Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 stycznia 2025 r. w sprawie wprowadzenia w latach 2025-2027 na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej "Programu mającego na celu wczesne wykrycie zakażeń wirusem wywołującym afrykański pomór świń i poszerzenie wiedzy na temat tej choroby oraz jej zwalczanie"
Statutory Text (5 Articles)
§ 1. W latach 2025–2027 na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wprowadza się „Program mający na celu wczesne
wykrycie zakażeń wirusem wywołującym afrykański pomór świń i poszerzenie wiedzy na temat tej choroby oraz jej zwalczanie”, który jest określony w załączniku do rozporządzenia.
§ 2. Program, o którym mowa w § 1, stosuje się od dnia 1 stycznia 2025 r.
§ 3. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi: wz. A. Nowak
1)
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi kieruje działem administracji rządowej – rolnictwo, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia
Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 grudnia 2023 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
(Dz. U. poz. 2706).
Warszawa, dnia 17 lutego 2025 r.
Poz. 199
ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1)
z dnia 28 stycznia 2025 r.
w sprawie wprowadzenia w latach 2025–2027 na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej „Programu mającego na celu
wczesne wykrycie zakażeń wirusem wywołującym afrykański pomór świń i poszerzenie wiedzy
na temat tej choroby oraz jej zwalczanie”
Na podstawie art. 57 ust. 7 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych
zwierząt (Dz. U. z 2023 r. poz. 1075) zarządza się, co następuje
Załącznik do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Załącznik do rozporządzenia
Rolnictwa
i Rozwoju
Wsi z
z dniaMinistra
28 stycznia 2025
r. (Dz. U. poz.
199)
dnia 28 stycznia 2025 r. (Dz. U. poz. …)
PROGRAM MAJĄCY NA CELU WCZESNE WYKRYCIE ZAKAŻEŃ WIRUSEM WYWOŁUJĄCYM
PROGRAM
MAJĄCY
NAŚWIŃ
CELU
WCZESNE WIEDZY
WYKRYCIE
ZAKAŻEŃ
WIRUSEM
AFRYKAŃSKI
POMÓR
I POSZERZENIE
NA TEMAT
TEJ CHOROBY
WYWOŁUJĄCYM AFRYKAŃSKI
POMÓR
ŚWIŃ
I
POSZERZENIE
WIEDZY
ORAZ JEJ ZWALCZANIE
NA TEMAT TEJ CHOROBY ORAZ JEJ ZWALCZANIE
1. Identyfikacja programu mającego na celu wczesne wykrycie zakażeń wirusem wywołującym
afrykański pomór świń i poszerzenie wiedzy na temat tej choroby oraz jej zwalczanie
Państwo członkowskie: Rzeczpospolita Polska
Choroba: afrykański pomór świń (African swine fever – ASF)
Okres realizacji: 1 stycznia 2025 r. – 31 grudnia 2027 r.
2. Dane historyczne dotyczące rozwoju epidemiologicznego afrykańskiego pomoru świń
W 2007 r. wirus afrykańskiego pomoru świń (ASF) rozprzestrzenił się z pierwotnego ogniska
w Gruzji na terytorium Europy Wschodniej. Po wprowadzeniu wirusa ASF na kontynent europejski ta
choroba rozprzestrzeniła się na terytorium Armenii, Azerbejdżanu oraz Federacji Rosyjskiej.
W sierpniu 2012 r. ognisko tej choroby zostało stwierdzone w południowo-wschodniej części Ukrainy.
W czerwcu 2013 r. białoruskie władze weterynaryjne potwierdziły wykrycie ASF we wsi Czapuń
w obwodzie grodzieńskim (170 km od granicy z Rzecząpospolitą Polską) oraz w Witebsku
w północno-wschodniej części Białorusi (450 km od granicy z Rzecząpospolitą Polską). W styczniu
2014 r. na terytorium Litwy stwierdzono 2 ogniska wirusa ASF u dzików, natomiast w dniu 17 lutego
2014 r. potwierdzono pierwsze ognisko wirusa ASF u dzików na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
W latach 2014–2023 na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej u dzików i świń stwierdzono
odpowiednio
1) w 2014 r. – 30 ognisk ASF u dzików i 2 ogniska ASF u świń;
2) w 2015 r. – 53 ogniska ASF u dzików i 1 ognisko ASF u świń;
3) w 2016 r. – 80 ognisk ASF u dzików i 20 ognisk ASF u świń;
4) w 2017 r. – 741 ognisk ASF u dzików i 81 ognisk ASF u świń;
5) w 2018 r. – 2443 ogniska ASF u dzików i 109 ognisk ASF u świń;
6) w 2019 r. – 2477 ognisk ASF u dzików i 48 ognisk ASF u świń;
7) w 2020 r. – 4156 ognisk ASF u dzików i 103 ogniska ASF u świń;
8) w 2021 r. – 3214 ognisk ASF u dzików i 124 ogniska ASF u świń;
9) w 2022 r. – 2113 ognisk ASF u dzików i 14 ognisk ASF u świń;
10) w 2023 r. – 2686 ognisk ASF u dzików i 30 ognisk ASF u świń.
Obecnie nadal istnieje duże prawdopodobieństwo dalszego rozprzestrzeniania się wirusa ASF,
w szczególności wśród zwierząt wolno żyjących na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Od 2011 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są prowadzone badania laboratoryjne
w kierunku ASF.
Badania te początkowo były prowadzone w pasie przygranicznym o szerokości 40 km (wzdłuż
granicy północnej z obwodem królewieckim i granicy wschodniej z Litwą, Białorusią i Ukrainą)
obejmującym części województw: warmińsko-mazurskiego, podlaskiego, lubelskiego, mazowieckiego
i podkarpackiego. Próbki były pobierane od padłych świń (na podstawie analizy ryzyka) oraz padłych
i odstrzelonych dzików.
Od lipca 2013 r. na terytorium położonym w strefie I, a od października 2013 r. na terytorium
położonym w strefach II i III badania laboratoryjne w kierunku ASF były prowadzone zgodnie
z programem wprowadzonym rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 17 stycznia 2014 r. w sprawie
wprowadzenia programu mającego na celu wczesne wykrycie zakażeń wirusem wywołującym
afrykański pomór świń oraz poszerzenie wiedzy na temat ryzyka wystąpienia tej choroby na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. poz. 115).
W 2014 r. były kontynuowane badania w kierunku ASF zgodnie z programem wprowadzonym
rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 lipca 2014 r. w sprawie wprowadzenia
w 2014 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej „Programu mającego na celu wczesne wykrycie
zakażeń wirusem wywołującym afrykański pomór świń i poszerzenie wiedzy na temat tej choroby
oraz jej zwalczanie” (Dz. U. poz. 996).
W kolejnych latach program był realizowany na podstawie
1) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 25 lutego 2015 r. w sprawie
wprowadzenia w 2015 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej „Programu mającego na celu
wczesne wykrycie zakażeń wirusem wywołującym afrykański pomór świń i poszerzenie wiedzy
na temat tej choroby oraz jej zwalczanie” (Dz. U. poz. 316, z późn. zm.);
2) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 stycznia 2016 r. w sprawie
wprowadzenia w 2016 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej „Programu mającego na celu
wczesne wykrycie zakażeń wirusem wywołującym afrykański pomór świń i poszerzenie wiedzy
na temat tej choroby oraz jej zwalczanie” (Dz. U. poz. 70, z późn. zm.);
3) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2017 r. w sprawie
wprowadzenia w 2017 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej „Programu mającego na celu
wczesne wykrycie zakażeń wirusem wywołującym afrykański pomór świń i poszerzenie wiedzy
na temat tej choroby oraz jej zwalczanie” (Dz. U. poz. 625);
4) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 24 stycznia 2018 r. w sprawie
wprowadzenia w 2018 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej „Programu mającego na celu
wczesne wykrycie zakażeń wirusem wywołującym afrykański pomór świń i poszerzenie wiedzy
na temat tej choroby oraz jej zwalczanie” (Dz. U. poz. 316, z późn. zm.);
5) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 marca 2019 r. w sprawie
wprowadzenia w 2019 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej „Programu mającego na celu
wczesne wykrycie zakażeń wirusem wywołującym afrykański pomór świń i poszerzenie wiedzy
na temat tej choroby oraz jej zwalczanie” (Dz. U. poz. 598);
6) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lutego 2020 r. w sprawie
wprowadzenia w 2020 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej „Programu mającego na celu
wczesne wykrycie zakażeń wirusem wywołującym afrykański pomór świń i poszerzenie wiedzy
na temat tej choroby oraz jej zwalczanie” (Dz. U. poz. 290);
7) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 27 stycznia 2021 r. w sprawie
wprowadzenia w 2021 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej „Programu mającego na celu
wczesne wykrycie zakażeń wirusem wywołującym afrykański pomór świń i poszerzenie wiedzy
na temat tej choroby oraz jej zwalczanie” (Dz. U. poz. 236);
8) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 kwietnia 2022 r. w sprawie
wprowadzenia w 2022 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej „Programu mającego na celu
wczesne wykrycie zakażeń wirusem wywołującym afrykański pomór świń i poszerzenie wiedzy
na temat tej choroby oraz jej zwalczanie” (Dz. U. poz. 844);
9) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 1 marca 2023 r. w sprawie
wprowadzenia w 2023 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej „Programu mającego na celu
wczesne wykrycie zakażeń wirusem wywołującym afrykański pomór świń i poszerzenie wiedzy
na temat tej choroby oraz jej zwalczanie” (Dz. U. poz. 517);
10) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 kwietnia 2024 r. w sprawie
wprowadzenia w 2024 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej „Programu mającego na celu
wczesne wykrycie zakażeń wirusem wywołującym afrykański pomór świń i poszerzenie wiedzy
na temat tej choroby oraz jej zwalczanie” (Dz. U. poz. 563).
Liczba zbadanych zwierząt i liczba uzyskanych dodatnich wyników tych badań w ramach
realizacji ww. programu w latach 2021–2023 zostały podane w ust. 6.2.
3. Opis programu mającego na celu wczesne wykrycie zakażeń wirusem wywołującym
afrykański pomór świń i poszerzenie wiedzy na temat tej choroby oraz jej zwalczanie
Afrykański pomór świń jest chorobą umieszczoną w wykazie określonym w art. 5 ust. 1 lit. a
rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/429 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie
przenośnych chorób zwierząt oraz zmieniającego i uchylającego niektóre akty w dziedzinie zdrowia
zwierząt („Prawo o zdrowiu zwierząt”) (Dz. Urz. UE L 84 z 31.03.2016, str. 1, z późn. zm.), zwanego
dalej „rozporządzeniem 2016/429”. W rozporządzeniu 2016/429 ustanowiono przepisy dotyczące
zapobiegania chorobom przenoszącym się lub przenoszonym na zwierzęta lub ludzi oraz przepisy
dotyczące zwalczania takich chorób, w tym zasady priorytetyzacji chorób umieszczonych w ww.
wykazie, które stanowią przedmiot zainteresowania na poziomie Unii Europejskiej, oraz kategoryzacji
tych chorób.
Zgodnie z rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) 2018/1882 z dnia 3 grudnia 2018 r.
w sprawie stosowania niektórych przepisów dotyczących zapobiegania chorobom oraz ich zwalczania
do kategorii chorób umieszczonych w wykazie oraz ustanawiającym wykaz gatunków i grup
gatunków, z którymi wiąże się znaczne ryzyko rozprzestrzeniania się chorób umieszczonych w tym
wykazie (Dz. Urz. UE L 308 z 04.12.2018, str. 21, z późn. zm.) afrykański pomór świń jest zaliczany
do chorób kategorii A, tj. chorób umieszczonych w wykazie, które zwykle nie występują w Unii
Europejskiej i po których wykryciu muszą zostać wprowadzone natychmiastowe środki likwidacji
choroby, jakie zostały określone w art. 9 ust. 1 lit. a rozporządzenia 2016/429.
Zgodnie z art. 18 rozporządzenia 2016/429 państwa członkowskie zapewniają, aby podmioty
oraz osoby fizyczne lub prawne niezwłocznie powiadamiały właściwy organ, jeżeli istnieją
jakiekolwiek powody, żeby podejrzewać występowanie u zwierząt choroby umieszczonej w wykazie,
o której mowa w art. 9 ust. 1 lit. a rozporządzenia 2016/429, lub jeżeli występowanie takiej choroby
zostało u zwierząt wykryte.
Program mający na celu wczesne wykrycie zakażeń wirusem wywołującym afrykański pomór
świń i poszerzenie wiedzy na temat tej choroby oraz jej zwalczanie, zwany dalej „programem”,
przewiduje zastosowanie środków, których celem jest wzmocnienie ochrony terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej i Unii Europejskiej przed ASF.
Program będzie realizowany w latach 2025–2027 i stanowi kontynuację programu realizowanego
na podstawie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 kwietnia 2024 r. w sprawie
wprowadzenia w 2024 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej „Programu mającego na celu
wczesne wykrycie zakażeń wirusem wywołującym afrykański pomór świń i poszerzenie wiedzy na
temat tej choroby oraz jej zwalczanie”.
Zgodnie z art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz
zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt (Dz. U. z 2023 r. poz. 1075) ASF należy do chorób zakaźnych
zwierząt podlegających obowiązkowi zwalczania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Zgodnie z art. 57 ust. 7 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz
zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej program jest
wprowadzany w drodze rozporządzenia ministra właściwego do spraw rolnictwa po zatwierdzeniu
tego programu przez Komisję Europejską.
Zgodnie z wytycznymi Komisji Europejskiej dotyczącymi ASF zawartymi w zawiadomieniu
Komisji w sprawie wytycznych dotyczących zapobiegania afrykańskiemu pomorowi świń oraz
zwalczania i likwidacji tej choroby w Unii („wytyczne dotyczące APŚ”) (Dz. Urz. UE C/2023/1504
z 18.12.2023) w programie wyznacza się możliwość finansowania działań mających na celu m.in.
1) redukcję populacji dzików prowadzoną zarówno przez polowania, jak i odstrzał sanitarny;
2) usuwanie potencjalnych źródeł wirusa ASF ze środowiska przyrodniczego;
3) prowadzenie monitoringu aktywnego i pasywnego u dzików i świń;
4) działania lub inwestycje służące zapobieganiu, kontroli i zwalczaniu ASF u świń i dzikich
zwierząt.
Ponadto w programie wskazuje się zasady i nakazy służące zwalczaniu afrykańskiego pomoru
świń u dzików.
Szacowane ogólne koszty realizacji programu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
w latach 2025–2027 wyniosą łącznie 332 484 712,25 zł (77 504 405,13 euro). Z ogólnej sumy
szacowanych kosztów programu Rzeczpospolita Polska będzie występowała do Komisji Europejskiej
z wnioskiem o współfinansowanie programu ze środków Unii Europejskiej w odniesieniu do kosztów
kwalifikowalnych w wysokości łącznie 81 058 589,13 zł (18 894 907,71 euro). Szczegółowe
szacunkowe koszty programu w poszczególnych latach jego realizacji zostały przedstawione
w ust. 8.1–8.3. Wszystkie szacunkowe koszty programu zostaną dostosowane do wielkości wydatków
przewidzianych na zwalczanie chorób zakaźnych zwierząt w ustawach budżetowych odpowiednio na
rok 2025, 2026 oraz 2027 w ramach limitu wydatków właściwych części budżetowych.
Finansowanie programu odbywa się ze środków budżetowych określonych w części 83 –
w ramach limitów rezerw celowych przeznaczonych na zwalczanie chorób zakaźnych zwierząt oraz
na realizację zadań ustawowych Inspekcji Weterynaryjnej oraz ze środków budżetowych określonych
w części 85 – budżety wojewodów, dział 010 – rolnictwo i łowiectwo, rozdział 01022 – zwalczanie
chorób zakaźnych zwierząt oraz badania monitoringowe pozostałości chemicznych i biologicznych
w tkankach zwierząt i produktach pochodzenia zwierzęcego.
3.1. Cele programu
1. Głównymi celami programu mającymi doprowadzić do wzmocnienia ochrony terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej i terytorium Unii Europejskiej przed rozprzestrzenianiem się wirusa ASF są
1) wczesne wykrywanie ASF w populacji świń oraz dzików przez monitorowanie choroby;
2) kontrola występowania ASF w populacji świń i dzików na obszarach, na których stwierdzono
wystąpienie choroby;
3) zapobieganie rozprzestrzenianiu się ASF w populacji świń i dzików na nowych obszarach
Rzeczypospolitej Polskiej.
