. Brak węglćlJnQ wapnia. Grunty czynne,

IPrzewiewne i pr.zepuszczalne, pszenno-hucaoczane.

IW)'1stę.pują w m. Niehorza, gm. Siedlec, pow. Wolsztyn i m. Przybysław, gm. Źer'ków, pow. JarO'Cin.

3. Bielic~ właściwe. Warstwa gleby grubośc i

około 30 cm, gleba powstała ze zwietrzenia chudej

gliJny czerwonej lU!b czekola,dowej typu s.t rzelnetiskJiego, przyczem w WierZlGhnich warstwach może

hyć spiaszcz'o na.

W ęgbn wapnia nie występuje

wcale, lub Z'byt głęboko poniżej 100 cm. Barwa

gleby szara lub hrunamawo-szara, położ0nie równe, spadlki gleby łagod'ne, do uprawy łatw:e, przepuszczalne i przewiewne z natury lub ,s·kubkie~

drenowania. Plony żyta i kartofli dosyćwysdkie,

pszenicy buraików zadą.walniające. Występują np.

w m. Drzewce, gm. Poniec, pow. Gostyń i ni '

Czerwonawieś, gm. Krzywin, pow. Kościan .

4. Szczerki mocne. Warstwa gleby o grubości

conajmniej 30 cm o 'znacznej zawartości , próchnicy; gleba i podglebie składa slię z piasiku drobnego

z pyłem, w 'Podlł'Olżu gL~na na głębokości okołO' 100

cm. BćlJrwa gleby sa;aro-pO!plielwta 'z odcieniem brllr

natnym, poł07.-e.ni'e równe, Sipa,dki łoligo:dne; gleby do

uprawy łatwe, przepu.szcz'a lne i przewiewne z natury lub skutkiem dlrenowania. Plony żyta bar-clizo

wysokie, kartofli wy.slOk~:e, pSlz enrcy i buraJków cukrowych zadawa:lniające. Występują np. ,w m . Nowydtwór, gm. Koronowo, pow. Bydigosz'c z i m. Zło­

tniki Kuiaws'k ie, gm. Złotn~ki, pow.lltloWTocław

w

.

MONITOR POLSKI.-Dnia 22 października 1935 r.

Nr. 243.

2. Płytkie bielice napiaskowe lub nażwirowe.

Warstwa gle'b y o gruhości O'koło 20 'Cm w podglebiu ruda ł~owa lub warstwa rudaw'Ca. W pod~ożu

piaselk lub żwir. Grunty podmokłe. Grun1y poło­

żone w do,linaclh rzecznyoh, okt'esowo m suche, lub

za mokre. Uprawa utrudnionaj bardzo niskie plon'Y

Ż)"ta oraJZ żółtego łubinu. Występują np. w m. Bledzianów, gm. Cz,a·rnyla:s, pow. Os'Łrów.

Załącznik Nr. 9 do

nistra Skarbu (poz. 289).

zarządze'nia

INSTRUlKCJA REGJOINALNA DLA

WóDZTWA SLĄSKIEGO.

Mi-

WOJE-

Do A. II. a) należy zaliczyć

Mady chude o iIe nie są 'z materj,ału karpackiego lub z materjału karpackiego zmeljorowane,

śriednio-oięzkie, 'Z!amaka'iące na krótki ,okres cza'su

t'lodczas wylewów. Warstwa pyłowo-miałowa grubości przeszło 100 cm z bardzo małą domieszką

drobnego piasku. Ba'r wagleby ciemno-sz.ara.

Struktura gleby gruzełkowata, a podglebia łusko­

wata. Rzeźba terenu - równina, przepuszczalność

i przewiewność - dobra. Do uprawy łatwa. Wysokie plony wszystkich płodów rolnych. Występu­

ją np. w m. Ochaby - pow. Cieszyn i m. Czechowice - pow. Bielsko.

Do A. II. c) - należy zaliczyć

Loss. ~Warstwa równoz~arnista pyłowa ca'ł­

kowlta na jednolitym pyłowym materj,a'le, rz.arówno w podglebiu jak io podłożu. Natomiast struktura samej gleby -gruzełkowata. Warstwa gleby

oko!.> 30 cm. Barwa gleby ciemno-s·z a'ra z odcieniem żółtawym. Rzeźba te:renu - równvnaj przepuszczalność i przewiewność dOlbra. Do uprawy łatwa . .Wy&okie plony wszełkich płodów rolnyc:h. Występują np. w m. Koikoozyce i m. Mosz'cz.enica - pow. Rybnik. .

Do A. II. f) - należy zaliczyć

Rędziny czarne. Warstwa różn«)lziat'lni<sta, głę­

boka ponad 50 cm o składzie pyłowym z domieszką piasku i miału. Barwa gleby - ciemno-szara.

Struktura gleby - gruzełkowata. W podłożu okruchy skały wapiennej, węglan wapnia wystę­

puje w całym profilu gleby. Rzeźba tereriu - ła­

godny skłoni przepuszczalność i przewiewność -dobra. Wysokie plony wszystkich płodów rolnych.

Występują np. w m. Lubsza i iD..Woźniki - pow.

Lubliniec.

Do A. II. - należy dodać

g) 1. Bielice pyłowe. Warstwa !'ównoziamista,

pyłowa, na jednolitym pyłowym materjale gruboś­

ci przynajmniej 150 cm. Barwa gleby -'- popielata.

Struktura gleby gruzełkowata, '. .przechodżąca w

płytkową w podglebiu, w podłożu wyraźnie płyt­

kowa. Rzeźba terenu - równina, przepuszczalność i przewiewność dobra. Do uprawy łatwa.

Udają się wszelkie płody rolne, szczególnie obfite

plony pszenicy, buraków' cukrowych i motylkowych. Występują np. w m. BrzE;źce i . m. Pszciyna-pow. Pszczyna, w m. Mała Dąbrówka - pow.

Katowice, w m. Dęhowiec, m. Hażlaoh, m. Zebrzydowice, m. Próchna .i m. Bobrek - pow. Cieszyn, w m. Cwiklice, m. Zaw~dika, m. Góra i m.

~. Pszczyna pow. Psz,czyna, w m. K()mor.owice,

m. Jasieni.ca, m. Jaworze i fi. Pzi~dz.ice - pow.

Bieliko, w m. Michałowice - pow. Katowice, w

m. Załęże - pow. Katowice, w m. Rybno, m.

Orzech - pow. Tarnowskie Góry, w m , Wielka

Dąbrówka I m. ChOiZÓW - pow. Świętach'ławice.

2. Bięlice pyłowe naglinowe czerwone. Wat'stwa równoziarnis ta, pyłowa z bardzo małą domies1z'ką piasku w podglebiu. Barwa gleby - ciemno-szara. Podtł.o.że - czerwona · chuda glina piaSZlCZ)'lSia, utleniona prz·epuszczalna. Występu1e

niegłęhiej niż 150 cm. Struktura gl-eby - gruzeł­

kowa ta, podgle'b ia - płytkowa, pod~oża - pryzmatyczna. Rzeźba .terenu - lekko falista; przepus'zczalność i prz,ewiewnoość dobra. Do uprawy łatwa. Wysokie plony zbóż i' dkopowych. Występują np. w m. Nakło - pow. Tarnowskie Góry.

Do A. III. b) - należy zaliczyć

1. Bielice pyłowe napiaskowe. Warstwa 'r ównoziarnista, pyłowa, o grubości przeszło 100 cm

w podglebiu pył z domieszką drobnego piasku,

występującego pasami wśród materjału pyłowego.

Barwa gleby - szara, niejednol.ita. Struktura gleby - drobno-:gruzełkowata, w podglebiu i podlożu średnio-luźna. Podłoże piaszczyste różno­

ziarniste z częściami żelazistemi. . Rzeźba terenurówninajprzepuszczalność i przewiewność do-'

bra. Do uprawy łatwa. Bardzo ·dobre plony żyta,

owsa, ziemniaków, innych ziemiopłodów średnie.

Występują np. w m. Brzezinka .i ·m. Załęże - pow.

Katowic.e , w m. Rybno i m. Orzech - .pow.' TalI'nowskie Góry, w m. Wielka Dąbrówka i m. Miasto Chorzów - pow. Świętochłowice.

2. Bielice pyłowe nażwirowe. Warstwa równ-oziarnisŁa pył'owa o grubości przeszło 1 m. Barwa gleby - ciemno-szara. Struktura gleby - gruzełkowata, podglebia płytkowa. podłoża-

lu:hna. Rzeźba tere~u-równina, prz~pu&zczalność

i przewiewność dobra. Do uprawy łatwa. Dobre

plony większości zbóż i okopowych. Występują

np. w m. Skoczów i m. Podgórz - pow. Cieszyn.

3. Bielice pyłowe naglinowe czerwone. Warstwa równoziarnista, pyłowa, o grubości przeszło

1 m z domieszką piasku w iluwjum podglebia. Barwa gleby - ciemno-sza'ra. Slruktur.a gleby - gruzełkowata, podglebia - częściowo luźna, częścio­

wo płytkowa, podłoża - pryzmatyczna. Przepuszczalna 'z natury lub skutkiem drenowania. Rzeźba

terenu -równina; przepuszczalność i przewiewność dobra. Do uprawy łatwa. Dobre plony

zbóż i okopowych. Występują np. w m. Chropaczowie -- pow. Świętochłowice.

4. Bielice piaszczyste. Warntwa róimoziarnistal dochodząca do 1 m. piaszczysto-pylasta, na

przepuszczalnem podłożu z czerwonej chudej gliny

piaszczystej, utlenionej. Barwa gleby - ciemno

szara. Struktura gleby i podglebia - gruzełkowa­

ta. Rzeźba terenu - rÓ'wnina; przepuszczalność

i przewiewność - dobra. Do uprawy - łatwa.

Zadawalniające plony zbóż i okopowych. Wystę­

pują np. w m. Rusinowice i m. Wierzbie pow.

Lubliniec, w m. Pstrążna i m. Stanowice - pow.

Rybnik, w m. Tarnowskie Góry.

5. Szczerki mocne. Warstw.a '1'óżnozaarnisła,

piasz<:zy,gta 'ze znaczną zawartością c:żęści pyło­

wych, o grubości około 100 cm na podłożu gliniastem przepuszczalnem. Barwa gleby - ciemno

szara. Struktura gleby - gruzełkowata, podglebia - drobno gruzełkowata, podłoża - średnio

zbita. Rzeźba terenu - równa; przepuszczalność

i przewiewność-dobra . Do uprawy łatwa. Dobre

plony większości zbóż i okopowych. Występują

np. w m. Lubomja, m. Ż'ory i m. U{;hylS'ko-pow.

Rybnik, w m. Orzech-pow. Tarnowskie Góry.

Do A. III d) - należy zaliczyć

1. Mady chude. Warstw:a równoziarnista,

dr,obno-pyłowa, z materjału Ikarpac'kiegt> i'e dnolitego pyłowo-ilastego grubości conajmniej 100 cm.

Barwa gleby-ciemno szara, niejednolita . Struktura gleby-'-gruzełkowata, podglebie częściowo

zbita, częściowo gruzełkowata, podłoża zbita.

Rzeźba terenu-płaska, przepuszczalność i przewiewność średnia. Do uprawy średnio łatwe . Najlepiej udają się kłosowe i strączkowe. Występują

np. w m. Łaziska-pow. Rybnik, w m. Strumień

Zamek-pow. Bielsko.

2. Mady chude nażwirowe. Warstwa równoziarnista, grubości conajmniej 100 cm pyłowa

z kamykanii. Barwa gleby"':"-ciemno szara. Podło­

że gruby żwir. Struktura gleby-drobno gruzełko­

wata, podglebia gruzełkowata, podłoża - luźna.

Rzeźba terenu-równina; przepuszczalność i przewiewność-dobra . Do uprawy-łatwa. Dobre plony większości roślin. Występują np. w m. Hermanice i m. Sko{;zów - pow. Cies.z yn.

Do A. III. e) - należy zaliczyć

1. Rędziny czarne. Warstwa różnoziarnista,

grubości do 50 cm skład mechaniczny pył z domieszką piasku i miału. Barwa gleby-ciemno szara. Struktura gleby-gruzełkowata, podglebia orzechowato-pryzmowata, podłoża - zbita z racji obecności skały wapiennej z okruchami skalnemi. Węglan wapnia występuje we wszystkich

warstwach profilu glebowego. Rzeźba terenu lekki skłon; przepuszczalność i przewiewność dobra. Do uprawy średnio łatwe. Dobre plony

zbóż i okopowych. Występują np. w m. Lubsza pow. Lubliniec.

no A. III. g) - nale.ży zaliczyć

Iły karpackie o mie'jscowej nazwie · "ślin".

Warstwa równoziarnista, ilasta, grubości około

100 cm z małą domieszką drobnego piasku. Barwa

gleby - szaro oliwkowa. Struktura gleby gruzeł­

kowata, podglebia pryzmowata, podłoża częścio­

woz})ita. Poodłoże stanowią okruchy skały piaskowcowej, lub wapiennej. RzeŹiba terenu równaj

przepuszczalność i prz, ewiewnosć

średnia .

Do

uprawy dość trudne. Udaje się wi'ększość roślin

uprawnych. Wyst,ępują np. w m. Dzięgielów, m.

Goleszów i m. Ochaby - pow. Cieszyn.

Do A. III. - należy dodać

h) Gliny ciężkie. Warstwa różnoziarnista, gliniasta, na jednolitym materjale gliniastym, w podłożu zbitym. Barwa gleby ciemno-brunatna, grubości około 30 cm. Struktura gleby gruzełko­

wata, podglebia - pryzmowata, podłoża - zbita.

Węglan wapnia występuj e na całej głębokości .

RzeŹJba terenu - pagór'k,owataj przepusz'czalność

Średnia przy gorszej przewiewności. Do uprawy

bardzo dę.iJkie mimo drenowania. Udaie się pszenica i motyLkowe. Występują np. w m. Kamienica - pow.. Lub1iniec.

Do A. IV. a) - należy zaliczyć

1. Szczerki lekkie. Dobl"z.e uformowana warstwa próchniczna, grubości conajmniej 30 cm róż­

noziarnista, piaszczysta. Barwa gleby - ciemno

szara. Podłoże różnoziarniste, drobny piasek z domieszką pyłu . Struktura gleby gruzełkowata,

podglebia - gruzełkowata, przechodząca w luź­

ną, podłoża średnio luźna. Rzeźba terenu -

9

równina ; przepuszczalność i przewiewność - dobra. Do uprawy łatwe. D-dbre plony żyta i ziemniaków. Występują np. w m. Zary, m. Bełsznica

i fi. Łyski - pow. Rybnik, w m. Imielin i m. Zabrzeg - pow. Pszczyna.

2. Bielice pyłowe napiaskowe • .warstwa równoziarnista, pyłowa, o grubości powyżej 50 cm leży na piasku z mo, żliwą domiesZką żwiru. Barwa

gleby jasno-szara. Struktura gleby i pod:g lebia słabo gruzełkowata, podłoża luźna. Rzeźba terenu-równina; przepuszczalność i przewiewność­

dobra. Do uprawy łatwe. Najlepiej udają się ży­

to i ziemniaki. Występują np. w m. Rusinowice pow. Lubliniec, w m. Brzezinka - pow. Katowice.

3. Bielice piaszczyste. Warstwa róiŻlnoziarni­

sta, grubości przeszło 100 cm, piasz<:zysta z domiesiZką pyłu i miału. Barwa gleby ciemno-szara.

W podłożu więcej spiaszczona czerwona chuda

glina piaszczysta, utleniona przepuszczalna. Struktura gleby - gruzełkowata, przechodząca w pod·

glebiu w luźną. Silnie przepuszczalne i przewiewne ze względu na luźne ,nies,poiJSte eluwjum podglebia. Rzeźba terenu - lekki skłon. Dobre plony

żyta i ziemniaków, udaje się i koniczyna biała .

Występują np. w m. Wierzbie i ni. Babienica pow. Lubliniec, w m. Brzęczkowice - pow. Ka ·

towice, w m. Bełk i m. Rzuchów - pow. Rybnik,

w m. Ruda - pow. Świętochłowice.

Do A. IV. b) - należy zaliczyć

1. Bielice pyłowe. Warstwa równoziąmis~~,

pyłowa, na jednolitym materjale pyłowym. Wlę­

cej zbitym w podglebiu, w szczególności w podło­

.żu, o za'barwi'e niu glej'o wem, w latach mokryoh

stan wód gruntowych wysoki,powodujący gorszą

przepuszczalność i przewiewność grurutu, tak i.Z

meljoracja konieczna. Barwa gl'elby - ciemno-szara. &zeźba terenu lekko faLista. Do upt'awy dość

łatwe. Średnie plony żyta, ,b uraków pastewnych

i ziemniaków. WyiStępują np. w m. K,ończyce Wielkie, m. Prudhna, m. Dz~ęgi'eMw i m. Hażlach pow. Cieszyn, w m. Ba'bienica - pow. Lttblini~c,

N m. lKom()rowice, m. M11kuszowice i m. Mnrch pow. Bielsko.

2. Bielice pyło'we naiłowe. Warstwa równoziarnista pyŁowa, grubości powy.żei 50 cm. Barwa

gleby - ciemno szara. Struktura gleby - gruzeł­

kowata, w podglebiu płytkowa przechodząca w

pryzmatyczną, w podłożu zbita. Podłoże ilast~.

równoziarniste, zbite. Węglan wapnia występuje

nierównomiernie,. gdyż w podglebiu dają się zauważyć zaledwie jego ślady naskutek silniejszego

wyługowania. Rzeźba terenu - lekki skłonj , prze ~

puszczalność i prze~iew~ość - średnia. Do u~ra~

wy niezbyt łatwe. Sredmo dobre plony pszemcy,

żyta, ziemniaków i buraków pastewnych. Wystę­

pują np. w m. Międzyświecie - pow. Cieszyn.

3. Szczerki mocne. Warstwa różnoziarn~sta,

piaszczysta, próchniczna, o grubości nie ~ocho­

dzącej do jednego metra. Barwa gleby cIemno

szara. Podłoże gliniaste nieprzepuszczalne. Struktura gleby - gruze-łlkowaJta, podglebia .- luźna,

podłoża - zbita. Rzeźba terenu - rówmna; przepuszczalność słaba, przewiewność średnia. Do

uprawy łatwe. Udają się najlepiej żyto i ziemniaki. Występują np. w m. Knurów i m .. J~jkowice .- pow. Ryb~k, · w .m. Suszec, m. K?blehc~, m; PIasek, m. W tlkowYle, m. Kosztowy 1 m.Mlzerow pow. Pszczyna, w m. Koszęcin i m. Sadów - pow.

Lubliniec, w m. Chorzów i m. Wielka Dąbrówka-:pow. Świętochłowice.

.

Do A. IV. d) - należy zaliczyć

Rędziny czarne. Warstwa gleby płytka około

30 cm różnoziarnista, gliniasta. Barwa gleby szaro-brunatna . Struktura gleby i podglebia - gruzełkowata, podlł,o'że skała wapienna. Przepuszczalność i pt'lzeWiewność - rl-O'bra. Udają się zbo~

ża, motylkowe i okopowe za wyjąrtkie:m ~uraków

cukrowyoh. Występują np. w m. J,aslemca pow.

Bielski.

Do A. IV. f) - należy zaliczyć

Grunty torfowe bardzo dobre, zmeljorowane.

Warstwa drobnoziarnista, piaszczysta, nawieziona

(sztuczna .g leba), przechodząca ~ mie.5zaninę pi,a

sku i części torfiastych z wyrazneml resztkauu

materji organicznej i dużą ilością części mineral~

nych. Podłoże nie rozłożony torf. .Bar.wa gleby

ciemno szara. Rzeźba terenu - rownmaj przepuszczalność i przewiewność dostateczna, do upra'wy łatwe . Przeważnie udaje się żyto, zi~mniaki.

owies, mieszanki, gryka, pros·().WystęPU)ą np. W

m. Kryły, pow. Pszczyna.

Do A. IV. g) - ndeży zali.czyć

1. Iły w8p'n iowcowe. Warstwa równozia'rnist~ .

grubości conajmniej 50 cm, ilasta z · kamykami

i okruchami skały wapiennej. Barwa gleby ciemno

szaroa. Podł,oie piaskowiec wapie,n iowy, więcej zlbity. StrUlktura gleby gruzefkowa<Ła, pOidgloebia częściowo gruzełkowata, częściowo pryzmowata,

podłoża- zbita. Węglan wapnia występuje na

całej głębokości. Rzeźba terenu :- pagórkowataj

przepuszczalność

średnia,

przewiewność

słaba.

Do uprawy ciężkie. Średnie plony kłosowych

i ziemniaków. Występują np. w m. Bobrek, m.

Simoradz i m. Łączka, pow. Cieszyn.

MONITOR POLSKI.~Dnia 22 . październikf\ 1935 r.

2. Iły karpackie.

wa gleby szara, grubości około 25 cm. Podłoże

gliniasto-pi,aszczyste .. Struktura gl elby gruzełkowa­

ta, podglebia - ściśła, z uwagi na warstwy rudawca, częściowo zbiŁa. Rzeźba terenu - równina, zła przepuszczalność i przewiewnoś.ć. Do uprawy łatwe. Z uwagi na warstwy rudawca słabsze

plony żyta i ziemniaków. Występują np. w m. Goczakowie i m. Kosztowy, pow. Pszczyna.

Do A. V. e) - należy zaliczyć

1. Iły karpackie. Warstwa równoziarnista

górz i m. Pastwiska, pO'W. Cieszyn.

grubosci dochodzącej do 50 cm ilasta. Barwa gleby ciemno szara. Podłoże - skała piaskowcowa.

Do A. IV. - należy dodać

.

i) 1. Mady chude. Warstwa równoziarnista, Rzeźba terenu falista, średnia przepuszczalność

dl'Obnopylasta .z materjału karpackiego, grubości i przewiewność. Do uprawy trudne. Udaie się ży­

conajmniej 100 cm. Barwa gleby brunatno szara. to, ziemniaki i owies. Występują np. w m. Bystra

Podłoże drobnoziarnisty mokry piasek. Struk- pow. Bielsko, w m. Istebna pow. Cieszyn.

