Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 2024 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o transporcie kolejowym

Przepisy ustawy określają

1)

zasady korzystania z infrastruktury kolejowej, zarządzania infrastrukturą kolejową

i jej utrzymania;

1a)

gwarancje niezależności i bezstronności zarządcy infrastruktury kolejowej;

2)

zasady prowadzenia ruchu kolejowego i wykonywania przewozów kolejowych;

3)

warunki techniczne eksploatacji pojazdów kolejowych;

3a)

warunki zapewnienia interoperacyjności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

4)

zasady i instrumenty regulacji transportu kolejowego;

5)

szczególne zasady i warunki przygotowania inwestycji dotyczących linii kolejowych,

w tym warunki lokalizacji i nabywania nieruchomości na ten cel oraz organy właściwe

w tych sprawach;

6)

czas pracy pracowników kolei wykonujących interoperacyjne usługi transgraniczne;

7)

zasady ochrony praw pasażerów w transporcie kolejowym.

(uchylony)

1.

Przepisów ustawy nie stosuje się do

1)

tramwajów i linii tramwajowych, z wyjątkiem przepisów rozdziału 2b, które stosuje

się odpowiednio do linii tramwajowych lokalizowanych poza pasem drogowym;

2)

transportu szynowego wykonywanego w ramach wewnątrzzakładowego procesu produkcji,

przetwórstwa lub dystrybucji, jednego lub kilku sąsiadujących przedsiębiorstw, w tym

na obszarze górniczym - kopalń odkrywkowych, zwałowisk odpadów, zakładów hutniczych

i koksowni, w trakcie którego pojazdy w nim uczestniczące nie wyjeżdżają poza obszar

przedsiębiorstw lub wyjeżdżają wyłącznie na infrastrukturę prywatną;

3)

transportu linowego i linowo-terenowego, z wyjątkiem art. 10 ust. 3 pkt 2 i ust. 3a;

4)

transportu kolejowego wykonywanego na liniach kolejowych o szerokości toru mniejszej

niż 300 mm;

5)

transportu wykonywanego z wykorzystaniem urządzeń do przewozu osób lub rzeczy poruszających

się po jednej szynie lub na poduszkach powietrznych lub magnetycznych oraz związanych

z tym przewozem urządzeń technicznych, innych niż używane w transporcie kolejowym

i transporcie linowo-terenowym.

2.

Przepisów rozdziałów 2, 2aa-4b, 5a, 5b i 6-12, z wyjątkiem art. 5 ust. 1 pkt 1 lit.

a-d i pkt 3-5, ust. 1b, 2a i 2b oraz art. 38a-38ba, nie stosuje się do infrastruktury

nieczynnej.

3.

Przepisów rozdziałów 2, 2aa, 2b, 4a, 4b, 5b, 6-6b, 7 i 10 oraz art. 17a-17ac, art.

18a-18d, art. 23-23b, art. 23ca-23e, art. 23fa i art. 23h-23k, z wyjątkiem art. 5

ust. 1 pkt 1 lit. a-d, pkt 1a lit. b i pkt 2-5, ust. 1b, 2a i 2b oraz art. 25g, nie

stosuje się do infrastruktury prywatnej i przedsiębiorców wykonujących na niej przewozy,

w tym do bocznic kolejowych będących infrastrukturą prywatną.

4.

Przepisów rozdziałów 6, 7 i 9 nie stosuje się do infrastruktury kolejowej znajdującej

się na obszarze warsztatów naprawczych taboru kolejowego, wagonowni lub lokomotywowni.

5.

Przepisów rozdziałów 2aa, 4a, 5b i 6-6c oraz art. 5 ust. 3, 3a, 3c, 3d i 6, art. 13

ust. 1, art. 17a-17ac, art. 18a-18d, art. 23-23b, art. 23ca-23e, art. 23fa, art. 23h-23k

i art. 59-64 nie stosuje się do kolei wąskotorowych.

6.

Przepisów rozdziałów 2b, 5b, 7 i 10 oraz art. 17a-17ac oraz art. 18a-18d, z wyjątkiem

art. 38ba, nie stosuje się do bocznic kolejowych niebędących infrastrukturą prywatną

oraz do przedsiębiorców wykonujących na nich przewozy.

7.

Przepisów rozdziałów 2, 2aa, 4a, 4b, 5a, 5b, 6-9 i 12 oraz art. 23-23b, art. 23ca-23e,

art. 23fa i art. 23h-23k nie stosuje się do metra. Przepisy rozdziałów 2b i 10 stosuje

się odpowiednio.

8.

Przepisów rozdziałów 4a oraz art. 23-23b, art. 23ca-23e, art. 23fa i art. 23h-23k

nie stosuje się do sieci kolejowych, które są funkcjonalnie wyodrębnione z systemu

kolei Unii i przeznaczone tylko do prowadzenia przewozów wojewódzkich lub lokalnych,

oraz do przewoźników kolejowych prowadzących działalność wyłącznie w obrębie tych

sieci kolejowych.

9.

Przepisów rozdziału 4a oraz art. 23-23b, art. 23ca-23e, art. 23fa i art. 23h-23k nie

stosuje się do

1)

infrastruktury kolejowej przewidzianej wyłącznie do użytku lokalnego, turystycznego

lub historycznego;

2)

pojazdów historycznych, pojazdów turystycznych oraz pojazdów kolejowych przeznaczonych

wyłącznie do użytku lokalnego.

1.

Przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/782 z dnia 29 kwietnia 2021 r.

dotyczącego praw i obowiązków pasażerów w ruchu kolejowym

(Dz. Urz. UE L 172 z 17.05.2021, str. 1), zwanego dalej „rozporządzeniem 2021/782/UE”, nie stosuje się do kolejowych przewozów

osób

1)

które są świadczone wyłącznie na użytek historyczny lub turystyczny, z wyjątkiem przepisów

art. 13 i art. 14 tego rozporządzenia;

2)

miejskich i podmiejskich, z wyjątkiem przepisów art. 4-8, art. 9 ust. 1, art. 10,

art. 11, art. 12 ust. 1, 2 i 4-7, art. 13, art. 14, art. 16, art. 18 ust. 1, 2, 4,

5 i 7, art. 20 ust. 1 i art. 21-30 tego rozporządzenia, z tym że

a)

art. 6 ust. 4 tego rozporządzenia stosuje się od dnia 7 czerwca 2025 r.,

b)

art. 10 tego rozporządzenia stosuje się od dnia 7 czerwca 2030 r.;

3)

regionalnych, z wyjątkiem przepisów art. 4-14, art. 16, art. 18, art. 20 ust. 1 i

art. 21-30 tego rozporządzenia, z tym że

a)

art. 6 ust. 4 tego rozporządzenia stosuje się od dnia 7 czerwca 2025 r.,

b)

art. 9 ust. 2 i 3 tego rozporządzenia stosuje się od dnia 10 grudnia 2028 r.,

c)

art. 10 tego rozporządzenia stosuje się od dnia 7 czerwca 2030 r.,

d)

art. 18 ust. 3 tego rozporządzenia stosuje się od dnia 7 czerwca 2028 r.;

4)

międzynarodowych, których co najmniej jeden planowany przystanek jest wykonywany poza

Unią Europejską, z wyjątkiem przepisów art. 4-8, art. 9 ust. 1 i 2, art. 10, art.

11, art. 13, art. 14, art. 16, art. 17, art. 18 ust. 1, 2, 4, 5 i 7 oraz art. 19-30

tego rozporządzenia, z tym że

a)

art. 6 ust. 4 tego rozporządzenia stosuje się od dnia 7 czerwca 2025 r.,

b)

art. 10 tego rozporządzenia stosuje się od dnia 7 czerwca 2030 r.

2.

Przepisy art. 6 ust. 4 rozporządzenia 2021/782/UE do dalekobieżnych krajowych przewozów

osób i międzynarodowych przewozów osób wykonywanych na obszarze Unii Europejskiej

stosuje się od dnia 7 czerwca 2025 r.

3.

Przepisy art. 10 rozporządzenia 2021/782/UE do dalekobieżnych krajowych przewozów

osób i międzynarodowych przewozów osób wykonywanych na obszarze Unii Europejskiej

stosuje się od dnia 7 czerwca 2030 r.

Użyte w ustawie określenia oznaczają

1)

infrastruktura kolejowa - elementy określone w załączniku nr 1 do ustawy;

1a)

droga kolejowa - tor kolejowy albo tory kolejowe wraz z elementami wymienionymi w

pkt 2-12 załącznika nr 1 do ustawy, o ile są z nimi funkcjonalnie połączone, niezależnie

od tego, czy zarządza nimi ten sam podmiot;

1b)

infrastruktura nieczynna - infrastruktura kolejowa, na której zarządca infrastruktury

nie dopuścił ruchu kolejowego;

1c)

infrastruktura prywatna - infrastruktura kolejowa wykorzystywana wyłącznie do realizacji

własnych potrzeb jej właściciela lub jej zarządcy innych niż przewóz osób;

1d)

kolej wąskotorowa - kolej, której tory mają szerokość mniejszą niż 1435 mm;

1e)

pociąg - pojazd kolejowy albo skład pojazdów kolejowych, który spełnia wymagania określone

dla pociągu i któremu zarządca infrastruktury nadał status pociągu;

1f)

manewr - zamierzony ruch pojazdu kolejowego albo składu pojazdów kolejowych oraz związane

z nim czynności na drodze kolejowej, z wyjątkiem wjazdu, wyjazdu i przejazdu pociągu;

2)

linia kolejowa - wyznaczona przez zarządcę infrastruktury droga kolejowa przystosowana

do prowadzenia ruchu pociągów;

2a)

linia kolejowa o znaczeniu państwowym - istniejąca lub projektowana linia kolejowa,

której budowa, utrzymanie i eksploatacja uzasadniona jest ważnymi względami gospodarczymi,

społecznymi, ekologicznymi lub obronnymi;

2b)

linia kolejowa o znaczeniu obronnym - linię kolejową, o znaczeniu państwowym, której

utrzymanie i eksploatację uzasadniają względy obronności państwa, w tym potrzeby Sił

Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i wojsk sojuszniczych w czasie podwyższenia gotowości

obronnej państwa i w czasie wojny, planowaną do objęcia osłoną techniczną;

2c)

linia kolejowa o znaczeniu wyłącznie obronnym - linię kolejową, o znaczeniu państwowym,

dla której jedynym kryterium zaliczenia do linii o znaczeniu państwowym są względy

obronności państwa, w tym potrzeby Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i wojsk

sojuszniczych we wszystkich stanach gotowości obronnej państwa i w czasie wojny;

2d)

linia tramwajowa - tor tramwajowy albo tory tramwajowe wraz z obiektami budowlanymi,

urządzeniami oraz instalacjami, stanowiącymi całość techniczno-użytkową, przeznaczoną

do prowadzenia ruchu tramwajów oraz obsługi pasażerów, pieszych i rowerzystów, w tym

perony tramwajowe, ciągi piesze, chodniki i drogi rowerowe;

3)

przyległy pas gruntu - grunty wzdłuż linii kolejowych, usytuowane po obu ich stronach,

przeznaczone do zapewnienia bezpiecznego prowadzenia ruchu kolejowego;

3a)

pas gruntu pod linię kolejową - powierzchnię gruntu wykorzystywaną do budowy lub przebudowy

linii kolejowej określoną w decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej;

4)

sieć kolejowa - linie kolejowe, stacje pasażerskie, stacje rozrządowe, terminale towarowe

i wszystkie inne elementy infrastruktury kolejowej niezbędne do zapewnienia bezpiecznej

i ciągłej eksploatacji systemu kolei Unii;

4a)

plan transportowy - plan zrównoważonego rozwoju publicznego transportu zbiorowego

opracowany przez organizatora publicznego transportu zbiorowego i ogłoszony zgodnie

z ustawą z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym

(Dz. U. z 2023 r. poz. 2778);

5)

odcinek linii kolejowej - część linii kolejowej zawartą między stacjami węzłowymi

albo między punktem początkowym lub końcowym linii kolejowej i najbliższą stacją węzłową;

6)

pojazd kolejowy - pojazd dostosowany do poruszania się na własnych kołach po torach

kolejowych, napędzany w inny sposób niż siłą ludzkich mięśni lub bez napędu;

6a)

(uchylony)

6b)

dysponent - podmiot będący właścicielem pojazdu kolejowego lub posiadający prawo do

korzystania z niego jako środka transportu, wpisany do europejskiego rejestru pojazdów

kolejowych (EVR);

6c)

podmiot odpowiedzialny za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM

6d)

podmiot zamawiający - podmiot, który zamawia zaprojektowanie, budowę, odnowienie lub

modernizację podsystemu, w szczególności przewoźnika kolejowego, zarządcę infrastruktury

lub dysponenta;

6e)

(uchylony)

6f)

pojazd kolejowy specjalny - pojazd kolejowy przeznaczony do utrzymania, naprawy lub

budowy infrastruktury kolejowej, lub przeznaczony do prowadzenia działań ratowniczych;

6g)

krajowy rejestr infrastruktury (RINF) - rejestr infrastruktury kolejowej, a także

bocznic kolejowych eksploatowanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

6h)

pojazd historyczny - pojazd kolejowy

a)

wpisany do inwentarza muzealiów, o którym mowa w ustawie z dnia 21 listopada 1996 r. o muzeach

(Dz. U. z 2022 r. poz. 385), lub do inwentarza muzeum lub rejestru zabytków, lub wojewódzkiej ewidencji zabytków,

o których mowa w ustawie z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami

(Dz. U. z 2022 r. poz. 840 oraz z 2023 r. poz. 951, 1688 i 1904), lub

b)

będący lokomotywą parową eksploatowaną przed dniem 14 listopada 1997 r., lub

c)

spełniający co najmniej jeden z następujących warunków

-

zawiera rozwiązania konstrukcyjne o charakterze unikatowym dokumentujące etapy rozwoju

techniki kolejowej,

-

jest związany z wydarzeniami historycznymi lub był użytkowany przez znane postacie

historyczne;

6i)

pojazd turystyczny - pojazd kolejowy wykorzystywany wyłącznie w celach turystycznych,

demonstracyjnych lub rekreacyjnych;

7)

zarządca infrastruktury - podmiot odpowiedzialny za zarządzanie infrastrukturą kolejową,

jej eksploatację, utrzymanie, odnowienie lub udział w rozwoju tej infrastruktury,

a w przypadku budowy nowej infrastruktury, podmiot, który przystąpił do jej budowy

w charakterze inwestora;

8)

obszar kolejowy - powierzchnia gruntu określona działkami ewidencyjnymi, na której

znajduje się droga kolejowa, budynki, budowle i urządzenia przeznaczone do zarządzania,

eksploatacji i utrzymania linii kolejowej oraz przewozu osób i rzeczy;

8a)

dworzec kolejowy - obiekt budowlany lub zespół obiektów budowlanych, w którym znajdują

się pomieszczenia przeznaczone do obsługi podróżnych korzystających z transportu kolejowego,

położony przy linii kolejowej;

9)

przewoźnik kolejowy - przedsiębiorca uprawniony do wykonywania przewozów kolejowych,

w tym przedsiębiorca świadczący wyłącznie usługę trakcyjną, na podstawie licencji

i jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa, lub przedsiębiorca uprawniony do wykonywania

przewozów kolejowych na podstawie świadectwa bezpieczeństwa;

9a)

usługa trakcyjna - działalność przewoźnika kolejowego polegającą na zapewnieniu pojazdu

kolejowego z napędem wraz z obsługą maszynistów do wykonywania przewozu kolejowego

albo zapewnienie obsługi maszynistów do prowadzenia pojazdu kolejowego z napędem;

9b)

aplikant - przewoźnik kolejowy, międzynarodowe ugrupowanie interesów gospodarczych

obejmujące przewoźników kolejowych lub inny podmiot zainteresowany uzyskaniem zdolności

przepustowej, w szczególności organizator publicznego transportu kolejowego, spedytor,

nadawca ładunku lub operator transportu kombinowanego;

9c)

umowa ramowa - umowa zawierana między zarządcą infrastruktury a aplikantem o rezerwację

zdolności przepustowej w okresie wykraczającym poza okres obowiązywania rocznego rozkładu

jazdy pociągów;

10)

bocznica kolejowa - wyznaczona przez zarządcę infrastruktury droga kolejowa, połączona

bezpośrednio lub pośrednio z linią kolejową, służąca do wykonywania czynności ładunkowych,

utrzymaniowych lub postoju pojazdów kolejowych albo przemieszczania i włączania pojazdów

kolejowych do ruchu po sieci kolejowej;

10a)

użytkownik bocznicy kolejowej - podmiot zarządzający bocznicą kolejową;

11)

zdolność przepustowa - możliwość eksploatacyjno-ruchowa drogi kolejowej do wykonania

na niej przejazdów pociągów albo manewrów w określonym czasie;

12)

trasa pociągu - zdolność przepustowa zarezerwowana dla przejazdu pociągu;

13)

typ pojazdu - ogół rozwiązań technicznych zastosowanych w projekcie pojazdu, określonych

zasadniczymi cechami konstrukcyjnymi pojazdu;

13a)

obszar użytkowania pojazdu - sieć kolejowa lub sieci kolejowe na terytorium państwa

członkowskiego Unii Europejskiej lub państw członkowskich Unii Europejskiej, gdzie

dany pojazd ma być użytkowany;

14)

typ budowli - budowlę przeznaczoną do prowadzenia ruchu kolejowego o określonych powtarzalnych

parametrach technicznych i eksploatacyjnych;

14a)

typ urządzenia - urządzenie lub system przeznaczone do prowadzenia ruchu kolejowego

o określonych powtarzalnych parametrach technicznych i eksploatacyjnych;

15)

świadectwo dopuszczenia do eksploatacji typu - dokument uprawniający do eksploatacji

odpowiednio typu pojazdu, typu budowli albo typu urządzenia;

15a)

certyfikat zgodności typu - dokument wystawiony przez jednostkę organizacyjną uprawnioną

do przeprowadzenia badań technicznych koniecznych do uzyskania świadectwa dopuszczenia

do eksploatacji typu potwierdzający przeprowadzenie tych badań z wynikiem pozytywnym;

15b)

certyfikat zgodności z typem - dokument wystawiony przez jednostkę organizacyjną uprawnioną

do przeprowadzenia badań technicznych koniecznych do stwierdzania zgodności z typem,

potwierdzający, że dane urządzenie, budowla albo pojazd kolejowy są zgodne z typem,

który uprzednio uzyskał świadectwo dopuszczenia do eksploatacji typu;

16)

(uchylony)

16a)

(uchylony)

17)

świadectwo sprawności technicznej pojazdu kolejowego - dokument potwierdzający, że

pojazd kolejowy jest sprawny technicznie;

18)

świadectwo bezpieczeństwa - dokument potwierdzający zdolność bezpiecznego prowadzenia

ruchu kolejowego i wykonywania przewozów kolejowych, wydawany podmiotom zwolnionym

z obowiązku uzyskania jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa i autoryzacji bezpieczeństwa;

18a)

jednolity certyfikat bezpieczeństwa - dokument potwierdzający ustanowienie przez przewoźnika

kolejowego systemu zarządzania bezpieczeństwem i możliwość bezpiecznego prowadzenia

działalności w planowanym obszarze działalności;

18b)

autoryzacja bezpieczeństwa - dokument potwierdzający ustanowienie przez zarządcę infrastruktury

systemu zarządzania bezpieczeństwem oraz zdolność spełniania przez niego wymagań niezbędnych

do bezpiecznego projektowania, eksploatacji i utrzymania infrastruktury kolejowej,

w tym systemu sterowania ruchem kolejowym i sygnalizacji;

19)

umowa o świadczenie usług publicznych - umowa o świadczenie usług publicznych w zakresie

publicznego transportu zbiorowego w rozumieniu ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym;

19a)

organizator publicznego transportu kolejowego - organizator publicznego transportu

zbiorowego w rozumieniu ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym w zakresie odnoszącym się do pasażerskich przewozów kolejowych;

19b)

operator publicznego transportu kolejowego - operator publicznego transportu zbiorowego

w rozumieniu ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym w zakresie odnoszącym się do pasażerskich przewozów kolejowych;

19c)

przewóz o charakterze użyteczności publicznej - przewóz o charakterze użyteczności

publicznej w rozumieniu ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym;

19d)

(uchylony)

20)

(uchylony)

20a)

przewozy wojewódzkie - wojewódzkie przewozy pasażerskie w rozumieniu ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym;

20b)

przewozy lokalne - powiatowe przewozy pasażerskie, powiatowo-gminne przewozy pasażerskie,

gminne przewozy pasażerskie lub metropolitarne przewozy pasażerskie w rozumieniu ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym;

21)

(uchylony)

22)

przewóz technologiczny - przejazd wykonywany na potrzeby zarządcy infrastruktury w

celu jej budowy, naprawy, utrzymania, nadzoru bądź usuwania awarii;

22a)

pasażerski przewóz okazjonalny - jednorazowy przewóz w zakresie pasażerskiego transportu

kolejowego mający na celu zaspokojenie potrzeb przewozowych nieprzewidzianych w realizowanych

na danej linii przewozach na podstawie umowy o świadczenie usług publicznych albo

decyzji o przyznaniu otwartego dostępu albo decyzji o przyznaniu ograniczonego dostępu;

23)

rozkład jazdy pociągów - plan, według którego mają się odbywać przejazdy pociągów

na danej sieci kolejowej lub jej części w czasie, w którym on obowiązuje;

24)

(uchylony)

25)

(uchylony)

26)

system kolei Unii - elementy wymienione w załączniku nr 1a do ustawy;

26a)

(uchylony)

27)

(uchylony)

28)

(uchylony)

29)

interoperacyjność - zdolność systemu kolei Unii do zapewnienia bezpiecznego i nieprzerwanego

przejazdu pociągów spełniających wymagany stopień wydajności;

30)

składnik interoperacyjności - podstawowe składniki, grupy składników, podzespoły lub

zespoły, które są włączone lub które mają być włączone do podsystemu, od którego pośrednio

lub bezpośrednio zależy interoperacyjność; składnikiem interoperacyjności jest również

oprogramowanie;

30a)

szczególny przypadek - część systemu kolei Unii, dla którego, tymczasowo lub na stałe,

ustalono odrębne przepisy w technicznych specyfikacjach interoperacyjności ze względu

na istniejące ograniczenia geograficzne, topograficzne lub miejskie lub ze względu

na konieczność zapewnienia zgodności z istniejącym systemem kolei Unii;

30b)

punkty otwarte - wskazane w technicznych specyfikacjach interoperacyjności warunki

techniczne odnoszące się do zasadniczych wymagań systemu kolei, do których stosuje

się przepisy krajowe;

30c)

zaawansowany etap realizacji - etap planowania albo realizacji projektu odnowienia,

modernizacji lub budowy podsystemu, na którym zmiana specyfikacji technicznych mogłaby

zagrozić planowanej rentowności tego projektu;

31)

podsystem - część systemu kolei Unii o charakterze strukturalnym bądź funkcjonalnym,

dla której ustalono odrębne zasadnicze wymagania systemu kolei;

32)

zasadnicze wymagania systemu kolei - wymagania określone w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/797 z dnia 11 maja 2016 r. w

sprawie interoperacyjności systemu kolei w Unii Europejskiej, dotyczące składników interoperacyjności, podsystemów i ich powiązań, których wypełnienie

wymagane jest w celu zapewnienia interoperacyjności;

33)

techniczne specyfikacje interoperacyjności - specyfikacje obejmujące podsystemy lub

ich części w celu spełnienia zasadniczych wymagań systemu kolei, ogłaszane przez Komisję

Europejską w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej;

33a)

specyfikacja europejska - specyfikacja należąca do jednej z następujących kategorii

a)

specyfikacji technicznej z dziedziny technologii informacyjno-komunikacyjnych (TIK)

określonej zgodnie z art. 13 i art. 14,

b)

normy europejskiej w rozumieniu art. 2 pkt 1 lit. b - rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1025/2012 z dnia 25 października

2012 r. w sprawie normalizacji europejskiej, zmieniającego dyrektywy Rady 89/686/EWG

i 93/15/EWG oraz dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 94/9/WE, 94/25/WE, 95/16/WE,

97/23/WE, 98/34/WE, 2004/22/WE, 2007/23/WE, 2009/23/WE i 2009/105/WE oraz uchylającego

decyzję Rady 87/95/EWG i decyzję Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1673/2006/WE

(Dz. Urz. UE L 316 z 14.11.2012, str. 12, z późn. zm.)

c)

europejskiej aprobaty technicznej;

33b)

procedura weryfikacji WE podsystemu - czynności podejmowane przez producenta albo

jego upoważnionego przedstawiciela mającego siedzibę na terytorium państwa członkowskiego

Unii Europejskiej, podmiot zamawiający, wykonawcę modernizacji, importera, inwestora,

dysponenta, użytkownika bocznicy kolejowej, zarządcę infrastruktury albo przewoźnika

kolejowego, mające na celu wykazanie, że podsystem jest zgodny z zasadniczymi wymaganiami

systemu kolei, spełnia wymagania zawarte w odpowiednich przepisach Unii Europejskiej

oraz przepisach krajowych i może zostać dopuszczony do eksploatacji w systemie kolei

Unii;

34)

certyfikat weryfikacji WE podsystemu - dokument wydany przez jednostkę notyfikowaną

potwierdzający, że podsystem jest zgodny z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei;

34a)

(uchylony)

34b)

certyfikat WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności

- dokument wydany przez jednostkę notyfikowaną potwierdzający, że składnik interoperacyjności

jest zgodny z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei lub potwierdzający, że składnik

interoperacyjności jest przydatny do stosowania;

34ba)

certyfikat weryfikacji podsystemu - dokument wydany przez jednostkę wyznaczoną potwierdzający,

że podsystem jest zgodny z właściwymi krajowymi specyfikacjami technicznymi i dokumentami

normalizacyjnymi, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań systemu

kolei;

34c)

(uchylony)

34d)

(uchylony)

34e)

(uchylony)

34f)

jednostka notyfikowana - podmiot odpowiedzialny za ocenę zgodności lub przydatności

do stosowania składnika interoperacyjności oraz odpowiedzialny za prowadzenie procedur

weryfikacji WE podsystemów;

34g)

jednostka wyznaczona - podmiot wyznaczony do przeprowadzania oceny zgodności podsystemów

na zgodność z właściwymi krajowymi specyfikacjami technicznymi i dokumentami normalizacyjnymi,

których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań systemu kolei;

35)

deklaracja weryfikacji WE podsystemu - oświadczenie producenta albo jego upoważnionego

przedstawiciela mającego siedzibę na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej,

podmiotu zamawiającego, wykonawcy modernizacji, importera, inwestora, dysponenta,

użytkownika bocznicy kolejowej, zarządcy infrastruktury albo przewoźnika kolejowego

stwierdzające, na jego wyłączną odpowiedzialność, że podsystem, który został poddany

procedurze weryfikacji WE podsystemu, jest zgodny z zasadniczymi wymaganiami systemu

kolei i spełnia wymagania zawarte w odpowiednich przepisach Unii Europejskiej oraz

przepisach krajowych;

35a)

(uchylony)

35b)

deklaracja WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności

- oświadczenie producenta albo jego upoważnionego przedstawiciela mającego siedzibę

na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej, podmiotu zamawiającego, wykonawcy

modernizacji, importera, inwestora, dysponenta, użytkownika bocznicy kolejowej, zarządcy

infrastruktury albo przewoźnika kolejowego stwierdzające, na jego wyłączną odpowiedzialność,

że składnik interoperacyjności jest zgodny z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei

i spełnia wymagania zawarte w odpowiednich przepisach Unii Europejskiej oraz przepisach

krajowych, lub potwierdzające, że składnik interoperacyjności jest przydatny do stosowania;

35c)

deklaracja zgodności z typem - oświadczenie producenta albo jego upoważnionego przedstawiciela

mającego siedzibę na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej, podmiotu

zamawiającego, wykonawcy modernizacji, importera, inwestora, dysponenta, zarządcy

infrastruktury, użytkownika bocznicy kolejowej albo przewoźnika kolejowego stwierdzające,

na jego wyłączną odpowiedzialność, że dany pojazd kolejowy, urządzenie albo budowla

są zgodne odpowiednio z typem pojazdu, urządzenia albo budowli, który już otrzymał

zezwolenie na dopuszczenie do eksploatacji lub zezwolenie na wprowadzenie do obrotu

albo świadectwo dopuszczenia do eksploatacji typu;

36)

dopuszczenie do eksploatacji - wszystkie czynności, w wyniku których podsystem zostaje

oddany do eksploatacji;

36a)

dopuszczenie do eksploatacji typu - czynności faktyczne i prawne konieczne do dopuszczenia

odpowiednio typu pojazdu, typu budowli albo typu urządzenia do użytkowania, kończące

się wydaniem świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu;

36b)

(uchylony)

36c)

terminal towarowy - obiekt budowlany lub zespół obiektów budowlanych obejmujący drogę

kolejową, umożliwiający załadunek lub rozładunek wagonów lub integrację różnych rodzajów

transportu w zakresie przewozów towarów;

37)

środki publiczne - środki publiczne w rozumieniu przepisów o finansach publicznych;

37a)

państwo członkowskie Unii Europejskiej - państwo członkowskie Unii Europejskiej oraz

państwo członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronę umowy

o Europejskim Obszarze Gospodarczym i Konfederację Szwajcarską;

38)

Agencja - Agencję Kolejową Unii Europejskiej ustanowioną rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/796 z dnia 11 maja 2016 r.

w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej i uchylenia rozporządzenia (WE) nr 881/2004

(Dz. Urz. UE L 138 z 26.05.2016, str. 1);

38a)

punkt kompleksowej obsługi - system informacyjno-komunikacyjny, o którym mowa w art. 12 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/796 z dnia

11 maja 2016 r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej i uchylenia rozporządzenia

(WE) nr 881/2004;

39)

system zarządzania bezpieczeństwem - organizacja, środki i procedury przyjęte przez

zarządcę infrastruktury i przewoźnika kolejowego w celu zapewnienia bezpiecznego zarządzania

swoim działaniem;

40)

wspólne wskaźniki bezpieczeństwa (CSI) - informacje statystyczne odnoszące się do

wypadków i incydentów kolejowych, skutków wypadków, bezpieczeństwa technicznego infrastruktury

kolejowej i zarządzania bezpieczeństwem;

41)

wspólne metody oceny bezpieczeństwa (CSM) - metody opisujące ocenę poziomu bezpieczeństwa,

spełniania celów bezpieczeństwa oraz zgodności z innymi wymaganiami dotyczącymi bezpieczeństwa;

42)

wspólne cele bezpieczeństwa (CST) - minimalne poziomy bezpieczeństwa, które powinny

być osiągnięte przez system kolei Unii jako całość lub w odpowiednich przypadkach

przez różne części systemu kolei Unii;

43)

modernizacja - większe prace modyfikacyjne wykonywane w podsystemie lub jego części

poprawiające całkowite osiągi podsystemu oraz skutkujące zmianą dokumentacji technicznej

dołączonej do deklaracji weryfikacji WE, o ile taka dokumentacja techniczna istnieje;

44)

odnowienie - większe prace wymienne w podsystemie lub w części podsystemu, które nie

zmieniają całkowitych osiągów podsystemu;

44a)

rozwój infrastruktury kolejowej - planowanie sieci kolejowej, planowanie finansowe

i inwestycyjne oraz budowa lub modernizacja infrastruktury kolejowej;

45)

wypadek - niezamierzone nagłe zdarzenie lub ciąg takich zdarzeń z udziałem pojazdu

kolejowego, powodujące negatywne konsekwencje dla zdrowia ludzkiego, mienia lub środowiska;

do wypadków zalicza się w szczególności

a)

kolizje,

b)

wykolejenia,

c)

zdarzenia na przejazdach,

d)

zdarzenia z udziałem osób spowodowane przez pojazd kolejowy będący w ruchu,

e)

pożar pojazdu kolejowego;

46)

poważny wypadek - każdy wypadek spowodowany kolizją, wykolejeniem lub innym zdarzeniem

mającym oczywisty wpływ na regulacje bezpieczeństwa kolei lub na zarządzanie bezpieczeństwem

a)

z przynajmniej jedną ofiarą śmiertelną lub przynajmniej 5 ciężko rannymi osobami,

lub

b)

powodujący znaczne zniszczenie pojazdu kolejowego, infrastruktury kolejowej lub środowiska,

które mogą zostać natychmiast oszacowane przez komisję badającą wypadek na co najmniej

2 miliony euro;

47)

incydent - każde zdarzenie, inne niż wypadek lub poważny wypadek, mające wpływ na

bezpieczeństwo ruchu kolejowego;

48)

postępowanie - proces mający na celu zapobieganie wypadkom i incydentom obejmujący

zbieranie i analizę informacji, wyciąganie wniosków dotyczących przyczyn wypadków

i incydentów oraz w uzasadnionych przypadkach opracowanie zaleceń dotyczących bezpieczeństwa;

49)

interoperacyjne usługi transgraniczne - usługi, których świadczenie wiąże się z przekroczeniem

granic Rzeczypospolitej Polskiej i wymaga uprawnień do prowadzenia działalności obejmujących

przynajmniej dwa państwa członkowskie Unii Europejskiej;

50)

tajemnica przedsiębiorstwa - tajemnica przedsiębiorstwa w rozumieniu ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji

(Dz. U. z 2022 r. poz. 1233);

51)

obiekt infrastruktury usługowej - obiekt budowlany wraz z gruntem, na którym jest

usytuowany, oraz instalacjami i urządzeniami, przeznaczony w całości lub w części

do świadczenia jednej lub większej liczby usług, o których mowa w ust. 2 i 3 załącznika

nr 2 do ustawy;

52)

operator obiektu infrastruktury usługowej - podmiot wykonujący działalność polegającą

na zarządzaniu obiektem infrastruktury usługowej lub świadczeniu na rzecz przewoźników

kolejowych co najmniej jednej z usług, o których mowa w ust. 2 i 3 załącznika nr 2

do ustawy;

53)

stacja pasażerska - obiekt infrastruktury usługowej obejmujący dworzec kolejowy wraz

z infrastrukturą umożliwiającą pasażerom dostęp do peronu, pieszo lub pojazdem, z

drogi publicznej lub dworca kolejowego;

54)

operator stacji pasażerskiej - podmiot zarządzający stacją pasażerską;

55)

stacja rozrządowa - stacja kolejowa wyposażona w urządzenia do rozrządu wagonów, w

skład której wchodzą urządzenia umożliwiające zestawianie składów pociągów i wykonywanie

manewrów;

56)

tory postojowe - tory przeznaczone specjalnie do tymczasowego postoju pojazdów kolejowych

lub składów pojazdów kolejowych między dwoma okresami ich eksploatacji;

57)

przedsiębiorstwo zintegrowane pionowo

a)

podmiot lub grupę podmiotów, w których zarządca infrastruktury

-

jest kontrolowany przez podmiot, który jednocześnie kontroluje co najmniej jednego

przewoźnika kolejowego wykonującego przewozy na sieci kolejowej tego zarządcy,

-

jest kontrolowany przez co najmniej jednego przewoźnika kolejowego, który wykonuje

przewozy na jego sieci kolejowej,

-

kontroluje co najmniej jednego przewoźnika kolejowego, który wykonuje przewozy na

jego sieci kolejowej

-

na podstawie praw, umów lub jakichkolwiek innych środków prawnych lub faktycznych,

o których mowa w art. 3 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004 z dnia 20 stycznia 2004 r. w sprawie

kontroli koncentracji przedsiębiorstw (rozporządzenie WE w sprawie kontroli łączenia

przedsiębiorstw)

(Dz. Urz. UE L 24 z 29.01.2004, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 8, t. 3, str. 40), zwanego dalej „rozporządzeniem (WE) nr 139/2004”,

b)

podmiot, w którego skład wchodzi zarządca infrastruktury oraz wyodrębnione organizacyjnie

części tego podmiotu, nieposiadające odrębnej osobowości prawnej, wykonujące przewozy

kolejowe;

58)

przewozy pasażerskie kolejami dużych prędkości - przewozy pasażerskie wykonywane bez

przystanków pośrednich między dwoma miejscami położonymi od siebie w odległości większej

niż 200 km, na liniach kolejowych specjalnie przystosowanych do prędkości nie mniejszej

niż 250 km/h, wykonywane średnio z taką prędkością;

59)

funkcje podstawowe - podejmowanie przez zarządcę infrastruktury decyzji dotyczących

udostępniania infrastruktury kolejowej i pobierania opłat za korzystanie z infrastruktury

kolejowej, w tym ich ustalania, zgodnie z przepisami rozdziału 6;

60)

rodzaj działalności - przewozy pasażerskie, w tym przewozy kolejami dużych prędkości,

przewozy towarowe, w tym przewozy towarów niebezpiecznych, lub wyłącznie manewry;

61)

zakres działalności - zakres określany w kategoriach liczby pasażerów lub wolumenu

towarów oraz szacunkowej wielkości przewoźnika kolejowego wyrażonej liczbą osób zatrudnionych

w sektorze kolejowym;

62)

obszar działalności - sieć kolejowa lub sieci kolejowe na terytorium państwa członkowskiego

Unii Europejskiej lub państw członkowskich Unii Europejskiej, gdzie przewoźnik kolejowy

zamierza prowadzić działalność.

1.

Do zadań zarządcy infrastruktury, zwanego dalej „zarządcą”, należy

1)

zarządzanie infrastrukturą kolejową polegające na

a)

nadawaniu drodze kolejowej statusu linii kolejowej przez określenie

-

elementów infrastruktury kolejowej wchodzących w jej skład,

-

jej punktu początkowego i końcowego,

-

stacji kolejowych wchodzących w jej skład,

-

odcinków, na jakie jest podzielona,

-

jej numeru,

b)

nadawaniu drodze kolejowej statusu bocznicy kolejowej przez określenie jej punktu

początkowego i końcowego,

c)

znoszeniu statusu linii kolejowej i bocznicy kolejowej,

d)

określaniu elementów infrastruktury kolejowej, które stanowią infrastrukturę prywatną

lub nieczynną,

e)

wykonywaniu funkcji podstawowych;

f)

(uchylona) 1a) eksploatacja infrastruktury kolejowej polegająca na

a)

udostępnianiu infrastruktury kolejowej, świadczeniu usług z tym związanych i pobieraniu

z tego tytułu opłat,

b)

prowadzeniu ruchu kolejowego;

2)

utrzymanie infrastruktury kolejowej przez prowadzenie prac mających na celu utrzymanie

stanu i zdolności istniejącej infrastruktury kolejowej do bezpiecznego prowadzenia

ruchu kolejowego, w tym nadzór nad funkcjonowaniem urządzeń sterowania ruchem kolejowym

i przytorowych urządzeń kontroli bezpiecznej jazdy pociągów;

3)

zarządzanie nieruchomościami będącymi elementem infrastruktury kolejowej;

4)

udział w rozwoju infrastruktury kolejowej;

5)

odnowienie infrastruktury kolejowej.

1a.

Przepisów ust. 1 pkt 1 lit. a-c i e oraz pkt 1a nie stosuje się do zarządcy, który

nie zarządza torami kolejowymi.

1b.

Zadania, o których mowa w ust. 1 pkt 1-2, w szczególności w zakresie prowadzenia ruchu

kolejowego i utrzymania infrastruktury kolejowej, są wykonywane przez zarządcę w sposób

przejrzysty, zapewniający niedyskryminujące traktowanie aplikantów i przewoźników

kolejowych oraz uniemożliwiający konflikt interesów.

2.

(uchylony)

2a.

Zarządca sporządza statut sieci kolejowej wskazujący linie kolejowe, bocznice kolejowe

oraz inne drogi kolejowe przez niego zarządzane, a także wskazujący, które z nich

stanowią infrastrukturę nieczynną lub prywatną. Zarządca umieszcza w statucie sieci

kolejowej również informację o elementach infrastruktury kolejowej wchodzących w skład

linii kolejowej, które są zarządzane przez innego zarządcę.

2b.

Brak statutu sieci kolejowej, o którym mowa w ust. 2a, jest równoznaczny z nadaniem

zarządzanej infrastrukturze statusu infrastruktury nieczynnej.

2c.

Podmioty, o których mowa w ust. 1a, przekazują zarządcy, o którym mowa w ust. 2a,

informację o elementach infrastruktury kolejowej, o których mowa w pkt 2-12 załącznika

nr 1 do ustawy, funkcjonalnie połączonych z liniami kolejowymi zarządcy, o którym

mowa w ust. 2a.

3.

Zarządca, który udostępnia infrastrukturę kolejową, z wyjątkiem zarządcy, który udostępnia

wyłącznie infrastrukturę kolejową stanowiącą element obiektu infrastruktury usługowej,

nie jest uprawniony do wykonywania przewozów kolejowych, z wyjątkiem wykonywania przewozów

technologicznych dla własnych potrzeb.

3a.

Przewoźnik kolejowy nie jest uprawniony do zarządzania infrastrukturą kolejową z wyjątkiem

infrastruktury kolejowej stanowiącej element obiektu infrastruktury usługowej, którego

jest operatorem, oraz infrastruktury prywatnej.

3b.

Przepisów ust. 3 i 3a, rozdziału 2aa oraz art. 37 ust. 3-8 nie stosuje się do przedsiębiorcy,

który łączy funkcję zarządcy i przewoźnika kolejowego przez zarządzanie infrastrukturą

kolejową i wykonywanie wyłącznie miejskich, podmiejskich lub regionalnych przewozów

kolejowych na sieciach kolejowych lub liniach kolejowych

1)

wydzielonych, o zasięgu lokalnym lub regionalnym, lub

2)

przeznaczonych wyłącznie do wykonywania miejskich lub podmiejskich przewozów kolejowych.

3c.

Do przedsiębiorcy, o którym mowa w ust. 3b, udostępniającego infrastrukturę kolejową

innym przewoźnikom kolejowym przepisy art. 37 ust. 3-8 stosuje się.

3d.

Jeżeli przedsiębiorca, o którym mowa w ust. 3b lub 3c, znajduje się pod bezpośrednią

lub pośrednią kontrolą podmiotu wykonującego lub integrującego usługi transportu kolejowego

inne niż przewozy miejskie, podmiejskie lub regionalne, stosuje się następujące zasady

1)

środki publiczne nie mogą być przenoszone pomiędzy przedsiębiorcą a podmiotem wykonującym

lub integrującym usługi transportu kolejowego inne niż przewozy miejskie, podmiejskie

lub regionalne;

2)

przedsiębiorca prowadzi rachunkowość w sposób umożliwiający monitorowanie zakazu,

o którym mowa w pkt 1;

3)

przedsiębiorca sporządza bilans oraz rachunek zysków i strat oddzielnie od podmiotu

wykonującego lub integrującego usługi transportu kolejowego inne niż przewozy miejskie,

podmiejskie lub regionalne;

4)

przedsiębiorca, który nie jest obowiązany na podstawie przepisów o rachunkowości do

publikowania własnych sprawozdań finansowych, publikuje te sprawozdania na swoich

stronach internetowych.

3e.

Minister właściwy do spraw transportu ogłasza, w drodze obwieszczenia, wykaz przedsiębiorców,

o których mowa w ust. 3b i 3c.

4.

(uchylony)

5.

(uchylony)

6.

Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, zasady współdziałania Ministra Obrony

Narodowej z zarządcami i przewoźnikami kolejowymi w zakresie dostosowania infrastruktury

kolejowej do wymogów obronności państwa, uwzględniając wymagania związane z obronnością

państwa.

Do wykonywania zadań zarządcy, o których mowa w art. 5 ust. 1, w odniesieniu do infrastruktury kolejowej o znaczeniu obronnym, przepisów

ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o partnerstwie publiczno-prywatnym

(Dz. U. z 2023 r. poz. 1637) nie stosuje się.

Na wniosek organizatora publicznego transportu kolejowego zarządca przygotowuje i

przedstawia informacje

1)

niezbędne do opracowania projektu planu transportowego;

2)

dotyczące przepustowości infrastruktury danej trasy i standardu jakości dostępu danej

linii kolejowej oraz zakres planowanych remontów oraz inwestycji infrastruktury kolejowej

służące do określenia warunków umowy o świadczenie usług publicznych.

Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia, zakres i tryb

udzielania przez zarządcę infrastruktury organizatorowi publicznego transportu kolejowego

informacji, o których mowa w art. 5b, mając na uwadze potrzebę zapewnienia danych

niezbędnych do opracowania planu transportowego oraz do określenia warunków umowy

o świadczenie usług publicznych, a także konieczność przeprowadzenia właściwych analiz.

1.

Linie kolejowe dzielą się na

1)

linie o znaczeniu państwowym;

2)

linie pozostałe.

2.

Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, wykaz linii kolejowych, które ze

względów gospodarczych, społecznych, obronnych lub ekologicznych mają znaczenie państwowe,

z zastrzeżeniem ust. 3.

2a.

Nie jest dozwolone znoszenie statusu linii kolejowej dla linii kolejowej o znaczeniu

państwowym.

3.

Minister właściwy do spraw transportu, w porozumieniu z Ministrem Obrony Narodowej,

określi, w drodze zarządzenia, wykaz linii kolejowych o znaczeniu wyłącznie obronnym.

4.

Zarządzenie, o którym mowa w ust. 3, nie podlega ogłoszeniu.

Minister właściwy do spraw transportu może nałożyć na zarządców, w drodze decyzji,

obowiązek połączenia dróg kolejowych, jeżeli wymagają tego względy obronne lub inne

ważne względy państwa, pod warunkiem zapewnienia niezbędnych środków finansowych na

budowę, eksploatację i utrzymanie tego połączenia.

Grunty zajęte pod infrastrukturę kolejową są zwolnione od opłat z tytułu użytkowania

wieczystego.

(uchylony)

(uchylony)

(uchylony)

1.

Wojewoda wydaje pozwolenie na budowę linii kolejowej lub poszczególnych odcinków tej

linii oraz wszystkich obiektów związanych z jej budową, przebudową i rozbudową, położonych

w granicach województwa, na zasadach i w trybie przepisów Prawa budowlanego oraz doręcza je wnioskodawcy, a pozostałe strony zawiadamia o jego wydaniu, w drodze

obwieszczenia, w urzędzie wojewódzkim i urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg

linii kolejowej, na stronach internetowych tych gmin oraz urzędu wojewódzkiego, a

także w prasie lokalnej.

1a.

Przepisy ust. 1 dotyczące sposobu powiadomienia stron stosuje się odpowiednio do zawiadomienia

o wszczęciu postępowania o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Przepis ust. 1

stosuje się również w przypadku, gdy postępowanie dotyczy nieruchomości o nieuregulowanym

stanie prawnym oraz w sytuacji, gdy właściciel lub użytkownik wieczysty nie żyją,

a ich spadkobiercy nie wykazali prawa do spadku.

2.

Nie stwierdza się nieważności ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę linii kolejowej,

jeżeli wniosek o stwierdzenie nieważności tej decyzji został złożony po upływie 60

dni od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna, a inwestor rozpoczął budowę linii

kolejowej. Art. 158 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio.

3.

W przypadku uwzględnienia skargi na decyzję o pozwoleniu na budowę linii kolejowej,

której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, sąd administracyjny po upływie 60

dni od dnia rozpoczęcia budowy linii kolejowej może stwierdzić jedynie, że decyzja

narusza prawo z przyczyn wskazanych w art. 145 § 1 lub w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.