2. Program obejmuje działania nakierowane na zwalczanie wirusa ASF oraz zapobieganie jego
rozprzestrzenianiu się, w tym
1) pobieranie próbek od martwych i żywych świń, dzików i świniodzików na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, ich transport i badania laboratoryjne w kierunku ASF;
2) zwrot w postaci ryczałtu kosztów pozyskiwania dzików w ramach odstrzału sanitarnego na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
3) zwrot w postaci ryczałtu kosztów pozyskiwania dzików odstrzelonych w ramach polowania na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z wyłączeniem dorosłych samic dzików (powyżej
24. miesiąca życia);
4) poddanie ubojowi lub zabicie świń na obszarach objętych ograniczeniami I–III, o których mowa
w ust. 3.2.4 – w przypadku wystąpienia ASF u dzików (na podstawie art. 44 ustawy z dnia 11 marca
2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt);
5) działania powiatowego lekarza weterynarii – po otrzymaniu zawiadomienia o podejrzeniu
wystąpienia ASF – przeprowadzane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zgodnie z art. 42
ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych
zwierząt;
6) przeprowadzanie przez powiatowego lekarza weterynarii kontroli gospodarstw w zakresie
spełniania wymagań związanych z bioasekuracją na obszarach objętych ograniczeniami I–III oraz na
obszarze wolnym;
7) zwrot kosztów transportu i unieszkodliwienia padłych dzików pozyskanych w ramach
zorganizowanych przeszukiwań terenów znajdujących się na obszarach objętych ograniczeniami
I–III, a także znalezionych na gruntach należących do osób fizycznych lub będących w ich
posiadaniu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
8) finansowanie unieszkodliwiania pozyskanych w ramach polowań lub odstrzałów sanitarnych na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej tusz dzików, wraz ze wszystkimi częściami ciała, w tym
sierści i skóry, które nie mogą zostać zagospodarowane przez myśliwych;
9) wypłatę środków finansowych za zgłoszenie znalezienia zwłok dzików padłych na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej;
10) wzmocnienie środków bioasekuracji na drogowych przejściach granicznych z Federacją
Rosyjską, Białorusią i Ukrainą;
11) dofinansowanie odłowu dzików zgodnie z art. 45 ust. 1 pkt 8g albo art. 46 ust. 3 pkt 8h ustawy
z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt
wraz z ich uśmierceniem oraz transportem i unieszkodliwianiem zwłok tych dzików, a także
obsługi i utrzymania w dobrym stanie technicznym odłowni żywołownych na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej;
12) finansowanie budowy i umieszczenia w terenie odłowni żywołownych do odłowu dzików;
13) finansowanie usług pomocniczych przy zwalczaniu ASF u dzików oraz świń, w tym
wykorzystanie bezzałogowych statków powietrznych lub fotopułapek służących do ustalania
miejsc bytowania dzików;
14) dofinansowanie akcji poszukiwania padłych dzików organizowanych w ramach nakazów
powiatowych lekarzy weterynarii oraz wojewódzkich centrów zarządzania kryzysowego;
15) prowadzenie przez Inspekcję Weterynaryjną
a) akcji, w ramach której społeczeństwo będzie informowane o zagrożeniach, jakie wynikają
z dokarmiania dzików w związku z występowaniem ASF u dzików,
b) kampanii informacyjnej dla podmiotów prowadzących działalność nadzorowaną związaną
z produkcją żywności pochodzenia zwierzęcego i pasz, a także dla rolników, myśliwych,
władz samorządowych, straży, inspekcji i innych służb oraz społeczeństwa – obejmującej
rozpowszechnienie informacji o
−
zagrożeniu ASF w taki sposób, aby te podmioty niezwłocznie zawiadamiały
o podejrzeniu wystąpienia ASF zgodnie z art. 42 ustawy z dnia 11 marca 2004 r.
o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt, i sposobie
zawiadamiania właściwych organów o podejrzeniu wystąpienia ASF,
−
objawach zakażenia wirusem ASF,
−
ryzyku, jakie niesie wprowadzanie produktów wieprzowych do gospodarstwa, w którym
są utrzymywane świnie, w szczególności wprowadzanie na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej produktów pochodzenia wieprzowego spoza tego terytorium,
−
metodach bezpiecznego unieszkodliwiania padłych dzików lub dopuszczalnych
sposobach zagospodarowania odstrzelonych dzików,
−
obowiązku zawiadamiania organów Inspekcji Weterynaryjnej o każdym przypadku
znalezienia padłego dzika,
−
wymaganiach dotyczących bioasekuracji,
c)
Poz. 199
kampanii informacyjnej dla podmiotów świadczących usługi z zakresu przewozu osób, w tym
operatorów portów lotniczych i portów morskich, oraz operatorów biur podróży i podmiotów
świadczących usługi pocztowe i kurierskie – mającej na celu przekazanie wiedzy na temat ASF;
16) finansowanie pracy związanej z oględzinami tusz dzików oraz pobieraniem próbek do badań
laboratoryjnych w kierunku ASF i ich wysyłką wykonywanej przez pracowników Inspekcji
Weterynaryjnej w soboty lub dni ustawowo wolne od pracy;
17) finansowanie pracy związanej z wykonywaniem badań laboratoryjnych próbek w kierunku ASF
wykonywanej przez pracowników zakładów higieny weterynaryjnej w soboty lub dni ustawowo
wolne od pracy.
3.2. Realizacja programu
3.2.1. Realizacja programu przez właściwych terytorialnie powiatowych lekarzy weterynarii
3.2.2. Koordynacja realizacji programu przez wojewódzkich lekarzy weterynarii
Wojewódzcy lekarze weterynarii koordynują realizację programu, w szczególności działania
podejmowane na pograniczu województw.
3.2.3. Obowiązki innych podmiotów opisanych w programie
1) hodowcy i producenci świń – przestrzeganie wymagań zawartych w rozporządzeniu
wykonawczym Komisji (UE) 2023/594 z dnia 16 marca 2023 r. ustanawiającym środki szczególne
w zakresie zwalczania chorób w odniesieniu do afrykańskiego pomoru świń oraz uchylającym
rozporządzenie wykonawcze (UE) 2021/605 (Dz. Urz. UE L 79 z 17.03.2023, str. 65, z późn.
zm.), zwanym dalej „rozporządzeniem 2023/594”, oraz w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa
i Rozwoju Wsi z dnia 24 kwietnia 2024 r. w sprawie środków podejmowanych w związku
z wystąpieniem afrykańskiego pomoru świń (Dz. U. poz. 677), uczestniczenie w spotkaniach
szkoleniowych i aktualizowanie wiedzy na temat ASF, w tym zasad postępowania
profilaktycznego oraz obowiązków posiadacza świń przy zwalczaniu tej choroby, zgłaszanie do
powiatowego lekarza weterynarii miejsc utrzymywania świń i przemieszczenia świń zgodnie
z przepisami wydanymi na podstawie art. 47 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia
zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt, zgłaszanie podejrzenia wystąpienia chorób
zakaźnych zgodnie z art. 42 ww. ustawy, zgłaszanie do powiatowego lekarza weterynarii
padnięcia świni na terenach wymienionych w załączniku I do rozporządzenia 2023/594 zgodnie
z § 14 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 24 kwietnia 2024 r.
w sprawie środków podejmowanych w związku z występowaniem afrykańskiego pomoru świń,
zgłaszanie do powiatowego lekarza weterynarii zamiaru przeprowadzenia uboju świni na użytek
własny na obszarach wymienionych w załączniku I do rozporządzenia 2023/594 zgodnie
z przepisami wydanymi na podstawie art. 11a ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach
pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. z 2023 r. poz. 872);
2) myśliwi, pracownicy parków narodowych, służb leśnych i członkowie doraźnych zgrupowań
zadaniowych – przestrzeganie zasad bioasekuracji określonych w rozporządzeniu Ministra
Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 30 stycznia 2020 r. w sprawie zasad bioasekuracji, jakie powinny
być przestrzegane podczas polowania lub odstrzału sanitarnego oraz przy wykonywaniu
czynności związanych z zagospodarowaniem zwierzęcia łownego z gatunku dzik (Dz. U. poz. 160),
zgłaszanie powiatowym lekarzom weterynarii padłych dzików, prowadzenie odstrzałów sanitarnych
dzików zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 45 lub art. 46 ustawy z dnia 11 marca
2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt;
3) inne podmioty wymienione w programie – przestrzeganie nakazów, zakazów i ograniczeń
wprowadzonych zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 47 ustawy z dnia 11 marca
2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt.
3.2.4. Podział terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na obszary według kryterium zagrożenia
wystąpieniem wirusa ASF
Na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wyróżnia się
1) obszar objęty ograniczeniami I, który obejmuje powiaty lub części powiatów na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej wymienione w części I załącznika I do rozporządzenia 2023/594;
2) obszar objęty ograniczeniami II, który obejmuje powiaty lub części powiatów na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej wymienione w części II załącznika I do rozporządzenia 2023/594;
3) obszar objęty ograniczeniami III, który obejmuje powiaty lub części powiatów na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej wymienione w części III załącznika I do rozporządzenia 2023/594.
Ponadto wyróżnia się obszar wolny, który obejmuje części terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
niewymienione w załączniku I do rozporządzenia 2023/594.
3.2.5. Kontrola stanu zdrowia świń i dzików oraz pobieranie próbek na obszarach, o których
mowa w ust. 3.2.4
3.2.5.1. Obszary objęte ograniczeniami I–III
Na obszarach objętych ograniczeniami I–III stosuje się środki w zakresie zwalczania ASF
zgodnie z przepisami zawartymi w rozporządzeniu delegowanym Komisji (UE) 2020/687 z dnia
17 grudnia 2019 r. uzupełniającym rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/429
w odniesieniu do przepisów dotyczących zapobiegania niektórym chorobom umieszczonym
w wykazie oraz ich zwalczania (Dz. Urz. UE L 174 z 03.06.2020, str. 64, z późn. zm.), zwanym dalej
„rozporządzeniem 2020/687”, oraz zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 47 ust. 1,
art. 48a ust. 3 i art. 61 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu
chorób zakaźnych zwierząt, a także monitorowanie zdrowia świń i dzików.
W ramach programu posiadacze świń są obowiązani, uwzględniając § 6 rozporządzenia Ministra
Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 lutego 2010 r. w sprawie wymagań i sposobu postępowania przy
utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich, dla których normy ochrony zostały określone
w przepisach Unii Europejskiej (Dz. U. poz. 344, z późn. zm.), do codziennego kontrolowania stanu
zdrowia świń.
Zgodnie z art. 42 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu
chorób zakaźnych zwierząt posiadacze świń są obowiązani do niezwłocznego zawiadomienia organu
Inspekcji Weterynaryjnej albo najbliższego podmiotu świadczącego usługi z zakresu medycyny
weterynaryjnej, albo wójta, burmistrza lub prezydenta miasta o każdym przypadku podejrzenia
wystąpienia ASF.
3.2.5.2. Na obszarach objętych ograniczeniami I–III obowiązują nakazy i zakazy określone dla tych
obszarów w rozporządzeniu 2023/594 oraz w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
z dnia 24 kwietnia 2024 r. w sprawie środków podejmowanych w związku z wystąpieniem
afrykańskiego pomoru świń.
3.2.5.3. Dopuszcza się przeprowadzenie uboju świń w gospodarstwach położonych na obszarach
objętych ograniczeniami I–III w celu produkcji mięsa na użytek własny pod warunkiem spełnienia
wymogów wynikających z § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia
24 kwietnia 2024 r. w sprawie środków podejmowanych w związku z wystąpieniem afrykańskiego
pomoru świń.
W trakcie badania przedubojowego świń lub badania poubojowego mięsa pozyskanego
w wyniku uboju świń w rzeźni urzędowy lekarz weterynarii zwraca uwagę na objawy kliniczne
mogące wskazywać na zakażenie wirusem ASF.
3.2.5.4. W każdym przypadku zawiadomienia organu Inspekcji Weterynaryjnej przez posiadacza świń
o padłej świni lub o podejrzeniu wystąpienia ASF jest przeprowadzane badanie kliniczne świń
z pomiarem wewnętrznej ciepłoty ciała oraz badanie sekcyjne padłych świń znajdujących się
w stadzie, a w razie konieczności są pobierane próbki do badań laboratoryjnych w kierunku ASF
zgodnie z art. 3 rozporządzenia 2020/687.
3.2.5.5. Kontrole związane z możliwością przemieszczania przesyłek świń utrzymywanych na
obszarach objętych ograniczeniami I–III są przeprowadzane w sposób określony w rozporządzeniu
2023/594.
3.2.5.6. Urzędowy lekarz weterynarii pobiera próbki do badań laboratoryjnych w kierunku ASF
zgodnie z art. 3 ust. 2 rozporządzenia 2020/687, w szczególności od świń
1) padłych, u których nie można wykluczyć zakażenia wirusem ASF;
2) wykazujących nietypowe objawy kliniczne, na podstawie których nie jest możliwe postawienie
diagnozy;
3) mających
a) objawy kliniczne wraz z gorączką lub
b) gorączkę i objawy zespołu krwotocznego;
4) poddanych ubojowi w celu produkcji mięsa na użytek własny, jeżeli istnieje podejrzenie
wystąpienia afrykańskiego pomoru świń – zgodnie z § 3 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa
i Rozwoju Wsi z dnia 24 kwietnia 2024 r. w sprawie środków podejmowanych w związku
z wystąpieniem afrykańskiego pomoru świń.
3.2.5.7. Powiatowy lekarz weterynarii pobiera próbki do badań laboratoryjnych w kierunku ASF
zgodnie z art. 3 ust. 2 rozporządzenia 2020/687 od znalezionych martwych dzików, w tym ze zwłok
dzików ulegających autolizie oraz od dzików zabitych w wypadkach komunikacyjnych, a także od
każdego dzika odstrzelonego na obszarach objętych ograniczeniami I–III dostarczonego do
położonego na tych obszarach punktu skupu dziczyzny lub zakładu obróbki dziczyzny, lub innego
zakładu nadzorowanego przez organ Inspekcji Weterynaryjnej, w którym mogą być przechowywane
tusze lub skóry dzików.
W przypadku odstrzelonych dzików niewykazujących żadnych objawów chorobowych
dopuszcza się pobieranie próbek do badań laboratoryjnych w kierunku ASF przez myśliwych, którzy
zostali przeszkoleni przez powiatowego lekarza weterynarii, z wykorzystaniem wytycznych i ulotek
dostarczonych myśliwym oraz kołom łowieckim w sposób opisany w ust. 3.4.
3.2.5.8. Każdą tuszę dzika odstrzelonego na obszarach objętych ograniczeniami I–III znakuje się
znakiem zawierającym
1) kod województwa;
2) kod powiatu;
3) kolejny numer;
4) numer obwodu łowieckiego – jeżeli to możliwe.
3.2.5.9. Myśliwi, pracownicy Służby Leśnej i funkcjonariusze Straży Granicznej oraz osoby mające
kontakt z martwymi dzikami mają obowiązek zgłoszenia organom Inspekcji Weterynaryjnej
znalezienia zwłok dzików.
Dodatkowo na obszarach objętych ograniczeniami II i III myśliwi na piśmie przekazują
właściwemu powiatowemu lekarzowi weterynarii informację o terminach planowanych polowań lub
liczbie polowań planowanych w określonym czasie oraz o terminach dokonywania odstrzału
sanitarnego lub liczbie odstrzałów sanitarnych w określonym czasie.
3.2.5.10.
1. Każdy odstrzelony dzik na obszarach objętych ograniczeniami II i III jest niezwłocznie
dostarczany w całości, niewypatroszony, do położonego na tym samym obszarze, na którym został
odstrzelony, punktu skupu dziczyzny lub zakładu obróbki dziczyzny, lub innego zakładu
nadzorowanego przez organ Inspekcji Weterynaryjnej, w którym mogą być przechowywane tusze lub
skóry dzików.
2. Każdy odstrzelony dzik na obszarze objętym ograniczeniami I jest niezwłocznie dostarczany
do położonego na tym obszarze punktu skupu dziczyzny lub zakładów, o których mowa w pkt 1.
3. Za odstrzelone dziki inne niż dorosłe samice dzika, z wyłączeniem odstrzelonych w ramach
odstrzału sanitarnego, dostarczone do punktu skupu lub zakładów, o których mowa w pkt 1,
powiatowy lekarz weterynarii wypłaca dzierżawcy lub zarządcy obwodu łowieckiego, lub dyrektorowi
parku narodowego kwotę 350 zł brutto.
4. Kwota, o której mowa w pkt 3, obejmuje w szczególności zryczałtowane koszty
1) polowania i bioasekuracji myśliwego podczas polowania obejmujące transport tuszy dzika
w szczelnym pojemniku, dezynfekcji obuwia, ubioru oraz sprzętu używanego przy opuszczaniu
łowiska;
2) pobrania próbek i transportu upolowanych dzików oraz dojazdu myśliwego na obszary objęte
ograniczeniami I–III;
3) zakupu lub skonstruowania kontenerów chłodniczych i przetrzymywania w nich dzików;
4) unieszkodliwienia patrochów dzików.
5. Inspekcja Weterynaryjna finansuje poniesione koszty unieszkodliwienia tusz dzików,
tj. wszystkich części ciała dzików, w tym sierści i skóry
1) z dodatnim wynikiem badań laboratoryjnych w kierunku ASF oraz innych tusz przechowywanych
razem z nimi w kontenerze chłodniczym;
2) odstrzelonych w ramach polowania, które nie zostaną zagospodarowane przez myśliwych;
3) odstrzelonych w ramach odstrzału sanitarnego, które nie zostaną zagospodarowane przez
myśliwych – po odjęciu kosztów unieszkodliwienia patrochów, których uśredniony koszt
w wysokości 23 zł brutto został przewidziany w ryczałcie za wykonanie odstrzału sanitarnego
dzików, o którym mowa w przepisach ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt
oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt, w tym koszty transportu do przedsiębiorstwa lub
zakładu zatwierdzonego zgodnie z art. 24 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE)
nr 1069/2009 z dnia 21 października 2009 r. określającego przepisy sanitarne dotyczące
produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego i produktów pochodnych, nieprzeznaczonych do
spożycia przez ludzi, i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1774/2002 (rozporządzenie
o produktach ubocznych pochodzenia zwierzęcego) (Dz. Urz. UE L 300 z 14.11.2009, str. 1,
z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem nr 1069/2009”.
W punktach skupu i zakładach, o których mowa w pkt 1, tusze, części ciała i skóry dzików
przechowuje się w sposób zapobiegający bezpośredniemu kontaktowi nieprzebadanych tusz, części
ciała i skór dzików z surowcami i innymi przedmiotami, które mogą spowodować rozprzestrzenianie się
wirusa ASF.
6. Powiatowy lekarz weterynarii, dokonując przeglądu tusz odstrzelonych dzików, zwraca uwagę
na zmiany chorobowe mogące wskazywać na zakażenie wirusem ASF.
