Rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 23 grudnia 2024 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa branżowego oraz dodatkowych umiejętności zawodowych w zakresie wybranych zawodów szkolnictwa branżowego
Statutory Text (5 Articles)
§ 1. W rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 16 maja 2019 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa branżowego oraz dodatkowych umiejętności zawodowych w zakresie wybranych zawodów
szkolnictwa branżowego (Dz. U. poz. 991, z późn. zm.2)) wprowadza się następujące zmiany
1)
w załączniku nr 20 do rozporządzenia podstawa programowa kształcenia w zawodzie OPIEKUN MEDYCZNY otrzymuje
brzmienie
„OPIEKUN MEDYCZNY
532102
KWALIFIKACJA WYODRĘBNIONA W ZAWODZIE
MED.14. Świadczenie usług medyczno-pielęgnacyjnych i opiekuńczych osobie chorej i niesamodzielnej
CELE KSZTAŁCENIA
Absolwent szkoły prowadzącej kształcenie w zawodzie opiekun medyczny powinien być przygotowany do wykonywania
zadań zawodowych w zakresie kwalifikacji MED.14. Świadczenie usług medyczno-pielęgnacyjnych i opiekuńczych osobie
chorej i niesamodzielnej
1)
identyfikowania problemów funkcjonalnych oraz potrzeb biologicznych i psychospołecznych osoby chorej i niesamodzielnej w różnym stopniu zaawansowania choroby i w różnym wieku,
2)
świadczenia usług pielęgnacyjnych i opiekuńczych osobie chorej i niesamodzielnej w różnym stopniu zaawansowania
choroby i w różnym wieku,
3)
współpracy z pielęgniarkami, położnymi i lekarzami oraz innym personelem,
4)
wykonywania czynności z zakresu pobierania krwi żylnej i włośniczkowej oraz innych materiałów do badań laboratoryjnych,
5)
wykonywania czynności z zakresu elementów gimnastyki ogólnousprawniającej,
6)
wykonywania wybranych czynności medycznych
– w podmiotach leczniczych, w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej oraz w środowisku domowym pacjenta.
1)
2)
Minister Edukacji kieruje działem administracji rządowej – oświata i wychowanie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa
Rady Ministrów z dnia 18 grudnia 2023 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Edukacji (Dz. U. poz. 2717).
Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. U. z 2020 r. poz. 635, z 2021 r. poz. 1087 i 1562, z 2022 r. poz. 1109,
z 2023 r. poz. 1119 oraz z 2024 r. poz. 993.
EFEKTY KSZTAŁCENIA I KRYTERIA WERYFIKACJI TYCH EFEKTÓW
Do wykonywania zadań zawodowych w zakresie kwalifikacji MED.14. Świadczenie usług medyczno-pielęgnacyjnych
i opiekuńczych osobie chorej i niesamodzielnej niezbędne jest osiągnięcie niżej wymienionych efektów kształcenia
MED.14. Świadczenie usług medyczno-pielęgnacyjnych i opiekuńczych osobie chorej i niesamodzielnej
MED.14.1. Bezpieczeństwo i higiena pracy
Efekty kształcenia
Kryteria weryfikacji
Uczeń
Uczeń
1) opisuje warunki i organizację pracy
zapewniające wymagany poziom ochrony
zdrowia i życia przed zagrożeniami
występującymi w środowisku pracy
1) wymienia przepisy prawa dotyczące bezpieczeństwa
i higieny pracy podczas ręcznych prac transportowych
2) opisuje kryteria warunkujące bezpieczeństwo pracy
w zawodzie, takie jak: przestrzeń pielęgnacyjna bez barier,
sprzęt wspomagający podnoszenie i przemieszczanie
pacjentów
3) rozpoznaje znaczenie piktogramów informujących
o zagrożeniach w instytucjach ochrony zdrowia i pomocy
społecznej
2) rozróżnia zadania i uprawnienia instytucji oraz
służb działających w zakresie ochrony pracy
i ochrony środowiska
1) wymienia instytucje oraz służby działające w zakresie
ochrony pracy i ochrony środowiska
2) wymienia zadania i uprawnienia instytucji oraz służb
działających w zakresie ochrony pracy i ochrony środowiska
3) opisuje prawa i obowiązki pracownika
i pracodawcy w zakresie bezpieczeństwa
i higieny pracy
1) omawia prawa i obowiązki pracownika w zakresie
bezpieczeństwa i higieny pracy, w tym przestrzegania
obowiązujących standardów i procedur postępowania oraz
reagowania na sytuacje niepożądane
2) wymienia prawa i obowiązki pracodawcy w zakresie
bezpieczeństwa i higieny pracy
4) opisuje zagrożenia związane z występowaniem
szkodliwych czynników w środowisku pracy
1) wymienia czynniki ryzyka na stanowisku pracy
2) wymienia środki dezynfekcyjne, odkażające, myjące
i czyszczące, zawierające substancje szkodliwe, które mogą
uszkadzać skórę, błony śluzowe oraz układ oddechowy
3) omawia procedury postępowania przeciwdziałającego
czynnikom szkodliwym i zagrożeniom w miejscu pracy
4) stosuje zasady bezpieczeństwa podczas asystowania osobie
niesamodzielnej w trakcie badania w pracowni RTG
(radioisotope thermoelectric generator) w celu ograniczenia
do minimum narażenia na napromieniowanie
5) opisuje objawy oparzeń skóry w wyniku zadziałania
wysokiej temperatury, kontaktu z gorącymi powierzchniami
i uszkodzonym sprzętem elektrycznym
6) opisuje objawy ze strony układu mięśniowo-szkieletowego
spowodowane przemieszczaniem pacjentów lub dźwiganiem
ciężkich przedmiotów
7) opisuje objawy zespołu wypalenia zawodowego w wyniku
pracy zmianowej, nocnej i długotrwałego kontaktu z ciężko
chorymi osobami
8) zapobiega zagrożeniom dla zdrowia i życia człowieka
w środowisku pracy
5) stosuje przepisy prawa dotyczące ochrony
przeciwpożarowej i ochrony środowiska
1) wymienia obowiązki pracownika dotyczące ochrony
przeciwpożarowej, w tym wynikające z instrukcji
obowiązującej w miejscu pracy
2) opisuje podstawowe zabezpieczenia na wypadek pożaru,
procedurę wszczynania alarmu, reagowania na alarm
pożarowy oraz zasady organizacji akcji ratowniczej do
czasu przybycia straży pożarnej
6) organizuje stanowisko pracy zgodnie
z wymaganiami ergonomii oraz przepisami
prawa dotyczącymi bezpieczeństwa i higieny
pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony
środowiska
1) wyjaśnia zasady organizacji przestrzeni pielęgnacyjnej, takie
jak: likwidacja barier architektonicznych oraz zapewnienie
czystej i suchej podłogi
2) opisuje czynniki warunkujące bezpieczeństwo na
stanowisku pracy, takie jak: przestrzeń pielęgnacyjna bez
barier, sprzęt wspomagający podnoszenie i przemieszczanie
pacjentów
3) dobiera wyposażenie i sprzęt do stanowiska pracy, takie jak
łóżko z regulowaną wysokością i oprzyrządowaniem, sprzęt
wspomagający podnoszenie i przemieszczanie pacjentów
4) sprawdza sprawność sprzętu i zabezpieczenie przewodów
elektrycznych
5) stosuje bezpieczne metody przemieszczania pacjentów
w obrębie łóżka i poza nim oraz przenoszenia ciężkich
przedmiotów
7) stosuje środki ochrony indywidualnej
i zbiorowej podczas wykonywania zadań
zawodowych
1) opisuje przeznaczenie odzieży służbowej i ochronnej, w tym
obuwia i rękawic
2) stosuje środki ochrony indywidualnej w zależności od
wykonywanej pracy
8) udziela pierwszej pomocy w stanach nagłego
zagrożenia zdrowotnego
1) opisuje podstawowe symptomy wskazujące na stany
nagłego zagrożenia zdrowotnego
2) ocenia sytuację poszkodowanego na podstawie analizy
objawów obserwowanych u poszkodowanego
3) zabezpiecza siebie, poszkodowanego i miejsce wypadku