3a.

Przepisów ust. 2 i 3 nie stosuje się w przypadku niezgodności decyzji o pozwoleniu

na budowę linii kolejowej z

1)

decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach lub

2)

postanowieniem, o którym mowa w art. 90 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku

i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania

na środowisko.

4.

Przepisy ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio do decyzji o ustaleniu lokalizacji linii

kolejowej.

5.

Organem administracji architektoniczno-budowlanej pierwszej instancji w sprawach dotyczących

linii tramwajowej realizowanej w trybie niniejszego rozdziału jest właściwy wojewoda.

6.

Organem nadzoru budowlanego pierwszej instancji w sprawach dotyczących linii tramwajowej

realizowanej w trybie niniejszego rozdziału jest właściwy wojewódzki inspektor nadzoru

budowlanego.

1.

W sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale stosuje się przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

2.

(uchylony)

3.

W sprawach dotyczących lokalizacji linii kolejowych, realizowanych w trybie niniejszego

rozdziału, nie stosuje się przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym,

z zastrzeżeniem art. 9n ust. 2 i art. 9o ust. 3 pkt 4 lit. g, oraz przepisów ustawy z dnia 9 października

2015 r. o rewitalizacji

(Dz. U. z 2024 r. poz. 278).

Nie można uzależnić wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej lub decyzji

o pozwoleniu na budowę linii kolejowej od spełnienia świadczeń lub warunków nieprzewidzianych

obowiązującymi przepisami.

Jeżeli realizacja inwestycji kolejowej wymaga zgody wodnoprawnej, odpowiednio Państwowe

Gospodarstwo Wodne Wody Polskie albo minister właściwy do spraw gospodarki wodnej

udzielają tej zgody w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia złożenia wniosku o

jej wydanie. W sprawach dotyczących zgody wodnoprawnej nie stosuje się art. 396 ust. 1 pkt 7, art. 407 ust. 2 pkt 3 oraz art. 422 pkt 3 ustawy z dnia 20

lipca 2017 r. - Prawo wodne. Dla ustalenia stanu prawnego nieruchomości, o których mowa w art. 409 ust. 1 pkt 2 lit. e ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, siedziby i adresy właścicieli tych nieruchomości określa się według katastru nieruchomości.

1.

Zadanie polegające na przebudowie lub budowie drogi publicznej, sieci lub urządzenia

wodnego w zakresie wynikającym z konieczności ich dostosowania do inwestycji dotyczących

linii kolejowych realizowane jest przez PLK S.A., CPK albo właściwą jednostkę samorządu

terytorialnego na podstawie porozumienia z właściwym zarządcą drogi publicznej, sieci

lub urządzenia wodnego, w którym określa się w szczególności termin przejęcia obowiązku

utrzymania drogi publicznej, sieci lub urządzenia wodnego przez właściwego zarządcę.

2.

Zadanie, o którym mowa w ust. 1, może realizować właściwy zarządca drogi publicznej,

sieci lub urządzenia wodnego, w trybie określonym w przepisach odrębnych, na koszt

PLK S.A., CPK lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego na podstawie porozumienia,

które określa w szczególności warunki finansowania zadania przez PLK S.A., CPK albo

właściwą jednostkę samorządu terytorialnego.

1.

Zarządca może zlecić wykonywanie zadań zarządcy innemu podmiotowi, jeżeli nie prowadzi

to do konfliktu interesów oraz nie narusza tajemnicy przedsiębiorstwa, pod warunkiem

że podmiot ten

1)

nie jest przewoźnikiem kolejowym;

2)

nie sprawuje kontroli nad przewoźnikiem kolejowym;

3)

nie jest kontrolowany przez przewoźnika kolejowego.

2.

W przypadku, o którym mowa w ust. 1, zarządca może zlecić przewoźnikowi kolejowemu

lub innemu podmiotowi, który sprawuje kontrolę nad tym przewoźnikiem albo jest przez

niego kontrolowany, wykonywanie prac w zakresie utrzymania, odnowienia i udziału w

rozwoju infrastruktury kolejowej.

3.

W przedsiębiorstwie zintegrowanym pionowo zarządca może zlecić wykonywanie funkcji

podstawowych innemu podmiotowi wchodzącemu w skład tego przedsiębiorstwa wykonującemu

wyłącznie funkcje podstawowe.

4.

Zarządca sprawuje nadzór nad wykonywaniem zadań lub prac przez podmioty, którym je

zlecił, oraz ponosi odpowiedzialność za ich wykonanie, w szczególności przekazuje

wytyczne dotyczące ich realizacji oraz kontroluje wykonywanie zleconych zadań lub

prac pod względem zgodności z przepisami ustawy.

5.

Do zlecania wykonywania zadań zarządcy operatorowi zapewniającemu energię elektryczną

na cele trakcyjne nie stosuje się ograniczeń określonych w ust. 1, jeżeli operator

nie wykonuje funkcji podstawowych, a jego działalność nie jest dofinansowana ze środków

budżetu państwa lub Funduszu Kolejowego.

6.

Podmiot, któremu zarządca zlecił wykonywanie funkcji podstawowych, wykonuje je w sposób

przejrzysty, zapewniający niedyskryminujące traktowanie aplikantów i przewoźników

kolejowych oraz uniemożliwiający konflikt interesów, zgodnie z przepisami niniejszego

rozdziału.

1.

Zarządca nie może udzielać pożyczek przewoźnikowi kolejowemu.

2.

Przewoźnik kolejowy nie może udzielać pożyczek zarządcy.

3.

Podmiot wchodzący w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo nie może udzielać

pożyczek zarządcy wchodzącemu w skład tego samego przedsiębiorstwa zintegrowanego

pionowo.

4.

Podmiot wchodzący w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo może udzielać pożyczek

innemu niż zarządca podmiotowi wchodzącemu w skład tego samego przedsiębiorstwa zintegrowanego

pionowo, wypłacać je i zapewniać ich obsługę wyłącznie w oparciu o stawki rynkowe

i w sposób odzwierciedlający indywidualny profil ryzyka tego podmiotu.

Podmiot wchodzący w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo może świadczyć usługi

na rzecz zarządcy wchodzącego w skład tego samego przedsiębiorstwa zintegrowanego

pionowo wyłącznie na podstawie umowy i za wynagrodzeniem określonym na zasadach rynkowych

albo według cen, które uwzględniają koszt usługi powiększony o rozsądną marżę.

1.

Zarządca wchodzący w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo prowadzi odrębną

rachunkowość od innych podmiotów wchodzących w skład tego samego przedsiębiorstwa

w sposób umożliwiający monitorowanie obiegu środków finansowych między tymi podmiotami.

2.

W przedsiębiorstwie zintegrowanym pionowo zadłużenie zarządcy jest wyodrębnione w

ramach prowadzonej rachunkowości i obsługiwane oddzielnie od innych podmiotów wchodzących

w skład tego samego przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo.

3.

Rozdzielenie rachunkowości w zakresie zadłużenia zarządcy nie wyklucza ostatecznej

spłaty tego zadłużenia za pośrednictwem innego podmiotu wchodzącego w skład tego samego

przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo, w tym podmiotu sprawującego kontrolę nad

zarządcą i przewoźnikiem kolejowym.

4.

Zarządca wchodzący w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo prowadzi księgi

rachunkowe i dokumentację dotyczącą jego sytuacji ekonomiczno-finansowej, prowadzonej

współpracy handlowej oraz powiązań finansowych między nim a innymi podmiotami wchodzącymi

w skład tego samego przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo, w celu zapewnienia przejrzystości

stosunków finansowych między zarządcą a tymi podmiotami.

1.

Zarządca, z zachowaniem zasady niedyskryminującego traktowania, może zawierać z przewoźnikami

kolejowymi umowy o współpracy w celu zapewnienia klientom przewoźnika kolejowego korzyści,

w tym dotyczących obniżenia kosztów lub poprawy warunków świadczenia usług na części

sieci kolejowej zarządcy objętej tą umową.

2.

Zarządca przekazuje projekt umowy, o której mowa w ust. 1, do zaopiniowania Prezesowi

Urzędu Transportu Kolejowego, zwanemu dalej „Prezesem UTK”. Prezes UTK opiniuje projekt

umowy pod względem zgodności z przepisami ustawy w terminie 21 dni od dnia jego doręczenia.

3.

Niewyrażenie opinii w terminie, o którym mowa w ust. 2, uznaje się za pozytywne zaopiniowanie

projektu umowy, o której mowa w ust. 1.

4.

O zawarciu umowy, o której mowa w ust. 1, zarządca niezwłocznie informuje Prezesa

UTK.

5.

Jeżeli wykonanie umowy, o której mowa w ust. 1, może naruszać zasadę niedyskryminującego

traktowania przewoźników kolejowych, Prezes UTK rekomenduje stronom umowy jej rozwiązanie.

1.

Zarządca jest obowiązany posiadać osobowość prawną odrębną od przewoźników kolejowych,

a w przypadku przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo także od innych podmiotów wchodzących

w skład tego przedsiębiorstwa.

2.

W przypadku gdy zarządca i przewoźnik kolejowy są niezależni od siebie, jednak obydwa

te podmioty są kontrolowane bezpośrednio przez Skarb Państwa, nie stosuje się do nich

przepisów ustawy dotyczących przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo.

3.

Podmiot wchodzący w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo nie może mieć decydującego

wpływu w rozumieniu przepisów rozporządzenia (WE) nr 139/2004 na wykonywanie przez

zarządcę funkcji podstawowych.

1.

Te same osoby nie mogą

1)

pełnić jednocześnie u zarządcy i przewoźnika kolejowego funkcji członka

a)

zarządu,

b)

rady nadzorczej;

2)

zajmować stanowisk kierowniczych u zarządcy i przewoźnika kolejowego wchodzących w

skład tego samego przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo.

2.

Funkcji członka zarządu zarządcy nie może pełnić osoba, która jednocześnie pełni funkcję

członka rady nadzorczej podmiotu wchodzącego w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego

pionowo oraz sprawującego kontrolę nad zarządcą i przewoźnikiem kolejowym wchodzącymi

w skład tego przedsiębiorstwa.

3.

Członkowie zarządu przewoźnika kolejowego nie mogą zajmować stanowisk kierowniczych

właściwych w zakresie funkcji podstawowych.

1.

Członkowie zarządu zarządcy wchodzącego w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo

oraz osoby zajmujące u zarządcy wchodzącego w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego

pionowo stanowiska kierownicze właściwe w zakresie funkcji podstawowych nie mogą otrzymywać

od podmiotu wchodzącego w skład tego samego przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo

wynagrodzenia lub premii, związanych z wynikiem finansowym przewoźnika kolejowego

wchodzącego w skład tego samego przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo.

2.

Osoby zajmujące u przewoźnika kolejowego stanowiska kierownicze właściwe w zakresie

wykonywania przewozów kolejowych nie mogą otrzymywać od podmiotu wchodzącego w skład

tego samego przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo wynagrodzenia lub premii, związanych

z wynikiem finansowym zarządcy wchodzącego w skład tego samego przedsiębiorstwa zintegrowanego

pionowo.

1.

W przypadku gdy zarządca i podmioty wchodzące w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego

pionowo korzystają ze wspólnego systemu teleinformatycznego, dostęp do informacji

dotyczących funkcji podstawowych stanowiących tajemnice przedsiębiorstwa lub informacje

prawnie chronione mają wyłącznie osoby upoważnione przez zarządcę.

2.

Informacje, o których mowa w ust. 1, nie mogą być przekazywane innym podmiotom wchodzącym

w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo.

Przewoźnik kolejowy albo inny podmiot wchodzący w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego

pionowo nie może mieć decydującego wpływu w rozumieniu przepisów rozporządzenia (WE)

nr 139/2004 na powoływanie i odwoływanie członków zarządu lub członków rady nadzorczej

zarządcy wchodzącego w skład tego samego przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo oraz

na zatrudnianie i zwalnianie osób zajmujących u tego zarządcy stanowiska kierownicze

właściwe w zakresie funkcji podstawowych.

1.

Członkowie zarządu i rady nadzorczej zarządcy oraz osoby zajmujące stanowiska kierownicze

właściwe w zakresie funkcji podstawowych nie mogą pełnić funkcji w organach przewoźnika

kolejowego lub podmiotu sprawującego kontrolę nad tym przewoźnikiem, pozostawać w

stosunku pracy z tymi podmiotami ani świadczyć pracy albo usług na rzecz tych podmiotów

na podstawie innego stosunku prawnego.

2.

Zakaz, o którym mowa w ust. 1, obowiązuje również w okresie 6 miesięcy od dnia

1)

zakończenia pełnienia funkcji członka zarządu lub rady nadzorczej zarządcy;

2)

ustania zatrudnienia pracownika zarządcy na stanowiskach objętych zakazem;

3)

zakończenia przez pracownika zarządcy świadczenia pracy albo usług.

Zarządca niezwłocznie przekazuje wszystkim przewoźnikom kolejowym, których to dotyczy,

informację o wystąpieniu zakłócenia w prowadzeniu ruchu pociągów, jego skutkach i

podejmowanych działaniach.

Zarządca może wykorzystać dochód z tytułu wykonywania zadań, o których mowa w art.

5 ust. 1, oraz środki publiczne przyznane zarządcy na realizację tych zadań, wyłącznie

do finansowania własnej działalności, w tym do

1)

obsługi pożyczek;

2)

wypłaty dywidend na rzecz udziałowców i akcjonariuszy zarządcy, z wyjątkiem podmiotu

wchodzącego w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo sprawującego kontrolę

nad tym zarządcą i przewoźnikiem kolejowym.

1.

Przepisy niniejszego rozdziału określają szczególne zasady i warunki przygotowania

inwestycji dotyczących linii kolejowych, w tym warunki lokalizacji i nabywania nieruchomości

na ten cel oraz organy właściwe w tych sprawach.

2

Inwestor może złożyć wniosek o uzyskanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej

w trybie niniejszego rozdziału albo o uzyskanie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji

celu publicznego w trybie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

(Dz. U. z 2023 r. poz. 977, z późn. zm..

1.

Decyzję o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej wydaje wojewoda, na wniosek

1)

PKP Polskich Linii Kolejowych Spółki Akcyjnej, zwanych dalej „PLK S.A.”, lub

2)

Spółki Celowej, o której mowa w art. 2 pkt 10 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o Centralnym Porcie Komunikacyjnym

(Dz. U. z 2023 r. poz. 892, 1113, 1688 i 1890), lub spółki, o której mowa w art. 15 ust. 1 tej ustawy, zwanych dalej „CPK”, lub

3)

właściwej jednostki samorządu terytorialnego.

2.

Do postępowania w sprawach o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej

stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

(Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), zwanej dalej „Kodeksem postępowania administracyjnego”, z zastrzeżeniem przepisów

niniejszej ustawy.

2a.

Jeżeli wniosek, o którym mowa w ust. 1, nie czyni zadość wymaganiom ustalonym w przepisach

prawa, wojewoda wzywa wnioskodawcę do usunięcia braków w terminie 14 dni, z pouczeniem,

że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpoznania.

3.

Wniosek o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zawiera w szczególności

1)

mapę w skali co najmniej 1: 5000, opracowaną z wykorzystaniem treści mapy zasadniczej,

a w razie jej braku - innej mapy sytuacyjno-wysokościowej w tej samej skali, a w przypadku

terenów zamkniętych z wykorzystaniem treści mapy, o której mowa w art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne

a)

przedstawiającą proponowany przebieg linii kolejowej, z zaznaczeniem terenu niezbędnego

dla planowanych obiektów budowlanych,

b)

określającą oznaczenie terenu objętego inwestycją, w tym przebieg linii rozgraniczającej

teren obejmujący nieruchomości, o których mowa w art. 9q ust. 1 pkt 7 i art. 9s ust.

6, oraz oznaczenie nieruchomości, w stosunku do których decyzja o ustaleniu lokalizacji

linii kolejowej ma wywołać skutek w postaci ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości,

o którym mowa w art. 9q ust. 1 pkt 6 i art. 9s ust. 9, a także terenów, o których

mowa w art. 9ya ust. 1,

c

przedstawiającą proponowane linie wydzielenia pasów drogowych dróg różnych kategorii;

2)

określenie zmian w dotychczasowym przeznaczeniu, zagospodarowaniu i uzbrojeniu terenu,

przy czym przez uzbrojenie terenu należy rozumieć wybudowane urządzenia, o których

mowa w art. 143 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

(Dz. U. z 2023 r. poz. 344, z późn. zm.;

3

mapę z rejestrem nieruchomości objętych wnioskiem, a - w przypadku konieczności dokonania

podziału nieruchomości - mapę do celów prawnych, w tym z projektem podziału nieruchomości,

sporządzone zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne

(Dz. U. z 2023 r. poz. 1752, 1615, 1688 i 1762);

3a

wykaz nieruchomości lub ich części, które planowane są do przejęcia na rzecz Skarbu

Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego albo stanowią ich własność, w stosunku

do których decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej ma wywołać skutek, o którym

mowa w art. 9s ust. 3b i 3e, zawierający oznaczenia działek według katastru nieruchomości

lub map do celów prawnych z projektem podziału nieruchomości oraz powierzchnie tych

działek;

3b

wykaz nieruchomości, zawierający oznaczenia działek według katastru nieruchomości

lub map do celów prawnych z projektem podziału nieruchomości, w stosunku do których

decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej ma wywołać skutki w postaci: ograniczenia

sposobu korzystania z nieruchomości, o którym mowa w art. 9q ust. 1 pkt 6 lub art.

9s ust. 9, oraz uprawnienia, o którym mowa w art. 9ya ust. 1;

3c

określenie podmiotów, na rzecz których planowane jest ustalenie ograniczenia w korzystaniu

z nieruchomości, o którym mowa w art. 9q ust. 1 pkt 6;

4)

opinie

a)

ministra właściwego do spraw zdrowia - w odniesieniu do inwestycji lokalizowanych

na obszarach, którym został nadany status uzdrowiska albo status obszaru ochrony uzdrowiskowej,

zgodnie z przepisami ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach

ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych

(Dz. U. z 2023 r. poz. 151, 1688 i 1692),

aa)

Ministra Obrony Narodowej - w odniesieniu do inwestycji dotyczących linii kolejowych

o znaczeniu obronnym i linii kolejowych o znaczeniu wyłącznie obronnym oraz inwestycji

lokalizowanych w całości albo w części na terenach zamkniętych niezbędnych dla obronności

państwa, ustalonych na podstawie art. 4 ust. 2a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne przez Ministra Obrony Narodowej, lub w ich strefach ochronnych, o których mowa w

art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym,

b)

dyrektora właściwego urzędu morskiego - w odniesieniu do morskich portów i przystani

wraz z obszarami pasa technicznego oraz pasa ochronnego,

c)

właściwego organu nadzoru górniczego - w odniesieniu do terenów górniczych,

ca)

d)

(uchylona)

e)

dyrektora właściwej regionalnej dyrekcji Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe

- w odniesieniu do gruntów leśnych stanowiących własność Skarbu Państwa, będących

w zarządzie Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe,

f)

właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków - w odniesieniu do dóbr kultury chronionych

na podstawie przepisów ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami,

g)

właściwego marszałka województwa oraz starosty w zakresie zadań samorządowych, służących

realizacji inwestycji celu publicznego, o których mowa w art. 39 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu

przestrzennym - w odniesieniu do terenów nieobjętych aktualnymi planami zagospodarowania przestrzennego,

h)

właściwych miejscowo zarządu województwa, zarządu powiatu oraz wójta (burmistrza,

prezydenta miasta) - w odniesieniu do ochrony samorządowych obiektów infrastruktury,

i)

właściwego zarządcy drogi publicznej - w odniesieniu do drogi publicznej, która krzyżuje

się z linią kolejową,

j)

właściwego zarządcy infrastruktury kolejowej - w odniesieniu do projektowanej linii

kolejowej, która krzyżuje się z linią kolejową tego zarządcy lub jest lokalizowana

w obszarze kolejowym jego linii.

4.

Właściwy organ, na wniosek PLK S.A., CPK lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego,

wydaje opinie, o których mowa w ust. 3 pkt 4, w terminie nie dłuższym niż 30 dni od

dnia otrzymania wniosku o wydanie opinii. Niewydanie opinii w tym terminie traktuje

się jako brak zastrzeżeń do wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii

kolejowej.

5.

Z zastrzeżeniem ust. 5a i 5b, opinie, o których mowa w ust. 3 pkt 4, zastępują uzgodnienia,

pozwolenia, opinie bądź stanowiska właściwych organów wymagane odrębnymi przepisami.

5a.

Wojewoda uzgadnia projekt decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji linii kolejowej

z dyrektorem regionalnego zarządu gospodarki wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego

Wody Polskie w zakresie dotyczącym zabudowy i zagospodarowania przestrzennego terenu

położonego na obszarach szczególnego zagrożenia powodzią.

5b.

Uzgodnienia projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji linii kolejowej, o

którym mowa w ust. 5a, dokonuje się w drodze decyzji, o której mowa w art. 166 ust. 5 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne

(Dz. U. z 2023 r. poz. 1478, 1688, 1890, 1963 i 2029), w terminie 14 dni od dnia doręczenia projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji linii

kolejowej. W przypadku niezajęcia stanowiska przez dyrektora regionalnego zarządu

gospodarki wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie we wskazanym terminie

uzgodnienie uznaje się za dokonane.

5c.

Stronami postępowania w sprawie wydania decyzji o uzgodnieniu projektu decyzji o ustaleniu

lokalizacji inwestycji linii kolejowej są wnioskodawca oraz inwestor.

6.

Wojewoda wysyła zawiadomienie o wszczęciu postępowania o wydanie decyzji o ustaleniu

lokalizacji linii kolejowej wnioskodawcy, właścicielom lub użytkownikom wieczystym

nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie tej decyzji na adres wskazany w katastrze

nieruchomości, Prezesowi UTK oraz zawiadamia pozostałe strony o wszczęciu tego postępowania

w drodze obwieszczeń w urzędzie wojewódzkim i urzędach gmin właściwych ze względu

na przebieg linii kolejowej, na stronach internetowych tych gmin oraz urzędu wojewódzkiego,

a także w prasie lokalnej.

6a.

W przypadku nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym oraz w sytuacji, gdy właściciel

lub użytkownik wieczysty nie żyją, a ich spadkobiercy nie wykazali prawa do spadku,

zawiadomienia, o którym mowa w ust. 6, dokonuje się w drodze obwieszczenia w urzędzie

wojewódzkim i urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg linii kolejowej, w Biuletynie

Informacji Publicznej na stronach podmiotowych tych gmin oraz urzędu wojewódzkiego,

a także w prasie lokalnej.

7.

Decyzję o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej wydaje się w terminie 3 miesięcy od

dnia złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 1.

8.

Z dniem zawiadomienia, o którym mowa w ust. 6, nieruchomości stanowiące własność Skarbu

Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, objęte wnioskiem o wydanie decyzji

o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, nie mogą być przedmiotem obrotu w rozumieniu

przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, z zastrzeżeniem ust. 10.

9.

Czynność prawna dokonana z naruszeniem ust. 8 jest nieważna.

10

Przepisu ust. 8 nie stosuje się do

1)

nieruchomości wnoszonych przez Polskie Koleje Państwowe Spółkę Akcyjną, zwane dalej

„PKP S.A.”, w formie wkładu niepieniężnego do PLK S.A. na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji

przedsiębiorstwa państwowego „Polskie Koleje Państwowe”

(Dz. U. z 2022 r. poz. 2542 oraz z 2023 r. poz. 1720);

2)

obrotu nieruchomościami, dokonywanego przez PLK S.A., CPK albo jednostkę samorządu

terytorialnego, na rzecz których została wydana decyzja o ustaleniu lokalizacji linii

kolejowej, albo dokonywanego za ich zgodą wydaną nie wcześniej niż po upływie dnia,

w którym decyzja o pozwoleniu na budowę dotycząca nieruchomości stała się ostateczna;

3)

obrotu nieruchomościami, o których mowa w art. 9s ust. 9, który jest dokonywany z

dniem, w którym decyzja o pozwoleniu na budowę dotycząca tej nieruchomości stała się

ostateczna.

11.

W przypadku zbycia własności lub prawa użytkowania wieczystego nieruchomości innej

niż wymieniona w ust. 8, objętej wnioskiem o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji

linii kolejowej, po doręczeniu zawiadomienia, o którym mowa w ust. 6, nabywca i zbywca

są zobowiązani do zgłoszenia właściwemu wojewodzie danych nowego właściciela lub użytkownika

wieczystego w terminie 7 dni od dnia zbycia. Brak terminowego dokonania powyższego

zgłoszenia i prowadzenie postępowania bez udziału nowego właściciela lub użytkownika

wieczystego nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego.

12.

Z dniem doręczenia zawiadomienia, o którym mowa w ust. 6, w odniesieniu do nieruchomości

objętych wnioskiem o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, do czasu

ostatecznego zakończenia postępowania w sprawie wydania takiej decyzji, nie wydaje

się decyzji o pozwoleniu na budowę dla innych inwestycji, a toczące się postępowania

w tych sprawach podlegają zawieszeniu do czasu ostatecznego zakończenia postępowania

w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.

13.

W przypadku zgłoszenia zamiaru wykonywania robót budowlanych wszczęcie postępowania

w przedmiocie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zobowiązuje

właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej do wniesienia sprzeciwu od

zgłoszenia.

14.

Przepisów ust. 12 i 13 nie stosuje się do postępowań dotyczących inwestycji celu publicznego,

których przygotowanie i realizacja następuje za zgodą podmiotu, na wniosek którego

wszczęto postępowanie w przedmiocie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii

kolejowej.

1

Podmioty zarządzające sieciami uzbrojenia terenu uzgadniają warunki techniczne usunięcia

kolizji przebiegu sieci z inwestycją dotyczącą linii kolejowej w terminie 14 dni od

dnia otrzymania wniosku PLK S.A., CPK lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego.

2.

Brak uzgodnienia w terminie określonym w ust. 1 oznacza zgodę na usunięcie kolizji

w sposób i na warunkach zaproponowanych przez PLK S.A., CPK lub właściwą jednostkę

samorządu terytorialnego.

3

Podmioty, o których mowa w ust. 1, nie mogą warunkować uzgodnienia warunków technicznych

usunięcia kolizji od spełnienia świadczeń, w ramach których PLK S.A., CPK lub właściwa

jednostka samorządu terytorialnego byłaby zobowiązana do ustanowienia praw, których

dotychczas podmioty te nie posiadały.

Decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej nie wydaje się w przypadku robót budowlanych

1)

polegających na remoncie, przebudowie lub rozbudowie linii kolejowej, jeżeli nie powodują

zmiany sposobu zagospodarowania terenu i użytkowania obiektu budowlanego oraz nie

zmieniają jego formy architektonicznej, a także nie są zaliczone do przedsięwzięć

wymagających przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko,

w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska

(Dz. U. z 2024 r. poz. 54) lub

2)

niewymagających pozwolenia na budowę.

1.

Decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zawiera w szczególności

1)

oznaczenie terenu inwestycji, w tym linii rozgraniczających teren;

2)

warunki techniczne realizacji inwestycji;

3)

warunki wynikające z prawnie chronionych potrzeb ochrony środowiska, ochrony zabytków

i dóbr kultury współczesnej oraz potrzeb obronności państwa;

4)

wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich;

5)

zatwierdzenie podziału nieruchomości, o którym mowa w art. 9s ust. 1;

6)

określenie ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości w celu zapewnienia prawa do wejścia

na teren nieruchomości dla prowadzenia inwestycji kolejowej, w szczególności dokonania

związanej z nią budowy lub przebudowy układu drogowego, w tym zjazdu do nieruchomości,

lub urządzeń wodnych, lub założenia i przeprowadzania na nich ciągów drenażowych,

przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej

oraz urządzeń łączności i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub

nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń,

a także prac związanych z konserwacją, utrzymaniem lub usuwaniem awarii;

7)

oznaczenie nieruchomości lub ich części, według katastru nieruchomości lub map z projektami

podziału nieruchomości

a)

które stają się własnością Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego,

b)

w stosunku do których decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej ma wywołać skutek,

o którym mowa w art. 9s ust. 3b i 3e;

8)

oznaczenie nieruchomości, według katastru nieruchomości lub map z projektami podziału

nieruchomości, w stosunku do których decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej

ma wywołać skutek w postaci ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, o którym

mowa w art. 9s ust. 9.

1a.

Do ograniczeń, o których mowa w ust. 1 pkt 6, stosuje się odpowiednio przepisy art. 124 ust. 4-7 oraz art. 124a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

2.

Wojewoda doręcza decyzję o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej wnioskodawcy oraz

wysyła zawiadomienie o jej wydaniu właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości

objętych wnioskiem o wydanie tej decyzji na adres wskazany w katastrze nieruchomości

i Prezesowi UTK.

2a.

W przypadku nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym albo w sytuacji, gdy właściciel

lub użytkownik wieczysty nie żyją, a ich spadkobiercy nie wykazali prawa do spadku,

zawiadomienia o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej dokonuje się

w drodze obwieszczenia w urzędzie wojewódzkim i urzędach gmin właściwych ze względu

na przebieg linii kolejowej, w Biuletynie Informacji Publicznej na stronach podmiotowych

tych gmin oraz urzędu wojewódzkiego, a także w prasie lokalnej.

3.

W zawiadomieniu o wydaniu decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zamieszcza

się informację o miejscu, w którym strony mogą zapoznać się z treścią decyzji.

4.

Przepisy ust. 2-3 stosuje się odpowiednio do doręczenia i zawiadamiania stron o wydaniu

decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej wydanej przez organ drugiej instancji,

a także decyzji wydanych na podstawie art. 145, art. 155, art. 156 i art. 161-163 Kodeksu postępowania administracyjnego.

5.

Organem odwoławczym od decyzji wojewody o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej jest

minister właściwy do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego

oraz mieszkalnictwa.

6.

Decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej określa termin wydania nieruchomości

lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń. Termin ten nie może być krótszy niż 30

dni od dnia, kiedy decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna.

7.

Do zmiany decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stosuje się odpowiednio

przepis art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego, z zastrzeżeniem że zgodę wyraża wyłącznie strona, która złożyła wniosek o wydanie

decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.

8.

Do decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, poprzedzonej decyzją o środowiskowych

uwarunkowaniach, stosuje się przepisy art. 72 ust. 6 i 6a ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji

o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach

oddziaływania na środowisko

(Dz. U. z 2023 r. poz. 1094, z późn. zm..

1.

Odwołanie strony od decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej rozpatruje się

w terminie 21 dni, a skargę do sądu administracyjnego - w terminie 60 dni, licząc

od dnia wpłynięcia odwołania do właściwego organu lub skargi do sądu.

2.

W postępowaniu przed organem odwoławczym oraz przed sądem administracyjnym nie można

uchylić decyzji w całości ani stwierdzić jej nieważności, gdy wadą dotknięta jest

tylko część decyzji dotycząca odcinka linii kolejowej, nieruchomości lub działki.

1.

Decyzją o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zatwierdza się podział nieruchomości.

Mapy z projektami podziału nieruchomości stanowią integralną część decyzji o ustaleniu

lokalizacji linii kolejowej.

2.

Linie rozgraniczające teren ustalone decyzją o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej

stanowią linie podziału nieruchomości.

3.

Nieruchomości, o których mowa w art. 9q ust. 1 pkt 7, stają się z mocy prawa własnością

1)

Skarbu Państwa - w przypadku wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii

kolejowej złożonego przez PLK S.A. lub CPK,

2)

jednostki samorządu terytorialnego - w przypadku wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu

lokalizacji linii kolejowej złożonego przez tę jednostkę

- z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna.

3a.

Jeżeli na nieruchomości, o której mowa w ust. 3, lub prawie użytkowania wieczystego

tej nieruchomości zostały ustanowione ograniczone prawa rzeczowe, z dniem w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna,

prawa te wygasają.

3b.

PLK S.A. lub CPK nabywają z mocy prawa z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji

linii kolejowej stała się ostateczna, prawo użytkowania wieczystego nieruchomości

gruntowych nabytych z mocy prawa przez Skarb Państwa lub stanowiących jego własność,

z wyłączeniem nieruchomości, o których mowa w ust. 3e, oraz prawo własności budynków,

innych urządzeń i lokali znajdujących się na tych nieruchomościach.

3c.

Nie pobiera się pierwszej opłaty i opłat rocznych z tytułu nabycia prawa użytkowania

wieczystego nieruchomości w trybie niniejszego rozdziału, a nabycie prawa własności

budynków, innych urządzeń i lokali znajdujących się na nieruchomościach, o których

mowa w ust. 3b, następuje nieodpłatnie.

3d.

Dochód z tytułu nabycia praw, o których mowa w ust. 3b, jest zwolniony od podatku

dochodowego.

3e

Nieruchomości, na których planowana jest budowa lub przebudowa dróg publicznych, określone

decyzją o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, z dniem, w którym decyzja ta stała

się ostateczna

1)

wojewoda oddaje w trwały zarząd Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad - w

odniesieniu do dróg krajowych;

2)

stają się własnością właściwego samorządu województwa, powiatu lub gminy - w odniesieniu

do dróg wojewódzkich, powiatowych i gminnych.

4.

Do ustalenia wysokości i wypłacenia odszkodowania w przypadkach, o których mowa w

ust. 3 i 3a, stosuje się odpowiednio przepisy o gospodarce nieruchomościami, z zastrzeżeniem

art. 9y i 9z.

5

Decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stanowi podstawę do dokonania wpisów

1)

w księdze wieczystej i w katastrze nieruchomości praw, o których mowa w ust. 3-3b

i 3e;

2)

w księdze wieczystej ograniczeń, o których mowa w ust. 9 oraz w art. 9q ust. 1 pkt

6.

6.

Przepisów ust. 2 i 3 nie stosuje się do nieruchomości będących przedmiotem własności

albo użytkowania wieczystego PKP S.A. lub PLK S.A.

7.

Do dnia uzyskania pozwolenia na budowę, nieruchomości, o których mowa w ust. 3, mogą

być użytkowane nieodpłatnie przez dotychczasowych właścicieli lub osoby, które posiadały

inne tytuły prawne do nieruchomości, z zastrzeżeniem art. 9w.

8.

Z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna,

PLK S.A., CPK lub właściwa jednostka samorządu terytorialnego uzyskuje prawo do dysponowania

nieruchomościami, stanowiącymi teren objęty inwestycją, o którym mowa w art. 9q ust.

1 pkt 1, na cele budowlane w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

(Dz. U. z 2023 r. poz. 682, z późn. zm., zwanej dalej „Prawem budowlanym”, z uwzględnieniem art. 9w ust. 4.

9.

W odniesieniu do nieruchomości objętych decyzją o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej,

oznaczonych zgodnie z art. 9q ust. 1 pkt 8, w celu zapewnienia prawa do wejścia na

teren nieruchomości w związku z prowadzeniem inwestycji kolejowej obejmującej budowę

lub przebudowę tunelu, a także prace związane z jego konserwacją, utrzymaniem lub

usuwaniem awarii, wojewoda w decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej ograniczy,

za odszkodowaniem, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia

na budowę lub przebudowę tunelu oraz związanych z nim układu drogowego lub urządzeń

wodnych, ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów,

pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji,

a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych

do korzystania z tych przewodów i urządzeń.

10.

Odszkodowanie, o którym mowa w ust. 9, przysługuje właścicielom lub użytkownikom wieczystym

nieruchomości, oznaczonych zgodnie z art. 9q ust. 1 pkt 8, od podmiotu, na rzecz którego

wydawana jest decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.

10a.

Wysokość odszkodowania, o którym mowa w ust. 9, ustala wojewoda, w drodze decyzji,

w terminie nie dłuższym niż 180 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji

linii kolejowej stała się ostateczna.

11.

Do ustalenia odszkodowań, o których mowa w ust. 9, stosuje się przepisy art. 9y ust.

3 i 4. Koszty ustalenia wysokości odszkodowania pokrywa podmiot, na rzecz którego

wydawana jest decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.

1.

(uchylony)

2.

Jeżeli w przypadku, o którym mowa w art. 9s ust. 3, została przejęta część nieruchomości,

a pozostała część nie nadaje się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele

1)

PLK S.A. lub CPK nabywają, w drodze umowy, na wniosek właściciela lub użytkownika

wieczystego nieruchomości, w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa tę część nieruchomości;

2)

jednostka samorządu terytorialnego nabywa, w drodze umowy, na wniosek właściciela

lub użytkownika wieczystego nieruchomości tę część nieruchomości.

3.

Z dniem zawarcia umowy, o której mowa w ust. 2 pkt 1, nabyta na rzecz Skarbu Państwa

nieruchomość należy do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa. Z tym dniem starosta na

podstawie przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami gospodaruje przedmiotową nieruchomością.

4.

Notariusz sporządzający umowę, o której mowa w ust. 2, w terminie 7 dni od dnia jej

zawarcia, przesyła wypis aktu notarialnego tej umowy właściwemu staroście.

5.

Cena nabycia nieruchomości, o której mowa w ust. 2, nie może być wyższa od wartości

rynkowej praw do tej nieruchomości, oszacowanej przez rzeczoznawcę majątkowego, ustalonej

dla dotychczasowego sposobu zagospodarowania.

6.

Zapłaty ceny nabycia nieruchomości, o której mowa w ust. 2 pkt 2 lub ust. 3, dokonują

na rzecz zbywcy PLK S.A., CPK albo jednostka samorządu terytorialnego w ciągu 30 dni

od dnia zawarcia umowy, o której mowa w ust. 2.

Do egzekucji obowiązków wynikających z decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej

stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

1.

Wojewoda nadaje decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej rygor natychmiastowej

wykonalności na wniosek PLK S.A., CPK lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego,

uzasadniony interesem społecznym lub gospodarczym.

2.

Decyzji, o której mowa w ust. 1, nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności, jeżeli

jest to niezbędne do wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane

w rozumieniu Prawa budowlanego.

3.

Decyzja, o której mowa w ust. 1

1)

przyznaje PLK S.A., CPK albo jednostce samorządu terytorialnego prawo do dysponowania

nieruchomością na cele budowlane;

2)

zobowiązuje do niezwłocznego wydania nieruchomości, opróżnienia lokali i innych pomieszczeń;

3)

uprawnia do faktycznego objęcia nieruchomości w posiadanie przez PLK S.A., CPK albo

jednostkę samorządu terytorialnego;

4)

uprawnia wojewodę do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.

3a.

W przypadku, o którym mowa w ust. 3 pkt 4, projekt budowlany zawiera projekt zagospodarowania

działki lub terenu, sporządzony na mapie z naniesionymi projektami podziałów nieruchomości

wynikającymi z decyzji, o której mowa w ust. 1.

4.

W przypadku gdy decyzja, o której mowa w ust. 1, dotyczy nieruchomości zabudowanej

budynkiem mieszkalnym albo budynkiem, w którym został wyodrębniony lokal mieszkalny,

PLK S.A., CPK albo jednostka samorządu terytorialnego są obowiązane, w terminie faktycznego

objęcia nieruchomości w posiadanie, do wskazania lokalu zamiennego w rozumieniu przepisów

ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie

gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego

(Dz. U. z 2023 r. poz. 725).

5.

W przypadku gdy faktyczne objęcie nieruchomości w posiadanie następuje po upływie

terminu, o którym mowa w art. 9q ust. 6, PLK S.A., CPK albo jednostka samorządu terytorialnego

nie mają obowiązku wskazania lokalu zamiennego.

6.

Osoba, której wskazano lokal zamienny jest obowiązana do jego opróżnienia najpóźniej

w dniu upływu terminu, o którym mowa w art. 9q ust. 6.

1

Z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna,

następuje z mocy prawa wygaśnięcie trwałego zarządu ustanowionego na nieruchomości

przeznaczonej na pas gruntu pod linię kolejową, stanowiącej własność Skarbu Państwa

albo jednostki samorządu terytorialnego.

1a

Decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stanowi podstawę do dokonania wpisów

w księdze wieczystej o wygaśnięciu trwałego zarządu, o którym mowa w ust. 1.

2.

Jeżeli przeznaczona na pas linii kolejowej nieruchomość stanowiąca własność Skarbu

Państwa została uprzednio wydzierżawiona, wynajęta lub użyczona, decyzja o ustaleniu

lokalizacji linii kolejowej stanowi podstawę do wypowiedzenia przez PLK S.A., CPK

albo jednostkę samorządu terytorialnego umowy dzierżawy, najmu lub użyczenia ze skutkiem

natychmiastowym. Za straty poniesione na skutek rozwiązania umowy przysługuje odszkodowanie

od PLK S.A., CPK albo jednostki samorządu terytorialnego.

3.

(uchylony)

4.

Jeżeli przeznaczona na pas gruntu pod linię kolejową nieruchomość gruntowa stanowiąca

własność Skarbu Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego została oddana w użytkowanie

wieczyste, użytkowanie to wygasa za odszkodowaniem, z dniem w którym decyzja o ustaleniu

lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna, ustalonym według zasad określonych

w przepisach o gospodarce nieruchomościami, z zastrzeżeniem art. 9y oraz art. 9z.

5.

Przepis ust. 4 stosuje się odpowiednio do użytkowania wieczystego nabytego w sposób

inny niż w drodze umowy zawartej w formie aktu notarialnego.

6.

Przepisów ust. 4 i 5 nie stosuje się do nieruchomości będących w użytkowaniu wieczystym

PKP S.A. lub PLK S.A.

1

Za nieruchomości oraz ograniczone prawa rzeczowe do nieruchomości, o których mowa w art. 9s ust. 3, 3a i 3e oraz w art. 9x ust. 4,

od podmiotu, na rzecz którego wydawana jest decyzja o ustaleniu lokalizacji linii

kolejowej, przysługuje odszkodowanie dotychczasowym właścicielom lub użytkownikom

wieczystym nieruchomości, a także osobom, którym przysługiwało ograniczone prawo rzeczowe do nieruchomości w dniu, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej

stała się ostateczna.

2.

Wysokość odszkodowania ustala wojewoda w drodze decyzji, w terminie 30 dni od dnia,

w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna.

2a

Jeżeli decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej został nadany rygor natychmiastowej

wykonalności, wysokość odszkodowania, o którym mowa w ust. 1 oraz w art. 9s ust. 9,

ustala wojewoda w drodze decyzji, w terminie nie dłuższym niż 60 dni od dnia nadania

decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej rygoru natychmiastowej wykonalności.

3.

Wysokość odszkodowania ustala się na podstawie operatu szacunkowego sporządzonego

przez rzeczoznawcę majątkowego, według stanu nieruchomości w dniu wydania decyzji

o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej przez organ pierwszej instancji oraz według

jej wartości w dniu wydania decyzji ustalającej wysokość odszkodowania. Odszkodowanie

podlega waloryzacji na dzień wypłaty według zasad obowiązujących w przypadku zwrotu

wywłaszczonych nieruchomości.

3a.

W przypadku, o którym mowa w art. 9s ust. 3a, wysokość odszkodowania przysługującego dotychczasowemu właścicielowi

lub użytkownikowi wieczystemu zmniejsza się o kwotę równą wartości wygaśniętych ograniczonych

praw rzeczowych.

3b.

Suma wysokości odszkodowania przysługującego dotychczasowemu właścicielowi lub użytkownikowi

wieczystemu, z wyłączeniem kwot, o których mowa w ust. 3e i 3f, i wysokości odszkodowania z tytułu wygaśnięcia ograniczonych praw rzeczowych ustanowionych na tej nieruchomości lub na prawie użytkowania wieczystego nie może

przekroczyć wartości nieruchomości lub wartości prawa użytkowania wieczystego.

3c.

Jeżeli na nieruchomościach, o których mowa w art. 9s ust. 3, lub na prawie użytkowania

wieczystego tych nieruchomości jest ustanowiona hipoteka, wysokość odszkodowania z

tytułu wygaśnięcia hipoteki ustala się w wysokości świadczenia głównego wierzytelności

zabezpieczonej hipoteką, wraz z odsetkami zabezpieczonymi tą hipoteką. Odszkodowanie

to podlega zaliczeniu na spłatę świadczenia głównego wierzytelności zabezpieczonej

hipoteką wraz z odsetkami.

3d.

Odszkodowanie z tytułu wygaśnięcia ograniczonych praw rzeczowych w wysokości ustalonej na dzień, o którym mowa w ust. 3, wypłaca się osobom, którym

te prawa przysługiwały.

3e.

Jeżeli dotychczasowy właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości objętej decyzją

o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej odpowiednio wyda tę nieruchomość lub wyda

nieruchomość i opróżni lokal oraz inne pomieszczenia niezwłocznie, lecz nie później

niż w terminie 28 dni od dnia

1)

doręczenia zawiadomienia o wydaniu decyzji, o którym mowa w art. 9q ust. 2,

2)

doręczenia postanowienia o nadaniu decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej

rygoru natychmiastowej wykonalności albo

3)

w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna

- wysokość odszkodowania powiększa się o kwotę równą 5% wartości nieruchomości lub

wartości prawa użytkowania wieczystego.

3f.

W przypadku gdy decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej dotyczy nieruchomości

zabudowanej budynkiem mieszkalnym albo budynkiem, w którym został wyodrębniony lokal

mieszkalny, wysokość odszkodowania przysługującego dotychczasowemu właścicielowi lub

użytkownikowi wieczystemu zamieszkałemu w tym budynku albo lokalu powiększa się o

kwotę 10 000 zł w odniesieniu do tej nieruchomości.

4.

Odszkodowanie jest wypłacane w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu

odszkodowania, o której mowa w ust. 2, stała się ostateczna.

5.

Jeżeli przejęcie nieruchomości, o których mowa w art. 9s ust. 3, dotyczy przejęcia

terenu, na którym zlokalizowane są obiekty infrastruktury służące wykonywaniu przez

jednostki samorządu terytorialnego zadań własnych, zrealizowane przy wykorzystaniu

środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej lub innych źródeł zagranicznych,

odszkodowanie powiększa się o kwotę podlegających zwrotowi środków pochodzących z

dofinansowania wraz z odsetkami należnymi zgodnie z przepisami regulującymi zasady

zwrotu dofinansowania. Odszkodowanie w części przenoszącej odszkodowanie należne na

zasadach wynikających z ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami przyznaje się pod warunkiem rozwiązującym dokonania przez jednostkę samorządu terytorialnego,

w trybie i terminie wynikającym z właściwych przepisów, zwrotu dofinansowania wraz

z należnymi odsetkami.

6.

Do finansowania wypłaty odszkodowań, o których mowa w ust. 1 i 2, art. 9s ust. 9 oraz

art. 9yd ust. 2, wypłaty ceny nabycia nieruchomości, o których mowa w art. 9t, oraz

pozostałych kosztów związanych z jej nabyciem, kosztów wynikających z realizacji obowiązku,

o którym mowa w art. 9w ust. 4, stosuje się przepisy art. 38 ust. 1 pkt 3 i ust. 2.