7. Zgodnie z rozporządzeniem nr 1069/2009
1) wszystkie znalezione zwłoki dzików,
2) wszystkie tusze odstrzelonych dzików, tj. wszystkie części ciała tych dzików, w tym sierść i skóra,
w odniesieniu do których uzyskano dodatni wynik badania laboratoryjnego w kierunku ASF,
a także pozostałe tusze przechowywane razem z tymi tuszami w kontenerze chłodniczym,
3) wszystkie tusze odstrzelonych dzików, tj. wszystkie części ciała tych dzików, w tym sierść i skóra,
przed uzyskaniem wyniku badania laboratoryjnego w kierunku ASF,
4) wszystkie tusze dzików odstrzelonych w ramach polowania, tj. wszystkie części ciała tych
dzików, w tym sierść i skóra, przed uzyskaniem wyniku badania laboratoryjnego w kierunku ASF,
5) wszystkie tusze dzików odstrzelonych w ramach odstrzału sanitarnego, tj. wszystkie części ciała
tych dzików, w tym sierść i skóra, przed uzyskaniem wyniku badania laboratoryjnego w kierunku
ASF albo niezagospodarowane przez myśliwych mimo uzyskania ujemnego wyniku tego badania
– na obszarach objętych ograniczeniami I–III są kwalifikowane jako materiał kategorii 1 i podlegają
usunięciu i przetworzeniu zgodnie z art. 12 rozporządzenia nr 1069/2009. W przypadku znalezionych
zwłok dzików dopuszcza się zastosowanie odstępstw przewidzianych w art. 19 ust. 1 lit. b i c
rozporządzenia nr 1069/2009.
8. Patrochy oraz tusze dzików odstrzelonych w ramach polowania, tj. wszystkie części ciała tych
dzików, w tym sierść i skóra, z wyłączeniem treści przewodu pokarmowego, które nie zostaną
zagospodarowane przez myśliwych po uzyskaniu ujemnych wyników badania laboratoryjnego
w kierunku ASF, na obszarach objętych ograniczeniami I–III są kwalifikowane jako materiał
kategorii 3 i podlegają usunięciu i przetworzeniu zgodnie z art. 14 rozporządzenia nr 1069/2009. Treść
przewodu pokarmowego stanowi materiał kategorii 2 i podlega usunięciu i przetworzeniu zgodnie
z art. 13 rozporządzenia nr 1069/2009.
9. Dzierżawcy, zarządcy obwodów łowieckich i dyrektorzy parków narodowych nie rzadziej niż
raz na kwartał sprawdzają rzetelność dokumentowania przez myśliwych wykonywania polowań na
dziki na obszarach objętych ograniczeniami I–III z uwzględnieniem pozyskania
1) dorosłych samic dzików (powyżej 24. miesiąca życia),
2) przelatków dzika – osobno samic i samców,
3) dorosłych samców,
4) warchlaków
– oraz niezwłocznie informują powiatowego lekarza weterynarii o ujawnionych w tym zakresie
nieprawidłowościach.
10. Powiatowy lekarz weterynarii weryfikuje nie rzadziej niż raz na kwartał liczbę dzików
pozyskanych w ramach polowania zgłoszonych przez myśliwych z rzeczywistą liczbą tusz tych zwierząt
znajdujących się w punktach skupu dziczyzny i innych miejscach ich czasowego przetrzymywania.
11. Powiatowy lekarz weterynarii prowadzi osobne zestawienia pozyskania tusz samic przelatek
oraz dorosłych samic dzików na obszarze objętym ograniczeniami I obejmującym terytorium do 40 km
od obszarów objętych ograniczeniami II lub III, na których występuje ASF u dzików.
12. Powiatowy lekarz weterynarii prowadzi dokumentację pozwalającą na ustalenie dnia upływu
12 miesięcy od dnia ustanowienia obszaru objętego ograniczeniami II. Ustanowienie obszaru objętego
ograniczeniami III nie wpływa na ustalenie dnia upływu 12 miesięcy od dnia ustanowienia obszaru
objętego ograniczeniami II, na którym wystąpił ASF u dzików.
3.2.5.11. Obszar wolny
Za odstrzelone dziki inne niż dorosłe samice dzika, z wyłączeniem odstrzelonych w ramach
odstrzału sanitarnego, dostarczone do punktu skupu lub zakładu obróbki dziczyzny, lub innego
zakładu nadzorowanego przez organ Inspekcji Weterynaryjnej, w którym mogą być przechowywane
tusze lub skóry dzików, powiatowy lekarz weterynarii wypłaca dzierżawcy lub zarządcy obwodu
łowieckiego, lub dyrektorowi parku narodowego kwotę 350 zł brutto.
Ww. kwota obejmuje w szczególności zryczałtowane koszty
1) polowania i bioasekuracji myśliwego podczas polowania obejmujące transport tuszy dzika
w szczelnym pojemniku, dezynfekcji obuwia, ubioru oraz sprzętu używanego przy opuszczaniu
łowiska;
2) pobierania próbek do badań laboratoryjnych w kierunku ASF od dzików wykazujących objawy
kliniczne przed odstrzałem;
3) unieszkodliwienia tusz dzików, o których mowa w ppkt 2, tj. wszystkich części ciała odstrzelonych
dzików, w tym sierści i skóry, w tym koszty transportu do przedsiębiorstwa lub zakładu
zatwierdzonego zgodnie z art. 24 rozporządzenia nr 1069/2009.
Inspekcja Weterynaryjna finansuje poniesione koszty unieszkodliwienia tusz dzików
odstrzelonych w ramach odstrzału sanitarnego, tj. wszystkich części ciała tych dzików, w tym sierści
i skóry, które nie zostaną zagospodarowane przez myśliwych, z wyłączeniem kosztów
unieszkodliwienia patrochów, których uśredniony koszt w wysokości 23 zł brutto został przewidziany
w ryczałcie za wykonanie odstrzału sanitarnego dzików, o którym mowa w przepisach ustawy z dnia
11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt.
Ww. koszty obejmują również transport do przedsiębiorstwa lub zakładu zatwierdzonego
zgodnie z art. 24 rozporządzenia nr 1069/2009.
Niewypatroszone tusze dzików, tj. wszystkie części ciała tych dzików, w tym sierść i skóra,
odstrzelonych w ramach odstrzału sanitarnego na obszarze wolnym, które nie zostaną
zagospodarowane przez myśliwych, są kwalifikowane jako materiał kategorii 2 i podlegają usunięciu
i przetworzeniu zgodnie z art. 13 rozporządzenia nr 1069/2009.
Zwłoki lub tusze dzików, tj. wszystkie części ciała tych dzików, w tym sierść i skóra, o których
mowa w ust. 3.2.5.10 pkt 7 ppkt 1 i 2, są kwalifikowane na obszarze wolnym jako materiał kategorii 1
i podlegają usunięciu i przetworzeniu zgodnie z art. 12 rozporządzenia nr 1069/2009. W przypadku
znalezionych zwłok dzików dopuszcza się zastosowanie odstępstw przewidzianych w art. 19 ust. 1
lit. b i c rozporządzenia nr 1069/2009.
W przypadku ubiegania się o zwrot w postaci ryczałtu kosztów pozyskiwania dzików w ramach
odstrzału sanitarnego albo kosztów pozyskiwania dzików odstrzelonych w ramach polowania każdą
tuszę odstrzelonego dzika, z wyłączeniem tusz dorosłych samic dzików (powyżej 24. miesiąca życia),
znakuje się znakiem zawierającym
1) kod województwa;
2) kod powiatu;
3) kolejny numer;
4) numer obwodu łowieckiego – jeżeli to możliwe.
3.2.5.12. Dzierżawcy, zarządcy obwodów łowieckich i dyrektorzy parków narodowych nie rzadziej
niż raz na kwartał sprawdzają rzetelność dokumentowania przez myśliwych wykonywania polowań
na obszarze wolnym z uwzględnieniem pozyskania
1) dorosłych samic dzików (powyżej 24. miesiąca życia),
2) przelatków dzika – osobno samic i samców,
3) dorosłych samców,
4) warchlaków
– oraz niezwłocznie informują powiatowego lekarza weterynarii o ujawnionych w tym zakresie
nieprawidłowościach.
Powiatowy lekarz weterynarii weryfikuje nie rzadziej niż raz na kwartał liczbę samic przelatków
dzika pozyskanych w ramach polowań zgłoszonych przez myśliwych z rzeczywistą liczbą tusz tych
zwierząt znajdujących się w punktach skupu dziczyzny i innych miejscach ich czasowego
przetrzymywania.
Powiatowy lekarz weterynarii prowadzi osobne zestawienia pozyskania tusz samic przelatek
oraz dorosłych samic dzików na obszarze wolnym obejmującym teren do 40 km od obszarów objętych
ograniczeniami II lub III, na których występuje ASF u dzików.
3.2.5.13. Na obszarze wolnym próbki do badań laboratoryjnych w kierunku ASF są pobierane przez
powiatowego lekarza weterynarii od
1) świń – po otrzymaniu zawiadomienia o podejrzeniu wystąpienia ASF w gospodarstwie zgodnie
z art. 42 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób
zakaźnych zwierząt; w celu potwierdzenia lub wykluczenia wystąpienia ASF w gospodarstwie
próbki do badań laboratoryjnych pobiera się na zasadach określonych w art. 3 ust. 2
rozporządzenia 2020/687;
2) każdego znalezionego martwego dzika, w tym ze zwłok dzików ulegających autolizie oraz dzików
zabitych w wypadkach komunikacyjnych, i z każdego odstrzelonego dzika wykazującego przed
odstrzałem objawy kliniczne wskazujące na możliwość zakażenia wirusem ASF.
W przypadku podejrzenia wystąpienia ASF w gospodarstwie stosuje się przepisy rozporządzenia
2020/687 oraz § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 6 maja 2015 r.
w sprawie zwalczania afrykańskiego pomoru świń (Dz. U. poz. 754).
3.2.5.14. Wojewódzki lekarz weterynarii prowadzi dokumentację pozwalającą na ustalenie terenu
o szerokości 40 km graniczącego z obszarami objętymi ograniczeniami II lub III, na których występuje
ASF u dzików. Ten teren obejmuje również gminy, których minimum 51 % obszaru jest położone
w pasie 40 km od granicy z obszarami objętymi ograniczeniami II lub III. Samice przelatki dzików
pozyskane na obszarze wolnym stanowiącym część 40 km tego terenu umieszcza się w tej
dokumentacji oddzielnie.
3.2.5.15. Kontrolę gospodarstw utrzymujących świnie obejmującą wymagania bioasekuracji na
obszarze wolnym przeprowadza się co najmniej raz w roku.
3.2.6. Rodzaj próbek pobieranych do badań laboratoryjnych w kierunku ASF, przesyłanie
próbek do badań laboratoryjnych w kierunku ASF oraz wykonywanie badań
laboratoryjnych
Zasady przeprowadzania badań laboratoryjnych w kierunku ASF są określone w art. 3 ust. 2
rozporządzenia 2020/687.
Od żywych świń, odstrzelonych dzików oraz odłowionych i uśmierconych dzików do badania
laboratoryjnego w kierunku ASF pobiera się próbki krwi, a od padłych lub poddanych ubojowi świń
i znalezionych martwych dzików – narządy wewnętrzne, w szczególności: migdałki, węzły chłonne
(żołądkowe, wątrobowe, podżuchwowe, zagardłowe), śledzionę, nerki, tkankę płucną, szpik kostny
lub – jeżeli to możliwe – krew. W przypadku zwłok dzików ulegających autolizie do badania
laboratoryjnego w kierunku ASF pobiera się kość długą lub mostek.
Próbki pobrane od żywych, padłych lub poddanych ubojowi świń bada się metodą PCR, a gdy
wynik badania laboratoryjnego przeprowadzonego metodą PCR jest dodatni, przeprowadza się
również badanie metodą ELISA. W przypadku gdy podejrzewa się, że w stadzie są świnie chronicznie
zakażone wirusem ASF, próbki bada się metodą ELISA.
Próbki pobrane od świń
1) w ognisku ASF – wyznaczonym zgodnie z § 4 ust. 1,
2) w gospodarstwach kontaktowych – zgodnie z § 6 ust. 2,
3) zgodnie z § 10 ust. 1 pkt 2 i § 12 ust. 4 pkt 2
– rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 6 maja 2015 r. w sprawie zwalczania
afrykańskiego pomoru świń bada się metodą PCR oraz metodą ELISA.
W przypadku podejrzenia uzyskania fałszywie dodatniego lub uzyskania wątpliwego wyniku
badania metodą ELISA przeprowadza się badanie serologiczne potwierdzające metodą IB lub IPT.
Próbki pobrane od martwych, odstrzelonych lub odłowionych i uśmierconych dzików bada się
metodą PCR.
Wszystkie badania laboratoryjne w kierunku ASF przeprowadzane w ramach programu są
wykonywane w laboratoriach wyznaczonych przez Głównego Lekarza Weterynarii zgodnie z art. 25
ust. 3 i 5 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz. U. z 2024 r. poz. 12) oraz
w laboratorium Działu Wirusologii i Chorób Wirusowych Zwierząt w Państwowym Instytucie
Weterynaryjnym – Państwowym Instytucie Badawczym jako krajowym laboratorium referencyjnym,
o którym mowa w art. 100 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625
z dnia 15 marca 2017 r. w sprawie kontroli urzędowych i innych czynności urzędowych
przeprowadzanych w celu zapewnienia stosowania prawa żywnościowego i paszowego oraz zasad
dotyczących zdrowia i dobrostanu zwierząt, zdrowia roślin i środków ochrony roślin, zmieniającego
rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 999/2001, (WE) nr 396/2005, (WE)
nr 1069/2009, (WE) nr 1107/2009, (UE) nr 1151/2012, (UE) nr 652/2014, (UE) 2016/429 i (UE)
2016/2031, rozporządzenie Rady (WE) nr 1/2005 i (WE) nr 1099/2009 oraz dyrektywę Rady
98/58/WE, 1999/74/WE, 2007/43/WE, 2008/119/WE i 2008/120/WE, oraz uchylającego
rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 854/2004 i (WE) nr 882/2004, dyrektywę
Rady 89/608/EWG, 89/662/EWG, 90/425/EWG, 91/496/EWG, 96/23/WE, 96/93/WE i 97/78/WE
oraz decyzję Rady 92/438/EWG (Dz. Urz. UE L 95 z 07.04.2017, str. 1, z późn. zm.).
Powiatowy lekarz weterynarii może sfinansować koszty pracy wykonywanej w soboty lub dni
ustawowo wolne od pracy, w tym oględzin tusz dzików w punktach przechowywania tusz dzików
odstrzelonych na obszarach objętych ograniczeniami I–III, a także pobierania próbek do badań
laboratoryjnych w kierunku ASF, ich przygotowania i wysyłki przez pracowników Inspekcji
Weterynaryjnej – w wysokości 50 zł brutto za godzinę. Kwota ta stanowi pokrycie kosztów wykonania
ww. czynności poza godzinami pracy w soboty lub dni ustawowo wolne od pracy w wymiarze nie
większym niż 6 godzin dziennie. Zwrot kosztów dojazdu do miejsca wykonywania czynności jest
pokrywany z budżetu państwa zgodnie z przepisami odrębnymi.
Wojewódzki lekarz weterynarii może sfinansować koszty pracy związanej z badaniem
laboratoryjnym próbek w kierunku ASF wykonywanej przez pracowników zakładów higieny
weterynaryjnej w soboty lub dni ustawowo wolne od pracy – w wysokości 50 zł brutto za godzinę
w wymiarze nie większym niż 6 godzin dziennie.
3.2.7. Inne działania podejmowane w związku z zagrożeniem wystąpienia lub wystąpieniem ASF
u dzików
1. Po stwierdzeniu ASF u dzika powiatowy lekarz weterynarii stosuje środki w zakresie
zwalczania ASF zgodnie z przepisami zawartymi w rozporządzeniu 2020/687 oraz zgodnie
z przepisami wydanymi na podstawie art. 47 ust. 1, art. 48a ust. 3 i art. 61 ustawy z dnia 11 marca
2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt.
2. W gospodarstwach położonych w wyznaczonym obszarze o promieniu 10 km wokół
stwierdzonego ogniska ASF u dzika powiatowy lekarz weterynarii może
1) przeprowadzić badanie kliniczne świń;
2) dokonać indywidualnego oznakowania świń;
3) pobrać od świń próbki do badań laboratoryjnych w kierunku ASF;
4) zastosować nakazy i zakazy zgodnie z art. 44 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia
zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt.
3. W przypadku zagrożenia wystąpienia lub wystąpienia ASF u dzików powiatowy lekarz
weterynarii lub wojewoda mogą
1) zarządzić zorganizowane poszukiwanie padłych dzików;
2) zarządzić odstrzał sanitarny dzików po wykonaniu analizy ryzyka;
3) nakazać odłów dzików w celu ich uśmiercenia.
3.3. Wzmocnienie środków bioasekuracji na drogowych przejściach granicznych z Federacją
Rosyjską, Białorusią i Ukrainą
Na drogowych przejściach granicznych z Federacją Rosyjską, Białorusią i Ukrainą podejmuje się
następujące środki bioasekuracji
1) wyłożenie mat dezynfekcyjnych, a także stałe utrzymywanie tych mat w stanie zapewniającym
skuteczne działanie środka dezynfekcyjnego lub zastosowanie innych urządzeń do dezynfekcji
pojazdów – jeżeli jest to konieczne;
2) kontrolę pustych środków transportu przeznaczonych do przewozu zwierząt zgodnie z art. 44
ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 z dnia 15 marca 2017 r.
w sprawie kontroli urzędowych i innych czynności urzędowych przeprowadzanych w celu
zapewnienia stosowania prawa żywnościowego i paszowego oraz zasad dotyczących zdrowia
i dobrostanu zwierząt, zdrowia roślin i środków ochrony roślin, zmieniającego rozporządzenie
Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 999/2001, (WE) nr 396/2005, (WE) nr 1069/2009,
(WE) nr 1107/2009, (UE) nr 1151/2012, (UE) nr 652/2014, (UE) 2016/429 i (UE) 2016/2031,
rozporządzenie Rady (WE) nr 1/2005 i (WE) nr 1099/2009 oraz dyrektywę Rady 98/58/WE,
1999/74/WE, 2007/43/WE, 2008/119/WE i 2008/120/WE, oraz uchylającego rozporządzenie
Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 854/2004 i (WE) nr 882/2004, dyrektywę Rady
89/608/EWG, 89/662/EWG, 90/425/EWG, 91/496/EWG, 96/23/WE, 96/93/WE i 97/78/WE oraz
decyzję Rady 92/438/EWG – w każdym przypadku gdy są powody, aby uważać, że wprowadzenie
tych środków transportu na terytorium Unii Europejskiej może wiązać się z ryzykiem dla zdrowia
ludzi lub zwierząt.