4) układa poszkodowanego w pozycji bezpiecznej
5) powiadamia odpowiednie służby
6) prezentuje udzielanie pierwszej pomocy w urazowych
stanach nagłego zagrożenia zdrowotnego, np. krwotok,
zmiażdżenie, amputacja, złamanie, oparzenie
7) prezentuje udzielanie pierwszej pomocy w nieurazowych
stanach nagłego zagrożenia zdrowotnego, np. omdlenie,
zawał, udar
8) wykonuje resuscytację krążeniowo-oddechową na fantomie
zgodnie z wytycznymi Polskiej Rady Resuscytacji
i Europejskiej Rady Resuscytacji
MED.14.2. Podstawy opieki nad osobą chorą i niesamodzielną oraz podstawy opieki medycznej
Efekty kształcenia
Kryteria weryfikacji
Uczeń
Uczeń
1) przedstawia prawno-etyczne podstawy
wykonywania zawodu
1) omawia zasady etyki zawodowej oraz cechy, jakie powinna
posiadać osoba wykonująca zawód
2) wymienia zadania zawodowe wynikające z przepisów prawa
3) wymienia prawa pacjenta wynikające z przepisów prawa
4) przestrzega przepisów dotyczących praw pacjenta, ochrony
danych osobowych, w tym danych wrażliwych, w związku
z realizacją zadań zawodowych
5) omawia zastosowanie przymusu bezpośredniego zgodnie
z przepisami w sprawie ochrony zdrowia psychicznego
2) opisuje system ochrony zdrowia i pomocy
społecznej
1) opisuje główne podmioty opieki zdrowotnej udzielające
świadczeń przeznaczonych dla osoby chorej
i niesamodzielnej, takich jak: podstawowa opieka
zdrowotna, ambulatoryjna opieka specjalistyczna, opieka
stacjonarna szpitalna, opieka długoterminowa
w stacjonarnych zakładach opiekuńczo-leczniczych,
w zakładach opiekuńczo-pielęgnacyjnych i w hospicjach
stacjonarnych, opieka długoterminowa domowa oraz opieka
domowa hospicyjna
2) wyjaśnia finansowanie systemu ochrony zdrowia
3) opisuje główne formy organizacyjne pomocy społecznej,
takie jak: domy pomocy społecznej, ośrodki wsparcia oraz
usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze
3) charakteryzuje rynek usług medycznych
i opiekuńczych
1) wyjaśnia pojęcia dotyczące świadczeń zdrowotnych
i opiekuńczych, w tym pojęcia: pacjent, podopieczny,
ubezpieczony, oraz kryteria kwalifikacyjne do opieki: stan
zagrożenia życia, stan zdrowia, poziom sprawności, wiek
2) wyjaśnia pojęcia: standard usług zdrowotnych, standard
usług medycznych i standard usług opiekuńczych
3) wymienia kryteria oceny jakości świadczonej opieki
4) wyjaśnia podstawowe różnice w funkcjonowaniu
publicznych i niepublicznych podmiotów leczniczych
dotyczące podmiotu tworzącego oraz źródeł finansowania
działalności leczniczej
5) wyjaśnia różnice w funkcjonowaniu publicznych
i niepublicznych jednostek organizacyjnych pomocy
społecznej dotyczące organu założycielskiego oraz źródeł
finansowania
4) charakteryzuje ogólną budowę organizmu
człowieka
1) objaśnia pojęcia z zakresu anatomii i fizjologii człowieka
2) omawia budowę tkanek, narządów i układów organizmu
człowieka
3) opisuje czynności i funkcje komórek, tkanek i narządów
oraz prawa rządzące tymi funkcjami
4) omawia rozwój psychofizyczny człowieka
w poszczególnych fazach jego życia
5) stosuje zasady udzielania pierwszej pomocy
zgodnie z posiadanymi kompetencjami
1) objaśnia pojęcia: pierwsza pomoc, kwalifikowana pierwsza
pomoc, reanimacja, resuscytacja, nagłe zagrożenie
zdrowotne
2) omawia stany nagłego zagrożenia zdrowotnego
spowodowane chorobą, urazem fizycznym, termicznym
i chemicznym
3) ocenia stan poszkodowanego i dokonuje pomiarów
podstawowych czynności życiowych
4) wykonuje podstawowe czynności resuscytacyjne zgodnie
z wytycznymi Polskiej Rady Resuscytacji
5) posługuje się automatycznym defibrylatorem treningowym
AED (automatyczny elektryczny defibrylator)
6) charakteryzuje pojęcia i procesy dotyczące
niepełnosprawności i niesamodzielności oraz
zmian patologicznych
1) opisuje przyczyny i skutki naruszenia funkcji ciała, takie
jak: uraz, przewlekła choroba, podeszły wiek oraz czynniki
kontekstowe – osobowe i środowiskowe mające wpływ na
funkcjonowanie osoby chorej i niepełnosprawnej
2) wyjaśnia pojęcie niepełnosprawności z uwzględnieniem
stanu prawnego dotyczącego orzekania
o niepełnosprawności do celów rentowych i pozarentowych
3) wyjaśnia pojęcie niesamodzielności (niezdolności do
samodzielnej egzystencji)
4) określa poziom zaangażowania zawodowego
i modyfikowania postępowania w zależności od stopnia
niesamodzielności osoby chorej lub niesamodzielnej
5) wyjaśnia pojęcia: asystowanie, pomaganie i opieka
6) wyjaśnia pojęcia z zakresu patologii
7) wyjaśnia pojęcia: wielki problem geriatryczny, starcza
wielochorobowość
8) opisuje objawy i skutki zaburzeń w funkcjonowaniu
organizmu człowieka spowodowane procesem starzenia
i unieruchomieniem
7) posługuje się językiem migowym
1) stosuje podstawowe techniki języka migowego w udzielaniu
świadczeń
2) pomaga pacjentom niedosłyszącym w dostępie do usług
medycznych
3) porozumiewa się z pacjentem językiem migowym w stopniu
podstawowym
8) podejmuje działania w zakresie promocji
zdrowia i profilaktyki
1) wyjaśnia pojęcia: promocja zdrowia, edukacja zdrowotna,
wychowanie zdrowotne, profilaktyka, polityka zdrowotna
2) określa zakres działań i podmioty realizujące promocję
zdrowia i profilaktykę
3) wymienia metody profilaktyki stosowane w pracy
zawodowej
4) uzasadnia udział opiekuna medycznego w promocji zdrowia
i profilaktyce
5) współdziała z osobą niesamodzielną i jej rodziną w zakresie
promocji zdrowia i profilaktyki skutków zaniedbań
pielęgnacyjnych
9) przestrzega zasad postępowania w przypadku
podejrzenia występowania przemocy
1) definiuje pojęcie przemocy, w tym przemocy w środowisku
pracy
2) stosuje procedury dotyczące przeciwdziałania zjawiskom
przemocy
3) wskazuje działania przeciwdziałające przemocy adekwatne
do danej sytuacji
10) stosuje programy komputerowe wspomagające
wykonywanie zadań zawodowych
1) przestrzega zasad netykiety i norm prawnych dotyczących
bezpiecznego korzystania z internetu oraz ochrony
informacji i danych
2) wyszukuje, gromadzi, selekcjonuje, przetwarza
i wykorzystuje informacje przydatne w wykonywaniu zadań
zawodowych
3) wprowadza dane do elektronicznej dokumentacji zgodnie
z kompetencjami zawodowymi i kodem dostępu
11) charakteryzuje dokumentację medyczną
1) omawia rodzaje dokumentacji medycznej pacjenta
2) wypełnia dokumentację medyczną związaną
z wykonywaniem zadań opiekuna medycznego, taką jak
plan opieki, kartę kontroli podstawowych parametrów
życiowych
3) dokumentuje wykonanie czynności zawodowych
4) przestrzega zasad postępowania z dokumentacją medyczną
w formie papierowej i elektronicznej w celu jej ochrony
przed osobami postronnymi oraz przed zniszczeniem
12) rozpoznaje właściwe normy i procedury oceny
zgodności podczas realizacji zadań
zawodowych
Poz. 81
1) wymienia cele normalizacji krajowej
2) wyjaśnia, czym jest norma, i wymienia cechy normy
3) rozróżnia oznaczenie normy międzynarodowej, europejskiej
i krajowej
4) korzysta ze źródeł informacji dotyczących norm i procedur
oceny zgodności
MED.14.3. Identyfikowanie problemów opiekuńczych i medycznych w opiece nad osobą chorą i niesamodzielną