7.

Jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub gospodarczy, Skarb Państwa albo jednostka

samorządu terytorialnego mogą zrzec się w całości lub w części prawa do odszkodowania

za nieruchomości, o których mowa w art. 9q ust. 1 pkt 7 oraz art. 9s ust. 9, w formie

pisemnej, pod rygorem nieważności. Oświadczenie to może zostać złożone jedynie do

czasu wydania ostatecznej decyzji o ustaleniu odszkodowania.

8.

W przypadku zrzeczenia się prawa do odszkodowania za nieruchomości, o których mowa

w ust. 1

1)

przed wszczęciem postępowania ustalającego wysokość odszkodowania - postępowania nie

wszczyna się;

2)

w trakcie postępowania ustalającego wysokość odszkodowania - postępowanie umarza się.

1.

W przypadku gdy realizacja inwestycji kolejowej wymaga przejścia przez tereny wód

płynących bądź dróg publicznych, PLK S.A., CPK lub właściwa jednostka samorządu terytorialnego

są uprawnione do ich nieodpłatnego zajęcia na czas realizacji inwestycji.

2.

Decyzję o zezwoleniu na nieodpłatne zajęcie pasa drogowego, o której mowa w art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

(Dz. U. z 2024 r. poz. 320), wydaje zarządca drogi w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku.

3.

Jeżeli decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej został nadany rygor natychmiastowej

wykonalności decyzję o zezwoleniu na nieodpłatne zajęcie pasa drogowego wydaje się

niezwłocznie.

4.

PLK S.A., CPK albo jednostka samorządu terytorialnego nie później niż w terminie 30

dni przed planowanym zajęciem terenu wód płynących uzgadnia, w drodze pisemnego porozumienia

z odpowiednimi podmiotami, o których mowa w art. 212 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, zakres, warunki i termin tego zajęcia.

5.

W przypadku gdy decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej został nadany rygor

natychmiastowej wykonalności, porozumienie, o którym mowa w ust. 4, zawiera się niezwłocznie.

6.

Za szkody powstałe w wyniku działań, o których mowa w ust. 1, przysługuje od PLK S.A.,

CPK albo jednostki samorządu terytorialnego odszkodowanie, ustalone na zasadach wynikających

z Kodeksu cywilnego.

1.

Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe (Lasy Państwowe) zarządzające nieruchomościami,

o których mowa w art. 9q ust. 1 pkt 7, na podstawie ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach

(Dz. U. z 2023 r. poz. 1356, 1688 i 1933) są obowiązane do dokonania nieodpłatnie wycinki drzew i krzewów oraz ich uprzątnięcia

w terminie ustalonym w odrębnym porozumieniu między Lasami Państwowymi a PLK S.A.,

CPK lub właściwą jednostką samorządu terytorialnego.

2.

Drewno pozyskane z wycinki drzew i krzewów, o której mowa w ust. 1, staje się nieodpłatnie

własnością Lasów Państwowych.

3.

Koszty wycinki drzew i krzewów w wieku do 20 lat oraz ich uprzątnięcia ponoszą PLK

S.A., CPK lub właściwa jednostka samorządu terytorialnego.

1.

Do gruntów rolnych i leśnych objętych decyzją o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej

nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych.

2.

Do usuwania drzew i krzewów znajdujących się na nieruchomościach objętych decyzją

o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, z wyjątkiem drzew i krzewów wpisanych do

rejestru zabytków, nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody

(Dz. U. z 2023 r. poz. 1336, 1688 i 1890) w zakresie obowiązku uzyskiwania zezwoleń na ich usunięcie oraz opłat z tym związanych.

PLK S.A. lub właściwa jednostka samorządu terytorialnego dysponuje na cele budowlane

w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego nieruchomością lub częścią nieruchomości, na której niezbędne jest wykonanie robót

budowlanych niewymagających decyzji o pozwoleniu na budowę, o której mowa w art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, w ramach inwestycji dotyczących linii kolejowych.

1.

Do nieruchomości stanowiących rodzinne ogrody działkowe objętych decyzją o ustaleniu

lokalizacji linii kolejowej nie stosuje się przepisów art. 18-24 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych

(Dz. U. z 2021 r. poz. 1073).

2.

W przypadku gdy decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej dotyczy rodzinnych

ogrodów działkowych ustanowionych zgodnie z ustawą z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych, podmiot, w którego interesie nastąpi likwidacja rodzinnego ogrodu działkowego lub

jego części, jest zobowiązany wypłacić odszkodowanie

1)

działkowcom - za stanowiące ich własność nasadzenia, urządzenia i obiekty znajdujące

się na działkach oraz za prawo do działki w rodzinnym ogrodzie działkowym;

2)

stowarzyszeniu ogrodowemu - za stanowiące jego własność urządzenia, budynki i budowle.

3.

Do ustalenia odszkodowań, o których mowa w ust. 2, stosuje się art. 9y ust. 2, 3 i

4.

1.

Na wniosek osoby uprawnionej wypłaca się zaliczkę w wysokości 70 % odszkodowania określonego

w decyzji ustalającej wysokość odszkodowania. W przypadku odwołania osoby uprawnionej

od decyzji ustalającej wysokość odszkodowania wypłata zaliczki nie ma wpływu na prowadzone

postępowanie odwoławcze. Wypłata zaliczki następuje jednorazowo w terminie 30 dni

od dnia złożenia wniosku.

1a.

Osoba uprawniona, której wypłacono zaliczkę, jej spadkobierca albo następca prawny

są obowiązani do zwrotu zaliczki po jej waloryzacji na dzień zwrotu, jeżeli decyzja

o lokalizacji linii kolejowej została zmieniona w części dotyczącej tej osoby, uchylona

w całości lub w części dotyczącej tej osoby lub stwierdzono jej nieważność.

2.

Przepisu ust. 1 zdanie pierwsze nie stosuje się, jeżeli stroną odwołującą się od decyzji

ustalającej wysokość odszkodowania jest podmiot, na wniosek którego została wydana

decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.

1.

Centralnym organem administracji rządowej będącym krajową władzą bezpieczeństwa i

krajowym regulatorem transportu kolejowego w rozumieniu przepisów Unii Europejskiej

z zakresu bezpieczeństwa, interoperacyjności i regulacji transportu kolejowego, właściwym

w sprawach

1)

regulacji transportu kolejowego,

2)

licencjonowania transportu kolejowego,

3)

nadzoru technicznego nad eksploatacją i utrzymaniem infrastruktury kolejowej oraz

pojazdów kolejowych,

4)

bezpieczeństwa ruchu kolejowego,

5)

interoperacyjności i spójności technicznej transportu kolejowego,

6)

licencji i świadectw maszynistów

- jest Prezes UTK.

1a.

Prezes UTK jest organem właściwym w sprawach nadzoru nad przestrzeganiem praw pasażerów

w transporcie kolejowym.

2.

Właściwość Prezesa UTK w sprawach z zakresu regulacji transportu kolejowego, o której

mowa w ust. 1, oraz nadzoru nad przestrzeganiem praw pasażerów, o którym mowa w ust.

1a, nie dotyczy metra.

3.

Prezes UTK jest organem nadzoru rynku w rozumieniu ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku

(Dz. U. z 2022 r. poz. 1854) w zakresie

1)

wyrobów przeznaczonych do stosowania w infrastrukturze kolejowej, na bocznicach kolejowych,

kolejach wąskotorowych oraz w metrze, związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem

ruchu, a także wykonywaniem przewozów osób i towarów oraz eksploatacją pojazdów kolejowych;

2)

urządzeń kolei linowych, modyfikacji urządzeń kolei linowych wymagających nowego zezwolenia

oraz do podsystemów i elementów bezpieczeństwa, wobec których stosuje się przepisy

rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/424 z dnia 9 marca 2016 r.

w sprawie urządzeń kolei linowych i uchylenia dyrektywy 2000/9/WE

(Dz. Urz. UE L 81 z 31.03.2016, str. 1, z późn. zm.)

3a.

Do oceny zgodności wyrobów, o których mowa w ust. 3, akredytacji, autoryzacji i notyfikacji

w tym zakresie, a także kontroli spełniania przez te wyroby wymagań, stwarzania przez

nie zagrożenia lub w zakresie niezgodności formalnych, a także postępowań w tych sprawach,

stosuje się przepisy ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku.

4.

(uchylony)

5.

(uchylony)

6.

(uchylony)

1.

Prezesa UTK powołuje Prezes Rady Ministrów spośród osób wyłonionych w drodze otwartego

i konkurencyjnego naboru.

2.

Na stanowisko Prezesa UTK może zostać powołana osoba, która

1)

jest obywatelem polskim;

2)

posiada tytuł zawodowy magistra lub równorzędny albo tytuł inżyniera;

3)

korzysta z pełni praw publicznych;

4)

nie była skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe popełnione

umyślnie;

5)

posiada kompetencje kierownicze;

6)

posiada co najmniej 6-letni staż pracy, w tym co najmniej 3-letni staż pracy na stanowisku

kierowniczym;

7)

posiada wykształcenie i wiedzę z zakresu spraw należących do właściwości Prezesa UTK

lub innych organów właściwych w sektorach sieciowych.

3.

Nabór na stanowisko Prezesa UTK przeprowadza zespół powołany przez Szefa Kancelarii

Prezesa Rady Ministrów z upoważnienia Prezesa Rady Ministrów, liczący co najmniej

3 osoby, których wiedza i doświadczenie dają rękojmię wyłonienia najlepszych kandydatów.

Członków zespołu powołuje się spośród osób niezależnych finansowo i organizacyjnie

od ministra właściwego do spraw transportu.

4.

Informację o naborze na stanowisko Prezesa UTK ogłasza się przez umieszczenie ogłoszenia

w miejscu powszechnie dostępnym w siedzibie Urzędu Transportu Kolejowego, w Biuletynie

Informacji Publicznej Urzędu Transportu Kolejowego oraz w Biuletynie Informacji Publicznej

Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Ogłoszenie zawiera

1)

nazwę i adres Urzędu Transportu Kolejowego;

2)

określenie stanowiska;

3)

wymagania związane ze stanowiskiem wynikające z przepisów prawa;

4)

zakres zadań wykonywanych na stanowisku;

5)

wskazanie wymaganych dokumentów;

6)

termin i miejsce składania dokumentów;

7)

informację o metodach i technikach naboru.

5.

Termin, o którym mowa w ust. 4 pkt 6, nie może być krótszy niż 10 dni od dnia opublikowania

ogłoszenia w Biuletynie Informacji Publicznej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.

6.

W toku naboru ocenia się doświadczenie zawodowe kandydata, wiedzę niezbędną do wykonywania

zadań na stanowisku, na które jest przeprowadzany nabór, oraz kompetencje kierownicze.

Ocena wiedzy i kompetencji kierowniczych może być dokonana na zlecenie zespołu przez

osobę niebędącą członkiem zespołu, która posiada odpowiednie kwalifikacje do dokonania

tej oceny.

7.

Członek zespołu oraz osoba, o której mowa w ust. 6, mają obowiązek zachowania w tajemnicy

informacji dotyczących kandydatów ubiegających się o stanowisko, uzyskanych w trakcie

naboru.

8.

Z przeprowadzonego naboru zespół sporządza protokół zawierający

1)

nazwę i adres Urzędu Transportu Kolejowego;

2)

określenie stanowiska, na które był prowadzony nabór, oraz liczbę kandydatów;

3)

imiona, nazwiska i adresy nie więcej niż 3 najlepszych kandydatów uszeregowanych według

poziomu spełniania przez nich wymagań określonych w ogłoszeniu o naborze;

4)

informację o zastosowanych metodach i technikach naboru;

5)

uzasadnienie dokonanego wyboru albo powody niewyłonienia kandydata;

6)

skład zespołu.

9.

Na wniosek Prezesa UTK Prezes Rady Ministrów powołuje 2 wiceprezesów Urzędu Transportu

Kolejowego, zwanych dalej „wiceprezesami UTK”, spośród osób wyłonionych w drodze otwartego

i konkurencyjnego naboru.

10.

Nabór na stanowisko wiceprezesa UTK przeprowadza zespół powołany przez Prezesa UTK.

11.

Do sposobu przeprowadzania naboru na stanowisko wiceprezesa UTK stosuje się odpowiednio

przepisy ust. 4-8.

12.

Wynik naboru na stanowisko Prezesa UTK i wiceprezesa UTK ogłasza się niezwłocznie

w sposób określony w ust. 4. Informacja o wyniku naboru zawiera

1)

nazwę i adres Urzędu Transportu Kolejowego;

2)

określenie stanowiska, na które był prowadzony nabór;

3)

imiona i nazwiska wybranych kandydatów oraz ich miejsca zamieszkania w rozumieniu

przepisów Kodeksu cywilnego albo informację o niewyłonieniu kandydata.

1.

Prezes UTK nie może zajmować innego stanowiska, z wyjątkiem stanowiska dydaktycznego

w szkole wyższej, ani wykonywać innych zajęć zarobkowych.

2.

Prezes UTK nie może należeć do partii politycznej, związku zawodowego ani prowadzić

działalności publicznej niedającej pogodzić się z bezstronnością i niezależnością

sprawowanego stanowiska.

3.

Prezes UTK i wiceprezesi UTK składają Prezesowi Rady Ministrów corocznie, w terminie

do dnia 31 grudnia, oświadczenie o braku powiązań z podmiotami podlegającymi regulacji

oraz braku konfliktu interesów. W oświadczeniu wskazuje się wszelkie bezpośrednie

albo pośrednie okoliczności, które można uznać za zagrażające ich niezależności i

wpływające na wykonywanie przez nich swoich funkcji.

4.

Osoba pełniąca funkcję Prezesa UTK lub wiceprezesa UTK podlega wyłączeniu od udziału

w postępowaniu w sprawie dotyczącej przedsiębiorcy, z którym łączył ją bezpośredni

albo pośredni związek w okresie roku przed wszczęciem postępowania.

1.

Kadencja Prezesa UTK trwa 5 lat od dnia powołania.

2.

Procedurę naboru na stanowisko Prezesa UTK na kolejną kadencję przeprowadza się nie

później niż 60 dni przed zakończeniem obowiązującej kadencji.

3.

Po upływie kadencji Prezes UTK pełni swoją funkcję do czasu powołania następcy.

4.

Prezes Rady Ministrów odwołuje Prezesa UTK w przypadku

1)

ujawnienia, że nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 11 ust. 2;

2)

orzeczenia zakazu zajmowania kierowniczych stanowisk lub pełnienia funkcji związanych

ze szczególną odpowiedzialnością w organach państwa;

3)

choroby trwale uniemożliwiającej wykonywanie zadań;

4)

zaistnienia okoliczności, które wpływają na niezależne sprawowanie funkcji;

5)

złożenia rezygnacji.

5.

Informację o odwołaniu Prezesa UTK wskazującą powody odwołania podaje się do publicznej

wiadomości przez ogłoszenie jej treści w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Transportu

Kolejowego oraz w Biuletynie Informacji Publicznej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.

6.

W razie śmierci lub odwołania Prezesa UTK, do czasu powołania jego następcy, funkcję

Prezesa UTK pełni wiceprezes UTK wskazany przez Prezesa Rady Ministrów.

7.

Prezes Rady Ministrów odwołuje wiceprezesa UTK na wniosek Prezesa UTK.

8.

W okresie roku od dnia zaprzestania pełnienia funkcji Prezesa UTK lub wiceprezesa

UTK odpowiedzialnego za regulację transportu kolejowego osoba ta nie może sprawować

żadnej funkcji, w tym świadczyć pracy lub usług na podstawie jakiegokolwiek tytułu

prawnego, w podmiotach podlegających regulacji na podstawie przepisów ustawy.

1.

Prezes UTK wykonuje swoje zadania przy pomocy Urzędu Transportu Kolejowego.

2.

W skład Urzędu Transportu Kolejowego wchodzą oddziały terenowe.

3.

Prezes Rady Ministrów nadaje, w drodze zarządzenia, statut określający organizację

Urzędu Transportu Kolejowego oraz siedziby oddziałów terenowych.

4.

Szczegółową organizację oraz podział zadań w Urzędzie Transportu Kolejowego określa

Prezes UTK w regulaminie organizacyjnym.

1.

Do zadań Prezesa UTK, w zakresie regulacji transportu kolejowego, należy

1)

nadzór nad sprawiedliwym i niedyskryminującym traktowaniem przez zarządców wszystkich

aplikantów w zakresie dostępu do infrastruktury kolejowej przez

a)

kontrolę poprawności opracowania oraz stosowania regulaminu, o którym mowa w art.

32,

b)

nadzór nad zawieraniem umów o przydzielenie zdolności przepustowej oraz o wykorzystanie

zdolności przepustowej,

c)

rozpatrywanie spraw dotyczących pasażerskich przewozów okazjonalnych,

d)

nadzór nad poprawnością ustalania i pobierania przez zarządcę opłat za udostępnianie

infrastruktury kolejowej;

2)

nadzór nad sprawiedliwym i niedyskryminującym traktowaniem przez operatorów obiektu

infrastruktury usługowej wszystkich przewoźników kolejowych w zakresie dostępu do

obiektu infrastruktury usługowej przez

a)

kontrolę poprawności opracowania oraz stosowania regulaminu, o którym mowa w art.

36f,

b)

nadzór nad zawieraniem umów z operatorami obiektu infrastruktury usługowej,

c)

nadzór nad poprawnością ustalania i pobierania przez operatora obiektu infrastruktury

usługowej opłat za korzystanie z obiektu infrastruktury usługowej;

3)

opiniowanie projektów planów transportowych w zakresie przewozów pasażerskich w transporcie

kolejowym;

4)

opiniowanie projektów umów o świadczenie usług publicznych;

5)

wydawanie decyzji dotyczących otwartego dostępu;

6)

nadzór nad przestrzeganiem przez zarządców, przewoźników kolejowych i operatorów obiektów

infrastruktury usługowej przepisów ustawy dotyczących rachunkowości i niezależności

zarządcy;

7)

pełnienie funkcji niezależnego organu wyznaczonego, o którym mowa w art. 5 ust. 7 zdanie drugie rozporządzenia (WE) nr 1370/2007 Parlamentu Europejskiego

i Rady z dnia 23 października 2007 r. dotyczącego usług publicznych w zakresie kolejowego

i drogowego transportu pasażerskiego oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr

1191/69 i (EWG) nr 1107/70

(Dz. Urz. UE L 315 z 03.12.2007, str. 1, z późn. zm.)

1a.

Do zadań Prezesa UTK, w zakresie nadzoru nad podmiotami, których działalność ma wpływ

na bezpieczeństwo ruchu kolejowego i bezpieczeństwo eksploatacji kolei, należy

1)

wydawanie, przedłużanie, aktualizacja, ograniczanie i cofanie jednolitych certyfikatów

bezpieczeństwa i autoryzacji bezpieczeństwa oraz prowadzenie i aktualizacja rejestrów

tych dokumentów;

1a)

wydawanie, przedłużanie, zmiana i cofanie świadectw bezpieczeństwa oraz prowadzenie

i aktualizacja rejestrów tych dokumentów;

1b)

przeprowadzanie egzaminu dla

a)

kandydatów na maszynistów ubiegających się o uzyskanie licencji maszynisty, zwanego

dalej „egzaminem na licencję maszynisty”,

b)

kandydatów na maszynistów ubiegających się o uzyskanie świadectwa maszynisty, zwanego

dalej „egzaminem na świadectwo maszynisty”;

2)

wydawanie, przedłużanie ważności, zawieszanie, przywracanie i cofanie licencji maszynisty,

aktualizacja danych zawartych w licencji maszynisty, wydawanie wtórników licencji

maszynisty oraz prowadzenie i aktualizacja rejestru tych dokumentów;

3)

pełnienie funkcji organu certyfikującego, o którym mowa w art. 2 lit. b rozporządzenia

wykonawczego Komisji (UE) 2019/779 z dnia 16 maja 2019 r. ustanawiającego szczegółowe

przepisy dotyczące systemu certyfikacji podmiotów odpowiedzialnych za utrzymanie pojazdów

zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/798 oraz uchylającego

rozporządzenie Komisji (UE) nr 445/2011 (Dz. Urz. UE L 139I z 27.05.2019, str. 360,

z późn. zm.)

3a)

przyznawanie, odmowa przyznania, cofanie, zawieszanie i zmiana zakresu uprawnień dla

jednostki organizacyjnej do wykonywania badań technicznych koniecznych do uzyskania

świadectw dopuszczenia do eksploatacji typu, stwierdzenia zgodności z typem oraz wydawania

certyfikatów zgodności typu i certyfikatów zgodności z typem, a także kontrola spełniania

przez jednostki organizacyjne uprawnione do wykonywania tych czynności wymagań określonych

w art. 22g ust. 2;

3b)

wyznaczanie i odmowa wyznaczenia podmiotu wnioskującego o wykonywanie zadań jednostki

wyznaczonej oraz cofanie, zawieszanie i zmiana zakresu wyznaczenia jednostek wyznaczonych;

4)

kontrola spełniania warunków lub wymagań zawartych w autoryzacjach bezpieczeństwa,

jednolitych certyfikatach bezpieczeństwa, świadectwach bezpieczeństwa oraz nadzorowanie

zgodności działania zarządców lub przewoźników kolejowych z przepisami Unii Europejskiej

i prawa krajowego w zakresie bezpieczeństwa transportu kolejowego;

5)

nadzór nad ośrodkami szkolenia maszynistów oraz kandydatów na maszynistów, zwanymi

dalej „ośrodkami szkolenia”, oraz podmiotami uprawnionymi do przeprowadzania badań

lekarskich i psychologicznych oraz orzekania w celu sprawdzenia spełnienia wymagań

zdrowotnych, fizycznych i psychicznych, niezbędnych do uzyskania licencji maszynisty

oraz świadectwa maszynisty, a także zachowania ich ważności;

5a)

prowadzenie i aktualizacja

a)

rejestru ośrodków szkolenia,

b)

listy podmiotów uprawnionych do przeprowadzania badań lekarskich i psychologicznych

oraz orzekania w celu sprawdzenia spełnienia wymagań zdrowotnych, fizycznych i psychicznych,

niezbędnych do uzyskania licencji maszynisty oraz świadectwa maszynisty, a także zachowania

ich ważności,

c)

krajowego rejestru maszynistów i prowadzących pojazdy kolejowe;

6)

kontrola spełniania przez zarządców, przewoźników kolejowych oraz użytkowników bocznic

kolejowych obowiązków w zakresie bezpieczeństwa transportu kolejowego, a w szczególności

a)

warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji, określonych w przepisach wydanych

na podstawie art. 17 ust. 7,

b)

warunków technicznych eksploatacji pojazdów kolejowych, określonych w przepisach wydanych

na podstawie art. 20, w tym ważności dokumentów, o których mowa w art. 24, i dokumentów,

które powinny znajdować się w pojeździe kolejowym będącym w ruchu, określonych w przepisach

wydanych na podstawie art. 25 ust. 1,

c)

warunków, jakie są obowiązani spełniać maszyniści, a także osoby zatrudnione na stanowiskach

bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego oraz prowadzeniem

określonych rodzajów pojazdów kolejowych, o których mowa w art. 22b ust. 1 i art.

22d ust. 1;

7)

nadzór nad zachowaniem bezpieczeństwa w transporcie kolejowym oraz prawidłowym utrzymaniem

i eksploatacją linii kolejowych, bocznic kolejowych oraz innych dróg kolejowych;

7a)

nadzór nad postępowaniami prowadzonymi przez komisję kolejową, o której mowa w art.

28m ust. 1;

7b)

monitorowanie kompetencji personelu kolejowego w celu zapewnienia bezpieczeństwa w

transporcie kolejowym;

8)

analiza raportów w sprawie bezpieczeństwa, o których mowa w art. 17ab ust. 1;

9)

monitorowanie, promowanie, wprowadzanie w życie oraz rozwijanie regulacji bezpieczeństwa,

łącznie z systemem krajowych zasad bezpieczeństwa;

10)

konsultowanie kierunków rozwoju ze wszystkimi podmiotami i zainteresowanymi stronami,

w tym z zarządcami, przewoźnikami kolejowymi, producentami, dostawcami usług utrzymania

oraz przedstawicielami personelu i użytkowników.

1b.

Do zadań Prezesa UTK w zakresie nadzoru nad przestrzeganiem praw pasażerów w transporcie

kolejowym należy nadzór nad przestrzeganiem

1)

przepisów rozporządzenia 2021/782/UE;

2)

zakazu stosowania bezprawnych praktyk naruszających zbiorowe interesy pasażerów w

transporcie kolejowym.

2.

Do zadań Prezesa UTK w zakresie spójności systemu kolejowego, w tym nadzoru nad rozwiązaniami

technicznymi, które mają wpływ na bezpieczeństwo ruchu kolejowego i bezpieczeństwo

systemu kolei Unii, należy

1)

wydawanie, odmowa wydania i cofanie zezwoleń na dopuszczenie do eksploatacji podsystemów

strukturalnych „infrastruktura”, „energia” i „sterowanie - urządzenia przytorowe”

znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

2)

wydawanie, odnawianie, zmiana i unieważnianie zezwoleń na wprowadzenie pojazdu kolejowego

do obrotu lub zezwoleń dla typu pojazdu, w przypadku gdy obszar użytkowania jest ograniczony

wyłącznie do terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

2a)

wydawanie tymczasowych zezwoleń na użytkowanie pojazdu kolejowego do celów testów

na sieci kolejowej, na której pojazd kolejowy ma być użytkowany;

2b)

kontrola na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zgodności składników interoperacyjności

z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei;

3)

wydawanie, odmowa wydania i cofanie świadectw dopuszczenia do eksploatacji typu oraz

prowadzenie i aktualizacja rejestru tych świadectw;

3a)

autoryzacja jednostek oceniających zgodność ubiegających się o notyfikację;

4)

prowadzenie spraw związanych z rozpatrywaniem wniosków o nadanie, zmianę lub wycofanie

identyfikatora literowego dysponenta (VKM

5)

kontrola przewozu koleją towarów niebezpiecznych;

6)

(uchylony)

7)

nadawanie i zmiana europejskich numerów pojazdom kolejowym (EVN), wyrejestrowywanie

pojazdów kolejowych oraz dokonywanie zmian pozostałych danych rejestrowych w europejskim

rejestrze pojazdów kolejowych (EVR);

7a)

prowadzenie i aktualizacja krajowego rejestru infrastruktury (RINF);

8)

prowadzenie spraw związanych z rozpatrywaniem wniosków o odstępstwa, przekazywanie

Komisji Europejskiej dokumentów niezbędnych do otrzymania odstępstw, o których mowa

w art. 25f;

9)

wydawanie decyzji stwierdzających, czy niezbędne jest uzyskanie nowego zezwolenia

na dopuszczenie do eksploatacji dla podsystemu strukturalnego po modernizacji.

3.

Obowiązek uzyskania świadectw, o których mowa w ust. 2 pkt 3, nie dotyczy urządzeń

technicznych podlegających przepisom o dozorze technicznym.

3a.

W celu realizacji zadań, o których mowa w ust. 1, Prezes UTK

1)

zbiera i analizuje informacje dotyczące rynku przewozów kolejowych, w tym

a)

monitoruje stan konkurencji na rynku przewozów kolejowych, w tym w zakresie przewozów

pasażerskich kolejami dużych prędkości, korzystając z konsultacji z organami regulacyjnymi

pozostałych państw członkowskich Unii Europejskiej, a w stosownych przypadkach z Komisją

Europejską, oraz zwracając się do nich o wszystkie niezbędne informacje,

b)

co najmniej raz na 2 lata przeprowadza konsultacje z zainteresowanymi organizacjami

reprezentującymi pasażerów i korzystających z usług kolejowych przewozów towarowych,

aby uzyskać ich opinie o rynku kolejowym;

2)

współdziała z właściwymi organami w zakresie

a)

przeciwdziałania stosowaniu praktyk monopolistycznych przez zarządców i aplikantów,

b)

koordynowania funkcjonowania rynku transportu kolejowego,

c)

przestrzegania praw pasażerów;

3)

może żądać od zarządców, powołanych przez zarządców wspólnych organów odpowiedzialnych

za udostępnianie infrastruktury kolejowej, operatorów obiektów infrastruktury usługowej,

przewoźników kolejowych i aplikantów udzielenia niezbędnych informacji dla celów regulacji

i monitorowania rynku transportu kolejowego, w szczególności w zakresie zapewnienia

niedyskryminującego traktowania aplikantów;

4)

może żądać od zarządców informowania o braku zdolności przepustowej w wyniku nieplanowanych

prac w zakresie utrzymania infrastruktury kolejowej;

5)

nadzoruje przebieg negocjacji między aplikantami a zarządcami dotyczących poziomu

opłat za dostęp do infrastruktury kolejowej, mając na względzie zapewnienie niedyskryminującego

traktowania aplikantów, jeżeli takie negocjacje są prowadzone;

6)

sprawuje nadzór nad zawarciem i monitoruje wykonanie umowy, o której mowa w art. 9mm

ust. 1.

3b.

Informacji, o których mowa w ust. 3a pkt 3 i 4, udziela się w terminie wskazanym przez

Prezesa UTK, nie krótszym niż 7 dni od dnia doręczenia żądania. Na uzasadniony wniosek

podmiotu, do którego zostało skierowane żądanie, Prezes UTK może przedłużyć termin

udzielenia informacji o 14 dni.

3c.

Prezes UTK rozpatruje skargi

1)

aplikantów dotyczące

a)

regulaminu sieci, o którym mowa w art. 32,

b)

dostępu do infrastruktury kolejowej, w tym przydzielania zdolności przepustowej,

c)

systemu pobierania opłat za udostępnianie infrastruktury kolejowej,

d)

prowadzenia ruchu kolejowego,

e)

planowanych i nieplanowanych prac w zakresie odnowienia lub utrzymania infrastruktury

kolejowej,

f)

naruszenia przepisów rozdziału 2aa;

2)

przewoźników kolejowych dotyczące dostępu do obiektów infrastruktury usługowej i sposobu

kalkulacji oraz systemu pobierania opłat za usługi świadczone w tych obiektach;

3)

w sprawach, o których mowa w art. 22b ust. 4;

4)

pasażerów w sprawie naruszenia praw pasażerów w transporcie kolejowym.

3d.

W przypadku skargi lub wszczętego z własnej inicjatywy postępowania w sprawie dotyczącej

udostępniania infrastruktury kolejowej lub pobierania opłat związanych z międzynarodową

trasą pociągu, Prezes UTK konsultuje się z organami regulacyjnymi wszystkich pozostałych

państw członkowskich Unii Europejskiej, przez które przebiega dana międzynarodowa

trasa pociągu, a w stosownych przypadkach z Komisją Europejską, oraz występuje do

nich o wszystkie konieczne informacje w celu ustalenia, czy wystąpiło naruszenie przepisów

w tym zakresie.

3e.

Prezes UTK, w stosownych przypadkach, w celu rozpatrzenia skargi, występuje o udzielenie

informacji niezbędnych do jej rozpatrzenia lub rozpoczyna konsultacje ze wszystkimi

właściwymi stronami.

4.

Prezes UTK jest uprawniony do kontroli przestrzegania przepisów i realizacji decyzji

oraz postanowień z zakresu kolejnictwa.

4a.

Prezes UTK jest uprawniony do przeprowadzania audytów lub inicjowania audytów zewnętrznych

u zarządców, operatorów obiektów infrastruktury usługowej oraz przewoźników kolejowych,

w celu sprawdzenia przestrzegania przepisów dotyczących rozdziału rachunkowości i

przejrzystości stosunków finansowych między tymi podmiotami.

4b.

W zakresie audytu, o którym mowa w ust. 4a, Prezes UTK jest upoważniony do zwracania

się do zarządców, operatorów obiektów infrastruktury usługowej oraz przewoźników kolejowych

lub innych podmiotów wykonujących lub integrujących różne rodzaje transportu kolejowego

lub zarządzanie infrastrukturą kolejową, o dostarczenie wszystkich lub części informacji,

w szczególności dotyczących

1)

zapewnienia oddzielnych rachunków zysków i strat oraz bilansów dla działalności w

zakresie przewozów towarowych, przewozów pasażerskich oraz zarządzania infrastrukturą

kolejową;

2)

źródeł i wykorzystania środków publicznych oraz środków z tytułu rekompensat;

3)

kategorii kosztów i zysków, w celu ustalenia, czy miało miejsce subsydiowanie skrośne

różnych działań;

4)

ustalania i pobierania opłat za korzystanie z infrastruktury kolejowej albo za dostęp

do obiektu infrastruktury usługowej i usług w nim świadczonych;

5)

wyników finansowych;

6)

metodyki stosowanej w celu alokacji kosztów do różnych działań;

7)

płatności wykonywanych przez podmiot, którego dotyczy audyt, w ramach grupy kapitałowej,

do której dany podmiot należy.

4c.

Uprawnienia, o których mowa w ust. 4a i 4b, przysługują Prezesowi UTK także w stosunku

do każdego z podmiotów wchodzących w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo.

4d.

Jeżeli na podstawie przekazanych informacji, o których mowa w ust. 4b, Prezes UTK

uzna, że zostały naruszone przepisy dotyczące pomocy publicznej, zawiadamia o tym

Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.

5.

(uchylony)

6.

(uchylony)

6a.

(uchylony)

7.

(uchylony)

7a.

(uchylony)

7b.

(uchylony)

7c.

Jeżeli Prezes UTK uzna, że obowiązujące specyfikacje europejskie nie spełniają zasadniczych

wymagań systemu kolei, informuje o tym Komisję Europejską.

7d.

Prezes UTK w ramach nadzoru nad podmiotami uprawnionymi do przeprowadzania badań lekarskich

i psychologicznych oraz orzekania w celu sprawdzenia spełnienia wymagań zdrowotnych,

fizycznych i psychicznych, niezbędnych do uzyskania licencji oraz świadectwa maszynisty,

a także zachowania ich ważności ma prawo

1)

wstępu do pomieszczeń podmiotu wykonującego badania lekarskie i psychologiczne;

2)

kontroli dokumentacji medycznej i psychologicznej związanej z wykonanymi badaniami

i orzekaniem;

3)

żądania ustnych i pisemnych wyjaśnień.

7e.

Czynności, o których mowa w ust. 7d, przeprowadza podmiot upoważniony przez Prezesa

UTK, spełniający wymagania, o których mowa w art. 22a ust. 6 i nie wpisany na listę,

o której mowa w art. 22a ust. 1 pkt 3.

7f.

Z przeprowadzonej kontroli, o której mowa w ust. 7d, sporządza się wystąpienie pokontrolne,

które zawiera opis stanu faktycznego, opis ewentualnych nieprawidłowości i wnioski

pokontrolne z określeniem terminu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.

7g.

Prezes UTK, w związku z zadaniami określonymi w ust. 1a i 2, może żądać pomocy technicznej

od zarządców, przewoźników kolejowych, jednostek notyfikowanych, jednostek organizacyjnych

wykonujących zadania, o których mowa w art. 22g ust. 1, oraz jednostek wyznaczonych.

8.

Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, tryb wykonywania kontroli przez Prezesa

UTK w ramach wykonywanego nadzoru, mając na uwadze skuteczność kontroli oraz właściwe

wykorzystanie jej wyników.

1.

Do postępowania przed Prezesem UTK stosuje się, z zastrzeżeniem art. 13ab i art. 13b

ust. 2 i 3, przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

2.

W przypadku gdy wniosek do Prezesa UTK jest składany w postaci elektronicznej, a do

wniosku należy dołączyć dokument, który wnioskodawca posiada jedynie w postaci papierowej,

do wniosku można dołączyć elektroniczną kopię tego dokumentu.

3.

W przypadku, o którym mowa w ust. 2

1)

wnioskodawca jest obowiązany do zachowania oryginału dokumentu w postaci papierowej,

na podstawie którego sporządzono elektroniczną kopię dokumentu, o którym mowa w ust.

2;

2)

Prezes UTK może wezwać wnioskodawcę do okazania oryginału w postaci papierowej w przypadku

wystąpienia wątpliwości związanych z otrzymaną elektroniczną kopią dokumentu.

1.

Prezes UTK, na wniosek lub z urzędu, może, w drodze postanowienia, w niezbędnym zakresie

ograniczyć prawo wglądu do materiału dowodowego załączonego do akt sprawy, jeżeli

udostępnienie tego materiału groziłoby ujawnieniem tajemnicy przedsiębiorstwa, jak

również innych tajemnic podlegających ochronie na podstawie przepisów odrębnych.

2.

Ograniczenie, o którym mowa w ust. 1, dotyczy również informacji uzyskanych od organów

regulacyjnych pozostałych państw członkowskich Unii Europejskiej oraz od Komisji Europejskiej

w ramach konsultacji, o których mowa w art. 13 ust. 3a pkt 1 lit. a, lub współpracy,

o której mowa w art. 15a.

3.

Na postanowienie wydane na podstawie ust. 1 przysługuje zażalenie.

4.

Wniosek o ograniczenie prawa wglądu do materiału dowodowego składa się wraz z uzasadnieniem

oraz wersją dokumentu niezawierającą informacji objętych ograniczeniem, o którym mowa

w ust. 1, ze stosowną adnotacją.

5.

Jeżeli wniosek nie spełnia wymagań określonych w ust. 4, Prezes UTK wzywa wnioskodawcę

do jego uzupełnienia w wyznaczonym terminie. W przypadku nieuzupełnienia wniosku w

wyznaczonym terminie wniosek pozostawia się bez rozpoznania.

6.

Stronom oraz podmiotom zainteresowanym udostępnia się materiał dowodowy niezawierający

informacji objętych ograniczeniem, o którym mowa w ust. 1, ze stosowną adnotacją.

1.

Sprawy dotyczące

1)

jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa,

2)

zezwoleń na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu lub zezwoleń dla typu pojazdu,

3)

zatwierdzania przewidywanych rozwiązań technicznych w zakresie urządzeń przytorowych

ERTMS

- są prowadzone za pośrednictwem punktu kompleksowej obsługi.

2.

Wnioski w sprawach, o których mowa w ust. 1, wraz z wymaganą dokumentacją, składa

wnioskodawca albo jego wyznaczony pełnomocnik. W przypadku pełnomocnika do wniosku

dołącza się kopię pełnomocnictwa upoważniającego do dokonywania, za pośrednictwem

punktu kompleksowej obsługi, wszystkich czynności związanych ze sprawą.

3.

Wnioski nie wymagają kwalifikowanego podpisu elektronicznego.

4.

Wymagana dokumentacja jest składana w postaci elektronicznej.

5.

W sprawach, o których mowa w ust. 1, wymiana korespondencji, w tym wzywanie do uzupełnienia

braków lub złożenia wyjaśnień, zawiadamianie i doręczanie, następuje za pośrednictwem

punktu kompleksowej obsługi.

6.

Wnioskodawca albo jego wyznaczony pełnomocnik mają prawo do zapoznania się z dokumentacją

sprawy, za pośrednictwem punktu kompleksowej obsługi, na każdym jej etapie. Prawo

to przysługuje także po zakończeniu sprawy w okresie archiwizacji jej dokumentacji.

7.

W przypadku spraw, o których mowa w ust. 1, termin na dokonanie określonych czynności

uznaje się za zachowany, jeżeli korespondencja została przekazana za pośrednictwem

punktu kompleksowej obsługi przed upływem wyznaczonego terminu.

8.

Decyzje w sprawach, o których mowa w ust. 1, doręcza się za pośrednictwem punktu kompleksowej

obsługi.

9.

Wnioskodawca w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w ust.

8, może wystąpić, za pośrednictwem punktu kompleksowej obsługi, z wnioskiem o ponowne

rozpatrzenie sprawy. Do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się przepisy

ust. 2-8.

10.

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy rozpatruje się w terminie 2 miesięcy od dnia

jego złożenia za pośrednictwem punktu kompleksowej obsługi.

11.

Do opinii wydawanych przez Prezesa UTK w sprawach, o których mowa w ust. 1, kierowanych

do Agencji, nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.

Prezes UTK jest administratorem danych osobowych w rozumieniu rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r.

w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w

sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne

rozporządzenie o ochronie danych)

(Dz. Urz. UE L 119 z 04.05.2016, str. 1, z późn. zm.)

1.

W przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów, decyzji lub postanowień z zakresu kolejnictwa

Prezes UTK wydaje decyzję określającą zakres naruszenia oraz termin usunięcia nieprawidłowości.

2.

Od decyzji wydanych przez Prezesa UTK rozstrzygających co do istoty w sprawach, o

których mowa w art. 29e ust. 3, art. 30d ust. 3, art. 33 ust. 15 oraz art. 66 ust.

1, 2, 2aa i 3, przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Ochrony

Konkurencji i Konsumentów, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji.

3.

Do postanowień wydanych przez Prezesa UTK w sprawach, o których mowa w art. 29e ust.

3, art. 30d ust. 3, art. 33 ust. 15 oraz art. 66 ust. 1-2aa i 3, na które służy zażalenie,

przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio, z tym że zażalenie wnosi się w terminie 7

dni od dnia doręczenia postanowienia.

4.

Postępowanie w sprawie odwołania od decyzji lub zażalenia na postanowienie Prezesa

UTK, o których mowa w ust. 2 i 3, toczy się według przepisów ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks

postępowania cywilnego

(Dz. U. z 2023 r. poz. 1550, z późn. zm. o postępowaniu w sprawach z zakresu regulacji transportu kolejowego.

1.

W zakresie regulacji transportu kolejowego Prezes UTK wydaje, na wniosek lub z urzędu,

decyzje, którym może w całości lub w części nadać rygor natychmiastowej wykonalności,

jeżeli wymaga tego interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. Odwołanie

wstrzymuje wykonanie decyzji jedynie w przypadku, gdy niezwłoczne jej wykonanie może

przynieść nieodwracalne lub wyraźnie nadmierne szkody wnoszącemu odwołanie.

2.

Wersje jawne decyzji dotyczących regulacji transportu kolejowego publikuje się w Dzienniku

Urzędowym Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego. Wersje jawne nie zawierają informacji

objętych tajemnicą przedsiębiorstwa lub stanowiących inną tajemnicę prawnie chronioną.

1.

Prezes UTK nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie nieprawidłowości w określonym terminie

w razie stwierdzenia naruszenia przepisów dotyczących obowiązków zarządców, przewoźników

kolejowych oraz użytkowników bocznic kolejowych w zakresie bezpieczeństwa transportu

kolejowego, w szczególności

1)

zasad prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji, o których mowa w art. 17 ust. 7;

2)

warunków technicznych eksploatacji pojazdów kolejowych, o których mowa w art. 20,

w tym ważności dokumentów, o których mowa w art. 24, i dokumentów, które powinny znajdować

się w pojeździe kolejowym będącym w ruchu, o których mowa w art. 25;

3)

warunków, jakie są obowiązani spełniać maszyniści, a także osoby zatrudnione na stanowiskach

bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego oraz prowadzeniem

określonych rodzajów pojazdów kolejowych, o których mowa w art. 22-22d.

4)

(uchylony)

2.

Prezes UTK, w drodze decyzji

1)

niezwłocznie po stwierdzeniu, że dalsza eksploatacja infrastruktury kolejowej wiąże

się z istotnym ryzykiem dla bezpieczeństwa ruchu kolejowego lub bezpieczeństwa przewozu

osób lub rzeczy, wstrzymuje ruch kolejowy lub wprowadza jego ograniczenia na drodze

kolejowej, której dotyczy ryzyko;

2)

wyłącza z eksploatacji pojazd kolejowy lub ogranicza jego eksploatację, w przypadku

gdy

a)

nie został on dopuszczony do eksploatacji zgodnie z przepisami ustawy lub

b)

jego dalsza eksploatacja wiąże się z istotnym ryzykiem dla bezpieczeństwa ruchu kolejowego

lub bezpieczeństwa przewozu osób lub rzeczy.

2a.

Jeżeli Prezes UTK, w wyniku przeprowadzonych działań nadzorczych prowadzonych zgodnie

z załącznikiem I do rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2018/761 z dnia 16 lutego

2018 r. ustanawiającego wspólne metody oceny bezpieczeństwa w odniesieniu do nadzoru

sprawowanego przez krajowe organy ds. bezpieczeństwa po wydaniu jednolitego certyfikatu

bezpieczeństwa lub autoryzacji w zakresie bezpieczeństwa na podstawie dyrektywy Parlamentu

Europejskiego i Rady (UE) 2016/798 i uchylającego rozporządzenie Komisji (UE) nr 1077/2012

(Dz. Urz. UE L 129 z 25.05.2018, str. 16, z późn. zm.)

2b.

Prezes UTK informuje Agencję o wprowadzeniu tymczasowych środków bezpieczeństwa wobec

przewoźnika kolejowego posiadającego jednolity certyfikat bezpieczeństwa wydany przez

Agencję, w terminie 7 dni od dnia ich wprowadzenia. Do informacji Prezes UTK dołącza

materiały dowodowe uzasadniające swoją decyzję.

2c.

W przypadku gdy Agencja zwróci się do Prezesa UTK o wycofanie lub modyfikację wprowadzonego

tymczasowego środka bezpieczeństwa, Agencja i Prezes UTK współpracują w celu wypracowania

rozwiązania możliwego do zaakceptowania przez obie strony.

2d.

W uzasadnionych przypadkach do współpracy, o której mowa w ust. 2c, włącza się przewoźnika

kolejowego.

2e.

Jeżeli Agencja i Prezes UTK nie dojdą do porozumienia w przypadku, o którym mowa w

ust. 2c, decyzja Prezesa UTK o wprowadzeniu tymczasowych środków bezpieczeństwa pozostaje

w mocy.

3.

Decyzjom, o których mowa w ust. 2 i 2a, Prezes UTK nadaje rygor natychmiastowej wykonalności.

4.

(uchylony)

5.

(uchylony)

6.

(uchylony)

7.

(uchylony)

1.

(uchylony)

2.

(uchylony)

3.

(uchylony)

4.

(uchylony)

5.

Do skargi, o której mowa w art. 13 ust. 3c pkt 4, pasażer powinien dołączyć następujące

dokumenty

1)

kopię skargi lub reklamacji skierowanej do przewoźnika kolejowego, operatora stacji

pasażerskiej, zarządzającego peronem, sprzedawcy biletów, organizatora turystyki lub

przedsiębiorcy ułatwiającego nabywanie powiązanych usług turystycznych w rozumieniu

przepisów ustawy z dnia 24 listopada 2017 r. o imprezach turystycznych i powiązanych usługach

turystycznych

(Dz. U. z 2023 r. poz. 2211);

2)

odpowiedź podmiotu, o którym mowa w pkt 1, na skargę lub reklamację, jeżeli została

udzielona;

3)

bilet na daną trasę, a w przypadku biletu elektronicznego - dane umożliwiające identyfikację

warunków zawartej umowy przewozu, w szczególności numer biletu, datę i godziny przewozu

oraz rodzaj pociągu, lub potwierdzenie rezerwacji;

4)

inne istotne dokumenty potwierdzające naruszenie prawa pasażerów w ruchu kolejowym.

5a.

Do skargi pasażer może dołączyć wniosek o wszczęcie postępowania przed Rzecznikiem,

o którym mowa w art. 16a, w zakresie i trybie określonych w rozdziale 3a. W takim

przypadku Prezes UTK przekazuje Rzecznikowi, o którym mowa w art. 16a, dokumentację

sprawy w zakresie niezbędnym do rozpoznania wniosku.