2. Iviady c.hude kamieniste. Warstwa 20 cm

tura gleby '- gruzełkowata , podglebia - zbita,

różnoziarnista,

pył z domieszką drobnego piasku

podłoża luźna. Nieznaczne konkrecje żelaziste

w podglebiu. Rzeźba terenu - równina; przepusz- i kamieni, podglebie różnoziarnisty piasek. Barwa

gleby ciemno szara. Podłoże - żwir. Struktura

czalność wadliwa, przewiewność-słaba. Do upragleby

zgruźlona, podglebia i podłoża luźna. Rzeź­

wy bardzo trudne. Udaje się większość zbóż i okopowych, jednak silna zależność plonów od warun- ba terenu - równina; prz.epuszczalność i przeków atmosferycznych. Występują np. w m. Za- wiewność . dobra. Do uprawy łatwe. Na jlepiej udają s,ię żyto i ziemniaki. Występują np. w m. Skobrzeg, pow. Pszczyna, m. Olza, pow. Rybnik.

czów pow. Cieszyn, w m. Bystra pow. Bielsko i m.

2. Mady chude płytkie. Warstwa równoziarni- Haumanice pow. Cieszyn.

sta, pyłowa, grubości conajmniej 50 cm. Barwa

Do A. VI. a) - należy zaliczyć

g1eby szara. Podłoże piaszczyste (szuter). Struktu1. Piaski nawapieniowe. Warstw.a drobno-)

ra gleby i podglebia - gruzełkowata, podłoża lu~na . .Rzeźba terenu równina; przepuszczal- ziarnist a, piaszczysta z zawartością części pyło­

wych i próohnicznych z domieszką części miało­

nośćzbyt duża, przewiewność - dobra. Do uprawy łatwa. Udają się przeważniezbQżowe,czę ś cio­ wych w podglebiu. Barwa gleby ciemno szara.

wo i okopowe. Występują np. w m. Komorowice, Podłoże na głębokości około 60 cm- skała wapienna. Obecność wapnia już w podglebiu. Strukpow.Bięlsko.

tura

gleby - słabo gruzełkowata, podglebiaDo A. IV. - należy dodać

luźna, podłoża zbita. Rzeźba terenu - lekko

j) Przyrędzinki, (piaski narędzinowe). War- falista; zbytnio prz.epuszczalne i przewiewne, ła­

stwa drubnoziarnista, piaszczysta, około 25 cm, sła­ twe do uprawy. Dają wyłącznie słabe plony żyta

bo próchniczna z domieszką części gliniastych i z i ziemni aków na si,lnym oborniku. Występują np.

okruchami skały wapiennej w podglebiu o grubo- w m. Stare Tamowice pow. Tarnows~ie Góry .

. ści · około 60 cm. Barwa gleby-szara . Struktura

2. Piaski nażwirowe. Warstwa drobnoziarni~

gleby - gruzełkowata, podglebia luźna, podłoża

sta,

słabo próchniczna . z domieszką żwiru i obec. częściowo zbila, w podłożu płytki skały wapiennościąrudawca w podglebiu. Podłoże żwirowate

. uej. Rzeźba terenu pagórkowata; przepuszczalna głębokości 60 cm. Barwa gleby jasno szara.

ność i przewiewność zbyt duża. Do uprawy łatwe.

Struktura

gleby - częściowo luźna, częściowo

W szczególności udaje się żyto, jęczmień, owies,

gruzełkowata, podglebia i podłoża -luźna. Rzeź­

motylkowe, okopowe. Występują np. w m. Scierba terenu - falista; przepuszczalność i przewiewnie, pow. Pszczyna i m. Woźniki, pow. Lubliniec.

ność za silna. Do uprawy łatwe. Udają się słabo

Do A. V. a) - należy zaliczyć

żyto i ziemniaki na silnym oborniku. Występują

1. Piaski całkowite. Gleba z zawartością np. w m. Brzęczkowice, pow. Katowice.

.

próchnicy przeszło 20 cm, warstwa drobnoziarni3. Gleby piaskowcowe o warstwie 10 cm, róż­

sta, piaszczysta, jednolita, w górnej części zgruźlo­ noziarniste1j pylasto-miaJ.owejzdrobnym pi.askiem,

na, głębiej luźna. Barwa gleby szara. Rzeźba tere" na podglebiu grubości około 40 cm, piaszczysten~

nu - równina; przepuszczalność za duża, prze- z domieszką żwiru. Barwa gleby ciemno S21ara~

wiewność dobra. Do uprawy łatwe. W szczególW podłożu skała piaskowcowa. Struktura gleby

ności udaje się żyto, ziemniaki, łubin. Występują

zgruźlona, podglebia luźna, podłoża zbita

np. w m. Bijasowice, in. Piasek i m. Porąbek, pow. (skała). Przewiewność i przepuszczalność dobta~

Pszczyna, w m. Łyski, m. Ligota Rybnicka, pow. Udają się wyłącznie owies i słabe ziemniaki na

Rybnik, w m. Opatowice i m. Miasteczko, pow. oborniku. Występują np. w m. Istebna, pow. CieTarnowskie Góry, w m. Kamień, pow. Swięto­ szyn.

chłowice.

Do A. VI. c) należy zaliczyć

2. Bielice piaszczyste (bieliczki). Warstwa róż­

Iły karpackie, bardzo płytkie o warstwie

noziarnista piaszczysta, dochodząca do 1 m, z ma" równoziarnistej, ilastej, z okruchami skały piaskołą domieszką pyłu i miału. Barwa gleby jasno szawcowej, grubości około 30 cm. Barwa gleby ciemra grubości około 20 cm. W podłożu piasek no szara. Podłoże skała piaskowcowa. Rzeźba teo małej zawartości części czerwonej gliny, utle- renu - duże spadki; przepuszczalność i przenionej, przepuszczalnej. Struktura gleby-drobno

wiewność średnie. Do uprawy dość łatwe. Uda.ją

gruzełkowata, podglebia-luźna. Rzeźba terenusię wyłącznie owies i słabe ziemniaki na oborniku.

równina, zbyt przepuszczalna i przewiewna. Do Wys.fępuj'ą np. w m. Istebna i m. Równka, pow.

uprawy łatwe. Grunt głównie żytnio-ziemniacza­

Cieszyn.

ny, czasami udaje się i koniczyn~ biała . .Występu­

j· ą np. w m. Jawomica, pow. Lunliniec.

3. Bielice pyłowe napiaskowe. Warstwa róż­

Załącznik Nr. 10 do zarządzenia Minoziarnista, pyłowa o grubości nie dochodzącej do

nistra Skarbu (poz- 289).

1 m z silną domieszką drobnego liasku w podglebiu, występującego pasami wśró materjału pyło­

INSTRUKCJA REGJONAl.)NA

wego. Barwa gleby jasno-szara. Struktura gleby-DLA ·W OJEWÓDZTWA STANISŁAWOW­

lekko gruzełkowata, podglebia - średnio luźna,

SKIEGO.

podłoża luźna. Podłoże piaszczyste, różnoziar­

niste z częściami żelazisŁemi. Rzeźba terenu 00 A. I. bl należy zali.c'zyć

lekki skłon, zbyt przepuszczalne i przewiewne.

1. Czarnoziemy głębokie leżące na podłożu

Do uprawy łatwe. Grunt wybitnie żytnio-ziemnia­ lossowem, warstwa gleby poW)'Żej 50 cm, utwoczany. Występują np. w m. Brzezinka, pow. Ka- rzona z części pyłowych barwy ciemno-ibrunałnei,

towice.

o 'z nacznej ilości Sił odki ei próchnicy. Podgloebie

4. Szczerki lekkie. Warstwa różnozirumista, jaśniejs'ze, próchniczne. Struikturagruzełkowata.

piaszczysta, z domieszką miału i pyłu grubości po- Obecność wę.glanu wa'pn~a we WlS·z ystkicll warwyżej 20 cm. Barwa gleby jasno szara. Podłoże piastwach. Podłoż·e poniżej 100 cm. Grunty przesek z możliwą domieszką żwiru. Struktura gleby- pusz.c:zalne, przewiewne .~ bardzo łatwe do upragruzełkowata, podglebia luźna, częściowo gruzeł­

wy. Udają się bardzo dobrz·e wS'zystkie płody rolkowata, podłoża luźna z kamieniami. Rzeźba te- ne. Wysttępują np.: w m. Ho rod enka, pow. Hororenu - równina; zbyt przepuszczalne i przewiew- denka.

ne, do uprawy łatwe. Udaje się żyto i ziemniaki.

2. Czarnoziemy na lossie. Warstwa ziemi

Występują np. w m. Łagiewniki Wielkie, pow.

pródhn:iczno-lós1s owa ponad 50 cm. Struktura gruLubliniec.

zebkowata, barwa ciemno-popielata. Obecność

Do A. V. b) - należy zaliczyć

węglanu wapnia. Nielk iedy występują laleclZki

1. Piaski podmokłe. Warstwa drobnoziarnista, Hislsowe w podglebiu, i po,dłożu. Podglebie i podpiaszczysta z zawartością części pyłowych i próch- łoź,e loss o zabarwieniu żółtem. Położenie rÓWIie,

nicznych na jednolitym materjale piaszczystym. . najc.zęściej Iekki skłon. Przepus~czalne, przeBarwa gleby ciemno szara. Struktura gleby wiewne, łatwa Uiprawa. Udają się Ws,zY1stlkie pło­

gruzełkowata, podglebia i podłoża - luźna. Rzeź­

dy 'r,olne, wysokie plony buraków pas'tewnych,

ba terenu - lekki skłon; przepuszczalność do- psz;enicy, lucerny siewnej, koniczyny czerwonej.

bra, przewiewność średnia z powodu średnio wy- Wys,tępują np.: w m. Siemikowce, pow. Stanisła­

sokiego poziomu wody. Do uprawy łatwe. Udają wów, m. Załukiew, pow. Stanisławów, m. De~ia­

się przeważnie żyto, ziemniaki. Występują np. w

,n ów, pow. Rohatyn, m. Lubkowce, pow. Sniatyń.

m. Szczejkowice, pow. Rybnik.

3. Czarnoziemy ilolossowe. Wars,t wa gleby

2. SzczerJd mocne. Warstwa różnoziarnista, powyżej 50 cm ciemno-popielatej. Podglebie próchpiaszczysta, o grubości nie dochodzącej do 100 cm nkznegrubości około 60 cm utworzone ta:k iak

z występującym już w podglebiu rudawcem. Bar- :~leba z cz· ęści pylowych i miału, barwy brudno.

Warstwa równoziarnista,

gruhościokoło 100 cm, ilasta z domieszką zwietrzałego piaskowca w podglebiu jak również i w

podłożu. Barwa gleby szaro żółta. Struktura

gleby - gruzełkowata, podglebia gruzełkowato

zbita, podłoża zbita. Rzeźba terenu-lekki skłon;

przepuszczalność i przewiewność słaba. Do

uprawy ciężkie. Udają się: pszenica i koniczyna,

natomiast reszta roślin uprawnych zawodzi, szcz·e gólnie w latach mokrych. Wyst ępują np. w m. Po-

Nr. 243.

popiel:at1ej. Struktura gruzellkowab. Łanlliiwo:ść

szŁywniejszanii w lossa,ch, po skrui,.zeniu powstają

grud'ki O kantach ostrych. Pę;ka poz.iomo. Ohc :;noś ć

węglanu wapnia w caiłym profi.1u. W podbfu iJo10ss z mo:żliwemi okrucihamigi'psowemi na głębo­

kości poniżej 100 cm. Grunty przepuszczalne

i przewiewne, łatwe do uprawy. Udają się dobrze

wszystkie płody rolne nawet bez nawożenia. Występują w m. Horodenka, pow. HorodlCnka.

Do A. II. a) nal'eży zaliczyć

Mady chude. Warstwa mady conajmniej

100 cm, utworzona przeważnie z pyłu i nieHcznych części miałowych. Barwa cIemno-brunatna.

Struktura gruzełkowata, brak węglanu wapnia.

Podłoże utwo·r zone z piasku różnoziarniste:go.

Położenie równe, przepuszczalne, przewiewne.

Łatwe do uprawy ,stosun!ki wilgotnościowe korzystne, wyjąŁ'kowo zalewne w razie obfitych opadów atmosłelfy<:znych. Uda1ą. się Wiszys1tkie pło­

dy rolnicze, szczególnie pszenica, kukurydza

i Wlsrzdkie warzywa. Występują IliP.: w m. i pow.

Stryj, w m. i pow. Kołomyj'a, w m. Halicz, pow.

Stanisławów, m. DrO'ho·wyże, pow. ŻY'daczów, m.

Hwozd, pow. Nadłwórna, m. Niżniów, pow. Tłumrucz.

Do A. II. b) należy zaliczyć

1. Czarnoziemy głębokie IOssowe. Utworzone

przewa:żnie z cż'ęści pyłowyoh,harwy demnobrunatnej, o dQlŚćgrulbej warsit wie słodkiej próchnicy. Warstwa glehy powyżej 50 cm, p.odglebie

10ssolWle z: clomieSlZką próclmicy do głęhokości około 100 cm. Struktura gruzełkowata. W·ęg.Ian wapn:iad:opiero w podłożu lossowem. Poło:żenietów­

ne" względnie lel~kiskłon, przep'l1lSzczalne, przeWl·ewne. Bardzo łatwe do Uiprawy. Udają się

wszystkie płody rolne, szc:zególnie kukurydza, buraJki cu'k rowe. Występują lllP.: w m. Podwysoki'e ,

pow. Sniatyń, In. De1ejów, pow. Stani:sławó)V.

2. Czarnoziemy głębokie lossowe, lekJko zbielicowane. .W arstwa gleby powyżej 50 cm, podglehie d~ść próchniczne, grubości około 40 cm, ze

słabo wY'kształconem e Luvium. Utlw orzone z pyłu

i miału, struktura gruzeł:kO'W'ava, węglan wapnia

w podłożu. W podł'OlŻuwidoczne .laleczki łossowe.

Pod.~.o·że loss poni'żej 100 cm. Położenie · rÓWllle,

względnie lekki skłon, przepusizczalne, przewiewne, łatwe do uprawy., Udają się wszystkie płody

rolne, szczególnie kukurydza. Występują np. w m.

Załucze, pOw. ŚniaŁyń.

3. Czarnoziemy głębokie iłolossowe. Warstwa

gleby około 40 cm, barwy ciemno-popielatej, podglelbie próchnicz,ue· sięga . do głęibokoiŚci poini1żej

100 cm, .barwy ciemno-brunatniej. Pod'łoże ił brudno~żółty. W glehie i pod.gIebiu pył z miałem.

Strukturagruz,eł/kowała, brak wę~anu wapnia.

P.ołożenie równe, względn.ie lekki skłon, przepuszc:zalne, przewiewne, . łatwe do uprawy. Udają

'się wszystkie płiody l'Iolnie,szcZlególnie war zywa.

Występują Uip. w m. Marjrumpol, pow. Stanisła­

wów i m. Ko'niuSiZ!ki, pow. Rohatyn.

4. Czarnoziemy na gipsie. Warstwa {!leby o:koło 60 cm. PodglelMe próchniczne do mniej więcej

90 cm. Utworz,one przewa>żnie ·zczęści pyłowych,

o dość grubej warstwie słodki,ej próchnicy, barwy

ciemnej. Struktura gruz.ełkowaŁa. Orbecno'ść wę­

glanu wapnia w podło.źu. Pod!łoie poniżej 90 cm,

zwi,C'trzaJły gips. Położenie równe względni'e lekki

skł.on, pr.zepusz,c z.a lne, pt.zJewrewne. Udają się naogół wszystkie pł.ody rolne, wysokie plony buraków cukrowych, pszenky. Wys·tępują np. w m.

Ps ary, pow. Rohatyn.

5. Czarnoziemy

iłolossowe

zbielicowa.n e.

War~twa glehy powyżej 50 cm, utworzona prz.ewa;żnie z ·części pył:owych i prócihnicysłodkiej.

Barwa ciemno-brunatna. Struktura gruzełkowa

hez węgIanu wapnia. Widoczne eluvium odgłę.bo­

kości mniejwięcej 60 cm. Podło:he poniżej 100 cm,

iiłoloss barwy brudno-żółtej. Położenie zwykle

równe, przepuszcz.alne, prz.ewiewne, łatwa uprawa. Udają się wS'z ystkie płody mlne. Występują

1llIP. w m. Dales~owa, pow. Horoden.ka, m. Pj·a·dyki,

pow. Kołomyja.

Do A. III. d) naLeży zaliczyć

1. Mady chude na szutrze :z drobnym piaskiem. Warstwa mady około 80 cm, utworzona z

pyłu, ze znaczną domieszką miału oraz pias.k u

drobnoziarnistego. W podglebiu obecność słodkiej

próchnicy, barwa brunatna, struktura gruzełkowa,

brak węglanu wapnia. Położenie równe, przepuszczalne, przewiewne, łatwa upra,wa. Niekiedy narażone na wysychanie. Udają się wszystki,e płody

rolne za wyjątkiem burruków cukrowych. Wysokie

plony ziemniaków i owsa, niekiedy żyta i pszenicy.

Występują np. w m, Sokołów, m. Uchersko, pow.

Stryj, m. Nanizów, pow. Nadwórna, m. Pa,:yków,

pow. Stanisławów, m. Dr.ohowyże, pow. Żyd!aczów,

m. Koniuchów, pow. Stryj.

2. Mady iłowe. Warstwa mwd'y melkiedJy powyżej 100 cm. Utworzona głównie z części pyło­

wych, .0 charakterze rłowym, 'z nieznaczną domieszką pi.asku drohnoziarnistego. Barwa ciemnopopielata, struktura gruzełkowa, w warstwach

głębszych zbita, brak węglanu wapnia. Położenie

równe, średnio pr.z,e puszczalne i prz.ewiewn,e, nieliczne plamy glefowe poniżej 100 cm łatwo ulegające zaskorupieniu. Trudne do uprawy, czasem za-

•.1

Nł'.

243.

lewne. Występuią np. w m. Mikulińce, pow. Śni.a­

tyń, m. Pacyków, pow. Stanisławów, m. Bratkowce, pow. Stryj.

Do A. III. e) należy zalićzyć

. Rędziny wapienne. Warstwa gleby i podglebia około 45 cm. Barwa szaro-popie,lata. Obecność

węglan~ w.apnia w całym profilu. Podłoże - grudy waplema. Przepuszczalne, prze!Wiewne, trudne

~t.o ~prawy, cz~em narażone na wysychanie. UdaJą SIę wszystkte płody rolne, duże plony >buraków

cukrowych, pszen i,cy, motylkowych. Występują

np. w m . .Rohatyn, pow. Rohatyn, m. Delejów,

pow. StanIsławów.

Do A. ILI. g) należy zaliczyć

1. Zbielicowane iły karpackie. Wa1'lStwa gleoby

około 35 cm, składa się przeważnie z części pylowyc:h ~ ch~ralkterze ilowym, z zawartością słod­

kLeJ proc.hmcy, barwa ciemno-popi'e lata. Struktura

l~a, ni'ekiedy gruzełkowa, w podłożu a częścio­

wo l w podgLebiu zbita, brak wę~lanu wapnia. Dość

~yra~ne eiluviu~ i silnie wyksz:laJłcone iluvium,

sIęgaJące

łąrcZllle

z glebą i eluvium nawet

100 om. Występują zwykle na wzgórzaCh, średnio

p~zlepus'zczaLne i pr:rewiewne, bez gleju, skłonne

mektedy do zlewnośd. Łatwa uprawa. Mnie<j pewne plony pszenicy, ięczmienia, buraków cukrowy~ i roślin motylkowych. Występujlą Il!p. w m.

PnIOW, pow. NadJwórna i m. Bereźnica, pow. Stryj.

2. Czarnoziemy iłowe. Warstwa gleby okoł!o

45 cm, utworzona głównie z części pyłowych, ze

znaczną ilością słodkiej próchnicy, Ib arwa gleby

brun~tna, struktura gruzełkowa, braik węglanu

wapnIa. Podglebie grubości ,około 25 cm, podłoże

~wy.lde poniżej 70 cm, i~ barwy brudno-żółtej. Poło­

zen'e rowne, wzgl~dnIe lekki skłon. Gleba pr:repuszczalna, prz'ewlewna, łatwa do uprawy na zhite~ .podłożu. Udają się wszystkie płody rolne.

D?sc zn:a~zne plony pszenicy, jęczmienia, ziemniakaw, kOnI<:zyny czerwonej. WystępująIllP. w m.

Strzał'kó~~ .pow. Stryj, ~. Tłumacz, !pow. Tłumacz,

m. N~dzleJow, pow. Dolma, m. Pjad'yki, pow. KołomYJa, m. Wołczlkorwce, pow. Sniatyń.

Do A. III. n.ależy dodać

h) Czar';1oziemy ~ gipsie. Warstwa gleby pyłowa z domIeszką mIału, o dużej zaJWartości słod'­

kilej próohnicy, grubości około 40 cm. Barwa szaropopielata. ~ruktura ,gruzełkowa. Obecn-ość wę­

glanu wapnIa. W podłożu na głębokości okoł,o

80 cm, widoczne dro'bne grudki gipsowe, obfitują­

ce w węglany. !Położenie - najczęściej na stokach

o lekkiem nachyleniu, przepuszczaJ1ne, przewiewne, ł~twe do .upr.awy, '~ase.m naraJŻone na wysychame. U4alą s~ę wszystkl>e płody rolne, gorsze

zW}'lkle płody żyta, ziemnialków. Występują np.

w m. Puków, pow. RohaJtyn.

Do A. IV. a) należy zaliczyć

Szczerki lekkie. W!all'stwa gleby przeszło

30 Icm, 1!tw~rzona przleważnie z miJału i piasku

dirdbnozl1armstego, o dOlść znacznej domieszce słOO­

k1ej próchn1cy, Ibarwy Ib runatnej, struktura luźna.

Brak węglanu wa'Pnia. lP,odqoże niekiedy poniżej

120 cm, piasek drobnoziarni's ty z domieszką mi.ału.

Spotykane najczęściej il1:a zlhoc2Jach o leklldm spacl,ku, przepuszczalne, pr~ewiewne, ła'twe .do uprawy, ud'aią się wszyst'k~e płody r.olne za wyjątkiem

bmaków c ulkrowych. Wysokie plony żyta owsa

ziemniruków. Wys'tępują np. w m. Ro~dói. pow

Zydaczów.