Efekty kształcenia
Kryteria weryfikacji
Uczeń
Uczeń
1) identyfikuje problemy funkcjonalne oraz
potrzeby biologiczne i psychospołeczne
człowieka w poszczególnych fazach życia
i stanach zdrowia
1) omawia metody, techniki i sprzęt do wykonania pomiarów
antropometrycznych, pomiarów tętna, ciśnienia tętniczego
krwi, oddechu, saturacji krwi, temperatury ciała, obliczania
BMI (Body Mass Index – wskaźnik masy ciała)
2) stosuje metody, techniki i sprzęt do wykonania: pomiarów
antropometrycznych, pomiarów tętna, ciśnienia tętniczego
krwi, oddechu, saturacji krwi, temperatury ciała, obliczania
BMI
3) dokumentuje wykonanie pomiarów, w tym z użyciem
technik komputerowych
4) wykorzystuje wyniki badań i pomiarów do identyfikowania
problemów funkcjonalnych i potrzeb biopsychospołecznych
człowieka w poszczególnych fazach życia i stanu zdrowia
2) współpracuje w procesie identyfikowania
problemów i potrzeb osoby chorej
i niesamodzielnej
1) wymienia osoby współpracujące w procesie identyfikowania
problemów i potrzeb osoby chorej i niesamodzielnej
2) objaśnia potrzebę współpracy w procesie identyfikowania
problemów i potrzeb osoby chorej i niesamodzielnej
3) uzasadnia rolę rodziny w procesie identyfikowania
problemów i potrzeb osoby chorej i niesamodzielnej
4) nawiązuje współpracę ze współpracownikami podczas
identyfikowania problemów i potrzeb osoby chorej
i niesamodzielnej
5) nawiązuje współpracę z rodziną podczas identyfikowania
problemów i potrzeb osoby chorej i niesamodzielnej
3) charakteryzuje skutki niesamodzielności
w zakresie zaspokajania potrzeb życiowych,
w tym
a) odżywiania
b) kontroli mikcji i defekacji
c) mobilności
d) utrzymania higieny ciała
1) wyjaśnia pojęcia: niedożywienia i odwodnienia oraz
wymienia skutki tych stanów dla zdrowia i życia człowieka
2) wyjaśnia pojęcia mikcji i defekacji oraz wymienia skutki
braku kontroli nad wydalaniem
3) opisuje skutki długotrwałego unieruchomienia
4) omawia skutki zaniedbań higienicznych
4) identyfikuje możliwości osoby chorej
i niesamodzielnej w zakresie samoopieki
1) wyjaśnia istotę samoopieki oraz deficytu samoopieki
2) opisuje skale służące do oceny zdolności wykonania prostych
i złożonych czynności dnia codziennego i czynności
życiowych, w tym skale: Barthel, Katza, Lawtona
3) omawia zastosowanie skali Barthel jako narzędzia do
kwalifikowania osób chorych do opieki długoterminowej
4) wykorzystuje wyniki oceny funkcjonalnej w celu ustalenia
możliwości osoby chorej i niesamodzielnej w zakresie
samoobsługi
5) zachęca osobę chorą i niesamodzielną do samoopieki,
wskazując na jej zasoby biologiczne i psychiczne oraz
znaczenie każdej aktywności w terapii i profilaktyce
5) wyjaśnia znaczenie efektywnego
komunikowania się z osobą chorą
i niesamodzielną oraz jej rodziną
w identyfikowaniu potrzeb i problemów
Poz. 81
1) omawia relacje międzyludzkie i ich znaczenie
2) wymienia warunki sprzyjające efektywnemu
komunikowaniu się w procesie terapeutycznym
3) opisuje zasadę pierwszego kontaktu
4) określa znaczenie sygnałów werbalnych i pozawerbalnych
w komunikowaniu się z osobą chorą i niesamodzielną
z zespołem otępiennym lub innymi zaburzeniami narządów
wzroku, słuchu lub mowy
5) prowadzi rozmowę z osobą chorą i niesamodzielną
6) przeprowadza wywiad z rodziną osoby chorej
i niesamodzielnej
MED.14.4. Planowanie czynności higienicznych i pielęgnacyjnych dla osoby chorej i niesamodzielnej
Efekty kształcenia
Kryteria weryfikacji
Uczeń
Uczeń
1) planuje czynności higieniczne i pielęgnacyjne
adekwatnie do zidentyfikowanych problemów
funkcjonalnych oraz potrzeb biologicznych
i psychospołecznych osoby chorej
i niesamodzielnej
1) różnicuje problemy funkcjonalne i potrzeby
biopsychospołeczne osoby chorej i niesamodzielnej
w różnym stanie zdrowia
2) rozróżnia rodzaje niepełnosprawności i stopnia
niesamodzielności, w tym niepełnosprawność fizyczną,
psychiczną, intelektualną, niepełnosprawność narządów
wzroku, słuchu lub mowy, niesamodzielność częściową,
znaczną, całkowitą
3) uwzględnia wyniki pomiarów w postępowaniu
pielęgnacyjno-opiekuńczym oraz udostępnia je innym
osobom uczestniczącym w procesie terapeutycznym zgodnie
z przepisami prawa
2) określa wpływ choroby i niesamodzielności na
sytuację życiową osoby chorej
i niesamodzielnej oraz jej rodziny
1) omawia chorobę przewlekłą i jej wpływ na funkcjonowanie
osoby chorej i niesamodzielnej oraz jej rodziny
2) charakteryzuje najczęściej występujące choroby przewlekłe
3) wyjaśnia istotę niesamodzielności, różnicuje jej poziomy
(stopnie)
4) opisuje niesamodzielność jako skutek choroby przewlekłej
5) omawia wpływ choroby i niesamodzielności na stan
biologiczny oraz psychiczny osoby chorej i niesamodzielnej
6) opisuje specyficzne dla chorób przewlekłych problemy
pielęgnacyjno-opiekuńcze
3) modyfikuje działania w zależności od
zmieniających się problemów i potrzeb osoby
chorej i niesamodzielnej
1) wyjaśnia pojęcia kompensacji i modyfikacji
2) uzasadnia potrzebę modyfikacji działań opiekuńczych
odpowiednio do stanu zdrowia i sprawności osoby chorej
i niesamodzielnej
3) dobiera sprzęt wspomagający i uzgadnia zmianę
postępowania z osobą chorą i niesamodzielną
4) planuje wykonanie czynności pielęgnacyjnych u osoby
chorej i niesamodzielnej, uwzględniając ocenę jej stanu
5) planuje zmodyfikowane działania higieniczne, pielęgnacyjne
i wspierające odpowiednio do zidentyfikowanych
problemów funkcjonalnych oraz potrzeb biologicznych
i psychospołecznych osoby chorej i niesamodzielnej
MED.14.5. Organizowanie i wykonywanie czynności higienicznych oraz wykonywanie wybranych czynności opieki
pielęgnacyjnej
Efekty kształcenia
Kryteria weryfikacji
Uczeń
Uczeń
1) organizuje warunki do wykonania czynności
higienicznych i pielęgnacyjnych
z uwzględnieniem oceny stanu osoby chorej
i niesamodzielnej
1) rozróżnia i wyjaśnia pojęcia: higiena, utrzymanie w czystości,
pielęgnacja i utrzymanie kondycji
2) przygotowuje warunki do wykonania czynności
higienicznych i pielęgnacyjnych, biorąc pod uwagę
bezpieczeństwo osoby niesamodzielnej i własne,
efektywność i ergonomię pracy
3) wyjaśnia zasady wykonywania czynności higienicznych
i pielęgnacyjnych, w tym na podstawie planu pielęgnowania
zleconego przez pielęgniarkę lub położną
4) uzasadnia konieczność modyfikowania planu czynności
pielęgnacyjnych odpowiednio do stanu zdrowia i sprawności
osoby chorej i niesamodzielnej oraz sytuacji w miejscu pracy
5) omawia skutki zaniedbań higienicznych i pielęgnacyjnych
dla zdrowia i życia osoby chorej i niesamodzielnej
6) dobiera materiały i produkty medyczne, środki oraz sprzęt
do wykonywania czynności higienicznych i pielęgnacyjnych
odpowiednie do stanu zdrowia i sprawności osoby chorej
i niesamodzielnej
7) dobiera metody i techniki do wykonywania czynności
higienicznych i pielęgnacyjnych osobie chorej
i niesamodzielnej
8) opisuje specjalne produkty chłonne zabezpieczające skórę
i bieliznę oraz preparaty pielęgnacyjne zabezpieczające