6.

(uchylony)

1.

W przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów z zakresu kolejnictwa przez przewoźnika

kolejowego, zarządcę, użytkownika bocznicy kolejowej, przedsiębiorcę zarządzającego

infrastrukturą i wykonującego przewozy w metrze, producenta albo jego upoważnionego

przedstawiciela, jednostkę notyfikowaną, podmiot odpowiedzialny za utrzymanie, wykonawcę

modernizacji, importera, inwestora lub dysponenta, Prezes UTK może wystosować do tego

podmiotu pisemne ostrzeżenie.

2.

Ostrzeżenie, o którym mowa w ust. 1, zawiera

1)

opis oraz charakter naruszenia;

2)

wskazanie przepisu, który został naruszony;

3)

termin na udzielenie odpowiedzi o działaniach podjętych lub planowanych do podjęcia

w celu usunięcia stwierdzonego naruszenia, wraz z ich harmonogramem.

3.

Podmiot, o którym mowa w ust. 1, do którego Prezes UTK wystosował ostrzeżenie, jest

obowiązany udzielić odpowiedzi o działaniach podjętych lub planowanych do podjęcia

w celu usunięcia stwierdzonego naruszenia, wraz z ich harmonogramem, we wskazanym

w ostrzeżeniu terminie.

1.

Zakazane jest stosowanie bezprawnych praktyk naruszających zbiorowe interesy pasażerów

w transporcie kolejowym, w szczególności naruszających przepisy ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. - Prawo przewozowe

(Dz. U. z 2020 r. poz. 8 oraz z 2023 r. poz. 1720) w zakresie wymogu podawania do publicznej wiadomości rozkładu jazdy dla przewozu

osób, taryf i cenników, wykonywania umowy przewozu z uwzględnieniem obowiązku zapewnienia

podróżnym odpowiednich warunków bezpieczeństwa i higieny oraz użycia środków transportowych

odpowiednich do danego przewozu.

2.

(uchylony)

3.

Przepis ust. 1 nie narusza przepisów rozporządzenia 2021/782/UE.

1.

Prezes UTK i pisemnie upoważnione przez niego osoby

1)

mają prawo wstępu na obszar kolejowy i na bocznice kolejowe oraz do pomieszczeń związanych

z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego oraz do pojazdów kolejowych wraz

z prawem przejazdu w pociągach i pojazdach kolejowych;

2)

mogą żądać pisemnych i ustnych wyjaśnień, okazywania dokumentów, udzielania informacji

oraz udostępniania wszelkich danych związanych z przedmiotem kontroli;

3)

mają prawo, w ramach kontroli wyrobów udostępnionych na rynku lub wprowadzonych do

obrotu przeprowadzać kontrolę zgodnie z przepisami

a)

rozdziału 7 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru

rynku - w przypadku kontroli, o których mowa w art. 10 ust. 3a.

b)

(uchylona)

1a.

Czynności, które wiążą się z wykorzystaniem uprawnień, o których mowa w ust. 1 pkt

1 i 2, odbywają się w trybie kontroli, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie

art. 13 ust. 8.

1b.

Uprawnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, przysługują także pracownikom Agencji

w związku z wykonywaniem zadań, o których mowa w art. 14 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/796 z dnia 11 maja

2016 r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej i uchylenia rozporządzenia (WE)

nr 881/2004.

2.

Do kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy stosuje się przepisy rozdziału 5 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców

(Dz. U. z 2024 r. poz. 236).

3.

Wystąpienie z żądaniem, o którym mowa w art. 18 ust. 1 rozporządzenia 2016/679 przez

osobę, której dane dotyczą, nie wpływa na przebieg kontroli prowadzonych przez Prezesa

UTK ani na uprawnienie tego organu do nałożenia kary.

1.

W zakresie regulacji transportu kolejowego Prezes UTK współpracuje z organami regulacyjnymi

z innych państw członkowskich Unii Europejskiej, w tym w ramach sieci powołanej na

podstawie art. 57 ust. 1 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/34/UE z dnia 21 listopada

2012 r. w sprawie utworzenia jednolitego europejskiego obszaru kolejowego

(Dz. Urz. UE L 343 z 14.12.2012, str. 32), w szczególności w zakresie

1)

wymiany informacji o swojej działalności i praktyce podejmowania decyzji, w szczególności

w kwestii stosowania przepisów prawa Unii Europejskiej z zakresu kolejnictwa;

2)

zadań dotyczących monitorowania rynku transportu kolejowego oraz rozpatrywania skarg

i prowadzenia postępowań;

3)

koordynacji procedur podejmowanych decyzji;

4)

spraw związanych z międzynarodowymi przewozami kolejowymi;

5)

opracowania wspólnych zasad i praktyk dotyczących rozstrzyganych spraw;

6)

przeglądu decyzji i praktyk organizacji zrzeszających zarządców;

7)

przekazywania informacji uzyskanych dla celów regulacji, kontroli i monitorowania

rynku transportu kolejowego.

2.

Prezes UTK przekazuje organom regulacyjnym z innych państw członkowskich Unii Europejskiej

informacje, o które wnioskują, z zastrzeżeniem możliwości wykorzystania ich wyłącznie

w celu rozpatrzenia skargi lub prowadzenia postępowania, o którym mowa w art. 13 ust.

3d.

3.

Prezes UTK, w przypadku otrzymania skargi lub wszczęcia sprawy z urzędu, w przypadku

gdy sprawa dotyczy również organu regulacyjnego z innego państwa członkowskiego Unii

Europejskiej, przekazuje mu odpowiednie informacje w celu podjęcia przez ten organ

działań dotyczących zainteresowanych stron.

4.

Prezes UTK może wystąpić do Komisji Europejskiej o uczestniczenie w działaniach dotyczących

tras pociągów międzynarodowych w celu ułatwienia współpracy właściwych organów regulacyjnych.

5.

W przypadku prowadzenia przez Prezesa UTK postępowań dotyczących międzynarodowych

przewozów kolejowych, w których konieczne jest wydanie decyzji również przez organ

regulacyjny z innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, Prezes UTK współpracuje

z tym organem, w szczególności występuje do niego o przekazanie informacji niezbędnych

do wydania decyzji rozstrzygającej daną sprawę.

1.

W zakresie bezpieczeństwa, interoperacyjności i nadzoru Prezes UTK współpracuje z

krajowymi organami do spraw bezpieczeństwa z innych państw członkowskich Unii Europejskiej,

w szczególności w zakresie

1)

koordynowania działań nadzorczych dotyczących przewoźnika kolejowego posiadającego

obszar działalności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz na terytorium innych

państw członkowskich Unii Europejskiej w celu wyeliminowania nakładania się działań

nadzorczych przy jednoczesnym zapewnieniu wystarczającego zakresu nadzoru;

2)

wymiany informacji dotyczących przewoźników kolejowych, o których mowa w pkt 1, w

szczególności w odniesieniu do znanych ryzyk, stosowania środków ich kontroli, podejmowanych

działań nadzorczych, a także osiąganych wyników w zakresie bezpieczeństwa;

3)

wydawania, przedłużania, aktualizacji, ograniczania i cofania autoryzacji bezpieczeństwa

w odniesieniu do infrastruktury transgranicznej oraz koordynowania działań nadzorczych

w ramach zapewnienia zgodności podsystemów „infrastruktura”, „energia” i „sterowanie

- urządzenia przytorowe” z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei;

4)

oceny wniosków o wydanie jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa w zakresie możliwości

prowadzenia ruchu do stacji granicznych położonych w sąsiednich państwach członkowskich

Unii Europejskiej;

5)

harmonizacji zasad podejmowania decyzji.

2.

Prezes UTK może opracować z krajowymi organami do spraw bezpieczeństwa z innych państw

członkowskich Unii Europejskiej wspólny plan nadzoru, aby zapewnić okresowe przeprowadzanie

kontroli, z uwzględnieniem rodzaju i zakresu działalności w każdym państwie członkowskim,

którego to dotyczy.

3.

Prezes UTK może zawierać z krajowymi organami do spraw bezpieczeństwa z innych państw

członkowskich Unii Europejskiej porozumienia określające zasady współpracy, o której

mowa w ust. 1 i 2.

4.

Prezes UTK bierze udział w pracach sieci krajowych organów do spraw bezpieczeństwa,

o której mowa w art. 38 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/796 z dnia 11 maja

2016 r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej i uchylenia rozporządzenia (WE)

nr 881/2004.

1.

Prezes UTK współpracuje z Agencją w szczególności w zakresie

1)

wydawania, przedłużania, aktualizacji, ograniczania i cofania jednolitych certyfikatów

bezpieczeństwa;

2)

wydawania, odnawiania, zmiany i unieważniania zezwoleń na wprowadzenie pojazdu kolejowego

do obrotu lub zezwoleń dla typu pojazdu;

3)

zatwierdzenia przewidywanych rozwiązań technicznych w zakresie urządzeń przytorowych

ERTMS;

4)

wymiany informacji z nadzoru nad przewoźnikami kolejowymi posiadającymi jednolity

certyfikat bezpieczeństwa wydany przez Agencję;

5)

monitorowania rozwoju bezpieczeństwa kolei;

6)

koordynowania działań nadzorczych dotyczących przewoźnika kolejowego posiadającego

obszar działalności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz na terytorium innych

państw członkowskich Unii Europejskiej.

2.

Prezes UTK zawiera z Agencją porozumienie, o którym mowa w art. 76 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/796 z dnia 11 maja

2016 r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej i uchylenia rozporządzenia (WE)

nr 881/2004.

1.

Prezes UTK publikuje w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Transportu Kolejowego

corocznie, do dnia 31 lipca, sprawozdanie z funkcjonowania rynku transportu kolejowego

za rok poprzedni.

2.

Prezes UTK publikuje w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Transportu Kolejowego

corocznie, do dnia 31 sierpnia, sprawozdanie ze stanu bezpieczeństwa ruchu kolejowego

za rok poprzedni.

3.

Prezes UTK przekazuje Komisji Europejskiej dane, o których mowa w art. 3 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2015/1100 z dnia 7 lipca 2015 r.

w sprawie obowiązków sprawozdawczych państw członkowskich w ramach monitorowania rynku

kolejowego

(Dz. Urz. UE L 181 z 09.07.2015, str. 1).

1.

Za czynności wykonywane przez Prezesa UTK w sprawach, o których mowa w art. 13 ust.

1a pkt 1-3, 3b i 5 oraz ust. 2 pkt 1-3a, 7 i 8, pobiera się opłaty.

2.

Wysokość opłat, o których mowa w ust. 1, z tytułu

1)

złożenia wniosku w sprawach dotyczących

a)

autoryzacji bezpieczeństwa, jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa, świadectwa bezpieczeństwa,

certyfikatu podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) oraz

certyfikatu w zakresie funkcji utrzymania, o których mowa w art. 23j ust. 3 pkt 2-4

- nie może być wyższa niż 20 000 złotych,

b)

autoryzacji bezpieczeństwa lub jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa, w której potwierdzono

także zgodność z załącznikiem II do rozporządzenia (UE) nr 2019/779 - nie może być

wyższa niż 40 000 złotych,

c)

świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu - nie może być wyższa niż 20 000 złotych,

d)

licencji maszynisty oraz wtórników licencji maszynisty - nie może być wyższa niż 150

złotych,

e)

zezwoleń na dopuszczenie do eksploatacji podsystemów strukturalnych „infrastruktura”,

„energia” i „sterowanie - urządzenia przytorowe”, zezwoleń na wprowadzenie pojazdu

kolejowego do obrotu lub zezwoleń dla typu pojazdu oraz tymczasowych zezwoleń na użytkowanie

pojazdu kolejowego do celów testów na sieci kolejowej, na której pojazd kolejowy ma

być użytkowany - nie może być wyższa niż 15 000 złotych,

f)

europejskiego numeru pojazdu kolejowego (EVN) - nie może być wyższa niż 100 złotych,

g)

wydania decyzji, o których mowa w art. 25f ust. 6 - nie może być wyższa niż 10 000

złotych,

h)

autoryzacji jednostki oceniającej zgodność ubiegającej się o notyfikację, wyznaczania

podmiotu wnioskującego o wykonywanie zadań jednostki wyznaczonej oraz rozszerzania

zakresu uprawnień jednostki wyznaczonej - nie może być wyższa niż 10 000 złotych,

i)

przeprowadzania egzaminu na licencję maszynisty albo egzaminu na świadectwo maszynisty

- nie może być wyższa niż równowartość 20 % przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia

w pierwszym kwartale roku poprzedniego, ogłaszanego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej

Polskiej „Monitor Polski” przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie

art. 20 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu

Ubezpieczeń Społecznych

(Dz. U. z 2023 r. poz. 1251, 1429 i 1672);

2)

nadzoru nad

a)

ośrodkami szkolenia,

b)

podmiotami uprawnionymi do przeprowadzania badań lekarskich i psychologicznych oraz

orzekania w celu sprawdzenia spełnienia wymagań zdrowotnych, fizycznych i psychicznych,

niezbędnych do uzyskania licencji maszynisty oraz świadectwa maszynisty, a także zachowania

ich ważności

- nie może być wyższa niż 10 000 złotych.

3.

Minister właściwy do spraw transportu w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw

finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe czynności dla danego

rodzaju sprawy, za które są pobierane opłaty, o których mowa w ust. 1, wysokość tych

opłat, a także sposób ich uiszczania i pobierania, uwzględniając średni nakład pracy

przy wykonywaniu szczegółowych czynności dla danego rodzaju sprawy, konieczność jednolitego

postępowania przy pobieraniu i uiszczaniu opłat i zachowanie konkurencyjności transportu

kolejowego.

4.

Koszty czynności Prezesa UTK, o których mowa w art. 18ba ust. 1, art. 23b ust. 6,

oraz koszt wydania opinii, o której mowa w art. 25ea ust. 3 pkt 4, są refundowane

przez Agencję według zasad określonych w porozumieniu, o którym mowa w art. 76 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/796 z dnia 11 maja

2016 r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej i uchylenia rozporządzenia (WE)

nr 881/2004.

5.

Wpływy z tytułu opłat, o których mowa w ust. 1, oraz refundacji, o której mowa w ust.

4, stanowią dochód budżetu państwa.

Przy Prezesie UTK działa Rzecznik Praw Pasażera Kolei, zwany dalej „Rzecznikiem”,

prowadzący postępowania w sprawie pozasądowego rozwiązywania sporów w sprawach dotyczących

zobowiązań umownych, w tym sprzedawcy biletów lub operatora turystycznego, wobec pasażera,

wynikających z umów przewozu osób, rzeczy lub zwierząt w transporcie kolejowym oraz

w sprawach dotyczących usług świadczonych na rzecz pasażerów przez przewoźnika kolejowego,

zarządcę infrastruktury kolejowej, właściciela dworca bądź zarządzającego dworcem,

zwanych dalej „sporami pasażerskimi”.

1.

W zakresie nieuregulowanym w niniejszym rozdziale stosuje się przepisy ustawy z dnia 23 września 2016 r. o pozasądowym rozwiązywaniu sporów konsumenckich

(Dz. U. poz. 1823), z tym że spór może być prowadzony między przedsiębiorcami.

2.

Prowadząc postępowanie, Rzecznik przedstawia stronom propozycję rozwiązania sporu

pasażerskiego.

3.

Strony w terminie 7 dni od dnia przedstawienia propozycji rozwiązania sporu pasażerskiego

obowiązane są do podjęcia decyzji co do wyrażenia zgody na przedstawioną propozycję

rozwiązania sporu lub zastosowanie się do niej.

Rzecznik jest podmiotem uprawnionym do prowadzenia postępowania w sprawie pozasądowego

rozwiązywania sporów konsumenckich w rozumieniu ustawy z dnia 23 września 2016 r. o pozasądowym rozwiązywaniu sporów konsumenckich.

1.

Rzecznika powołuje Prezes UTK na pięcioletnią kadencję spośród osób, które

1)

korzystają z pełni praw publicznych;

2)

nie były skazane prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo

skarbowe ani nie orzeczono wobec nich zakazu zajmowania kierowniczych stanowisk lub

pełnienia funkcji związanych ze szczególną odpowiedzialnością w organach państwa;

3)

posiadają tytuł zawodowy magistra lub równorzędny;

4)

znają co najmniej jeden język obcy spośród języków roboczych Unii Europejskiej;

5)

cieszą się nieposzlakowaną opinią;

6)

nie są członkami partii politycznych.

2.

Obsługę organizacyjną Rzecznika zapewnia Urząd Transportu Kolejowego.

3.

Rzecznik nie może

1)

być członkiem zarządów, rad nadzorczych lub komisji rewizyjnych podmiotów, o których

mowa w art. 16a;

2)

być zatrudniony lub wykonywać innych zajęć w podmiotach, o których mowa w art. 16a,

które mogłyby wywoływać podejrzenie o jego stronniczość lub interesowność;

3)

posiadać w podmiotach, o których mowa w art. 16a, więcej niż 10 % akcji lub udziałów

przedstawiających więcej niż 10 % kapitału zakładowego - w każdym z tych podmiotów.

4.

Prezes UTK odwołuje Rzecznika przed upływem kadencji, na którą został powołany, w

przypadku

1)

rażącego naruszenia prawa przy wykonywaniu swojej funkcji;

2)

choroby trwale uniemożliwiającej wykonywanie zadań;

3)

utraty kwalifikacji albo niespełniania warunków, o których mowa w ust. 1 i 3;

4)

złożenia rezygnacji.

5.

Po upływie kadencji Rzecznik pełni swoją funkcję do czasu powołania następcy.

1.

Postępowanie przed Rzecznikiem wszczyna się na wniosek pasażera.

2.

Warunkiem wystąpienia z wnioskiem o wszczęcie postępowania przed Rzecznikiem jest

podjęcie przez pasażera próby kontaktu z przewoźnikiem kolejowym, zarządcą infrastruktury

kolejowej, właścicielem dworca bądź zarządzającym dworcem, sprzedawcą biletów lub

operatorem turystycznym i bezpośredniego rozwiązania sporu pasażerskiego, w tym na

drodze postępowania reklamacyjnego.

3.

Wniosek o wszczęcie postępowania przed Rzecznikiem zawiera co najmniej elementy określone

w art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 23 września 2016 r. o pozasądowym rozwiązywaniu sporów

konsumenckich, z tym że wnioskodawca może wnosić o przedstawienie stronom propozycji rozwiązania

sporu.

4.

Do wniosku o wszczęcie postępowania przed Rzecznikiem dołącza się opis okoliczności

sprawy, informacje na temat dotychczasowego przebiegu sporu pasażerskiego oraz kopie

posiadanych przez wnioskodawcę dokumentów potwierdzających informacje zawarte we wniosku.

5.

Postępowanie przed Rzecznikiem jest dla pasażera wolne od opłat.

6.

Rzecznik odmawia rozpatrzenia sporu pasażerskiego w przypadku, gdy

1)

przedmiot sporu pasażerskiego wykracza poza kategorie sporów objęte właściwością Rzecznika;

2)

wnioskodawca nie podjął przed złożeniem wniosku o wszczęcie postępowania próby kontaktu

z drugą stroną i bezpośredniego rozwiązania sporu pasażerskiego;

3)

spór pasażerski jest błahy lub wniosek o wszczęcie postępowania przed Rzecznikiem

spowoduje uciążliwości dla drugiej strony;

4)

sprawa o to samo roszczenie między tymi samymi stronami jest w toku albo została już

rozpatrzona przez Rzecznika, inny właściwy podmiot albo sąd;

5)

wartość przedmiotu sporu pasażerskiego jest wyższa albo niższa od progów finansowych

określonych w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art. 16g;

6)

wnioskodawca złożył wniosek o wszczęcie postępowania po upływie roku od dnia, w którym

podjął próbę kontaktu z drugą stroną i bezpośredniego rozwiązania sporu pasażerskiego;

7)

rozpatrzenie sporu pasażerskiego spowodowałoby poważne zakłócenie działania Rzecznika.

1.

Rzecznik wykonuje swoje zadania przy pomocy zespołu.

2.

Rzecznik pisemnie upoważnia członka zespołu, o którym mowa w ust. 1, do prowadzenia

postępowań w sprawie pozasądowego rozwiązywania sporów pasażerskich. Upoważniony członek

zespołu jest osobą prowadzącą postępowanie w rozumieniu ustawy z dnia 23 września 2016 r. o pozasądowym rozwiązywaniu sporów konsumenckich. Upoważnienie udzielane jest na czas określony.

3.

Rzecznik cofa upoważnienie członkowi zespołu, o którym mowa w ust. 1, przed upływem

okresu, na jaki zostało udzielone, w przypadku

1)

rażącego naruszenia prawa przy wykonywaniu funkcji;

2)

skazania prawomocnym wyrokiem za popełnione umyślnie przestępstwo lub przestępstwo

skarbowe;

3)

choroby trwale uniemożliwiającej wykonywanie zadań;

4)

złożenia rezygnacji.

Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia

1)

organizację instytucji Rzecznika,

2)

sposób i formy prowadzenia postępowania w sprawie pozasądowego rozwiązywania sporów

pasażerskich, w tym sposób wnoszenia wniosków o wszczęcie postępowania oraz wymiany

informacji między stronami postępowania za pomocą środków komunikacji elektronicznej

lub przesyłką pocztową,

3)

szczegółową treść wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie pozasądowego rozwiązywania

sporów pasażerskich i niezbędne dokumenty, które należy dołączyć do wniosku,

4)

wysokość progów finansowych wartości przedmiotu sporu, których przekroczenie uprawnia

Rzecznika do odmowy rozpatrzenia sporu pasażerskiego,

5)

szczegółowe kwalifikacje osób prowadzących postępowania w sprawie pozasądowego rozwiązywania

sporów pasażerskich oraz minimalny czas, na jaki jest udzielane upoważnienie

- mając na uwadze konieczność zapewnienia łatwego dostępu do postępowania, sprawnego

rozwiązywania sporów oraz bezstronnego i niezależnego prowadzenia postępowania.

1.

Zarządcy, przewoźnicy kolejowi, użytkownicy bocznic kolejowych oraz przedsiębiorcy

zarządzający infrastrukturą i wykonujący przewozy w metrze są obowiązani spełniać

warunki techniczne i organizacyjne zapewniające

1)

bezpieczne prowadzenie ruchu kolejowego;

2)

bezpieczną eksploatację pojazdów kolejowych;

3)

ochronę przeciwpożarową i ochronę środowiska.

1a.

(uchylony)

1b.

Zarządcy, przewoźnicy kolejowi, użytkownicy bocznic kolejowych oraz przedsiębiorcy

zarządzający infrastrukturą i wykonujący przewozy w metrze są obowiązani w zakresie

określonym w ustawie do opracowania przepisów wewnętrznych w celu spełnienia warunków,

o których mowa w ust. 1.

1ba.

Zarządcy i przewoźnicy kolejowi zapewniają zachowanie bezpieczeństwa oraz dążą do

stałej jego poprawy w systemie kolei Unii, uwzględniając przy tym rozwój prawa unijnego,

przepisów międzynarodowych, postęp techniczny i naukowy oraz nadzór nad ryzykiem związanym

z prowadzoną działalnością, w szczególności przez

1)

wdrażanie metod wyceny i oceny ryzyka, zgodnie z przepisami rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 402/2013 z dnia 30 kwietnia 2013 r. w

sprawie wspólnej metody oceny bezpieczeństwa w zakresie wyceny i oceny ryzyka i uchylającego

rozporządzenie (WE) nr 352/2009

(Dz. Urz. UE L 121 z 03.05.2013, str. 8, z późn. zm.)

2)

przestrzeganie przepisów Unii Europejskiej i krajowych z zakresu bezpieczeństwa kolei;

3)

ustanowienie i stosowanie systemu zarządzania bezpieczeństwem;

4)

stosowanie systemowego podejścia do rozwoju i poprawy bezpieczeństwa;

5)

priorytetowe traktowanie zapobiegania wypadkom;

6)

zobowiązanie, aby podmioty, o których mowa w ust. 1bb, mające wpływ na bezpieczeństwo

kolei, wdrażały niezbędne środki kontroli ryzyka oraz stosowały wspólne metody oceny

bezpieczeństwa (CSM) w zakresie monitorowania;

7)

podejmowanie środków naprawczych, w przypadku wykrycia lub powzięcia informacji o

zagrożeniu bezpieczeństwa związanym z wadami i niezgodnością konstrukcji z przepisami

lub wadliwym funkcjonowaniem sprzętu technicznego, w tym dotyczących podsystemów strukturalnych,

mających na celu wyeliminowanie wykrytych zagrożeń bezpieczeństwa, oraz informowanie

o tych zagrożeniach wszystkie zainteresowane podmioty.

1bb.

Producenci, podmioty odpowiedzialne za utrzymanie, dostawcy usług, materiałów i części,

dysponenci, podmioty zamawiające, nadawcy, odbiorcy, załadowcy, wyładowcy, napełniający,

opróżniający i przewoźnicy kolejowi są obowiązani do

1)

wdrażania niezbędnych środków kontroli ryzyka, w odpowiednich przypadkach przy wzajemnej

współpracy oraz przy współpracy z innymi podmiotami;

2)

zapewnienia, że dostarczone przez nich: podsystemy, akcesoria, sprzęt i usługi są

zgodne z wymogami i warunkami użytkowania określonymi w zamówieniach oraz mogą być

bezpiecznie użytkowane;

3)

podejmowania środków naprawczych, w przypadku wykrycia lub powzięcia informacji o

zagrożeniu bezpieczeństwa związanym z wadami i niezgodnością konstrukcji z przepisami

lub wadliwym funkcjonowaniem sprzętu technicznego, w tym dotyczących podsystemów strukturalnych,

mających na celu wyeliminowanie wykrytych zagrożeń;

4)

informowania o zagrożeniu bezpieczeństwa, o którym mowa w pkt 3, inne zainteresowane

podmioty.

1c.

W przypadku istotnego ryzyka dla bezpieczeństwa ruchu kolejowego lub bezpieczeństwa

przewozu osób lub rzeczy zarządca obowiązany jest podjąć działania zmniejszające to

ryzyko, włącznie ze wstrzymaniem lub ograniczeniem ruchu kolejowego.

1d.

Ruch pociągów dopuszcza się wyłącznie na liniach kolejowych.

1e.

W przypadku wymiany wagonów między przewoźnikami kolejowymi każdy uczestniczący w

wymianie podmiot przekazuje informacje mające związek z bezpieczną eksploatacją wagonów,

w tym dotyczące stanu i historii utrzymania danego wagonu, oraz elementy dokumentacji

dotyczące utrzymania, informacje identyfikujące operacje załadunku i listy przewozowe.

2.

(uchylony)

3.

(uchylony)

4.

(uchylony)

5.

(uchylony)

6.

(uchylony)

7.

Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia, ogólne warunki

prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji, uwzględniając obowiązek opracowania przez

zarządców, przewoźników kolejowych i użytkowników bocznic kolejowych szczegółowych

przepisów wewnętrznych w tym zakresie.

1.

Zarządcy i przewoźnicy kolejowi tworzą i stosują systemy zarządzania bezpieczeństwem

w celu zapewnienia, że system kolei Unii zdolny spełniać wspólne cele bezpieczeństwa

(CST) jest zgodny z wymaganiami dotyczącymi bezpieczeństwa ustanowionymi w technicznych

specyfikacjach interoperacyjności, zwanych dalej „TSI”, przy stosowaniu wspólnych

metod oceny bezpieczeństwa (CSM), przepisów krajowych w zakresie bezpieczeństwa i

interoperacyjności.

2.

Zarządcy i przewoźnicy kolejowi tworzą udokumentowane systemy zarządzania bezpieczeństwem,

które

1)

spełniają określone w ust. 1 wymagania dostosowane do rodzaju, zakresu i obszaru działalności

oraz do innych warunków realizowanej działalności;

2)

określają podział odpowiedzialności w strukturach organizacyjnych za procesy wykonywane

w ramach systemu zarządzania bezpieczeństwem;

3)

wskazują, w jaki sposób kierownictwo zapewnia kontrolę na różnych poziomach struktury

organizacyjnej oraz jaki jest udział w tej kontroli osób zatrudnionych i ich przedstawicieli;

4)

opisują, w jaki sposób jest zapewniane ciągłe doskonalenie systemu zarządzania bezpieczeństwem;

5)

zapewniają nadzór nad wszystkimi ryzykami związanymi z prowadzoną działalnością, łącznie

z ryzykiem podwykonawców, dostawców materiałów i usług, ryzykiem społecznym oraz ryzykiem

działalności innych podmiotów;

6)

obejmują wszelkie inne niż wymienione w pkt 1-5 elementy konieczne do uwzględnienia

ryzyka dla bezpieczeństwa, zgodnie z oceną ryzyka dotyczącą ich własnej działalności;

7)

określają konieczność wdrażania niezbędnych środków kontroli ryzyka;

8)

zapewniają informowanie innych podmiotów, mających potencjalny wpływ na bezpieczeństwo

systemu kolei Unii, o niezbędnych do wdrożenia środkach kontroli ryzyka;

9)

są stale rozwijane, w celu koordynacji procedur awaryjnych zarządcy, ze wszystkimi

przewoźnikami kolejowymi działającymi na danej infrastrukturze oraz ze służbami ratunkowymi

i innymi podmiotami, które mogłyby być zaangażowane w razie sytuacji awaryjnej.

3.

Podstawowymi elementami systemu zarządzania bezpieczeństwem są

1)

polityka bezpieczeństwa zatwierdzona przez zarządcę lub przewoźnika kolejowego i przekazana

wszystkim osobom zatrudnionym;

2)

procedury służące osiąganiu istniejących, nowych i zmienionych norm technicznych i

operacyjnych lub innych warunków ustanowionych w TSI, właściwych krajowych specyfikacjach

technicznych i dokumentach normalizacyjnych, których zastosowanie umożliwia spełnienie

zasadniczych wymagań systemu kolei, lub w decyzjach organów;

3)

procedury służące do zapewnienia zgodności z normami i innymi warunkami pojazdów kolejowych

w całym cyklu ich życia oraz podsystemów lub składników interoperacyjności w okresie

ich użytkowania;

4)

programy szkolenia personelu, w tym ustalenia dotyczące stanu zdrowia fizycznego i

psychicznego, dla zapewnienia utrzymania kompetencji personelu i odpowiedniego wykonywania

zadań, aby kompetencje personelu były utrzymywane;

5)

ustalenia zapewniające odpowiedni dostęp do informacji w ramach organizacji oraz umożliwiające

wymianę informacji między organizacjami działającymi w ramach danego systemu kolei;

6)

procedury i metody określania ryzyka, przeprowadzania ocen ryzyka i stosowania środków

kontroli ryzyka, w sytuacjach kiedy zmiana warunków prowadzenia działalności lub wprowadzenie

nowego materiału powoduje nowe ryzyko dla infrastruktury lub interfejsu człowiek -

maszyna - organizacja;

7)

procedury i wzory dla dokumentowania informacji dotyczących bezpieczeństwa i wskazanie

procedury ustalającej sposób nadzoru nad ważnymi informacjami dotyczącymi bezpieczeństwa;

8)

procedury zapewniające, aby zaistniałe wypadki i incydenty, inne niebezpieczne zdarzenia

oraz wypadki, których uniknięto, były zgłaszane, badane i analizowane oraz aby były

podejmowane niezbędne środki zapobiegawcze;

9)

przyjęte plany działania, alarmowania i informowania w sytuacji awaryjnej, uzgodnione

z Prezesem UTK;

10)

ilościowe i jakościowe cele organizacji dla utrzymania i polepszenia bezpieczeństwa

oraz plany i procedury realizacji tych celów;

11)

postanowienia dotyczące okresowych wewnętrznych audytów systemów zarządzania bezpieczeństwem.

4.

Zarządcy i przewoźnicy kolejowi w wewnętrznych systemach zarządzania bezpieczeństwem

określą termin, a także formę przekazywania osobom zatrudnionym w organizacji wykazu

przeprowadzonych ocen znaczenia zmiany i procesów zarządzania ryzykiem, zgodnie z

procedurą określoną w załączniku I do rozporządzenia 402/2013, w zakresie dotyczącym

obowiązków osób zatrudnionych oraz warunków i bezpieczeństwa pracy.

5.

System zarządzania bezpieczeństwem zarządcy uwzględnia skutki działań różnych przewoźników

kolejowych na sieci kolejowej oraz zapewnia wszystkim przewoźnikom kolejowym możliwość

działania zgodnie z TSI, przepisami krajowymi i warunkami określonymi w ich jednolitych

certyfikatach bezpieczeństwa.

6.

Systemy zarządzania bezpieczeństwem tworzy się w oparciu o wymagania określone w

1)

załączniku I do rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2018/762 z dnia 8 marca 2018 r.

ustanawiającego wspólne metody oceny bezpieczeństwa w odniesieniu do wymogów dotyczących

systemu zarządzania bezpieczeństwem na podstawie dyrektywy Parlamentu Europejskiego

i Rady (UE) 2016/798 oraz uchylającego rozporządzenia Komisji (UE) nr 1158/2010 i

(UE) nr 1169/2010 (Dz. Urz. UE L 129 z 25.05.2018, str. 26, z późn. zm.)

2)

załączniku II do rozporządzenia (UE) 2018/762 - w odniesieniu do zarządców.

Po poważnym wypadku przewoźnik kolejowy zapewnia pomoc rodzinom ofiar śmiertelnych

tego wypadku oraz osobom ciężko w nim rannym, będącym pasażerami pociągu uruchomionego

przez tego przewoźnika kolejowego, i ich rodzinom przez informowanie o

1)

procedurach dochodzenia roszczeń na mocy prawa unijnego;

2)

możliwości skorzystania z pomocy psychologa na koszt przewoźnika kolejowego.

1.

Zarządcy i przewoźnicy kolejowi przedstawiają Prezesowi UTK corocznie, w terminie

do dnia 31 maja, raporty w sprawie bezpieczeństwa za poprzedni rok kalendarzowy.

2.

Raporty w sprawie bezpieczeństwa, o których mowa w ust. 1, zawierają

1)

informacje dotyczące spełniania wewnętrznych celów bezpieczeństwa oraz realizacji

krajowego planu bezpieczeństwa określającego działania przewidziane do osiągnięcia

wspólnych celów bezpieczeństwa (CST);

2)

przedstawienie realizacji wspólnych wskaźników bezpieczeństwa (CSI);

3)

zauważone nieprawidłowości i wnioski związane z eksploatacją kolei i zarządzaniem

infrastrukturą, w tym podsumowanie informacji otrzymanych zgodnie z art. 17 ust. 1bb

pkt 4;

4)

wyniki wewnętrznych audytów bezpieczeństwa;

5)

sprawozdanie ze stosowania odpowiednich wspólnych metod oceny bezpieczeństwa (CSM).

3.

Prezes UTK sporządza roczny raport w sprawie bezpieczeństwa zawierający

1)

informacje o

a)

stanie bezpieczeństwa kolei, z uwzględnieniem realizacji wspólnych wskaźników bezpieczeństwa

(CSI) na poziomie krajowym, i realizacji krajowego planu bezpieczeństwa określającego

działania przewidziane do osiągnięcia wspólnych celów bezpieczeństwa (CST),

b)

zmianach w prawodawstwie dotyczącym bezpieczeństwa kolei,

c)

wydanych jednolitych certyfikatach bezpieczeństwa i autoryzacjach bezpieczeństwa,

d)

certyfikatach dla podmiotów odpowiedzialnych za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM),

e)

działalności prowadzonej w poprzedzającym roku,

f)

przewoźnikach kolejowych realizujących zadania podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie

pojazdu kolejowego (ECM),

g)

doświadczeniach przewoźników kolejowych i zarządców w stosowaniu odpowiednich wspólnych

metod oceny bezpieczeństwa (CSM);

2)

wnioski wynikające z nadzoru nad zarządcami i przewoźnikami kolejowymi, w tym informacje

o liczbie i wynikach przeprowadzonych kontroli oraz audytów;

3)

krajowy plan bezpieczeństwa określający działania przewidziane do osiągnięcia wspólnych

celów bezpieczeństwa (CST).

4.

Roczny raport, o którym mowa w ust. 3, Prezes UTK ogłasza, w drodze obwieszczenia,

w Dzienniku Urzędowym Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego oraz przekazuje Agencji

w terminie do dnia 30 września roku następującego po okresie sprawozdawczym.

Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia, wspólne wskaźniki

bezpieczeństwa (CSI) oraz sposób ich obliczania i zestawiania, uwzględniając potrzebę

jednolitego postępowania przy ich obliczaniu i zestawianiu oraz zwiększenia poziomu

bezpieczeństwa kolei.

(uchylony)

Jednostki oceniające, o których mowa w art. 3 pkt 14 rozporządzenia 402/2013, wykonują

działalność określoną w przepisach tego rozporządzenia na podstawie certyfikatu akredytacji

wydanego zgodnie z ustawą z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku.

1.

Warunkiem eksploatacji drogi kolejowej jest posiadanie przez jej zarządcę autoryzacji

bezpieczeństwa w zakresie elementów infrastruktury kolejowej, którymi zarządza.

2.

Warunku, o którym mowa w ust. 1, nie stosuje się do

1)

dróg kolejowych

a)

kolei wąskotorowych,

b)

funkcjonalnie oddzielonych od reszty systemu kolei Unii

-

przeznaczonych do prowadzenia przewozów wojewódzkich lub lokalnych, lub

-

wpisanych do rejestru zabytków lub do inwentarza muzealiów,

c)

eksploatowanych wyłącznie w celach wykonywania przewozów rekreacyjno-wypoczynkowych

i okolicznościowych,

d)

stanowiących infrastrukturę prywatną,

e)

posiadających status bocznicy kolejowej;

2)

linii metra.

3.

Warunkiem eksploatacji drogi kolejowej, o której mowa w ust. 2 pkt 1, jest posiadanie

przez jej zarządcę świadectwa bezpieczeństwa.

4.

Przepisu ust. 3 nie stosuje się do zarządcy, który posiada autoryzację bezpieczeństwa.

1.

Warunkiem dopuszczenia przedsiębiorcy do korzystania z infrastruktury kolejowej jest

posiadanie jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa.

2.

Z obowiązku uzyskania jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa są zwolnieni przedsiębiorcy

wykonujący wyłącznie przewozy po drogach kolejowych, o których mowa w art. 17d ust.

2 pkt 1, oraz torach stacyjnych wyznaczonych przez zarządcę do obsługi przewozów realizowanych

przez połączenie z infrastrukturą kolejową, o której mowa w art. 17d ust. 2 pkt 1

lit. b-e.

3.

Warunkiem dopuszczenia przedsiębiorcy do korzystania z infrastruktury kolejowej, o

której mowa w ust. 2, jest uzyskanie przez tego przedsiębiorcę świadectwa bezpieczeństwa.

4.

Przepisu ust. 3 nie stosuje się do przedsiębiorcy, który posiada jednolity certyfikat

bezpieczeństwa.

5.

(uchylony)

6.

(uchylony)

Warunkiem zarządzania infrastrukturą i wykonywania przewozów w metrze jest posiadanie

świadectwa bezpieczeństwa przez przedsiębiorcę wykonującego te funkcje.

1.

Dokumentami uprawniającymi maszynistę do prowadzenia pojazdu kolejowego są licencja

maszynisty oraz świadectwo maszynisty.

2.

Z obowiązku uzyskania licencji maszynisty i świadectwa maszynisty zwolnieni są prowadzący

pojazdy kolejowe

1)

po drogach kolejowych, o których mowa w art. 17e ust. 2;

2)

specjalne, które nie są przeznaczone do samodzielnej jazdy po czynnych torach kolejowych;

3)

po liniach metra.

1.

Prezes UTK wydaje autoryzację bezpieczeństwa dla zarządcy zarządzającego infrastrukturą

kolejową usytuowaną na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

2.

Prezes UTK wydaje autoryzację bezpieczeństwa, o której mowa w ust. 1, na wniosek zarządcy,

po dokonaniu oceny wniosku zgodnie z wymaganiami określonymi w załączniku II do rozporządzenia

(UE) 2018/762.

3.

Autoryzacja bezpieczeństwa jest wydawana na okres 5 lat i przedłużana co 5 lat na

wniosek zarządcy.

3a.

Prezes UTK podejmuje decyzję w sprawie wniosków o wydanie, przedłużenie i aktualizację

autoryzacji bezpieczeństwa w terminie 4 miesięcy od dnia otrzymania kompletnego wniosku.

3b.

Każde wydanie, przedłużenie, aktualizowanie, ograniczenie lub cofnięcie autoryzacji

bezpieczeństwa Prezes UTK zgłasza Agencji w terminie 14 dni od dnia wydania decyzji.

Zgłoszenie zawiera nazwę i adres zarządcy, datę wystawienia, zakres i ważność autoryzacji

bezpieczeństwa, a w przypadku ograniczenia albo cofnięcia - także jego przyczyny.

3c.

Do celów przedłużania autoryzacji bezpieczeństwa Prezes UTK wykorzystuje informacje

uzyskane podczas działań nadzorczych.

4.

W przypadku dokonania istotnych zmian w podsystemie „infrastruktura”, „sterowanie

- urządzenia przytorowe” lub „energia” lub w zasadach ich eksploatacji lub utrzymania

zarządca niezwłocznie zawiadamia o tym Prezesa UTK.

5.

Autoryzacja bezpieczeństwa jest aktualizowana przez Prezesa UTK na wniosek zarządcy

w przypadku wprowadzenia istotnych zmian, o których mowa w ust. 4.

6.

Prezes UTK

1)

zwraca się do zarządcy w sprawie wystąpienia o aktualizację autoryzacji bezpieczeństwa

- po zmianie przepisów bezpieczeństwa;

2)

ogranicza albo cofa autoryzację bezpieczeństwa, podając przyczyny tej decyzji, w przypadku

gdy uzna, że autoryzowany zarządca nie spełnia warunków w zakresie posiadania autoryzacji

bezpieczeństwa.

1.

Przewoźnik kolejowy składa wniosek o wydanie jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa

do

1)

Agencji albo Prezesa UTK - w przypadku gdy planowany obszar działalności obejmuje

wyłącznie terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i stacje graniczne położone w sąsiednich

państwach członkowskich Unii Europejskiej;

2)

Agencji - w przypadku gdy planowany obszar działalności obejmuje również inne państwa

członkowskie Unii Europejskiej.

2.

Sposób składania wniosku, o którym mowa w ust. 1, określa art. 4 rozporządzenia wykonawczego

Komisji (UE) 2018/763 z dnia 9 kwietnia 2018 r. ustanawiającego praktyczne zasady

wydawania jednolitych certyfikatów bezpieczeństwa przedsiębiorstwom kolejowym na podstawie

dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/798 oraz uchylającego rozporządzenie

Komisji (WE) nr 653/2007 (Dz. Urz. UE L 129 z 25.05.2018, str. 49, z późn. zm.)

3.

Jednolity certyfikat bezpieczeństwa jest wydawany na okres do 5 lat.

4.

Jednolity certyfikat bezpieczeństwa określa rodzaj i zakres działalności, jaki obejmuje,

oraz obszar działalności.

5.

W przypadku przewoźników kolejowych prowadzących ruch do stacji granicznych położonych

w sąsiednich państwach członkowskich Unii Europejskiej o podobnej charakterystyce

sieci i stosujących podobne przepisy eksploatacyjne, jednolity certyfikat bezpieczeństwa

wydany przez Prezesa UTK po przeprowadzeniu przez Prezesa UTK uzgodnień z właściwymi

krajowymi organami do spraw bezpieczeństwa sąsiednich państw członkowskich Unii Europejskiej

jest ważny na tym obszarze bez konieczności rozszerzania obszaru działalności.

6.

Uzgodnienia, o których mowa w ust. 5, mogą być przeprowadzone osobno w odniesieniu

dla każdej sprawy lub ujęte w porozumieniu transgranicznym między Rzecząpospolitą

Polską i sąsiednimi państwami członkowskimi Unii Europejskiej lub w porozumieniu Prezesa

UTK z właściwymi krajowymi organami do spraw bezpieczeństwa tych państw.

7.

Przewoźnik kolejowy może objąć posiadane przez siebie bocznice kolejowe jednolitym

certyfikatem bezpieczeństwa, jeżeli są one ujęte w systemie zarządzania bezpieczeństwem

przewoźnika kolejowego.

1.

W przypadku gdy wniosek o wydanie jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa został złożony

do Agencji, Prezes UTK ocenia, czy złożona dokumentacja spełnia wymogi określone w

przepisach krajowych w zakresie bezpieczeństwa, a wyniki oceny przekazuje Agencji.

2.

W przypadku gdy Agencja nie zgadza się z wynikami oceny, o której mowa w ust. 1, Prezes

UTK i Agencja współpracują w celu wypracowania wspólnego stanowiska. W uzasadnionych

przypadkach do współpracy włącza się przewoźnika kolejowego.

3.

Prezes UTK może złożyć wniosek o arbitraż do Rady Odwoławczej, o której mowa w art. 55 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/796 z dnia 11 maja

2016 r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej i uchylenia rozporządzenia (WE)

nr 881/2004, w przypadku negatywnej oceny Prezesa UTK i braku wypracowania wspólnego stanowiska

z Agencją.

1.

W przypadku złożenia do Prezesa UTK wniosku o wydanie jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa,

Prezes UTK powiadamia wnioskodawcę, w terminie jednego miesiąca od dnia otrzymania

wniosku, że dokumentacja jest kompletna, albo wzywa wnioskodawcę do usunięcia braków.

2.

Prezes UTK podejmuje decyzję w sprawie wniosków o wydanie jednolitych certyfikatów

bezpieczeństwa w terminie 4 miesięcy odpowiednio od dnia powiadomienia, o którym mowa

w ust. 1, albo od dnia usunięcia przez wnioskodawcę braków.

3.

Prezes UTK zgłasza Agencji każde wydanie, przedłużenie, aktualizowanie, ograniczenie

lub cofnięcie jednolitych certyfikatów bezpieczeństwa w terminie 14 dni od dnia wydania

decyzji. Zgłoszenie zawiera nazwę i adres przewoźnika kolejowego, datę wystawienia,

zakres i ważność jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa, a w przypadku cofnięcia -

także jego przyczyny.

1.

Na wniosek przewoźnika kolejowego Prezes UTK aktualizuje wydany przez siebie jednolity

certyfikat bezpieczeństwa w całości albo w części

1)

po każdej istotnej zmianie dotyczącej rodzaju lub zakresu działalności;

2)

przy zmianie obszaru działalności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub w zakresie

stacji granicznych położonych w sąsiednich państwach członkowskich Unii Europejskiej;

3)

w przypadku wprowadzenia zmian w prawodawstwie dotyczącym bezpieczeństwa kolei.

2.

W przypadku zmiany obszaru działalności polegającej na jego rozszerzeniu, przewoźnik

kolejowy dołącza do wniosku dokumentację dotyczącą dodatkowego obszaru działalności.

3.

Na wniosek przewoźnika kolejowego Prezes UTK przedłuża wydany przez siebie jednolity

certyfikat bezpieczeństwa na okres nieprzekraczający 5 lat.