3.4. Przeprowadzenie przez Inspekcję Weterynaryjną kampanii informacyjnej
1. W ramach realizacji programu publikuje się ulotki
1) dla rolników i podmiotów prowadzących działalność nadzorowaną związaną z produkcją
żywności pochodzenia zwierzęcego i pasz – zawierające informacje o
a)
ASF i jego objawach,
b)
sposobie rozprzestrzeniania się ASF,
c)
postępowaniu posiadacza zwierząt w przypadku podejrzenia wystąpienia lub wystąpienia ASF,
d)
Poz. 199
przysługujących odszkodowaniach za świnie poddane ubojowi, zabite lub padłe w wyniku
zastosowania zabiegów nakazanych przez organy Inspekcji Weterynaryjnej,
e)
zasadach bioasekuracji,
f)
zakazie karmienia świń odpadami gastronomicznymi,
g)
unieszkodliwianiu zwłok świń oraz zasadach przeprowadzania oczyszczania i odkażania
w gospodarstwach;
2) dla myśliwych – zawierające informacje o
a) ASF i jego objawach,
b) sposobie postępowania myśliwego z tuszą dzika po polowaniu lub odstrzale sanitarnym, w tym
o sposobie pobierania próbek do badań laboratoryjnych w kierunku ASF od odstrzelonych
dzików niewykazujących przed odstrzałem żadnych objawów klinicznych,
c) zabezpieczeniu środków transportu przeznaczonych do transportu odstrzelonych dzików
w sposób minimalizujący ryzyko rozprzestrzenienia się wirusa ASF,
d) wymaganiach bioasekuracji, jakie powinny być przestrzegane podczas polowania lub odstrzału
sanitarnego oraz przy wykonywaniu czynności związanych z zagospodarowaniem zwierzęcia
łownego z gatunku dzik,
e) zagrożeniach wynikających z dokarmiania dzików w związku z występowaniem ASF u dzików.
Dystrybucja ulotek odbywa się za pośrednictwem organów Inspekcji Weterynaryjnej. Ulotki kolportuje
się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej podczas przeprowadzanych kontroli podmiotów
prowadzących działalność nadzorowaną związaną z produkcją żywności pochodzenia zwierzęcego
i pasz oraz kontroli posiadaczy świń (w ramach m.in. wizyt w stadach, w których są utrzymywane
świnie). Dodatkowo ulotki rozpowszechnia się wśród myśliwych, w kołach łowieckich, wśród sołtysów,
wójtów, burmistrzów lub prezydentów miast. Informacje o istniejącym zagrożeniu są przekazywane
również przez media w postaci m.in. audycji informacyjnych, w których przekazuje się informacje na
temat ASF oraz ewentualnych dróg rozprzestrzeniania ASF, a także informacje o postępowaniu
w przypadku podejrzenia wystąpienia lub wystąpienia ASF, bioasekuracji w gospodarstwie, zakazie
karmienia świń odpadami gastronomicznymi, właściwym zagospodarowaniu zwłok świń oraz
postępowaniu z tuszami odstrzelonych dzików i zasadach polowań oraz odstrzału sanitarnego.
2. W ramach programu Inspekcja Weterynaryjna przeprowadza akcję informacyjną dla
1) podmiotów prowadzących działalność nadzorowaną związaną z produkcją żywności pochodzenia
zwierzęcego i pasz oraz z transportem świń, a także dla rolników i myśliwych oraz innych służb
i inspekcji;
2) podmiotów świadczących usługi z zakresu przewozu osób, w tym operatorów portów lotniczych
i portów morskich, oraz operatorów biur podróży i podmiotów świadczących usługi pocztowe
i kurierskie.
Celem kampanii informacyjnej jest przekazanie wiedzy o ASF. Tematyka kampanii informacyjnej
obejmuje informacje dotyczące m.in. objawów ASF, zgłaszania podejrzenia wystąpienia ASF,
postępowania po zgłoszeniu podejrzenia wystąpienia ASF, zasad wypłacania odszkodowań, zasad
bioasekuracji w gospodarstwie oraz zasad postępowania myśliwego biorącego udział w polowaniu –
mających na celu zapobieżenie rozprzestrzenianiu się wirusa ASF, zakazu karmienia świń odpadami
gastronomicznymi i zagospodarowania zwłok padłych świń oraz zasad wwożenia na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej żywności zawierającej produkty pochodzenia zwierzęcego.
Kampanię informacyjną realizuje się w szczególności przez
1) kolportowanie informacji o zagrożeniach wynikających z ASF, w tym z dokarmiania dzików,
i drogach przenoszenia się wirusa ASF;
2) współpracę z mediami w zakresie informowania o ASF;
3) publikowanie informacji dotyczących ASF na stronach internetowych Inspekcji Weterynaryjnej.
3.5. Odstrzał sanitarny dzików
1. Zgodnie z art. 45 ust. 1 pkt 8 i art. 46 ust. 3 pkt 8 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie
zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt powiatowy lekarz weterynarii albo
wojewoda może nakazać dzierżawcom lub zarządcom obwodów łowieckich wykonanie odstrzału
sanitarnego dzików.
Zgodnie z art. 47a ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz
zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których
mowa w art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2024 r. poz. 1478,
z późn. zm.), lub ich otulinach w rozumieniu tej ustawy powiatowy lekarz weterynarii albo wojewoda
nakazuje Polskiemu Związkowi Łowieckiemu (PZŁ) wykonanie odstrzału sanitarnego dzików.
2. Wysokość stawek wypłacanych za dzika odstrzelonego w ramach odstrzału sanitarnego jest
określona w przepisach wydanych na podstawie art. 47a ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r.
o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt.
3. Dzierżawca lub zarządca obwodu łowieckiego, na wniosek zainteresowanego podmiotu,
dopuszczają do wykonania odstrzału sanitarnego dzików każdego myśliwego będącego członkiem
koła łowieckiego.
4. Dzierżawcy, zarządcy obwodów łowieckich i dyrektorzy parków narodowych nie rzadziej niż
raz na kwartał sprawdzają rzetelność dokumentowania przez myśliwych wykonywania odstrzału
sanitarnego na obszarach objętych ograniczeniami I–III i na obszarze wolnym oraz niezwłocznie
informują powiatowego lekarza weterynarii o ujawnionych w tym zakresie nieprawidłowościach.
5. Powiatowy lekarz weterynarii weryfikuje nie rzadziej niż raz na kwartał liczbę dzików
odstrzelonych w ramach odstrzału sanitarnego zgłaszanych przez myśliwych z liczbą tusz tych
zwierząt znajdujących się w punktach skupu dziczyzny i innych miejscach ich czasowego
przetrzymywania na obszarach objętych ograniczeniami I–III i na obszarze wolnym, w szczególności
z dokumentacją wejść do łowiska i wyjść z łowiska oraz dokumentacją dotyczącą obrotu tuszami
dzików prowadzonego przez zarządcę lub dzierżawcę obwodu łowieckiego, a także – jeżeli to możliwe –
z badaniami tych tusz na włośnie i dokumentacją dotyczącą unieszkodliwienia tych zwłok.
3.6. Zgłaszanie znalezienia zwłok padłych dzików
1. Na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej myśliwi, pracownicy parków narodowych oraz
pracownicy Służby Leśnej mogą samodzielnie prowadzić poszukiwanie padłych dzików.
W przypadku zgłoszenia organom Inspekcji Weterynaryjnej znalezienia zwłok dzika innych niż dzika
zabitego w wypadku komunikacyjnym, od którego jest możliwe pobranie próbek do badań
laboratoryjnych, powiatowy lekarz weterynarii wypłaca dzierżawcy lub zarządcy obwodu
łowieckiego, lub dyrektorowi parku narodowego, lub zarządcy lasów miejskich kwotę 200 zł brutto.
Osoba dokonująca zgłoszenia osobiście wskazuje miejsce, w którym znajdują się zwłoki dzika,
lub przekazuje informacje umożliwiające odnalezienie tych zwłok.
2. Wypłata środków wskazanych w pkt 1 nie przysługuje w przypadku zgłoszenia organom
Inspekcji Weterynaryjnej znalezienia zwłok dzika w ramach zorganizowanych poszukiwań zwłok
dzików opisanych w ust. 3.10.
3.7. Bezpieczne usuwanie zwłok padłych dzików
Na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zwłoki padłych dzików muszą być bezpiecznie usuwane.
1. Na obszarach objętych ograniczeniami I–III powiatowy lekarz weterynarii może finansować
bezpieczne usunięcie zwłok padłych dzików w przypadku zorganizowanych poszukiwań zwłok
dzików opisanych w ust. 3.10. Finansowanie obejmuje koszty dojazdu na miejsce znalezienia zwłok
dzika, załadunku, transportu do wskazanego miejsca i unieszkodliwienia tych zwłok zarówno w zakładzie
zatwierdzonym zgodnie z art. 24 rozporządzenia nr 1069/2009, jak i w miejscu ich znalezienia.
2. Powiatowy lekarz weterynarii może finansować bezpieczne usunięcie zwłok padłych dzików
na obszarach objętych ograniczeniami I–III oraz na obszarze wolnym, jeżeli zwłoki zostały znalezione
na gruntach należących do osób fizycznych lub będących w ich posiadaniu. Finansowanie obejmuje
koszty dojazdu do miejsca znalezienia zwłok dzika, załadunku, transportu do wskazanego miejsca oraz
unieszkodliwienia tych zwłok zarówno w zakładzie zatwierdzonym zgodnie z art. 24 rozporządzenia
nr 1069/2009, jak i w miejscu ich znalezienia.
3. W przypadku nieznalezienia zwłok padłych dzików w miejscu ich aktywnego poszukiwania
podmiotowi świadczącemu usługi w zakresie unieszkodliwiania przysługuje dofinansowanie kosztów
dojazdu.
4. Powiatowy lekarz weterynarii prowadzi osobną dokumentację pozwalającą na określenie
liczby znalezionych i bezpiecznie usuniętych zwłok padłych dzików w przypadku ich znalezienia
w promieniu do 50 km od potwierdzonego wystąpienia ASF u świń lub dzików.
3.8. Informowanie o zagrożeniach wynikających z dokarmiania dzików
Na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej prowadzi się akcję informującą społeczeństwo o zagrożeniach
wynikających z dokarmiania dzików w związku z występowaniem ASF u dzików.
3.9. Finansowanie odłowu dzików, ich uśmiercenia, transportu i unieszkodliwiania zwłok
1. Powiatowy lekarz weterynarii w przypadku wydania nakazu przeprowadzenia odłowu dzików,
a następnie ich uśmiercenia oraz transportu zwłok uśmierconych dzików i ich unieszkodliwienia
wypłaca wykonawcy tego nakazu kwotę w wysokości
1) 800 zł brutto za dzika – jeżeli odłowiono jednorazowo do 3 dzików;
2) 700 zł brutto za dzika – jeżeli odłowiono jednorazowo powyżej 3 dzików.
2. Powiatowy lekarz weterynarii w przypadku wydania nakazu przeprowadzenia odłowu dzików,
a następnie ich uśmiercenia oraz transportu zwłok uśmierconych dzików i ich unieszkodliwienia może
dokonać zwrotu faktycznie poniesionych kosztów na budowę odłowni żywołownych.
3. Powiatowy lekarz weterynarii w przypadku wydania nakazu przeprowadzenia odłowu dzików,
a następnie ich uśmiercenia oraz transportu zwłok uśmierconych dzików i ich unieszkodliwienia może
dofinansować poniesienie kosztów obsługi i utrzymania w dobrym stanie technicznym odłowni
żywołownych.
3.10. Dofinansowanie zorganizowanych poszukiwań padłych dzików
Powiatowy lekarz weterynarii w przypadku przeprowadzania akcji poszukiwania dzików
organizowanych przez tego lekarza lub wojewódzkie centrum zarządzania kryzysowego może
dofinansować te działania przez zapewnienie
1) sprzętu i materiałów do bioasekuracji;
2) sprzętu i materiałów do pobierania próbek do badań laboratoryjnych w kierunku ASF;
3) wynagrodzenia dla osób wykonujących poszukiwania, w tym również pracowników Inspekcji
Weterynaryjnej uczestniczących w tych akcjach, za czynności wykonane poza ich godzinami
pracy;
4) posiłków i napojów oraz środków ochrony przeciw owadom osobom uczestniczącym
w poszukiwaniach.
3.11. Finansowanie usług pomocnych przy zwalczaniu ASF, w tym wykorzystanie bezzałogowych
statków powietrznych lub innych technik do ustalania miejsc bytowania dzików
Powiatowy lekarz weterynarii lub wojewódzki lekarz weterynarii mogą finansować usługi
w zakresie
1) poszukiwania żywych lub padłych dzików przy pomocy urządzeń lub sprzętu, w tym
bezzałogowych statków powietrznych zaopatrzonych w specjalistyczną aparaturę optyczną lub
termowizyjną;
2) poszukiwania zwłok dzików przy pomocy specjalnie wyszkolonych zwierząt;
3) dokumentowania fotograficznego gospodarstw, w których są utrzymywane świnie, oraz ich
otoczenia w ramach dochodzeń epizootycznych;
4) użycia fotopułapek służących do liczenia i lokalizacji watah dzików na określonym terenie w celu
zapobiegania ASF lub zwalczania ASF;
5) użycia środków odstraszających dziki w celu ograniczenia ich migracji.
3.12. Zgłaszanie
padłych
lub
odstrzelonych
dzików
przy
wykorzystaniu
systemów
informatycznych
1. Każdy znaleziony padły lub odstrzelony dzik, w tym odstrzelony w ramach odstrzału
sanitarnego, jest niezwłocznie zgłaszany przez myśliwego, pracownika parku narodowego lub Służby
Leśnej do powiatowego lekarza weterynarii przy wykorzystaniu przeznaczonego do tego celu systemu
informatycznego udostępnionego przez Inspekcję Weterynaryjną.
2. Zgłoszenie, o którym mowa w pkt 1, powinno zawierać co najmniej następujące informacje
1) datę znalezienia padłego dzika lub jego odstrzału;
2) o obszarze geograficznym (współrzędne geograficzne), na którym znaleziono martwego lub
odstrzelonego dzika;
3) czy dzik został znaleziony padły, czy został odstrzelony;
4) o wieku i płci dzika;
5) o typie odstrzału (sanitarny, redukcyjny lub inny) oraz o występowaniu u dzika objawów
klinicznych przed odstrzałem – w przypadku odstrzału;
6) o stanie znalezionej tuszy – w przypadku znalezienia martwego dzika.
3. Powiatowy lekarz weterynarii weryfikuje poprawność przekazywanych zgłoszeń.
4. W przypadku gdy zgłoszenie znalezionego padłego lub odstrzelonego dzika, w tym
odstrzelonego w ramach odstrzału sanitarnego, zostanie dokonane powiatowemu lekarzowi
weterynarii w inny sposób niż przy wykorzystaniu udostępnionego przez Inspekcję Weterynaryjną
systemu informatycznego przeznaczonego do tego celu, kwota przysługująca za znalezienie padłego
lub odstrzelonego dzika jest zmniejszana o 20 %.
5. W przypadku dzików padłych lub odstrzelonych niezgłoszonych do systemu informatycznego
udostępnionego przez Inspekcję Weterynaryjną zgodnie z pkt 1 informacje, o których mowa w pkt 2,
uzupełnia w systemie powiatowy lekarz weterynarii właściwy ze względu na miejsce znalezienia
zwłok dzika lub jego odstrzału.
3.13. Zagospodarowanie tusz dzików odstrzelonych w ramach odstrzału sanitarnego
1. Tusze dzików, tj. wszystkie części ciała, w tym sierść i skóra, odstrzelonych w ramach
odstrzału sanitarnego na obszarach objętych ograniczeniami I–III lub na obszarze wolnym
1) w odniesieniu do których uzyskano dodatni wynik badań laboratoryjnych w kierunku ASF,
2) przechowywanych w kontenerze chłodniczym razem z tuszą dzika, w odniesieniu do której
uzyskano dodatni wynik badania laboratoryjnego w kierunku ASF,
3) przed uzyskaniem wyniku badania laboratoryjnego w kierunku ASF albo niezagospodarowane
przez myśliwych mimo uzyskania ujemnego wyniku tego badania
– podlegają przetworzeniu lub unieszkodliwieniu w zakładach zatwierdzonych zgodnie z art. 24
rozporządzenia nr 1069/2009.
2. W przypadku odstrzału sanitarnego prowadzonego na obszarach objętych ograniczeniami I–III
przetworzenia lub unieszkodliwienia, o których mowa w pkt 1, dokonuje się po pobraniu próbek do
badań laboratoryjnych w kierunku ASF w sposób określony w programie.
4.
Środki przewidziane w programie
4.1. Podsumowanie środków przewidzianych w programie
Działania podejmowane w związku z realizacją programu
1) kontrola i nadzór;
2) badania;
3) inne, np. środki bioasekuracji, kampania informacyjna, szkolenia, poddanie ubojowi lub zabicie
świń, odstrzał sanitarny, polowanie na dorosłe samice dzika i odstrzał selektywny dorosłych samic
dzika, aktywne poszukiwanie zwłok padłych dzików i bezpieczne usuwanie zwłok dzików ze
środowiska.
4.2. Władza centralna odpowiedzialna za nadzór i koordynację realizowanego programu
Zgodnie z art. 57 ust. 8 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz
zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt Główny Lekarz Weterynarii nadzoruje realizację programu.