Do A. IV. g) n'alleży zalitc,zyć

1. Ił karpacki. Gleba pyłowa grubości około

3?cm, o zawaJrt.6śd słodkiej próc:hnicy, barwa

clemn-o-hrunatn'a, brak wę,glMłu wapnia. Podłoże

zibit,e, ponkhej 50 cm - ił barwy .brudno-żółtej. Poło:benie równe wzgI.ędnie leikki skłon, średnio

prz~uszczalne.. U~ają się n~ogół wsz)"stkie pło­

dyro~ne, za WYJątkiem hurakow <:ukrowych. WystępU1ą np. w m. Na'd ziejów, pow. Dolina .

2. ny karpackie zbielicowane. W'arstwa gleby

okdlo 25 <::m, utworz:ona pr~ewa'Żni!ez części pyłowych. Barwa popiela:ta. Struktura , luźna. Brak

wę~l':mu wapnia. Eluvium wyraźne, niekiedy grubOlSC1. około 30 cm. POIdloże poniżej 100 cm ił karpackl, Ib arwy brudno-żółtej. Poł,oienie równe

wzgLędnie skłOil1 mniej Ilub więcej stromy. Średnio

przep.uszCiz,a,l ne ~ przewiewne. Trudna uprawa,

ulega1,ą rozpy1en.IU, łatwo "zlewne". Z r<lślin zboż?wy<:h udaje s~ę żyto i o:vies, z dkopowych ziemll1a:l{1.W~tępuJe w m. Slelee, pow. Stanisławów,

m. Os'! ryma, po~. T~umacz, m. iNiadwórna, pow.

Nadlworna, m. LtSOWlOe, pow. Stryj, m. Berezice,

pow. Stryj, m. 'Berezi:ca Królewska, pow. Ży­

dalc zów.

Do A. IV. należy dodać

i) 1. Mady chude. Warstwa mady okolp

5~ c~, z nieznaczną domieSiz'ką pila sik u drobnoZLarmstego, .0 płytkiej warstwie słodkiej próchnicy. Barwa ciemno-brunatna. Struktura luźna. Brak

węglanu wapnia. P-odłoże poniżej 50 cm drobny

szuter z p.iaskiem. Polożenie równe, przepuszcz'a lne, przeWiewne, łatwa uprawa, ni.ekiedy narażone

na .wy~ychanie. U~ają sę wszystkie płody rolne za

wy.Jąbkl;m bu,ra'k ow ~ukrowych.

Występują np.

w m . Zora:wno, pow, ZYdaczów ,m. Pacylków, !pow.

Stamsławow, m. Uchersko, pow. Stryj, m. Fit'ków,

pow. Nadwóma.

MONITOR POLSKI.-Dnia 22 października 1935 r.

11

2. Mady na ile. Warstwa mady około 40 cm, m. Wełdzi.sz, pow. DoHna, m. Zórawno pow. Zy'

utworzona przeważn1e z pyłu i miału, płytka war- dacz ów.

stwa słodkiej próchnicy. Barwa brunatna, struktuDo A. VI. d) należy zailiczyć~

ra gruzełkowa. Brak węglanu wapnia. Podłoże

Rędziny

gipsowe. Warstwa gle'by około

poniżej 40 cm ił zwięzły. Położenie równe,

25

'

c

m.

Barwa

ciemna, struktura gruzełkowa.

średnia przepuszczalność i przewiewność. Łatwa

upra'wa, potrzeba meljoracji. Udają się wszystkie Obecność węglanu wapnia. Podłoże około 30 cm skała gipsowa. Zajmują zwykle stoki w.z,górz, przepłody rolne za wyjątkiem buralków cuk1"OWYch.

Pl,?I.1Y ziemnialk&\y, !koniczyny cZlerw<mej mniej wy- pusz<:zalne, pr.zewiewne, narażone na sus'z e. Udada'jne. WystępUją np. W1 m. Turady, pow. Zyd'a - j~ się nieliczne płody rolne. Występują w m. Czermatyn, pow. Ho rodenka.

czów, m. Mik:ulińce, pow. ŚniaŁyń.

Do A. IV. naIeży dodać

Załącznik Nr. 11 do zarządzenia Mij) Czarne ziemie pochodzenia bagiennego.

nistra Skarbu (poz. 289).

Wa1'lStwa glebYOlkoło 40 cm, utworzona przeważ­

nie iZ miału, o próchnicy ni.eki,ecly lekko kwaśnej,

barwa czarna. Struktura grurełlkowa. Węglan

INSTRUKCJA REGJONALNA

wapnia cz. ęsto w podglebiu. Podłoże zwyklle poDLA

WOJEWóDZTWA

TARNOPOLSKIEGO.

niżej 90 cm ił barwy czarnej. Położenie równe,

mniej korzystna prz.epuszczalność i przewiewność.

Do A. I. a) zaliczyć należy

Uprawa często utrudniona, meljoracje zwy,k le potrzebne. Występuj·ą np. w m. Po.tok, pow. Roha.Mady ~hude. . Ziemia pyłowa, barwy ciemneJ

tyn, m. Lokutki, pow. Tłumacz.

l~h 1asn.oohwkoweJ z odcieniem różowym względ­

nIe popIelatym. Ton wybitnie ciepły a gleba czyn" J A. V. a) należy zaliozyć

na. ~arstwa mady grubości conajmniej 100 cm;

1. Lekkie szczerki. Warstwa gleby do 30 cm, materJał przeważnie lossowy czasami również iloutworz,ona z piasku drobnoziarnistego, z ma'łą do- '!"y. (cz?rt~owski) z możliwą domieszką miki

mieszką pyłu, zje znaczną ilością słodkiej próC'hnil clen~IemI ~a:stwami dwbno ziarnistego piask.u.

cy. Barwa brunaba. Struktura luźna. BraJk węgla­ Przewlewnosc I przepuszczalność dobra. Struktunu wapnia. Podglebie piaszczyste. Podłoże poni- r~ gru~ełk~wataj niezlew?e. i nie zaskorupiające

żej 75 cm, utworzone IZ pi!łlSku gruboziarnistego,

SI.ę. Pr?~hnIca ~łodka. Udają SIę wybornie wszyst:b arwy brudno-żółtej. Położenie równe, najczęściej kIe ro.sl!ny zboz?we oraz okopowe, szczególnie;

je,d nak Lekki skłon, przewiewne, przepuszczalne, burakI I.wszelkle warzywa. Występują np.: w m.

łatwe do uprawy, niekiedy narażone na wysychaUłaszowlce.' pow. Cz.ortków, m. Dobrowlany, pow.

nie. Udają się żyta, owsy, łubiny i karlofle na ZaleszczykI, m. Żukow, pow. Brzeżany.

gnoju. Występują np. w m. Drohowyże, pow. Ży­

Do A. I. b) należy zaliczyć

daczów.

CzarDOzi~m~

gł,bokie lossowe. Gleba pyto2. Piaski na wapieniu, warstwa gleby około

~a o zabarwlenIu CIemno - bronzowem w toni<f

25 cm, *ącznie z pocLgle:biem do 100 cm. Gleba

utwor.zona z ,drobnoziarni'stego piasku i miału, CIepłym. Warstwa próchniczna około 100 cm.

Ib arwa brunatna. Podglebie pials ek 'Szar'o-żółty. W podł?żu .loss. Spos.ób przechodzenia gleby do

Struktura luźna. Obecność węglanu wapnia. Pod- podglebIa l z podglebIa do podłoża stopniowy,

~truktura gruze~kowata, węglan wapnia występu­

łoże poniżej 100 cm - kamienie wapien~a. Poło­

Je

we wszystkIch warstwach. Przepuszczalność

żenie najczęściej lekki skłon, przepuszczalne,

i

TPr~ew~ewność

b~rdzo ~obre, do uprawy łatwe .

przewiewne, łatwe do uprawy. Średnie plony ży­

ta, owsa, ziemni.aków, niektórych roślin strączko­ Udają. SIę wszystkIe roślmy uprawne, a wybornie

wych. Występują np. w m. Mikołajów, pow. Zy- pszenIca, oraz wszelkie warzywa. Występują np.

w m. Kossów, pow. Czortków.

daczów.

Do A. II. b) należy zaliczyć

Do A. V. c) należy z.aliczyć

1. Czar~oziemy głębokie lossowe. Grunty pyRędziny wapienne.

Warstwa gleby około

20 cm, barwa ciemno-szara, struktura gruz.e lkowa. łowe.o ~UŻ~j zawartości próchnicy słodkiej, o za·

b~rwlelllu CIemnem, z odcieniem brunatnym, po~

Podłoże poniżej 25 cm, kamienie wapienia. ObecpI~latY?,1lub żółtym zawsze w tonie ciepłym. Podność węglanu wapnia. Zajmują zwyki1e stoki

wz.górz, przepuszczalne, przewiewne.

Trudna ł?ze lossowe (obecność laleczek i pseudomyceuprawa, narażona na wysychanie. Ud.ają się nie- hum) zaczyna się w zależności od położenia od 90

loczne płody rolne, żyto, owies i IziemniaJki. Wy- d? 140 cm: Łamie się czarnoziem lossowy zawsze

plOno":,,,o I"przy rozgniataniu daje grudki zwane

stępują np. w m. Jezierzany, pow. Tłumacz.

"kawlOre~ o kantach tępych. Węglan wapnia

Do A. V. e) należy zaliczyć

spotyka SIę w podłożu. Gleby czynne. Przewiew1. Iły łupkowe. Warstwa gleby około 25 cm, ność o~az ~~zepuszczalność dobra. Udają się

utworzona przeważnie z miału otaz d.robnych pły­ wszystkie rosImy uprawne a wybitnie zaś pszenitek łupkowych, barwa ciemno-brunatna. Struktura ce tak ozime jak i jare. Również dobrze udają się

warzywa a przedewszystkiem cebula. Występują

gruzełkowa, brak węglanu watpnia. Podglebi,e H. Podło:be poniżej 90 cm - widoczne płytki iłu np.: w m. Koss'ów, pow. Czortków, m. KI.ebanówka, pow. Zbaraż, m. Raj i m. Sarańczuki, pow.

łupkowego.

Zajmują one wi'erzia howiny wz.g ór:z,

Brzeżany, m. Kapuśc:ińce, pow. Zbaraż, m. Torśrednio przepuszczalne i pr.zewiewne, trudna uprawa. Udaią się nieliczne płody rolne, a to: ziemnia- skie, pOV{. Zaleszczyki.

'ki, owies, żyto. Występują w m, Krzywe Pole,

2. Czarnoziemy iłolossowe lekko zbielicowapow. Kosów.

ne czortkowskie. Własności fizyczne mają t.e same

2. Iły karpackie silnie zbielicowane. Warstwa co i czarnoziemy lossowe. Czarnoziemy te zwane

gleby około 20 cm, utworzona przeważni'e z c'zęści czortkowskiemi posiadają barwę taką samą jak

i czarnoziemy lossowe; ton barwy jest zawsze

pyłowych, płytka warstwa lekko kwC\,śn·z j próchni,cy, barwa Sizaro-brunatna, struktura gleby luźna , mniej ciepły a kolor o odcieniu brudnym. BielicoBrak węglanu wapnia. Podłoż'e poni·że; 70 cm - ił wanie występuje w większym lub mniejszym stopniu. Gleba . czynna, przewiewna, przepuszczalna.

brudno-żółty. Zajmują one grzbiety wzgór.z. Śred­

nia przepuszczalność, zła przewiewność (plamy Grubość gleby około 30 cm. Eluvium zaznaczone

wyraźnie, waha się od 30 do 70 cm; iluvium rówgrej·ow~ w głębokości około 40 cm) . Trudna uprawa, -łatwo zlewne. Udają się nieHczne płody rolne. nież w zaldności od terenu dochodzić może naNajpewniejsze plony żyta, owsa i ziemniaków . wet do 100 cm. Czarnoziem iłolossowy łamie się

poziom~ a przy rozgniataniu daje, również jak

Występują np. w m. Raiłów, pow. Stryj, m. Zawad.ka, pow. Kałusz, m. S lrymha , pow. Nadwórna, m. czarnoziem 16ssowy, grudki zwane "kawiorem"

o kantach ostrych. Węglan wapnia występuje

Kołomyja, pow. Kołomyja.

w podłożu. Brak konkrecyj wapiennych, często na3. Iły piaskowcowe. Warstwa gleby około tomiast spotyka się osypkę krzemionkową, która

20 cm. Utworzona głównie z miału i piasku. Płybka przypomina pseudomycelium lossowe. Udają się

war.stwa próchnic,z na.

Barwa popi~lato-żółta . na tych typach gleb wszystkie rośliny uprawne,

Struktura luźna. Brak węglanu wapnia. Podłoże a wybitnie pszenica tak ozima jak i jara. Również

poniże,j 60 cm -- gmz zlepiony iłem piaskowcodobrze udają się na czarnoziemach iłowych wawym. Leżą na wzgórzach; średnio -przepuszczalne rzywa. Występują np.: w m. Nagórzanka, pow.

i przewi'e wne. Trudna uprawa. Udają się nieliczne Czortków, m. Nyrków, pow. Zaleszczyki, m. Sinpłody rolne.

Występują np. w m . Ludwikówka,

ków i Stare Zaleszczyki, pow. Zaleszczyki.

l'0W' Dolina.

Do A. II. c) należy zaliczyć

4. Iły mieszane marglowo-łupkowe. Warstwa

Lossy na chudej glinie piaszczyste;. Gleba pygleby około 20 cm barwy brunatnej z domieszką

próchnicy. Podglebie - ił marglowy. Ohecność łowa barwy szarej lub popielatej z brollzowo-żół­

tym odcieniem. Podglebie barwy szaro-żółtej. Gruwęglanu wapnra w podłożu. Pod~'oże łupek z marbość

warstwy lossowej około 70 cm. Struktura

glem - poniżej 70 cm . Ś rednio-przepuszczalne

i przewiewne. Trudna uprawa. Uprawia się zie- gleby gruzełkowataj przewiewność i ,orzepuszmniaki, owies, jare żyto. Występują np. w m. Ja- c z alność dobra. W podłożu chuda glina paszczysta zawiera węglan wapnia. Brak konkrecyj. Wysieniów Górny, pow. Kosów.

s t ępują przeważni, e na wzgórzach. Rośliny upraw5. Chude mady górskie. W.a rstwa mady około r: e udają się wszystkie. Pszenic·a daje dO'bre plony.

25. cm. Barwa 'b ronzowo-szara, brak węglanu wa- Występują np.: w m. Sarańczuki, pow. Brzeiany. .

p~J.la. Podło'że poniżej 25 om dmhnoziarni1s ty

Do A. II. f) należy zaliczyć

pl~Siek

Polożenie równe, przepuszczalne, pr.zeRędziny marglowe czarne. W glebie przewawle~ne, tru~na. uprawa, niekitedy ulegające wysy'

chamu. Udają Się z roślin zbożowych żyto, o'w ies . ż a pył z domieszką piasku i miału wapiennego.

:: okopowych ziemniaki. Plony o średnie'j wydajno· Barwa gleby czarna z bronzowym odcieniem, na).; rapiana białemi centkami; w podglebiu występuś ci. Występują np. w m. Perehinsko, pow. Dolina.

MONITOR POLSKI.--:-Dnia 22 października 1935 r.

Nr. 243.

Do A. IV. h) lIl<lJle:ży za:łiczyć

1. Czarnoziemy lossowe podmokłe (miejscowa

nazwa "bagniste ziemie"). Skład mechaniczny gleby podobny do czarnoziemów lOssowY'ch klasy II.

Warstwa akumulacyjna próchniczna do 80 cmj

podłoże zaczyna się zazwyczaj od 80 cm. Barwa

gleby ciemno-bronzowa z odcieniem popielatym,

podglebie czarno-bronzowe z odcieniem mniej lub

więcej brudnymj podłoże żółte z plamami siwemi

lub brunatnemi. Ton zawsze zimny. StruHura gleDo A. IV. b) nal'eży zaHczyć

by i podglebia gruzełkowata, podłoża zaś zbita.

do A. III. a) należy. zaliczyć

1. Bielice na ile. Gleba pyłowa łącznie z pyło­ Węglan wapnia spotykamy przeważnie już w pod·

Czarnoziemy lossowe. Warstwa pyłowa, wem pocllglebiem grUlbośCii conajmniej 50 cm. Gleglebiu, "laleczki" także, mają one wygląd więcej

próchniczna dochodzi do 100 cm na skale gipsowej. ba barwy popielatej z odcieniem różowo - żółtym ciemny niż normalne, robią wrażenie zwietrzałych

Węglan wapnia przeważnie występuje w podgle(oliwkowym); eluvium nie g,r ube ła,two wyróżniaią­ i są bardzo kruche. Poziom wód gruntowych jest

biu jak również i laleczki. Położone są na wyso- ce się; iluvium grubszej podłoże siwe z brudno - dość wysoki i waha się między 80 do 120 cm. Przekich skałach wapiennych lub gipsowych, posiada- żółtym odcieniem, spotykają się plamy ciemno - puszczalność i przewiewność zła i z reguły wystę­

ją w podglebiu domieszkę gipsową. W latach subronzowe. T on zimny w całym profilu. Podłoże pują gleje. Do uprawy łatwe, h>cz z powodu wysocho/ch są zaw<ldne. Do uprawy przeważnie łatwe. ił. Przepuszczalność i przewiewność złe, w ilu- kiego stanu wód gruntowych opóźniają się roboUdają się na nich pszenice. Występują np.: w m.

vium spotykamy gleje. Ziemia tego typu gleby ty polne. Najlepiej udają się żyta, pszenica na tych

Werniaki, pow. Zbaraż.

ziemiach podlega nagminnie zmietleniu względnie

ła,two się zlewa a zorana na mokro za'sH:orupJia się.

Do A. III. b) nal.eży zaI1iCZ:yć

Uprawa mechaniczna trudna. Położenie jest zazwy-· rdzy. Występują np. w m. Nowy Tyczyn-, pow.

Bielice nawapieniowe. Gleba pyłowa barwy czaj równinne z bardzo niewielkiemi spadkami. Trembowła.

2. Czarnoziemy iłolossowe gorsze (nazwa

popielalt'e; z żółtym odciena'e tn, wpaldaiącym woliw- Wymaga koniecznie drenowania. Najlepsze rezulkowy. Eluvium dość wyra~nie zall]'lSlOfwane. Prze- taty daje pszenica, buraki cukrowe udają się rów- miejs'Cowa "g1in:a żółta", "czruma ziemia", "rędzi­

wó:ewność i przCiP'tlszl az:alność diohra, czynna, do nież, lecz tylko w niektórych latach. Występują

na"). Gleba pyłowa barwy ciemno lub jasno bi"onUjP,rawy nie prz,edlstawia trudnO'śd. Skała leży po- np. wrn. Zuratyn, pow. Kamionka Strum.

zowej z p,O!pielatym odciellliem; podig~ebie przeważ­

niżej 100 cm. Węglan wapnia zalWien już w ilu2. Bielicoiłoloss (czortkowski) nazwa miejsco- nie ciemno bronzlQwego koloru z odlci,e niem popievium. Położona z.a'zwycza,j na płals'zczyzna'ch rów- wa "glina". Skład pyłowy w całym przekroju. latym (ciemniej1s zym lub jaŚllliejs'zym), rza~zi~j

nych. Ws'z ys,t!kie roś1.iny upI"lalWne Uldaiąsię dohrze, Eluvium zarysowane dobrze zazwyczaj od 15 z plamami brudno żółlteIIliij podło'że przewaznle

najlepiej j:ednak burak i. Występują 1lIp. w m. Kup- do 30 cm, iluvium natomiast głębsze około brudno żółte, miewa czasem O'dcieme siwe lub

cze, pow. Kamionka Strumi,łowa .

' 50 cm. .Gleby mało C'zYlIl!ne. PrzepUlszczalność ciemno brunatne. WaIrlStwa gleby gnt:bości około

i p'l1zewiewno'ść zła, obe'cność gleji wskazuje na ko: 25 cm; eluvium od 15 d040 cm. Podglebie jak i podDo A. III. e) należy zaliczyć

łoże zbite. Przewiewność i przepuszczalność zła,

nieCZllOŚĆ drenowania. Położenie jesrt zazwyczaJ

Rędziny kredowe

(nazwa mierjscowa "ru- równinne, a nawet czasami nizinne, spadki małe gOTS'Za niż w klasre IIIj znajdują Slię gleje. T~n ca~e­

mosz"). Gleha składa się z pyłu z domieszką droh- albo nawet bez spadków. Do uprawy łatwe o ile w go promu zimny, gleby ~ało. cz~e. ProChnlC~

ne'go pir.3ku i miraiłu. W podlglehiu znajdują slię svJ"oi'In cZaJsli'e zrobione, w pl1zedwnym raz,1e moż,e kwaśna. Węglanu wapma me zaWllera, czasClIml

okruchy wapienia 'kredQwe,go,. W podlo'żu wapień się zlewać i 'zaJskorupiać. Ps:z'e rn kadaje jles~,cze mo- trafia się pod pos1adą oIkruchów wapi'en:nych. Barkredowy występujący na głębokości około 50 cm. żliwe plo'llY. Występują 1l1jp. w m. Dawl'dlkowce, dzoczęsto w)'lstępują "pieprze" rdzawe. Uprawa

trudna. Plonuje względlnie dobrze, lecz częs-to zaBarwa ~lehycza,rna IZ odcieniem lekko bronzQlwym, po:w. Czortików.

wodzi. Występują np. w m. Dobrowlany, pow. ~a­

nakrapiana kropkami białemi. Podglebie barwy

3. Iły właściwe (nazwa miejscowa "czarna z~e­ leslZczyki, m. Brzeża.ny, pow. Brzeżany, m. Krowmpodobnej, wię'Cej j'ednaJk białych plam, podłoże

mia"

lub "glina"). Gleha pyłowa, ba<rwy od popIe- k'a, pow. Trembowla, m. Młyttl'~ska, pow. Trembo~

brudIno białe z żółto broIIJZowym odderriem. Gleba

o strukturze gru:ze~kowatej czynna, p~ewiewna lato żółtej do czarnej z bronzowyIJ? odcieniemj elu- wlla m. Kossów, pow. CzorVków, m. Nagórzanka,

i przepuszczalna. Węglan wapnia występuje w ca- vium prawie takie samOj iluvium bronzowo-żółte p'o~. Czortków, m. TO'l"skie, pow. Za.lelS~czyki.