4.

W celu przedłużenia jednolitych certyfikatów bezpieczeństwa Prezes UTK wykorzystuje

informacje uzyskane podczas działań nadzorczych.

5.

Do postępowań dotyczących aktualizacji lub przedłużenia jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa

stosuje się przepisy art. 18b ust. 2, 4 i 5, art. 18ba oraz art. 18bb ust. 1 i 2.

1.

Przewoźnik kolejowy informuje Prezesa UTK, z co najmniej dwumiesięcznym wyprzedzeniem,

o planowanym rozpoczęciu przewozów na zmienionych warunkach dotyczących rodzaju i

zakresu działalności.

2.

Przewoźnik kolejowy informuje Prezesa UTK o znaczących zmianach dotyczących kategorii

zawodowej pracowników lub typów użytkowanych pojazdów w terminie 7 dni od daty zakończenia

procesu oceny znaczenia zmiany.

1.

Prezes UTK nadzoruje stosowanie przez zarządców i przewoźników kolejowych systemu

zarządzania bezpieczeństwem, o którym mowa w art. 17a, uwzględniając zasady określone

we wspólnych metodach oceny bezpieczeństwa (CSM).

2.

Nadzór, o którym mowa w ust. 1, obejmuje kontrole mające na celu sprawdzenie stosowania

1)

systemu zarządzania bezpieczeństwem w celu monitorowania jego skuteczności;

2)

indywidualnych lub częściowych elementów systemu zarządzania bezpieczeństwem, w tym

czynności operacyjnych, dostarczania usług utrzymania i materiałów oraz zatrudniania

wykonawców w celu monitorowania ich skuteczności;

3)

odpowiednich wspólnych metod oceny bezpieczeństwa (CSM).

3.

W ramach wykonywanego nadzoru, o którym mowa w ust. 1, Prezes UTK wykorzystuje dokumentację

zgromadzoną podczas wydawania, przedłużania lub aktualizacji jednolitego certyfikatu

bezpieczeństwa lub autoryzacji bezpieczeństwa, a także może brać pod uwagę wyniki

w zakresie bezpieczeństwa przewoźnika kolejowego lub zarządcy infrastruktury oraz,

w odpowiednich przypadkach, ośrodków szkoleniowych w zakresie, w jakim ich działania

mają wpływ na bezpieczeństwo kolei.

4.

W przypadku podmiotów odpowiedzialnych za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) nadzór,

o którym mowa w ust. 1, przeprowadza się w celu zapewnienia stosowania przez te podmioty

odpowiednich wspólnych metod oceny bezpieczeństwa (CSM).

1.

Prezes UTK występuje do Agencji o ograniczenie albo cofnięcie wydanego przez nią jednolitego

certyfikatu bezpieczeństwa, jeżeli przewoźnik kolejowy przestał spełniać warunki wydania

jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa albo zastosowany wobec niego, na podstawie

art. 14 ust. 2a, tymczasowy środek bezpieczeństwa obejmuje okres powyżej 3 miesięcy.

2.

W przypadku gdy Agencja nie zgadza się z wnioskiem Prezesa UTK, o którym mowa w ust.

1, stosuje się przepisy art. 18ba ust. 2 i 3. Jeżeli jednolity certyfikat bezpieczeństwa

nie zostanie ograniczony albo cofnięty, Prezes UTK cofa tymczasowe środki bezpieczeństwa.

3.

Prezes UTK ogranicza albo cofa wydany przez siebie jednolity certyfikat bezpieczeństwa,

jeżeli stwierdzi, że przewoźnik kolejowy przestał spełniać warunki jego wydania.

Prezes UTK publikuje w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Urzędu

Transportu Kolejowego przewodnik dla wnioskodawców dotyczący wydawania, aktualizacji

i przedłużania jednolitych certyfikatów bezpieczeństwa oraz autoryzacji bezpieczeństwa,

zawierający wykaz wymaganych dokumentów przedkładanych wraz z wnioskiem.

1.

Pracownikom przewoźników kolejowych ubiegających się o jednolity certyfikat bezpieczeństwa

zapewnia się możliwość uczestniczenia w szkoleniach dla maszynistów i drużyn pociągowych

oraz swobodny i niedyskryminujący dostęp do zaplecza szkoleniowego, jeżeli szkolenie

takie jest warunkiem uzyskania jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa.

2.

Szkolenie obejmuje znajomość tras przejazdów pociągów i procedur, systemu sterowania

ruchem kolejowym i sygnalizacji oraz sposobu postępowania w sytuacjach awaryjnych.

3.

Pracownikom zarządcy wykonującym istotne zadania dotyczące bezpieczeństwa zapewnia

się możliwość uczestniczenia w szkoleniach oraz niedyskryminujący dostęp do zaplecza

szkoleniowego.

4.

Szkolenia, o których mowa w ust. 1-3, organizują przewoźnicy kolejowi oraz zarządcy,

którzy ponoszą odpowiedzialność za poziom wyszkolenia i kwalifikacji pracowników wykonujących

prace związane z bezpieczeństwem.

5.

Jeżeli przewoźnik kolejowy lub zarządca nie ma warunków do organizowania szkoleń,

o których mowa w ust. 1-3, lub przeprowadzania egzaminów, kieruje odpłatnie pracownika

do innego przewoźnika kolejowego lub zarządcy. Opłata za szkolenie lub egzamin stanowi

dochód podmiotów prowadzących szkolenie lub egzamin.

6.

Opłata za szkolenie i egzamin powinna uwzględniać wyłącznie uzasadnione koszty oraz

niewielki zysk, nieprzekraczający 10 % tych kosztów. Opłatę tę ustala się na niedyskryminujących

zasadach.

7.

Przewoźnik kolejowy lub zarządca organizujący szkolenie wydaje zainteresowanym dokument

potwierdzający odbycie szkolenia.

8.

Nadzór nad szkoleniami w zakresie zgodności z wymaganiami dotyczącymi bezpieczeństwa

sprawuje Prezes UTK.

9.

Przewoźnicy kolejowi i zarządcy, zatrudniając nowych maszynistów i drużyny pociągowe

oraz innych pracowników wykonujących prace związane z bezpieczeństwem, biorą pod uwagę

odbyte szkolenia, kwalifikacje i doświadczenie kandydatów do pracy zdobyte wcześniej

u innego przewoźnika kolejowego lub zarządcy.

10.

Pracownik przewoźnika kolejowego lub zarządcy ma prawo do uzyskania kopii dokumentów

potwierdzających jego szkolenia, kwalifikacje i doświadczenie.

(uchylony)

(uchylony)

1.

Prezes UTK wydaje świadectwo bezpieczeństwa dla innego niż użytkownik bocznicy kolejowej

zarządcy infrastruktury kolejowej, o której mowa w art. 17d ust. 2, jeżeli przedstawi

on

1)

wykaz eksploatowanych typów pojazdów kolejowych, typów budowli i typów urządzeń;

2)

wykaz przepisów wewnętrznych, określających zasady i wymagania dotyczące bezpiecznego

prowadzenia ruchu kolejowego i utrzymania infrastruktury kolejowej;

3)

oświadczenie potwierdzające, że na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowadzeniem

i bezpieczeństwem ruchu kolejowego zatrudnia pracowników spełniających warunki określone

w ustawie i wydanych na jej podstawie przepisach;

4)

w przypadku eksploatowania własnych pojazdów kolejowych

a)

oświadczenie o posiadaniu aktualnych świadectw sprawności technicznej eksploatowanych

pojazdów kolejowych,

b)

oświadczenie potwierdzające, że na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowadzeniem

określonych rodzajów pojazdów kolejowych zatrudnia pracowników spełniających warunki

określone w ustawie i wydanych na jej podstawie przepisach.

2.

Prezes UTK wydaje świadectwo bezpieczeństwa dla przewoźnika kolejowego, jeżeli przedstawi

on

1)

wykaz eksploatowanych typów pojazdów kolejowych;

2)

(uchylony)

3)

oświadczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 4;

4)

wykaz przepisów wewnętrznych, określających warunki techniczne oraz zasady i wymagania

związane z utrzymaniem i eksploatacją pojazdów kolejowych.

5)

(uchylony)

3.

Prezes UTK wydaje świadectwo bezpieczeństwa użytkownikowi bocznicy kolejowej, jeżeli

przedstawi on

1)

dokumenty, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 3;

2)

wykaz przepisów wewnętrznych, określających warunki prowadzenia ruchu kolejowego i

utrzymania infrastruktury na bocznicy kolejowej albo oświadczenie o stosowaniu przepisów

wewnętrznych innego zarządcy;

3)

w przypadku eksploatacji własnych pojazdów kolejowych

a)

wykaz przepisów wewnętrznych, określających zasady i wymagania organizacyjne związane

z utrzymaniem i eksploatacją pojazdów kolejowych albo oświadczenie o stosowaniu przepisów

wewnętrznych przewoźnika kolejowego,

b)

oświadczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 4;

4)

regulamin pracy bocznicy kolejowej uzgodniony przez zarządcę infrastruktury kolejowej,

z którą bocznica kolejowa jest połączona.

3a.

Prezes UTK wydaje świadectwo bezpieczeństwa uprawniające przedsiębiorcę do zarządzania

infrastrukturą i wykonywania przewozów w metrze, jeżeli przedstawi on

1)

wykaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 1;

2)

wykaz przepisów wewnętrznych, określających

a)

szczegółowe warunki prowadzenia ruchu kolejowego oraz utrzymania i eksploatacji infrastruktury,

a także pojazdów kolejowych,

b)

warunki, jakie są obowiązani spełniać pracownicy wykonujący czynności na stanowiskach

bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego oraz prowadzeniem

pojazdów kolejowych.

3b.

Przedsiębiorca łączący funkcję zarządcy infrastruktury, o której mowa w art. 17d ust.

2 pkt 1, oraz przewoźnika kolejowego może uzyskać jedno świadectwo bezpieczeństwa

dla obu funkcji, po łącznym spełnieniu wymogów, o których mowa w ust. 1 i 2.

4.

Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia

1)

warunki i tryb wydawania, przedłużania, aktualizacji, ograniczania i cofania autoryzacji

bezpieczeństwa,

2)

warunki i tryb wydawania, przedłużania, zmiany i cofania świadectw bezpieczeństwa,

3)

wzór autoryzacji bezpieczeństwa i świadectwa bezpieczeństwa

- mając na uwadze konieczność stosowania jednolitych standardów postępowania i dokumentacji

oraz zapewnienia bezpieczeństwa w transporcie kolejowym przy uwzględnieniu zaleceń

Komisji Europejskiej.

Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia, ogólne warunki

techniczne eksploatacji pojazdów kolejowych, tak aby

1)

spełnione były warunki bezpieczeństwa ruchu kolejowego;

2)

mogłyby być one przemieszczane w składach tych samych pociągów;

3)

ich przemieszczanie po liniach kolejowych było technicznie możliwe.

Minister właściwy do spraw transportu, na wniosek Prezesa UTK, określi, w drodze rozporządzenia,

procedury techniczne utrzymania i eksploatacji w transporcie kolejowym regulujące

1)

postępowanie osób wykonujących czynności na poszczególnych stanowiskach związanych

z bezpieczeństwem ruchu kolejowego,

2)

sposób obsługi określonych urządzeń, pojazdów kolejowych lub ich elementów,

3)

sposób przeprowadzania określonych czynności niezbędnych dla zapewnienia wykonywania

przewozów kolejowych

- mając na uwadze potrzebę zapewnienia jednolitych warunków wykonywania działalności

na sieci kolejowej Rzeczypospolitej Polskiej przez przewoźników kolejowych i zarządców

oraz względy bezpieczeństwa transportu kolejowego.

1.

Do wniosków o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej złożonych i

nierozpatrzonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy

dotychczasowe.

2.

Do postępowań o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej wszczętych

i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy

dotychczasowe.

3.

Do postępowań w sprawie ustalenia odszkodowania na podstawie art. 9y ust. 1 ustawy

zmienianej w art. 8 wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej

ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.

Minister właściwy do spraw transportu może, w drodze decyzji, na wniosek przewoźnika

kolejowego, zarządcy lub użytkownika bocznicy kolejowej, w uzasadnionych przypadkach,

udzielić zezwolenia na odstępstwo od warunków technicznych eksploatacji pojazdów kolejowych

oraz prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji, po uzyskaniu opinii Prezesa UTK.

1.

Postępowania dotyczące wydania przez wojewodę decyzji o wygaśnięciu trwałego zarządu

ustanowionego na nieruchomości przeznaczonej na pas gruntu pod linię kolejową, stanowiącej

własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego wszczęte i niezakończone

przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy decyzją ostateczną umarza się.

2.

Do decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej wydanych przed dniem wejścia w

życie niniejszej ustawy, które stały się ostateczne przed dniem jej wejścia w życie,

w odniesieniu do których postępowanie w sprawie wydania decyzji o wygaśnięciu trwałego

zarządu ustanowionego na nieruchomości przeznaczonej na pas gruntu pod linię kolejową,

stanowiącej własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego

1)

zostało umorzone na podstawie ust. 1,

2)

nie zostało wszczęte przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy

- stosuje się przepis art. 9x ust. 1 i 1a ustawy zmienianej w art. 8 w brzmieniu nadanym

niniejszą ustawą.

1.

Prezes UTK jest organem właściwym do wydawania, przedłużania ważności, zawieszania,

przywracania i cofania licencji maszynisty oraz aktualizacji danych zawartych w licencji

maszynisty i wydawania jej wtórników.

2.

Licencję maszynisty może uzyskać osoba, która

1)

nie była skazana prawomocnym wyrokiem za popełnienie przestępstwa umyślnego;

2)

ukończyła 18 lat;

3)

ma co najmniej wykształcenie zasadnicze zawodowe lub zasadnicze branżowe;

4)

spełnia wymagania zdrowotne, fizyczne i psychiczne określone w przepisach wydanych

na podstawie art. 22a ust. 11 pkt 2;

5)

odbyła szkolenie na licencję maszynisty;

6)

zdała egzamin na licencję maszynisty nie później niż w terminie 24 miesięcy od dnia

ukończenia szkolenia, o którym mowa w pkt 5.

2a.

Z obowiązku odbycia szkolenia, o którym mowa w ust. 2 pkt 5, zwolnieni są kandydaci

na maszynistów ubiegający się o uzyskanie licencji maszynisty, którzy

1)

posiadają dyplom zawodowy, dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe, certyfikat

kwalifikacji zawodowej, świadectwo potwierdzające kwalifikację w zawodzie lub inny

dokument potwierdzający kwalifikacje zawodowe - w zawodach, w których programy kształcenia

zawierają zagadnienia z zakresu budowy pojazdów szynowych, ruchu kolejowego i sygnalizacji

kolejowej, lub

2)

ukończyli studia wyższe na kierunkach zawierających w programach studiów zagadnienia

z zakresu budowy pojazdów szynowych, ruchu kolejowego i sygnalizacji kolejowej.

2b.

Spełnienie warunku, o którym mowa w ust. 2 pkt 1, potwierdza się złożeniem przez kandydata

na maszynistę ubiegającego się o uzyskanie licencji maszynisty oświadczenia pod rygorem

odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń. Oświadczenie zawiera

klauzulę: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia

wynikającej z art. 233 § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny.”. Klauzula zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych

oświadczeń.

2c.

Posiadacz licencji maszynisty poddaje się badaniom lekarskim i psychologicznym oraz

uzyskuje orzeczenie lekarskie potwierdzające spełnienie wymagań zdrowotnych, fizycznych

i psychicznych, określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 22a ust. 11 pkt

2. W przypadku nieuzyskania orzeczenia lekarskiego licencja maszynisty traci ważność.

2d.

Badania, o których mowa w ust. 2c, przeprowadza się co

1)

24 miesiące - do ukończenia 55. roku życia,

2)

12 miesięcy - po ukończeniu 55. roku życia

- chyba że orzeczenie lekarskie wskazuje krótszy okres.

2e.

Maszynista posiadający aktualne orzeczenie lekarskie potwierdzające spełnienie wymagań

zdrowotnych, fizycznych i psychicznych, niezbędnych do uzyskania albo zachowania ważności

świadectwa maszynisty, jest zwolniony z obowiązku, o którym mowa w ust. 2c.

3.

(uchylony)

4.

(uchylony)

5.

Licencja maszynisty jest wydawana, w drodze decyzji, na okres 10 lat, zgodnie ze wzorem

określonym w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) nr 36/2010 z dnia 3 grudnia 2009 r. w sprawie wspólnotowych

wzorów licencji maszynisty, świadectw uzupełniających, uwierzytelnionych odpisów świadectw

uzupełniających oraz wniosków o wydanie licencji maszynisty zgodnie z dyrektywą 2007/59/WE

Parlamentu Europejskiego i Rady

(Dz. Urz. UE L 13 z 19.01.2010, str. 1), zwanego dalej „rozporządzeniem (UE) nr 36/2010”. Po upływie tego okresu Prezes UTK,

na wniosek posiadacza licencji maszynisty, w drodze decyzji, przedłuża jej ważność,

wydając nowy dokument na kolejne 10 lat od dnia upływu terminu ważności dotychczasowej

licencji maszynisty, po uprzednim sprawdzeniu ważności orzeczenia lekarskiego potwierdzającego

spełnienie wymagań zdrowotnych, fizycznych i psychicznych, niezbędnych do uzyskania

albo zachowania ważności licencji maszynisty lub świadectwa maszynisty.

6.

Prezes UTK, w drodze decyzji, zawiesza licencję maszynisty osobie, która przestała

czasowo spełniać warunki określone w ust. 2 pkt 4.

6a.

Prezes UTK, w drodze decyzji, przywraca licencję maszynisty, która została zawieszona,

jeżeli jej posiadacz uzyskał orzeczenie lekarskie, o którym mowa w ust. 5.

7.

Prezes UTK, w drodze decyzji, cofa licencję maszynisty osobie, która przestała spełniać

warunek określony w ust. 2 pkt 1 lub trwale przestała spełniać warunek określony w

ust. 2 pkt 4.

8.

Decyzjom, o których mowa w ust. 6-7 i 12, Prezes UTK nadaje rygor natychmiastowej

wykonalności.

8a.

Posiadacz licencji maszynisty jest obowiązany zawiadomić Prezesa UTK o utracie tego

dokumentu, jego zniszczeniu w stopniu powodującym nieczytelność, a także o zmianie

stanu faktycznego wymagającej aktualizacji danych w nim zawartych, w terminie 30 dni

od dnia zaistnienia tego zdarzenia.

9.

W przypadkach, o których mowa w ust. 8a, Prezes UTK, na podstawie wniosku, wydaje

na okres pozostający do końca okresu ważności dotychczasowej licencji maszynisty wtórnik

licencji maszynisty, a w przypadku aktualizacji danych zawartych w tym dokumencie

- nową licencję maszynisty.

9a.

Posiadacz licencji maszynisty, który po wydaniu wtórnika licencji maszynisty odzyskał

utracony dokument, jest obowiązany zwrócić ten dokument Prezesowi UTK.

10.

O zawieszeniu licencji maszynisty, cofnięciu licencji maszynisty albo aktualizacji

danych zawartych w licencji maszynisty Prezes UTK niezwłocznie zawiadamia przewoźnika

kolejowego lub zarządcę, na którego rzecz maszynista świadczy pracę lub usługi. Zawiadomienia

dokonuje się za pośrednictwem rejestru, o którym mowa w art. 25x ust. 1.

10a.

Licencje maszynistów uzyskane przez osoby, które ukończyły 18 lat, do czasu ukończenia

przez nich 20 lat, są ważne wyłącznie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

11.

Jeżeli licencja maszynisty została wydana przez organ innego państwa członkowskiego

Unii Europejskiej, Prezes UTK, w przypadku stwierdzenia, że maszynista nie spełnia

warunków określonych w ust. 2, zwraca się do tego organu z wnioskiem o przeprowadzenie

kontroli lub o zawieszenie licencji maszynisty. O fakcie tym powiadamia Komisję Europejską.

12.

Prezes UTK, w drodze decyzji, może wydać zakaz prowadzenia pociągu lub pojazdu kolejowego

na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez maszynistę, o którym mowa w ust. 11,

w okresie rozpatrywania wniosku, jeżeli jest to uzasadnione względami bezpieczeństwa

ruchu kolejowego.

13.

W przypadku wniosku organu z innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej o przeprowadzenie

kontroli lub o zawieszenie licencji maszynisty, Prezes UTK rozpatruje wniosek w terminie

4 tygodni od dnia otrzymania. O sposobie załatwienia wniosku Prezes UTK powiadamia

właściwy organ tego państwa i Komisję Europejską.

14.

Licencje maszynistów wydane w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej, osobom,

które ukończyły 20 lat, są ważne na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

15.

Na odcinkach linii kolejowych obejmujących przejścia graniczne z państwami sąsiadującymi

z Rzecząpospolitą Polską, nienależącymi do Unii Europejskiej, pociągi lub pojazdy

kolejowe prowadzi się zgodnie z międzynarodowymi porozumieniami lub umowami dwustronnymi.

1.

Prezes UTK prowadzi

1)

rejestr licencji maszynistów;

2)

rejestr ośrodków szkolenia;

3)

listę podmiotów uprawnionych do przeprowadzania badań lekarskich i psychologicznych

oraz orzekania, w celu sprawdzenia spełnienia wymagań zdrowotnych, fizycznych i psychicznych,

niezbędnych do uzyskania licencji oraz świadectwa maszynisty, a także zachowania ich

ważności.

1a.

Prezes UTK udostępnia dane zgromadzone w rejestrze, o którym mowa w ust. 1 pkt 1,

na wniosek

1)

Państwowej Komisji Badania Wypadków Kolejowych zgodnie z art. 28h ust. 2 pkt 4 oraz

komisji kolejowej, o której mowa w art. 28m;

2)

Agencji - w celu przeprowadzenia oceny procesu przyznawania uprawnień maszynistom

w Unii Europejskiej;

3)

przewoźnika kolejowego, zarządcy lub innego podmiotu, u którego maszynista jest zatrudniony

lub na rzecz którego świadczy usługi - w celu sprawdzenia statusu licencji maszynisty;

4)

właściwego organu innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w zakresie dotyczącym

maszynistów prowadzących pociągi po infrastrukturze kolejowej tego państwa, w celu

a)

kontroli pociągów kursujących na obszarze jego właściwości,

b)

prowadzenia postępowań odnoszących się do przestrzegania przepisów Unii Europejskiej

dotyczących przyznawania uprawnień maszynistom,

c)

prowadzenia postępowania w sprawie poważnego wypadku, wypadku lub incydentu;

5)

innego podmiotu, jeżeli obowiązek udostępnienia danych wynika z odrębnych przepisów.

2.

Rejestr, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, oraz lista, o której mowa w ust. 1 pkt 3, są

jawne i udostępniane w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Prezesa

UTK.

3.

Za czynności Prezesa UTK w zakresie wpisu do rejestru, o którym mowa w ust. 1 pkt

2, oraz wpisu na listę, o której mowa w ust. 1 pkt 3, pobierana jest opłata w wysokości

stanowiącej równowartość w złotych 200 euro, ustalonej przy zastosowaniu kursu średniego,

ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski, obowiązującego w dniu wpisu. Opłaty stanowią

dochód budżetu państwa.

4.

Prowadzenie ośrodka szkolenia jest działalnością regulowaną w rozumieniu przepisów

ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców.

4a.

Przedsiębiorca prowadzący działalność, o której mowa w ust. 4, podlega wpisowi do

rejestru, o którym mowa w ust. 1 pkt 2.

4b.

Obowiązek, o którym mowa w ust. 4a, dotyczy również przedsiębiorcy z innego państwa

członkowskiego Unii Europejskiej prowadzącego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej

działalność, o której mowa w ust. 4, uznanego przez właściwy organ innego państwa

członkowskiego Unii Europejskiej zgodnie z przepisami Komisji Europejskiej dotyczącymi

uznawania ośrodków szkoleniowych prowadzących szkolenia zawodowe dla maszynistów.

4c.

Zakres czynności wykonywanych przez ośrodek szkolenia obejmuje

1)

szkolenie kandydatów na maszynistów ubiegających się o uzyskanie licencji maszynisty

w zakresie ogólnej wiedzy zawodowej,

2)

szkolenie kandydatów na maszynistów ubiegających się o uzyskanie świadectw maszynisty

w zakresie wiedzy i umiejętności dotyczących

a)

infrastruktury kolejowej,

b)

pojazdu kolejowego,

3)

przeprowadzanie szkoleń i sprawdzianów wiedzy i umiejętności maszynistów, lub

4)

szkolenie i egzaminowanie maszynistów z innych państw członkowskich Unii Europejskiej

w zakresie ogólnych kompetencji językowych, zasad ruchu kolejowego i sygnalizacji

na sieci kolejowej Rzeczypospolitej Polskiej,

5)

delegowanie egzaminatora do udziału w części praktycznej egzaminu na świadectwo maszynisty,

o której mowa w art. 22bb ust. 9.

5.

Działalność, o której mowa w ust. 4, może prowadzić przedsiębiorca

1)

(uchylony)

2)

w stosunku do którego nie została otwarta likwidacja lub nie ogłoszono upadłości;

3)

który nie był prawomocnie skazany za przestępstwo popełnione w celu osiągnięcia korzyści

majątkowych lub przestępstwo przeciwko wiarygodności dokumentów - dotyczy osoby fizycznej,

urzędującego członka organu zarządzającego lub organu nadzorczego, wspólnika spółki

w spółce jawnej lub spółce partnerskiej, komplementariusza w spółce komandytowej lub

spółce komandytowo-akcyjnej oraz prokurenta;

4)

który posiada warunki lokalowe i wyposażenie dydaktyczne umożliwiające prowadzenie

szkoleń oraz przeprowadzanie sprawdzianów wiedzy i umiejętności;

5)

który prowadzi szkolenia na podstawie programów szkoleń, o których mowa odpowiednio

w przepisach wydanych na podstawie ust. 11 pkt 6 i art. 22b ust. 21 pkt 2;

5a)

zapewniający

a)

prowadzenie szkoleń przez instruktorów, którzy

-

spełniają wymagania dotyczące instruktorów określone w przepisach wydanych na podstawie

ust. 11 pkt 10,

-

są wpisani do wykazu, o którym mowa w ust. 8 pkt 1,

b)

przeprowadzanie sprawdzianów wiedzy i umiejętności przez egzaminatorów wpisanych do

rejestru egzaminatorów, o którym mowa w art. 22be ust. 1, oraz którzy złożyli pisemną

deklarację wykonywania czynności egzaminatora w sposób bezstronny i niedyskryminujący,

c)

udział egzaminatorów w części praktycznej egzaminu na świadectwo maszynisty, o której

mowa w art. 22bb ust. 9;

5b)

który terminowo wprowadza dane o przeprowadzonych szkoleniach oraz sprawdzianach wiedzy

i umiejętności do rejestru, o którym mowa w art. 25x ust. 1;

6)

który spełnia szczegółowe wymagania określone w przepisach wydanych na podstawie ust.

11 pkt 9;

7)

który posiada zbiór obowiązujących przepisów w zakresie objętym programem szkoleń

oraz sprawdzianów wiedzy i umiejętności;

8)

który nie zalega w regulowaniu zobowiązań podatkowych, opłat i składek na ubezpieczenie

społeczne.

6.

Badania lekarskie i psychologiczne w celu sprawdzenia spełnienia wymagań zdrowotnych,

fizycznych i psychicznych, niezbędnych do uzyskania licencji maszynisty oraz świadectwa

maszynisty, a także zachowania ich ważności, mogą prowadzić podmioty uprawnione do

wykonywania badań w służbie medycyny pracy, zajmujące się zadaniami medycyny kolejowej.

7.

Wpis do rejestru, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, a także na listę, o której mowa w

ust. 1 pkt 3, jest dokonywany na pisemny wniosek zainteresowanego podmiotu zawierający

następujące informacje

1)

firmę podmiotu;

2)

oznaczenie siedziby i adresu albo miejsca zamieszkania i adresu podmiotu;

3)

numer podmiotu w odpowiednim rejestrze;

4)

numer identyfikacji podatkowej (NIP), o ile podmiot taki numer posiada;

5)

zakres czynności, o których mowa w ust. 4c - w przypadku wpisu do rejestru, o którym

mowa w ust. 1 pkt 2.

8.

Przedsiębiorca ubiegający się o wpis do rejestru, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, wraz

z wnioskiem składa

1)

wykaz zawierający imiona i nazwiska instruktorów;

2)

deklarację, o której mowa w ust. 5 pkt 5a lit. b;

3)

pisemne oświadczenie następującej treści

„

Oświadczam, że

1)

dane zawarte we wniosku o wpis do rejestru ośrodków szkolenia są kompletne i zgodne

z prawdą;

2)

spełniam warunki wykonywania działalności gospodarczej w zakresie prowadzenia ośrodka

szkolenia maszynistów oraz kandydatów na maszynistów, określone w ustawie z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym.

”

.

8a.

Przedsiębiorca, o którym mowa w ust. 4b, jest zwolniony z obowiązku składania dokumentów

potwierdzających spełnienie przez instruktorów i egzaminatorów wymagań określonych

w przepisach wydanych na podstawie ust. 11 pkt 10, jeżeli ich spełnienie zostało uprzednio

sprawdzone przez właściwy organ innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, a

nie odnoszą się one do prowadzenia szkoleń i egzaminów wyłącznie na sieci kolejowej

Rzeczypospolitej Polskiej.

9.

Oświadczenie, o którym mowa w ust. 8 pkt 3, powinno również określać

1)

firmę przedsiębiorcy, jego siedzibę i adres oraz adres zamieszkania;

2)

oznaczenie miejsca i datę złożenia oświadczenia;

3)

podpis osoby uprawnionej do reprezentowania przedsiębiorcy, ze wskazaniem imienia

i nazwiska oraz pełnionej funkcji.

9a.

W przypadku gdy przedsiębiorca prowadzący ośrodek szkolenia składa wniosek o wpisanie

do wykazu, o którym mowa w ust. 8 pkt 1, instruktorów prowadzących szkolenia w tym

ośrodku szkolenia lub zmianę zakresu wykonywanych czynności, przepisy ust. 8 pkt 3

stosuje się.

9b.

Prezes UTK zatwierdza albo odmawia, w drodze decyzji, zatwierdzenia zmian, o których

mowa w ust. 9a.

9c.

Prezes UTK odmawia zatwierdzenia zmian, o których mowa w ust. 9a, jeżeli

1)

przedsiębiorca prowadzący ośrodek szkolenia nie przedłożył wraz z wnioskiem oświadczenia

o spełnianiu wymagań określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 11 pkt 9,

niezbędnych do wykonywania działalności w zakresie czynności objętych tym wnioskiem

- dotyczy wniosku o zmianę zakresu wykonywanych czynności;

2)

osoba, której dotyczy wniosek o wpis do wykazu, o którym mowa w ust. 8 pkt 1, nie

spełnia któregokolwiek z wymagań określonych w przepisach wydanych na podstawie ust.

11 pkt 10.

10.

Prezes UTK wykreśla, w drodze decyzji, ośrodek szkolenia z rejestru, o którym mowa

w ust. 1 pkt 2, w przypadku

1)

określonym w art. 22ac;

2)

wydania prawomocnego orzeczenia zakazującego przedsiębiorcy prowadzenia tej działalności;

3)

gdy wobec przedsiębiorcy ukończono postępowanie likwidacyjne albo upadłościowe obejmujące

likwidację majątku upadłego.

10a.

Rażącym naruszeniem warunków wykonywania działalności w zakresie prowadzenia ośrodka

szkolenia jest

1)

prowadzenie szkolenia w sposób niezgodny z programem szkolenia;

2)

wydanie dokumentu potwierdzającego ukończenie szkolenia lub zdanie sprawdzianu wiedzy

i umiejętności niezgodnie ze stanem faktycznym;

3)

przeprowadzenie sprawdzianu wiedzy i umiejętności przez egzaminatora niewpisanego

do rejestru egzaminatorów, o którym mowa w art. 22be ust. 1;

4)

prowadzenie szkolenia przez osobę niewpisaną do wykazu, o którym mowa w ust. 8 pkt

1;

5)

prawomocne skazanie przedsiębiorcy za przestępstwo, o którym mowa w ust. 5 pkt 3 -

dotyczy osoby fizycznej, urzędującego członka organu zarządzającego lub organu nadzorczego,

wspólnika spółki w spółce jawnej lub spółce partnerskiej, komplementariusza w spółce

komandytowej lub spółce komandytowo-akcyjnej oraz prokurenta;

6)

wprowadzenie do rejestru, o którym mowa w art. 25x ust. 1, danych potwierdzających

ukończenie szkolenia lub zdanie sprawdzianu wiedzy i umiejętności, niezgodnych ze

stanem faktycznym.

10b.

Prezes UTK wykreśla, w drodze decyzji, z listy, o której mowa w ust. 1 pkt 3, podmiot,

który przestał spełniać wymagania, o których mowa w ust. 6, lub szczegółowe wymagania

określone w przepisach wydanych na podstawie ust. 13.

11.

Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia

1)

szczegółowe warunki i tryb wydawania, przedłużania ważności, zawieszania, przywracania

i cofania licencji maszynisty, aktualizacji danych zawartych w licencji maszynisty

oraz wydawania jej wtórników;

2)

wymagania zdrowotne, fizyczne i psychiczne, jakie powinny spełniać osoby ubiegające

się o licencję maszynisty albo o zachowanie jej ważności;

3)

zakres badań lekarskich i psychologicznych oraz sposób oceny zdolności fizycznej i

psychicznej osób ubiegających się o licencję maszynisty albo o zachowanie jej ważności

oraz tryb orzekania o tej zdolności;

4)

wzory dokumentów potwierdzających zdolność fizyczną i psychiczną osób ubiegających

się o licencję maszynisty albo o zachowanie jej ważności;

5)

zakres wiedzy i umiejętności objętych szkoleniem niezbędny do uzyskania licencji maszynisty;

6)

program oraz czas trwania szkolenia kandydatów na maszynistów ubiegających się o licencję

maszynisty;

7)

(uchylony)

8)

sposób ustalania numeru identyfikacyjnego ośrodka szkolenia wpisywanego do rejestru,

o którym mowa w ust. 1 pkt 2, zakres danych ujętych w rejestrze, a także sposób uiszczania

opłat za wpis do tego rejestru;

9)

szczegółowe wymagania w stosunku do przedsiębiorców ubiegających się o wpis do rejestru

ośrodków szkolenia;

10)

wymagania kwalifikacyjne dla instruktorów wykonujących czynności w ośrodku szkolenia,

a także rodzaje dokumentów potwierdzających ich kwalifikacje i wykształcenie;

11)

warunki, sposób prowadzenia rejestru licencji maszynistów, zakres danych w nim ujętych

oraz okres ich przechowywania, wzór tego rejestru, a także tryb przekazywania danych

ujętych w rejestrze podmiotom, o których mowa w ust. 1a;

12)

wzór

a)

wniosku o wydanie licencji maszynisty, przedłużenie ważności, wydanie wtórnika, przywrócenie

tego dokumentu i aktualizację danych w nim zawartych,

b)

dokumentu potwierdzającego ukończenie szkolenia w celu uzyskania licencji maszynisty,

c)

deklaracji, o której mowa w ust. 5 pkt 5a lit. b.

12.

Minister właściwy do spraw transportu wyda rozporządzenie, o którym mowa w ust. 11,

mając na uwadze

1)

konieczność zapewnienia sprawności procedury uzyskiwania licencji maszynisty;

2)

konieczność uwzględnienia specyfiki pracy na stanowisku maszynisty przy określeniu

wymagań zdrowotnych, jakie powinny spełniać osoby ubiegające się o licencję maszynisty

albo o zachowanie jej ważności;

3)

konieczność przeprowadzenia badań niezbędnych dla właściwej oceny zdolności fizycznej

i psychicznej do prowadzenia pojazdów kolejowych;

4)

zapewnienie sprawności procedury wydawania dokumentów potwierdzających zdolność fizyczną

i psychiczną osób ubiegających się o licencję maszynisty albo o zachowanie jej ważności;

5)

zakres wiedzy i umiejętności niezbędny do bezpiecznego prowadzenia pociągów i pojazdów

kolejowych;

6)

konieczność zapewnienia odpowiedniej liczby godzin szkolenia dla kandydatów na maszynistów

ubiegających się o licencję maszynisty, zapewniającej uzyskanie znajomości faktów,

zasad, procesów i pojęć ogólnych związanych z pracą na stanowisku maszynisty;

7)

(uchylony)

8)

zalecenia Komisji Europejskiej dotyczące procedury nadawania numerów identyfikacyjnych

ośrodkom szkolenia;

9)

przepisy Unii Europejskiej dotyczące wymagań, jakie powinny spełniać ośrodki szkolenia;

10)

konieczność zapewnienia odpowiedniego poziomu merytorycznego szkoleń oraz egzaminów

dla kandydatów na maszynistów ubiegających się o licencję maszynisty oraz określenia

dodatkowych wymagań dotyczących znajomości języka polskiego, zasad ruchu kolejowego

i sygnalizacji na sieci kolejowej Rzeczypospolitej Polskiej, dla instruktorów i egzaminatorów

z innych państw członkowskich Unii Europejskiej, prowadzących szkolenia i egzaminy

na sieci kolejowej Rzeczypospolitej Polskiej;

11)

przepisy Unii Europejskiej dotyczące rejestru licencji maszynistów;

12)

potrzebę ujednolicenia wydawanych dokumentów i ich zabezpieczenie przed podrobieniem

lub przerobieniem.

13.

Minister właściwy do spraw transportu w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw

zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe wymagania w stosunku do podmiotów

ubiegających się o wpis na listę podmiotów uprawnionych do przeprowadzania badań lekarskich

i psychologicznych oraz orzekania w celu sprawdzenia spełnienia wymagań zdrowotnych,

fizycznych i psychicznych, niezbędnych do uzyskania licencji maszynisty oraz świadectwa

maszynisty, a także zachowania ich ważności, tryb dokonywania wpisu na listę oraz

wykreślania z niej, zakres danych ujętych na liście, wzór wniosku o wpis na listę,

a także sposób uiszczania opłat, mając na uwadze

1)

konieczność zapewnienia właściwych kwalifikacji osób uprawnionych do przeprowadzania

badań w celu sprawdzenia spełnienia wymagań zdrowotnych, fizycznych i psychicznych

niezbędnych do uzyskania licencji maszynisty oraz świadectwa maszynisty, a także zachowania

ich ważności;

2)

konieczność zapewnienia właściwych warunków przeprowadzania takich badań;

3)

jasność i przejrzystość danych ujętych na liście.

1.

Prezes UTK prostuje z urzędu wpis do rejestru zawierający oczywiste błędy lub niezgodności

ze stanem faktycznym.

2.

W przypadku zmiany danych wpisanych do rejestru przedsiębiorca jest obowiązany złożyć

wniosek o zmianę wpisu w rejestrze w terminie 14 dni od dnia zajścia zdarzenia, które

spowodowało zmianę tych danych.

3.

Prezes UTK wydaje z urzędu zaświadczenie o dokonaniu wpisu do rejestru.

1.

Prezes UTK jest obowiązany dokonać wpisu przedsiębiorcy do rejestru, o którym mowa

w art. 22a ust. 1 pkt 2, w terminie 7 dni od dnia wpływu do niego wniosku o wpis wraz

z oświadczeniem o spełnieniu warunków wymaganych prawem do wykonywania działalności,

dla której rejestr jest prowadzony.

2.

Jeżeli Prezes UTK nie dokona wpisu w terminie, o którym mowa w ust. 1, a od dnia wpływu

wniosku do tego organu upłynęło 14 dni, przedsiębiorca może rozpocząć działalność.

Nie dotyczy to przypadku, gdy Prezes UTK wezwał przedsiębiorcę do uzupełnienia wniosku

o wpis nie później niż przed upływem 7 dni od dnia jego otrzymania. W takiej sytuacji

termin, o którym mowa w zdaniu pierwszym, biegnie odpowiednio od dnia wpływu uzupełnienia

wniosku o wpis.

1.

Prezes UTK wydaje decyzję o zakazie wykonywania przez przedsiębiorcę działalności

objętej wpisem do rejestru, o którym mowa w art. 22a ust. 1 pkt 2, w przypadku gdy

1)

przedsiębiorca złożył oświadczenie, o którym mowa w art. 22a ust. 8 pkt 3, niezgodne

ze stanem faktycznym;

2)

przedsiębiorca nie usunął naruszeń warunków wymaganych prawem do wykonywania działalności

regulowanej w wyznaczonym przez Prezesa UTK terminie;

3)

stwierdzi rażące naruszenie warunków wymaganych prawem do wykonywania działalności

w zakresie prowadzenia ośrodka szkolenia przez przedsiębiorcę.

2.

Decyzja, o której mowa w ust. 1, podlega natychmiastowemu wykonaniu.

1.

Przedsiębiorca, którego wykreślono z rejestru, o którym mowa w art. 22a ust. 1 pkt

2, może uzyskać ponowny wpis do rejestru nie wcześniej niż po upływie 3 lat od dnia

wydania decyzji, o której mowa w art. 22ac ust. 1.

2.

Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do przedsiębiorcy, który wykonywał działalność

gospodarczą bez wpisu do rejestru. Nie dotyczy to sytuacji określonej w art. 22ab

ust. 2.

Prezes UTK wykreśla przedsiębiorcę z rejestru, o którym mowa w art. 22a ust. 1 pkt

2, także na jego wniosek lub po uzyskaniu informacji z Centralnej Ewidencji i Informacji

o Działalności Gospodarczej albo Krajowego Rejestru Sądowego o wykreśleniu przedsiębiorcy.

1.

Przewoźnicy kolejowi i zarządcy wydają świadectwa maszynistom przez nich zatrudnionym

lub świadczącym usługi na ich rzecz, zgodnie ze wzorem określonym w załączniku II

do rozporządzenia (UE) nr 36/2010.

1a.

Warunkami niezbędnymi do uzyskania świadectwa maszynisty są

1)

posiadanie licencji maszynisty;

2)

odbycie szkolenia przeprowadzonego zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie ust.

21 oraz zdanie egzaminu na świadectwo maszynisty - w przypadku kandydatów na maszynistów;

3)

odbycie szkolenia i złożenie z wynikiem pozytywnym sprawdzianu wiedzy i umiejętności

przeprowadzonych w trybie i w sposób określony w przepisach wydanych na podstawie

ust. 21 pkt 4 - dotyczy maszynistów ubiegających się o uzyskanie kolejnego świadectwa

maszynisty;

4)

uzyskanie orzeczenia lekarskiego potwierdzającego spełnienie wymagań zdrowotnych,

fizycznych i psychicznych, określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 22

pkt 1, po przeprowadzeniu badań lekarskich i psychologicznych.

2.

Świadectwo maszynisty uprawnia do prowadzenia pociągu lub pojazdu kolejowego u przewoźnika

kolejowego lub zarządcy, który je wydał, w ramach określonej kategorii uprawnień i

jest ważne na określoną w nim infrastrukturę kolejową oraz określony typ pojazdu.

3.

Świadectwo maszynisty może zawierać uprawnienie do prowadzenia pociągów lub pojazdów

kolejowych we wszystkich kategoriach i podkategoriach, o których mowa w ust. 2.

3a.

W przypadku świadczenia usługi trakcyjnej dopuszcza się prowadzenie pociągu lub pojazdu

kolejowego przez maszynistę na podstawie świadectwa maszynisty wydanego przez innego

przewoźnika kolejowego lub zarządcę.

3b.

W przypadku, o którym mowa w ust. 3a, przewoźnik kolejowy, na rzecz którego maszynista

prowadzi pojazd kolejowy lub pociąg jest obowiązany do zapewnienia zapoznania tego

maszynisty z obowiązującymi u niego regulacjami wewnętrznymi w zakresie niezbędnym

do bezpiecznego prowadzenia pojazdu kolejowego lub pociągu.

4.

Przewoźnicy kolejowi i zarządcy infrastruktury kolejowej ustanawiają procedury wydawania

świadectw maszynisty, będące częścią ich systemu zarządzania bezpieczeństwem, o którym

mowa w art. 17a.

5.

W procedurach wydawania świadectw, o których mowa w ust. 4, określa się w szczególności

1)

tryb wydawania świadectwa maszynisty, aktualizacji danych w nim zawartych, jego zawieszania

i cofania;

2)

tryb odwołania się od decyzji dotyczącej wydania świadectwa maszynisty, jego zawieszania

i cofania.

3)

(uchylony)

6.

Procedurę, o której mowa w ust. 4, przewoźnicy kolejowi i zarządcy infrastruktury

kolejowej podają do publicznej wiadomości w sposób przyjęty u każdego z nich.

7.

W celu zachowania ważności świadectwa maszynisty, maszynista przechodzi okresowe badania

lekarskie i psychologiczne oraz uzyskuje orzeczenie lekarskie potwierdzające spełnienie

wymagań zdrowotnych, fizycznych i psychicznych określonych w przepisach wydanych na

podstawie ust. 22 pkt 1 oraz przechodzi szkolenia, a także okresowe sprawdziany wiedzy

i umiejętności, w trybie i na warunkach określonych w przepisach wydanych na podstawie

ust. 21 pkt 4.

7a.

Badania, o których mowa w ust. 7, przeprowadza się co

1)

24 miesiące - do ukończenia 55. roku życia,

2)

12 miesięcy - po ukończeniu 55. roku życia

- chyba że orzeczenie lekarskie wskazuje krótszy okres.

7b.

Badania, o których mowa w ust. 7, przeprowadza się w okresach krótszych niż okresy,

o których mowa w ust. 7a

1)

po każdym poważnym wypadku, w którym uczestniczył maszynista;

2)

po zakończeniu czasowej niezdolności do pracy spowodowanej chorobą, trwającej dłużej

niż 30 dni;

3)

w przypadku powrotu maszynisty do pracy po przerwie trwającej dłużej niż 6 miesięcy;

4)

w razie uzasadnionego podejrzenia utraty zdolności fizycznej lub psychicznej do kierowania

pojazdem kolejowym lub pociągiem;

5)

w przypadku określonym w ust. 16;

6)

w innych przypadkach określonych w przepisach dotyczących profilaktycznej ochrony

zdrowia pracowników.

7c.

Badania, o których mowa w ust. 1a pkt 4, ust. 7 i 7b, są wykonywane, z zastrzeżeniem

ust. 7a oraz przepisów wydanych na podstawie ust. 22, w zakresie i na zasadach określonych

w ustawie z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy

(Dz. U. z 2023 r. poz. 1465).

7d.

Przejście przez maszynistę badań, o których mowa w ust. 1a pkt 4, ust. 7 i 7b, uznaje

się za równoznaczne ze spełnieniem obowiązków pracownika w zakresie wykonywania wstępnych,

okresowych i kontrolnych badań lekarskich, o których mowa w art. 229 § 1 i 2 Kodeksu pracy.

7e.

Przewoźnicy kolejowi i zarządcy nie mogą dopuścić do pracy na stanowisku maszynisty

osoby bez aktualnego orzeczenia lekarskiego potwierdzającego spełnienie wymagań zdrowotnych,

fizycznych i psychicznych, niezbędnych do uzyskania świadectwa maszynisty albo zachowania

jego ważności, z wyjątkiem przypadku określonego w ust. 18 pkt 4 w odniesieniu do

kandydatów na maszynistów.