i poprawiające kondycję skóry
2) wykonuje czynności higieniczne
i pielęgnacyjne osobie chorej i niesamodzielnej
1) omawia podstawowe zasady i procedury stosowane podczas
wykonywania czynności higienicznych i pielęgnacyjnych
osobie chorej i niesamodzielnej
2) omawia prawa pacjenta, w tym prawo do dobrej jakości
opieki, prawo do wyrażania zgody lub odmowy zgody na
wykonywanie czynności higienicznych i pielęgnacyjnych,
prawo do tajemnicy, prawo do intymności
3) omawia przyczyny powstania odleżyny
4) opisuje zmiany odleżynowe
5) stosuje profilaktykę przeciwodleżynową
6) posługuje się sprzętem, przyborami, narzędziami,
materiałami i środkami do wykonywania czynności
higienicznych i pielęgnacyjnych
7) wykonuje czynności higieniczne i pielęgnacyjne osobie
chorej i niesamodzielnej, przestrzegając zasad, procedur
oraz praw pacjenta
8) dobiera, zakłada i wymienia produkty chłonne
3) uzasadnia konieczność przestrzegania zasad
aseptyki i antyseptyki
1) wyjaśnia pojęcia: aseptyka i antyseptyka, dezynfekcja,
sterylizacja
2) omawia metody sterylizacji
3) stosuje zasady aseptyki i antyseptyki, adekwatnie do ryzyka
zakażania
4) wyjaśnia procedury i zasady postępowania w sytuacji
bezpośredniego narażenia się na zakażenie
4) przestrzega procedur sanitarno-epidemiologicznych podczas wykonywania
zabiegów higienicznych i pielęgnacyjnych
1) charakteryzuje źródła zakażenia oraz drogi szerzenia się
drobnoustrojów w szpitalu, takie jak: personel medyczny
(nosiciele, skóra rąk), niejałowe narzędzia, sprzęt medyczny,
aparatura, materiały zanieczyszczone, powietrze i bielizna
2) omawia ogniwa łańcucha epidemicznego
3) opisuje podstawowe metody zapobiegania zakażeniom
biologicznym
4) omawia zasady higieny obowiązujące w zakładach opieki
zdrowotnej
5) stosuje procedurę higienicznego mycia i dezynfekcji rąk
6) stosuje procedury dotyczące zabezpieczania i usuwania
zużytego medycznego sprzętu jednorazowego, takiego jak
igły, strzykawki, cewniki, worki na mocz, sprzęt stomijny,
oraz postępowania z brudną bielizną
7) omawia procedury segregacji i usuwania odpadów
medycznych
8) segreguje odpady medyczne i zabezpiecza je zgodnie
z obowiązującymi zasadami
9) przestrzega obowiązujących zasad podczas wykonywania
czynności higienicznych i pielęgnacyjnych osobie chorej
i niesamodzielnej
5) przestrzega zasad postępowania wobec osoby
chorej i niesamodzielnej w sytuacjach trudnych
1) opisuje sytuacje trudne występujące w opiece nad osobą chorą
i niesamodzielną, w tym skrajnie zły stan zdrowia, zaburzenia
świadomości, agresję, nadwagę połączoną z upośledzeniem
funkcji narządów ruchu, odmowę jedzenia i picia, znaczne
upośledzenie funkcji wzroku, słuchu lub mowy
2) rozpoznaje sytuacje trudne dla osoby chorej i niesamodzielnej
i dobiera metodę komunikowania się oraz sposób działania
3) omawia podstawowe zasady postępowania w sytuacjach
trudnych w opiece nad osobą chorą i niesamodzielną,
uznając za priorytet dobro osoby chorej i niesamodzielnej
oraz bezpieczeństwo innych pacjentów, współpracowników
i własne
6) przeprowadza edukację w zakresie
wykonywania czynności higienicznych
i pielęgnacyjnych adekwatnie do oceny
poziomu wiedzy, umiejętności i możliwości
osoby chorej i niesamodzielnej
1) objaśnia pojęcia dotyczące edukacji zdrowotnej jako
ważnego ogniwa w promocji zdrowia
2) uzasadnia celowość i zakres prowadzenia edukacji osoby
chorej i niesamodzielnej w zakresie wykonywania czynności
higienicznych i pielęgnacyjnych
3) opracowuje plan edukacji osoby chorej i niesamodzielnej
lub jej rodziny w zakresie wykonywania czynności
higienicznych i pielęgnacyjnych
4) przeprowadza edukację osoby chorej i niesamodzielnej lub jej
rodziny w zakresie wykonywania czynności higienicznych
i pielęgnacyjnych oraz prowadzenia zdrowego stylu życia
MED.14.6. Wykonywanie wybranych czynności z zakresu opieki medycznej
Efekty kształcenia
Kryteria weryfikacji
Uczeń
Uczeń
1) wykonuje określone zabiegi i czynności
medyczne na zlecenie lekarza, pielęgniarki
lub położnej
1) omawia zadania opiekuna medycznego w zakresie
wykonywania zabiegów i czynności na zlecenie i pod
nadzorem lekarza, pielęgniarki lub położnej
2) karmi osobę chorą i niesamodzielną drogą doustną oraz
dojelitową – przez zgłębnik lub gastrostomię, w tym PEG
(Percutaneous Endoscopic Gastrostomy – gastrostomia)
(metodą porcji), lub pomaga podczas karmienia
3) omawia monitorowanie bilansu płynów i procedurę dobowej
zbiórki moczu
4) wymienia cewnik zewnętrzny i worek na mocz
5) prowadzi dobową zbiórkę moczu i bilans płynów
6) rozróżnia zabiegi przeciwzapalne i kąpiele lecznicze
7) omawia stosowanie diet terapeutycznych w wybranych
schorzeniach
8) rozpoznaje powikłania leczenia dietetycznego w zakresie
podstaw opieki pielęgnacyjnej
9) wykonuje płukanie jamy ustnej, gardła, oka i rany
10) zmienia opatrunek na ranie z zachowaniem zasad
postępowania higienicznego, aseptycznego
i antyseptycznego
11) wykonuje zamknięcie zacisku kontrolującego przepływ
infuzji
2) wykonuje określone zabiegi i czynności
medyczne
1) identyfikuje zaburzenia połykania u osoby chorej
i niesamodzielnej
2) obserwuje i rejestruje rodzaj i objętość przyjmowanych
posiłków oraz płynów u osób ze stwierdzonymi
zaburzeniami odżywiania
3) opisuje rodzaje stomii, w tym tracheostomię, ileostomię,
kolostomię, urostomię, PEG, oraz rodzaje stosowanego
sprzętu stomijnego
4) utrzymuje higienę i pielęgnuje skórę wokół niepowikłanej
tracheostomii, gastrostomii, ileostomii, kolostomii
5) wymienia worek stomijny
6) wymienia worek na mocz
3) wykonuje wybrane czynności opieki nad
pacjentem z trudnościami oddychania
1) wykonuje gimnastykę oddechową
2) omawia zasady odśluzowywania dróg oddechowych, w tym
czyszczenie rurki tracheotomijnej
3) wykonuje nacieranie, oklepywanie, ćwiczenia czynne
i bierne
4) pomaga osobie chorej i niesamodzielnej w korzystaniu
z tlenu z koncentratora tlenu oraz w wykonywaniu inhalacji
4) podaje leki osobie chorej i niesamodzielnej
na zlecenie lekarza, pielęgniarki lub położnej
1) opisuje poszczególne grupy leków, substancje czynne
zawarte w lekach, zastosowanie leków oraz postacie leków
i drogi ich podawania
2) podaje leki przez układ pokarmowy (doustnie,
podjęzykowo, okołopoliczkowo, doodbytniczo) lub na skórę
3) podaje leki przez układ oddechowy (nebulizatory, inhalatory
ciśnieniowe z dozownikiem pojedynczych dawek,
z dozownikiem uruchamiającym wdech, inhalatory
proszkowe)
4) podaje leki podskórnie
5) omawia zasady przechowywania i przygotowywania leków
zgodnie z obowiązującymi standardami
6) wymienia i rozpoznaje najczęstsze działania niepożądane
poszczególnych leków
7) powiadamia lekarza, pielęgniarkę lub położną o wystąpieniu
działań niepożądanych poszczególnych leków
8) omawia zasady pomocy osobie chorej i niesamodzielnej
przy przyjmowaniu leków
5) wykonuje testy diagnostyczne dla oznaczenia
ciał ketonowych i glukozy we krwi
włośniczkowej i w moczu oraz cholesterolu
we krwi włośniczkowej oraz inne testy
