Obwieszczenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 22 kwietnia 2024 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska w sprawie mechaniczno-biologicznego przetwarzania niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych

Rozporządzenie określa wymagania dla

1)

prowadzenia procesu mechaniczno-biologicznego przetwarzania niesegregowanych (zmieszanych)

odpadów komunalnych;

2)

instalacji, w której jest prowadzony proces, o którym mowa w pkt 1;

3)

odpadów powstających w wyniku procesu, o którym mowa w pkt 1.

Stosowane do dnia wejścia w życie rozporządzenia sita o wielkości oczek pozwalającej

na wydzielanie frakcji podsitowej o granulometrii większej niż 100 mm mogą być stosowane

nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2024 r.

Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o

1)

instalacji - należy przez to rozumieć zespół stacjonarnych urządzeń technicznych,

o którym mowa w art. 3 pkt 6 lit. b ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska

(Dz. U. z 2024 r. poz. 54);

2

kodzie - należy przez to rozumieć kod określony zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie

art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, zwanej dalej „ustawą”.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

1.

Proces mechaniczno-biologicznego przetwarzania niesegregowanych (zmieszanych) odpadów

komunalnych składa się z procesów

1)

mechanicznego przetwarzania odpadów,

2)

biologicznego przetwarzania odpadów

- połączonych w jeden zintegrowany proces technologiczny przetwarzania tych odpadów

prowadzony na terenie tego samego zakładu w celu ich przygotowania do recyklingu lub

innych procesów odzysku lub do procesów unieszkodliwiania.

2.

Proces mechaniczno-biologicznego przetwarzania niesegregowanych (zmieszanych) odpadów

komunalnych jest prowadzony w instalacji.

3.

Proces mechaniczno-biologicznego przetwarzania niesegregowanych (zmieszanych) odpadów

komunalnych nie może być prowadzony na kwaterze składowiska odpadów.

4

Odpady kierowane do procesu mechaniczno-biologicznego przetwarzania niesegregowanych

(zmieszanych) odpadów komunalnych rozładowuje się w obiekcie budowlanym w rozumieniu

art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

(Dz. U. z 2023 r. poz. 682, z późn. zm., który jest zamknięty w taki sposób, że co najmniej uniemożliwia oddziaływanie czynników

atmosferycznych na te odpady, jest wyposażony w szczelne podłoże zapobiegające przedostawaniu

się odcieków do środowiska i w urządzenia wentylacyjne oraz ograniczające emisje zanieczyszczeń,

w szczególności przedostawanie się pyłów do powietrza.

1.

Proces mechanicznego przetwarzania niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych

polegający na wydzieleniu z nich określonych frakcji dających się wykorzystać - w

zależności od składu niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych - materiałowo

lub energetycznie oraz frakcji wymagającej dalszego biologicznego przetwarzania przebiega

w obiekcie budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, który jest zamknięty w taki sposób, że co najmniej uniemożliwia oddziaływanie czynników

atmosferycznych na te odpady, jest wyposażony w szczelne podłoże zapobiegające przedostawaniu

się odcieków do środowiska i w urządzenia wentylacyjne oraz ograniczające emisje zanieczyszczeń,

w szczególności przedostawanie się pyłów do powietrza. Proces ten prowadzi do powstawania

odpadów, w zależności od ich właściwości, o kodzie

1)

19 12 01 - Papier i tektura;

2)

19 12 02 - Metale żelazne;

3)

19 12 03 - Metale nieżelazne;

4)

19 12 04 - Tworzywa sztuczne i guma;

5)

19 12 05 - Szkło;

6)

19 12 06* - Drewno zawierające substancje niebezpieczne;

7)

19 12 07 - Drewno inne niż wymienione w 19 12 06;

8)

19 12 08 - Tekstylia;

9)

19 12 10 - Odpady palne (paliwo alternatywne);

10)

19 12 11* - Inne odpady (w tym zmieszane substancje i przedmioty) z mechanicznej obróbki

odpadów zawierające substancje niebezpieczne;

11

19 12 12 - Inne odpady (w tym zmieszane substancje i przedmioty) z mechanicznej obróbki

odpadów inne niż wymienione w 19 12 11.

1a

Wydzielenie frakcji wymagającej dalszego biologicznego przetwarzania odbywa się z

wykorzystaniem sita o wielkości oczek nie większej niż 100 mm. Frakcję o granulometrii

mniejszej niż zastosowane sito klasyfikuje się jako odpady o kodzie 19 12 12, zwane

dalej „frakcją podsitową”.

2.

(uchylony).

3.

(uchylony).

4

Dopuszcza się, aby po wydzieleniu na sicie odpady o kodzie 19 12 12 o frakcji o granulometrii

nie większej niż 20 mm były przekazywane bez konieczności kierowania do biologicznego

przetwarzania odpadów do składowania na składowisku odpadów zgodnie z przepisami wydanymi

na podstawie art. 118 ustawy.

5

Dopuszcza się powstawanie z niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych poddanych

procesowi mechanicznego przetwarzania odpadów innych odpadów niż wskazane w ust. 1.

6.

(uchylony).

7.

(uchylony).

8

W części instalacji, w której prowadzi się procesy mechanicznego przetwarzania niesegregowanych

(zmieszanych) odpadów komunalnych, można prowadzić proces mechanicznego przetwarzania

innych odpadów jako odrębne warianty eksploatacji instalacji, w szczególności można

prowadzić

1)

przetwarzanie odpadów selektywnie zebranych przez ich doczyszczanie lub rozsortowywanie;

2)

produkcję paliwa alternatywnego z odpadów innych niż odpady o kodzie 20 03 01.