7f.

Przewoźnicy kolejowi oraz zarządcy są obowiązani do

1)

kierowania maszynistów na badania lekarskie i psychologiczne w celu uzyskania świadectwa

maszynisty lub zachowania jego ważności;

2)

pokrywania kosztów badań lekarskich i psychologicznych, o których mowa w pkt 1;

3)

przechowywania orzeczeń lekarskich maszynistów.

7g.

Spełnienie przez przewoźników kolejowych i zarządców obowiązków, o których mowa w

ust. 7f pkt 1 i 2, uznaje się za równoznaczne ze spełnieniem obowiązków pracodawcy

w zakresie wykonywania wstępnych, okresowych i kontrolnych badań lekarskich, o których

mowa w art. 229 § 1 i 2 Kodeksu pracy.

8.

Przewoźnicy kolejowi lub zarządcy infrastruktury kolejowej cofają lub zawieszają w

całości lub w części ważność świadectwa maszynisty, gdy maszynista przestał spełniać

warunki niezbędne do posiadania świadectwa.

9.

(uchylony)

10.

Świadectwo maszynisty wygasa z mocy prawa z dniem rozwiązania lub wygaśnięcia umowy

o pracę lub innego stosunku prawnego wiążącego maszynistę z przewoźnikiem kolejowym

lub zarządcą infrastruktury kolejowej.

11.

W przypadku, o którym mowa w ust. 10, przewoźnik kolejowy i zarządca wydają maszyniście

odpis uzyskanego świadectwa maszynisty, którego wzór określa załącznik III do rozporządzenia

(UE) nr 36/2010, oraz inne dokumenty potwierdzające uzyskane kwalifikacje.

12.

Przewoźnik kolejowy lub zarządca infrastruktury kolejowej bezzwłocznie aktualizuje

świadectwo maszynisty, jeżeli jego posiadacz uzyskał dodatkowe uprawnienia dotyczące

pociągu, pojazdu kolejowego lub infrastruktury kolejowej.

13.

Przewoźnik kolejowy lub zarządca infrastruktury kolejowej cofa świadectwo maszynisty

osobie, która przestała spełniać warunki, o których mowa w ust. 7.

14.

Przewoźnicy kolejowi i zarządcy prowadzą rejestry wydawanych przez siebie świadectw

maszynistów za pomocą własnego systemu informatycznego albo za pomocą rejestru, o

którym mowa w art. 25x ust. 1.

14a.

Przewoźnicy kolejowi i zarządcy udostępniają dane zgromadzone w rejestrach, o których

mowa w ust. 14, oraz informację o treści wydanych świadectw maszynisty

1)

Prezesowi UTK;

2)

Państwowej Komisji Badania Wypadków Kolejowych zgodnie z art. 28h ust. 2 pkt 4 oraz

komisji kolejowej, o której mowa w art. 28m;

3)

właściwym organom innych państw członkowskich Unii Europejskiej, w przypadku wykonywania

przez przewoźnika kolejowego lub zarządcę działalności transgranicznej;

4)

innym podmiotom, jeżeli obowiązek udostępnienia danych wynika z odrębnych przepisów.

15.

Prezes UTK może wystąpić, do przewoźnika kolejowego lub zarządcy infrastruktury kolejowej,

z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli maszynisty lub o zawieszenie ważności świadectwa

maszynisty.

16.

Przewoźnik kolejowy lub zarządca infrastruktury kolejowej po otrzymaniu wniosku Prezesa

UTK obowiązany jest podjąć stosowne działania, w szczególności skierować maszynistę

na badania lekarskie lub poddać sprawdzeniu wiedzy i umiejętności, i, w terminie 4

tygodni od dnia otrzymania wniosku, przedłożyć Prezesowi UTK sprawozdanie z wykonanych

czynności.

17.

Prezes UTK może, w drodze decyzji, wydać zakaz prowadzenia pociągu lub pojazdu kolejowego

przez maszynistę w okresie rozpatrywania wniosku, o którym mowa w ust. 15, jeżeli

jest to uzasadnione względami bezpieczeństwa ruchu kolejowego. O decyzji tej Prezes

UTK informuje Komisję Europejską oraz inne właściwe organy.

18.

W przypadku

1)

zakłóceń w ruchu kolejowym w wyniku prowadzonych robót na torach lub powodujących

konieczność odstępstw od wykonywania przewozów kolejowych na podstawie obowiązującego

rozkładu jazdy pociągów, zgodnie z ustaleniami zarządcy,

2)

jednorazowych przewozów kolejowych, za zgodą zarządcy,

3)

dostawy lub prezentacji nowego pociągu lub pojazdu kolejowego,

4)

szkolenia lub egzaminowania maszynistów oraz kandydatów na maszynistów,

5)

wykonywania przewozów technologicznych

- jeżeli maszynista albo kandydat na maszynistę ubiegający się o świadectwo maszynisty

nie posiadają znajomości odcinków linii kolejowych, na których mają prowadzić pojazd

kolejowy lub pociąg, mogą go prowadzić, pod warunkiem że podczas jazdy obok nich znajduje

się inny maszynista lub przedstawiciel zarządcy posiadający udokumentowaną znajomość

tych odcinków.

19.

W przypadkach, o których mowa w ust. 18, w razie braku możliwości zapewnienia obecności

osób, o których mowa w tym przepisie, maszynista może prowadzić pojazd kolejowy lub

pociąg po spełnieniu warunków określonych w przepisach wydanych na podstawie art.

17 ust. 7.

20.

(uchylony)

20a.

Maszynista jest obowiązany niezwłocznie powiadomić przewoźnika kolejowego lub zarządcę,

na rzecz którego świadczy pracę lub usługi, o okolicznościach dotyczących jego stanu

zdrowia mających wpływ na zdolność prawidłowego realizowania przez niego uprawnień

wynikających z posiadanego świadectwa maszynisty.

20b.

Przepisy ust. 20a stosuje się odpowiednio do prowadzącego pojazdy kolejowe, który

świadczy pracę lub usługi na rzecz użytkownika bocznicy kolejowej lub przedsiębiorcy

wykonującego przewozy w obrębie bocznicy kolejowej.

21.

Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia

1)

zakres wiedzy i umiejętności dotyczących pojazdu kolejowego i infrastruktury kolejowej,

objętych szkoleniem, które są niezbędne do uzyskania świadectwa maszynisty,

2)

program oraz czas trwania szkolenia kandydatów na maszynistów ubiegających się o uzyskanie

świadectwa maszynisty,

3)

(uchylony)

4)

tryb oraz szczegółowe warunki i minimalną częstotliwość przeprowadzania szkoleń oraz

sprawdzianów wiedzy i umiejętności,

5)

zakres danych dotyczących infrastruktury kolejowej ujęty w świadectwie maszynisty,

6)

szczegółowe warunki i sposób prowadzenia rejestru świadectw maszynistów, zakres danych

w nim ujętych, a także okres ich przechowywania, wzór tego rejestru oraz tryb udostępniania

danych ujętych w rejestrze podmiotom, o których mowa w ust. 14a

- mając na uwadze zakres wiedzy i umiejętności niezbędny do zapewnienia właściwych

kwalifikacji maszynistów, konieczność dostosowania programu szkolenia do wykształcenia

i doświadczenia zawodowego kandydatów na maszynistów przy zapewnieniu niezbędnej liczby

godzin stażu stanowiskowego, szkolenia teoretycznego i praktycznego oraz prowadzenia

pojazdu kolejowego pod nadzorem, konieczność zapewnienia ciągłości realizacji procesu

doskonalenia zawodowego maszynistów i monitorowania posiadanych przez nich uprawnień

oraz przepisy Unii Europejskiej dotyczące rejestru świadectw maszynistów.

22.

Minister właściwy do spraw transportu w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw

zdrowia określi, w drodze rozporządzenia

1)

wymagania zdrowotne, fizyczne i psychiczne, jakie powinny spełniać osoby ubiegające

się o świadectwo maszynisty albo o zachowanie jego ważności,

2)

zakres badań lekarskich i psychologicznych oraz sposób oceny zdolności fizycznej i

psychicznej osób ubiegających się o świadectwo maszynisty albo o zachowanie jego ważności

oraz tryb orzekania o tej zdolności,

3)

wzory dokumentów potwierdzających zdolność fizyczną i psychiczną osób ubiegających

się o świadectwo maszynisty albo o zachowanie jego ważności

- mając na uwadze konieczność przeprowadzenia badań niezbędnych dla właściwej oceny

zdolności fizycznej i psychicznej do prowadzenia pojazdów kolejowych, konieczność

uwzględnienia specyfiki pracy na stanowisku maszynisty przy określeniu wymagań zdrowotnych,

sprawność procedury wydawania dokumentów potwierdzających zdolność fizyczną i psychiczną

osób ubiegających się o świadectwo maszynisty albo o zachowanie jego ważności, a także

konieczność ujednolicenia wydawanych dokumentów i ich zabezpieczenie przed podrobieniem

lub przerobieniem.

1.

Prezes UTK, na wniosek kandydata na maszynistę, przeprowadza egzamin na licencję maszynisty

w zakresie podstawowej wiedzy zawodowej obejmującej zagadnienia, które są istotne

dla wykonywania zawodu maszynisty i mają zastosowanie niezależnie od rodzaju i typu

taboru kolejowego lub infrastruktury kolejowej.

2.

Wniosek składa się w postaci elektronicznej za pośrednictwem systemu teleinformatycznego

obsługującego rejestr, o którym mowa w art. 25x ust. 1, i podpisuje przy użyciu kwalifikowanego

podpisu elektronicznego, podpisu zaufanego albo podpisu osobistego.

3.

Wraz z wnioskiem kandydat na maszynistę może złożyć wniosek o wydanie licencji maszynisty

zawierający oświadczenie, o którym mowa w art. 22 ust. 2b.

4.

Prezes UTK zapewnia na stronie podmiotowej Urzędu Transportu Kolejowego dostęp do

systemu teleinformatycznego wraz z możliwością dokonania opłaty za egzamin na licencję

maszynisty z wykorzystaniem systemu płatności online.

5.

Prezes UTK w systemie teleinformatycznym publikuje wykaz terminów sesji egzaminacyjnych

dotyczących egzaminu na licencję maszynisty.

6.

Egzamin na licencję maszynisty przeprowadza egzaminator wyznaczony przez Prezesa UTK

z rejestru egzaminatorów, o którym mowa w art. 22be ust. 1.

7.

Warunkiem dopuszczenia kandydata na maszynistę do egzaminu na licencję maszynisty

jest spełnienie wymagań, o których mowa w art. 22 ust. 2 pkt 1-5.

8.

Egzaminator nie dopuszcza kandydata na maszynistę do egzaminu na licencję maszynisty,

jeżeli

1)

nie jest możliwe ustalenie tożsamości kandydata na maszynistę zgłaszającego się na

egzamin na licencję maszynisty;

2)

nie uiszczono opłaty za przeprowadzenie egzaminu na licencję maszynisty;

3)

dane z okazanego dokumentu tożsamości kandydata zgłaszającego się na egzamin na licencję

maszynisty nie są zgodne z danymi znajdującymi się w rejestrze, o którym mowa w art.

25x ust. 1.

9.

Egzamin na licencję maszynisty składa się z części teoretycznej i jest przeprowadzany

w formie elektronicznego testu jednokrotnego wyboru z pytaniami generowanymi w czasie

rzeczywistym za pomocą systemu teleinformatycznego.

10.

Prezes UTK opracowuje i ustala wykaz pytań na egzamin na licencję maszynisty.

11.

Pytania, o których mowa w ust. 10, nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu

przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

(Dz. U. z 2022 r. poz. 902).

12.

Kandydat na maszynistę może złożyć do Prezesa UTK odwołanie od negatywnego wyniku

egzaminu na licencję maszynisty.

13.

Odwołanie, o którym mowa w ust. 12, składa się w terminie 14 dni od dnia otrzymania

wyniku egzaminu na licencję maszynisty.

14.

Uchybienie terminu, o którym mowa w ust. 13, do wniesienia odwołania, o którym mowa

w ust. 12, skutkuje pozostawieniem tego odwołania bez rozpoznania.

15.

Prezes UTK rozpatruje odwołanie, o którym mowa w ust. 12, w terminie 30 dni od dnia

jego otrzymania.

16.

W przypadku stwierdzenia zasadności odwołania, o którym mowa w ust. 12, Prezes UTK

przeprowadza ponowny egzamin na licencję maszynisty, za który nie pobiera się opłaty.

Do ponownego egzaminu na licencję maszynisty stosuje się przepisy ust. 6-11.

1.

Prezes UTK, na wniosek przewoźnika kolejowego lub zarządcy zatrudniającego kandydata

na maszynistę, przeprowadza egzamin na świadectwo maszynisty.

2.

Wniosek składa się w postaci elektronicznej za pośrednictwem systemu teleinformatycznego

obsługującego rejestr, o którym mowa w art. 25x ust. 1, i podpisuje przy użyciu kwalifikowanego

podpisu elektronicznego, podpisu zaufanego albo podpisu osobistego przez osobę upoważnioną

przez wnioskodawcę.

3.

Warunkiem dopuszczenia kandydata na maszynistę do egzaminu na świadectwo maszynisty

jest

1)

posiadanie ważnej licencji maszynisty;

2)

ukończenie szkolenia dla kandydatów na maszynistów ubiegających się o uzyskanie świadectwa

maszynisty;

3)

zdanie sprawdzianu wiedzy i umiejętności z typu pojazdu kolejowego i infrastruktury

kolejowej, na których ma być przeprowadzany egzamin.

4.

Przepisy art. 22ba ust. 4 i 8 stosuje się odpowiednio.

5.

Egzamin na świadectwo maszynisty składa się z części teoretycznej oraz z części praktycznej

i obejmuje sprawdzenie wiedzy i umiejętności kandydata na maszynistę do samodzielnego

i bezpiecznego wykonywania czynności maszynisty.

6.

Część teoretyczną egzaminu na świadectwo maszynisty przeprowadza się w formie

1)

elektronicznego testu jednokrotnego wyboru z pytaniami generowanymi w czasie rzeczywistym

za pomocą systemu teleinformatycznego oraz

2)

zadań do wykonania z użyciem symulatora pojazdu kolejowego.

7.

Prezes UTK opracowuje i ustala wykaz pytań, o których mowa w ust. 6 pkt 1. Pytania

nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

8.

Część teoretyczną egzaminu na świadectwo maszynisty przeprowadza egzaminator wyznaczony

przez Prezesa UTK z rejestru egzaminatorów, o którym mowa w art. 22be ust. 1.

9.

Część praktyczna egzaminu na świadectwo maszynisty polega na prowadzeniu pojazdu kolejowego

po infrastrukturze kolejowej pod nadzorem egzaminatorów, o których mowa w ust. 10.

10.

Część praktyczną egzaminu na świadectwo maszynisty przeprowadza egzaminator oddelegowany

przez ośrodek szkolenia, w którym kandydat na maszynistę ubiegający się o uzyskanie

świadectwa maszynisty odbywał szkolenie, oraz egzaminator zatrudniony i wyznaczony

przez Prezesa UTK.

11.

Egzaminator oddelegowany przez ośrodek szkolenia, o którym mowa w ust. 10, posiada

świadectwo maszynisty uprawniające do prowadzenia typu pojazdu kolejowego oraz do

jazdy po infrastrukturze kolejowej, których dotyczy egzamin, albo - w przypadku kiedy

nie spełnia tego warunku - ważne świadectwo maszynisty w zakresie odpowiedniej infrastruktury

lub typu pojazdu kolejowego.

12.

Podmiot wnioskujący o przeprowadzenie egzaminu na świadectwo maszynisty zapewnia pojazd

kolejowy oraz trasę, niezbędne do przeprowadzenia części praktycznej egzaminu na świadectwo

maszynisty, w terminie i miejscu uzgodnionym z Prezesem UTK.

13.

Warunkiem dopuszczenia kandydata na maszynistę do części praktycznej egzaminu na świadectwo

maszynisty jest uzyskanie pozytywnego wyniku z części teoretycznej egzaminu na świadectwo

maszynisty.

14.

Kandydat na maszynistę może złożyć do Prezesa UTK odwołanie od negatywnego wyniku

egzaminu na świadectwo maszynisty. Przepisy art. 22ba ust. 13-15 stosuje się odpowiednio.

15.

W przypadku stwierdzenia zasadności odwołania, o którym mowa w ust. 14, Prezes UTK

przeprowadza ponowny egzamin na świadectwo maszynisty, za który nie pobiera się opłaty.

Do ponownego egzaminu na świadectwo maszynisty stosuje się przepisy ust. 3 i 5-13

oraz odpowiednio art. 22ba ust. 8.

1.

Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia

1)

szczegółowy zakres podstawowej wiedzy zawodowej objętej egzaminem na licencję maszynisty;

2)

sposób, formę i tryb przygotowania oraz przeprowadzania egzaminu na licencję maszynisty

oraz ponownego egzaminu na licencję maszynisty;

3)

szczegółowy zakres wiedzy i umiejętności, objętych egzaminem na świadectwo maszynisty;

4)

sposób, formę i tryb przygotowania oraz przeprowadzania egzaminu na świadectwo maszynisty

oraz ponownego egzaminu na świadectwo maszynisty.

2.

Minister właściwy do spraw transportu wyda rozporządzenie, o którym mowa w ust. 1,

mając na uwadze

1)

zakres wiedzy i umiejętności niezbędny do bezpiecznego prowadzenia pojazdów kolejowych;

2)

konieczność zagwarantowania właściwej organizacji egzaminów na licencję maszynisty

oraz ponownych egzaminów na licencję maszynisty;

3)

konieczność zapewnienia odpowiedniego poziomu merytorycznego egzaminów na świadectwo

maszynisty;

4)

konieczność zagwarantowania właściwej organizacji i odpowiedniego poziomu merytorycznego

przeprowadzenia teoretycznej i praktycznej części egzaminu na świadectwo maszynisty

oraz ponownego egzaminu na świadectwo maszynisty.

1.

Egzaminatorem może być osoba, która

1)

posiada co najmniej 4-letnie doświadczenie zawodowe w zakresie związanym z prowadzeniem

i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, nabyte w okresie 5 lat poprzedzających datę złożenia

wniosku o wpis do rejestru egzaminatorów, o którym mowa w art. 22be ust. 1;

2)

posiada co najmniej wykształcenie średnie lub średnie branżowe;

3)

posiada ważną licencję maszynisty i świadectwo maszynisty, obejmujące zakres umiejętności

będących przedmiotem egzaminu lub dotyczące podobnego typu linii kolejowej lub taboru

kolejowego - w przypadku egzaminatorów przeprowadzających część praktyczną egzaminu

na świadectwo maszynisty z prowadzenia pojazdu kolejowego;

4)

posiada znajomość języka polskiego odpowiadającą co najmniej poziomowi biegłości językowej

B2 Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego Rady Europy;

5)

ukończyła szkolenie z zakresu zasad ruchu kolejowego i sygnalizacji kolejowej, obowiązujących

na sieci kolejowej Rzeczypospolitej Polskiej w wymiarze co najmniej 80 godzin, przeprowadzone

przez ośrodek szkolenia, który posiada uprawnienia do wykonywania czynności, o których

mowa w art. 22a ust. 4c pkt 4 - w przypadku egzaminatorów, o których mowa w pkt 3,

którzy licencję maszynisty uzyskali w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej;

6)

nie była skazana prawomocnym wyrokiem za popełnienie przestępstwa umyślnego przeciwko

bezpieczeństwu w komunikacji lub wiarygodności dokumentów;

7)

daje rękojmię wykonywania czynności egzaminatora w sposób bezstronny i niezależny;

8)

jest wpisana do rejestru egzaminatorów, o którym mowa w art. 22be ust. 1.

2.

Egzaminatorzy są obowiązani do ustawicznego doskonalenia i aktualizowania kompetencji

zawodowych przez udział w co najmniej jednym, w ciągu 3 lat, szkoleniu doskonalącym

w zakresie wiedzy i metodyki egzaminowania kandydatów na maszynistów organizowanym

przez Prezesa UTK.

3.

Prezes UTK organizuje szkolenia, o których mowa w ust. 2, nie rzadziej niż raz na

trzy lata.

1.

Prezes UTK prowadzi w systemie teleinformatycznym rejestr egzaminatorów w celu realizacji

zadania, o którym mowa w art. 13 ust. 1a pkt 7b. Rejestr egzaminatorów jest udostępniany

w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Urzędu Transportu Kolejowego

z wyłączeniem danych, o których mowa w ust. 2 pkt 2-7.

2.

W rejestrze egzaminatorów gromadzi się następujące dane egzaminatorów

1)

imię (imiona) i nazwisko;

2)

datę i miejsce urodzenia;

3)

numer PESEL, a w przypadku osoby nieposiadającej numeru PESEL - serię, numer i nazwę

dokumentu potwierdzającego tożsamość oraz nazwę państwa, które wydało ten dokument;

4)

obywatelstwo;

5)

adres zamieszkania;

6)

numer licencji maszynisty, jeżeli została wydana;

7)

numer ewidencyjny;

8)

zakres uprawnień;

9)

informacje o udziale w szkoleniu, o którym mowa w art. 22bd ust. 2.

3.

Prezes UTK dokonuje wpisu do rejestru egzaminatorów na wniosek, który zawiera dane,

o których mowa w ust. 2 pkt 1-6. Do wniosku dołącza się

1)

kopie dokumentów potwierdzających spełnienie wymagań, o których mowa w art. 22bd ust.

1 pkt 1-5;

2)

oświadczenie o niebyciu skazanym prawomocnym wyrokiem za popełnienie przestępstwa,

o którym mowa w art. 22bd ust. 1 pkt 6, złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej

za składanie fałszywych oświadczeń; składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia

w nim klauzuli następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie

fałszywego oświadczenia wynikającej z art. 233 § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny.”; klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie

fałszywych oświadczeń;

3)

deklarację, o której mowa w art. 22a ust. 5 pkt 5a lit. b.

4.

Dokumentami potwierdzającymi znajomość języka polskiego, o której mowa w art. 22bd

ust. 1 pkt 4, są

1)

certyfikat znajomości języka polskiego poświadczający zdany egzamin z języka polskiego

na poziomie średnim ogólnym lub zaawansowanym, wydany przez Państwową Komisję Poświadczania

Znajomości Języka Polskiego jako Obcego;

2)

certyfikat potwierdzający znajomość języka polskiego co najmniej na poziomie B2 w

skali globalnej biegłości językowej według Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia

Językowego Rady Europy;

3)

świadectwo lub inny dokument równorzędny uzyskany w polskim systemie oświaty po ukończeniu

kształcenia w języku polskim lub dyplom ukończenia studiów wyższych prowadzonych w

języku polskim.

5.

Prezes UTK

1)

wpisuje do rejestru egzaminatorów osobę spełniającą wymagania, o których mowa w art.

22bd ust. 1 pkt 1-7, oraz nadaje egzaminatorowi numer ewidencyjny;

2)

odmawia wpisu do rejestru egzaminatorów, w drodze decyzji, w przypadku jeżeli osoba

nie spełnia wymagań, o których mowa w art. 22bd ust. 1 pkt 1-7;

3)

wykreśla z rejestru egzaminatorów, w drodze decyzji z rygorem natychmiastowej wykonalności,

w przypadku

a)

wniosku egzaminatora o wykreślenie z rejestru egzaminatorów,

b)

jeżeli egzaminator nie spełnia wymagań, o których mowa w art. 22bd ust. 1 pkt 1-7,

c)

jeżeli egzaminator nie spełnia wymagania, o którym mowa w art. 22bd ust. 2,

d)

śmierci egzaminatora;

4)

w przypadku zmiany danych aktualizuje rejestr egzaminatorów.

6.

Osoba ubiegająca się o wpis do rejestru egzaminatorów jest zwolniona z obowiązku dołączania

kopii dokumentów potwierdzających spełnienie wymagań, o których mowa w art. 22bd ust.

1 pkt 1-3 i 6, jeżeli ich spełnienie zostało uprzednio sprawdzone przez właściwy organ

innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, a nie odnoszą się one do prowadzenia

egzaminów na licencję maszynisty lub egzaminów na świadectwo maszynisty wyłącznie

na sieci kolejowej Rzeczypospolitej Polskiej.

7.

Egzaminator przekazuje Prezesowi UTK informacje o zmianie danych, o których mowa w

ust. 2 pkt 1 i 3-6, w terminie 14 dni od dnia ich wystąpienia.

8.

Prezes UTK wydaje egzaminatorowi certyfikat uznania egzaminatora zawierający dane,

o których mowa w ust. 2.

9.

Dane gromadzone w rejestrze egzaminatorów oraz kopie dokumentów potwierdzających spełnienie

wymagań przechowuje się przez okres do 5 lat od dnia wykreślenia z rejestru.

1.

Przewoźnik kolejowy i zarządca mogą zawrzeć z kandydatem na maszynistę umowę zobowiązującą

tego kandydata do zwrotu części albo całości kosztów poniesionych na jego szkolenie,

jeżeli rozwiązanie lub wygaśnięcie umowy o pracę lub innego stosunku prawnego wiążącego

kandydata na maszynistę z odpowiednio przewoźnikiem kolejowym albo zarządcą nastąpiło

przed ustalonym w tej umowie terminem, z przyczyny leżącej po stronie tego kandydata.

2.

Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio w przypadku szkolenia maszynisty ubiegającego

się o uzyskanie kolejnego świadectwa maszynisty.

1.

Maszynista jest obowiązany do niezwłocznego poinformowania przewoźnika kolejowego

lub zarządcy, na rzecz których świadczy pracę lub usługi, w drodze pisemnego oświadczenia,

o

1)

świadczeniu pracy lub usług na rzecz więcej niż jednego przewoźnika kolejowego, zarządcy,

użytkownika bocznicy kolejowej lub przedsiębiorcy wykonującego przewozy w obrębie

bocznicy kolejowej albo

2)

niewykonywaniu czynności maszynisty albo prowadzącego pojazdy kolejowe na rzecz innego

przewoźnika kolejowego, zarządcy, użytkownika bocznicy kolejowej lub przedsiębiorcy

wykonującego przewozy w obrębie bocznicy kolejowej.

2.

Maszynista składa oświadczenie, o którym mowa w ust. 1, w dniu rozpoczęcia pracy lub

świadczenia usług, a następnie w każdym przypadku podjęcia albo zaprzestania wykonywania

czynności maszynisty na rzecz więcej niż jednego podmiotu.

3.

Oświadczenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, powinno zawierać informację dotyczącą

przeciętnej tygodniowej liczby godzin prowadzenia pojazdu kolejowego lub pociągu u

innego przewoźnika kolejowego, zarządcy, użytkownika bocznicy kolejowej lub przedsiębiorcy

wykonującego przewozy w obrębie bocznicy kolejowej.

4.

Jeżeli zostało złożone oświadczenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, przewoźnik kolejowy

lub zarządca, przekazuje je Prezesowi UTK, nie później niż w terminie 14 dni od dnia

jego otrzymania.

5.

Przepisy ust. 1-4 stosuje się odpowiednio do prowadzącego pojazdy kolejowe, który

świadczy pracę lub usługi na rzecz użytkownika bocznicy kolejowej lub przedsiębiorcy

wykonującego przewozy w obrębie bocznicy kolejowej.

1.

Pracownicy zatrudnieni na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem

ruchu kolejowego oraz z prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych: dyżurny

ruchu, nastawniczy, zwrotniczy, kierownik pociągu, ustawiacz, manewrowy, rewident

taboru, automatyk, toromistrz, dróżnik przejazdowy oraz prowadzący pojazdy kolejowe,

o których mowa w art. 18 ust. 2 pkt 1 i 2, są obowiązani

1)

posiadać wymagane wykształcenie,

2)

spełniać wymagania zdrowotne, fizyczne i psychiczne,

3)

posiadać wymagane przygotowanie zawodowe,

4)

zdać egzamin kwalifikacyjny

- określone w przepisach wydanych na podstawie ust. 3 pkt 1.

2.

Pracownicy, o których mowa w ust. 1, są obowiązani do posiadania i okazywania właściwemu

uprawnionemu organowi dokumentu upoważniającego do wykonywania czynności na stanowiskach,

o których mowa w ust. 1.

3.

Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia

1)

dla stanowisk, o których mowa w ust. 1, warunki, jakie są obowiązani spełniać zatrudnieni

na tych stanowiskach, a także warunki i sposób oceny ich zdolności fizycznych i psychicznych,

jednostki uprawnione do oceny zdolności fizycznej i psychicznej oraz tryb orzekania

o tej zdolności,

2)

sposób powoływania i tryb pracy komisji egzaminacyjnych stwierdzających kwalifikacje

pracowników zatrudnionych na stanowiskach, o których mowa w ust. 1, wzory dokumentów

potwierdzających te kwalifikacje i upoważniających do wykonywania czynności na tych

stanowiskach, wysokość wynagrodzenia członków komisji egzaminacyjnych oraz wysokość

opłat związanych ze stwierdzeniem kwalifikacji pracowników, uwzględniając przepis

ust. 4, a także sposób uiszczania tych opłat

- mając na uwadze zapewnienie bezpieczeństwa w transporcie kolejowym, właściwych kwalifikacji

osób zatrudnionych na tych stanowiskach, odpowiednich warunków przeprowadzania oceny

zdolności fizycznej i psychicznej, nakład pracy członków komisji egzaminacyjnej oraz

ich kwalifikacje, a także koszty rzeczowe i osobowe związane ze stwierdzaniem kwalifikacji

pracowników.

4.

Wysokość opłaty związanej ze stwierdzeniem kwalifikacji pracowników zatrudnionych

na stanowiskach, o których mowa w ust. 1, nie może przekroczyć równowartości w złotych

30 euro, ustalonej przy zastosowaniu kursu średniego, ogłaszanego przez Narodowy Bank

Polski, obowiązującego w dniu wydania dokumentu potwierdzającego kwalifikacje pracownika.

1.

Minister właściwy do spraw transportu przeprowadza, nie rzadziej niż raz na 5 lat,

ocenę systemu uzyskiwania licencji maszynisty i świadectwa maszynisty, biorąc pod

uwagę konieczność zapewnienia sprawności i przejrzystości tego systemu oraz bezpieczeństwo

w ruchu kolejowym. Wyniki oceny są jawne.

2.

Minister właściwy do spraw transportu, w celu dokonania oceny, o której mowa w ust.

1, może żądać od Prezesa UTK, przewoźników kolejowych, zarządców infrastruktury kolejowej

udzielenia informacji oraz wyjaśnień niezbędnych do dokonania oceny.

3.

Wyniki oceny systemu uzyskiwania licencji maszynisty i świadectwa maszynisty przekazywane

są zainteresowanym podmiotom oraz Prezesowi UTK.

4.

W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w wyniku oceny, o której mowa w ust. 1,

minister właściwy do spraw transportu zwraca się do Prezesa UTK z wnioskiem o wyznaczenie

podmiotowi, u którego stwierdzono nieprawidłowości terminu ich usunięcia.

5.

Prezes UTK może nałożyć na przewoźnika kolejowego lub zarządcę infrastruktury kolejowej,

który nie usunął w wyznaczonym terminie nieprawidłowości stwierdzonych w wyniku oceny,

o której mowa w ust. 1, karę pieniężną w wysokości określonej w art. 66 ust. 2. Art.

66 ust. 4 stosuje się.

1.

Warunkiem dopuszczenia do eksploatacji typów budowli i typów urządzeń mających wpływ

na poziom bezpieczeństwa ruchu kolejowego, o których mowa w przepisach wydanych na

podstawie ust. 14 pkt 2, jest uzyskanie świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu

dla pierwszego ich egzemplarza.

2.

Jeżeli określony typ urządzeń albo budowli jest produkowany przez więcej niż jednego

producenta, wymagane jest uzyskanie świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu dla

pierwszego egzemplarza produkowanego przez każdego z tych producentów.

3.

Świadectwo dopuszczenia do eksploatacji typu wydaje się na czas nieokreślony, a w

przypadku nowych typów lub konieczności wykonania prób eksploatacyjnych, na czas określony

- przewidziany na przeprowadzenie tych prób.

4.

Organem właściwym w sprawach wydania, odmowy wydania i cofania świadectwa dopuszczenia

do eksploatacji typu jest Prezes UTK.

5.

Przed uzyskaniem świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu, typy urządzeń i typy

budowli podlegają badaniom technicznym.

6.

Badania techniczne przeprowadza jednostka organizacyjna, o której mowa w art. 22g

ust. 9.

7.

Po przeprowadzeniu z wynikiem pozytywnym badań technicznych jednostka organizacyjna,

o której mowa w art. 22g ust. 9, wydaje certyfikat zgodności typu.

8.

Kolejne urządzenia albo budowle zgodne z typem, dla którego Prezes UTK wydał świadectwo

dopuszczenia do eksploatacji typu, uznaje się za dopuszczone do eksploatacji, jeżeli

1)

producent albo jego upoważniony przedstawiciel przeprowadził procedurę oceny zgodności

z typem, a następnie wystawił deklarację zgodności z typem, albo

2)

podmiot zamawiający, wykonawca modernizacji, importer, inwestor, dysponent, zarządca,

użytkownik bocznicy albo przewoźnik kolejowy wystawił deklarację zgodności z typem

dla urządzeń albo budowli, które zamierza wprowadzić do eksploatacji, po uprzednim

przeprowadzeniu przez jednostkę organizacyjną, o której mowa w art. 22g ust. 9, badań

technicznych niezbędnych do stwierdzenia zgodności z typem, zakończonych wydaniem

certyfikatu zgodności z typem.

9.

Prezes UTK, w drodze decyzji, cofa świadectwo dopuszczenia do eksploatacji typu w

przypadku stwierdzenia, że typ urządzenia albo typ budowli zagraża bezpieczeństwu

ruchu kolejowego lub bezpieczeństwu przewozu osób i rzeczy.

10.

Jeżeli stroną postępowania w sprawie cofnięcia świadectwa dopuszczenia do eksploatacji

typu jest producent albo jego upoważniony przedstawiciel, w decyzji, o której mowa

w ust. 9, Prezes UTK nakazuje mu

1)

odkupienie albo wymianę, we wskazanym terminie, odpowiednio urządzeń albo budowli

zgodnych z dopuszczonym typem na żądanie podmiotów, które faktycznie nimi władają;

2)

powiadomienie podmiotów władających odpowiednio urządzeniami albo budowlami, zgodnymi

z dopuszczonym typem, o cofnięciu świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu, określając

termin i sposób ich powiadomienia.

11.

W odniesieniu do sieci kolejowych warunki, o których mowa w ust. 1 i 8, dotyczą typów

urządzeń i typów budowli przeznaczonych do eksploatacji

1)

na infrastrukturze prywatnej;

2)

w zakresie, o którym mowa w art. 3 ust. 8 i ust. 9 pkt 1;

3)

w przypadkach, o których mowa w art. 25d ust. 1 pkt 1 i 3-7;

4)

w przypadku przyznania przez Prezesa UTK odstępstwa, o którym mowa w art. 25f ust.

1.

12.

Uzyskanie świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu nie jest wymagane dla typów

urządzeń i typów budowli, o których mowa w ust. 1, ujętych w TSI jako składniki interoperacyjności

i objętych deklaracją WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności.

13.

Przepisy ust. 1-12 stosuje się do typów pojazdów kolejowych, o których mowa w przepisach

wydanych na podstawie ust. 14 pkt 2, przeznaczonych do eksploatacji wyłącznie

1)

na bocznicach kolejowych;

1a)

na infrastrukturze prywatnej;

2)

na infrastrukturze kolei wąskotorowej;

3)

w metrze;

4)

na sieci kolejowej, o której mowa w art. 3 ust. 8.

13a.

Przepisy ust. 1-12 stosuje się również do pojazdów kolejowych przeznaczonych wyłącznie

do użytku lokalnego, pojazdów historycznych oraz pojazdów turystycznych eksploatowanych

na sieci kolejowej, niezależnie od drogi kolejowej, po której się poruszają.

14.

Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia

1)

tryb wydawania, odmowy wydania i cofania świadectw dopuszczenia do eksploatacji typu;

2)

wykaz rodzajów budowli, urządzeń oraz pojazdów kolejowych, dla których wymagane jest

uzyskanie świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu;

3)

zakres badań technicznych koniecznych do wydania świadectwa dopuszczenia do eksploatacji

typu oraz stwierdzenia zgodności z typem;

4)

szczegółowe warunki i tryb wydawania certyfikatów zgodności typu, certyfikatów zgodności

z typem oraz deklaracji zgodności z typem;

5)

warunki przeprowadzania prób eksploatacyjnych;

6)

procedurę oceny zgodności z typem;

7)

wzór

a)

świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu,

b)

certyfikatu zgodności typu,

c)

certyfikatu zgodności z typem,

d)

deklaracji zgodności z typem.

15.

Wydając rozporządzenie, o którym mowa w ust. 14, uwzględnia się

1)

konieczność zapewnienia sprawności stosowania procedury wydawania świadectw dopuszczenia

do eksploatacji typu;

2)

konieczność ujęcia w wykazie, o którym mowa w ust. 14 pkt 2, urządzeń mających wpływ

na bezpieczeństwo ruchu kolejowego, budowli stanowiących elementy nawierzchni kolejowej,

pojazdów kolejowych z napędem, wagonów i kolejowych pojazdów specjalnych;

3)

konieczność przeprowadzenia wszystkich niezbędnych badań umożliwiających stwierdzenie

spełniania wymagań określonych we właściwych specyfikacjach technicznych i dokumentach

normalizacyjnych;

4)

wymagania i procedury w zakresie dopuszczania do eksploatacji elementów systemu kolei

zawarte w przepisach Unii Europejskiej dotyczących interoperacyjności systemu kolei;

5)

moduły procedury oceny zgodności opisane w przepisach Unii Europejskiej ustanawiających

wspólne ramy wprowadzania produktów do obrotu;

6)

konieczność ujednolicenia wydawanych dokumentów.

1.

Prowadzenie działalności polegającej na wykonywaniu badań technicznych koniecznych

do uzyskania świadectw dopuszczenia do eksploatacji typu, a także stwierdzenia zgodności

z typem oraz wydawaniu certyfikatów zgodności typu i certyfikatów zgodności z typem,

wymaga uzyskania zgody Prezesa UTK.

2.

Zgoda na prowadzenie działalności, o której mowa w ust. 1, może być udzielona jednostce

organizacyjnej, która spełnia następujące wymagania

1)

zapewnia przeprowadzanie badań technicznych przez osoby posiadające wiedzę techniczną

w zakresie odpowiednio rodzajów budowli, urządzeń albo pojazdów kolejowych podlegających

badaniom technicznym i certyfikacji;

2)

jest niezależna i bezstronna w stosunku do podmiotów bezpośrednio lub pośrednio związanych

z procesem produkcji odpowiednio typów budowli, urządzeń albo pojazdów kolejowych

podlegających badaniom technicznym i certyfikacji;

3)

zapewnia przeprowadzanie badań technicznych przy użyciu niezbędnego sprzętu;

4)

uzyskała certyfikat akredytacji na podstawie ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku w zakresie odpowiadającym prowadzonej działalności.

3.

Prezes UTK, w drodze decyzji, udziela zgody na wykonywanie przez jednostkę organizacyjną

działalności, o której mowa w ust. 1, jeżeli jednostka ta spełnia wymagania określone

w ust. 2. Decyzja wskazuje rodzaje urządzeń, budowli lub pojazdów kolejowych, które

jednostka organizacyjna może badać i certyfikować.

4.

Prezes UTK, w drodze decyzji, odmawia udzielenia zgody na wykonywanie przez jednostkę

organizacyjną działalności, o której mowa w ust. 1, jeżeli jednostka ta nie spełnia

wymagań określonych w ust. 2.

5.

W przypadku stwierdzenia naruszeń wymagań określonych w ust. 2 Prezes UTK, w drodze

decyzji, zawiesza uprawnienie do wykonywania przez jednostkę organizacyjną działalności,

o której mowa w ust. 1, wyznaczając termin usunięcia naruszeń stanowiących podstawę

zawieszenia.

6.

Jednostka organizacyjna uprawniona do wykonywania działalności, o której mowa w ust.

1, może wystąpić do Prezesa UTK z wnioskiem o rozszerzenie zakresu uprawnień określonych

w decyzji, o której mowa w ust. 3. Prezes UTK, w drodze decyzji, rozszerza zakres

uprawnień tej jednostki organizacyjnej po stwierdzeniu spełniania wymagań, o których

mowa w ust. 2, w zakresie niezbędnym do przeprowadzania badań i certyfikacji rodzajów

urządzeń, budowli lub pojazdów kolejowych objętych wnioskiem.

7.

Prezes UTK, w drodze decyzji, ogranicza zakres uprawnień przyznanych jednostce organizacyjnej

w decyzji, o której mowa w ust. 3 albo 6, w razie zaprzestania spełniania wymagań

określonych w ust. 2, w zakresie niezbędnym do badania i certyfikacji określonych

rodzajów urządzeń, budowli lub pojazdów kolejowych.

8.

Prezes UTK, w drodze decyzji, cofa uprawnienie do wykonywania przez jednostkę organizacyjną

działalności, o której mowa w ust. 1, w przypadku

1)

bezskutecznego upływu terminu na usunięcie naruszeń stanowiących podstawę zawieszenia

uprawnień tej jednostki;

2)

stwierdzenia wydawania certyfikatów zgodności typu lub certyfikatów zgodności z typem

bez uprzedniego przeprowadzenia wszystkich badań technicznych wskazanych w przepisach

wydanych na podstawie art. 22f ust. 14 pkt 3;

3)

ukończenia wobec jednostki organizacyjnej postępowania likwidacyjnego albo upadłościowego

obejmującego likwidację majątku upadłego;

4)

złożenia przez jednostkę organizacyjną pisemnej informacji o zaprzestaniu wykonywania

tej działalności.

9.

Prezes UTK zamieszcza w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Urzędu

Transportu Kolejowego wykaz jednostek organizacyjnych uprawnionych do wykonywania

badań technicznych koniecznych do uzyskania świadectw dopuszczenia do eksploatacji

typu, stwierdzania zgodności z typem oraz wydawania certyfikatów zgodności typu i

certyfikatów zgodności z typem wraz ze wskazaniem zakresu ich uprawnień.

1.

Prezes UTK z urzędu, w przypadku pilnych, nieprzewidzianych okoliczności mających

wpływ na funkcjonowanie transportu kolejowego, w drodze decyzji administracyjnej,

może czasowo ustalić odstępstwa od wymagań określonych w przepisach wykonawczych wydanych

na podstawie art. 22a ust. 11 pkt 1, 4-6, 9-11 i pkt 12 lit. a oraz b oraz ust. 13,

art. 22b ust. 21 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 22 pkt 3 i art. 22d ust. 3 oraz określić ich

warunki.

2.

W sprawach, o których mowa w ust. 1, Prezes UTK zgodnie z art. 49 Kodeksu postępowania administracyjnego zawiadamia o decyzjach i innych czynnościach podjętych w toku postępowania wyłącznie

w drodze obwieszczenia w Dzienniku Urzędowym Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego.

3.

Decyzja, o której mowa w ust. 1, podlega natychmiastowej wykonalności.

1.

Do postępowań

1)

o udzielenie zamówienia publicznego, których przedmiotem są usługi publiczne w zakresie

transportu pasażerskiego innego niż koleją lub metrem,

2)

w sprawie konkursów i zamówień, których przedmiotem są usługi publiczne w zakresie

transportu pasażerskiego koleją lub metrem

- wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje

się przepisy dotychczasowe.

2.

Do umów w sprawach zamówień publicznych zawartych przed dniem wejścia w życie niniejszej

ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.

1.

(uchylony)

2.

(uchylony)

3.

Przewoźnik kolejowy lub zarządca może realizować przejazdy jedynie pojazdami kolejowymi,

które są oznaczone europejskim numerem pojazdu (EVN). Za zgodą Prezesa UTK przewoźnik

kolejowy lub zarządca może realizować przejazdy pojazdami kolejowymi eksploatowanymi

na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oznakowanymi odrębnym od EVN systemem numeracji.

4.

W przypadku pojazdu kolejowego eksploatowanego lub pojazdu kolejowego, który ma być

eksploatowany na trasach kolejowych z państwami, w których szerokość toru różni się

od szerokości toru na głównej sieci kolejowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,

przewoźnik kolejowy albo zarządca może realizować przejazdy pojazdem kolejowym eksploatowanym

na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oznakowanym odrębnym od EVN systemem numeracji.

5.

W przypadku pojazdu kolejowego przemieszczającego się z państw innych niż państwa

członkowskie Unii Europejskiej po sieci kolejowej, której szerokość toru różni się

od szerokości toru głównej sieci kolejowej na terytorium państw członkowskich Unii

Europejskiej, zastosowanie mają właściwe krajowe specyfikacje techniczne i dokumenty

normalizacyjne, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań systemu

kolei, chyba że dwustronne umowy międzynarodowe, których Rzeczpospolita Polska jest

stroną, stanowią inaczej.

6.

(uchylony)

7.

(uchylony)

8.

(uchylony)

1.

Prezes UTK

1)

na wniosek dysponenta

a)

(uchylona)

b)

wprowadza zmiany danych rejestrowych w europejskim rejestrze pojazdów kolejowych (EVR)

dla pojazdu kolejowego w nim zarejestrowanego,

c)

wycofuje z eksploatacji pojazd kolejowy zarejestrowany w europejskim rejestrze pojazdów

kolejowych (EVR);

1a)

na wniosek zarządcy, przewoźnika kolejowego, dysponenta, producenta lub jego upoważnionego

przedstawiciela mającego siedzibę na terytorium Unii Europejskiej, wykonawcy modernizacji

lub importera

a)

rezerwuje europejski numer pojazdu kolejowego (EVN) dla nowego lub modernizowanego

pojazdu kolejowego przed wydaniem dla niego zezwolenia na wprowadzenie do obrotu,

zezwolenia dla typu pojazdu lub deklaracji zgodności z dopuszczonym typem pojazdu,

b)

nadaje europejski numer pojazdu kolejowego (EVN) dla pojazdu kolejowego, który uzyskał

zezwolenie na wprowadzenie do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, oraz

rejestruje go w prowadzonym przez Agencję europejskim rejestrze pojazdów kolejowych

(EVR);

2)

wykonując czynności, o których mowa w pkt 1, 1a i 4, sporządza raport, który przekazuje

wnioskodawcy;

3)

w drodze decyzji zawiesza rejestrację pojazdu kolejowego w przypadkach

a)

utraty ważności zezwolenia na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu,

b)

gdy nowy dysponent nie posiada identyfikatora literowego dysponenta (VKM),

c)

gdy na dzień wyrejestrowania aktualnie zarejestrowanego dysponenta żaden nowy dysponent

nie zaakceptował statusu dysponenta,

d)

gdy na dzień wyrejestrowania aktualnie zarejestrowanego podmiotu odpowiedzialnego

za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) żaden nowy podmiot nie potwierdził przyjęcia

tej funkcji;

4)

w przypadku ustania przyczyn, o których mowa w pkt 3, na wniosek dysponenta rejestruje

pojazd kolejowy w europejskim rejestrze pojazdów kolejowych (EVR).