paskowe, w miejscu opieki nad pacjentem
1) wykonuje test diagnostyczny dla oznaczenia ciał
ketonowych w moczu, w miejscu opieki nad pacjentem
2) wykonuje testy diagnostyczne dla oznaczenia glukozy we
krwi włośniczkowej i w moczu oraz cholesterolu we krwi
włośniczkowej, w miejscu opieki nad pacjentem
3) wykonuje badanie glukometrem w celu oznaczenia stężenia
glukozy we krwi osoby chorej i niesamodzielnej
4) dokumentuje dokonanie pomiaru glukometrem i przekazuje
informację o wynikach pomiaru lekarzowi, pielęgniarce lub
położnej
5) wykonuje inne testy paskowe, w miejscu opieki nad
pacjentem
6) wykonuje określone czynności z zakresu
pobierania materiału do badań laboratoryjnych
i mikrobiologicznych na zlecenie lekarza,
pielęgniarki lub położnej
1) asystuje lekarzowi, pielęgniarce lub położnej przy badaniach
diagnostycznych
2) wykonuje czynności z zakresu pobierania krwi żylnej
i włośniczkowej do badań laboratoryjnych
3) wykonuje czynności z zakresu pobierania materiału do
badań laboratoryjnych z górnych dróg oddechowych w celu
wykonania testu diagnostycznego
4) wykonuje czynności z zakresu pobierania materiału do
wykonania testów mikrobiologicznych i mykologicznych,
z wyłączeniem wymazów z dróg rodnych lub
wykonywanych metodami inwazyjnymi
MED.14.7. Planowanie, organizowanie i wykonywanie czynności opiekuńczych dla osoby chorej i niesamodzielnej
z uwzględnieniem opieki nad osobami z demencją
Efekty kształcenia
Kryteria weryfikacji
Uczeń
Uczeń
1) planuje czynności opiekuńcze
z uwzględnieniem oceny stanu osoby chorej
i niesamodzielnej
1) wyjaśnia pojęcie opieki w kontekście skutków
niesamodzielności
2) wyjaśnia pojęcia jednostek chorobowych dotyczących
chorób neurodegeneracyjnych
3) omawia czynności opiekuńcze podejmowane wobec osoby
chorej i niesamodzielnej
4) uzasadnia znaczenie różnicowania osobistego
zaangażowania opiekuna medycznego przy wykonywaniu
czynności opiekuńczych na: asystowanie, pomaganie
i zastąpienie osoby niesamodzielnej
5) dobiera metody i techniki wykonywania czynności
opiekuńczych odpowiednio do stanu zdrowia i sprawności
funkcjonalnej osoby chorej i niesamodzielnej
6) dobiera materiały, środki i sprzęt do wykonywania
czynności opiekuńczych
7) sporządza plan czynności opiekuńczych
2) wykonuje czynności opiekuńcze wobec osoby
chorej i niesamodzielnej
1) omawia zasady i procedury dotyczące wykonywania
czynności opiekuńczych związanych z utrzymaniem
warunków niezbędnych do życia i bezpieczeństwem
funkcjonalnym w zakresie mobilności, samoobsługi,
kształtowania codziennego życia i kontaktów społecznych
2) przestrzega zasad bezpieczeństwa i procedur podczas
wykonywania czynności opiekuńczych
3) pomaga osobie chorej i niesamodzielnej w wykonywaniu
czynności życia codziennego i utrzymaniu aktywności
fizycznej
4) posługuje się sprzętem wspomagającym, materiałami
i środkami pomocniczymi do wykonywania czynności
opiekuńczych
5) pomaga osobie chorej i niesamodzielnej w użytkowaniu
zaleconego sprzętu ortopedycznego i rehabilitacyjnego
6) przestrzega procedur postępowania ze sprzętem, materiałami
i środkami pomocniczymi do wykonywania czynności
opiekuńczych
3) udziela wsparcia osobie chorej
i niesamodzielnej w sytuacjach dla niej
trudnych
1) opisuje trudne sytuacje życiowe i formy wspierania osoby
chorej i niesamodzielnej
2) omawia rolę opiekuna medycznego w adaptacji osoby chorej
i niesamodzielnej do pobytu w podmiotach leczniczych lub
jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej
3) udziela wsparcia osobie chorej i niesamodzielnej w adaptacji
do zmian funkcjonalnych wywołanych poważnym urazem,
zaawansowaną chorobą przewlekłą, chorobą terminalną lub
zaawansowaną starością
4) udziela wsparcia osobie chorej i niesamodzielnej w adaptacji
do pobytu w podmiotach leczniczych lub jednostkach
organizacyjnych pomocy społecznej
5) współdziała z pielęgniarkami i położnymi w minimalizowaniu
negatywnych przeżyć psychicznych i fizycznych związanych
z procesem diagnostyczno-terapeutycznym
4) współpracuje z zespołem terapeutycznym
i opiekuńczym
1) omawia podstawowe zadania zespołu terapeutycznego
i wymienia kompetencje jego członków w procesie opieki nad
osobą chorą i niesamodzielną, w tym lekarza, pielęgniarki,
położnej, fizjoterapeuty, terapeuty zajęciowego, logopedy,
psychologa
2) uzasadnia konieczność współpracy opiekuna medycznego
z zespołem terapeutycznym
3) wymienia główne zakresy współdziałania w obszarze
aktywizowania i usprawniania ruchowego osoby chorej
i niesamodzielnej
4) dokumentuje wykonane czynności zawodowe realizowane
we współpracy z członkami zespołu terapeutycznego, w tym
z użyciem technik komputerowych
5) komunikuje się z osobą chorą i niesamodzielną,
jej rodziną i grupą społeczną
1) omawia proces komunikacji interpersonalnej
2) tworzy warunki sprzyjające efektywnemu komunikowaniu się
3) charakteryzuje różne techniki komunikacji interpersonalnej
z osobą chorą i niesamodzielną i jej rodziną
4) nawiązuje relacje z osobą chorą i niesamodzielną, jej
rodziną i grupą społeczną, zmniejsza ich niepokój i poczucie
wyobcowania
5) stosuje zasadę pierwszego kontaktu i efektywnego
porozumiewania się w opiece nad osobą chorą
i niesamodzielną
6) stosuje różne metody werbalnego i pozawerbalnego
porozumiewania się
7) pomaga w stosowaniu sprzętu i technologii
komunikacyjnych i zachęca osobę chorą i niesamodzielną
do utrzymywania relacji z rodziną i innymi osobami
ważnymi dla jej funkcjonowania
8) wykazuje się empatią i asertywnością w procesie
komunikowania się z osobą chorą i niesamodzielną, jej
rodziną i grupą społeczną
MED.14.8. Prowadzenie przyłóżkowej aktywizacji pacjentów leżących
Efekty kształcenia
Kryteria weryfikacji
Uczeń
Uczeń
1) współpracuje z zespołem terapeutycznym
w zakresie treningu aktywności wchodzącego
w zakres ADL (Activities of Daily Living –
czynności życia codziennego)
1) wymienia podstawowe czynności wchodzące w zakres ADL
2) współpracuje z fizjoterapeutą, pielęgniarką oraz terapeutą
zajęciowym w zakresie treningu ADL, w szczególności
w zakresie nauki lub doskonalenia ubierania się, spożywania
posiłków
3) współpracuje z fizjoterapeutą, pielęgniarką oraz terapeutą
zajęciowym w prowadzeniu treningu korzystania z pomocy
ułatwiających ADL, takich jak: uchwyty, chwytaki,
specjalnie dostosowane sztućce oraz talerze
4) wykonuje samodzielnie trening ADL, zaprojektowany oraz
zaplanowany przez fizjoterapeutę lub terapeutę zajęciowego,
w celu utrwalenia efektów fizjoterapii oraz terapii
zajęciowej
2) współpracuje z zespołem terapeutycznym
w zakresie pionizacji pacjenta
1) wymienia podstawowe etapy pionizacji pacjenta
2) asekuruje pacjenta podczas pionizacji do pozycji siedzącej
3) wymienia sprzęt pomocniczy, wyroby medyczne
wykorzystywane w pionizacji – laski, balkoniki, deski
transferowe, podnośniki ręczne i sufitowe
3) asekuruje pacjenta podczas transferów z łóżka
na wózek lub z wózka na toaletę
1) współpracuje z fizjoterapeutą w zakresie aktywizowania