łym profilu; konkre'Cyj żadnych me za!Wicxa. Poło­ z odcieniem brudno - popielatym (szarym). Ton

Do A. V. a} należy za,li:czyć

barw zimny. WalrstlWa~le1by ~rubośd o1ooło 20 cm.

żona za'zwyczaj jelslt na terenach płastkilch, na rówGmzelkowata

sl

t

r

ulktura

wysrtępuje

przeważnie

tylPiaski

(miejscowa nazwa "piaski"). Drobnoninaic h z maJłem na.chyleniem, a taJkże w dość szezial

r

niSlty

piasek

z n:i'C'W'idką domi'C'Sz:ką pyłu. Bal'ko

w

glebie,

na>tomi.aJSt

pocl:gle?ie

'

~

podłoże

jest

pr~­

rokich kotlina,c h. Uprawa dość trudna, wymaga

mocnego sprzężaju i roboty we właściwym czasie. w.iezawsz.e zbite. Iły te 'zaWl'era1ą węglan wapnIa wa gleby żółto-szaraj podglebie z jasno-żółtemi

JeSlt to gleba wybitnie p1s'ze,JlIn'a. Występują np. w w podłożu lub też są bezwap'~em1e. Gle'by o gor- plamami. W podłożu przeważnie piasek drobnoszych wł!lls'llościach HzycZIIlych. Próchnica prawie ziarnisty z rdzawemi plamami. Grubość glebyokom. Czam.yż, pow. Kamionka Strulm.

zawSlze kwaśna, przewiewność i ~rzelP~zc'za~olść ło 20 cm. Przewiewność i przepuszczalność dobre.

Do A. HI. należy dodać

zalZwyc!zaj nies;zczególna (wystęP:Ulą gl~}e). Zn~ldl!­ Są to gleby suche, położone zazwyczaj .na płaskich

h) Czarnoziemy iłolossowe. Bardzo podohne ją się kOlllkrerCJe pod pOStaJClą "pIeprzy . Poło~erue równilllach. Uprawa bar~zo łatwa, nn~~ plony

do czarnoziemów iłolossowych zaliczonych do tych gleb jest najrozmaitsze, może by~ ró:vnmne, żyta ikartoflt WystępUją ~. w m. Jazren1iCa Ruklasy II różnią się jednak większą zbitością po- faliste, bądź na dużych zboczach. Udaje s~ę psze- ~a,pow. Kwm:ionJka St.rurolło'W'a.

nica. Występują np. w m. Kobyłowłoki, pow.

dłoża względnie gorszą łamliwością, bądź to gorDo A. V. c) należy zaliczyć

Trembowla, m. Jam.ów, pow. Trembo:wla, m. Zuraszą gruzełkowatością. Próchnica występuje o chaRędziny

gipsowe. ~rubość gleby. i podgl~bia

rakterze nieco kwaśnym gorszej j,akości. Ton ko- tyttl, pow. Kamionka.

poniżej 50 cm. Slkł<lJOO stę :z pyłu 'Z ~mlesZiką miału

lorów zimniejszy niż w klasie II. Węglanu wapnia

4. Szczerki mocne (nazwa miejscowa "czarny oraz piasku. Barwa gleby od ~zaJre) z bronzowym

nie zawiera, trafiają .się natomiast konkrecje żela­ piasek" albo "piasek"). Gleb~ pias~cz~sta z domi.e-. odcieniem do czarno-bronzowe). Gleby bardzo zaza (pieprze). Najlepie~ udają się pszenice, dają siką pyłu barwy żóbto SlZare) z W.l'ęcC<} lub mnIe) wodne za suche. Udawać się może na nich pszenijednak niższy plon niż w klasii e poprzednie,j. Wy- hrorrzowym oddeniemj eluvium szare z żółtym lub ca tylko w roku przekropnym. Występują np. w

stępują np.: w m. Młyniska, pow. Trembowla, m.

j<lJsno bromowym odclieniemj iluvium brudno żółte m. Torskie, pow. ZaIeszczyki.

Kalinowszczyzna, m. Cz·o rtków - Wygnanka, m . z szarym odcienIem, występują plamy bron:zowe

Kolędziany, m. Dawidkowce, pow. Czortków,

a czas·ami i siwe; podł'olże jest za!zwyczaj hrudno

m. Nyrków i m. Stare Zaleszczyki, pow. ZaJesz- żółte z czamo broifl'zoweroi lub sń'Wemi plamami. Ił

Zalącznik Nr. 12 do zarządzenia Miczyki, m. Brzeżany, pow. Brzeżany.

występujący w podłożu. 1lIre głębIej niż .100 cm. jest

nistra Skarbu (poz. 289).

z!lIzwyczaj zbity i węglanu wapmame zaWlera.

Do A. III. należy dodać

Struktura gleby jest mniej lub więcej luźna w zależ­

INSTRUKCJA REGJONALNA

i) 1. Zbielicowany iłoloss na lossie mieiscowa ności od ilości i iakościdodatku pyłowego. PrzeDLA WOJEWóDZTWA WILENSKIEGO

naz:w·a ".gnna.". Gleba pył:OIWa baJ1'WY mniej lub Wię­ wiewność i przepuszczalność podł?ża z reguły z~a

cej brudno-żółtej - o odcieniu popielatym, grubo- (prawie wszędzie spotykamy ~leJe), drenowa,me

Do A III b zaliczyć należy

ści dlo 20 cm. Eluvium b!llrwy brudno żółtej z cie- konieczne. Połozone zazwyczaJ na terenach ro:vmtl!O brOJllZ!Owemi pla;mam~z W'trące,mami osWIci ninnych, płaskich. Pod względem uprawy są to zl.e1. Bielice pyłowe napiaskowe. Warstwa

krzemionkowej barwy s!zarei; Huvium takie samo mie bardzo łatwe, udają się przeważnie żyta, le1:z próchniczna szara i ciemno-szar,a około 30 cm.

w kolorze, podł.oże słomlkowo żółte. ' Ton barwy i pszenica daje mo.żliwe plony. Ziemniaki rod~ą ~ię Skład gleby i podglebia pyłowy z domieszkl\ piaciepły. EluViium cliolbrze wy!kszt<lJkone około 40 cm.; również dobrze. Występują np.: w m. Jazlem~a sku, grubości większej niż 100 cm, na podłożu

i:1uvium zaWlsze ·g,r ubsze. Grubość całei W<lJl1Sltwy Ruska, pow. Kamionka, m. Bud~i Nieznanowskle, piaszczystem. Przepuszczalność i przewiewność

iło16ssu waha się olklQło 100 cm. Pr~ewieWlllość

pow. Kamionka, m. Huta Połomeczna, pow. Ka- dobra z natury lub skutkiem drenowania. Uprawa

i przepuszczalność dobra. Węglanu wapnia w ";,,ar- mionka.

łatwa. Ter,en lekko-fali:sty i falisty. Udaią się: ży­

sŁwach powierzchniowych nie spotykamy, dopler.o

to, jęczmień, owies, koniczyna czerwona, zi~mnia­

Do A. IV. dl) na,l'eżyzaHczyć

WYSltępuje w podłożu, gdz:ierównlież występują

ki, pszenica ozima na oborni~u ~rzy dobre) upr~­

j drobne konkrecje. WłaJsll/O'ści co do tliPl"IalWy łrutwe.

Rędziny gipsowe (nazwa miejscowa "skoruwie. Występują np.: w m. N1e~leż, gm. Rudo~l­

Rośliny tliPrarwne udJaJją Isię Wlszystkie, nailepsz.e plo- pień" albo "groszkowa ziemia"). Gleba składa się

no, pow. Wił. Trocki, m. Worlllany, gm. WormaIIlY daje pSlzClllica. Występują np'. w m. Buszcze, z pyłu z domieszką miału oraz drobnego piasku ny, pow. Wił. Trocki.

.

pow. Brzeżany.

kwarcytowego. Gleba barwy od jasno-szarej z bron2. Bielice piaszczyste. Warstwa próchniczna

2. Iłolossy czortkowskie (lekko zbielicowane) zo.wym odcieniem do czarno-bronzowej, zawsze na- popielata, szara lub cie~no-szara. oko.ł~ ,25 cm.

,u a:z wa mrejls.c owa ,,'o.z ama ziemia" . Gleba Q grU'bo- krapiana białemi centkamij podglebie przeważnie Grubość warstwy gleby 1 podglebIa mllle)SZa ~d

ści do 20 cm. balr wy 'SlZlalre'j iZ odcieJlliem oliwkowo tegoż koloru co i gleba z wyraźniejszemi nakropie1 metra. Przechodzenie warstw gleby w podglebIe

ż ółtym, skład pyłowy. Eluviumcienkie, chociaż niami szaro-białemij podłoże koloru szaro-białego

łagodne; podglebia w podłoże wyraźne. Iluwjum

wyraźnie z.a rysowane, iluv1um natomiast grubsz,e. przeważnie nakrapiane żółto względnie jasno-brondobrze wykształcone. Skład piaszczysty ze.zna~z­

Przewiewność i przepuszczalność dobra. Struktu- zo.wo. Grubość gleby i podglebia przeszło 50 cm

ną domieszką części pyłowych. W podłozu głtna

ra gleby, gruzełkowata w i1uv~u?I'.w podłożu jest do podłoża gips:QIwe·~o. Gleba powstała .z e ~ie­ chuda. Ton ciepły. Przewiewność i przepuszcza~­

zbita. Ton barw pastelowy mnH~J clepły. W latach trzelllia gipsu z dodatkiem maJrglu Ol1az pialslków ność dobra. Do uprawy łatwa. Teren lekko-.fal~­

suchych łatwo się spieka i może być zawodna. kwrurcyto'W)"ch, nald!to traf.i:a siię niekiedy dlomies:z- sty, lub pagórkowaty. Stan ~ód.gru?towych. lll~k!.

Udają się wszystkie rośliny uprawne, najlepsze

ka pyłu. Struktura gleby i pocllglebi.a prawice zaws·ze Drenowanie zbyteczne. Udają SIę: zyto, JęczmI~n,

plony iednak daje pszenica. Występują np. w m. grU'zełlkowata; przepuslZ'czalność :i przewiewność owies .z iemniaki, koniczyna czerwona, pszemca

dobre. Węgl<lJn wapni,a zawi'e ra w oałym proHlu. ozim~ na oborniku przy dobrej uprawie .. Wystę­

i pow. Tremhowla.

.

Występuje zazwyczaj na stokach ostrych w dorzepują np.: w m. Piotrowszczyzna, gm. Me)sza~oła,

Do A. IV. a} należy Iza~iczyć

cza:ch l'izek lub też j,alko wtytw6r przełalWicowania pow. Wił. Trocki, m. Brzozówka, gm. Wormany,

Bielice pyłowe napiaskowe (mieiscowa nazwa u podnóży skał wapiennych. Uprawa zazwycz~j po\\,. Wił. Trocki.

..piasek biaiły"). Barwa gleby żó~to-polPiełata z 0&- średnio-ciężka, wymaga koniecznie ro.boŁy termI3. Iły. Warstwa próchniczna barwy szarej

oielJlltem oliw!lrowymj eluvium j:asno żółte z lekkim nowej:. Jako W!ll1"Slz tat rokkzy je,s t glebą zawodną.

20

cm.

Struktura słupkowo - pryzmatyczna. Przepqp.ielatym odcietlliem; podł'oże uwal'istW101WalJlle: Udaje się na niej p'Slzenka. Wystę,pująIllP. w m. Uła­

puszczalność

i przewiewność dobra. Położone wysz.owiJce,

pow.

CZIOrtlków,

m.

Zuków,

pow.

Brzeża­

lekiko bro1l:Zowe naprzemian 'Ze sł,omkowo sliwem.

soko.

Węglan

wapnia występuje na 55 cm. Uprawa

Gleiba , slkł!llda się 'z pyłu z dlomii'CiSlzlką drobn,e go Ip ia- ny, m. i pow. Br.z.eżalIly.

je więcej białych plam; podłoże koloru biało-sza­

rego z żółto-bronzowemi plamami występuje na

głębokości około 70 cm. Gleba o strukturze gruzełkowatej czynna, przewiewna i przepuszczalna.

:Węglan wapnia występuje w całym profilu. Teren

na którym znaj.d ujemy powyższą rędzinę jest zazwyczaj płaski z lekkimi spadami. Uprawa trudna

wymaga t.erminowej roboty; może się zbrylać.

Udaje się na niej naJjlepiej pszenica. Występują

np.: w m. Kupcz.e, pow. Kamionka.

sku krzemionkowego. W podgIebiu p'rzewaźa pył,

w podłożu piasek. Warstwa pyłowa grubQści

mniejszej od 100 cm lecz większeą od 50 cm. Gleba ciz ynna. PrzepUlSlzc'zaLność i przewiewność dobra. Uprawa łatwa. Poło,ż'eniiez.aJzwyczaj równina

z lekkiemi spadkami. Wydajno.ść roślin uprawn'Y'Ch dobra, żyto dai'e większe plony niż pszenka.

Ziemni<lJki udają slię bardzo dobrze. Występuią np.

w m. Zelechów, pow. Kamionka Strum.

..y,"

Nr. 243.

niezbyt trudna. Udają się: pszenica ozima,. jęcz­

owies, koniczyna czerwona, len. Występu­

je np.: w m. Szkunciszki, gm. He nnanowicka , pow.

Dzisna.

mień,

Do A. IVa) należy zaliczyć

1. Szczerki lekkie. Warstwa próchniczna barwy szarej, grubości conajmniej 30 cm. Składa się

z piasku z dużą ilością części pyłowych. Podglebie podobne, lecz jaśniejsze. Przepuszczalność

i przewiewność bardzo dobra. Uprawa bardzo ła­

twa. Udają się: żyto, jęczmień, koniczyna czerwona, pszenica ozima na oborniku, buraki pastewne,

marchew pastewna. Występuje np.: w m. Nowosiółki, gm. Kucewicze, pow.Oszmiana.

2. Bielice piaszczyste. Warstwa próchniczna

popielata, szara lub cie.p lno-s.z ara grubości około

20 cm. Gleba i podglebie piaszczyste. Przechodzenie gleby w podglebie oraz podglebia w podłoże

mniej wyraźne. Iluwjum mniej wykształcone jak

w klasie III. W podłożu glina czerwona na głębo­

kości większej niż 100 cm. Przewiewność i przepuszczalność dobra lub średnia. Teren falisty lub

pagórkowaty. Stan wód gruntowych ni's ki. Udają

się : żyto, ziemniaki. Gorszy plon jęczmienia . Koniczyna czerwona czasem zawOdzi. Występuje

np.: w m. Świr Steckowski, gm. Świr, pow. Świ·ę­

ciany, m. Mosarz, gm. Kozłowszczyzna, pow.

Postawy.

3. Bielice pyłowe - napiaskowe i nażwiro­

we. Warstwa próchniczna szara i ciemno-szara.

Skład gleby i podglebia pyłowy i pyłowy z domieszką piasku o grubości przeszło 50 cm. Podłoże piasek z możliwą dom ie szką żwiru. Przepuszczalność i przewiewność dobra. Uprawa łatwa. Teren

równy lub falisty. Udają się: żyto, ziemniaki, gorszy plon jęczmienia, koniczyna czerwona czasem

zawodzi. Występuj,e np.: w m. Worniany, gm.

,W orniany, pow. WiI. Trocki.

Do A. IV h) należy zaliczyć

1. Gliny. Warstwa próchniczna płytka ciemno-szara lub szaro-czerwona. Skład koloidalnopyłowy lub pyłowy. Struktura zbita - z zaznacza~ącą się budową lekko-pryzmatyczną.

Przepuszczalność i przewiewność średnia lub zła. Wystę­

pują oznaki oglejenia. W podglebiu i podłożu, a czasem we wszystkich poziomach występuje węglan

wapnia. Uprawa trudna. Gleba łatwo zbrylająca

się. Wrażliwa na nadmiar i brak wilgoci. Teren falisty lub pagórkowaty. Udają się: pszenica na

oborniku, owies, peluszka, len, koniczyna czerwona. Zyto, ziemniaki zawodzą. Występuje np.

w m. Nr. 3 Budy, gm. Podbrzezie, pow. Wił. Trocki,

m. Bilciany, gm. Dukszty, pow. Święciany, m. Horki, gm. Prozorki, pow. Dzisna.

2. Iły. Warstwa próchniczna s·z ara i ·c iemnoszara. Skład iłowy. Struktura słupkowo-pryzma­

tyczna. Węglan wapnia występuje od 75 cm. Przepu szczalność i przewiewność śre, dnia. Występuj, ą

oznaki i plamy oglejenia. Uprawa bardzo trudna.

Przy znajomości warunków glebowych i klimatycznych udają się: pszenica na oborniku, owies,

jęczmień, len. Zyto, koniczyna czerwona zawodzą.

Ziemniaki nie udają się. Występuje np.: w m. Bazylopol, gm. Szarkowszczyzna, pow. Dzisna.

Do A. V. a) należy zaliczyć

1. Szczerki lekkie. Warstwa próchniczna grubości conajmniej 20 cm. Zabarwienie szare i jasno

szare. Podglebie i podłoże jasno-żółte. Skład warstwy próchnicEnej piaszczysty z domieszką części

pyłowych. Podglebie i podłoże piaszczyste. Czasem występują warstwy scementowanego piasku

ze żwirem i wtrącenIa chude1 czerwonej gliny.

Przepuszczalność dobra lub średnia.

Przewiewność dobra. Uprawa łatwa, Teren lekko-falisty lub

falisty. Urodzaje żyta, łubinu, ziemni/lików, gryki

śre,dnie. Występuje np.: w m. Kamienny Ług, gm.

Szumska, pow. Wił. Trocki, m. KukIszki, gm.

i pow. Święciany.

2. Drobne piaski głębokie. Warstwa p~óch­

niczna szara i jasno-szara grubości około 25 cm.

Skład drobny piasek. Przewiewność i przepuszczalność dobra. Uprawa bardzo łatwa. Wrażliwe

na brak opadów. Sredni urodzaj łubinu, żyta, ziemniaków i gryki. Występują np. ~ w m. Kucewicze

gm. Kucewicze; pow. Oszmiana, m. Kuna, gm

Rzesza, pow. Wił.Trocki, m. Zułów, gm. Podbrodzie, pow. Święciany.

.

Do A. V. b) należy zaliczyć

. 1. Bielice pyłowo-glejowe.Warstwa próeh~

lllczna szara 15-20 cm. Skład pyłowy i piaszczysto-pyłowy. WyiStępUjlą hUffi.o:sowo-żelazisłe plamy w gleju zalegającym w podglebiu. Zabarwienie

podgle'b ia i podłoża sino-szare. Ton zimny. Przepuszczalność i przewiewność zła. Warstwa próchniczna nasiąkliwa. Meljoracja bezskuteczna. Uprawa trudna. Wrażliwe na brak i nadmiar opadów.

Średni urodzaj owsa, seradeli, lnu i peluszki. Łu­

biny nasienne ?ie dojrzewają. Obficie wys. tępuje

rdest. WystępUl,ą np.: w m. Stary Raków, gm. Raków, pow. Mołodeczno, m. Kozorowszczyzna, gm.

Krewo, pow. Oszmiana.

MONITOR POLSKI.-Dnia 22 października 1935 r.·

2. Iły glejowe. Warstwa próchniczna szara

15 cm. Skład - ił. Pod warstwą próchniczną widoczne plamy gl,ejowe i rdzawe. Konkre cje wapienne na głębokoś ci około 70 cm. Absolutny glej

w podłożu poniżej 100 cm. Przewiewność i przepuszczalność złe. Uprawa bardzo trudna. Średni

urodzaj owsa i lnu. Ziemniaki nie udają się. Meljorac.j,a bezskuteczna. Występuje np.: w m. Czerwony Dwór, gm. Szarkowszczyzna, pow. Dzisna ..

Do A. VI. a) należy zaliczyć

1. Piaski suche niespójne. Warstwa próchniczna szara i jasnoszara do 20 cm. Skład luźny

piasek. Przewiewność i przepuszczalność dobra.

Uprawa bardzo łatwa. Wrażliwe na brak opadów.

Niskie plony żyta jarego, ziemniaków na oborniku, gryki i łubinu. Występują np.: w m. Zulów,

gm. Podbrodzie, pow. Swięciany, m. Kucewicze,

gm. Kucewicze, pow. Oszmiana, m. Nowosiółki.

gm. Kucewicze, pow. Oszmiana.

2. Piaski naźwirowe. Warstwa próchniczna

szara grubości około 15 cm. Skład luźny. Piasek

i żwir w podłożu. Przewiewność i przepuszczalność dobra. Niskie plony jarego żyta, gryki i łu­

binu. Teren falisty. Wrażliwe na brak opadów.

Występują np.: w m. Borówka, gm. Dukszty, pow.

Swięciany.

,,-

3.

Zwiry.

Warstwa próchniczna szara gru-

bości około 20 cm. Skład we wszystkich poziomach żwir z kamykami. Przewiewność i przepuszczalność dobra. Uprawa łatwa. Grunt suchy,

wrażliwy na brak opadów. Teren falisty. Urodza~e

niskie: żyta, gryki i łubinu. Występuje np.: w m.

Kuś liszki,

gm. i pow. Swięciany.

Do A. VI. b) należy zaliczyć

Piaski podmokłe. Warstwa próchniczna szara

i ciemno-szara grubości około 20 cm o składzie

piaszczystym z próchnicowemi zaciekami i żelazi­

s~e~i p.lamami .lub plamami próchnicy. Skład podglebla l podIoza pIaszczysty, często z procesami

oglejenia. T on zimny. Przewiewność zła skutkiem

wysokiego stanu wody. Teren równy zaklęśnięty.

Uprawa łatwa. Urodzai niski owsa i ziemniaków

le~ ~ie rodzi ,,:,cale. Występu;'e np.: w m. Now~

Wu~s, gm. Dru)ska, pow. Brasław, m. Hajliszki,

gm. Hodudska, pow. Święciany.