W przypadku programu współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej Główny Lekarz
Weterynarii informuje Komisję Europejską o postępach w realizacji programu zgodnie
z rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) 2020/2002 z dnia 7 grudnia 2020 r. ustanawiającym
zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/429 w odniesieniu do
powiadamiania unijnego i sprawozdawczości unijnej w zakresie chorób umieszczonych w wykazie,
formatów i procedur dotyczących przedkładania unijnych programów nadzoru i programów likwidacji
choroby i sprawozdawczości w ich zakresie oraz wnioskowania o uznanie statusu obszaru wolnego od
choroby, a także komputerowego systemu informacyjnego (Dz. Urz. UE L 412 z 08.12.2020, str. 1,
z późn. zm.).
4.3. Opis i określenie obszarów geograficznych i administracyjnych, na których program będzie
realizowany
Program wprowadza się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Mapa 1. Podział administracyjny Rzeczypospolitej Polskiej
4.4. Opis środków przewidzianych w programie
4.4.1. Powiadomienie o podejrzeniu wystąpienia ASF
Obowiązek powiadamiania o wystąpieniu podejrzenia afrykańskiego pomoru świń w państwach
Unii Europejskiej wynika z art. 18 rozporządzenia 2016/429. Zgodnie z tym artykułem państwa
członkowskie zapewniają, aby podmioty oraz osoby fizyczne lub prawne niezwłocznie powiadamiały
właściwy organ, jeżeli istnieją jakiekolwiek powody, żeby podejrzewać wystąpienie u zwierząt
umieszczonej w wykazie choroby, o której mowa w art. 9 ust. 1 lit. a rozporządzenia 2016/429, lub
jeżeli wystąpienie takiej choroby zostało u zwierząt wykryte.
Zgodnie z art. 42 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu
chorób zakaźnych zwierząt w przypadku podejrzenia wystąpienia choroby zakaźnej zwierząt
posiadacz zwierząt jest obowiązany do niezwłocznego zgłoszenia podejrzenia wystąpienia ASF.
Obowiązek ten realizują również osoby mające kontakt ze zwierzętami, w szczególności przy
wykonywaniu obowiązków służbowych lub zawodowych, z tym że lekarz weterynarii wezwany do
zwierzęcia, w przypadku gdy podejrzewa wystąpienie choroby zakaźnej zwierząt podlegającej
obowiązkowi zwalczania, informuje posiadacza zwierzęcia o obowiązkach określonych w art. 42
ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych
zwierząt i nadzoruje ich wykonanie do czasu przybycia powiatowego lekarza weterynarii lub osoby
przez niego upoważnionej. Zgłoszenia dokonuje się do powiatowego lekarza weterynarii bezpośrednio
albo za pośrednictwem najbliższego podmiotu świadczącego usługi z zakresu medycyny
weterynaryjnej albo wójta, burmistrza lub prezydenta miasta. Dodatkowo posiadacz świni informuje
urzędowego lekarza weterynarii o każdym przypadku padnięcia świni w gospodarstwie na obszarach
objętych ograniczeniami I–III zgodnie z § 14 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
z dnia 24 kwietnia 2024 r. w sprawie środków podejmowanych w związku z wystąpieniem
afrykańskiego pomoru świń.
4.4.2. Zwierzęta i populacja zwierząt objęte programem
Liczbę siedzib stad oraz pogłowie świń z podziałem na województwa przedstawia tabela 1.
Tabela 1. Liczba siedzib stad oraz pogłowie świń z podziałem na województwa
Województwo
Liczba siedzib stad świń
Liczba świń
(w sztukach)
dolnośląskie
649
143 185
kujawsko-pomorskie
6256
857 076
lubelskie
3969
406 208
lubuskie
292
157 494
łódzkie
5694
956 360
małopolskie
2934
101 019
mazowieckie
4479
1 343 578
opolskie
2521
350 849
podkarpackie
3016
108 976
podlaskie
1606
332 940
pomorskie
2817
619 743
śląskie
213 711
świętokrzyskie
2121
153 127
warmińsko-mazurskie
1277
606 147
wielkopolskie
14 181
2 178 965
zachodniopomorskie
624
429 244
Suma
54 484
8 958 622
Źródło: Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa/Inspekcja Weterynaryjna – stan na 06.05.2024 r.
Zgodnie z danymi PZŁ oraz Dyrekcji Generalnej Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy
Państwowe szacunkowa liczebność populacji dzików na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
wynosiła na dzień 10 marca 2024 r. około 53 tys. sztuk, natomiast liczba dzików pozyskanych
w sezonie łowieckim 2023/2024 (padnięcia i odstrzały) wynosiła około 215 tys. sztuk.
Szacunkową liczbę dzików w poszczególnych województwach przedstawia tabela 2.
Tabela 2. Liczba dzików w poszczególnych województwach
Województwo
Pogłowie dzików
(w sztukach)
dolnośląskie
2687
kujawsko-pomorskie
2622
lubelskie
2122
lubuskie
2460
łódzkie
5761
małopolskie
3046
mazowieckie
4214
opolskie
1513
podkarpackie
1415
podlaskie
2018
pomorskie
3025
śląskie
2508
świętokrzyskie
1962
warmińsko-mazurskie
4325
wielkopolskie
5804
zachodniopomorskie
7489
Suma
52 971
Źródło: Ministerstwo Klimatu i Środowiska – dane z 27.05.2024 r.
Liczbę dzików pozyskanych w sezonie łowieckim 2023/2024 w poszczególnych województwach
przedstawia tabela 3.
Tabela 3. Liczba dzików pozyskanych w sezonie łowieckim 2023/2024 w poszczególnych
województwach
Województwo
Liczba dzików pozyskanych
w sezonie łowieckim 2023/2024
(w sztukach)
dolnośląskie
14 990
kujawsko-pomorskie
14 529
lubelskie
7955
lubuskie
8040
łódzkie
13 828
małopolskie
15 097
mazowieckie
18 222
opolskie
10 995
podkarpackie
8527
podlaskie
5667
pomorskie
17 200
śląskie
14 205
świętokrzyskie
8951
warmińsko-mazurskie
8690
wielkopolskie
24 303
zachodniopomorskie
23 806
Suma
215 005
Źródło: Ministerstwo Klimatu i Środowiska – dane z 27.05.2024 r. Liczba obejmuje dane dotyczące padnięć
dzików, polowań oraz odstrzału sanitarnego wykonanych przez PZŁ oraz Państwowe Gospodarstwo Leśne
Lasy Państwowe, a także z odstrzałów redukcyjnych wykonanych w parkach narodowych.
4.4.3. Identyfikacja i rejestracja zwierząt oraz gospodarstw
Podstawa prawna identyfikacji i rejestracji zwierząt oraz gospodarstw
1) ustawa z dnia 4 listopada 2022 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt (Dz. U. z 2023 r.
poz. 1815);
2) ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji
gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2023 r. poz. 885);
3) rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 grudnia 2022 r. w sprawie wzorów
środków identyfikacji dla bydła, owiec i kóz, świń, jeleniowatych, wielbłądowatych i koniowatych
oraz szczegółowej specyfikacji technicznej tych środków (Dz. U. z 2025 r. poz. 26);
4) rozporządzenie 2016/429;
5) rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2019/2035 z dnia 28 czerwca 2019 r. uzupełniające
rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/429 w odniesieniu do przepisów
dotyczących zakładów utrzymujących zwierzęta lądowe i wylęgarni oraz identyfikowalności
niektórych utrzymywanych zwierząt lądowych i jaj wylęgowych (Dz. Urz. UE L 314 z 05.12.2019,
str. 115, z późn. zm.);
6) rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2021/520 z dnia 24 marca 2021 r. ustanawiające
zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/429
w odniesieniu do identyfikowalności niektórych utrzymywanych zwierząt lądowych (Dz. Urz.
UE L 104 z 25.03.2021, str. 39, z późn. zm.).
Numerem identyfikacyjnym świni jest numer siedziby stada, w której zwierzę się urodziło, albo
innej siedziby stada, w której zwierzę przebywało powyżej 30 dni. W dokumentacji dotyczącej świń,
np. w świadectwie zdrowia, wpisuje się numer ostatniej siedziby stada, w której świnia przebywała
powyżej 30 dni i została w tej siedzibie stada oznakowana.
Posiadacz świń urodzonych w danej siedzibie stada jest obowiązany oznakować zwierzę
numerem identyfikacyjnym zgodnym z numerem siedziby stada, w której świnia się urodziła, przez
zastosowanie zatwierdzonego środka identyfikacji oraz zgłosić urodzenie oznakowanej świni
kierownikowi biura powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w terminie
37 dni od dnia jej urodzenia. Świnia musi zostać oznakowana przed opuszczeniem siedziby stada,
w której się urodziła.
W przypadku gdy świnia została przemieszczona do siedziby stada innej niż siedziba stada,
w której się urodziła, i przebywa w tej siedzibie stada dłużej niż 30 dni, posiadacz świni niezwłocznie,
jednak nie później niż przed opuszczeniem przez tę świnię tej siedziby stada, dodatkowo oznakowuje
tę świnię numerem identyfikacyjnym zgodnym z numerem siedziby stada, w której ta świnia przebywa
dłużej niż 30 dni.
W zakresie stosowanych środków identyfikacji świń dopuszcza się stosowanie wszystkich
sposobów identyfikacji określonych w obowiązujących przepisach Unii Europejskiej.
Zgodnie z art. 30 ustawy z dnia 4 listopada 2022 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt
w przypadku zagrożenia wystąpieniem lub wystąpienia choroby zakaźnej zwierząt podlegającej
obowiązkowi zwalczania i określenia obszaru zapowietrzonego, obszaru zagrożonego lub innego
obszaru objętego ograniczeniami, ustanowionego zgodnie z przepisami rozporządzenia 2016/429 oraz
przepisami Unii Europejskiej wydanymi na podstawie rozporządzenia 2016/429, informacje
o zdarzeniach dotyczących świń, z wyłączeniem urodzenia, zgłasza się do komputerowej bazy danych
w terminie 2 dni od dnia wystąpienia danego zdarzenia. Zgodnie z art. 8 ustawy z dnia 4 listopada
2022 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt koszty związane z oznakowaniem świni środkiem
identyfikacji ponosi posiadacz.
Dodatkowo świnie objęte oceną wartości użytkowej i hodowlanej zwierząt zgodnie z przepisami
ustawy z dnia 10 grudnia 2020 r. o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich (Dz. U.
z 2021 r. poz. 36) są oznakowane w sposób umożliwiający ich identyfikację. Sposób oznakowania
i identyfikacji świń, w tym do celów hodowlanych świń, określa związek hodowców lub inny podmiot
upoważniony przez ministra właściwego do spraw rolnictwa do prowadzenia oceny wartości
użytkowej. Świnie do celów hodowlanych znakuje się trwale i indywidualnie, używając kolczyków,
identyfikatorów elektronicznych i znaków identyfikacyjnych lub stosując tatuaż.
4.4.4. Kwalifikacja zwierząt i stad
Kwalifikacja zwierząt i stad została opisana w ust. 3.2.
4.4.5. Zasady przemieszczania zwierząt
Warunki przemieszczania świń z obszarów objętych ograniczeniami I–III określają przepisy
rozporządzenia 2023/594.
Na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej został wprowadzony obowiązek zaopatrywania
przemieszczanych świń w świadectwo zdrowia wystawione przez urzędowego lekarza weterynarii na
podstawie badania klinicznego świń przeprowadzonego nie wcześniej niż 24 godziny przed
przemieszczeniem tych świń.
Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 5 lit. b i h ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej
nadzór nad wprowadzaniem na rynek zwierząt oraz przemieszczaniem zwierząt należy do zadań
Inspekcji Weterynaryjnej. Zgodnie z art. 15 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji
Weterynaryjnej ww. zadania są wykonywane przez powiatowego lekarza weterynarii.
4.4.6. Zastosowane badania i plany pobierania
Stosowane badania i plany pobierania próbek do badań zostały opisane w ust. 3.2.
4.4.7. Zastosowanie szczepionki i plany szczepień
Nie dotyczy.
4.4.8. Informacje i ocena dotycząca środków bezpieczeństwa biologicznego (zarządzanie
i infrastruktura)
Wymogi bioasekuracji mające zastosowanie do stad świń na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej są określone w
1) rozporządzeniu 2023/594;
2) rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 24 kwietnia 2024 r. w sprawie środków
podejmowanych w związku z wystąpieniem afrykańskiego pomoru świń.
Wymogi bezpieczeństwa biologicznego mające zastosowanie do terenów łowieckich są określone
w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 30 stycznia 2020 r. w sprawie zasad
bioasekuracji, jakie powinny być przestrzegane podczas polowania lub odstrzału sanitarnego oraz przy
wykonywaniu czynności związanych z zagospodarowaniem zwierzęcia łownego z gatunku dzik.
4.4.9. Środki podejmowane w przypadku uzyskania dodatniego wyniku badania laboratoryjnego
w kierunku ASF
Środki zwalczania ASF w przypadku urzędowego potwierdzenia wystąpienia ASF u świń są
określone w części II w rozdziale I w sekcji 2, w rozdziale II oraz w rozdziale III rozporządzenia
2020/687, a w przypadku urzędowego potwierdzenia wystąpienia ASF u dzików – w części II
w rozdziale IV rozporządzenia 2020/687.
Zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 6 maja 2015 r. w sprawie
zwalczania afrykańskiego pomoru świń w przypadku stwierdzenia ASF w gospodarstwie powiatowy
lekarz weterynarii wyznacza je jako ognisko ASF. Działania podejmowane po wyznaczeniu ogniska
ASF są określone w § 4 i § 6–10 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 6 maja
2015 r. w sprawie zwalczania afrykańskiego pomoru świń.
Działania podejmowane w przypadku wystąpienia ASF u dzików są określone w § 18
rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 6 maja 2015 r. w sprawie zwalczania
afrykańskiego pomoru świń oraz opisane w ust. 3.2.7.
4.4.10. System odszkodowań dla posiadaczy świń poddanych ubojowi lub zabitych
Odszkodowania wypłaca się zgodnie z art. 49 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia
zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt.
4.4.11. Kontrola wdrażania programu i sprawozdawczość
Główny Lekarz Weterynarii nadzoruje realizację programu na podstawie art. 57 ust. 8 ustawy
z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt.
W przypadku programu współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej Główny Lekarz
Weterynarii informuje Komisję Europejską o postępach w realizacji programu zgodnie
z rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) 2020/2002 z dnia 7 grudnia 2020 r. ustanawiającym
zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/429 w odniesieniu do
powiadamiania unijnego i sprawozdawczości unijnej w zakresie chorób umieszczonych w wykazie,
formatów i procedur dotyczących przedkładania unijnych programów nadzoru i programów likwidacji
choroby i sprawozdawczości w ich zakresie oraz wnioskowania o uznanie statusu obszaru wolnego od
choroby, a także komputerowego systemu informacyjnego.
Bezpośredni nadzór nad realizacją programu w powiecie wykonuje powiatowy lekarz
weterynarii. Działania powiatowego lekarza weterynarii na terenie danego województwa są
nadzorowane i koordynowane przez właściwego wojewódzkiego lekarza weterynarii. Główny Lekarz
Weterynarii wyznacza kierunki działań i koordynuje realizację programu na poziomie krajowym.
4.4.12. Środki stosowane u dzików
Zgodnie z dokumentem „Strategiczne podejście do zarządzania afrykańskim pomorem świń
w UE” (SANTE/7113/2015-Rev-12) dozwolona ilość paszy do nęcenia w nęcisku nie może
przekraczać 10 kg/km2 powierzchni łowiska/miesiąc.
5. Korzyści wynikające z realizacji programu
Przeprowadzenie działań objętych programem przyczyni się do ochrony terytorium
Rzeczypospolitej
Polskiej
oraz
terytorium
Unii
Europejskiej
przed
niekontrolowanym
rozprzestrzenianiem się wirusa ASF. Odpowiednio wczesne wykrycie zakażenia wirusem ASF
pozwoli na podjęcie adekwatnych działań zapobiegających jego rozprzestrzenianiu się, a tym samym –
ograniczenie strat ekonomicznych z tego tytułu.
Oczekuje się, że zastosowanie środków określonych w programie ograniczy liczbę ognisk ASF
u świń i liczbę przypadków wystąpienia ASF u dzików. Zmniejszenie populacji dzików spowolni
rozprzestrzenianie się wirusa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a także zmniejszy krążenie
wirusa w środowisku, co obniży ryzyko rozprzestrzenienia się choroby w populacji świń.
Ponadto kampanie informacyjne zwiększą świadomość hodowców i producentów świń oraz
innych zainteresowanych podmiotów co do znaczenia ASF dla zdrowia świń, a także konieczności
szybkiego zgłaszania podejrzenia wystąpienia tej choroby i utrzymania odpowiedniego poziomu
bezpieczeństwa biologicznego gospodarstw, łowisk i punktów przetrzymywania tusz dzików.
6. Dane dotyczące rozwoju epidemiologicznego w odniesieniu do ASF w ciągu ostatnich 5 lat
6.1.1. Rozwój ASF
Liczba ognisk ASF u dzików oraz ognisk ASF u świń została przedstawiona w ust. 2.
6.1.2. Dane dotyczące zwierząt
Nie dotyczy.