pacjenta i zwiększania jego samodzielności w zakresie
poruszania się
2) asekuruje pacjenta z porażeniem połowiczym przy
transferze z łóżka na wózek oraz z wózka na toaletę
3) asekuruje pacjenta z niedowładami lub amputacjami
w obrębie kończyn dolnych w zakresie transferu z łóżka
na wózek oraz z wózka na toaletę
4) wykorzystuje urządzenia wspomagające transfer pacjenta,
takie jak: maty poślizgowe, deski do transferu pacjenta,
podnośniki pacjenta jezdne oraz sufitowe
5) stosuje odpowiednie pozycje ułożeniowe u pacjenta
leżącego
6) stosuje zasady ergonomii oraz ramy czasowe w trakcie
zmiany pozycji
7) stosuje odpowiednie przybory służące do pełnego
odciążenia kończyn oraz tułowia
8) wykorzystuje wyroby medyczne (np. balkoniki, laski)
w trakcie pionizacji i asekuracji podczas chodu
4) współpracuje z fizjoterapeutą w zakresie
wykonywania fizjoterapii przyłóżkowej
1) wykonuje podstawowe ćwiczenia oddechowe
zaprojektowane i zaplanowane przez fizjoterapeutę
2) wykorzystuje sprzęt do wykonywania ćwiczeń czynnych,
czynnych z oporem, wspomaganych, biernych, czynno-biernych według programu zaplanowanego przez
fizjoterapeutę, np. rotory przyłóżkowe
MED.14.9. Język obcy zawodowy
Efekty kształcenia
Kryteria weryfikacji
Uczeń
Uczeń
1) posługuje się podstawowym zasobem środków
językowych w języku obcym nowożytnym
(ze szczególnym uwzględnieniem środków
leksykalnych), umożliwiającym realizację
czynności zawodowych w zakresie tematów
związanych
a) ze stanowiskiem pracy i jego wyposażeniem
b) z głównymi technologiami stosowanymi
w danym zawodzie
c) z dokumentacją związaną z danym zawodem
d) z usługami świadczonymi w danym
zawodzie
1) rozpoznaje oraz stosuje środki językowe umożliwiające
realizację czynności zawodowych w zakresie
a) czynności wykonywanych na stanowisku pracy, w tym
związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa i higieny
pracy
b) narzędzi, maszyn, urządzeń i materiałów koniecznych
do realizacji czynności zawodowych
c) procesów i procedur związanych z realizacją zadań
zawodowych
d) formularzy, specyfikacji oraz innych dokumentów
związanych z wykonywaniem zadań zawodowych
e) świadczonych usług, w tym obsługi klienta
2) rozumie proste wypowiedzi ustne artykułowane
wyraźnie, w standardowej odmianie języka
obcego nowożytnego, a także proste
wypowiedzi pisemne w języku obcym
nowożytnym, w zakresie umożliwiającym
realizację zadań zawodowych
a) rozumie proste wypowiedzi ustne
dotyczące czynności zawodowych
(np. rozmowy, wiadomości, komunikaty,
instrukcje lub filmy instruktażowe,
prezentacje), artykułowane wyraźnie,
w standardowej odmianie języka
b) rozumie proste wypowiedzi pisemne
dotyczące czynności zawodowych
(np. napisy, broszury, instrukcje obsługi,
przewodniki, dokumentację zawodową)
1) określa główną myśl wypowiedzi lub tekstu lub fragmentu
wypowiedzi lub tekstu
2) znajduje w wypowiedzi lub tekście określone informacje
3) rozpoznaje związki między poszczególnymi częściami
tekstu
4) układa informacje w określonym porządku
3) samodzielnie tworzy krótkie, proste, spójne
i logiczne wypowiedzi ustne i pisemne
w języku obcym nowożytnym, w zakresie
umożliwiającym realizację zadań zawodowych
a) tworzy krótkie, proste, spójne i logiczne
wypowiedzi ustne dotyczące czynności
zawodowych (np. polecenie, komunikat,
instrukcję)
b) tworzy krótkie, proste, spójne i logiczne
wypowiedzi pisemne dotyczące czynności
zawodowych (np. komunikat, e-mail,
instrukcję, wiadomość, CV, list motywacyjny, dokument związany z wykonywanym
zawodem – według wzoru)
1) opisuje przedmioty, działania i zjawiska związane
z czynnościami zawodowymi
2) przedstawia sposób postępowania w różnych sytuacjach
zawodowych (np. udziela instrukcji, wskazówek, określa
zasady)
3) wyraża i uzasadnia swoje stanowisko
4) stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze
5) stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi
adekwatnie do sytuacji
4) uczestniczy w rozmowie w typowych sytuacjach
związanych z realizacją zadań zawodowych –
reaguje w języku obcym nowożytnym w sposób
zrozumiały, adekwatnie do sytuacji komunikacyjnej, ustnie lub w formie prostego tekstu
a) reaguje ustnie (np. podczas rozmowy
z innym pracownikiem, klientem, kontrahentem, w tym podczas rozmowy telefonicznej)
w typowych sytuacjach związanych
z wykonywaniem czynności zawodowych
1) rozpoczyna, prowadzi i kończy rozmowę
2) uzyskuje i przekazuje informacje i wyjaśnienia
3) wyraża swoje opinie i uzasadnia je, pyta o opinie, zgadza się
lub nie zgadza z opiniami innych osób
4) prowadzi proste negocjacje związane z czynnościami
zawodowymi
5) stosuje zwroty i formy grzecznościowe
6) dostosowuje styl wypowiedzi do sytuacji
b) reaguje w formie prostego tekstu pisanego
(np. wiadomość, formularz, e-mail,
dokument związany z wykonywanym
zawodem) w typowych sytuacjach
związanych z wykonywaniem czynności
zawodowych
5) zmienia formę przekazu ustnego lub pisemnego
w języku obcym nowożytnym w typowych
sytuacjach związanych z wykonywaniem
czynności zawodowych
1) przekazuje w języku obcym nowożytnym informacje
zawarte w materiałach wizualnych (np. wykresach,
symbolach, piktogramach, schematach)
oraz audiowizualnych (np. filmach instruktażowych)
2) przekazuje w języku polskim informacje sformułowane
w języku obcym nowożytnym
3) przekazuje w języku obcym nowożytnym informacje
sformułowane w języku polskim lub w tym języku obcym
nowożytnym
4) przedstawia publicznie w języku obcym nowożytnym
wcześniej opracowany materiał, np. prezentację
6) wykorzystuje strategie służące doskonaleniu
własnych umiejętności językowych oraz
podnoszące świadomość językową
a) wykorzystuje techniki samodzielnej pracy
nad nauką języka obcego nowożytnego
b) współdziała w grupie
c) korzysta ze źródeł informacji w języku
obcym nowożytnym
d) stosuje strategie komunikacyjne
i kompensacyjne
1) korzysta ze słownika dwujęzycznego i jednojęzycznego
2) współdziała z innymi osobami, realizując zadania językowe
3) korzysta z tekstów w języku obcym nowożytnym, również
za pomocą technologii informacyjno-komunikacyjnych
4) identyfikuje słowa klucze, internacjonalizmy
5) wykorzystuje kontekst (tam, gdzie to możliwe), aby
w przybliżeniu określić znaczenie słowa
6) upraszcza (jeżeli to konieczne) wypowiedź, zastępuje
nieznane słowa innymi, wykorzystuje opis, środki
niewerbalne
MED.14.10. Kompetencje personalne i społeczne
Efekty kształcenia
Kryteria weryfikacji
Uczeń
Uczeń
1) przestrzega zasad kultury osobistej i etyki
zawodowej
1) wyjaśnia pojęcia: etyka, etyka zawodowa, wartości moralne,
hierarchia wartości, reguła, norma moralna, kodeks etyczny,
kultura, kultura zachowania
2) omawia zasady kultury osobistej i etyki, w tym etyki
zawodowej
3) rozpoznaje przypadki naruszeń praw pacjenta i praw
człowieka
4) wskazuje skutki nieprzestrzegania praw pacjenta
5) rozpoznaje zachowania etyczne i nieetyczne w życiu
codziennym i zawodowym
6) stosuje zasady etykiety językowej, zasady kultury osobistej
i ogólnie przyjęte normy zachowania w swoim środowisku