Załącznik Nr. 13 do zarządzenia Ministra Skarbu (poz. 289).

INSTRUKCJA REGJONA.UNA

DLA WOJEWODZTWA WOŁYŃSKIEGO.

Do A. I b) należy zaHazyć

. . Czarnoziemy 100sowe. Gleba grubości powyze) ~ .cm pyło~a,~ d~j lZawartOlŚci próchnicy

s~odkiel, o barwIe CIemneJ, przyczem powi<erzchmowa warstwa gleby jest demniejlSza od głębiej

połOŻ?Dej. Podłoże loss, głę,bolki ponad 1 m. Wę.glan

'vapma występuje we wszystkkh wars1wach. Gleby te są łatwe do. uprawy, ciepłe, czynne, przepuszczalne, prz;ewlewne, dostateoZinie wilgot.ne

n~e wyma,gaią mdjoracji i dają wysokie p[ony na~

wet szlache~tnyoh warzyw. Występują np. w m.

Omelana WL!Clka i m. Kwasiłów Cz.esIki, pow. Równe, w m. Lawrów, pow. Łuck.

n.

Do A.

ibl należy zaliczyć

1. Czarnoziemy lOssowe. Gleba pyłowa z dużą

zawa~cią próchnicy s-lodU<iej, o barwie ciemne:,

g~boscl od. 30 cm dQ 50 cm. Podglebi<e loss próchD1'cz:n~, Q .~lleco ja'śniefszem .zabarWieniu niJż gJ..e.ba.

P?dłoze..lo~s . .Wę·glan wapn~a występuje w podglebIU P'OD1ZeJ 50 cm w postacl piSeuaomyc.eljum, białyc1h 'Oczek lub l~le<:z.ek. Gleby łeni.eco trudniejsze do uprawy:, ~lepł<e, ozynn·e, o bardzo. łwgoonych

spa<łkach. MmeJ przepusz1czalne Ii przewiewne 'Od

czarnozi~ów ~lasy I. :Meljoncji nie wymagają,

d?stateczme WIlgotne. NIezawodne urodzaje pszemey, buraków cukrowych, ięczmienra i pIo.ny bardzo d'Obre. Występują np. w m. Międzyrzeczu, m.

N~ Ko.rcu, m,. Cz.erncy, . m. Kryłowie, pow.

Rowne, w m. MliZoczu, m. Dermaniu Pańskim,

P'OW. Zdołbunów, w m. Panłalji, pO'W. Dubno" w m.

Połonc;e,. pow. ŁUdk,. ,:,,~. Chociaczowie, pow.

WłodzImterz, w m. LI:m owl1e, pO'W. Horochów i w

m. Nowy Dwór, pO'W. Równ,e .

2. Czarnoziemy głębokie. Gleba pyłowa z za.

wa;t~ością próchnicy słodkiej o barwie czarnej, gru'bosel około 100 cm, n:a .podło'żu lo~s'owem lub piaskowem. Węglan wapma wy5tępuJe bardzo głębo­

ko, lub n~e występui'e wcale. Gleby te do uprawy

tr~Di~j,sze, ciepł.e, c·z ynne,. }.e~o ,faHs~e. MeljoracJI me wymagają, st.osunkl wtlgotno'ŚclO.we nie'c o

gorsze skutkiem gorszej przepuszczalności i przewiewności niż w czamo'z iemaoh lossowych. Urowzaje pszeni<:y, jęezmi'en~a, buraków cukrowych,

'koniczyn cz'erwon,Ych !Są na ni~h p'e wne i plony

wySOlkle. Występ1l')ą np. w m. Rorzważu, pow. Zdoł­

bun ów i: w m. Czarukowie, pow. Łuck.

3. Czarnoziemy iłolossowe. Gleha pyłowa

o roac.znej zawartości próchnicy, .grubo'ści około

30 cm i: podglebi,e około 5'0 cm. W podłozu iłoloss.

Barwa gleby ciemna. Węglan wapnia występuje

13

głęboko.

Uprawa średnio-łatwa, przewiewność,

przepuszczalność i stosunki widgotnościowe dOJb re.

Położenie równe. Dość wra.żliwe na suszę i nawmiar wilgoci,. Przy sprzyj'a'jących warunkach atmosferycznych plony pszenky, rzre paku, j·ęczmi·enia,

buraków cuhowych mogą być wysolk ie. Występują

np. w m. Kłopoczyn, pow. Włodzimierz ~ m. Bożów, po'w. Horoohów.

Do A. II. c) należy zaliczyć

LOssy całk.owite głębokie. Gleba pyłowa z domieszlką próchnicy słodkilej. Grubość gl0by około

3() cm, barwy szarej, z odcieniem żółtawym. Podłoże i podglebie loss.W ęglan wapnia występuje

podglebiu w postaci laleczek i białych ()<:(Lek.

Gleby te do uprawy łatwe, c.iepłe, czynne, faliStOIŚĆ ich jest dlOŚĆ duża, przepuszczalne, przewiewne, wysoko położone wz,ględem zwierciadła

. wód gruntowych, czasami trochę z'a sUCihe. Ni'e zawodzą na nich ps~enice, j,ęczmiona, huraki cukrowe i plony dają barcLzo dOIb re. Występują np. w m.

Uściług, pow. Włodzimierz, w m. Didycze, m. Metelnia, m. Ferdynandów, pow. Łuck.

Do A. II. f) należy zaliczyć

Rędziny vel borowiny. Grubość gleby pOWY·

ze) 50 cm. Barwa ciemno-poprel'a ta lub czarna.

Przewaga -części pył.owych, węglan wapnia wystę­

puje w glClbie i podglebiu. Podłoże wapienne,

marglowe. Gleby do uprawy nieco trudniejsze,

ciepł,e, czynne, lekiko faliste, przepuszczalne i przewiewne. Stosunki wilgotnościowe trochę gorsze.

L.;dają się na nich: pszenica, jęczmień, buraki cukrowe, dając plony bardzo do:br~. Występują np.

w m. Szack, m. Wiszniów i m. Switaź, pow. LubomI.

Do A. m. a) należy zaliczyć

Lossy płytkie napiaskowe i nawapieniowe.

Grubo,ść warstwy lossowej przeszło 50 cm, grubość gleby ponad 25 cm. Barwa gleby szara z ż ół­

tym odcieniem. W podłożu piasek lub wapiel'l.

Węglan wapriia może występować w podglebiu.

Do uprawy łatwe, ciepłe, czynne, mniej lub wię ­

cej faliste, przepuszczalne i prz,e wiewne. Wzglę­

dem zwierciadła wód gruntowyc'h położone wysoko, dość wrażliwe na posuchę. Udaje się na nich

bardzo dobrze żyto, ziemniaki, owies; plony pszenicy, buraków cukrowych, jęczmienia zadawalniające. Występują np.: w m. Grabów i m. Hołownica, pow. Równe, w m. Ożenin, pow. Zdołbu­

nów, w m. Ledóchówka i m. OzJijew, pow. Dubno i w m. K.ołpytów, pow. Horochów.

v.

Do A. III. b) należy zaliczyć

1. Bielice pyłowe. Gleba grubości ponad 30

cm. Barwa gleby szara. Warstwa równoziarnista,

pyłowa o grubości przeszło 100 cm, na podłożu

piaszczystem. Przepuszczalne, przewiewne, czynne, do uprawy dość łatwe. Położenie równe, spadki łagodne. Plony żyta i ziemniaków dają wysokie,

pszenicy, buraków pastewnych, koniczyny czerwonej - średnie. Występują np. w m. Huszczy,

pow. LubomI.

2. Bielice pyłowe naglinowe. Warstwa próchniczna gleby do 30 cm. Warstwa równoziarnista

pyłowa grubości około 100 cm na podłożu z chudej gliny przepuszczalnej bez węglanu wapnia.

Przepuszczalne i przewiewne, do uprawy łatwe.

Plony żyta i ziemniaków wysokie, pszenicy, buraków i koniczyny - średnie. Występują np. w m.

TopóJno pow. Łuck.

3. Szczerki mocne. Grubość warstwy akumulacyjnej conajmniej 30 cm, ze znaczną zawartością

próchnicy. W glebie i podglebiu piasek drobnoziarnisty, w podłożu glina nie głębiej niż 100 cm.

Gleba o barwie szaro-popielatej z odcieniem brunatnym. Położenie równe lub lekk.o-faliste. Przepuszczalne, przewiewne, czynne, do uprawy ła­

twe. Nie zawodzą na nich żyto, owies, ziemniaki

i dają plony bardzo wysokie. Buraki cukrowe już

mogą zawieść, zwłaszcza w latach suchych. Występują np. w m. Rymacze, pow. LubomI.

Do A. III. e) należy zaliczyć

Rędziny czarne i białe. Gleba grubości powyżej 30 cm, barwa jasno lub ciemno szara. Struktura gruzełkowata lub więcej zwięzła, zależnie od

stanu kultury i większej lub mniejszej domieszki

gliny i piasku. Na podłożu wapiennem. Węglan

wapnia występuje w glebie. Gleby te do uprawy

trudniejsze, ciepłe, czynne, równe lub lekko faliste, przepuszczalne i przewiewne, wrażliwe na suszę. Plony pszenicy, buraków cukrowych, rzepaku, jęczmienia przy sprzyjająych warunkach atmosferycznych mogą być bardzo wysokie. Wystę­

pują np. w m. Ostrówek i m. Kuźniszcze, pow. Luboml, w m. Werba, pow. Włodzimierz, w m. Myślina pow. Kowel i m. Woronczyn pow. Horochów.

Do A. III. należy dodać

h) Lossy na piasku. Gleba pyłowa z zawartością próchnicy grubości około 30 cm. W podglebiu

loss grubości około 60 cm. W podłożu piasek. Barwa gleby czarna lub ciemna. Gleby te czynne, w

położeniu mniej lub więcej falistem. Plony pszenicy, jęczmienia, buraków cukrowych i koniczyn

czerwonych - dobre, jednak już niższe jak w

MONITOR POLSKI.-Dnia 22 października 1935 r.

klasie H. Występują np. w m. Ożenin pow. Zdoł­

bunów, w m. Borki i m. Muchawiec pow. Krzemieniec, w Ul. Babin pow. Równe.

Do A. IV. aj należy zaliczyć

1. Szczerki lekkie, mniej lub więcej zbielicow~ne .. ~rubość warstwy gleby próchnicznej conaJmnt~J 30 cm. Piasek drobno i średnio-ziarnisty

z domleszką pyłu, w większej lub mniejszej ilości

w glebie i podglebiu. Podłoże piaszczyste. Barwa.

gleby szara, struktura gruzełkowata. Przewiewne,

pr.zepuszcza~ne, położenie płaskie lub z łagodne­

m1 spadkamI. Do uprawy łatwe. Niezawodne i dobre plony żyta, ziemniaków, owsa, białej koniczyny, a na oborniku nawet pszenica daje stosunko":0 niezł~ plony. Występują np. w m. Czetwertnta, m. K1werce, m. Fransuzy i m. Chorłupy, pow.

Łuck.

Nr. 243.

DZIAŁ

spływanie wód opadowych i zmywanie oraz wypłukiwanie składników odżywczych. Gleby te czę­

sto zsychają się, pękają w czasie posuchy i plony

na nich są zawodne. Uprawa trudna. W warunkach atmosferycznycl;t sprzyjających pszenice, koniczyny, jęczmiona, żyto udają się dość dobrze.

Występują np.: w m. Białystok, pow. Łuck.

Do A. V. a} należy zaliczyć

1. Szczerki lekkie. Warstwa gleby grubości

co.najmniej 20 cm barwy jasno-szarej z małą dom1eszką pyłu. Cały profil tych gleb składa się

z piasku średnio i gruboziarnistego z bardzo małą

domieszką gliny. Czasami bywają warstwy żwiro­

we. Gleby te są przepuszczalne i przewiewne, do

uprawy łatwe. Położone płasko lub z lekkiemi

spadkami. Bardzo wrażliwe na suszę. Przy korzystnych opadach, na zielonych nawozach i oborniku dają średnie plony żyta i ziemniaków. Występują np.: w m. \V/iszenka, pow. Łuck, m. Szubków, pow. Równe, w m. K;ołpytów, pow. Horochów.

2. Bielice pyłowe nawapieniowe. Grubość

warstwy równoziarnistej pyłowej nie przeaosi

1 metra. Barwa g.leby szara. Na podłożu wapiennem. Węglan wapnia występuje tylko w podłożu.

2. Piaski całkowite. Warstwa gleby grubości

Przepuszczalna. przewiewna, czynna do uprawy

około 20 cm o barwie jasno-szarej. Na całej głębo­

dość łatwa. Położenie równe, spadki łagodne. Glek'ości promu pia's ek drobno i średJniozl,a-miJsły, cza~a rolniczo średnio-dobra. Dość zawodna. Plony

zyta, owsa, ziemniaków przy sprzyjających warun- sami nawet gruboziarnisty, w tych wypadkach byka~h atmosferycznych daje zadawalające .. Wystę­ Wa poziom wód wyż;szy. Gleby te przewiewne,

przepUlsl!czalille,dJo uprarwy bat'ldzo łatwe. Węg'lanu

pUJą np. w m. Topólno pow. Łuck.

wwplllia nie z aw.ierają. O ;ile pOz1'Om wód niŻiszy,

3. Bielice pyłowe płytkie napiaskowe. War- wraż1rW'sze !Są na sus:zę, dlatego też '~awodne i nies~~a równoziarnista pyłowa o grubości mniejszej

urod:zajne. PIOlily żytCll,z·iemn!iaków, ł'Ulbinu, ser a:dJeli

mz 100 cm warstwa akumulacyjna około 25 cm są z8JdJalwalniające tylko przy dostatecznej ilości

o barwie szaro-popielatej. W podłożu piasek dro- opadów i częstem s,tO's'o waniu w płodozmianie z~ebnoziarnisty lub gruboziarnisty z domieszką gliny. 10000ych nawozów ·i OIDomilka, w prw>C1'W111:ym ra:z.ie

plony dają nislk,ie. Na podmokłych ikacwa1ikCllch mogą

Węglan wapnia nie występuje. Gleby te do uprawy dość łatwe. Położenie równe lub pagórkowate się udawać warzywa, jaJk hrtildew, klljpUlsta; Wystę­

o słabych spadkach. Stan wód gruntowych niski. pują np. w m. Orłówka, pow. Sarny, w m. Deraż­

Przepuszczalne i przewiewne dostatecznie. Rolni- ne, pow. Kostopol, w m. Rokitnica, m. Myślina

czo średnio-dobre, przy braku opadów zawodne. i m. Mielnica, pow. Kowel, w m. Białowszczyzna,

W warunkach sprzyjających przy częstem nawo- pow. Włodzimierz, w m. Radziwiłłów, pow. Dubno, w m. Bereżce i m. Wiszniów, pow. LubomI.

żeniu dają plony żyta, owsa, ziemniaków, nawet

pszenicy zadawalniające. Występują np. w m. Re3. Piaski nawapieniowe. Grubość warstwy

macze, pow. LubomI, w m. Hołoby, pow. Kowel,

gleby o:kolło 20 cm. Gleba i podJgleMe p.iCllsek różno­

w m. Stepań, pow. Kostopol, w m. Wielkie KlecZ'iar;n~slty na podilo'żu wapie.nnle m wy\Stępującem na

kie, pow. Równe, w m. Miedwieża Duża i m. Kagłębolkośd około 100 om. Przepuszczalne, przewiiemieniusze, pow. Łuck, w m. Serniczki, pow. HoroWIOe, łatwe dlo Ulpr.a wy, pOz1lom wódl ruski, suche

chów i m. Przesławicze, pow. Włodzimierz.

i IzaJW()Idine. P'rzy 'sip'Czyja,jących op'a·da'Ch na zielo4. Bielice piaszczyste. Warstwa gleby grubo- nych nacwozach, częsts:zem nCllwożeniu Olbornikiem

ploln y żyta,ziemniaików, łUlbinu - średnie, w prześci około 20 cm, barwy popielatej; w podglebiu

piasek gruboziarnisty z gliną czerwoną, w podło­ chwiYIffi C(ljzie nl]skie. Występują 11ip. w m. Studzianka, pow. Dubno.

żu na głębokości mniejszej niż 100 cm piasek gruboziarnisty z gliną i bardzo dużo kamieni piaskowDo A. V. b) należy zaliczyć

ców. Węglanu wapnia nie zawierają. Przepuszczalne, przewiewne. poziom wód niski. Położone

Piaski podmokłe. Warstwa gleby grubości popagórkowato. Wrażliwe na suszę. Plony żyta, wyżej 20 cm, wierzchnia warstwa z . domieszką

ziemniaków, łubinu niskie. Występują np.: w m. !próchn~cy ii. części lPyłoW!yCh: W podglehiu i podło­

Hubków, pow. Kostopol.

żu p-i:ass,elkgrubol!ia'ffi~sty. W ę,glam wapnia przeważ­

me

nie wys:tę,pufe. Zwi'erciadło wód gruntowych

5. Szczerki mocne. Warstwa gleby o grubości

dlość wysoko. Przepus:zczalność dohra, przewiewokoło 30 cm. Barwa szara. Piasek średnio lub gruboziarnisty w glebie i podglebiu, w podłożu glina ność g'Ors:za, mniej depłe ,i -czynne, wymagające

na głębokości poniżej 100 cm. Węglan wapnia nie mełjor.acp, położone p~als.ko bez 'SipadJków. Do uprawy łatwe. PIony owsa, mJies,z~nelk,okopowych na

występuje. Położenie równe, spadki łagodne. Przeprus'zę w korzystnych warunkalch .dają dobre. Wypuszczalne, przewiewne, do uprawy łatwe, czasem bywają za suche. Plony żyta, ziemniaków, · stępują np. w m. WiiJszniów, pow. LuJboml i m. Mielowsa przy korzystnych opadach dobre. Występu­ tti'ce, pow. KoweI.

ją np.: w m. Gruszówka, m. Hubków, pow. KostoDo A. V. c) naJeży zaliczyć

poi i m. Szubków, pow. Równe.

Rędziny kredowe płytkie (o nazwie mIeJscowej "rumosze"). Warstwa gleby barwy szarej, sła­

Do A. IV. b) należy zaliczyć

bo rozwinięta, ze znaczną ilością kamieni wapienBielice glejowe. Warstwa gleby grubości oko- nych, na podłożu skalisŁo-kredowem, występują­

ło 20 cm. W podłożu glina cięższa lub chuda piaszcem na głębokości około 30 cm. Węglan wapnia

czysta; występują plamy lub warstwy glejo- zawierają. Przewiewne, przepuszczalne, do uprawe. Węglan wapnia nie występuje. Położenie rów- wy trudne. Poziom wód niski, wrażliwe bardzo na

ne lub lekko faliste z zagłębieniami. Zwierciadło suszę. Plony żyta, owsa i ziemniaków są średnie,

wód gruntowych wysoko, wymagają drenów. Prze- tylko przy dostatecznej ilości opadów. Występują

puszczalność i przewiewność gorsza, do uprawy

np. w m. Poniatówka, pow. Dubno.

trudniejsze. Siewy na nich znacznie późniejsze

i dlatego plony zawodne. W latach spr_~yjających

Do A. VI. al na/leży zaliczyć

dają plony pszenicy i buraków dobre. Występują

Piaski całkowite suche. Warstwa gleby grunp.: w ni. Perespa, m. Kiwerce, m. Medwież, i m.

bości

poMż·ej 20 om. W całym profilu piasek śred­

Huta, pow. Łuck, w m. Woronczyn, pow. Horoni'O ,i grubozra'mj.g;ty, o strUiktul'Ize niespó}nej, luź­

chów.

nej, w glebie zwiewnej . Gleba barwy jasno-szarej,

sucha i uboga w materje orga,rri'c zne. Przewiewne

Do A. IV. f) należy zaliczyć

i pil"Z~PUISiz'cza,lne, do uprawy łatwe, po,zi()l1ll wód

Rędziny czarne i białe. Gleba .grubości powyzeJ 20 cm. Barwa jasna lub ciemno-szara. Struk- ni!slki. Plony żyta co drUi~i rok na żółtym łubinie.

tura gruzełkowata lub więcej zwięzła, zależnie od Przy dO'sta!Łecznej il'Ośd opadów bywają niżej śred!­

stanu kultury i większej lub mniejszej domiesz- nich, w przeciwnym razie zupełnie zawodzą· Wyki gliny i piasku. Na podłożu wapiennem, kredzie. stępują np. w m. Grabów, pow. Łuck, w m. Serechowicze, pow. KoweI, i m. Znosicze, pow. Sarny.

Węglan wapnia występuje w glebie. Gleby te do

uprawy dość trudne, ciepłe, czynne, równe lub

Do A. VI. bl należyza:li!czyć

lekko-faliste, przepuszczalne, przewiewne, na poPiaski podmokłe. Grubość warstwy mniejsza

suchę wrażliwe. Plony pszenicy, żyta, owsa, ziemniaków przy sprzyjających warunkach atmosfe- niż 20 cm, barwy szarej. Cały profil składa się

rycznych zadawalniające, w przeciwnym razie za- z phcslku średnio i g'ruboziami' sŁeg· o. Gleby mało

wodne. Występują np.: w m. Nowomylsk, pow. za's ohne, podmokłe i zimne wskutek wysokiego poziomu wód. P.rzewłewne, przepuszczalille, clio upraZdołbunów, w m. Białokrynica, pow. Krzemieniec,

w m. Rokitnica, pow. Kowel, w m. Luboml i m. wy łatwe. Okresami za molkre, wskutek czego

uprawa i ·s iew na nkh OiPóźnione. Przy si1nem na:W'iszniów, pow. Luboml.

wożeniu plony owsa, mieszanek na paszę, kapusty

bywają średnie, w przeciwnym razie hardzo niskie.

Do A. IV. należy dodać

Występują

np. w m. Huszcza pow. LubomI.

i) Gorsze odmiany lossów. Grubość warstwy

óchnicznej około 15 cm. Podglebie i podłoże

s. Barwa gleby ciemna. Struktura gruzełkowa­

Gl'i!ba pyłowa dobra., przewiewna, przepusz--000-'la, ciepła i czynna. Węglan wapnia występu­

°ołożenie bardzo faliste, powoduje raptowne

NIE URZĘDOWY.