2.

Pojazd kolejowy wpisuje się do europejskiego rejestru pojazdów kolejowych (EVR) po

spełnieniu następujących warunków

1)

posiadania ważnego zezwolenia na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu;

2)

posiadania identyfikatora literowego dysponenta (VKM);

3)

wskazania podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM).

3.

Wnioski, o których mowa w ust. 1 pkt 1, 1a i 4, są rozpatrywane nie później niż w

terminie miesiąca od dnia złożenia kompletnego wniosku.

4.

W przypadku gdy pojazd kolejowy nie spełnia warunków, o których mowa w ust. 2, Prezes

UTK wzywa wnioskodawcę do uzupełnienia braków w terminie nie dłuższym niż 30 dni od

dnia otrzymania wezwania, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje wydanie

decyzji o odmowie

1)

rejestracji pojazdu kolejowego w europejskim rejestrze pojazdów kolejowych (EVR);

2)

wprowadzenia zmiany danych rejestrowych w europejskim rejestrze pojazdów kolejowych

(EVR).

1.

Przed wprowadzeniem do eksploatacji pojazdu kolejowego należy uzyskać zezwolenie na

wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu wydane przez

1)

Agencję - w przypadku gdy obszar użytkowania pojazdu kolejowego obejmuje jedno lub

kilka państw członkowskich Unii Europejskiej;

2)

Agencję albo Prezesa UTK - w przypadku gdy obszar użytkowania pojazdu kolejowego obejmuje

wyłącznie terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

2.

Zezwolenie na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu wydaje się na wniosek zarządcy,

przewoźnika kolejowego, dysponenta, producenta albo jego upoważnionego przedstawiciela,

wykonawcy modernizacji albo importera.

3.

Sposób złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 2, określa art. 31 rozporządzenia wykonawczego

Komisji (UE) 2018/545 z dnia 4 kwietnia 2018 r. ustanawiającego uzgodnienia praktyczne

na potrzeby procesu udzielania zezwoleń dla pojazdów kolejowych i zezwoleń dla typu

pojazdu kolejowego zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/797

(Dz. Urz. UE L 90 z 06.04.2018, str. 66, z późn. zm.)

4.

Sposób przetwarzania wniosku, o którym mowa w ust. 2, oraz podejmowane działania określa

rozdział 6 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2018/545.

5.

Agencja albo, w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, Prezes UTK wydaje zezwolenie

na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu albo odmawia jego wydania w terminie

4 miesięcy od dnia otrzymania kompletnego wniosku. W przypadku, o którym mowa w ust.

1 pkt 2, gdy postępowanie prowadzone jest przez Prezesa UTK, odmowa wydania zezwolenia

na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu następuje w drodze decyzji.

6.

W ramach postępowania prowadzonego przez Agencję w sprawie wniosku o wprowadzenie

pojazdu kolejowego do obrotu Prezes UTK ocenia kompletność, trafność i spójność przesłanej

przez Agencję dokumentacji dotyczącej danego postępowania.

7.

Jeżeli potwierdzenie spełnienia przesłanek, o których mowa w dokumentacji danego postępowania,

wymaga przeprowadzenia testów na sieci kolejowej, na której pojazd kolejowy ma być

użytkowany, wnioskodawca, o którym mowa w ust. 2, może zwrócić się do Prezesa UTK

z wnioskiem o wydanie tymczasowego zezwolenia na użytkowanie pojazdu kolejowego do

celów testów na sieci kolejowej, na której pojazd kolejowy ma być użytkowany, oraz,

w terminie 7 dni od dnia złożenia wniosku, informuje zarządcę o jego złożeniu. Prezes

UTK, w drodze decyzji, wydaje zezwolenie albo odmawia jego wydania w terminie miesiąca

od dnia złożenia wniosku oraz jednocześnie pisemnie informuje zarządcę o wydanej decyzji.

W zezwoleniu Prezes UTK może określić warunki przeprowadzania testów na sieci kolejowej,

na której pojazd kolejowy ma być użytkowany.

8.

Zarządca umożliwia przeprowadzenie testów, o których mowa w ust. 7, nie później niż

w terminie 3 miesięcy od dnia złożenia przez wnioskodawcę, o którym mowa w ust. 2,

do Prezesa UTK wniosku o wydanie tymczasowego zezwolenia na użytkowanie pojazdu kolejowego

do celów testów na sieci kolejowej, na której pojazd kolejowy ma być użytkowany.

9.

Niezależnie od przeprowadzenia testów w przypadku, o którym mowa w ust. 7, jeżeli

w ramach oceny wniosku o wydanie zezwolenia na wprowadzenie pojazdu kolejowego do

obrotu wystąpi uzasadniona wątpliwość, Agencja albo, w przypadku, o którym mowa w

ust. 1 pkt 2, Prezes UTK może zażądać przeprowadzenia testów na sieci kolejowej, na

której pojazd kolejowy ma być użytkowany. Wnioskodawca, o którym mowa w ust. 2, może

zwrócić się do Prezesa UTK z wnioskiem o wydanie tymczasowego zezwolenia na użytkowanie

pojazdu kolejowego do celów testów na sieci kolejowej, na której pojazd kolejowy ma

być użytkowany, oraz, w terminie 7 dni od dnia złożenia wniosku, informuje zarządcę

o jego złożeniu. Prezes UTK, w drodze decyzji, wydaje zezwolenie albo odmawia jego

wydania w terminie miesiąca od dnia złożenia wniosku oraz jednocześnie pisemnie informuje

zarządcę o wydanej decyzji. W zezwoleniu Prezes UTK może określić warunki przeprowadzania

testów na sieci kolejowej, na której pojazd kolejowy ma być użytkowany. Zarządca umożliwia

przeprowadzenie takich testów nie później niż w terminie 3 miesięcy od dnia, w którym

Agencja albo, w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, Prezes UTK zażądał ich przeprowadzenia.

10.

Agencja albo, w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, Prezes UTK w terminie miesiąca

od dnia otrzymania wniosku, o którym mowa w ust. 2

1)

potwierdza kompletność złożonej dokumentacji albo

2)

wzywa do uzupełnienia złożonej dokumentacji we wskazanym terminie.

11.

W przypadku niestosowania jednej lub większej liczby TSI lub ich części, przepisy

ust. 1-10 stosuje się po uzyskaniu odstępstwa, o którym mowa w art. 25f ust. 1.

12.

W przypadku zawarcia przez Prezesa UTK porozumienia z krajowymi organami do spraw

bezpieczeństwa sąsiednich państw członkowskich Unii Europejskiej lub w przypadku zawarcia

stosownych umów międzynarodowych w sprawie ruchu transgranicznego, zezwolenie na wprowadzenie

pojazdu kolejowego do obrotu może obejmować stacje przygraniczne sąsiednich państw

członkowskich Unii Europejskiej bez konieczności rozszerzania obszaru użytkowania

pojazdu kolejowego.

13.

Wnioskodawca, o którym mowa w ust. 2, może w terminie miesiąca od dnia doręczenia

decyzji odmawiającej wydania zezwolenia na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu

wystąpić do organu, który ją wydał, z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.

14.

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy rozpatruje się w terminie 2 miesięcy od dnia

jego otrzymania.

15.

Jeżeli w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Agencja podtrzyma dotychczasową decyzję,

wnioskodawca, o którym mowa w ust. 2, może wnieść odwołanie do Rady Odwoławczej, o

której mowa w art. 55 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/796 z dnia 11 maja

2016 r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej i uchylenia rozporządzenia (WE)

nr 881/2004.

(uchylony)

1.

W przypadku gdy Agencja nie zgadza się z oceną Prezesa UTK, o której mowa w art. 23b

ust. 6, Prezes UTK i Agencja współpracują w celu wypracowania wspólnego stanowiska.

2.

Agencja i Prezes UTK mogą włączyć do współpracy, o której mowa w ust. 1, wnioskodawcę,

o którym mowa w art. 23b ust. 2.

3.

W przypadku braku wypracowania przez Agencję i Prezesa UTK wspólnego stanowiska, o

którym mowa w ust. 1, w terminie miesiąca od dnia przekazania przez Agencję informacji

o braku akceptacji oceny Prezesa UTK, Agencja samodzielnie podejmuje decyzję w sprawie

wniosku o wydanie zezwolenia na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu.

4.

Prezes UTK może złożyć wniosek o arbitraż do Rady Odwoławczej, o której mowa w art. 55 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/796 z dnia 11 maja

2016 r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej i uchylenia rozporządzenia (WE)

nr 881/2004, w przypadku negatywnej oceny Prezesa UTK i braku wypracowania wspólnego stanowiska

z Agencją.

1.

Wnioskodawca, o którym mowa w art. 23b ust. 2, może wystąpić z wnioskiem o zezwolenie

dla typu pojazdu. Przepisy art. 23b stosuje się.

2.

Wniosek o zezwolenie dla typu pojazdu można złożyć wraz z wnioskiem o zezwolenie na

wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu, jeżeli obejmuje on ten sam obszar użytkowania.

3.

W przypadku, o którym mowa w ust. 2, zezwolenie na wprowadzenie pojazdu kolejowego

do obrotu stanowi jednocześnie zezwolenie dla typu pojazdu.

4.

Wprowadzenie do obrotu kolejnych pojazdów kolejowych zgodnych z dopuszczonym typem

pojazdu następuje na podstawie deklaracji zgodności z dopuszczonym typem pojazdu wystawionej

przez wnioskodawcę, o którym mowa w art. 23b ust. 2.

5.

Deklaracja zgodności z typem jest wystawiana zgodnie z

1)

procedurami weryfikacji odpowiednich TSI lub

2)

w przypadku gdy TSI nie mają zastosowania - procedurami oceny zgodności określonymi

w module B w połączeniu z modułem D, module B w połączeniu z modułami F oraz H1 załącznika II do decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady nr 768/2008/WE z dnia 9 lipca

2008 r. w sprawie wspólnych ram dotyczących wprowadzania produktów do obrotu, uchylającej

decyzję Rady 93/465/EWG

(Dz. Urz. UE L 218 z 13.08.2008, str. 82).

6.

W przypadku gdy zezwolenie dla typu pojazdu wydał Prezes UTK, przekazuje on taką informację

do Agencji, w celu zarejestrowania typu pojazdu w prowadzonym przez Agencję europejskim

rejestrze typów pojazdów dopuszczonych do eksploatacji.

7.

W przypadku zmiany TSI lub przepisów krajowych, na podstawie których wydano zezwolenie

dla typu pojazdu, Agencja albo, w stosownym przypadku, Prezes UTK może nakazać odnowienie

zezwolenia dla typu pojazdu, jeżeli stanowią tak zmienione TSI lub przepisy krajowe.

Dokonując odnowienia zezwolenia, weryfikuje się wyłącznie kryteria wynikające z przepisów

ulegających zmianie.

8.

Odnowienie zezwolenia dla typu pojazdu nie powoduje konieczności dokonywania zmian

zezwoleń na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu wydanych przed dniem wydania

odnowienia zezwolenia dla typu pojazdu.

Wykaz dokumentów, które należy załączyć do wniosku, o którym mowa w art. 23b ust.

2, określa pkt 18 załącznika I do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2018/545.

(uchylony)

1.

W przypadku gdy przewoźnik kolejowy uzyska wiedzę, że użytkowany przez niego pojazd

kolejowy nie spełnia jednego z mających zastosowanie zasadniczych wymagań systemu

kolei, przyjmuje niezbędne środki naprawcze w celu zapewnienia zgodności pojazdu z

zasadniczymi wymaganiami systemu kolei. Przewoźnik kolejowy informuje o przyjętych

środkach naprawczych Agencję i Prezesa UTK nie później niż w terminie 30 dni od dnia

ich przyjęcia.

2.

Jeżeli przewoźnik kolejowy uzyska dowody potwierdzające, że niezgodność z zasadniczymi

wymaganiami systemu kolei istniała w momencie wydawania zezwolenia na wprowadzenie

pojazdu kolejowego do obrotu, przekazuje je Agencji i Prezesowi UTK nie później niż

w terminie 30 dni od dnia ich uzyskania oraz przyjmuje niezbędne środki naprawcze

w celu zapewnienia zgodności pojazdu kolejowego z zasadniczymi wymaganiami systemu

kolei.

3.

Jeżeli Prezes UTK w wyniku prowadzonych działań nadzorczych lub z innych źródeł uzyska

wiedzę, że pojazd kolejowy lub typ pojazdu, posiadający zezwolenie na wprowadzenie

pojazdu kolejowego do obrotu lub zezwolenie dla typu pojazdu, mimo użytkowania go

zgodnie z przeznaczeniem, nie spełnia jednego z mających zastosowanie zasadniczych

wymagań systemu kolei, niezwłocznie wzywa przewoźnika kolejowego eksploatującego taki

pojazd lub typ pojazdu do przyjęcia niezbędnych środków naprawczych w celu zapewnienia

zgodności z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei.

4.

O każdym przypadku, o którym mowa w ust. 3, Prezes UTK niezwłocznie informuje Agencję

i inne krajowe organy do spraw bezpieczeństwa pozostałych państw członkowskich Unii

Europejskiej.

5.

Jeżeli w przypadkach określonych w ust. 1 i 3 środki naprawcze zastosowane przez przewoźnika

kolejowego nie zapewniają zgodności z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei i gdy

ta niezgodność prowadzi do zagrożenia bezpieczeństwa ruchu kolejowego, Prezes UTK

wprowadza tymczasowe środki bezpieczeństwa, o których mowa w art. 14 ust. 2a. Równolegle

Prezes UTK albo Agencja może zawiesić zezwolenie dla typu pojazdu.

6.

W przypadkach, o których mowa w ust. 1 i 3, Agencja albo, w stosownych przypadkach,

Prezes UTK w następstwie przeglądu skuteczności środków naprawczych może, w drodze

decyzji, unieważnić albo zmienić wydane zezwolenie na wprowadzenie pojazdu kolejowego

do obrotu lub zezwolenie dla typu pojazdu, w szczególności jeżeli zostanie udowodnione,

że w momencie udzielania zezwolenia nie zostało spełnione jedno z zasadniczych wymagań

systemu kolei i niespełnienie tego wymagania prowadziło do zagrożenia bezpieczeństwa

ruchu kolejowego.

7.

Jeżeli w przypadkach, o których mowa w ust. 1 i 3, niezgodność z zasadniczymi wymaganiami

systemu kolei ogranicza się do części obszaru użytkowania pojazdu kolejowego lub typu

pojazdu oraz niezgodność ta zachodziła w momencie wydawania zezwolenia na wprowadzenie

pojazdu kolejowego do obrotu lub zezwolenia dla typu pojazdu, Agencja albo, w stosownych

przypadkach, Prezes UTK zmienia, w drodze decyzji, wydane zezwolenie w celu wyłączenia

części obszaru użytkowania, w której zachodzi niezgodność z zasadniczymi wymaganiami

systemu kolei.

8.

Podmiot posiadający zezwolenie na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu lub zezwolenie

dla typu pojazdu może w terminie miesiąca od dnia otrzymania decyzji Agencji albo

Prezesa UTK wystąpić z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wystąpienie z wnioskiem

o ponowne rozpatrzenie sprawy wstrzymuje wykonanie decyzji. Agencja albo, w stosownych

przypadkach, Prezes UTK rozpatruje wniosek w terminie miesiąca od dnia jego otrzymania.

9.

Jeżeli w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Agencja podtrzyma dotychczasową decyzję,

podmiot posiadający zezwolenie na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu lub zezwolenie

dla typu pojazdu może w terminie, o którym mowa w art. 59 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/796 z dnia 11 maja

2016 r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej i uchylenia rozporządzenia (WE)

nr 881/2004, wnieść odwołanie do Rady Odwoławczej, o której mowa w art. 55 tego rozporządzenia.

10.

Jeżeli w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Prezes UTK podtrzyma dotychczasową decyzję,

podmiot posiadający zezwolenie na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu lub zezwolenie

dla typu pojazdu może w terminie 2 miesięcy od dnia doręczenia decyzji wnieść skargę

do sądu administracyjnego.

11.

Prezes UTK przesyła Agencji kopię decyzji, o której mowa w ust. 6, nie później niż

w terminie 14 dni od dnia jej wydania.

12.

Informacja o wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 6, jest zamieszczana odpowiednio

w europejskim rejestrze pojazdów kolejowych (EVR) albo europejskim rejestrze typów

pojazdów dopuszczonych do eksploatacji.

13.

W przypadku podjęcia przez Agencję albo, w stosownych przypadkach, Prezesa UTK decyzji,

o której mowa w ust. 6, przewoźnicy kolejowi, którzy użytkują typ pojazdu objęty decyzją,

przyjmują niezbędne środki naprawcze w celu zapewnienia zgodności pojazdu z zasadniczymi

wymaganiami systemu kolei. Przewoźnik kolejowy informuje o przyjętych środkach naprawczych

Agencję i Prezesa UTK nie później niż w terminie 30 dni od dnia ich przyjęcia.

14.

W przypadku podjęcia przez Agencję albo, w stosownych przypadkach, Prezesa UTK decyzji,

o której mowa w ust. 6, żaden pojazd kolejowy typu objętego taką decyzją nie może

być użytkowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W celu przywrócenia takich

pojazdów do użytkowania należy ponownie złożyć wniosek, o którym mowa w art. 23b ust.

2 lub art. 23d ust. 1.

(uchylony)

W przypadku zmiany dysponenta nowy dysponent wstępuje w prawa i obowiązki podmiotu,

który uzyskał zezwolenie na dopuszczenie do eksploatacji, z chwilą wpisania go do

europejskiego rejestru pojazdów kolejowych (EVR) jako dysponenta.

1.

W przypadku odnowienia lub modernizacji pojazdu kolejowego jest wymagane uzyskanie

nowego zezwolenia na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu, jeżeli

1)

zmieniono wartości parametrów określonych w TSI oraz, w odpowiednich przypadkach,

we właściwych krajowych specyfikacjach technicznych i dokumentach normalizacyjnych,

których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań systemu kolei, dla

kontroli zgodności technicznej między pojazdem a obszarem użytkowania, w taki sposób,

że wartości te nie mieszczą się w akceptowalnym zakresie określonym w tych dokumentach;

2)

przewidziane prace mogą negatywnie oddziaływać na ogólny poziom bezpieczeństwa danego

pojazdu kolejowego;

3)

wymagają tego odpowiednie TSI.

2.

Do uzyskania nowego zezwolenia na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu, o którym

mowa w ust. 1, stosuje się przepis art. 23b.

3.

W przypadku gdy wnioskodawca, o którym mowa w art. 23b ust. 2, zamierza rozszerzyć

obszar użytkowania pojazdu kolejowego posiadającego zezwolenie na wprowadzenie pojazdu

kolejowego do obrotu na nowe sieci kolejowe na terytorium

1)

Rzeczypospolitej Polskiej, występuje do organu, który wydał pierwotne zezwolenie,

2)

innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, występuje do Agencji

- z wnioskiem o wydanie nowego zezwolenia z rozszerzonym obszarem użytkowania, dołączając

zaktualizowaną dokumentację. Wykaz dokumentów, które należy dołączyć do wniosku, określa

pkt 18 załącznika I do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2018/545. Przepisy

art. 23b ust. 3-15 i art. 23ca stosuje się.

1.

Przed rozpoczęciem użytkowania pojazdu kolejowego dysponent określa podmiot odpowiedzialny

za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM), który zapewnia utrzymanie pojazdu w sposób

gwarantujący jego bezpieczną eksploatację. Podmiot ten jest ujęty w europejskim rejestrze

pojazdów kolejowych (EVR).

2.

Podmiot odpowiedzialny za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) za pomocą udokumentowanego

systemu utrzymania

1)

zapewnia, aby pojazdy były utrzymywane zgodnie z dokumentacją dotyczącą utrzymania

każdego pojazdu oraz obowiązującymi wymogami, w tym zasadami dotyczącymi utrzymania

i odpowiednimi przepisami TSI;

2)

wdraża niezbędne środki wyceny i oceny ryzyka, ustanowione we wspólnych metodach oceny

bezpieczeństwa (CSM), w odpowiednich przypadkach we współpracy z innymi podmiotami;

3)

zapewnia umowne zobowiązanie wykonawców do wdrażania środków kontroli ryzyka przez

stosowanie wspólnych metod oceny bezpieczeństwa (CSM) w zakresie monitorowania;

4)

zapewnia identyfikowalność działań dotyczących utrzymania.

3.

System utrzymania obejmuje następujące funkcje

1)

zarządzania - nadzorującą i koordynującą funkcje utrzymania, o których mowa w pkt

2-4, i zapewniającą bezpieczeństwo pojazdu kolejowego w systemie kolei Unii;

2)

rozwoju utrzymania - zarządzającą dokumentacją utrzymania, w tym konfiguracją pojazdu

kolejowego, w oparciu o dane projektowe i operacyjne oraz w oparciu o informacje o

funkcjonowaniu pojazdu kolejowego, w tym uzyskane na podstawie dotychczasowych doświadczeń;

3)

zarządzania utrzymaniem taboru - zarządzającą wycofaniem pojazdu kolejowego do celów

utrzymania i jego przywróceniem do eksploatacji po zakończeniu utrzymania;

4)

przeprowadzania utrzymania - w ramach której jest przeprowadzane utrzymanie techniczne

pojazdu kolejowego lub jego części oraz jest przygotowywana dokumentacja dotycząca

dopuszczenia do eksploatacji pojazdu kolejowego.

4.

Podmiot odpowiedzialny za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) wykonuje samodzielnie

funkcję zarządzania, o której mowa w ust. 3 pkt 1. Funkcje, o których mowa w ust.

3 pkt 2-4, lub ich część mogą zostać zlecone innym podmiotom.

5.

Podmiot odpowiedzialny za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) zapewnia, aby funkcje,

o których mowa w ust. 3, były zgodne z podstawowymi elementami określonymi w ust.

6.

6.

Podstawowymi elementami systemu utrzymania są

1)

przywództwo - zobowiązanie do rozwijania i wdrażania systemu utrzymania, w tym ciągłe

doskonalenie jego skuteczności;

2)

ocena ryzyka - uporządkowane podejście do oceny ryzyka związanego z utrzymaniem pojazdów

kolejowych, w tym ryzyka wynikającego bezpośrednio z procesów eksploatacyjnych i działań

innych przewoźników kolejowych lub osób, oraz określanie właściwych środków kontroli

ryzyka;

3)

monitorowanie - uporządkowane podejście, które ma zapewnić istnienie środków kontroli

ryzyka, ich właściwe funkcjonowanie i osiąganie celów podmiotu odpowiedzialnego za

utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM);

4)

ciągłe doskonalenie - uporządkowane podejście służące analizie informacji pochodzących

z regularnego monitorowania, audytowania lub innych właściwych źródeł oraz wykorzystywaniu

wyników, aby zdobywać doświadczenia i stosować środki zapobiegawcze lub naprawcze

w celu utrzymywania lub zwiększania poziomu bezpieczeństwa;

5)

struktura i odpowiedzialność - uporządkowane podejście, które ma określić zakres odpowiedzialności

osób i zespołów, aby zapewnić wypełnianie zadań podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie

pojazdu kolejowego (ECM) w zakresie bezpieczeństwa, a także wskazywać sposób, w jaki

kierownictwo zapewnia kontrolę na różnych poziomach struktury organizacyjnej oraz

zakres udziału osób zatrudnionych i ich przedstawicieli na wszystkich poziomach struktury

organizacyjnej;

6)

zarządzanie kompetencjami - uporządkowane podejście, które ma zapewnić dysponowanie

przez osoby zatrudnione kompetencjami wymaganymi do bezpiecznej, skutecznej i wydajnej

realizacji celów podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM);

7)

informacje - uporządkowane podejście, które ma zapewnić dysponowanie przez kierownictwo

na wszystkich poziomach struktury organizacyjnej podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie

pojazdu kolejowego (ECM) ważnymi informacjami oraz zapewnić, aby informacje były kompletne

i właściwe;

8)

dokumentacja - uporządkowane podejście, które ma zapewnić identyfikowalność wszystkich

istotnych informacji;

9)

działania w zakresie zlecania podwykonawstwa - uporządkowane podejście, które ma zapewnić

właściwe zarządzanie podzlecanymi działaniami, aby osiągać cele podmiotu odpowiedzialnego

za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) oraz wypełniać wszystkie kompetencje i wymogi;

10)

działania w zakresie utrzymania - uporządkowane podejście, które ma zapewnić

a)

aby działania w zakresie utrzymania mające wpływ na bezpieczeństwo i elementy krytyczne

dla bezpieczeństwa były określone i właściwie zarządzane oraz aby konieczne zmiany

w tych działaniach w zakresie utrzymania mające wpływ na bezpieczeństwo były określone,

właściwie zarządzane z wykorzystaniem informacji uzyskanych na podstawie dotychczasowych

doświadczeń oraz z zastosowaniem wspólnych metod oceny ryzyka i właściwie udokumentowane,

b)

zgodność z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei,

c)

wdrożenie i sprawdzanie obiektów, wyposażenia i narzędzi utrzymania, specjalnie zaprojektowanych

i wymaganych do świadczenia usług utrzymania,

d)

analizę wstępnej dokumentacji związanej z pojazdem kolejowym w celu zapewnienia pierwszej

dokumentacji dotyczącej utrzymania i jej właściwego wykorzystywania podczas przygotowywania

zamówień na usługi utrzymania,

e)

aby komponenty, w tym części zamienne, i materiały były: wykorzystywane w sposób zgodny

z zamówieniami na usługi utrzymania i dokumentacją dostawcy, składowane, obsługiwane

i transportowane we właściwy sposób, zgodny z określonym w zamówieniach na usługi

utrzymania i dokumentacji dostawcy, oraz zgodnie z właściwymi przepisami krajowymi

i międzynarodowymi oraz z wymogami zawartymi w zamówieniach na usługi utrzymania,

f)

aby odpowiednie i właściwe obiekty, wyposażenie i narzędzia były określone, wskazane,

zapewnione, zarejestrowane i udostępniane w celu świadczenia usług utrzymania zgodnie

z zamówieniami na usługi utrzymania i innymi specyfikacjami mającymi zastosowanie,

z zapewnieniem bezpiecznego świadczenia usług utrzymania, ergonomii i ochrony zdrowia,

g)

aby podmioty odpowiedzialne za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) dysponowały procedurami

zapewniającymi, że sprzęt do pomiarów, wszystkie obiekty, elementy wyposażenia i narzędzia

były właściwie użytkowane, skalibrowane, przechowywane i utrzymywane;

11)

działania kontrolne - uporządkowane podejście, które ma zapewnić

a)

wycofywanie pojazdów kolejowych z eksploatacji ze względu na planowane, warunkowe

lub naprawcze działania w zakresie utrzymania lub w przypadku wystąpienia uszkodzenia,

lub ze względu na zaistnienie innych potrzeb,

b)

konieczne środki kontroli jakości,

c)

wykonywanie zadań w zakresie utrzymania zgodnie z zamówieniami na usługi utrzymania

i wydawanie dokumentów przywrócenia do eksploatacji obejmujących ewentualne ograniczenia

użytkowania,

d)

aby ewentualne przypadki niezgodności podczas stosowania systemu zarządzania, które

mogłyby skutkować wypadkami, incydentami, wypadkami, których uniknięto, lub innymi

niebezpiecznymi zdarzeniami, były zgłaszane, badane i analizowane oraz aby niezbędne

działania zapobiegawcze były podejmowane zgodnie ze wspólną metodą oceny bezpieczeństwa

(CSM) dotyczącą monitorowania,

e)

okresowe audyty wewnętrzne i proces monitorowania zgodny ze wspólną metodą oceny bezpieczeństwa

(CSM) dotyczącą monitorowania.

7.

Podmioty odpowiedzialne za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) oraz podmioty wykonujące

w całości albo w części co najmniej jedną z funkcji utrzymania określoną w ust. 3

pkt 2-4 podlegają certyfikacji prowadzonej przez Prezesa UTK na zasadach i w trybie

określonych w art. 7 rozporządzenia (UE) nr 2019/779.

8.

Prezes UTK, w drodze decyzji, wydaje certyfikaty, odmawia ich wydania, ogranicza zakres

stosowania, zmienia, zawiesza, cofa oraz przedłuża ważność certyfikatów, jeżeli zachodzą

przesłanki określone w art. 8 oraz załączniku II do rozporządzenia (UE) nr 2019/779.

9.

W toku procedury certyfikacji, o której mowa w ust. 7, Prezes UTK

1)

uzyskuje dowody potwierdzające, że podmiot odpowiedzialny za utrzymanie pojazdu kolejowego

(ECM) ustanowił system utrzymania, w celu zapewnienia w przypadku każdego pojazdu

kolejowego, za którego utrzymanie jest odpowiedzialny, stanu umożliwiającego bezpieczną

eksploatację;

2)

ocenia zdolność podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) do

spełnienia podstawowych elementów określonych w ust. 6 i do spójnego ich stosowania;

3)

w przypadku certyfikacji warsztatów utrzymaniowych ocenia zgodność z podstawowymi

elementami określonymi w ust. 6 stosowanymi do odpowiednich funkcji i działań, które

są certyfikowane.

10.

W postępowaniach, o których mowa w ust. 8, składa się kopie dokumentów, o których

mowa w art. 7 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 2019/779.

11.

Certyfikaty wydane w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej podmiotom, o

których mowa w ust. 7, są ważne na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli zostały

wydane zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 2019/779.

12.

Zadania podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) w przypadku

1)

pojazdów kolejowych zarejestrowanych w państwie innym niż państwo członkowskie Unii

Europejskiej i utrzymywanych zgodnie z przepisami obowiązującymi w tym państwie,

2)

pojazdów kolejowych eksploatowanych na liniach kolejowych, na których szerokość torów

różni się od szerokości torów wynoszącej 1435 mm, i w przypadku gdy spełnienie warunków

określonych w ust. 1 zapewnia się w drodze umów międzynarodowych z państwami innymi

niż państwo członkowskie Unii Europejskiej,

3)

wagonów towarowych i wagonów pasażerskich użytkowanych wspólnie z państwami trzecimi,

w których szerokość torów różni się od szerokości torów wynoszącej 1435 mm

- może realizować przewoźnik kolejowy przemieszczający te pojazdy kolejowe na terytorium

Rzeczypospolitej Polskiej, po uzyskaniu od Prezesa UTK certyfikatu, o którym mowa

w ust. 8.

13.

Certyfikaty wydawane zgodnie z ust. 7 są wydawane na okres nie dłuższy niż 5 lat i

przedłużane na okres nieprzekraczający kolejnych 5 lat.

14.

W przypadkach określonych w art. 3 ust. 4 rozporządzenia (UE) nr 2019/779 zgodność

z warunkami określonymi w ust. 2-6 może zostać potwierdzona w ramach procedur wydawania,

przedłużania lub aktualizacji jednolitych certyfikatów bezpieczeństwa lub autoryzacji

bezpieczeństwa.

15.

Prezes UTK nadzoruje ciągłą zgodność z wymogami i kryteriami oceny, o których mowa

w załączniku II do rozporządzenia (UE) nr 2019/779, po przyznaniu certyfikatu podmiotu

odpowiedzialnego za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) oraz certyfikatu w zakresie

funkcji utrzymania.

1.

Przewoźnik kolejowy przed rozpoczęciem eksploatacji pojazdu kolejowego sprawdza, czy

ten pojazd

1)

uzyskał zezwolenie na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu i jest właściwie zarejestrowany;

2)

jest kompatybilny z trasą, na której będzie eksploatowany na podstawie krajowego rejestru

infrastruktury (RINF), odpowiednich TSI lub innych informacji przekazanych bezpłatnie

przez zarządcę;

3)

jest odpowiednio zintegrowany w zestawieniu pociągu, w którym ma być eksploatowany,

z uwzględnieniem systemu zarządzania bezpieczeństwem oraz TSI Ruch kolejowy.

2.

W przypadku gdy przewoźnik kolejowy po sprawdzeniu, o którym mowa w ust. 1, ma uzasadnione

wątpliwości co do bezpiecznej eksploatacji pojazdu kolejowego, składa wniosek do zarządcy

o umożliwienie przeprowadzenia dodatkowych badań pojazdu kolejowego.

3.

W przypadku złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 2, zarządca umożliwia przeprowadzenie

dodatkowych badań pojazdu kolejowego w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania wniosku.

1.

Warunkiem rozpoczęcia użytkowania pojazdu kolejowego jest wystawienie przez podmiot

odpowiedzialny za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) przywrócenia do eksploatacji,

o którym mowa w art. 2 lit. d rozporządzenia (UE) nr 2019/779.

2.

W przypadku pojazdów kolejowych, dla których nie określono podmiotu odpowiedzialnego

za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM), warunkiem rozpoczęcia ich użytkowania jest

wystawienie świadectwa sprawności technicznej przez przewoźnika kolejowego lub zarządcę,

użytkownika bocznicy kolejowej lub przedsiębiorcę zarządzającego infrastrukturą i

wykonującego przewozy w metrze. Dla pojazdów historycznych, pojazdów turystycznych,

pojazdów przeznaczonych wyłącznie do użytku lokalnego świadectwo sprawności technicznej

może wystawić również dysponent.

3.

Świadectwa sprawności technicznej dla pojazdów kolejowych wykonujących przewozy technologiczne

oraz dla wieloczynnościowych i ciężkich maszyn do robót budowlanych wydaje eksploatujący

te pojazdy lub zarządca.

4.

Ważność świadectwa sprawności technicznej pojazdu kolejowego ustala się na czas określony.

4a.

(uchylony)

5.

Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia, tryb wydawania

oraz okresy ważności świadectw sprawności technicznej, ustalając wzór świadectwa i

warunki, jakie są niezbędne do jego uzyskania.

1.

Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia, wykaz dokumentów,

które powinny znajdować się w pojeździe kolejowym będącym w ruchu, umożliwiających

stwierdzenie stanu technicznego pojazdu kolejowego, oraz ich wzory.

2.

Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia, sposób prowadzenia

rejestru pojazdów kolejowych oraz sposób oznakowania pojazdów kolejowych, z uwzględnieniem

przepisów międzynarodowych.

1.

(uchylony)

2.

System kolei Unii dzieli się na podsystemy

1)

strukturalne

a)

infrastruktura,

b)

energia,

c)

sterowanie - urządzenia przytorowe,

d)

sterowanie - urządzenia pokładowe,

e)

tabor;

2)

funkcjonalne

a)

ruch kolejowy,

b)

utrzymanie,

c)

aplikacje telematyczne dla przewozów pasażerskich i dla przewozów towarowych.

3.

Szczegółowy zakres podsystemów, o których mowa w ust. 2, określają TSI.

4.

Podsystemy strukturalne uznaje się za spełniające zasadnicze wymagania systemu kolei,

jeżeli są objęte deklaracją weryfikacji WE potwierdzającą zgodność podsystemu z zasadniczymi

wymaganiami systemu kolei i spełnianie wymagań zawartych w odpowiednich przepisach

Unii Europejskiej, w tym w TSI, oraz we właściwych krajowych specyfikacjach technicznych

i dokumentach normalizacyjnych, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych

wymagań systemu kolei.

1.

Do oceny zgodności podsystemów, akredytacji, autoryzacji i notyfikacji w tym zakresie

oraz kontroli spełniania zasadniczych wymagań systemu kolei, a także postępowań w

sprawie tych podsystemów, stosuje się odpowiednio przepisy art. 4 pkt 1, 3, 9, 11, 14 i 24-27 oraz rozdziałów 4, 5 i 7 z wyłączeniem art. 35,

art. 74, art. 75 i art. 79 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności

i nadzoru rynku.

2.

Do oceny zgodności składników interoperacyjności, akredytacji, autoryzacji i notyfikacji

w tym zakresie oraz kontroli spełniania zasadniczych wymagań systemu kolei, a także

postępowań w sprawie tych składników interoperacyjności, stosuje się przepisy art. 4 pkt 1, 3, 9, 11, 14 i 24-27, art. 8 ust. 3 i 4 oraz rozdziałów 4, 5 i 7 z wyłączeniem

art. 35, art. 74, art. 75 i art. 79 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach

oceny zgodności i nadzoru rynku.

(uchylony)

1.

Podczas dokonywania oceny zgodności z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei, podsystemy

i składniki interoperacyjności poddaje się

1)

certyfikacji,

2)

badaniom,

3)

sprawdzeniu zgodności z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei

- przez jednostkę notyfikowaną.

1a.

Podczas oceny zgodności podsystemu z właściwymi krajowymi specyfikacjami technicznymi

i dokumentami normalizacyjnymi, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych

wymagań systemu kolei, badanie i certyfikacja podsystemu są przeprowadzane przez jednostkę

wyznaczoną.

2.

Domniemywa się, że podsystemy lub składniki interoperacyjności, dla których sporządzono

dokumentację potwierdzającą zgodność ze zharmonizowanymi normami lub ich częściami,

do których odniesienia opublikowano w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, są zgodne

z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei objętymi tymi normami lub ich częściami,

jeżeli ocena zgodności została dokonana na podstawie TSI.

3.

Oznakowanie CE umieszcza się na składniku interoperacyjności, dla którego, po uzyskaniu

certyfikatu WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności,

została wystawiona deklaracja WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika

interoperacyjności tylko wtedy, gdy obowiązek oznakowania wynika z przepisów obowiązujących

na terytorium Unii Europejskiej odnoszących się do zasadniczych wymagań systemu kolei.

4.

Podmioty, o których mowa w art. 25cb ust. 3 i art. 25cc ust. 8, są obowiązane przechowywać

dokumentację techniczną dotyczącą podsystemu i składnika interoperacyjności oraz przebiegu

i wyników dokonanej oceny zgodności przez cały okres eksploatacji podsystemu lub składnika

interoperacyjności.

5.

Dokonanie weryfikacji WE podsystemu, o którym mowa w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit. a-c,

jest obowiązkowe przed złożeniem wniosku o wydanie zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji

tego podsystemu w systemie kolei Unii.

6.

Po uzyskaniu zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji podsystemu, o którym mowa

w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit. a-c, Prezes UTK, w trakcie jego eksploatacji, może sprawdzić

spełnienie wymagań bezpieczeństwa zawartych w TSI lub we właściwych krajowych specyfikacjach

technicznych i dokumentach normalizacyjnych, których zastosowanie umożliwia spełnienie

zasadniczych wymagań systemu kolei, w ramach wydawania autoryzacji bezpieczeństwa,

jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa lub świadectwa bezpieczeństwa, a także kontroli

spełnienia wymagań zawartych w autoryzacji bezpieczeństwa, jednolitym certyfikacie

bezpieczeństwa lub świadectwie bezpieczeństwa, stosując procedury oceny i weryfikacji

ustanowione w TSI lub we właściwych krajowych specyfikacjach technicznych i dokumentach

normalizacyjnych, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań systemu

kolei.

7.

(uchylony)

8.

(uchylony)

1.

Jednostka notyfikowana dokonuje weryfikacji WE podsystemu z zasadniczymi wymaganiami

systemu kolei określonymi w przepisach wydanych na podstawie art. 25ta ust. 1.

2.

Producent podsystemu albo jego upoważniony przedstawiciel, zarządca, przewoźnik kolejowy,

użytkownik bocznicy kolejowej, dysponent, importer, wykonawca modernizacji, inwestor

albo podmiot zamawiający zwraca się do wybranej przez siebie jednostki notyfikowanej

z wnioskiem o dokonanie na podstawie TSI weryfikacji WE podsystemu z zasadniczymi

wymaganiami systemu kolei.

3.

Producent podsystemu albo jego upoważniony przedstawiciel, zarządca, przewoźnik kolejowy,

użytkownik bocznicy kolejowej, dysponent, importer, wykonawca modernizacji, inwestor

albo podmiot zamawiający jest obowiązany przekazać Prezesowi UTK informację o wszczęciu

procedury weryfikacji WE podsystemu z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei w terminie

14 dni od dnia podpisania umowy z jednostką notyfikowaną.

4.

Jednostka notyfikowana przeprowadza weryfikację WE podsystemu z zasadniczymi wymaganiami

systemu kolei, obejmującą również interfejsy danego podsystemu z systemem, do którego

zostaje on włączony na etapie

1)

projektowania;

2)

budowy;

3)

końcowych prób podsystemu.

5.

Na wniosek producenta podsystemu albo jego upoważnionego przedstawiciela, zarządcy,

przewoźnika kolejowego, użytkownika bocznicy kolejowej, dysponenta, importera, wykonawcy

modernizacji, inwestora albo podmiotu zamawiającego, można podzielić podsystem na

określone części lub sprawdzić jego zgodność z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei

na określonych etapach procedury weryfikacji WE. Sprawdzenia zgodności z zasadniczymi

wymaganiami systemu kolei można dokonać także dla określonej części podsystemu na

określonym etapie tej procedury.

5a.

Po przeprowadzeniu czynności, o których mowa w ust. 5, jeżeli spełnione są zasadnicze

wymagania systemu kolei, jednostka notyfikowana wydaje pośrednie potwierdzenie weryfikacji.

5b.

(uchylony)

5c.

(uchylony)

6.

W procedurze weryfikacji WE podsystemu jednostka notyfikowana uwzględnia pośrednie

potwierdzenia weryfikacji i sprawdza

1)

zgodność podsystemu z projektem i pośrednimi potwierdzeniami weryfikacji, o ile uprzednio

zostały wydane;

2)

czy potwierdzenia, o których mowa w pkt 1, uwzględniają wymagania określone w TSI;

3)

zgodność całego podsystemu z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei;

4)

kompletność i poprawność deklaracji WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika

interoperacyjności wraz z kopiami certyfikatów WE zgodności lub przydatności do stosowania

składnika interoperacyjności dla wszystkich składników interoperacyjności zastosowanych

w podsystemie;

5)

czy budowle i urządzenia ujęte w wykazie, o którym mowa w art. 22f ust. 14 pkt 2,

wchodzące w skład podsystemu, zostały wprowadzone do obrotu zgodnie z przepisami ustawy;

6)

wszystkie elementy podsystemu nieobjęte pośrednimi potwierdzeniami weryfikacji;

7)

wyniki końcowych prób podsystemu.

7.

Po dokonaniu pozytywnej weryfikacji WE podsystemu, jednostka notyfikowana wydaje certyfikat

weryfikacji WE podsystemu.

7a.

Jeżeli jednostka notyfikowana nie sprawdziła w całości albo części zgodności ze wszystkimi

TSI, które mają zastosowanie dla danego podsystemu, certyfikat weryfikacji WE podsystemu

zawiera dokładne odniesienie do TSI albo ich części, z którymi zgodność nie została

sprawdzona.

7b.

Na podstawie certyfikatu weryfikacji WE podsystemu, producent podsystemu albo jego

upoważniony przedstawiciel, zarządca, przewoźnik kolejowy, użytkownik bocznicy kolejowej,

dysponent, importer, wykonawca modernizacji, inwestor albo podmiot zamawiający wystawia

deklarację weryfikacji WE podsystemu, do której załącza dokumentację techniczną określoną

w przepisach wydanych na podstawie art. 25ta ust. 1 pkt 4. Podmiot, o którym mowa

w zdaniu pierwszym, przekazuje kopię dokumentacji technicznej, o której mowa w przepisach

wydanych na podstawie art. 25ta ust. 1 pkt 4, Agencji, Prezesowi UTK lub krajowemu

organowi do spraw bezpieczeństwa z innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej,

na ich żądanie.

8.

Jednostka notyfikowana może wydać certyfikat weryfikacji WE podsystemu dla serii podsystemów

lub pewnych części tych podsystemów tylko w przypadku, gdy zezwala na to TSI.

8a.

W przypadku dokonania zmian w podsystemie objętym certyfikatem weryfikacji WE, jednostka

notyfikowana zaangażowana do przeprowadzenia weryfikacji WE tego podsystemu wykonuje

wyłącznie istotne i niezbędne badania oraz testy tych części podsystemu, które uległy

zmianie, oraz ich interfejsów z niezmienionymi częściami podsystemu.

9.

(uchylony)

1.

W przypadku gdy w procedurze weryfikacji WE podsystemu jest konieczne przeprowadzenie

oceny zgodności podsystemu z właściwymi krajowymi specyfikacjami technicznymi i dokumentami

normalizacyjnymi, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań systemu

kolei, ocena taka jest przeprowadzana przez jednostkę wyznaczoną.

2.

Jeżeli podczas przeprowadzania oceny zgodności, o której mowa w ust. 1, jednostka

wyznaczona stwierdzi, że podmiot, o którym mowa w art. 25cb ust. 2, nie spełnia wymagań

określonych we właściwych krajowych specyfikacjach technicznych i dokumentach normalizacyjnych,

których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań systemu kolei, pisemnie

wzywa wnioskodawcę do podjęcia, w zakresie, w jakim nie spełnia tych wymagań, środków

naprawczych w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania i nie wydaje mu certyfikatu

weryfikacji podsystemu. W przypadku niepodjęcia środków naprawczych w wyznaczonym

terminie lub jeżeli środki te nie doprowadziły do spełnienia wymagań określonych we

właściwych krajowych specyfikacjach technicznych i dokumentach normalizacyjnych, których

zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań systemu kolei, jednostka wyznaczona

odmawia wydania certyfikatu weryfikacji podsystemu.

3.

Po stwierdzeniu spełnienia przez podsystem wymagań określonych we właściwych krajowych

specyfikacjach technicznych i dokumentach normalizacyjnych, których zastosowanie umożliwia

spełnienie zasadniczych wymagań systemu kolei, jednostka wyznaczona wydaje certyfikat

weryfikacji podsystemu.

3a.

Wydanie certyfikatu weryfikacji podsystemu przez jednostkę wyznaczoną może zostać

poprzedzone sporządzeniem pośredniego potwierdzenia weryfikacji. Przepisy art. 25cb

ust. 5 i 5a stosuje się odpowiednio.

4.

Jeżeli po wydaniu certyfikatu weryfikacji podsystemu jednostka wyznaczona stwierdza,

że wyrób przestał spełniać wymagania określone we właściwych krajowych specyfikacjach

technicznych i dokumentach normalizacyjnych, których zastosowanie umożliwia spełnienie

zasadniczych wymagań systemu kolei, jednostka ta cofa albo, w przypadku gdy możliwe

jest podjęcie środków naprawczych, które mogą doprowadzić do spełnienia przez wyrób

wymagań, zawiesza wydany certyfikat. W przypadku zawieszenia wydanego certyfikatu

jednostka wyznaczona pisemnie wzywa wnioskodawcę do podjęcia środków naprawczych w

terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania.

5.

W przypadku niepodjęcia przez wnioskodawcę środków naprawczych w wyznaczonym terminie

lub jeżeli środki te nie doprowadziły do spełnienia przez wyrób wymagań, jednostka

wyznaczona

1)

ogranicza wydany certyfikat weryfikacji podsystemu - w zakresie, w jakim wyrób nie

spełnia wymagań określonych we właściwych krajowych specyfikacjach technicznych i

dokumentach normalizacyjnych, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych

wymagań systemu kolei;

2)

cofa wydany certyfikat weryfikacji podsystemu - jeżeli wyrób w całości nie spełnia

wymagań określonych we właściwych krajowych specyfikacjach technicznych i dokumentach

normalizacyjnych, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań systemu

kolei.