7) przestrzega zasad netykiety w komunikacji w internecie
8) przestrzega zasad związanych z ochroną własności
intelektualnej i ochroną danych osobowych
9) dba o prestiż i wizerunek zawodu
10) respektuje zasady dotyczące przestrzegania tajemnicy
związanej z wykonywanym zawodem i miejscem pracy
11) przestrzega zasady zaufania i poszanowania prywatności
w wykonywaniu zadań zawodowych
2) wykazuje się kreatywnością i otwartością na
zmiany oraz konsekwencją w realizacji zadań
zawodowych
1) dokonuje analizy własnej kreatywności i otwartości na
zmiany
2) wymienia techniki twórczego rozwiązania problemu
3) proponuje alternatywne, nowatorskie rozwiązania
problemów
4) stosuje techniki twórczego myślenia podczas rozwiązywania
problemu
5) opisuje źródła zmian organizacyjnych
6) podejmuje działania w zmiennych warunkach pracy
w zależności od stanu osoby chorej i niesamodzielnej
7) wskazuje możliwości wprowadzania zmiany w realizacji
zadań zawodowych
8) planuje i wykonuje działania pielęgnacyjno-opiekuńcze
zgodnie z przyjętym planem i w określonym czasie
9) dokonuje analizy i oceny podejmowanych działań
w kontekście jakości świadczonych usług
3) przewiduje skutki podejmowanych działań
1) zarządza czasem pracy
2) analizuje sytuacje zawodowe w kontekście przestrzegania
norm i procedur
3) rozpoznaje przypadki łamania norm i procedur oraz ocenia
ich konsekwencje
4) wyjaśnia związki przyczynowo-skutkowe wydarzeń
i zachowań
5) przewiduje skutki niewłaściwych działań na stanowisku
pracy
6) dokonuje samooceny i wskazuje konsekwencje wynikające
z popełnianych błędów
7) informuje współpracowników o istotnych problemach,
których rozwiązanie wykracza poza jego kompetencje
4) radzi sobie ze stresem
1) wyjaśnia pojęcia: stres, eustres, dystres
2) omawia czynniki stresogenne
3) wymienia objawy stresu oraz konsekwencje długotrwałego
pozostawania pod wpływem stresu
4) omawia objawy wypalenia zawodowego
5) wskazuje przyczyny sytuacji stresowych w pracy
zawodowej
6) opisuje i stosuje techniki radzenia sobie z emocjami i ze
stresem
5) aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności
zawodowe
1) opisuje umiejętności i kompetencje niezbędne do
wykonywania zawodu
2) uzasadnia znaczenie doskonalenia zawodowego,
aktualizowania wiedzy i umiejętności zawodowych
3) analizuje własne kompetencje i ustala cele oraz planuje
dalszą ścieżkę rozwoju
4) dobiera formy doskonalenia zawodowego do swoich potrzeb
i możliwości
5) dzieli się wiedzą i doświadczeniem z innymi
6) analizuje swoje predyspozycje w zakresie samozatrudnienia
6) negocjuje warunki porozumień
1)
2)
3)
4)
wyjaśnia pojęcia: konflikt, negocjacje, mediacje i arbitraż
uzasadnia potrzebę rozwiązywania konfliktów
wymienia metody rozwiązywania konfliktów
uzasadnia potrzebę utrzymywania poprawnych relacji
z odbiorcami usług i współpracownikami
5) określa czynniki ułatwiające i utrudniające negocjacje
6) omawia rodzaje negocjacji: miękkie, twarde, rzeczowe
7) opisuje style prowadzenia negocjacji
7) współpracuje w zespole podczas realizacji
zadań zawodowych
1) uzasadnia korzyści wynikające z pracy zespołowej oraz
celowość planowania pracy zespołu
2) wymienia cechy grupy społecznej, różne formy współpracy
w grupie oraz czynniki związane z procesami rozwoju grupy
3) wymienia konsekwencje niewłaściwego planowania pracy
w zespole
4) wskazuje aspekty właściwego doboru ról w zespole i określa
swoją rolę w zespole
5) wymienia korzyści wynikające z właściwego zarządzania
zespołem i określa osobiste predyspozycje do kierowania
zespołem
8) stosuje zasady komunikacji interpersonalnej
1) opisuje ogólne zasady komunikacji interpersonalnej
2) wypowiada się w sposób zrozumiały, jasny i swobodny,
logicznie argumentuje
3) interpretuje mowę ciała w komunikacji
4) wykorzystuje pytania, parafrazę w komunikacji
interpersonalnej
5) przestrzega zasady asertywności w komunikacji
interpersonalnej
6) udziela informacji zwrotnej
7) przestrzega zasad etykiety językowej
MED.14.11. Organizacja pracy małych zespołów
Efekty kształcenia
Kryteria weryfikacji
Uczeń
Uczeń
1) planuje pracę zespołu w celu wykonania
przydzielonych zadań
1) uzasadnia celowość planowania pracy zespołu
2) wskazuje konsekwencje niewłaściwego planowania pracy
w zespole
2) dobiera osoby do wykonania przydzielonych
zadań
1) przewiduje skutki niewłaściwego doboru osób do zadań
2) identyfikuje kompetencje i umiejętności osób w zespole
3) przydziela zadania, uwzględniając poziom umiejętności
i kompetencje członków zespołu
3) kieruje wykonaniem przydzielonych zadań
1) wskazuje cechy skutecznego menedżera i lidera grupy
2) opisuje zakres obowiązków kierownika zespołu
3) stosuje strategie kierowania zespołem wykonującym
przydzielone zadania
4) zachęca członków zespołu do wykonywania zadań
5) przyjmuje odpowiedzialność za podejmowane decyzje
6) monitoruje działania zespołu
7) sporządza sprawozdania z realizacji działań zespołowych
4) wprowadza rozwiązania techniczne
i organizacyjne wpływające na poprawę
warunków i jakości pracy
– 18 –
Poz. 81
1) analizuje wyniki badań przeprowadzanych wśród
pracowników dotyczących warunków pracy
2) wykorzystuje opinie pracowników do planowania zmian
techniczno-organizacyjnych
3) proponuje zmiany w organizacji pracy mające na celu
poprawę warunków i jakości pracy
4) proponuje rozwiązania techniczne mające na celu poprawę
warunków i jakości pracy
WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE OPIEKUN MEDYCZNY
Szkoła prowadząca kształcenie w zawodzie zapewnia pomieszczenia dydaktyczne z wyposażeniem odpowiadającym technologii i technice stosowanej w zawodzie, aby zapewnić osiągnięcie wszystkich efektów kształcenia określonych w podstawie programowej kształcenia w zawodzie szkolnictwa branżowego oraz umożliwić przygotowanie absolwenta do wykonywania zadań zawodowych.
Wyposażenie szkoły niezbędne do realizacji kształcenia w kwalifikacji MED.14. Świadczenie usług medyczno-pielęgnacyjnych i opiekuńczych osobie chorej i niesamodzielnej
Pracownia anatomiczna wyposażona w
–
stanowisko komputerowe dla nauczyciela podłączone do sieci lokalnej z dostępem do internetu, z oprogramowaniem
biurowym, drukarką laserową ze skanerem i kopiarką A4, projektorem multimedialnym,
–
modele i plansze anatomiczne, filmy dydaktyczne, atlasy anatomiczne, edukacyjne programy komputerowe z zakresu
anatomii.
Pracownia pierwszej pomocy medycznej wyposażona w
–
stanowisko komputerowe dla nauczyciela podłączone do sieci lokalnej z dostępem do internetu, z oprogramowaniem
biurowym, drukarką laserową ze skanerem i kopiarką A4, projektorem multimedialnym,
–
wytyczne Polskiej Rady Resuscytacji i Europejskiej Rady Resuscytacji,
–
apteczkę zaopatrzoną w środki niezbędne do udzielania pierwszej pomocy wraz z instrukcją o zasadach udzielania
pierwszej pomocy,
–
fantomy BLS (Basic Life Support) osoby dorosłej,
–
automatyczny defibrylator treningowy AED (automatyczny elektryczny defibrylator),
–
środki opatrunkowe.