-000-

Z Ministerstwa

Spraw Wewnętrznych.

. W dn. 21 października r. b. ambasador St.

ZJedn; A. P. John Cudahy złożył wizytę P. Mini~trow1 Spraw Wewnętrznych Raczkiewiczowi,

Jako prezesowi Światowego Związku Polaków 1

~a.granicy,. pr?sz~c o. wzięcie udz!ału w uroczystosClach złozema Z1em1 ze wSilystklch Stanów Ameryki Północnej w hołdzie Marszałkowi Piłsudskie­

mu na Sowińcu. Uroczystość ta odbędzie się w

dn. 17 listopada r. b.

..

..

..

P. Minister Spraw Wewnętrznych Raczkieprzyjął dn. 21 października r. b. prezesa

związku rewizyjnego samorządu terytorjalnego dr.

M. Jaroszyńskiego oraz prezydenta miasta st.

Warszawy Starzyńskiego.

wicz

--0100--

Z Ministerstwa

Spraw Zagranicznych.

W zdrowiu P. Ministra Spraw Zagranicznych

J. Becka zaszła tak znaczna poprawa, iż należy

przewidywać, że w ciągu najbliższych 4 5 dni

rozpocznie normalne urzędowanie.

.

•

.

Delegat R. P. przy Lidze Narodów Minister

Komarnicki wysłał dOI pani Henderson depeszę

treści następującej

"Raczy Pani przyjąć wyrazy mego najgłębsze­

go współczucia w żałobie, która panią dotyka.

Stratę tę tem boleśniej odczuwam, że miałem zaszczyt współpracować przez cały czas trwania

Konferencji Rozbrojeniowej z wybitnym mężem

stanu i wielkim przyjacielem pokoju, jakim był

zmarły.

(-) Komarnicki" •

--000-

Z Ministerstwa SkarbtL

Ministerstwo Skarbu przyznanie zniżek celnych i zwolnień od cła autonomicznych, t. j. przewidzianych bądź w rozporządzeniach o zniżkach

celnych, bądź w taryfie celnej, bądź wreszcie VI

rozporządzeniu o prawie celnem, uzależnia w odniesieniu do towarów sprowadzanych z Niemiec,

Włoch, Węgier, Jugosławji, Bułgarji i Rumunji od

przekazania przez importera należności w drod z ~

rożrachunku clearingowego za pośrednictwem

Polskiego Towarzystwa Handlu Kompensacyjnego

w Warszawie.

--000-

Z Ministerstwa Komunikacji.

Na dzień Wszystkich Swiętych i Zaduszki Liga Popierania Turystyki (Delegatura warszawska)

uruchamia trzy pociągi popularne do Krakowa,

Wilna i Lwowa.

Pociąg na trzydniową pielgrzymkę do Krakowa odejdzie z Warszawy Wschodniej dnia 31 b.

m. o ;iodz. 23.10 i przybędzie do Krakowa dnia

1 listopada o godz. 5.50 rano. Odjazd pociągu z

Krakowa nastąpi dnia 3 listopada o godz. 22.30 i

powrót do Warszawy dnia 4 listopada o godz.

6.10. Pociąg ten idzie w składzie turystycznym,

tak, że każdy podróżny będzie miał zapewnione

miejsce do spania z miękkim materacem i poduszką. Cena przejazdu tam i z powrotem zł. 12.70.

Pociąg populamy na Dzień Zaduszny do Wilna odejdzie z Dworca Warszawa Wileński dnia

31 października o godz. 22 i przybędzie do Wilna

dnia 1 listopada o godz. 6.15. Odjazd ze stacji Wilno nastąpi dnia 3 listopada o godz. 21.35 i powrót

do Warszawy dnia 4 listopada o godz. 5.45. Pociąg idzie w składzie pulmanowskim -- miejsca.

Oplata pocztowa uiszczona ryczałtem.

Nr. 243.

Warszawa, Wtorek

----------------------------~==~~--------

IIII~ 22 października 1935 rok~

Rok XVIII.

MONITOR POLSKI

DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ.

WYCHODZI CODZIENNIE Z WYJĄTKIEM NIEDZIEL I

•

SWIĄT.

Redakcja, Administracja i Ekspedycja: ul. Miodowa Nr. 22. Telefon Redakcji 11-44~05. Telefon Administracji 11-80-13. Telefon Ekspedycji 11-ąO-19.

~g~zenia: ul. .Królewska 5. ,Kasa czynna od godz. ~ i pół do 1 po płd., w soboty do g. 12 w płd. Konto czekowe w P. K O. ~ 730.

~'"

OddzIały "Momtora Polskiego '

.

BYDą:OSZCZ, Gdańska 22,tel. 15-74; GDANSK, Neugarten 27, tel. 240-79: GDYNIA, Swiętojańska, Dom P. A. M., tel. 17-20: GRUDZIĄDZ, Mickiewicza 26, tel. 304: KATOWICE,

3p .MaJa ~3, tel. 565 i 1091: KRAKÓW, Rynek Główny 6, tel. 105-00 i 120-27: LWÓW, Akademicka 11, lp., tel. 200-20.200-45: ŁÓDŹ, Piotrkowska 125, tel. 101-11 i 115-24: ,"UCK.

tłsudsklego 14, teł. 222: POZNAN, Pocztowa 11. tel. 28-57 i 28-58: TORUN, Szeroka 41, tel. 263; WILNO, Mickiewicza 15 m. 5, tel. 674 i 1785.

TREŚC DZIAŁU URZĘDOWEGO

•

Z a r z ą d z e n i a W ł a d z N a c z e l n y c h

p~ 289. Zarządzenie Ministra Skarbu z dnia

27 września 1935 r. w porozumieniu z Ministrem

Rolnictwa i Reform Rolnych w sprawie instrukcyj

do klasyfikacji. grotów dla podatku gruntowego.

-DZIAŁ URZĘDOWY.

-000-

Zarządzenia Władz Naczelnych,

-000-

289.

w Tabeli Klas Gruntów i szczegółowych instrukcjach regjonalnych, należy brać pod ocenę nast~­

pujące czynniki przyrodnicze, obniżające klasyfikację gruntów ornych: spadki i wystawa gruntu,

wzniesienie nad poziom m()rza i kamienistość.

Nie bierze się natomiast pod ocenę położenia w

pasie gradowym lub w terenie narażonym na zalew w czasie powodzi.

2) Obniżenie klasy na skutek wymienionych

czynników przyrodniczych winno być stosowane

tylko w wypadkach, gdy czynniki te nie były

uwzględnione w Tabeli Klas Gruntów, względnie

w szczegółowych instrukcjach regjonalnych. Przykładowe wskazanie miejscowości nie wyklucza

stosowania p. 4 niniejszej instrulkcji.

3) Za najkorzystniejsze położenie gruntu,

umożliwiające zaliczenie danego gruntu do najwyższej klasy, do jakiej dane grunty mogą należeć

w myśl Tabeli Klas Gruntów, lub szczegółowy~h

instrukcyj regjonalnych, należy uważać położeme

płaskie bądź łagodny spadek, nieprzedstawiający

żadnych trudności przy uprawie polowej.

Za spadki pochyłe uważa się takie, które

utrudniają uprawę polową, umożliwiają jeszcze

orkę i inne uprawy konne we wszystkich kierunkach, sprawiają trudności głównie przy zwózce

z pola. Spa!dtk!i talkiie podhyłe o wystawie pO'''

łudniowo-wsC'hodniej,

ZARZĄDZENIE MINISTRA SKARBU

z dnia 27 września 1935 r.

w porozumieniu z Ministrem Rolnictwa i Reform

Rolnych w sprawie instrukcyj do klasyfikacji

grnntów dla pocIa,tku gruntowego.

Na podstawie art. 3 ust. (4) ustawy z dnia 26

marca 1935. r. o klasyfikacji gruntów dla podatku

gruntowego (Dz. U. R. P. Nr. 27 1 poz. 203) zarzą­

dzam co następuje

§ L

Wydaję załączone do niniejszego zarządzenia

instrukcję ogólną i instrukcje regjonalne do klasy-

fikacji gruntów dla podatku gruntowego.

Załącznik Nr. 2 do IZUząd.zenła

Ministra Skarbu (poz. 289).

INSTRUKCJA REGJONALNA DLA WOJEWóDZTWA BIAŁOSTOCKIEGO.

.. .......

Do A. III. b) należy zaliczyć

1. Bielice pyłowe o grubości p'r~eszło 100 cm.

Warstwa gleby grubości powyżej 25 cm., barwa

jasno popielata, popielata lub szaro popielata.

Przejście &0 pocł.!!lebia stopniowe lub dość wyraź­

ne lecz z zaciekami. Struktura gruzełkowata,

skład drobnoziarnisty, pyłowy.

Podglebie barwy

żółto popielatej, żółtawej lub żółto czerwonawej;

przejście do podłoża przeważnie stopniowe, struktura różnorodna, gruzełkowata, skład meclianiczny zbliżony do gleby. Podłoże żółto lub bronzowoczerwonawe chuda glina Sipia~zczona lub też

piasek. Przepuszczalność dobra, stan wód gruntowych niski, meljoracji nie wymaga. Teren równy

lub lekko falisty. Do uprawy grunt łatwy, daje

dobre plony żyta, kartofli, owsa, jęczmienia, koniczyny czerwonej j udają się również pszenica i buraki pastewne. Występują np. w m. Kisielnica.

gm. Rogienice, pow. Łomża, m. Elżbiedn, gm.

Drozdowo, pow. Łomża, m. Grandkze, gm· Hoża,

pow. GrodnO'.

2. Bielice' piaszczyste, grubość warstwy .akl;'mulacyjno-próchniczej powyżej 25 cm. łączme

z podglebiem mniejsza O'd 100 cm o sikładzieróżno­

drobno ziarnistym z domieszką części pyłowych,

barwa gleby popielata, struktura gruzełkowata,

iluviwn zwykle dO'ść dobrze wykształ<:Olle o zabarwieniu żółtawo czerwonawem. W podłożu chuda glina czerwona piaszczysta. Przepuszczal~oś~

i przewiewność dobra, stan wód gruntowych mS~l,

meljoracji nie wymaga, teren równylU!b lekko talisty, dO' uprawy łatwe. Daje dobre plony żyta,

kartofli, owsa, jęczmienia, koniczyny czerwone.j.

Udaje się również pszenica i bUT8ki pastewne.

Występują np. w m. Ciecierówka. gm. BrzosŁowica

Wielka, pow. Grodno, m. Grodzisk, gm· Czerwiu,

pow. Ostrołęka, m. Dąbrówka Kościelna, gm. Szepietowo, pow. Wysokie Mazowieckie, m. Makowlany, gm. Sidra, pow. Sokółka, m: Babino, gm. Stelmachowo, pow. Wysdkie Mazowieckie.

Do A. IV. aj należy zaliczyć

1. Bielice (nazwa lolkalna "czarnucha").

Warstwa gleby grubości około 20 cm, barwy popielatej z odcieniem jasnym, szarym lub broniowym, przejście do podglebia stopniowe, niekiedy

dość wyraźne lecz z zaciekami; struktura mniej

lub więcej gruzełkowata, gleba różnoziarnista z domieszką części pyłowych. Podglebie jasne z odcieniami: żółtym, popielatym, szarym, bronzowym,

przejście do podłoża stopniowe, &-Łruktura llltha,

czasem nieco spójnaj 'slkład mechaniczny podlglehia

zazwyczaj grubs'ze cząstki, niż w glebie, naŁomia'st

pyłowych mniej. Podłoże bronzowe z odcieniem

czerwonym, rdzawym lub żółtym, chuda glina czerwona poniżej 100 cm, czasem bardzo spiaszczona.

Węglanu wapnia nie zawiera. Kamienie występu­

ją zwykle w dość dużych ilościach we wszystkich

warstwach. Przepuszczalność dobra, stan wód

gruntowych niski, meljoracji nie wymaga. Przewiewność dobra. Teren mniej lub więcej fali&,ty,

do uprawy łatwy, czasem jednak przeszkadzają

kamienie. Nadaje się do uprawy żyta, pszenicy

(raczej jarej), owsa, kartofli, łubinu. Mniej ' pewny jęczmień, koniczyna czeliwona. Występują

np. w m. Bakuny, "im. Kuźnica, pOlW. Sokółka, m.

Nawnowicze, gm. Baranowicze, pow. Augustów, m.

Kurjanka, gm. Kur;anka, pow. Augustów, m. Czy~

żewo, gm. Biskupice, pow. Wołkowysk, m. Subacze, gm. Szydłowice, pow. Wołkowysk, m. Nowa

Wola, gm. Sokolany, pow. Sokółka.

2. Bielice pyłowe grubości mniejszej niż

100 cm, warstwa gleby grubości około 20 cm. barwy jasno popielatej lub popielatej, przejście do

podglebia stopniowe niekiedy dość wyraźne, struktura gruzełikowata, skład mechaIiiczny drobno-z.iarni&1:y, dużo cząstek pyłowych. Podglebie jasne,

przejście do podłoża stopniowe, struktura zwykle

luźna, niekiedy nieco zbita, skład

mechaniczny

drobnO'ziarnisty, mniej lub więcej części pyło'Wy~.

Podłote o strukturze luźnej o s·kładzie mechanicz-.

nym drobno lub gmboziam,isłrtn. Przepuszczalność i przewiewność zwykle dostateczna, stan wód

gruntowych dość niski. Teren równy, do uprawy

łatwy.

Udaje się żyto, kartofle, owies, można

również uprawiać przy dużej kulturze pszenicę,

jęczmień, buraki pastewne. Występują np. w m.

Chworościany, gm. Nowy Dwór, pow. Sokólka, w

m. Malenicze Dolne, gm. i pow. Sokółka, m. Bogudzięki, gm. Porozów, pow. Wołkowysk, m. St.rubnka, gm. Piaski, pow. Wołkowysk, m. Pierożki,

gm. SzudzLalowo, pow. Sokółka, m. Kisielnica, gm.

Rogienice, pow. Łomża.

Do A. IV. b) należy zaliczyć

1. Bielice glejowe, warstwa gleby gnI'bości

około 20 cm, o zabarwieniu szaro popielatem lub

ciemnem, przejście dO' podglebia stopniowe, struktura gruzełkowata, skład różno drobnoziarnisty.

Podglebie ciemne szare, popielat.e, bronzowawe lub

żółto czerwonawe, występuje warstwa glejowa

dość zwięzła, skład mec;haniczny drobnoziarnisty.

Podłoże brunatno niebieskawe z rd'z awemi plamami, mniej lub więcej zwięzłe. drobnoziarniste. za-

wiera zwykle węglan wapnia.

, i' : przewiewność

niedo&late<:żna,

Przepuszczalność

stan wód ' grunto"vych ' dość wysoki, meljoracji wymaga. ' Teren zażwyc z aj nizinny (kotliny). Do uprawy dość trudne,

źle 'obsychające, mażą się lub zaskorupiają. Nadają się do uprawy żyta, pszenic~, owSa, jęczmie~

nia, koniczyny czerwonej. Plony mogą być w Sp'1'zy~

jających warunkach dość wysokie, są one jednak

za:wopne. Występują np. w m. Mazury, gm. Sokoły\..,. pow. Wysokie Maz. i m. Łubin Kościelny,

gin. !:Sielsk, pow. Bielsk Podl.

2. Gliny ciężkie, warstwa gleby grubości oko~

ł020 cm. bronzowo-szara dość spójna, przejście

do podglebia stopniowe, skład mechaniczny drobnoziarnisty z cząstkami pyłowemi, podglebie nieukształtowane, podłoże bronzowo-cz,e rwone, bardzo zwięzłe, drobnoziarniste. Przepuszczalność

maJa, ,przewiewność niedostateczna, stan wód gruntoWych niski, meljoracje potrzehne, do uprawy

trudne, mażą się na mokro, zbrylają się w czasie

suszy. Plony mogą być dość znaczne, lecz częst~

są zawodne.

Nadaje się pod uprawę p&zenicy,

ow&'a, mieszanek. , Występują np. w m. Dobrzybiewo, !?uże, gm. ' Obrubriiki, pow. Białystok ,

,,' ,', 3. Szczerkimcx:ne na nieprzepuszezalnem

podłożu , ,o nazwie miejsc,owej ,jciętki", warstwa

gleby grubości oko,ło 20 cm, szaro-popielato-bronzQWa, , przejście do podglebia wyraźne, struktura

grU1'ełlkowata, , skład mechaniczny różno-dość gr u~iarnisty z dO'mieszką części pyłowych, podglebie barwy bronzowej w odcieniach, , dość zwięzłe,

rói;no-drobnoziarniste. Podłoże gliniaste, hronzo,wo - czerwone, zwięzłe, występuje glej, drobnoziarniste( z minimalną domies.zką piasku. Przepuszczalność niewystarczająca, !itan wód gruntowychdość wysoki, meljoracje potrzebne. Przewiewnosć niedostatecznaj do uprrawy dość łatwe

O ile glina nie występuje zbyt blisko powierzchni.

Grunt dość za!sobny, lecz wadliwy. W warunkach

sprzyjających mogą wydać dobre plony pszenicy,

jęczmienia, owsa, łubinu, koniczyny czerwonej.

,Występują np. wrn. Gatno, gm. Szczebrno Olszanka, pow. Augustów.

Do A. IV. e) należy zaliczyć

Czarne ziemie bagiellille, waIlS,t wa gleby grubości około 35 cm, barwa gleby czarna, przejście

- do podglebia wyraźne, lecz Z próchnicznemi zaciekami, struktura gruzelkowata, skład mechaniczny

pyłowy gleba zawiera próchnicę torfową.

Podglebie nieuformowanej podłoże szaro - niebie~ka­

we z rdzaweIuiplamami, dość zlwięzłe, drobnoziar'nisty pia5ek, występuje glej. Przepuszczalność

i ,przewiewność niedostateczna. Stan wód gruntowych dosyć wysoki, melj91"acji wymaga. Teren

.nizinny o minimalnych spadkach. Do uprawy łatwe

z wyjątkiem pory wilgotnej (wolno obsycha).

Grunt dość zasobny, jednak mało czynny. Udaje

się pszenica, owie~, koniczyna czerwona, mieszanki, ,buraki, kartofle. Występują np. w m. Kniaziewic2:e, gm . .Indura, pow. Grodno.

Do A. V. a) należy zaliczyć

1. Szczerki lekkie, noszące lokalną nazwę

"supiesk", warstwa gleby około 25- cm, barwy s'z arej lub szarej z odcieniem żółtym, popielatym,

bronzowymj przejście do podglebia stopniowe,

, struktura słabo gruzełkowata lub luźna, skład mechaniczny różno-dość gruboziarnisty z domieszką

części pyłowych. Podglebie jasne, żółto-szare lub

żółto-bronzowe, przejście do podłoża przeważnie

stopniowe, struktura luźna, skład dość gruboziarnisty. Podłoże barwy żółtej o odcieniach jaśniej­

szych lub ciemniejszych, niekiedy z plamami rdzawemi, struktura luźna. W ęglan wapnia nie wystę­

puje. Przepuszczalność i przewiewność dobra, stan

wód gruntowych niski, meljoracji nie wymaga. Teren - płaski, falisty lub pagórkowaty. Do uprawy

łatwe. Udaje się żyto, kartofle, łubin i owies. Występuią np. w m. Zaremby K~cielne, gm. ZaIl"e1ll!by

Kościelne, pow. Ostrów, w m., gm. i pow. Wysokie Mazowieckie, w m. Mońki, gm. Kalinów, pow.

Białystok, m. Jasionowa Dolina, gm. Janów, pow.

Sokółka .

.

• 2. Piaski suche całkowite, warstwa gleby grubości conajmniej 20 cm, gleba szara o odcieniach

jasnym, popielatym, ciemnym, bronzowymj przejście do podglebia stopniowe lub dość wyraźne.

Struktura luźna lub słabo gruzełkowata, skład mechaniczny drobno lub grubopia,s,zc'zysŁy ,o małej ilości cząstek pyłowychj

podglebie żółty piasek,

struktura lu~na, przejście do podłoża stopniowe,

podłoże żólte, żółto-czerwone, jasno-bronzowe, CZerwone, drobno lub gruboziarniste, często ze żwirem,

struktura luźna, we wszystkich wan;twach wystę­

pują drobne kamienie. Węglan wapnia nie wystę­

puje. Przepuszczalność duża, stan wód gruntowych niski, meljoracje zbyteczne. Przewiewność

znaczna, teren różnorodny bądź równy bądź te".l

mniej albo więcej falisty i pagórkowaty. Do uprawy grunty łatwe, niekiedy tylko prz.eszkadzają kamienie. Na'd aje ,się <do uprawy .żyta, tatarki, kartofli,

łubinuj plony niewie'lkie. Występują np. w m. Dojlidy, gm. DojIidy, pow. Białystok, m. Mierzeje Zamość, gm. Troszyn, pow. Ostrołęka, m. Zadworzany, gm. Kuinica, pow. Sokółka, m. Kopciówka, gm.

Hamice, pow. Grodno, m. Bojary, gm. Łysków, J?_C?W.

:\V'ołkowysk, m. Minice, gm. Porozów, pow. Woł­

kowyąk.

Nr. 243.

MONITOR PQLSK~.:-D~i,a 22 paźązjernika 1935, r.

1)0 A. V. b) należy zaliczyć

'1. ' ~ki naiłowe, warstwa gleby około 20 cm,

barwys'z arej, przejście do podglebia stopniowe,

struktura luźna, s'kład mechaniczny gleby dość

grU'boziarnisty, bardzo mało ;próchnicy. ' Bodglebie

żółto - bronzowe, struktura luźna, bardziej grubozia:rnista niż gleba, w podłożu od 90 cm niebie~

$kawo bronzowawa, warstwa glejowa i głębiej

bronzowo ciemny ił, zWięzły. Gleba i podglebie

przepuszc'z alne, podłoże ni~rzepuszczalne. stan

wód gruntowych nis,ki, teren równy, do uprawy

grunt łatwy. Udaje się żyto, kartofle. Wy&tępu­

ją np. w m. Rokitnica, gm. Marcinkańce,

pow.

Grod~.