6.2. Dane rozwarstwione dotyczące badań w ramach nadzoru i badań laboratoryjnych
w ostatnich 3 latach
Badania laboratoryjne polegają na przeprowadzeniu badania próbek
1) narządów wewnętrznych i krwi świń padłych lub z objawami klinicznymi ASF na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej – w ramach monitoringu pasywnego (podejmowanie czynności przez
powiatowego lekarza weterynarii w przypadku podejrzenia wystąpienia choroby zakaźnej
zwierząt);
2) krwi od świń zabijanych w ognisku choroby – w ramach dochodzenia epizootycznego;
3) krwi świń na obszarze zapowietrzonym i obszarze zagrożonym przy znoszeniu ograniczeń
wprowadzonych na tych obszarach – w ramach monitoringu aktywnego (podejmowanie
czynności przez powiatowego lekarza weterynarii w celu monitorowania, ustalenia prewalencji
lub wykluczenia występowania choroby zakaźnej zwierząt);
4) krwi świń
a) przemieszczanych wewnątrz obszarów objętych ograniczeniami II i III oraz poza te obszary –
na podstawie analizy ryzyka w ramach monitoringu aktywnego,
b) przy ponownym zasiedlaniu gospodarstwa po wygaszeniu ogniska choroby;
5) narządów wewnętrznych pobranych od świń padłych mających powyżej 60 dni życia lub po ich
odsadzeniu zgodnie z zasadami określonymi w rozporządzeniu 2023/594 – w ramach monitoringu
pasywnego;
6) narządów wewnętrznych oraz krwi dzików i świniodzików padłych, odstrzelonych oraz zabitych
w wypadkach komunikacyjnych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej – w ramach monitoringu
pasywnego;
7) krwi odstrzelonych dzików i świniodzików na obszarach objętych ograniczeniami I–III – w ramach
monitoringu aktywnego;
8) krwi odstrzelonych dzików i świniodzików na obszarze wolnym – w przypadku gdy przyżyciowo
lub pośmiertnie zostanie powzięte podejrzenie wystąpienia ASF.
Rok 2023
Liczba próbek
z dodatnim
wynikiem
badania
laboratoryjnego
Region
Gatunek
zwierząt
Liczba
wykonanych
Rodzaj badania Opis badania
badań
laboratoryjnych
Rzeczpospolita
Polska
świnie
serologiczne
ELISA
819
0
Rzeczpospolita
Polska
świnie
molekularne
PCR
116 986
65
Rzeczpospolita
Polska
dziki
serologiczne
ELISA
80 521
1673
Rzeczpospolita
Polska
dziki
molekularne
PCR
104 737
8830
Razem
303 063
Rok 2022
Liczba próbek
z dodatnim
wynikiem
badania
laboratoryjnego
Region
Gatunek
zwierząt
Liczba
wykonanych
Rodzaj badania Opis badania
badań
laboratoryjnych
Rzeczpospolita
Polska
świnie
serologiczne
ELISA
416
10
Rzeczpospolita
Polska
świnie
molekularne
PCR
104 302
88
Rzeczpospolita
Polska
dziki
serologiczne
ELISA
69 449
709
Rzeczpospolita
Polska
dziki
molekularne
PCR
99 725
3710
Razem
273 892
Rok 2021
Liczba badań
z dodatnim
wynikiem
badania
laboratoryjnego
Region
Gatunek
zwierząt
Liczba
wykonanych
Rodzaj badania Opis badania
badań
laboratoryjnych
Rzeczpospolita
Polska
świnie
serologiczne
ELISA
819
27
Rzeczpospolita
Polska
świnie
molekularne
PCR
69 046
856
Rzeczpospolita
Polska
dziki
serologiczne
ELISA
66 512
759
Rzeczpospolita
Polska
dziki
molekularne
PCR
97 056
8630
Razem
233 433
6.3. Dane dotyczące zakażenia
Nie dotyczy.
6.4. Dane dotyczące statusu epizootycznego pod koniec każdego roku
W 2023 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stwierdzono 2686 ognisk ASF u dzików
w województwach: dolnośląskim, lubelskim, lubuskim, małopolskim, mazowieckim, opolskim,
podkarpackim, podlaskim, pomorskim, świętokrzyskim, warmińsko-mazurskim, wielkopolskim oraz
zachodniopomorskim. W tym samym okresie wyznaczono 30 ognisk ASF u świń w województwach
dolnośląskim, lubelskim, mazowieckim, warmińsko-mazurskim, wielkopolskim oraz zachodniopomorskim.
6.5. Dane dotyczące programów szczepień lub leczenia
Nie dotyczy.
6.6. Dane dotyczące dzikiej zwierzyny
6.6.1. Oszacowanie liczebności populacji zwierząt wolno żyjących
Szacunki dotyczące liczebności populacji zwierząt wolno żyjących zostały przedstawione
w ust. 4.4.2.
6.6.2. Nadzór nad chorobami i inne dane w odniesieniu do zwierząt wolno żyjących
Nie dotyczy.
6.6.3. Dane dotyczące szczepień lub leczenia dzikiej zwierzyny
Nie dotyczy.
7. Założenia programu
7.1. Założenia w zakresie badań laboratoryjnych
Założenia dotyczące liczby zwierząt, od których zostaną pobrane próbki do badań laboratoryjnych, są
szacunkowe i dotyczą badań kwalifikowalnych do współfinansowania ze środków Unii Europejskiej.
Założenia sporządzono na podstawie sprawozdania merytorycznego z realizacji programu w 2023 r.
Rok 2025
Choroba: ASF
Region
dolnośląskie
Rodzaj
badania
Populacja
docelowa
Rodzaj
próbki
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
2095
2078
PCR
dziki
krew,
narządy
16 992
12 798
ELISA
świnie domowe
krew,
narządy
12
13
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
236
229
PCR
dziki
krew,
narządy
3295
3290
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
16 024
16 132
PCR
dziki
krew,
narządy
9636
5526
ELISA
świnie domowe
krew,
narządy
61
61
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
2682
2563
PCR
dziki
krew,
narządy
8962
5065
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
180
185
PCR
dziki
krew,
narządy
3232
1471
ELISA
świnie domowe
krew,
narządy
26
26
kujawsko-pomorskie
lubelskie
lubuskie
łódzkie
Planowana liczba
zwierząt do
Liczba
zbadania –
planowanych badań
pobranie próbek
laboratoryjnych
do badań
laboratoryjnych
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
5
13
PCR
dziki
krew,
narządy
2931
1656
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
25 801
26 933
PCR
dziki
krew,
narządy
23 358
20 432
ELISA
świnie domowe
krew,
narządy
23
23
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
727
725
PCR
dziki
krew,
narządy
6525
5715
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
871
873
PCR
dziki
krew,
narządy
5353
2932
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
10 450
10 663
PCR
dziki
krew,
narządy
6363
6360
ELISA
świnie domowe
krew,
narządy
37
37
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
912
892
PCR
dziki
krew,
narządy
5198
6016
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
24
24
PCR
dziki
krew,
narządy
4166
3814
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
178
249
PCR
dziki
krew,
narządy
5809
2558
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
17 661
17 815
dziki
krew,
narządy
11 797
9214
ELISA
świnie domowe
krew,
narządy
659
659
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
37 465
37 189
PCR
dziki
krew,
narządy
17 098
12 202
małopolskie
mazowieckie
opolskie
podkarpackie
podlaskie
Poz. 199
pomorskie
śląskie
świętokrzyskie
warmińsko-mazurskie PCR
wielkopolskie
zachodniopomorskie
Polska
– 40 –
Poz. 199
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
398
423
PCR
dziki
krew,
narządy
9114
5688
IPT/IB
świnie domowe
krew
1
1
RAZEM PCR
255 538
221 723
RAZEM ELISA
818
819
RAZEM IPT/IB
1
1
Rok 2026
Choroba: ASF
Region
dolnośląskie
Rodzaj
badania
Populacja
docelowa
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
2095
2078
PCR
dziki
krew,
narządy
16 992
12 798
ELISA
świnie domowe
krew,
narządy
12
13
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
236
229
PCR
dziki
krew,
narządy
3295
3290
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
16 024
16 132
PCR
dziki
krew,
narządy
9636
5526
ELISA
świnie domowe
krew,
narządy
61
61
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
2682
2563
PCR
dziki
krew,
narządy
8962
5065
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
180
185
PCR
dziki
krew,
narządy
3232
1471
ELISA
świnie domowe
krew,
narządy
26
26
kujawsko-pomorskie
lubelskie
lubuskie
łódzkie
Rodzaj
próbki
Planowana liczba
zwierząt do
Liczba
zbadania –
planowanych badań
pobranie próbek
laboratoryjnych
do badań
laboratoryjnych
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
5
13
PCR
dziki
krew,
narządy
2931
1656
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
25 801
26 933
PCR
dziki
krew,
narządy
23 358
20 432
ELISA
świnie domowe
krew,
narządy
23
23
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
727
725
PCR
dziki
krew,
narządy
6525
5715
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
871
873
PCR
dziki
krew,
narządy
5353
2932
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
10 450
10 663
PCR
dziki
krew,
narządy
6363
6360
ELISA
świnie domowe
krew,
narządy
37
37
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
912
892
PCR
dziki
krew,
narządy
5198
6016
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
24
24
PCR
dziki
krew,
narządy
4166
3814
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
178
249
PCR
dziki
krew,
narządy
5809
2558
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
17 661
17 815
dziki
krew,
narządy
11 797
9214
świnie domowe
krew,
narządy
659
659
małopolskie
mazowieckie
opolskie
podkarpackie
podlaskie
Poz. 199
pomorskie
śląskie
świętokrzyskie
warmińsko-mazurskie PCR
ELISA
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
37 465
37 189
PCR
dziki
krew,
narządy
17 098
12 202
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
398
423
PCR
dziki
krew,
narządy
9114
5688
IPT/IB
świnie domowe
krew
1
1
RAZEM PCR
RAZEM ELISA
RAZEM IPT/IB
255 538
818
1
221 723
819
1
Liczba
planowanych
badań
laboratoryjnych
wielkopolskie
zachodniopomorskie
Polska
Poz. 199
Rok 2027
Choroba: ASF
Region
dolnośląskie
Populacja
docelowa
Rodzaj
próbki
Planowana liczba
zwierząt do
zbadania –
pobranie próbek
do badań
laboratoryjnych
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
2095
2078
PCR
dziki
krew,
narządy
16 992
12 798
ELISA
świnie domowe
krew,
narządy
12
13
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
236
229
PCR
dziki
krew,
narządy
3295
3290
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
16 024
16 132
PCR
dziki
krew,
narządy
9636
5526
ELISA
świnie domowe
krew,
narządy
61
61
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
2682
2563
PCR
dziki
krew,
narządy
8962
5065
Rodzaj
badania
kujawsko-pomorskie
lubelskie
lubuskie
łódzkie
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
180
185
PCR
dziki
krew,
narządy
3232
1471
ELISA
świnie domowe
krew,
narządy
26
26
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
5
13
PCR
dziki
krew,
narządy
2931
1656
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
25 801
26 933
PCR
dziki
krew,
narządy
23 358
20 432
ELISA
świnie domowe
krew,
narządy
23
23
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
727
725
PCR
dziki
krew,
narządy
6525
5715
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
871
873
PCR
dziki
krew,
narządy
5353
2932
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
10 450
10 663
PCR
dziki
krew,
narządy
6363
6360
ELISA
świnie domowe
krew,
narządy
37
37
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
912
892
PCR
dziki
krew,
narządy
5198
6016
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
24
24
PCR
dziki
krew,
narządy
4166
3814
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
178
249
PCR
dziki
krew,
narządy
5809
2558
małopolskie
mazowieckie
opolskie
podkarpackie
podlaskie
Poz. 199
pomorskie
śląskie
świętokrzyskie
warmińsko-mazurskie
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
17 661
17 815
PCR
dziki
krew,
narządy
11 797
9214
ELISA
świnie domowe
krew,
narządy
659
659
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
37 465
37 189
PCR
dziki
krew,
narządy
17 098
12 202
PCR
świnie domowe
krew,
narządy
398
423
PCR
dziki
krew,
narządy
9114
5688
IPT/IB
świnie domowe
krew
1
1
RAZEM PCR
255 538
221 723
RAZEM ELISA
818
819
RAZEM IPT/IB
1
1
wielkopolskie
zachodniopomorskie
Polska
Poz. 199
7.1.1. Założenia w zakresie badań diagnostycznych
Założenia w zakresie badań diagnostycznych zostały opisane w ust. 3.2.
7.1.2. Założenia w zakresie badania stad i zwierząt
Założenia w zakresie badania stad i zwierząt zostały opisane w ust. 3.2.
7.2. Założenia w zakresie kwalifikacji stad i zwierząt
Nie dotyczy.
7.3. Założenia w zakresie szczepień lub leczenia
7.3.1. Założenia w zakresie szczepień lub leczenia
Nie dotyczy.
7.3.2. Założenia w zakresie szczepień lub leczenia dzikiej zwierzyny
Nie dotyczy.
sztuka
sztuka
sztuka
sztuka
sztuka
sztuka
sztuka
świnie – z wyjątkiem pobierania
próbek do badań przed
przemieszczeniem
świnie – różnica między „unit
cost” a kosztem krajowym
świnie – pobieranie próbek do
badań przed przemieszczeniem
dziki padłe i chore odstrzelone
(monitoring pasywny)
dziki zdrowe odstrzelone
(monitoring aktywny)
na obszarach objętych
ograniczeniami II i III,
na których występuje ASF
u dzików i na których jest
on monitorowany w ramach
monitoringu pasywnego
od ponad 12 miesięcy
dziki zdrowe odstrzelone
(monitoring aktywny)
na pozostałych obszarach
Rzeczypospolitej Polskiej
dziki odłowione
Wyszczególnienie
125
78 930
50 208
10 566
165 782
115 709
115 709
Liczba
jednostek
62,11
27,66
42,90
85,80
6,74
32,67
6,69
Koszt
jednostkowy
(w zł)
7763,75
2 183 203,80
2 153 923,20
906 562,80
1 117 370,68
3 780 213,03
774 093,21
Kwota
całkowita
(w zł)
14,48
6,45
10,00
20,00
1,57
7,62
1,56
Koszt
jednostkowy
(w euro)
1810,00
509 098,50
502 080,00
211 320,00
260 277,74
881 702,58
180 506,04
Kwota
całkowita
(w euro)
nie
nie
tak
tak
nie
nie
tak
Wniosek
o dofinansowanie
z funduszy
unijnych
(tak/nie)
Dziennik Ustaw
1.1. Koszt pobierania
próbek
1. Badania
Przeznaczenie kosztów
Jednostka
Szczegółowa analiza kosztów realizacji programu
8.1. Koszty realizacji programu w 2025 r.
8.