6.

Od odmowy wydania, ograniczenia, zawieszenia albo cofnięcia certyfikatu weryfikacji

podsystemu przysługuje odwołanie. Do odmowy wydania, ograniczenia, zawieszenia albo

cofnięcia certyfikatu weryfikacji podsystemu stosuje się art. 32 ust. 2-4 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru

rynku.

7.

Jeżeli w procedurze weryfikacji WE podsystemu zadania jednostki wyznaczonej wykonuje

jednostka notyfikowana, ocena zgodności podsystemu na zgodność z właściwymi krajowymi

specyfikacjami technicznymi i dokumentami normalizacyjnymi, których zastosowanie umożliwia

spełnienie zasadniczych wymagań systemu kolei, jest uwzględniana w certyfikacie weryfikacji

WE podsystemu.

1.

Składniki interoperacyjności spełniają następujące wymagania

1)

są dopuszczone do eksploatacji, w przypadku gdy umożliwiają osiągnięcie interoperacyjności

w ramach systemu kolei Unii przy jednoczesnym spełnianiu zasadniczych wymagań systemu

kolei;

2)

są użytkowane na przeznaczonym dla nich obszarze użytkowania oraz są odpowiednio zamontowane

i utrzymywane;

3)

posiadają deklaracje WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności

z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei określonymi w TSI.

2.

Prezes UTK nie może

1)

zakazywać, ograniczać lub utrudniać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wprowadzania

do obrotu składników interoperacyjności tworzących system kolei Unii, które spełniają

zasadnicze wymagania systemu kolei;

2)

wymagać kontroli, które już zostały przeprowadzone jako część procedury oceny zgodności

lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności określonej w przepisach

wydanych na podstawie art. 25ta ust. 1.

3.

W celu wydania deklaracji WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności

stosuje się przepisy określone w TSI.

4.

Na wniosek producenta albo jego upoważnionego przedstawiciela, jednostka notyfikowana

dokonuje oceny zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności

z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei. Ocena ta jest dokonywana na podstawie TSI

odpowiadającej podsystemowi, do którego należy składnik.

5.

Deklaracja WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności

stwierdza, że składnik interoperacyjności spełnia zasadnicze wymagania systemu kolei

określone w TSI lub specyfikacjach europejskich. W przypadku składnika interoperacyjności

będącego przedmiotem innych przepisów Unii Europejskiej obejmujących swoim zakresem

zasadnicze wymagania systemu kolei dla składników interoperacyjności, deklaracja ta

spełnia również wymagania określone w tych przepisach.

6.

W przypadku gdy producent albo jego upoważniony przedstawiciel nie wystawi deklaracji

WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności, obowiązek

ten spoczywa na podmiocie wprowadzającym składnik interoperacyjności na rynek. Te

same obowiązki spoczywają również na każdym podmiocie, który łączy składniki interoperacyjności

różnego pochodzenia lub wytwarza je na swoje własne potrzeby.

7.

Po dokonaniu pozytywnej oceny zgodności składnika interoperacyjności z zasadniczymi

wymaganiami systemu kolei, jednostka notyfikowana wydaje certyfikat WE zgodności lub

przydatności do stosowania składnika interoperacyjności producentowi albo jego upoważnionemu

przedstawicielowi. Na podstawie tego certyfikatu wystawia się deklarację WE zgodności

lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności.

8.

Producent składnika interoperacyjności albo jego upoważniony przedstawiciel albo podmiot

wprowadzający składnik interoperacyjności na rynek są obowiązani przekazywać Prezesowi

UTK deklarację WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności

przed wprowadzeniem go do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

9.

W przypadku gdy składnik interoperacyjności posiadający deklarację WE zgodności lub

przydatności do stosowania składnika interoperacyjności nie spełnia zasadniczych wymagań

systemu kolei, Prezes UTK zawiesza certyfikat WE zgodności lub przydatności do stosowania

składnika interoperacyjności oraz powiadamia o tym Komisję Europejską i inne państwa

członkowskie Unii Europejskiej.

10.

W przypadku gdy składnik interoperacyjności objęty deklaracją WE zgodności lub przydatności

do stosowania składnika interoperacyjności i wprowadzony na rynek nie spełnia zasadniczych

wymagań systemu kolei, Prezes UTK, w drodze decyzji

1)

ogranicza obszar jego stosowania lub

2)

zakazuje jego wykorzystania, lub

3)

nakazuje wycofanie go z rynku.

11.

Jeżeli Prezes UTK, biorąc pod uwagę zgodność z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei,

stwierdzi, w drodze decyzji, iż deklaracja WE zgodności lub przydatności do stosowania

składnika interoperacyjności została niewłaściwie sporządzona, producent albo jego

upoważniony przedstawiciel mający siedzibę na terytorium Unii Europejskiej albo podmiot

wprowadzający go na rynek jest obowiązany do doprowadzenia do zgodności składnika

interoperacyjności z TSI oraz zaprzestania naruszenia na warunkach określonych przez

Prezesa UTK.

12.

W przypadku gdy naruszenie, o którym mowa w ust. 11, nie zostało usunięte, Prezes

UTK, w drodze decyzji

1)

ogranicza lub zakazuje wprowadzania danego składnika interoperacyjności na rynek lub

2)

nakazuje wycofanie go z rynku.

13.

W przypadkach, o których mowa w ust. 10 i 12, Prezes UTK powiadamia niezwłocznie Komisję

Europejską, Agencję i państwa członkowskie Unii Europejskiej o zastosowanych środkach

i podaje powody swojej decyzji, stwierdzając w szczególności, czy niezgodność ta jest

spowodowana

1)

brakiem możliwości spełnienia zasadniczych wymagań systemu kolei;

2)

nieprawidłowym zastosowaniem specyfikacji europejskich, jeżeli były one zastosowane;

3)

nieadekwatnością specyfikacji europejskich.

14.

Procedura oceny zgodności, o której mowa w ust. 4, nie jest przeprowadzana w przypadku

części zamiennych do podsystemów dopuszczonych do eksploatacji w dniu wejścia w życie

TSI.

1.

Prezes UTK publikuje listę właściwych krajowych specyfikacji technicznych i dokumentów

normalizacyjnych, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań systemu

kolei, gdy

1)

w TSI, w szczególności dotyczących punktów otwartych, nie ujęto wszystkich aspektów

zasadniczych wymagań systemu kolei;

2)

została wydana decyzja o przyznaniu odstępstwa od obowiązku stosowania TSI;

3)

zachodzi szczególny przypadek zdefiniowany w TSI;

4)

wykonuje się ocenę zgodności technicznej między pojazdem kolejowym a siecią kolejową;

5)

typy urządzeń i typy budowli nie zostały ujęte we właściwej TSI jako składniki interoperacyjności;

6)

sieci kolejowe albo ich części oraz pojazdy kolejowe nie są objęte obowiązkiem stosowania

TSI;

7)

zachodzi pilna potrzeba przywrócenia lub utrzymania ruchu kolejowego po wypadku, klęsce

żywiołowej lub w innych sytuacjach nadzwyczajnych.

2.

Prezes UTK aktualizuje listę, o której mowa w ust. 1, i przekazuje ją, wraz z odpowiednim

uzasadnieniem, Komisji Europejskiej i Agencji

1)

przy każdej zmianie listy krajowych przepisów technicznych i dokumentów normalizacyjnych

lub

2)

po zgłoszeniu nowych wniosków o odstępstwo, o którym mowa w art. 25f ust. 1, lub

3)

po publikacji TSI, lub

4)

gdy zakres i przedmiot krajowych przepisów technicznych lub dokumentów normalizacyjnych

pokrywa się z nowo wydaną lub zmienioną TSI

- za pomocą systemu informatycznego, o którym mowa w art. 27 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/796 z dnia 11 maja

2016 r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej i uchylenia rozporządzenia (WE)

nr 881/2004.

3.

Lista, o której mowa w ust. 1, jest udostępniana w Biuletynie Informacji Publicznej

na stronie podmiotowej Urzędu Transportu Kolejowego.

4.

Prezes UTK nie informuje Agencji i Komisji Europejskiej o przepisach i ograniczeniach

o lokalnym charakterze. W przypadku ich wprowadzenia informację o tych przepisach

i ograniczeniach umieszcza się w krajowym rejestrze infrastruktury (RINF).

5.

(uchylony)

6.

(uchylony)

7.

W przypadku dopuszczania do eksploatacji podsystemów strukturalnych na sieci kolejowej

albo jej części nieobjętej obowiązkiem stosowania TSI, dopuszcza się przeprowadzanie

procedur weryfikacji WE. Krajowych specyfikacji technicznych i dokumentów normalizacyjnych,

o których mowa w ust. 1, w zakresie ujętym w TSI, nie stosuje się.

1.

Zarządcy, przewoźnicy kolejowi i użytkownicy bocznic kolejowych mogą eksploatować

wyłącznie podsystemy strukturalne, o których mowa w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit. a-c,

na które Prezes UTK wydał zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji.

1a.

Podsystem strukturalny, o którym mowa w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit. a-c, może być dopuszczony

do eksploatacji, jeżeli

1)

jest zbudowany i zainstalowany w taki sposób, że spełnia zasadnicze wymagania systemu

kolei oraz jest zapewniona jego zgodność z istniejącym systemem kolei Unii, w skład

którego wchodzi;

2)

składniki interoperacyjności, z których jest zbudowany, są właściwie zainstalowane

i wykorzystywane zgodnie z przeznaczeniem;

3)

urządzenia i budowle ujęte w wykazie, o którym mowa w art. 22f ust. 14 pkt 2, które

wchodzą w jego skład, zostały dopuszczone do eksploatacji zgodnie z przepisami ustawy.

1b.

W przypadku podsystemu strukturalnego, o którym mowa w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit.

a-c, który wymaga uzyskania nowego zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji po odnowieniu

lub modernizacji, podsystem ten może być eksploatowany do czasu uzyskania nowego zezwolenia,

na zasadach określonych w systemie zarządzania bezpieczeństwem zarządcy.

2.

Na wniosek zainteresowanego podmiotu zamawiającego, zarządcy, przewoźnika kolejowego,

użytkownika bocznicy kolejowej, producenta albo jego upoważnionego przedstawiciela,

Prezes UTK wydaje zezwolenie na dopuszczenie do eksploatacji podsystemu strukturalnego,

o którym mowa w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit. a-c. Odmowa dopuszczenia do eksploatacji

podsystemu strukturalnego, o którym mowa w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit. a-c, następuje

w drodze decyzji.

2a.

Zezwolenie na dopuszczenie do eksploatacji podsystemu strukturalnego, o którym mowa

w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit. a-c, wydaje się według stanu prawnego obowiązującego

w dniu złożenia wniosku o wydanie tego zezwolenia.

3.

Do wniosku, o którym mowa w ust. 2, załącza się

1)

deklarację weryfikacji WE podsystemu;

2)

dokumenty potwierdzające zgodność tych podsystemów z systemem, do którego są włączane,

stwierdzoną w oparciu o odpowiednie TSI, przepisy krajowe i krajowy rejestr infrastruktury

(RINF);

3)

dokumenty potwierdzające bezpieczną integrację tych podsystemów, stwierdzoną w oparciu

o odpowiednie TSI, przepisy krajowe, krajowy rejestr infrastruktury (RINF), a także

wspólne metody oceny bezpieczeństwa (CSM).

4)

kopie dokumentów potwierdzających dopuszczenie do eksploatacji urządzeń lub budowli

ujętych w wykazie, o którym mowa w art. 22f ust. 14 pkt 2, wchodzących w skład podsystemu.

3a.

(uchylony)

3b.

Dokumenty, o których mowa w ust. 3, sporządza się w jednym z języków urzędowych Unii

Europejskiej. Prezes UTK może żądać, aby część lub części dokumentów, o których mowa

w ust. 3, zostały przetłumaczone na język polski.

3c.

Dokumentację techniczną załączoną do wniosku, o którym mowa w ust. 2, wnioskodawca

przekazuje Prezesowi UTK w postaci dokumentu elektronicznego, w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów

realizujących zadania publiczne

(Dz. U. z 2024 r. poz. 307), pozbawionego możliwości jego modyfikacji.

4.

Prezes UTK przed wydaniem zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji podsystemu strukturalnego,

o którym mowa w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit. a-c, sprawdza dokumentację pod względem

jej kompletności, trafności oraz spójności. W przypadku przytorowych urządzeń ERTMS

Prezes UTK sprawdza także zgodność z warunkami określonymi w decyzji Agencji o zatwierdzeniu

proponowanych rozwiązań technicznych albo z wynikiem procedury, o której mowa w art. 30 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/796 z dnia

11 maja 2016 r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej i uchylenia rozporządzenia

(WE) nr 881/2004.

4a.

Prezes UTK w terminie miesiąca od dnia otrzymania wniosku informuje wnioskodawcę,

że dokumentacja jest kompletna, albo wzywa do usunięcia braków.

4b.

Prezes UTK wydaje zezwolenie na dopuszczenie do eksploatacji podsystemu strukturalnego,

o którym mowa w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit. a-c, nie później niż w terminie 4 miesięcy

od dnia otrzymania kompletnego wniosku.

4c.

Wnioskodawca, o którym mowa w ust. 2, może wystąpić do Prezesa UTK z wnioskiem o ponowne

rozpatrzenie sprawy w terminie miesiąca od dnia otrzymania decyzji, o której mowa

w ust. 2.

4d.

Prezes UTK rozpatruje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 2 miesięcy

od dnia jego otrzymania.

5.

Prezes UTK nie może zakazywać, ograniczać lub utrudniać budowy, dopuszczania do eksploatacji

oraz eksploatacji podsystemów strukturalnych, o których mowa w art. 25a ust. 2 pkt

1 lit. a-c, które spełniają zasadnicze wymagania systemu kolei. W szczególności nie

może wymagać kontroli, które już zostały przeprowadzone

1)

jako część procedury prowadzącej do wydania deklaracji WE zgodności lub przydatności

do stosowania składnika interoperacyjności oraz deklaracji weryfikacji WE podsystemu,

określonej we właściwej TSI;

1a)

jako część procedury prowadzącej do wydania świadectwa dopuszczenia do eksploatacji

typu dla urządzeń albo budowli ujętych w wykazie, o którym mowa w art. 22f ust. 14

pkt 2, które wchodzą w skład podsystemu;

2)

w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w celu sprawdzenia zgodności z

takimi samymi wymaganiami, w takich samych warunkach eksploatacji.

6.

Prezes UTK może wymagać przeprowadzenia dodatkowych kontroli, gdy stwierdzi, że podsystem

strukturalny, o którym mowa w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit. a-c, objęty deklaracją weryfikacji

WE podsystemu, której towarzyszy dokumentacja techniczna, nie jest zgodny z przepisami

wydanymi na podstawie art. 25ta ust. 1, w szczególności nie spełnia zasadniczych wymagań

systemu kolei.

7.

Prezes UTK informuje Komisję Europejską o przeprowadzeniu kontroli, o której mowa

w ust. 6, w terminie 7 dni od dnia podjęcia decyzji o jej przeprowadzeniu i przedstawia

przyczyny jej przeprowadzenia.

8.

Prezes UTK, składając informację, o której mowa w ust. 7, określa, czy fakt nieosiągnięcia

pełnej zgodności z przepisami wydanymi na podstawie art. 25ta ust. 1 oraz z zasadniczymi

wymaganiami systemu kolei określonymi w TSI jest wynikiem

1)

nieprzestrzegania zasadniczych wymagań systemu kolei zawartych w TSI albo nieprawidłowego

stosowania danej TSI;

2)

nieadekwatności danej TSI.

9.

Prezes UTK opracowuje i udostępnia w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej

Urzędu Transportu Kolejowego wytyczne dotyczące procedury uzyskiwania zezwoleń na

dopuszczenie do eksploatacji podsystemów strukturalnych, o których mowa w art. 25a

ust. 2 pkt 1 lit. a-c, oraz wykaz wymaganych dokumentów.

10.

Prezes UTK wydaje niewiążące opinie w celu określenia sposobów wykazania spełnienia

wymagań zawartych we właściwych krajowych specyfikacjach technicznych i dokumentach

normalizacyjnych, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań systemu

kolei.

1.

Zarządca, użytkownik bocznicy kolejowej, przewoźnik kolejowy lub inwestor jest obowiązany

złożyć do Agencji wniosek o zatwierdzenie proponowanych rozwiązań technicznych związanych

z planowaną zabudową urządzeń przytorowych ERTMS, jeżeli zakres planowanych prac wymaga

uzyskania zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji.

2.

Wniosek, o którym mowa w ust. 1, jest składany przed wszczęciem postępowania o udzielenie

zamówienia publicznego, w celu potwierdzenia przez Agencję zgodności przewidzianych

w nim rozwiązań z odpowiednimi TSI.

3.

Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, dołącza się

1)

projekt specyfikacji istotnych warunków zamówienia lub opis przewidywanych rozwiązań

technicznych;

2)

dokumenty potwierdzające warunki konieczne do technicznej i eksploatacyjnej zgodności

podsystemu z pojazdami kolejowymi, które mają być eksploatowane na objętych danym

projektem inwestycyjnym: linii kolejowej lub jej fragmencie, kilku liniach kolejowych

lub sieci kolejowej, na której pojazd kolejowy ma być użytkowany;

3)

dokumenty potwierdzające zgodność przewidywanych rozwiązań technicznych z odpowiednimi

TSI;

4)

inne stosowne dokumenty, w tym opinię Prezesa UTK w zakresie planowanych do zastosowania

rozwiązań technicznych urządzeń przytorowych ERTMS, deklaracje weryfikacji WE lub

certyfikaty zgodności WE.

4.

Wniosek, o którym mowa w ust. 1, wraz z wymaganą dokumentacją składa się do Agencji

za pośrednictwem punktu kompleksowej obsługi.

5.

Prezes UTK może wydać opinię, o której mowa w ust. 3 pkt 4

1)

podmiotowi, o którym mowa w ust. 1, przed złożeniem wniosku do Agencji;

2)

na wniosek Agencji, w przypadku złożenia do niej wniosku przez podmiot, o którym mowa

w ust. 1.

6.

W przypadku gdy po wydanej przez Agencję decyzji o zatwierdzeniu proponowanych rozwiązań

technicznych, o których mowa w ust. 1, uległa zmianie specyfikacja istotnych warunków

zamówienia, podmiot, o którym mowa w ust. 1, niezwłocznie informuje o tym Agencję

i Prezesa UTK za pośrednictwem punktu kompleksowej obsługi.

7.

W przypadku, o którym mowa w art. 25f ust. 1 pkt 1, podmiot, o którym mowa w ust.

1, nie składa do Agencji ponownego wniosku, o którym mowa w ust. 1.

1.

Producent podsystemu albo jego upoważniony przedstawiciel, zarządca, przewoźnik kolejowy,

użytkownik bocznicy kolejowej, dysponent, importer, wykonawca modernizacji, inwestor

albo podmiot zamawiający może wystąpić do Prezesa UTK z wnioskiem o przyznanie odstępstwa

od obowiązku stosowania TSI w przypadku

1)

publikacji nowych TSI w czasie

a)

projektowania lub budowy nowego podsystemu albo

b)

modernizacji lub odnowienia istniejącego podsystemu albo jego części

- będących na zaawansowanym etapie realizacji lub będących przedmiotem zobowiązań

umownych;

2)

projektów dotyczących odnowienia lub modernizacji istniejącego podsystemu - gdy skrajnia

ładunkowa, szerokość toru, odstęp między osiami torów lub system zasilania elektrotrakcyjnego

tego podsystemu nie są zgodne z TSI dotyczącymi tego podsystemu;

3)

projektów dotyczących odnowienia, rozbudowy lub modernizacji istniejącego podsystemu

- gdy zastosowanie TSI podważyłoby opłacalność ekonomiczną projektu lub spójność sieci

kolejowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

4)

konieczności szybkiego przywrócenia spójności sieci kolejowej w następstwie poważnego

wypadku lub klęski żywiołowej - gdy z przyczyn ekonomicznych lub technicznych nie

jest możliwe częściowe lub pełne zastosowanie TSI; w tym przypadku odstępstwo jest

przyznawane na okres poprzedzający odbudowę sieci kolejowej;

5)

pojazdów kolejowych jadących do lub z państw innych niż państwa członkowskie Unii

Europejskiej, w których szerokość toru różni się od tej, która jest stosowana na głównej

sieci kolejowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

2.

(uchylony)

3.

Prezes UTK w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, 3 i 5, występuje do Komisji

Europejskiej o zaopiniowanie wniosku o przyznanie odstępstwa od obowiązku stosowania

TSI lub ich części, przekazuje dokumentację załączoną do wniosku, o którym mowa w

ust. 1, oraz wskazuje regulacje, które będą miały zastosowanie zamiast właściwej TSI

lub jej części, w tym w szczególności zawarte we właściwych krajowych specyfikacjach

technicznych i dokumentach normalizacyjnych, których zastosowanie umożliwia spełnienie

zasadniczych wymagań systemu kolei.

3a.

Prezes UTK w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 i 4, wydaje decyzję w sprawie

przyznania odstępstwa od obowiązku stosowania właściwej TSI lub jej części, jeżeli

uzna, że zachodzą okoliczności wskazane odpowiednio w ust. 1 pkt 1 albo 4, albo odmowy

przyznania takiego odstępstwa, jeżeli stwierdzi, że nie zachodzą okoliczności wskazane

odpowiednio w ust. 1 pkt 1 albo 4. W przypadku przyznania odstępstwa informuje o tym

Komisję Europejską.

4.

Producent podsystemu albo jego upoważniony przedstawiciel, zarządca, przewoźnik kolejowy,

użytkownik bocznicy kolejowej, dysponent, importer, wykonawca modernizacji, inwestor

albo podmiot zamawiający stosuje wskazane przez Prezesa UTK regulacje, o których mowa

w ust. 3, do czasu wydania decyzji przez Komisję Europejską.

5.

(uchylony)

6.

W przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 2, 3 i 5, Prezes UTK, w drodze decyzji,

może

1)

przyznać odstępstwo od obowiązku stosowania TSI, jeżeli Komisja Europejska

a)

podjęła decyzję o pozytywnym zaopiniowaniu wniosku, nie później niż w terminie 4 miesięcy

od dnia przekazania jej kompletnej dokumentacji, albo

b)

nie podjęła decyzji w terminie 4 miesięcy od dnia przekazania jej kompletnej dokumentacji,

albo

2)

odmówić przyznania odstępstwa od obowiązku stosowania TSI

a)

po decyzji Komisji Europejskiej o negatywnym zaopiniowaniu wniosku, podjętej nie później

niż w terminie 4 miesięcy od dnia przekazania jej kompletnej dokumentacji, albo

b)

po stwierdzeniu, że nie zachodzą okoliczności wskazane odpowiednio w ust. 1 pkt 2,

3 albo 5.

7.

Niezależnie od złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 1, Prezes UTK przekazuje Komisji

Europejskiej, w terminie roku od dnia wejścia w życie każdej TSI, wykaz projektów

prowadzonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i będących na zaawansowanym etapie

realizacji.

1.

Prezes UTK prowadzi krajowy rejestr infrastruktury (RINF) w postaci elektronicznej,

zgodnie z przepisami wydanymi przez Komisję Europejską dotyczącymi wspólnej specyfikacji

rejestru infrastruktury kolejowej.

2.

W krajowym rejestrze infrastruktury (RINF) gromadzi się dane umożliwiające identyfikację

bocznic kolejowych oraz określonych części infrastruktury kolejowej wraz ze wskazaniem

charakterystyki i parametrów technicznych podsystemów strukturalnych, z których te

części się składają.

2a.

Wartości parametrów zapisane w krajowym rejestrze infrastruktury (RINF) wykorzystuje

się w połączeniu z wartościami parametrów zapisanymi w zezwoleniu na wprowadzenie

pojazdu kolejowego do obrotu w celu sprawdzenia zgodności technicznej między pojazdem

kolejowym a siecią kolejową.

2b.

Krajowy rejestr infrastruktury (RINF) może określać warunki i ograniczenia korzystania

z infrastruktury kolejowej w nim zawartej.

3.

Zarządcy, przewoźnicy kolejowi i użytkownicy bocznic kolejowych są obowiązani do przekazywania

Prezesowi UTK danych dotyczących zarządzanej przez nich infrastruktury kolejowej oraz

bocznic kolejowych, które podlegają publikacji w krajowym rejestrze infrastruktury

(RINF).

4.

Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia

1)

warunki, formę i tryb przekazywania Prezesowi UTK przez zarządców i użytkowników bocznic

kolejowych danych podlegających publikacji w krajowym rejestrze infrastruktury (RINF);

2)

sposób prowadzenia krajowego rejestru infrastruktury (RINF), w tym

a)

sposób wprowadzania danych rejestrowych, zmian danych rejestrowych oraz ich wykreślania

z krajowego rejestru infrastruktury (RINF),

b)

częstotliwość aktualizacji danych rejestrowych w krajowym rejestrze infrastruktury

(RINF);

3)

wzór krajowego rejestru infrastruktury (RINF), szczegółowy zakres danych rejestrowych

w nim ujętych oraz jego opis funkcjonalny i techniczny, w tym opis formatu danych

rejestrowych oraz wymagania w zakresie jego funkcjonowania.

5.

Wydając rozporządzenie, o którym mowa w ust. 4, uwzględnia się

1)

przepisy Unii Europejskiej dotyczące krajowych rejestrów infrastruktury;

2)

potrzebę zagwarantowania spójności pod względem zawartości danych i ich formatu z

rejestrami prowadzonymi przez zarządców w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej;

3)

parametry techniczno-eksploatacyjne infrastruktury kolejowej i bocznic kolejowych

ujęte w krajowym rejestrze infrastruktury (RINF).

(uchylony)

1.

W odniesieniu do pojazdu kolejowego, który uzyskał zezwolenie na wprowadzenie do obrotu,

dysponent składa do Prezesa UTK wniosek o rejestrację tego pojazdu w europejskim rejestrze

pojazdów kolejowych (EVR), jeżeli obszar użytkowania tego pojazdu obejmuje terytorium

Rzeczypospolitej Polskiej.

2.

W przypadku gdy obszar użytkowania wprowadzonego do obrotu pojazdu kolejowego obejmuje

terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz terytorium co najmniej jednego innego państwa

członkowskiego Unii Europejskiej, dysponent składa wniosek o rejestrację pojazdu w

europejskim rejestrze pojazdów kolejowych (EVR) do Prezesa UTK albo do jednostki rejestrującej

innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, którego terytorium obejmuje obszar

użytkowania pojazdu.

3.

Dysponent niezwłocznie zawiadamia Prezesa UTK o wszelkich zmianach danych w odniesieniu

do zarejestrowanych przez niego pojazdów kolejowych w europejskim rejestrze pojazdów

kolejowych (EVR), w tym o wycofaniu pojazdu z eksploatacji lub o decyzji o nieprzedłużeniu

jego rejestracji.

4.

W przypadku pojazdów kolejowych wprowadzonych do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej

Polskiej, a następnie eksploatowanych w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej,

Prezes UTK zapewnia temu państwu członkowskiemu możliwość dostępu do danych dotyczących

pojazdu, w tym danych dotyczących dysponenta danego pojazdu, podmiotu odpowiedzialnego

za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) oraz ograniczeń sposobu użytkowania pojazdu.

1.

Prezes UTK, w drodze decyzji, dokonuje autoryzacji posiadających osobowość prawną

jednostek oceniających zgodność ubiegających się o notyfikację, zgodnie z ustawą z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku.

2.

Prezes UTK może, w drodze decyzji, zawiesić autoryzację, ograniczyć jej zakres lub

cofnąć autoryzację w przypadku stwierdzenia naruszenia warunków autoryzacji, o których

mowa w art. 28 ust. 1 lub 3 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności

i nadzoru rynku, lub niewypełniania obowiązków, o których mowa w art. 30 i art. 32-34 tej ustawy,

w zależności od charakteru i znaczenia naruszenia. Ograniczenie zakresu, zawieszenie

lub cofnięcie akredytacji stanowiącej podstawę autoryzacji skutkuje odpowiednio ograniczeniem

zakresu, zawieszeniem lub cofnięciem autoryzacji.

3.

Prezes UTK informuje Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów o ograniczeniu

lub cofnięciu autoryzacji.

1.

Prezes UTK dokonuje notyfikacji autoryzowanych jednostek oceniających zgodność za

pomocą systemu notyfikacji elektronicznej opracowanego i zarządzanego przez Komisję

Europejską.

1a.

Do notyfikacji, o której mowa w ust. 1, dołącza się wszystkie szczegółowe informacje

dotyczące działalności związanej z oceną zgodności, modułu lub modułów oceny zgodności,

wyrobu lub wyrobów objętych zakresem notyfikacji oraz stosowny certyfikat akredytacji

albo inny dokument potwierdzający spełnienie wymagań, o których mowa w art. 28 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i

nadzoru rynku.

2.

W przypadku podjęcia decyzji, o której mowa w art. 25h ust. 2, Prezes UTK zawiesza

notyfikację, ogranicza jej zakres lub cofa notyfikację i o podjętej decyzji informuje

Komisję Europejską oraz państwa członkowskie Unii Europejskiej.

3.

Prezes UTK udziela, na żądanie Komisji Europejskiej, informacji dotyczących podstawy

dokonanych notyfikacji autoryzowanych jednostek oceniających zgodność oraz działalności

jednostek notyfikowanych, w tym spełniania przez nie wymagań niezbędnych do udzielenia

autoryzacji.

1.

Jednostki notyfikowane w odniesieniu do podsystemów „sterowanie - urządzenia przytorowe”

lub „sterowanie - urządzenia pokładowe” uczestniczą w działaniach grupy ds. ERTMS,

o której mowa w art. 29 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/796 z dnia 11 maja

2016 r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej i uchylenia rozporządzenia (WE)

nr 881/2004.

2.

Jednostka notyfikowana informuje swoich pracowników o działaniach, o których mowa

w ust. 1.

3.

Jednostka notyfikowana stosuje wytyczne opracowane przez Agencję, uwzględniające wyniki

pracy grupy ds. ERTMS.

4.

W przypadku gdy jednostka notyfikowana uzna wytyczne, o których mowa w ust. 3, za

niewłaściwe lub niemożliwe do stosowania, przekazuje swoje uwagi grupie ds. ERTMS

odpowiedzialnej za stałą poprawę jakości tych wytycznych celem ich omówienia i nie

stosuje tych wytycznych do czasu rozstrzygnięcia w zakresie przekazanych uwag w ramach

grupy ds. ERTMS.

Wynagrodzenie kierownictwa jednostki notyfikowanej oraz jej pracowników wykonujących

ocenę zgodności nie może być uzależnione od liczby wykonanych ocen zgodności ani od

wyników tych ocen.

Jednostka notyfikowana przekazuje Agencji certyfikaty weryfikacji WE podsystemów,

certyfikaty WE zgodności składników interoperacyjności oraz certyfikaty WE przydatności

do stosowania składników interoperacyjności niezwłocznie po ich wydaniu.

Jednostki notyfikowane są obowiązane uczestniczyć w pracach sektorowej grupy jednostek

notyfikowanych ustanowionej przez Komisję Europejską.

1.

Prezes UTK, w drodze decyzji, wyznacza podmiot do wykonywania zadań jednostki wyznaczonej,

jeżeli podmiot wnioskujący

1)

posiada osobowość prawną;

2)

spełnia wymagania określone w art. 28 ust. 1 pkt 2-6 i 9 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności

i nadzoru rynku;

3)

posiada certyfikat akredytacji wydany zgodnie z ustawą z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku, odpowiedni do zakresu wnioskowanego wyznaczenia.

2.

Podmiotem wyznaczonym do wykonywania zadań jednostki wyznaczonej może zostać jednostka

notyfikowana.

3.

W decyzji, o której mowa w ust. 1, Prezes UTK wskazuje rodzaje podsystemów, do których

oceny zgodności jest uprawniona jednostka wyznaczona.

4.

Prezes UTK, w drodze decyzji, odmawia wyznaczenia podmiotu, o którym mowa w ust. 1,

jeżeli podmiot wnioskujący nie posiada osobowości prawnej, nie spełnia wymagań określonych

w art. 28 ust. 1 pkt 2-6 i 9 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności

i nadzoru rynku lub nie posiada certyfikatu akredytacji wydanego zgodnie z ustawą z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku odpowiedniego do zakresu wnioskowanego wyznaczenia.

5.

Jednostka wyznaczona może wystąpić do Prezesa UTK z wnioskiem o rozszerzenie zakresu

uprawnień określonych w decyzji, o której mowa w ust. 1. Prezes UTK, w drodze decyzji,

rozszerza zakres uprawnień jednostki wyznaczonej po stwierdzeniu spełniania wymagań

określonych w art. 28 ust. 1 pkt 2-6 i 9 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności

i nadzoru rynku oraz posiadania certyfikatu akredytacji wydanego zgodnie z ustawą z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku odpowiedniego do wnioskowanego rozszerzenia zakresu uprawnień.

6.

W przypadku stwierdzenia naruszeń wymagań określonych w art. 28 ust. 1 pkt 2-6 i 9 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności

i nadzoru rynku, nieposiadania certyfikatu akredytacji wydanego zgodnie z ustawą z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku odpowiedniego do zakresu wyznaczenia lub niewypełniania obowiązków, o których mowa

w art. 34 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku, Prezes UTK, w drodze decyzji, zawiesza wyznaczenie jednostki, wyznaczając termin

usunięcia naruszeń stanowiących podstawę zawieszenia.

7.

Prezes UTK, w drodze decyzji, ogranicza zakres uprawnień przyznanych jednostce wyznaczonej

w decyzji, o której mowa w ust. 1 albo 5, w przypadku zaprzestania spełniania wymagań

określonych w art. 28 ust. 1 pkt 2-6 i 9 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności

i nadzoru rynku oraz nieposiadania certyfikatu akredytacji wydanego zgodnie z ustawą z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku, w zakresie niezbędnym do przeprowadzania oceny zgodności określonych podsystemów

na zgodność z właściwymi krajowymi specyfikacjami technicznymi i dokumentami normalizacyjnymi,

których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań systemu kolei.

8.

Prezes UTK, w drodze decyzji, cofa jednostce wyznaczenie w przypadku

1)

bezskutecznego upływu terminu na usunięcie naruszeń stanowiących podstawę zawieszenia

wyznaczenia;

2)

stwierdzenia wydawania certyfikatów weryfikacji podsystemu bez uprzedniego przeprowadzenia

wymaganych procedur;

3)

złożenia przez jednostkę wyznaczoną pisemnej informacji o zaprzestaniu wykonywania

tej działalności.

9.

Prezes UTK zamieszcza w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Urzędu

Transportu Kolejowego wykaz jednostek wyznaczonych wraz ze wskazaniem zakresu ich

uprawnień.

10.

Prezes UTK informuje Komisję Europejską i pozostałe państwa członkowskie Unii Europejskiej

o wyznaczeniu podmiotu do wykonywania zadań jednostki wyznaczonej.

11.

Do jednostek wyznaczonych stosuje się art. 25ia, art. 25ib, art. 25j, art. 25o i art.

25r ustawy oraz art. 30 ust. 2, art. 33 i art. 34 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny

zgodności i nadzoru rynku.

1.

Prezes UTK sprawuje nadzór nad działalnością jednostek notyfikowanych. Nadzór nad

działalnością jednostek notyfikowanych obejmuje również czynności związane z oceną

zgodności powierzone do wykonania podmiotom, o których mowa w art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru

rynku.

2.

Prezes UTK może powierzyć niektóre zadania z zakresu nadzoru, o którym mowa w ust.

1, Polskiemu Centrum Akredytacji w uzgodnieniu z jego dyrektorem. Prezes UTK ponosi

odpowiedzialność za zadania powierzone Polskiemu Centrum Akredytacji.

3.

Prezes UTK zapewnia poufność informacji, które otrzymuje od jednostek notyfikowanych.

1.

W przypadkach odnowienia lub modernizacji podsystemów strukturalnych, o których mowa

w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit. a-c, zarządca, przewoźnik kolejowy, użytkownik bocznicy

kolejowej, podmiot zamawiający, producent albo jego upoważniony przedstawiciel przekazuje

Prezesowi UTK dokumentację opisującą projekt. W terminie miesiąca od dnia wpływu dokumentacji

Prezes UTK może zażądać odpowiednich informacji uzupełniających, wyznaczając termin

nie dłuższy niż miesiąc do ich przedłożenia. Jeżeli Prezes UTK nie zażądał informacji

uzupełniających w terminie miesiąca od wpływu dokumentacji, dokumentację tę uznaje

się za kompletną.

2.

Prezes UTK, w terminie nie dłuższym niż 4 miesiące od dnia stwierdzenia kompletności

dokumentacji lub od dnia upływu terminu na przedłożenie odpowiednich informacji uzupełniających,

zgodnie z ust. 1, może z urzędu nakazać, w drodze decyzji, uzyskanie nowego zezwolenia

na dopuszczenie do eksploatacji podsystemu po odnowieniu lub modernizacji, jeżeli

1)

przewidziane prace mogą negatywnie oddziaływać na ogólny poziom bezpieczeństwa danego

podsystemu;

2)

wymagają tego odpowiednie TSI;

3)

wymagają tego krajowe plany wdrażania odnośnej TSI lub

4)

zmienione są wartości parametrów, na podstawie których udzielono zezwolenia.

3.

Jeżeli dokumentacja przekazana zgodnie z ust. 1 dotyczy podsystemu „sterowanie - urządzenia

przytorowe”, obejmującego urządzenia europejskiego systemu sterowania pociągiem (ETCS)

lub globalnego kolejowego systemu łączności ruchomej (GSM-R), Prezes UTK przed wydaniem

decyzji w sprawie nakazania uzyskania nowego zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji

podsystemu po odnowieniu lub modernizacji zwraca się o opinię do Agencji.

1.

W przypadku stwierdzenia w wyniku kontroli, że podsystem lub składnik interoperacyjności

nie spełnia zasadniczych wymagań systemu kolei, opłaty związane z badaniami ponosi

podmiot, w stosunku do którego została przeprowadzona ta kontrola.

2.

Opłaty, o których mowa w ust. 1, ustala się na podstawie uzasadnionych kosztów badań,

z uwzględnieniem rodzaju badanego podsystemu lub składnika interoperacyjności oraz

stopnia skomplikowania i zakresu przeprowadzonych badań.

2a.

Opłaty, o których mowa w ust. 1, ustala Prezes UTK, w drodze postanowienia, na które

służy zażalenie.

3.

Opłaty, o których mowa w ust. 1, stanowią dochód budżetu państwa.

4.

W przypadku stwierdzenia w wyniku kontroli, że podsystem lub składnik interoperacyjności

spełnia zasadnicze wymagania systemu kolei, opłaty związane z badaniami ponosi budżet

państwa.

5.

Do opłat, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym

w administracji.

1.

W przypadku gdy w wyniku kontroli Prezes UTK stwierdzi, że składnik interoperacyjności

lub podsystem nie spełnia zasadniczych wymagań systemu kolei, może, w drodze decyzji,

na okres nie dłuższy niż 3 miesiące, zakazać eksploatowania podsystemu lub składnika

interoperacyjności.

2.

W przypadku wszczęcia postępowania w sprawie eksploatacji podsystemu lub składnika

interoperacyjności niezgodnego z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei Prezes UTK

może, w drodze decyzji, przedłużyć zakaz, o którym mowa w ust. 1, do czasu zakończenia

postępowania.

3.

W przypadku gdy Prezes UTK stwierdzi, że składnik interoperacyjności lub podsystem

spełnia zasadnicze wymagania systemu kolei, uchyla decyzję, o której mowa w ust. 1.

1.

Stroną postępowania jest podmiot, który podjął eksploatację podsystemu strukturalnego

bez uzyskania od Prezesa UTK zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji lub w stosunku

do którego Prezes UTK wydał zezwolenie na dopuszczenie do eksploatacji podsystemu

niezgodnego z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei i w stosunku do którego postępowanie

zostało wszczęte.

2.

Organizacja społeczna może występować z żądaniem dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu,

tylko w przypadku gdy podmiot będący stroną postępowania jest członkiem tej organizacji.

1.

Prezes UTK jest uprawniony do kontroli jednostek notyfikowanych.

2.

Czynności kontrolne przeprowadza się po okazaniu legitymacji służbowej oraz doręczeniu

upoważnienia wydanego przez Prezesa UTK, które zawiera co najmniej

1)

wskazanie podstawy prawnej;

2)

oznaczenie organu kontroli;

3)

datę i miejsce wystawienia;

4)

imię i nazwisko pracownika organu kontroli uprawnionego do wykonania kontroli oraz

numer jego legitymacji służbowej;

5)

firmę przedsiębiorcy objętego kontrolą;

6)

określenie zakresu przedmiotowego kontroli;

7)

wskazanie daty rozpoczęcia i przewidywanego terminu zakończenia kontroli;

8)

podpis osoby udzielającej upoważnienia z podaniem zajmowanego stanowiska lub funkcji;

9)

pouczenie o prawach i obowiązkach kontrolowanego przedsiębiorcy.

3.

Osoby upoważnione przez Prezesa UTK do dokonania kontroli są uprawnione do

1)

wstępu na teren nieruchomości, obiektu i lokalu jednostki notyfikowanej w dniach i

godzinach jej pracy;

2)

żądania ustnych i pisemnych wyjaśnień oraz okazania dokumentów związanych z działalnością

objętą notyfikacją;

3)

żądania udzielenia, w wyznaczonym terminie, pisemnych i ustnych wyjaśnień w sprawach

objętych zakresem kontroli.

4.

Czynności kontrolnych dokonuje się w obecności kontrolowanego lub osoby przez niego

upoważnionej.

5.

Z przeprowadzonej kontroli sporządza się protokół i przedstawia kontrolowanej jednostce

notyfikowanej.

6.

(uchylony)

(uchylony)

Do przedstawiania Prezesowi UTK wszystkich niezbędnych dokumentów i materiałów oraz

udzielania informacji, w zakresie niezbędnym do ustalenia, czy podsystem spełnia zasadnicze

wymagania systemu kolei i bezpieczeństwa kolei, są obowiązani: producent albo jego

upoważniony przedstawiciel, inwestor, importer, dysponent, użytkownik bocznicy kolejowej,

wykonawca modernizacji, podmiot zamawiający, zarządca, przewoźnik oraz jednostka notyfikowana.

1.

Jednostki notyfikowane dokonujące oceny zgodności składników interoperacyjności i

podsystemów są obowiązane do przekazywania informacji, wraz z uzasadnieniem, o zawieszonych

lub cofniętych certyfikatach zgodności Prezesowi UTK, a także innym jednostkom notyfikowanym.

2.

Jednostki notyfikowane są obowiązane do publikowania na swoich stronach internetowych,

corocznie, w terminie do końca pierwszego kwartału

1)

wykazu wniosków o dokonanie

a)

weryfikacji WE podsystemu oraz o dokonanie pośredniej weryfikacji WE podsystemu,

b)

oceny WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności;

2)

informacji o wydanych

a)

certyfikatach weryfikacji WE podsystemu i przypadkach odmowy ich wydania,

b)

pośrednich potwierdzeniach weryfikacji i przypadkach odmowy ich wydania,

c)

certyfikatach WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności

i przypadkach odmowy ich wydania.

Jeżeli obowiązujące specyfikacje europejskie nie spełniają zasadniczych wymagań systemu

kolei, Prezes UTK informuje o tym Komisję Europejską.

(uchylony)

1.

Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia, dla systemu

kolei Unii

1)

zasadnicze wymagania systemu kolei;

2)

warunki przeprowadzania weryfikacji WE podsystemu;

3)

procedury oceny zgodności podsystemów z właściwymi krajowymi specyfikacjami technicznymi

i dokumentami normalizacyjnymi, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych

wymagań systemu kolei, w tym moduły oceny zgodności, oraz wykaz parametrów pojazdu

kolejowego do skontrolowania, w celu sprawdzenia zgodności technicznej między pojazdem

kolejowym a siecią kolejową;

4)

zakres dokumentacji technicznej dołączanej do deklaracji weryfikacji WE podsystemu.

2.

Wydając rozporządzenie, o którym mowa w ust. 1, uwzględnia się

1)

obowiązujące TSI;

2)

konieczność zapewnienia jednostce notyfikowanej wszelkich informacji, które są niezbędne

do właściwego przeprowadzenia weryfikacji WE podsystemu;

3)

wymagania niezbędne dla zapewnienia bezpiecznego i niezakłóconego ruchu pojazdów kolejowych

w systemie kolei Unii;

4)

konieczność przeprowadzenia procedur oceny zgodności podsystemów w oparciu o moduły

oceny zgodności;

5)

konieczność zapewnienia bezpieczeństwa przewozu osób i rzeczy;

6)

konieczność zapewnienia spójności dokumentacji technicznej dołączanej do deklaracji

weryfikacji WE podsystemu.

1.

Do czasu pracy pracowników kolei wykonujących interoperacyjne usługi transgraniczne,

tj. członków obsługi pociągu oddelegowanych do wykonywania interoperacyjnych usług

transgranicznych na czas dłuższy niż godzina dziennie, stosuje się przepisy Umowy

zbiorowej zawartej między Europejską Federacją Pracowników Transportu (ETF) a Stowarzyszeniem

Kolei Europejskich (CER) w sprawie niektórych aspektów warunków pracy pracowników

wykonujących pracę w trasie, biorących udział w świadczeniu interoperacyjnych usług

transgranicznych, stanowiącej załącznik do dyrektywy Rady 2005/47/WE z dnia 18 lipca 2005 r. w sprawie umowy między Stowarzyszeniem

Kolei Europejskich (CER) a Europejską Federacją Pracowników Transportu (ETF) w sprawie

niektórych aspektów warunków pracy pracowników wykonujących pracę w trasie, uczestniczących

w świadczeniu interoperacyjnych usług transgranicznych w sektorze kolejowym

(Dz. Urz. UE L 195 z 27.07.2005, str. 15).

2.

Przepisy Umowy zbiorowej, o której mowa w ust. 1, stosuje się również do czasu pracy

pracowników kolei wykonujących interoperacyjne usługi transgraniczne w ramach transgranicznych

przewozów pasażerskich, transgranicznych przewozów towarowych w odległości nie większej

niż 15 kilometrów od granicy oraz przewozów między granicznymi stacjami kolejowymi

Rzepin, Tuplice, Zebrzydowice.

3.

Przez transgraniczne przewozy pasażerskie, o których mowa w ust. 2, rozumie się wojewódzkie

przewozy pasażerskie, o których mowa w przepisach ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym realizowane w strefie transgranicznej.

4.

Przepisy Umowy zbiorowej, o której mowa w ust. 1, stosuje się również do czasu pracy

pracowników kolei wykonujących interoperacyjne usługi transgraniczne w pociągach,

które zaczynają i kończą bieg na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a korzystają

z infrastruktury kolejowej innego państwa obcego, nie zatrzymując się na jego terytorium.

W zakresie uregulowanym w Umowie zbiorowej, o której mowa w art. 25u ust. 1, nie stosuje

się przepisów Kodeksu pracy, chyba że przepisy te są korzystniejsze dla pracownika.