'

2. Piaski podmokłe (nazwa miejscowa ·"muliste"), warstwa gleby grubości około 20 cm, zabarwienie ciemne od szarego, szaro-bronzowego do

czarnegoj przejście do podglebia wyraźne, czasem

stopniowe, struktura luźna lub słabo gruzełkowata

różno-drobnoziarnisty skład mechaniczny, w glebie zawarta kwaśna próchnica j podglebie żółte

z od<:;ieniem szarym, popielato-bronzowym, rdza~

wym, przejście do podłoża Wyraźne czasem stopniowe, . struktura luźna, &kła.d mechaniczny drobno

bądź . grubozia,misty. podłoże jasn~, niebieskawe,

bronzowawei woda występuje dość wysoko, struktura luźna albo lekko zbita, piasek gruby i ostry,

niekiedy drobniejszy. Węglanu wapnia nie zawiera. .Grunt przepuszczalny, wyma!ga odwodnienia

ze względu na wysoki stan wód gruntowych (50100 cm). Przewiewność niedostateczna, teren nizinny, niękiedy falisty, do uprawy łatwy, .jednak

wolno obsychający. Nadaje się pod . żyto, owie~',

mieszankijkartoHe często gniją, plony niewielkie.

WyStępują np. w m. Hraboły, gm. Bielsk, pow.

Bielsk PodL, m. Krugło, gm. Dąbrowa, pow. Sokółka, m. Pod<:zarnucha, gm. Porzecze, pow. Grodno, m. Zygmunt y, gm. Krypno, pow. Białystok.

Do A. V. c) należy zaliczyć

Grunty wapienno - torfowe, warstwa gleby

grubości około 15 cm, barwy ciemno-szarej, przejście do podglebia wyraine, skład mechaniczny pyłowy, dużo próchnicy dobrze rozłożonej. Podglebia

brak, podłoże biało niebieskawe, zwięzłe wapno

z małą domies'zką gruboziarnistego piasku. Przepuszczalność niezupełnie dobra, stan wód gruntowych dość wy&oki, wym.aga meljoracji. Przewiewność niedostateczna. Teren nizinny o małych

spadkach (przyłąkowy) . Do uprawy dość trudny,

skutkiem tendencji do zlewności i zeskorupienia.

Gnint zasobny lecz mało czynny. Nadaje się do

uprawY żyta, pszenicy, owsa, kartofli, mieszanek,

plony mogą być dość duże, lecz zależne są od warunków atmosferycznych. Występują np. w m.

Przestrzele, gm. BeMa, pow. SzczuC'zyn.

Do A. VI. a) ,należy zaliczyć

Piaski całkowite (miejscowa nazwa "piaskowa-

ta"). Warstwa gleby poniżej 20 cm, barwy &zarej

w jasnych lub ciemnych o,dcieniach, struktura luźna. Skład mechaniczny grubo lub drO'bnoziarnisty

piasek z bardzO' małą zawartością cząstek pyło­

wych. Przejście do podglebia stopniO'we lub wyraźne. Podglebie żółte, jasno-szare, struktura luźna, s'kład gruboziarnisty piasek ostry często ze

Ź1Wirem, p'rzejście do podłoża stopniowe czasem

wyraźne. Podłoże jasne, żółte lub szare niekiedy

z rdzawemi plamami, struktura luźna, skła!da się

z piasku gruboziamistego lub żwiru. Drobne kamienie występują we wszystkkh warstwach. Wę­

~lanu wapnia nie zawiera. Prz.epuszczalność nadmierna, poziom wód gruntowych niski, meljoracji

nie wyma,ga. Przewiewność duża. Teren falisty,

pagórkowaty, niekiedy równy. Grunt do uprawy

mechanicznej łatwy. Nadaje się do uprawy żyta

i łubinu, kartofle nawet na obomiku niepewne, plony niskie. Występują np. w m. S zumowo , gm. Szumowo, pow. Łomża, m. Koce BorGwe, gm. Ciechanowice, pow. Biels'k PodL, m. Biała, gm. Porzecze,

pow. Grodno, m. Dolny Las, gm. Szczebro Ol&zanka, pow. Augustów, m. Przechody, gm. Gródek,

pow. Białys{ok, m. Z'Wirzanica, gm. Biskupice, pow.

Wołkowys'k, m. Skindziaż, gm. Korycin, pow. Sokółka.

Do A. VI. b) należy zaliczyć

Piaski podmokłe, wadliwe (nazwa mIejscowa

"ciekańc"). Warstwa gleby grubości poniżej 20 cm,

barwy szarej, ciemno szarej, struktura luźna, skład

drobno lub gruboziarnisty piasek, przejście do podglebia wyraźnej podglebie ciemne, bronzowawe,

rdzawe, skład gruboziarnisty, struktura luźna,

przejście do podłoża wyraźnej podłoże ja~ne, żół­

te, sino białe, pomarańczowe, rdzawe, składa się

z drobno lub gruboziarnistego piasku, struktura luźna lub zbita. Węglanu wapnia nie za'w iera, znajdują się rudawce, gleba i podglebie przepuszczalne, stan wód gruntowych bardzo wysoki (woda pokazuje się na głębokości około 80 cm) meljoracji

wymaga, lecz często są trudne dO' przeprowadzenia. PrzewiewnośĆ zła, grunt zimny i kwasny. Teren nizinny, płaski, spadki minimalne, do uprawy

łatwy. Uprawia się żyto, owies, seradela. KarlO'fle często gniją, plony niskie i zawodne. Wystę­

pują np. w m. Kurpiki, gm. Hlebiodki, pow. Łomża,

m. Dęby, gm. Łyse, pow. Ostrołęka, m. Zalewy,

'gm. Myszyniec, pow. Ostrołęka.

Z a łącznik

Nr. 3 do

zarządzenia

Mi-

nistra Skarbu (,poż. 2&9).

INSTRUKCJA · REGJONALNA DLA WOJEWóDZTWA KRAKOWSKIEGO.

Do A. II. a) ~ należy zaliczyć

Mady chude. Położenie równe nad rzekami,

warstwa gleby ciemnej barwy, złożona głównie

z pyłu z domieszką piasku, próchnica słodka. Podglebie takie ' sa'mo, lecz nieco jaśniejsze. Gleba

i podglebie często zawierają wapno. Podłożem piasek lub szuter w głębokości przynajmniej 100 cm.

Wrażliwe na suszę ; w razie wylewów podmakają,

zalewne jednak tylko wyjątkowo. Udają się

wszystkie rosliny uprawne. Występują np. w m.

Zabierzów gm. Zabierzów, pow. Kraków, : m. Morawice, gm. Liszki pow. Kraków.

Do A. IiI. c) - należy zaliczyć

1. LOsSgłęboki o warstwie gleby około 30 cm,

barwy popielatej, podglebie głębokie, barwy żół­

tei, .skład mechaniczny pył delikatny, łagodny w

dotknięciu. Położenie pagórkowate, lekko faliste.

Uprawa łatwa, udają się wszystkie rośliny uprawne. Występują np. w .m. Witkowice gm. Ropczyce pow. Ropczyce i m. Morawice gm. Liszki pow.

Kraków.

. 2. lłolOssy. ,W arstwa ;gIeby 'około 40 cm, skła­

da: się z pyłu z zawartością próchnicy o barwie

brudno-żółto-popielatej. Podglebie pyłowe jaśniej­

sze dochodzi do głębokości 150 cm. Grunty przepuszczalne, przewiewne, łatwe do uprawy. Udają

się . dobrze wszystkie ziemiopłody. Występują np.

w ,m. i gm. Nawojowa pow. Nowy Sącz.

Do A. H. - należy dodać

gl Bielice pyłowe o warstwie grubości co'

najmniej 150 cm. ' Gleba ponad 30 cm, zawiera

słodką próchnicę.

W podglebiu wybitnie wykształcone eluwjum. zawiera prawie czysty pył

krzemionkowy. Położenie równe lub lekko faliste,

czasem tworzy grzędy. Uprawa łatwa, ud aj ą s i ę

wszystkie rośliny uprawne i warzywa, zwłaszcza

ogórki. Występują np. w m. Ujście Solne gm. Ujście Solne pow. Bochnia.

Do A. III. b) - należy zaliczyć

1. Bielice pyłowe głębokie. Gleba lb arwy jasnopopielatej, często z czerwonawym lub żółtawym

odcieniem grubości do 30 cm, podglebie grubości

przeszło 150 cm bardziej żółtawe. Plamy eluwjum

i iluwjum przemieszane, sięgają daleko wgłąb. W

podłożu przeważnie piaskowiec wapienny lub bezwapienny, ił karpacki lub iłoloss. Czasami gleba

zawiera jeszcze ślady wapna, spotyka się również

tak w samej bielicy jak na .pO'wierzchni rO'zrzucone buły krzemienne lub takiż żwirek. Położenie

na grzbietach i stokach wzgórz. Uprawa w razie

suszy lub słoty trudna, gleba zlewna, przepuszczalność dobra. Udają się wszystkie ziemiopłody. Występują np. w m. Płaza gm. Babicepow. Chrzanów, w m. ModInica gm. Bronowice pow. Kraków,

w m. Mogilany gm. Świątniki pow. Kraków, w m.

Zaborze gm. Oświęcim pow. Biała.

2. Bielica pyłowa napiaskowa. Położenie równe lub lekko faliste. Gleba grubości około 30 cm

barwy jasno-popielatej z odcieniem czerwonym,

podglebie bardziej żółtawe. Piasek występuje wyraźnie od 100 cm zwiększając się ilościowo ku dołowi. Plamy eluwjum i iluwjum przemieszczane.

Gleba zlewna wchłania wodę powoli. przepuszczalność dobra. Uprawa zależna od suszy lub słoty.

Udają się wszystkie ziemiopłody. Występują np.

w m. Wola Mielecka gm. Mielec pow. Mielec.

Do A. III. d) - należy zaliczyć

1. Mady karpackie. Warstwa pyłowa z nieznaczną domieszką piasku o grubości ponad

100 cm. Części pyłowe pochodzą z iłu.Iub piaskowca karpackiego. Struktura gruzełkowata w podglebiu częściowo zbita, przepuszczalność i przewiewność średnia. Do uprawy średnio-trudne.

Urodzajne. W czasie powodzi zalewne. Występu­

ją np. w m. Radocza gm. i pow. Wadowice, w m.

Przeczyca gm. Brzestok pow. Jasło.

2. Mada chuda. Warstwa zawierająca pył

z domieszką piasku grubości conajmniej 60 cm,

barwy popielatej z odcieniem brunatnym leży na

pias/k u lub żwirze . Uprawa łatwa, prze'puszc'Zalno ś ć

dobra, w niższych położeniach zalewne . Leży

przeważnie w średnim biegu rzek. Udają się

wszystkie ziemiopłody. Występują np. w rn. i gm.

Gromnik pow. Tarnów, w m. Podłęże gm. Alwernia pow. Chrzanów, w m. Lubzina gm. Paszczyna

pow. Ropczyce, w m. Niedomice gm. Klikowa pow.

Tarnów.

.

Do A. III. e) - należy zaliczyć

Wapienne grunty podkarpackie o miejscowej

nazwie "szlina" lub "rumosz". Gleba grubości około 30 cm złożona z pyłu krzemionkowego, z domieszką próchnicy i piasku. Zawiera wapno. Takież samo głębokie podglebie grubości razem

z glebą około 100 cm. W podłożu macierzysty piaskowiec wapienny karpacki. Przepuszczalność dobra, powierzchnia gleby lekko zlewna, łatwo zsy·

cha się i bryli. Udają się wszystkie ziemiopłody.

Położenie na grzbietach i stokach wzgórz Podkarpacia. Występują np. w m. Kozy gm. Biała pow.

Biała, w m. i gm. Gorajowice pow. Jasło i w lU.

, ~m. Zabierzów pow. Kraków.

Nr. 243.

Do A. III. g) - należy zaliczyć

1. Celiny. Warstwa gleby do 30 cm gruba, barwy popielatej z czerwonym odcieniem. zawiera

pył, próchnicę, nieco miki. Podglebie żółte lub

czerwonawe sięgające wgłąb powyżej 100 cm, zło­

żone z pyłu, nieco miki. Bielicowanie wyraźne,

plamy iluwjum i eluwjum przemieszczane. Gleba

zlewna, przepuszczalna, przewiewna. Udają się

wszystkie ziemiopłody. Położenie na grzbietach,

stokach, płaskowzgórzach. Występują np. wzdłuż

i na północ od linji kolejowej Bielsko-Wadowice

w m. Pisarzowice i m. Zaborze pow. Biała.

2. Karpackie stare mady. Położone wysoko

nad obecnem korytem rz·e ki. Gleba zawiera. próchnicę, pył, piasek, także drobny żwir lub szuter.

Głębokie, przepuszczalne, lekko zlewne. Uprawa

łatwa. Udają się wszystkie ziemiopłGdy. Wystę­

pują np. w m. Kołaczyce gm. Kołaczyce pow. Jaslo, w m. Zabrzeż gm. Lącko pow. Nowy Sącz.

Do A. LII. - należy dodać

h) 1. Lass zbielicowany. Warstwa gleby grubości do 60 cm barwy ciemno·popielatej złożona

z pyłu i próchnicy. Podglebie głębokie złożone

z pyłu, barwy żółtej z plamami bielicowania (występują też zacieki próchnicy). Podłoże silnie zbite, słabo przepuszczalne, wymaga meljoracji. Do

uprawy łatwy. Udają się wszystkie ziemiopłody.

Położenie na płaskich wzgórzach i stokach. Występują np. w m. Dojazdowie gm. Ruszeza pow.

Kraków.

2. Iłolćissy. Gleba o warstwie grubości około

2S cm żółtopopielata, pyłowa, ślady piasku, podglebie barwy żółtej. Warstwa pyłowa ponad

100 cm wyglądem przypomina IOS3. Podłoże piaskowiec lub ił karpacki. Tworzy długie niezbyt szero!je "grzędy". Do uprawy łatwa choć nieco zlewna. Wapna nie zawiera. W warstwach głębszych

bardziej zwięzła stąd przepuszczalność i przewiewność średnie. Leży na stokach i grzbietach wzgórz.

_WystępuB np. w m. Przeczyca gm. Brzostek pow.

Jasło.

Do A. IV. al - należy zaliczyć

1. Szczerki lekkie. Gleba o grubości conajmniej 30 cm zawiera próchnicę, pył krzemionkowy

i piasek, w podglebiu piasek, z pyłem często nieco pr-óchnicy, występują plamy związków żelaz;o­

wyoh. Poniżej 100 cm piasek ±ółty, szary 'lub C'zetl'wonawy. Polożenie równe lub lekko faliste, woda

gruntowa nisko, uprawa łatwa. Gleba żytnio­

iiemniac'z ana . .Występu1ą np. w m. ŚWlid·rówka gm.

Szczucin pow. Dąbrowa, w m. Nagawczyna gm.

Dębica pow. Ropczyce.

2. Szczerk lekki na głębokim Ue. Gleba conajmniej 30 cm, piasek z zawartością próchnicy. Podglebie piasek, czasem nieco próchnicy. Bielicowanie występuje wyraźne. Grubość warstwy do

WO cm. W po·d~ożl1 ił IZ ił.ołupku. Położenie na lekkim skłonie, uprawa łatwa, przepuszczalność dobra. Gleba żytnio· ziemniaczana. Występują np. w

m. Chełmek gm. Libiąż pow. Chrzanów.

3. Bielice. Gleba dość płytka, barwy popielatej, zawiera pył krzemionkowy, próchnicę oraz

mniej lub więcej piasku. Podglebie głębokie zło­

żone z pyłu, nieco piasku, barwy żółtawej lub

czerwonawej o wyraźnych plamach eluwjum i ilu·

wjum. W podłożu na głębokości przeszło 100 cm

loss, piasek lub glina. Położenie różne: na grzbietach i stokach wzgórz, faliste lub równe. Przepuszczalność dobra, jednak gleba zlewna. Do uprawy łatwa. Udają się wszystkie ziemiopłody. Występują np. w m. Szczurowa gm. Szczurowa pow.

Brzesko, w m. i gm. Klikowa pow. Tarnów.

Do A. IV. d) - należy zaliczyć

Sz1ina. Gleba około 25 cm grubości, złożona

z pyłu krzemionkowego z domieszką próchnicy,

czasem także piasek i mika. Wapno występuje w

różnych ilościach począwszy od śladów. Podglebie

głębokie, trafiają się okruchy łupku, czasem występują osady związków żelazowych. Lezą na skło­

nach i grzbietach wzgórz. Przepuszczalność dobra, lecz gleba zlewna. Udają się wszystkie ziemiopło,dy.Od szliny z 'klasy ITI różni się większą

zwięzłością. Występują np. w m. Kwiatonowice

gm. Biecz pow. Gorlice, w m. Przeczyca gm. Brzostek pow. Jasło.

Do A. IV. g) - należy zaliczyć

1. Ił karpacki. Gleba około 20 cm dochodzi

czasem do 40 cm, barwy jasnej lub ciemno popielatej, często z odcieniem żółtawym, złożona z pyłu krzemionkowego, próchnicy, miki, czasem także piasku. Podglebie głębokie lub bardzo głębokie,

barwy popielatawo-żółtej, rzadziej czerwonawej,

złożone z pyłu krzemiortJkJowego,

miki czasem

i piasku. O ile pochodzi z prze ławic onego iłu, zawiera również grubszy piasek oraz często kamienie. W'a pna brak. Położenie na grzbietach, stokach i skłonach wzgórz i gór. Gleba zlewna i w

razie słoty lub suszy trudna do uprawy. Prawie

zawsze wymaga meljoracji.Udają się wszystkie

ziemiopłody jednak zależnie od wysokości nad

poziomem morza .i wystawy. Wys,tępują np. w m.

Kryg gm. Lipinki pow. Gorlice, w m. Tymowa gm.

Czchów pow. Brzesko, w m. Okocim gm. Okocim

pow. Brzesko, w m. Połom Duży gm. Wiśnicz Nowy pow. Bochnia, w m. Wilkowice gm. Wilkowice

pow. Biała, w m. i gm. Gromnik pow. Tarnów. w

MONITOR POLSKI.-Dnia;!2 października 1935 r.

3

-.

m. i gm. Lużna pow. Gorlice, w m. i gm. Jodłownik we, zaczyna się od około 50 cm. Położenie równe,

gleba wprawdzie na nieprzepuszczalnem podłożu,

pow. Limanowa.

2. Celiny. Gleba grubości okoł'O 20 cm, barwy jednak nie stale podmokła. Uprawa łatwa, gleba

jasno-popielatej z czerwonawym odcieniem, za- żytnio-ziemniaczana. Występują np. w m. Skotniwiera pył, próchnicę i mikę. Podglebie barwy żół­ ki gm. Tyniec pow. Kraków.

tej lub brudno-żółtej, plamy iluwjum nieznaczne,

Do A. V c) należy zaliczyć

pieprze dość rzadkie, plamy szaro-białe częścią

. Rędzina piaszczysta (rumosz) . Gleba Q grurozrzucone, częścią ciągną się charakterystyczne- bości 'Około 25 cm barwy oiemno~b'fOnzowej złożo­

mi długiemi pasmami pionowo lu/b ukośnie z góry na z piasku, z domieszką próchnicy i pyłu, znajduna dół. Podglebie zbite, złożone z pyłu z domiesz- ,ą -się talkże oikruchy i kamienie wapienne. Podką miki, grubość najczęściej bardzo duża. Podło­

glebia brak. Podłoże stanowią kamienie wapienne

tem skała, ił karpacki, ił czerwony, czasem szuter związane iłem wapiennym, barwy białej, często

i t. p. Przepuszczalność powolna, choć dobra, sam ił z okruchami, niżej coraz więcej kamienia

przewiewność dobra, gleba zlewna, do uprawy na

(rupeć), aż wreszcie skała . Uprawa trudna z posucho lub mokro trudna. Udają się wszystkie pło­ wodu kamienia i łatwego brylenia się. Cierpi bardy, lecz g'łówni'e żyto i zi,emnialki.W-y;stępują np. dzo od suszy. Udaje się żyto i ziemniaki, inne pło­

w m. Andrychów, w m. InwaM gm. Andrychów, dy tylko w latach wilgotnych. Występują np. w

w m. Ra1docza gm. Wa-d!owice, w m. Brzeźnica gm. m. Piła Kościelecka gm. Trzebinia, m. Zalas gm.

Brzeźnoca, pow. Wa;dowice,

w m. Bulewice gm. T enczynek i m. Brodła gm. Alwernia pow. Chrża­

Kęty, pow. Biała.

nów.

Do A. IV. - należy dodać

Do A. V e) należy zaliczyć

i) 1. Mady chude. Warstwa pyłowa z &oomiesz·

1. Ił karpacki na piask~u. Gleba okołO'

ką piasku i szutru powyżej 50 cm w podłożu szu20 cm barwy żółto'popielatej, złożona z pyłu z doter z domieszką pyłu . Położenie równe. Udają się

mieszką piasku, próchnicy i miki, czasem z drobwszystkie ziemiopłody, może się udać nawet pszenym żwirkiem. Podglebie jaśniejsze Q składzie ponica. · Narażone na zalewy. Występują np. w m.

Podolsze gm. Zator pow. Wadowice, w m. Negaw- dobnym do gleby, lecz z większą ilością piasku,

czyna gm. Dębica pow. Ropczyce, w m. Andry- drobnych kamieni lub żwiru. Podłoże na głębo­

kości około 60 cm piaskowiec karpacki bezwachów, gm. Andrychów pow. WadoWlice, w m. Nowa ,Wieś gm. iKęty pow. Biała, w m. Czasław gm. pienny lub wapienny płytkowy. Wapno jedna.1e

Dobczyce pow. Myślenice, w m. Malinie gm. Tu- wtedy tylko w podłożu. Położenie na grzbietach

szów Narod. pow. Mielec, w m. Skidzin gm. Brzesz- i stokach gór i wzgórz. Przepuszczalność i przewiewnQść słabe, grunty zlewne, do uprawy trud·

cze pow. Biała, w m. i gm. Nawojowa pow. Nowy

ne. Udaje się owies, ziemniaki, w położeniach niż­

Sącz, w m. Kurów gm. i pow. Nowy Sącz.

szych

także żytO', a czasem pszenica. Występują

2. Stara mada., zbielicowana z glejem. GI.elba

np. w m. i gm. Jodłownik pow. Limanowa, w m.

około 20 cm. Podglebie grubości 7.0 cm. Skład mechaniczny - pył krzemionkowy. Podglebie zwię­ li gm. Luźna pow. Gorlice, w m. KwiaŁonowice gm.