1.2. Koszt badań
laboratoryjnych
badanie
badanie
badanie
badanie
badanie
PCR – dziki zdrowe odstrzelone
(monitoring aktywny) na
obszarach objętych
ograniczeniami I–III innych niż
objęte ograniczeniami II i III,
na których występuje ASF
u dzików i na których jest on
monitorowany pasywnie od ponad
12 miesięcy – odstrzał sanitarny
oraz w ramach planów łowieckich
ELISA – świnie
ELISA – świnie – różnica między
„unit cost” a kosztem krajowym
IPT/IB – świnie – badanie
serologiczne potwierdzające
badanie
PCR – różnica między „unit cost”
a kosztem krajowym
PCR – badania przed
przemieszczeniem świń
badanie
PCR
– świnie – z wyjątkiem badań
świń przed przemieszczeniem
– dziki padłe i chore odstrzelone
(monitoring pasywny)
– dziki zdrowe odstrzelone
(monitoring aktywny) na
obszarach objętych
ograniczeniami II i III,
na których występuje ASF
u dzików i na których jest on
monitorowany pasywnie od
ponad 12 miesięcy – odstrzał
sanitarny oraz w ramach
planów łowieckich
1
819
819
64,35
52,49
17,29
87,45
138,75
44,31
63,88
64,35
42 989,31
14 160,51
3 064 597,80
7 181 977,50
8 271 746,49
11 925 054,52
15,00
12,24
4,03
20,38
32,34
10,33
14,89
15,00
10 024,56
3300,57
714 196,72
1 673 983,08
1 928 394,07
2 779 650,31
– 46 –
46
tak
nie
tak
nie
nie
nie
tak
Dziennik Ustaw
35 044
51 762
186 679
186 679
sztuka
sztuka
aktywne poszukiwanie dzików
padłych na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej
aktywne poszukiwanie dzików
padłych na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej –
różnica między „unit cost”
a kosztem krajowym
sztuka
kilometr
koszty dojazdów
koszty bezpiecznego usuwania
zwłok dzików padłych i chorych
odstrzelonych w promieniu
50 km od ogniska ASF u świń
lub od przypadku wystąpienia
ASF u dzików
godzina
sztuka
koszty pracy
maty dezynfekcyjne na
przejściach granicznych
z Federacją Rosyjską, Białorusią
i Ukrainą
kilogram
środki dezynfekcyjne na
przejściach granicznych
z Federacją Rosyjską (obwód
królewiecki), Białorusią i Ukrainą
2110
1050
1050
474 401
46 965
1838
2187
1
171,60
127,00
42,90
0,89
63,93
179,62
45,70
85,65
362 076,00
133 350,00
45 045,00
422 216,89
3 002 472,45
330 141,56
99 945,90
85,65
40,00
29,60
10,00
0,21
14,90
41,87
10,65
19,97
84 400,00
31 080,00
10 500,00
99 624,21
699 778,50
76 957,06
23 291,55
19,97
– 47 –
47
tak
nie
tak
nie
nie
nie
tak
nie
Dziennik Ustaw
4. Inne
3. Badanie kliniczne
oraz kontrola
bioasekuracji
w gospodarstwach
na obszarach objętych
ograniczeniami I–III
2. Czyszczenie
i dezynfekcja
badanie
IPT/IB – świnie – badanie
serologiczne potwierdzające –
różnica między „unit cost”
a kosztem krajowym
sztuka
sztuka
koszty bezpiecznego usuwania
zwłok dzików padłych na
obszarach objętych
ograniczeniami I–III innych niż
znalezione w promieniu 50 km
od ogniska ASF u świń lub od
przypadku wystąpienia ASF
u dzików
koszty bezpiecznego usuwania
zwłok padłych dzików
znalezionych na gruntach osób
fizycznych na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej innych
niż znalezione w promieniu 50 km
od ogniska ASF u świń lub od
przypadku wystąpienia ASF
u dzików
3148
20
360
2110
79,60
326,00
306,65
113,19
250 580,80
6520,00
110 394,00
238 830,90
18,55
75,99
71,48
26,38
58 395,40
1519,80
25 732,80
55 661,80
– 48 –
48
nie
nie
nie
nie
Dziennik Ustaw
1) dofinansowanie podczas
zorganizowanych poszukiwań
padłych dzików działań w zakresie
zapewnienia sprzętu i materiałów
przeszukanie
– do bioasekuracji,
na 1 osobę
– do pobierania próbek do badań
oraz dla osób uczestniczących
w tych poszukiwaniach – koszty
posiłków i napojów oraz środków
ochrony przeciw owadom
sztuka
koszty bezpiecznego usuwania
zwłok dzików padłych i chorych
odstrzelonych w promieniu 50 km
od ogniska ASF u świń lub od
przypadku wystąpienia ASF
u dzików – różnica między „unit
cost” a kosztem krajowym
kilometr
sztuka
sztuka
sztuka
odstrzał w ramach planów
łowieckich dzików innych niż
dorosłe samice dzika, w tym
dostarczanie tych dzików do badań
laboratoryjnych – na obszarach
objętych ograniczeniami II i III
odstrzał w ramach planów
łowieckich dzików innych niż
dorosłe samice dzika, a także samice
przelatki odstrzelone w pasie
do 40 km od obszarów objętych
ograniczeniami II i III, w tym
dostarczanie tych dzików do badań
laboratoryjnych – na obszarze
objętym ograniczeniami I
odstrzał w ramach planów
łowieckich dzików innych niż
dorosłe samice dzika, a także
samice przelatki odstrzelone
w pasie do 40 km od obszarów
objętych ograniczeniami II i III,
w tym dostarczanie tych dzików
do badań laboratoryjnych –
na obszarze wolnym
przeszukanie
na 1 osobę
koszt dojazdu samochodu
ciężarowego na miejsce aktywnego
poszukiwania padłych dzików
w przypadku nieznalezienia
padłych sztuk na obszarach
objętych ograniczeniami I–III
2) finansowanie wynagrodzenia osób
wykonujących poszukiwania,
w tym również pracowników
Inspekcji Weterynaryjnej,
za czynności wykonane poza
godzinami pracy
30 122
301,00
301,00
301,00
0,48
130,94
9 066 722,00
4 207 980,00
12 244 981,00
5274,24
30 247,14
70,16
70,16
70,16
0,11
30,52
2 113 359,52
980 836,80
2 854 178,96
1208,68
7050,12
– 49 –
49
nie
nie
nie
nie
nie
Dziennik Ustaw
13 980
40 681
10 988
sztuka
sztuka
sztuka
sztuka
sztuka
odstrzał w ramach polowania
i odstrzału sanitarnego samic
przelatek dzika oraz w ramach
odstrzału sanitarnego dorosłych
samic dzika na obszarze
objętym ograniczeniami I lub na
obszarze wolnym znajdujących się
do 40 km od obszarów objętych
ograniczeniami II i III
odstrzał sanitarny samic przelatek
i dorosłych samic dzika na obszarach
innych niż położone w pasie do
40 km od obszarów objętych
ograniczeniami II i III
odstrzał sanitarny dzików innych
niż samice przelatki i dorosłe
samice dzika, w tym dostarczanie
dzików pochodzących z obszarów
objętych ograniczeniami I–III
do badań laboratoryjnych –
na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej
unieszkodliwianie tusz dzików
odstrzelonych w ramach odstrzału
sanitarnego, które nie mogą być
zagospodarowane przez
myśliwych na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej
unieszkodliwianie tusz dzików
z dodatnim wynikiem badań
laboratoryjnych w kierunku ASF
oraz tusz przechowywanych
z tymi tuszami w chłodni
1244
355,98
256,16
269,50
559,00
429,00
442 839,12
431 373,44
10 962 182,00
11 930 178,00
10 725 000,00
82,98
59,71
62,82
130,30
100,00
103 227,12
100 551,64
2 555 266,32
2 780 862,60
2 500 000,00
– 50 –
50
nie
nie
nie
nie
tak
Dziennik Ustaw
1684
40 676
21 342
25 000
sztuka
sztuka
godzina
sztuka
sztuka
odszkodowania za świnie poddane
ubojowi lub zabiciu w ramach
decyzji o całkowitej depopulacji
świń po stwierdzeniu przypadku
wystąpienia ASF u dzika
koszt oznakowania
indywidualnego – praca
koszt wyceny przez
rzeczoznawców wartości świń
przy nakazie depopulacji świń
po stwierdzeniu przypadku
wystąpienia ASF u dzika
zwrot poniesionych kosztów
budowy odłowni żywołownych
zwrot poniesionych kosztów
rocznego najmu odłowni
żywołownych
1
1
2,5
341
5650,00
11 700,00
38,97
0,98
419,60
393,90
644,00
740,74
277,46
5650,00
11 700,00
97,43
334,18
2098,00
1969,50
5796,00
10 370,36
75 746,58
1317,02
2727,27
9,08
0,23
97,81
91,82
150,12
172,67
64,68
1317,02
2727,27
22,70
78,43
489,05
459,10
1351,08
2417,38
17 657,64
– 51 –
51
nie
nie
nie
nie
nie
nie
nie
nie
nie
Dziennik Ustaw
5
5
9
powyżej
3 sztuk
świnia
14
273
do 3 sztuk
sztuka
koszt uboju świń po stwierdzeniu
przypadku wystąpienia ASF
u dzika wraz z kosztami dojazdu
oraz kosztami transportu świń
w celu poddania ich ubojowi
dofinansowanie odłowu dzików,
ich uśmiercenia oraz transportu do
zakładu zatwierdzonego zgodnie
z art. 24 rozporządzenia
nr 1069/2009 i unieszkodliwianie
zwłok uśmierconych dzików
unieszkodliwianie tusz dzików
odstrzelonych w ramach
polowania, które nie mogą być
zagospodarowane przez
myśliwych na terytorium
sztuka
sztuka
godzina
godzina
koszt wydruku ulotek
informacyjnych
koszt przeprowadzonych szkoleń
grupowych
koszt pracy pracowników
Inspekcji Weterynaryjnej
w soboty lub dni ustawowo wolne
od pracy związanej z pobieraniem
próbek do badań laboratoryjnych
w kierunku ASF
koszt pracy pracowników
zakładów higieny weterynaryjnej
w soboty lub dni ustawowo wolne
od pracy związanej z badaniem
laboratoryjnym próbek
w kierunku ASF
125 679,60
851 828,40
4819,78
3239,10
2853,14
6 298 302,57
8,62
8,62
24,22
0,10
1426,57
w tym koszty kwalifikowalne 27 019 529,71
539 460,00
3 656 340,00
20 674,11
13 604,22
12 240,00
25 834 801,71
37,00
37,00
103,89
0,42
6120,00
razem 110 828 237,42
14 580
98 820
199
32 391
2
nie
nie
nie
tak
nie
– 52 –
52
Finansowanie programu odbywa się ze środków budżetowych określonych w części 83 w ramach limitów rezerw celowych przeznaczonych na zwalczanie chorób zakaźnych zwierząt oraz
na realizację zadań ustawowych Inspekcji Weterynaryjnej oraz ze środków budżetowych określonych w części 85 – budżety wojewodów, dział 010 – rolnictwo i łowiectwo, rozdział 01022 –
zwalczanie chorób zakaźnych zwierząt oraz badania monitoringowe pozostałości chemicznych i biologicznych w tkankach zwierząt i produktach pochodzenia zwierzęcego.
Są to szacunkowe koszty realizacji programu, które zostaną dostosowane do wielkości wydatków przewidzianych na zwalczanie chorób zakaźnych zwierząt w ustawie budżetowej na rok 2025
z dnia 9 stycznia 2025 r. (Dz. U. poz. 63) w ramach limitu wydatków określonych w części 83 – rezerwy celowe oraz w części 85 – budżety wojewodów.
Dziennik Ustaw
Analiza obejmuje szacunki kosztów ponoszonych w ramach programu. Wszystkie wartości są podane bez VAT. Koszt programu obliczono według kursu euro 4,29 zł zgodnie z wytycznymi
dotyczącymi stosowania jednolitych wskaźników makroekonomicznych będących podstawą oszacowania skutków finansowych projektowanych ustaw – aktualizacja: październik 2024 r.
sztuka ×
miesiąc
dofinansowanie poniesionych
kosztów obsługi i utrzymania
w dobrym stanie technicznym
odłowni żywołownych
sztuka
sztuka
sztuka
sztuka
sztuka
sztuka
sztuka
świnie – różnica między „unit
cost” a kosztem krajowym
świnie – pobieranie próbek do
badań przed przemieszczeniem
dziki padłe i chore odstrzelone
(monitoring pasywny)
dziki zdrowe odstrzelone
(monitoring aktywny)
na obszarach objętych
ograniczeniami II i III,
na których występuje ASF
u dzików i na których jest
on monitorowany w ramach
monitoringu pasywnego
od ponad 12 miesięcy
dziki zdrowe odstrzelone
(monitoring aktywny)
na pozostałych obszarach
Rzeczypospolitej Polskiej
dziki odłowione
Jednostka
świnie – z wyjątkiem pobierania
próbek do badań przed
przemieszczeniem
Wyszczególnienie
125
78 930
50 208
10 566
165 782
115 709
115 709
Liczba
jednostek
62,11
27,66
42,90
85,80
6,74
32,67
6,69
Koszt
jednostkowy
(w zł)
7763,75
2 183 203,80
2 153 923,20
906 562,80
1 117 370,68
3 780 213,03
774 093,21
Kwota
całkowita
(w zł)
14,48
6,45
10,00
20,00
1,57
7,62
1,56
Koszt
jednostkowy
(w euro)
1810,00
509 098,50
502 080,00
211 320,00
260 277,74
881 702,58
180 506,04
Kwota
całkowita
(w euro)
– 53 –
53
nie
nie
tak
tak
nie
nie
tak
Wniosek
o dofinansowanie
z funduszy
unijnych
(tak/nie)
Dziennik Ustaw
1.1. Koszt pobierania
próbek
1. Badania
Przeznaczenie kosztów
8.2. Koszty realizacji programu w 2026 r.
1.2. Koszt badań
laboratoryjnych
badanie
badanie
badanie
badanie
badanie
PCR – dziki zdrowe odstrzelone
(monitoring aktywny) na
obszarach objętych
ograniczeniami I–III innych niż
objęte ograniczeniami II i III,
na których występuje ASF
u dzików i na których jest on
monitorowany pasywnie od ponad
12 miesięcy – odstrzał sanitarny
oraz w ramach planów łowieckich
ELISA – świnie
ELISA – świnie – różnica między
„unit cost” a kosztem krajowym
IPT/IB – świnie – badanie
serologiczne potwierdzające
badanie
PCR – różnica między „unit cost”
a kosztem krajowym
PCR – badania przed
przemieszczeniem świń
badanie
PCR
– świnie – z wyjątkiem badań
świń przed przemieszczeniem
– dziki padłe i chore odstrzelone
(monitoring pasywny)
– dziki zdrowe odstrzelone
(monitoring aktywny)
na obszarach objętych
ograniczeniami II i III,
na których występuje ASF
u dzików i na których jest
on monitorowany pasywnie
od ponad 12 miesięcy – odstrzał
sanitarny oraz w ramach
planów łowieckich
1
819
819
64,35
52,49
17,29
87,45
138,75
44,31
63,88
64,35
42 989,31
14 160,51
3 064 597,80
7 181 977,50
8 271 746,49
11 925 054,52
15,00
12,24
4,03
20,38
32,34
10,33
14,89
15,00
10 024,56
3300,57
714 196,72
1 673 983,08
1 928 394,07
2 779 650,31
– 54 –
54
tak
nie
tak
nie
nie
nie
tak
Dziennik Ustaw
35 044
51 762
186 679
186 679
sztuka
sztuka
aktywne poszukiwanie dzików
padłych na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej
aktywne poszukiwanie dzików
padłych na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej –
różnica między „unit cost”
a kosztem krajowym
sztuka
kilometr
koszty dojazdów
koszty bezpiecznego usuwania
zwłok dzików padłych i chorych
odstrzelonych w promieniu
50 km od ogniska ASF u świń
lub od przypadku wystąpienia
ASF u dzików
godzina
sztuka
koszty pracy
maty dezynfekcyjne na
przejściach granicznych
z Federacją Rosyjską, Białorusią
i Ukrainą
kilogram
środki dezynfekcyjne na
przejściach granicznych
z Federacją Rosyjską (obwód
królewiecki), Białorusią i Ukrainą
2110
1050
1050
474 401
46 965
1838
2187
1
171,60
127,00
42,90
0,89
63,93
179,62
45,70
85,65
362 076,00
133 350,00
45 045,00
422 216,89
3 002 472,45
330 141,56
99 945,90
85,65
40,00
29,60
10,00
0,21
14,90
41,87
10,65
19,97
84 400,00
31 080,00
10 500,00
99 624,21
699 778,50
76 957,06
23 291,55
19,97
– 55 –
55
tak
nie
tak
nie
nie
nie
tak
nie
Dziennik Ustaw
4. Inne
3. Badanie kliniczne
oraz kontrola
bioasekuracji
w gospodarstwach
na obszarach objętych
ograniczeniami I–III
2. Czyszczenie
i dezynfekcja
badanie
IPT/IB – świnie – badanie
serologiczne potwierdzające –
różnica między „unit cost”
a kosztem krajowym
sztuka
sztuka
koszty bezpiecznego usuwania
zwłok dzików padłych na
obszarach objętych
ograniczeniami I–III innych niż
znalezione w promieniu 50 km
od ogniska ASF u świń lub od
przypadku wystąpienia ASF
u dzików
koszty bezpiecznego usuwania
zwłok padłych dzików
znalezionych na gruntach osób
fizycznych na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej innych
niż znalezione w promieniu 50 km
od ogniska ASF u świń lub od
przypadku wystąpienia ASF
u dzików
3148
20
360
2110
79,60
326,00
306,65
113,19
250 580,80
6520,00
110 394,00
238 830,90
18,55
75,99
71,48
26,38
58 395,40
1519,80
25 732,80
55 661,80
– 56 –
56
nie
nie
nie
nie
Dziennik Ustaw
3) dofinansowanie podczas
zorganizowanych poszukiwań
padłych dzików działań w zakresie
zapewnienia sprzętu i materiałów
przeszukanie
– do bioasekuracji,
na 1 osobę
– do pobierania próbek do badań
oraz dla osób uczestniczących
w tych poszukiwaniach – koszty
posiłków i napojów oraz środków
ochrony przeciw owadom
sztuka
koszty bezpiecznego usuwania
zwłok dzików padłych i chorych
odstrzelonych w promieniu 50 km
od ogniska ASF u świń lub od
przypadku wystąpienia ASF
u dzików – różnica między „unit
cost” a kosztem krajowym
kilometr
sztuka
sztuka
sztuka
odstrzał w ramach planów
łowieckich dzików innych niż
dorosłe samice dzika, w tym
dostarczanie tych dzików do badań
laboratoryjnych – na obszarach
objętych ograniczeniami II i III
odstrzał w ramach planów
łowieckich dzików innych niż
dorosłe samice dzika, a także samice
przelatki odstrzelone w pasie
do 40 km od obszarów objętych
ograniczeniami II i III, w tym
dostarczanie tych dzików do badań
laboratoryjnych – na obszarze
objętym ograniczeniami I
odstrzał w ramach planów
łowieckich dzików innych niż
dorosłe samice dzika, a także
samice przelatki odstrzelone
w pasie do 40 km od obszarów
objętych ograniczeniami II i III,
w tym dostarczanie tych dzików
do badań laboratoryjnych –
na obszarze wolnym
przeszukanie
na 1 osobę
koszt dojazdu samochodu
ciężarowego na miejsce aktywnego
poszukiwania padłych dzików
w przypadku nieznalezienia
padłych sztuk na obszarach
objętych ograniczeniami I–III
4) finansowanie wynagrodzenia osób
wykonujących poszukiwania,
w tym również pracowników
Inspekcji Weterynaryjnej,
za czynności wykonane poza
godzinami pracy
30 122
301,00
301,00
301,00
0,48
130,94
9 066 722,00
4 207 980,00
12 244 981,00
5274,24
30 247,14
70,16
70,16
70,16
0,11
30,52
2 113 359,52
980 836,80
2 854 178,96
1208,68
7050,12
– 57 –
57
nie
nie
nie
nie
nie
Dziennik Ustaw
13 980
40 681
10 988
sztuka
sztuka
sztuka
sztuka
sztuka
odstrzał w ramach polowania
i odstrzału sanitarnego samic
przelatek dzika oraz w ramach
odstrzału sanitarnego dorosłych
samic dzika na obszarze
objętym ograniczeniami I lub na
obszarze wolnym znajdujących się
do 40 km od obszarów objętych
ograniczeniami II i III
odstrzał sanitarny samic przelatek
i dorosłych samic dzika na obszarach
innych niż położone w pasie do
40 km od obszarów objętych
ograniczeniami II i III
odstrzał sanitarny dzików innych
niż samice przelatki i dorosłe
samice dzika, w tym dostarczanie
dzików pochodzących z obszarów
objętych ograniczeniami I–III
do badań laboratoryjnych –
na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej
unieszkodliwianie tusz dzików
odstrzelonych w ramach odstrzału
sanitarnego, które nie mogą być
zagospodarowane przez
myśliwych na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej
unieszkodliwianie tusz dzików
z dodatnim wynikiem badań
laboratoryjnych w kierunku ASF
oraz tusz przechowywanych
z tymi tuszami w chłodni
1244
355,98
256,16
269,50
559,00
429,00
442 839,12
431 373,44
10 962 182,00
11 930 178,00
10 725 000,00
82,98
59,71
62,82
130,30
100,00
103 227,12
100 551,64
2 555 266,32
2 780 862,60
2 500 000,00
– 58 –
58
nie
nie
nie
nie
tak
Dziennik Ustaw
1684
40 676
21 342
25 000
sztuka
sztuka
godzina
sztuka
sztuka
odszkodowania za świnie poddane
ubojowi lub zabiciu w ramach
decyzji o całkowitej depopulacji
świń po stwierdzeniu przypadku
wystąpienia ASF u dzika
koszt oznakowania
indywidualnego – praca
koszt wyceny przez
rzeczoznawców wartości świń
przy nakazie depopulacji świń
po stwierdzeniu przypadku
wystąpienia ASF u dzika
zwrot poniesionych kosztów
budowy odłowni żywołownych
zwrot poniesionych kosztów
rocznego najmu odłowni
żywołownych
1
1
2,5
341
5650,00
11 700,00
38,97
0,98
419,60
393,90
644,00
740,74
277,46
5650,00
11 700,00
97,43
334,18
2098,00
1969,50
5796,00
10 370,36
75 746,58
1317,02
2727,27
9,08
0,23
97,81
91,82
150,12
172,67
64,68
1317,02
2727,27
22,70
78,43
489,05
459,10
1351,08
2417,38
17 657,64
– 59 –
59
nie
nie
nie
nie
nie
nie
nie
nie
nie
Dziennik Ustaw
5
5
9
powyżej
3 sztuk
świnia
14
273
do 3 sztuk
sztuka
koszt uboju świń po stwierdzeniu
przypadku wystąpienia ASF
u dzika wraz z kosztami dojazdu
oraz kosztami transportu świń
w celu poddania ich ubojowi
dofinansowanie odłowu dzików,
ich uśmiercenia oraz transportu
do zakładu zatwierdzonego
zgodnie z art. 24 rozporządzenia
nr 1069/2009 i unieszkodliwianie
zwłok uśmierconych dzików
unieszkodliwianie tusz dzików
odstrzelonych w ramach
polowania, które nie mogą być
zagospodarowane przez
myśliwych na terytorium
sztuka
sztuka
godzina
godzina
koszt wydruku ulotek
informacyjnych
koszt przeprowadzonych szkoleń
grupowych
koszt pracy pracowników
Inspekcji Weterynaryjnej
w soboty lub dni ustawowo wolne
od pracy związanej z pobieraniem
próbek do badań laboratoryjnych
w kierunku ASF
koszt pracy pracowników
zakładów higieny weterynaryjnej
w soboty lub dni ustawowo wolne
od pracy związanej z badaniem
laboratoryjnym próbek w kierunku
ASF
125 679,60
851 828,40
4819,78
3239,10
2853,14
6 298 302,57
8,62
8,62
24,22
0,10
1426,57
w tym koszty kwalifikowalne 27 019 529,71
539 460,00
3 656 340,00
20 674,11
13 604,22
12 240,00
25 834 801,71
37,00
37,00
103,89
0,42
6120,00
razem 110 828 237,42
14 580
98 820
199
32 391
2
nie
nie
nie
tak
nie
– 60 –
60
Finansowanie programu odbywa się ze środków budżetowych określonych w części 83 w ramach limitów rezerw celowych przeznaczonych na zwalczanie chorób zakaźnych zwierząt oraz
na realizację zadań ustawowych Inspekcji Weterynaryjnej oraz ze środków budżetowych określonych w części 85 – budżety wojewodów, dział 010 – rolnictwo i łowiectwo, rozdział 01022 –
zwalczanie chorób zakaźnych zwierząt oraz badania monitoringowe pozostałości chemicznych i biologicznych w tkankach zwierząt i produktach pochodzenia zwierzęcego.