Pracownia zabiegów pielęgnacyjnych oraz czynności opiekuńczych wyposażona w
–
apteczkę zaopatrzoną w środki niezbędne do udzielania pierwszej pomocy wraz z instrukcją o zasadach udzielania
pierwszej pomocy,
–
fantomy pielęgnacyjne osoby dorosłej do nauki czynności higienicznych osoby dorosłej,
–
fantom pielęgnacyjny geriatryczny,
–
łóżko ortopedyczne,
–
wózek inwalidzki służący do transportowania pacjenta,
–
zestaw drobnego sprzętu medycznego: ciśnieniomierz elektroniczny i sprężynowy, termometr elektroniczny,
–
zestaw do profilaktyki odleżynowej,
–
zestaw wyposażenia sanitarnego i higienicznego: dozownik na mydło, ręczniki, środek dezynfekcyjny, kosz i worki na
odpady,
–
łóżka szpitalne elektryczne z oprzyrządowaniem i szafkami przyłóżkowymi z regulowanym blatem,
–
bieliznę pościelową i osobistą,
–
parawany, taborety, pojemnik na brudną bieliznę, pojemniki na odpady,
–
sprzęt do przemieszczania chorych: chodziki, ślizgi,
–
materace przeciwodleżynowe, udogodnienia dla chorych,
–
sprzęt rehabilitacyjny i ortopedyczny,
–
zestaw sprzętu do nauki gimnastyki oddechowej,
–
wyroby medyczne do pielęgnacji pacjenta leżącego,
–
środki pielęgnacyjne, zestaw do zabiegów przeciwzapalnych, jałowe materiały opatrunkowe,
–
stoliki zabiegowe, tace, środki dezynfekcyjne,
–
sprzęt do nauki podawania leków drogą układu oddechowego, w tym sprzęt do tlenoterapii,
–
stanowisko do nauki pobierania krwi żylnej i włośniczkowej do badań,
–
sprzęt do nauki karmienia pacjenta różnymi metodami,
–
trenażery do nauki
Poz. 81
– – iniekcji podskórnych (w różne okolice np. w ramię, udo, brzuch),
– – pielęgnacji stomii,
– – pielęgnacji ran,
– – pielęgnacji odleżyn,
– – zabezpieczania dróg oddechowych u dorosłego.
Szkoła zapewnia dostęp do gabinetu diagnostyczno-zabiegowego wyposażonego w
–
umywalkę z ciepłą i zimną wodą, dozownik z mydłem w płynie, dozownik ze środkiem dezynfekcyjnym, pojemnik
z ręcznikami jednorazowego użycia, pojemnik na zużyte ręczniki, pojemniki na odpady medyczne i inne odpady,
–
zlewozmywak z baterią do mycia narzędzi i sprzętu wielokrotnego użytku,
–
parawany lub kotary w liczbie niezbędnej do zapewnienia intymności pacjentom,
–
statywy lub stojaki do wlewów kroplowych,
–
sprzęt i środki umożliwiające segregację odpadów medycznych zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa,
–
zestawy sprzętu do nauki zabiegów higienicznych u pacjentów dorosłych, takiego jak: wózek kąpielowy, wózkowanna,
przenośny zestaw do mycia głowy,
–
zestawy materiałów i środków do pielęgnacji osób dorosłych, w tym bieliznę osobistą i pościelową, przybory i produkty do codziennej higieny i pielęgnacji, jednorazowe sprzęty sanitarne,
–
zestaw sprzętu do nauki przemieszczania i pozycjonowania pacjenta różnymi technikami i metodami oraz profilaktyki
przeciwodleżynowej, w tym wózek inwalidzki, balkoniki, laski, materac przeciwodleżynowy dynamiczny, sprzęt do
przemieszczania i transportowania pacjenta, akcesoria do stabilizacji pozycji ciała pacjenta oraz maty poślizgowe,
deski do transferu pacjenta, podnośniki pacjenta jezdne oraz sufitowe, rotory przyłóżkowe, przybory służące do pełnego odciążenia kończyn oraz tułowia,
–
zestaw sprzętu do nauki wykonania pomiarów i oceny parametrów funkcji organizmu, w tym co najmniej: termometr
do pomiaru ciepłoty ciała na podczerwień, ciśnieniomierz automatyczny, pulsoksymetr, wagę lekarską,
–
zestaw sprzętu do nauki wykonywania testów diagnostycznych dla oznaczenia ciał ketonowych i glukozy we krwi
włośniczkowej i w moczu oraz cholesterolu we krwi włośniczkowej (glukometr wraz z niezbędnym osprzętem, analizator cholesterolu z akcesoriami, inne testy paskowe),
–
sprzęt do nauki pobierania materiału do badań laboratoryjnych i mikrobiologicznych i mykologicznych uwzględniający rodzaj badania i materiału,
–
sprzęt do nauki podawania leków drogą doustną.
Miejsce realizacji praktyk zawodowych: podmioty lecznicze, jednostki organizacyjne pomocy społecznej oraz inne podmioty
stanowiące potencjalne miejsce zatrudnienia absolwentów szkół prowadzących kształcenie w zawodzie.
Liczba tygodni przeznaczonych na realizację praktyk zawodowych: 6 tygodni (210 godzin).
MINIMALNA LICZBA GODZIN KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO DLA KWALIFIKACJI WYODRĘBNIONEJ
W ZAWODZIE1)
MED.14. Świadczenie usług medyczno-pielęgnacyjnych i opiekuńczych osobie chorej
i niesamodzielnej
Nazwa jednostki efektów kształcenia
Liczba godzin
MED.14.1. Bezpieczeństwo i higiena pracy
30
MED.14.2. Podstawy opieki nad osobą chorą i niesamodzielną oraz podstawy opieki
medycznej
60
MED.14.3. Identyfikowanie problemów opiekuńczych i medycznych w opiece nad osobą
chorą i niesamodzielną
80
MED.14.4. Planowanie czynności higienicznych i pielęgnacyjnych dla osoby chorej
i niesamodzielnej
80
MED.14.5. Organizowanie i wykonywanie czynności higienicznych oraz wykonywanie
wybranych czynności opieki pielęgnacyjnej
80
MED.14.6. Wykonywanie wybranych czynności z zakresu opieki medycznej
320
MED.14.7. Planowanie, organizowanie i wykonywanie czynności opiekuńczych dla osoby
chorej i niesamodzielnej z uwzględnieniem opieki nad osobami z demencją
90
MED.14.8. Prowadzenie przyłóżkowej aktywizacji pacjentów leżących
80
MED.14.9. Język obcy zawodowy
30
Razem
850
MED.14.10. Kompetencje personalne i społeczne2)
MED.14.11. Organizacja pracy małych zespołów2)
1)
2)
2)
W szkole liczbę godzin kształcenia zawodowego należy dostosować do wymiaru godzin określonego w przepisach w sprawie ramowych planów nauczania dla publicznych szkół, przewidzianego dla kształcenia zawodowego w danym typie szkoły, zachowując
minimalną liczbę godzin wskazanych w tabeli dla efektów kształcenia właściwych dla kwalifikacji wyodrębnionej w zawodzie.
Nauczyciele wszystkich obowiązkowych zajęć edukacyjnych z zakresu kształcenia zawodowego powinni stwarzać uczniom warunki
do nabywania kompetencji personalnych i społecznych oraz umiejętności w zakresie organizacji pracy małych zespołów.”;
w załączniku nr 21 do rozporządzenia w podstawie programowej kształcenia w zawodzie ANIMATOR RYNKU
KSIĄŻKI w części „MINIMALNA LICZBA GODZIN KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO DLA KWALIFIKACJI
WYODRĘBNIONYCH W ZAWODZIE” odnośnik nr 1 pod tabelą otrzymuje brzmienie
„1) W szkole liczbę godzin kształcenia zawodowego należy dostosować do wymiaru godzin określonego w przepisach
w sprawie ramowych planów nauczania dla publicznych szkół, przewidzianego dla kształcenia zawodowego w danym typie szkoły, zachowując, z wyjątkiem szkoły policealnej kształcącej w formie zaocznej, minimalną liczbę
godzin wskazanych w tabeli dla efektów kształcenia właściwych dla kwalifikacji wyodrębnionej w zawodzie.”.
§ 2. Kształcenie w zawodzie opiekun medyczny rozpoczęte przed dniem 1 lutego 2025 r. w szkole policealnej prowadzi
się do zakończenia cyklu kształcenia zgodnie z przepisami rozporządzenia zmienianego w § 1 w brzmieniu obowiązującym
przed dniem 1 lutego 2025 r.
§ 3. Kształcenie w zawodzie animator rynku książki rozpoczęte przed dniem 1 lutego 2025 r. w szkole policealnej prowadzi się do zakończenia cyklu kształcenia zgodnie z przepisami rozporządzenia zmienianego w § 1 w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 lutego 2025 r.
§ 4. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 lutego 2025 r.
Minister Edukacji: B. Nowacka
Warszawa, dnia 22 stycznia 2025 r.
Poz. 81
ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA EDUKACJI 1)
z dnia 23 grudnia 2024 r.
zmieniające rozporządzenie w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa branżowego
oraz dodatkowych umiejętności zawodowych w zakresie wybranych zawodów szkolnictwa branżowego
Na podstawie art. 46 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2024 r. poz. 737, 854,
1562, 1635 i 1933) zarządza się, co następuje