Biecz pow. Gorlice, w m. Las gm. Slemień, m.

źlejsze -s ilnie bielicuje i zawiera pla.mygl'e ju. PoRycerka Dolna, m. Zwardoń gm. Rajcza pow_ Zyłożenie równe, w prastarym korycie rzek. Upra/Wiec,

w m . .i gm. Tylicz, m. Cieniawa gm. Grywa łatwa, udają się wszystkie ziemiopłody, gdyż

bów, m. Rytro gm. Piwniczna, m . Zabrzeż gm.

woda gruntowa W)IIstępuje na głębokości około 150

cm, jednak w latach wi:1goł:ni.e;Szy:ch ~d'Y poziom Łącko pow. Nowy Sącz, w m. Białka gm. Buko·

wina pow. Nowy Targ.

wody jest wyższy łatwo ·ziemiopłody wymakają.

2. Iły karpackie głębokie. W'a rstwa gleby okoW podłożu piase'k gruboziarni,sty. Występują np.

ło 20 cm, barwy popielatej, składa się z pyłu iło­

w m. Podolsze gm. Zato.r pow. Wadowi.ce.

!w ego o strukturz.e gruz. eł'kowatej. - Podglebie

Do A . V. a) - należy zaliczyć

i podłoże ił zbity z plamami glejowemi. Przepusr.1. Szczerki lekkie, gleba ,drobnopiaISZlczysł'a, czalność i przewiewność zła. Do uprawy trudne.

sucha. Gleba gruboŚci do 30 cm, złożona z piasku, Udają się żyto i ziemniaki, plony niskie. Występu­

nieco pyłu krzemionkowego i próchnicy, barwy Dą np. w m. Kryg gm. Lip.ni!ki pow. G()rHce, m. Rajpopielatej, czasem szarej lub z odcieniem żółta­ sko gm. Oświęcim pow. Biała, m. i gm. Lużna pow.

wym, słabo związana. Podglebie głębokie, złożone Gorlice, m. Cieniawa gm. Grybów pow. Nowy

z piasku, rzadko nieco pyłu, barwy szarej, żółtej, Sącz, m. Żegocina gm. Trzciana pow. Bochnia.

rdzawej. Czasem plamy eluwjum i iluwjum, często

3. Mady karpackie głębQkie. WaIlst.wa pyło­

warstwy I1dzawe. Wy:stępują też pieprze, rpia;sek

wa

przeszło 100 cm o charakterze iłowym czasem

rudawcowy li drobne kamh~nJie rUIdawca, oraz s-z uter. Podłoż,em prawie zawsze piaselk, czasem IZ domi-eszką pialSiku Q zabarwieniu ciemnQ-pOtpielaszuter, głębiej zwykle inna formacj.a . Poło·żenie tem, zbita. Przepuszczalność i przewiewnQść zła,

równe, lekko falrste, lub lekkie skłony. Prze- gleba zimna. W podłożu piasek i szuter oraz kamienie piaskowca. Położenie równe lub lekki

puslzczalność ,ddbra, uprawa łatwa, gLeha żytnio­

ziemn:i:alCzatla, cier,pi łatwo od sus-zy. WyLSt~pUją skłon, zwykle na starym, wysokim brzegu rzek

np. w m. Malinie gm. Tus·zów NaI1od. pow. Miele'c, karpackich. Uprawa trudna, udaje się owies, ziemw m. i gm. Borowa pow. Mile lec, w m. i gm. Bo- niaki, w niższych poziomach także żyto. Wystę­

rzędn pow. BrzeSlko, w m. Lubzma !Sm. Paszczyna iPują np. w m . Podwi~k, m. i gm. Jabilonka pow'.

pow. Rorpczyce, w m . Piła Kośc. gm. Trzebinia, m. Nowy-Targ'.

Mi rów gm. Alwemia, m. Zala:s gm. Ten-c zynek

Do A. VI. a) należy zaliczyć

pow. Chrzanów, m. Raisiko gm. Oświęcim pow.

1. Piaski suche. Gleba ~ruhośd do 20 cm,

Biała, m. Rudy Rysile gm. SlJczepanów pow.

barwy popielatej lub szarej, złożona z luźnego

B rze1sll m , m. i gm. Borzędn pow. Brzesko, m. piasku. Podglebie żółtawe łub rdzawe, złożone

Białka gm. Bukowina pow. Nowy Targ, m. Nowa

z luźnego piasku. Podłoże luźny piasek, czasem

Wieś gm. Kęty pow. Biała, m. i gm. Brzeźnica

z kaniieniami barwy szarej, białej, rdzawej lub

pow. Wadowice.

żółtej. Położenie równe, faliste lub na grzbietach.

2. Piasek nagipsowy. Gleba około 30 cm zło­ Uprawia się żyto i ziemniaki oraz łubin żółty,

żona z piasku, pyłu krzemionkowego i próchnicy,

lecz plony są niskie i niepewne. Bardzo cierpią od

barwy ciemno popielatej, podglebie piasek barwy suszy. Występują np. w m. Bolęcin gm. Babice

żółtawej . Podłoże w głębokości około 1 m twopow. Chrzanów, m. Piła Kośc. gm. Trzebinia pow.

rzy skała gipsowa (w głębi krystaliczna). Prze- Chrzanów, m. Lgota gm. Nowa Góra pow. Chrzapuszczalność dobra, uprawa łatwa, gleba żytnio­

nów, m . Pustynia gm. Dębica pow. Ropczyce.

ziemniaczana, jednak bardzo wrażliwa na suszę.

2. Piaski na wapieniu. Warstwa gleby .około

Występują np. w m. Skotniki gm. Tyniec pow.

20 cm, złożona z piasku, próchnicy i często z drob·

Kraków.

nych oraz większych kamieni wapiennych, barwy

popielatej. Podglebie piasek z kamieniami, barwy

Do A. V. b) należy zaliczyć

1. Mada tłusta "spiża". Wars-twa drobnopyło­ żółtordzawej, luźne. W podłożu na głębokości

wa gruzełkowata ale zlewna grubości okoł'O 20 cm około 40 cm skała wapienna. Wapno tylko w kan·a podobne m lecz baI1dziej z:b item 'trudno prze- mieniach i ich okruchach. Położenie zwykle na

puszczalnem i nie.przewiewnem podglebiu, a do- lekkim skłonie. Uprawa łatwa, cierpi od suszy.

uprawia się żyto i ziemniaki, ale plony bardzo zachodzące m dlo głębokości 'c onajmniej 60 cm. Glej

wodne

i niskie. Występują np. w m. Mirów gm.

występuj'e w głębokiOści wię,kszej niż 50 cm. Meljoracje prawie bezskuteczne - 1liprawa bardzo Alwernia pow. Chrzanów.

truld'na. Uprawia 's'ię pszenica, owies, pastw~sko.

3. Rędzin-a piaszczysta ·(rumosz). Gleba 15Charakterystycznym chwastem jestczosnelk. Wy- 20 cm, ciemno popielata z odcieniem brunatnym,

stępuj- e np. w m. i gm. Sz-czucin pow. Dąbrowa,

złożona z piasku, pyłu, próchnicy, okruchów ka·

m. MalilIlie gm. TUJSZów Narod. pow. Miel-ec, m. mienia. Podglebia brak. Podłoże kamienie wapien·

i gm. Borowa pow. Mielec, m. Wyciąże gm. Rusz- ne z pyłem i piaskiem. Głębiej skała. Wapno wy"

cza pow. Kr.rków.

stępuje wszędzie. Położenie na stokach lub fali2. Bielice glejowe. Gleba grubościokoł'O ste. Uprawa z powodu kamieni trudna, w razie su25 cm ja'sno~popiela ta z odcieniem żółtawo-czer­ szy często niemożliwa . Uprawia się żyto i ziemwonym, złożona z pyłu i próchnicy. Podglebie głę­ niaki, które dają w latach mokrych słabe urodzabokie, jaśniejsze, zbite, zbielicowanie wyraźne, je. W latach suchych przepadają. Występują np.

plamy gleju na głębokości 45 cm. Przepuszczalnosć w m. Lgota gm. Nowa Góra, m. Mirów gm. Al·

wernia, m. Zalas gm. Tenczynek, m. Piła Koście·

zła, zlewne, ulprawa trudna, poło-żenie równe,

uipra'w ia s,ię żyto i koniczynę . Występują np. w lecka gm. Trzebinia i m. Bolęcin gm. Babice pow.

Chrzanów.

m. Rajs.ko gm. Oświęcim pow. Biała.

4. Gleba porfirowa. GrU!bośd 15 cm szaro

3. Szczerk naiłowy , GI,cba drohnopiaSlz'c zysta,

wilgotna. Gleba grubości nawet ponad 35 cm, bar- czerwona, złożona z piasku, żwiru, okruchów, powy ciemno popielatej, złożona z piasku z domiesz- siada mało próchnicy i pyłu. Podglebie takie saką próchnicy i pyłu. Podglebie piasek, dość płyt­

mo. Podłożem skała porfirowa. Uprawa łatwa,

ki. Podłoże ił, barwy niebieskawe;' plamy rdza- położenie faliste, uprawia się żyi:o i ziemniaki.

Nr. 243.

które dają tylko w latach mokrych słabe plony.

Od suszy cierpi. Występuje np. w m. Zalas gm.

Tenczynek pow. Chrzanów.

czarnoziem lossowy przeważnie pionowo i przy

rozgniataniu daje grudki zwane "kawiorem" o kantach tępych. Węglan wapnia spotyka się zazwyczaj w podłożu . Przewiewność oraz przepuszczalność wybitnie dobre. Próchnica słodka. Udają się

WlszYlStkie r·ośliny uprawne, wybitnie zaś pszenice

tak ozime jak ~ jare. Równie ·d1ohrze udaj-ą się

wszelkie wa'f zywa, przedewszyslkiem zaś ce'bula.

Za'leżnie od połoiżenia l in.soO:l acji S'łone'Cznej mdo.ny i kawony. Wys tępują np.: w m. Laszki g.ościń­

cowe, pow. Moś·ci&ka, w m. Opu'l sko, w m. W,ojsławice, w m. Hatowice, w m. Łubów, pow. Sokal,

w m. Doros'z,ó w Wie·Jlk.i, pow. Zół3<i:ew, w m. Sądo­

wa W i!Sznia, pow. M·ościska .

rośliny uprawne, a wybitnie pszenica tak ozima

jak i jaTa t buraki. Występują np.: w m. Medyk a,

pow. 'Przemyśl, m. Chłopy, Podhajcozyki, Nowosiółki ~oś<:mne, Rudki, Wańkowice i Czernic'h ów,

Do A. VI. b} należy zaliczyć

pow. Rudki, m. Sokal (Zabuże). pow. Sokal, m.

Piaski podmokłe. Gleha - piasek z kwaśną

Bł'Oz.ew, pow. Rudki, m. O rchowic e , pow. Mości­

próchnicą , barwa prawie czarna o zimnym tonie.

ska.

Podglebie piasek, barwy szarej. W podłożu ił gleDo A. IV. a) należy zaliczyć

jowy lotb warstwa ,rudawca, czę&to rudawiec występuje w dWu i więcej warstwach. Podłoże nieSzczerki lekkie (naZ'wa miejs'CO'wa "piaSiki",

przepU!s.zc.zatne. Stan wody g'r untowej wys.oki,

"glinka"). Gleba składa się z pi.alslku dlfdbnego z dostąd c'zęsto uprawa utrud'Il~ona . Uprawia się żyto

mieszką pyłu, grubość gleby conajmniej 30 cm,

i owies. Występują np. w m. Brodła gm. Alwernia

banva .od jasno-popie·l atej z odcieniami żółtym

·m. Pila K.o·ścielecka gm. Trzebinia, m. Bolęcin

względnie jasno-hronzowym a.ż do demno-s'Zaregm. Babice pow. Chrzanów.

go, podglebie o składzi e zbliżonym do gleby, lecz

Do

A.

lIc}

należy

zaliczyć

jaśniej s ze od gleby, o odcieniu żółto względnie jasDo A. VI. c} należy zaliczyć

nO'-'bronOZoOwym, podłoże piasek brudno - biały

Lossy

głębokie

i

najlepsze

z

płytkich,

ale

gru1. Ił karpacki piaskowcowy. GI~ba okoł,o

względnie żółty z uwarstwowieniami, bądź też

bości

ponad

70

cm.

(miejscowa

nazwa

"popielica",

10 cm, barwy popielatej, złożona z pyłu, próchnijasno żółty. Struktura gleby przeważnie luźna, mocy i miki, często domieszka piasku i kamieni. Pod- "rędzina", "czarnoziem"). Gle'ba pyłowa grubosci że być jedna!k lekko gruzełkowata, podł.oże zaokoło

30

cm,

przy

dotknięciu

delikatna,

o

zabarglebie ilaste barwy żółtawej zawiera bardzo dużo

wsze luźne. Przewiewność i przepuszczalność dokamieni. Cz.asem występuje ,glej. Gleiba zlewna, do wi:eniu od ciemno-szareg,o do jasno-popielatego. bra, położenie terenów przeważnie płaskie z lek·

uprawy w razie suszy trudna. Położenie na grzbie- Jeżeli loss 'le.ży na drobnym piasku czy innym kiemi skłonami. Węglan wapnia nigdzie nie wytach górskich. Uprawia się owies, ziemniaki, w b. silnie przepuszc.z a'l nym matoerjale IU'b na skale, stę·puje . Konkrecje tylko pod postacią rudawca

to gmbość je.g o prztewyŻlSza 100 cm. P'rzewiewność

położeniach niskich także żyto, jednakże plony są

(ortsztajnu) ~ględinie "pieprzy". Nie!które szczeri

przepU!szczalność bardlzo dobra w całym profilu.

zawodne i małe . Występuje np. w m. Kocierz gm.

ki położone niżej wymagają drenowania. Uprawa

Próchnica

wybitnie

słodka.

Uda;ą

się

wszystkie

Slemi'7 ń pow. Żywiec, m. Zwardoń gm. Rajcza

bardzo łatwa. Glehy wybitnie żytnio-karŁoflap.e.

pow. Zywiec, m. Spytkowice gm. Skawa pow. My- rośliny uprawne, przeważnie pszenice i buraki cu- Występują np.: w m. Chmiel ów, pow. Tarnokrowe. Występuje np.: wrn. Sokal (Za:buże). pow.

ślenice, m. Połom Duży gm. Wiśnicz Nowy pow.

brzeg, m. Piwoda, pow. Jarosław, m. Dobrosin,

Bochnia, m. i gm. Tyłicz pow. Nowy Sącz, m. Cza- Sokal, w m. Pełkinie, pow. Jarosław, w m. Mona- pow. Zółkiew, m. Potylicz, pow. Rawa Ruska, m.

sterz, w m. Bi ał'obołki , pow. Pf'zeworSik.

sław gm. Dobczyce pow. Myślenice, m. Las gm.

i pow. Rawa Ruska, m. Ruda Różaniecka, pow.

Slemień pow. Żywiec, m. Bednarka gm. Lipinki

Do A. II d) na:leży zaliczyć

Lubaczów, m. Krzeczkowa, pow. Przemyśl, m. Bopow. Gorlice.

berowa,

pow. Lubaczów, m. Suro chów, pow. JaroCzarne ziemie (poch·odlz enia bagiennego) na

2. Ił karpacki z łupku. Gle'ba barwy czerwo- przepuszczalnem podłożu (nazwa miejscowa "czar- sław, m. Szówsk, pow. Jarosław.

no-popielatej, około 15 cm, złożona z pyłu i nie- . na ziemia", "rędzina"). Gleba pyłowa, barwy od

Do A. IV. g) należy zaliczyć

co próchnicy, o zbitej strukturze. Podglebie bar- ciemoo-szarej poprze'z brunatną do czysto~czarnej.

Iły zbielicowane (mieqlScowa nazwa "glina",

wy wiśniowo-czerwonej, zbite, złożone z pyłu PoOdg'lebie barwy jaśniejszej od jas no-'Szarej z żół­

"rędzina"). Gleba pyłowa, zabarwienia od szarego

i żwiru, zawiera konkrecje żelazne. Podłoże zie- tym odcieniem do denmo ..:b runatnego. Grubość

lono-niClbieskie 'bard~o z,wi,ęzłe, powstałe z mięk­ ~le'by O'koł o 30 cm. Struktura gl ełby gruzełkowata. do brunatnego, z odcieniami żółtym i jasno bronkieg,o łupku. Przepuszczalno'ść da, uprawa trud- Węglanu wapnia w całym pr,ofilu nie posiada. zowymj podglebie zazwyczaj jaśniejsze, przeważ­

na, Jeży na stokach gór, uprawia się owies. Wy- Występują ·k onkrecje pod postacią "pieprzy", ułoO­ nie posiada to samo zabarwienie co i gleba. Podloże przeważnie brudno-żółte. Warstwa gleby' grustępuje np. w m. Cieniawa gm. Gryb6w pow. Noż,one w rozmaitych częściach pro fiilu , 'oraoz mubości około 25 cm, podglebie około metra. Eluwy Sącz.

szelki. Przewiewność iJ prz,epus,zczalno'ść dobre.

vium i iluvium daje się łatwo wy.różnić. Stmktura

Położon'a

.zawsze na równinach IU'b w niewielki'Ch

3. ~huda mada karpacka. GICiba płytka grugleby przeważnie gruzełkowata, podglebia bywa

Zaklęśnięciach. Udają się na ni.ej pszenice oraz

bości do 20 cm, złożona z piasku, pyłu, próchnicy

różna: gruzełkowata lub zbita, podłoże zbite.

i szutru, leży na szutrze. Położenie równe, prze- buraki. Występują np.: w m . Szechynie, pow. Prze- Przewiewn·ość i przepus'Z!czalność zazwyczaj zła,

myśl , w m. Użejowice, pow. Przeworsk, w m. Krypuszczalność dobra, uprawa trudna z powodu kaspotykają się gleje. Położone są na terenach rówmieni. Zasadniczo nie nadaje się pod uprawę rol- SoOwice, w m. Maśla:'tyc'Zle, pow. Mości'ska.

nych, bądź lekko pagózikowalt ych. Rośliny up'r awną. Cierpi od suszy, przy większych wodach zaDo A. III nale'ŻY dodać

ne 'z azwyczaj udają się wszys,tkie, dając średnie

lewne. Występuje np. w m. Toki gm. Zmigród

plony.

Występują np.: wrn. Nowosieke, pow. Sah) Louy zbielicowane fmi:eiscowa nazwa

pow. Jasło.

nok,

m.

Miejsce Piastowe, pow. Krosno, m. Trzcia"glinka") . Gleba pyłowa o warstwie próchnicznej

na, pow. Krosno.

Do A. VI. d) należy zaliczyć

okoł.o 2S cm, struktura gruzełkowata, podglebie

Do A. IV. należy dodać

1. Mada tłusta głęboka "spiża". Gleba ciem- barwy hrudno-żó~tei, a g'łębiej j,aosno-żółtej z warno-popielata, nie grubsza jak 20 cm leży na zbi- stwami rdzawemi. Wapna nie posiada w całym

i) Mada. Warstwa~leby pył.owej oko~o 15 cm

tej nieprzepuszczalriej i nieprzewiewnej głębokiej profilu. Przepuszczalność i przewiewność dobre. jasno-brunatnej, gruzełkowatej. Podg-lebie zbite,

warstwie pyłowej. Gleje płyciej niż 50 cm. Do Do uprawy łatwa. Udają się dolb rze pszenice oraz ilaste z domieszką piasku, z rudawcami i pieuprawy prawie nieprzydatna, gdyż zlewna i zsy- buraki cukrowe. WySitęPUją np.: w m. Sieterz, przami. W podłożu na głębokości mniejszej niż 100

cha się na skałę. Drenowanie bezskuteczne. Sieją pow. Przew;o rsk.

cm piasek gruboziarnisty. Położenie równe. Udają

na niej owies i pszenicę. Występuje np. w m. PuDo A. III d) na'leży zaliczyć

się dobrze wszystkie ziemiopłody, jeżeli nie wystynia gm. Dębica pow. Ropczyce, m. Wyciąże gm.

Mady chude (mrej!l·cowa nazwa "ręd~rna"). mokną skutkiem zalewu.

Ruszcza pow. Kraków.

Występuje np.: w m. Turleja, gm. Charzewice,

Grubość warstwy pyłowej ponad 60 cm., o zabar2. Mada tłusta płytka. Gieba okoł·o 15 cm wieniu ciemno-brunatne m, wpadaqącem w pod'gle- pow. Tarnobrzeg.

ciemno-popielata, złożona z pyłu i próchnicy, ohiu w ja,s no-brunatny z oolcieniem oliwkowym,

Do A. V. a) należy zaliczyć

z domieszką piasku i żwiru, zlewna, zbita. Podgle- podłoże - piase'k, () zabarwieniu ciemno.. żółtem . .

Szczerki lekkie (miejscowa na·z wa "pias.ek").

bie jasno-popielate, gruboziarnisty piasek i dro- Wę!glanu wapnia nie zawiera, występują natomiast

bny szuter. Występuiąi.rudaiWce. Przepuszcz·a..1- "pieprze" w podglebiu, a w podłożu ilość tych Gleba - piasek z większą lub mniejszą domieszką

ność zła, uprawa trudna, uprawia się żyto. Wystę­

"pieprzy" wzrasta. Przewiewność i przepuszczal- pyłu, barwa od jasnO'-szarej, poprzez żółtą do

ciemno-sozarej, podgle'b ie o składzie pod()lbnym,

puje np. w m. i gm. Szczucin pow. Dąbrowa.

ność dobre. Pochodzi z terenu równinnego, poło­

lecz z mniejszą zawartością pyłu, podłoże przeżona w kotlinie rzeki,. Do uprawy średnio-trudna.

ważnie siwe, żółte lub brudno-białej gntbość gleUdają się na tych glebac:h p'szen,ic.e, oraz buraki