Są to szacunkowe koszty realizacji programu, które zostaną dostosowane do wielkości wydatków przewidzianych na zwalczanie chorób zakaźnych zwierząt w ustawie budżetowej na rok 2026
w ramach limitu wydatków określonych w części 83 – rezerwy celowe oraz w części 85 – budżety wojewodów.
Dziennik Ustaw
Analiza obejmuje szacunki kosztów ponoszonych w ramach programu. Wszystkie wartości są podane bez VAT. Koszt programu obliczono według kursu euro 4,29 zł zgodnie z wytycznymi
dotyczącymi stosowania jednolitych wskaźników makroekonomicznych będących podstawą oszacowania skutków finansowych projektowanych ustaw – aktualizacja: październik 2024 r.
sztuka ×
miesiąc
dofinansowanie poniesionych
kosztów obsługi i utrzymania
w dobrym stanie technicznym
odłowni żywołownych
sztuka
sztuka
sztuka
sztuka
sztuka
sztuka
sztuka
świnie – różnica między „unit
cost” a kosztem krajowym
świnie – pobieranie próbek do
badań przed przemieszczeniem
dziki padłe i chore odstrzelone
(monitoring pasywny)
dziki zdrowe odstrzelone
(monitoring aktywny)
na obszarach objętych
ograniczeniami II i III,
na których występuje ASF
u dzików i na których jest on
monitorowany w ramach
monitoringu pasywnego
od ponad 12 miesięcy
dziki zdrowe odstrzelone
(monitoring aktywny)
na pozostałych obszarach
Rzeczypospolitej Polskiej
dziki odłowione
Jednostka
świnie – z wyjątkiem pobierania
próbek do badań przed
przemieszczeniem
Wyszczególnienie
125
78 930
50 208
10 566
165 782
115 709
115 709
Liczba
jednostek
62,11
27,66
42,90
85,80
6,74
32,67
6,69
Koszt
jednostkowy
(w zł)
7763,75
2 183 203,80
2 153 923,20
906 562,80
1 117 370,68
3 780 213,03
774 093,21
Kwota
całkowita
(w zł)
14,48
6,45
10,00
20,00
1,57
7,62
1,56
Koszt
jednostkowy
(w euro)
1810,00
509 098,50
502 080,00
211 320,00
260 277,74
881 702,58
180 506,04
Kwota
całkowita
(w euro)
– 61 –
61
nie
nie
tak
tak
nie
nie
tak
Wniosek
o dofinansowanie
z funduszy
unijnych
(tak/nie)
Dziennik Ustaw
1.1. Koszt pobierania
próbek
1. Badania
Przeznaczenie kosztów
8.3. Koszty realizacji programu w 2027 r.
1.2. Koszt badań
laboratoryjnych
badanie
badanie
badanie
badanie
badanie
PCR – dziki zdrowe odstrzelone
(monitoring aktywny)
na obszarach objętych
ograniczeniami I–III innych niż
objęte ograniczeniami II i III,
na których występuje ASF
u dzików i na których jest on
monitorowany pasywnie od ponad
12 miesięcy – odstrzał sanitarny
oraz w ramach planów łowieckich
ELISA – świnie
ELISA – świnie – różnica między
„unit cost” a kosztem krajowym
IPT/IB – świnie – badanie
serologiczne potwierdzające
badanie
PCR – różnica między „unit cost”
a kosztem krajowym
PCR – badania przed
przemieszczeniem świń
badanie
PCR
– świnie – z wyjątkiem badań
świń przed przemieszczeniem
– dziki padłe i chore odstrzelone
(monitoring pasywny),
– dziki zdrowe odstrzelone
(monitoring aktywny) na
obszarach objętych
ograniczeniami II i III,
na których występuje ASF
u dzików i na których jest on
monitorowany pasywnie
od ponad 12 miesięcy – odstrzał
sanitarny oraz w ramach
planów łowieckich
1
819
819
64,35
52,49
17,29
87,45
138,75
44,31
63,88
64,35
42 989,31
14 160,51
3 064 597,80
7 181 977,50
8 271 746,49
11 925 054,52
15,00
12,24
4,03
20,38
32,34
10,33
14,89
15,00
10 024,56
3300,57
714 196,72
1 673 983,08
1 928 394,07
2 779 650,31
– 62 –
62
tak
nie
tak
nie
nie
nie
tak
Dziennik Ustaw
35 044
51 762
186 679
186 679
sztuka
sztuka
aktywne poszukiwanie dzików
padłych na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej
aktywne poszukiwanie dzików
padłych na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej –
różnica między „unit cost”
a kosztem krajowym
sztuka
kilometr
koszty dojazdów
koszty bezpiecznego usuwania
zwłok dzików padłych i chorych
odstrzelonych w promieniu
50 km od ogniska ASF u świń
lub od przypadku wystąpienia
ASF u dzików
godzina
sztuka
koszty pracy
maty dezynfekcyjne na
przejściach granicznych
z Federacją Rosyjską, Białorusią
i Ukrainą
kilogram
środki dezynfekcyjne na
przejściach granicznych
z Federacją Rosyjską (obwód
królewiecki), Białorusią i Ukrainą
2110
1050
1050
474 401
46 965
1838
2187
1
171,60
127,00
42,90
0,89
63,93
179,62
45,70
85,65
362 076,00
133 350,00
45 045,00
422 216,89
3 002 472,45
330 141,56
99 945,90
85,65
40,00
29,60
10,00
0,21
14,90
41,87
10,65
19,97
84 400,00
31 080,00
10 500,00
99 624,21
699 778,50
76 957,06
23 291,55
19,97
– 63 –
63
tak
nie
tak
nie
nie
nie
tak
nie
Dziennik Ustaw
4. Inne
3. Badanie kliniczne
oraz kontrola
bioasekuracji
w gospodarstwach
na obszarach objętych
ograniczeniami I–III
2. Czyszczenie
i dezynfekcja
badanie
IPT/IB – świnie – badanie
serologiczne potwierdzające –
różnica między „unit cost”
a kosztem krajowym
sztuka
sztuka
koszty bezpiecznego usuwania
zwłok dzików padłych
na obszarach objętych
ograniczeniami I–III innych niż
znalezione w promieniu 50 km
od ogniska ASF u świń lub od
przypadku wystąpienia ASF
u dzików
koszty bezpiecznego usuwania
zwłok padłych dzików
znalezionych na gruntach osób
fizycznych na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej innych
niż znalezione w promieniu 50 km
od ogniska ASF u świń lub od
przypadku wystąpienia ASF
u dzików
3148
20
360
2110
79,60
326,00
306,65
113,19
250 580,80
6520,00
110 394,00
238 830,90
18,55
75,99
71,48
26,38
58 395,40
1519,80
25 732,80
55 661,80
– 64 –
64
nie
nie
nie
nie
Dziennik Ustaw
5) dofinansowanie podczas
zorganizowanych poszukiwań
padłych dzików działań w zakresie
zapewnienia sprzętu i materiałów
przeszukanie
– do bioasekuracji,
na 1 osobę
– do pobierania próbek do badań
oraz dla osób uczestniczących
w tych poszukiwaniach – koszty
posiłków i napojów oraz środków
ochrony przeciw owadom
sztuka
koszty bezpiecznego usuwania
zwłok dzików padłych i chorych
odstrzelonych w promieniu 50 km
od ogniska ASF u świń lub od
przypadku wystąpienia ASF
u dzików – różnica między „unit
cost” a kosztem krajowym
kilometr
sztuka
sztuka
sztuka
odstrzał w ramach planów
łowieckich dzików innych niż
dorosłe samice dzika, w tym
dostarczanie tych dzików do badań
laboratoryjnych – na obszarach
objętych ograniczeniami II i III
odstrzał w ramach planów
łowieckich dzików innych niż
dorosłe samice dzika, a także samice
przelatki odstrzelone w pasie
do 40 km od obszarów objętych
ograniczeniami II i III, w tym
dostarczanie tych dzików do badań
laboratoryjnych – na obszarze
objętym ograniczeniami I
odstrzał w ramach planów
łowieckich dzików innych niż
dorosłe samice dzika, a także
samice przelatki odstrzelone
w pasie do 40 km od obszarów
objętych ograniczeniami II i III,
w tym dostarczanie tych dzików
do badań laboratoryjnych –
na obszarze wolnym
przeszukanie
na 1 osobę
koszt dojazdu samochodu
ciężarowego na miejsce aktywnego
poszukiwania padłych dzików
w przypadku nieznalezienia
padłych sztuk na obszarach
objętych ograniczeniami I–III
6) finansowanie wynagrodzenia osób
wykonujących poszukiwania,
w tym również pracowników
Inspekcji Weterynaryjnej,
za czynności wykonane poza
godzinami pracy
30 122
301,00
301,00
301,00
0,48
130,94
9 066 722,00
4 207 980,00
12 244 981,00
5274,24
30 247,14
70,16
70,16
70,16
0,11
30,52
2 113 359,52
980 836,80
2 854 178,96
1208,68
7 050,12
– 65 –
65
nie
nie
nie
nie
nie
Dziennik Ustaw
13 980
40 681
10 988
sztuka
sztuka
sztuka
sztuka
sztuka
odstrzał w ramach polowania
i odstrzału sanitarnego samic
przelatek dzika oraz w ramach
odstrzału sanitarnego dorosłych
samic dzika na obszarze
objętym ograniczeniami I lub na
obszarze wolnym znajdujących się
do 40 km od obszarów objętych
ograniczeniami II i III
odstrzał sanitarny samic przelatek
i dorosłych samic dzika na obszarach
innych niż położone w pasie do
40 km od obszarów objętych
ograniczeniami II i III
odstrzał sanitarny dzików innych
niż samice przelatki i dorosłe
samice dzika, w tym dostarczanie
dzików pochodzących z obszarów
objętych ograniczeniami I–III
do badań laboratoryjnych –
na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej
unieszkodliwianie tusz dzików
odstrzelonych w ramach odstrzału
sanitarnego, które nie mogą być
zagospodarowane przez
myśliwych na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej
unieszkodliwianie tusz dzików
z dodatnim wynikiem badań
laboratoryjnych w kierunku ASF
oraz tusz przechowywanych
z tymi tuszami w chłodni
1244
355,98
256,16
269,50
559,00
429,00
442 839,12
431 373,44
10 962 182,00
11 930 178,00
10 725 000,00
82,98
59,71
62,82
130,30
100,00
103 227,12
100 551,64
2 555 266,32
2 780 862,60
2 500 000,00
– 66 –
66
nie
nie
nie
nie
tak
Dziennik Ustaw
1684
40 676
21 342
25 000
sztuka
sztuka
godzina
sztuka
sztuka
odszkodowania za świnie poddane
ubojowi lub zabiciu w ramach
decyzji o całkowitej depopulacji
świń po stwierdzeniu przypadku
wystąpienia ASF u dzika
koszt oznakowania
indywidualnego – praca
koszt wyceny przez
rzeczoznawców wartości świń
przy nakazie depopulacji świń
po stwierdzeniu przypadku
wystąpienia ASF u dzika
zwrot poniesionych kosztów
budowy odłowni żywołownych
zwrot poniesionych kosztów
rocznego najmu odłowni
żywołownych
1
1
2,5
341
5650,00
11 700,00
38,97
0,98
419,60
393,90
644,00
740,74
277,46
5650,00
11 700,00
97,43
334,18
2098,00
1969,50
5796,00
10 370,36
75 746,58
1317,02
2727,27
9,08
0,23
97,81
91,82
150,12
172,67
64,68
1317,02
2727,27
22,70
78,43
489,05
459,10
1351,08
2417,38
17 657,64
– 67 –
67
nie
nie
nie
nie
nie
nie
nie
nie
nie
Dziennik Ustaw
5
5
9
powyżej
3 sztuk
świnia
14
273
do 3 sztuk
sztuka
koszt uboju świń po stwierdzeniu
przypadku wystąpienia ASF
u dzika wraz z kosztami dojazdu
oraz kosztami transportu świń
w celu poddania ich ubojowi
dofinansowanie odłowu dzików,
ich uśmiercenia oraz transportu
do zakładu zatwierdzonego
zgodnie z art. 24 rozporządzenia
nr 1069/2009 i unieszkodliwianie
zwłok uśmierconych dzików
unieszkodliwianie tusz dzików
odstrzelonych w ramach
polowania, które nie mogą być
zagospodarowane przez
myśliwych na terytorium
sztuka
sztuka
godzina
godzina
koszt wydruku ulotek
informacyjnych
koszt przeprowadzonych szkoleń
grupowych
koszt pracy pracowników
Inspekcji Weterynaryjnej
w soboty lub dni ustawowo wolne
od pracy związanej z pobieraniem
próbek do badań laboratoryjnych
w kierunku ASF
koszt pracy pracowników
zakładów higieny weterynaryjnej
w soboty lub dni ustawowo wolne
od pracy związanej z badaniem
laboratoryjnym próbek w kierunku
ASF
125 679,60
851 828,40
4819,78
3239,10
2853,14
6 298 302,57
8,62
8,62
24,22
0,10
1426,57
w tym koszty kwalifikowalne 27 019 529,71
539 460,00
3 656 340,00
20 674,11
13 604,22
12 240,00
25 834 801,71
37,00
37,00
103,89
0,42
6120,00
razem 110 828 237,42
14 580
98 820
199
32 391
2
nie
nie
nie
tak
nie
– 68 –
68
Finansowanie programu odbywa się ze środków budżetowych określonych w części 83 w ramach limitów rezerw celowych przeznaczonych na zwalczanie chorób zakaźnych zwierząt oraz
na realizację zadań ustawowych Inspekcji Weterynaryjnej oraz ze środków budżetowych określonych w części 85 – budżety wojewodów, dział 010 – rolnictwo i łowiectwo, rozdział 01022 –
zwalczanie chorób zakaźnych zwierząt oraz badania monitoringowe pozostałości chemicznych i biologicznych w tkankach zwierząt i produktach pochodzenia zwierzęcego.
Są to szacunkowe koszty realizacji programu, które zostaną dostosowane do wielkości wydatków przewidzianych na zwalczanie chorób zakaźnych zwierząt w ustawie budżetowej na rok 2027
w ramach limitu wydatków określonych w części 83 – rezerwy celowe oraz w części 85 – budżety wojewodów.
Dziennik Ustaw
Analiza obejmuje szacunki kosztów ponoszonych w ramach programu. Wszystkie wartości są podane bez VAT. Koszt programu obliczono według kursu euro 4,29 zł zgodnie z wytycznymi
dotyczącymi stosowania jednolitych wskaźników makroekonomicznych będących podstawą oszacowania skutków finansowych projektowanych ustaw – aktualizacja: październik 2024 r.
sztuka ×
miesiąc
dofinansowanie poniesionych
kosztów obsługi i utrzymania
w dobrym stanie technicznym
odłowni żywołownych