9.

Odpady powstałe w procesie mechanicznego przetwarzania odpadów są kierowane zgodnie

z hierarchią sposobów postępowania z odpadami do procesów odzysku albo do procesów

unieszkodliwiania.

10

Odpady powstałe w procesie mechanicznego przetwarzania odpadów klasyfikowane jako

odpady o kodzie 19 12 10 są przetwarzane w procesie odzysku R1 albo procesie unieszkodliwiania

D10. Procesy te mogą być poprzedzone odpowiednio procesem odzysku R12 albo procesem

unieszkodliwiania D13.

11

Mechaniczne przetwarzanie odpadów, o którym mowa w ust. 1, 1a i 4, stanowi proces

odzysku R12 albo proces unieszkodliwiania D13.

12.

(uchylony).

1

Frakcja podsitowa wymaga zastosowania procesu biologicznego przetwarzania odpadów,

który stanowi proces prowadzony w warunkach tlenowych lub beztlenowych, z udziałem

mikroorganizmów, w wyniku którego następuje zmiana właściwości fizycznych, chemicznych

lub biologicznych tej frakcji.

2.

(uchylony).

3.

Frakcja podsitowa nie może być mieszana z odpadami zbieranymi w sposób selektywny.

4

W części instalacji, w której prowadzi się proces biologicznego przetwarzania frakcji

podsitowej, możliwe jest prowadzenie procesu biologicznego przetwarzania selektywnie

zebranych bioodpadów, w wyniku którego powstają

1)

produkty nawozowe, nawozy lub środki wspomagające uprawę roślin spełniające wymagania

określone w przepisach rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1009 z dnia 5 czerwca 2019 r.

ustanawiającego przepisy dotyczące udostępniania na rynku produktów nawozowych UE,

zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1069/2009 i (WE) nr 1107/2009 oraz uchylającego

rozporządzenie (WE) nr 2003/2003

(Dz. Urz. UE L 170 z 25.06.2019, str. 1, z późn. zm. lub ustawy z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu

(Dz. U. z 2024 r. poz. 105), lub

2)

odpady po procesie kompostowania lub fermentacji.

5.

Proces biologicznego przetwarzania odpadów, o którym mowa w ust. 4, prowadzi się jako

odrębny wariant eksploatacji instalacji.

6

Proces biologicznego przetwarzania odpadów frakcji podsitowej w warunkach tlenowych

prowadzi się

1)

w zamkniętym urządzeniu technicznym wykonanym z materiału wytrzymałego na uszkodzenia

mechaniczne i zapewniającym szczelność prowadzonego procesu (reaktorze) lub w zamkniętej

hali, z systemem odbierania odcieków, z aktywnym napowietrzaniem oraz z ujmowaniem

i oczyszczaniem gazów powstałych w wyniku prowadzenia procesu (powietrze procesowe),

oraz

2)

do czasu osiągnięcia przez odpady parametrów o wartościach: AT4 poniżej 10 mg O2/g suchej masy, straty prażenia mniejszej niż 35% i zawartości węgla organicznego

mniejszej niż 20% suchej masy.

6a

W stosunku do odpadów, które osiągnęły wartość parametru AT4 poniżej 20 mg O2/g suchej masy w wyniku procesu biologicznego przetwarzania odpadów w warunkach wskazanych

w ust. 6 pkt 1, proces ten można kontynuować w pryzmach, które są usytuowane na szczelnym

podłożu zapobiegającym przedostawaniu się odcieków do środowiska wyposażonym w system

odbierania odcieków i które są aktywnie napowietrzane lub napowietrzane przez mechaniczne

przerzucanie odpadów co najmniej raz w tygodniu, do czasu osiągnięcia parametrów,

o których mowa w ust. 6 pkt 2.

7.

(uchylony).

8

W przypadku procesu biologicznego przetwarzania odpadów frakcji podsitowej w warunkach

beztlenowych powstałe odpady poddaje się stabilizacji w procesie biologicznego przetwarzania

odpadów w warunkach tlenowych.

8a

Z odpadów powstałych w procesie biologicznego przetwarzania odpadów wydziela się,

o ile jest to możliwe, odpady nadające się w całości lub w części do recyklingu.

9

Pozostałe po wydzieleniu odpady spełniające wymagania, o których mowa w ust. 6 pkt

2, klasyfikuje się jako odpady o kodzie 19 05 99 - Inne niewymienione odpady, zwane

dalej „stabilizatem”.

10.

Stabilizat jest unieszkodliwiany przez składowanie na składowiskach odpadów innych

niż niebezpieczne i obojętne albo termicznie przekształcany.

11.

Wydzielona na sicie frakcja stabilizatu o granulometrii nie większej niż 20 mm może

być stosowana do procesu odzysku wyłącznie na składowisku odpadów lub w obiekcie unieszkodliwiania

odpadów wydobywczych.

12

Odpady pozostające po wydzieleniu frakcji stabilizatu, o której mowa w ust. 11, są

nadal klasyfikowane jako odpady o kodzie 19 05 99.

13

Biologiczne przetwarzanie odpadów, o którym mowa w ust. 1, stanowi proces odzysku

R3 albo proces unieszkodliwiania D8.

14.

Biologiczne przetwarzanie odpadów, o którym mowa w ust. 4, stanowi proces odzysku

R3.

15

Mechaniczne przetwarzanie odpadów, o którym mowa w ust. 8a i 11, stanowi proces odzysku

R12 albo proces unieszkodliwiania D13.

1.

Dopuszcza się proces biologicznego przetwarzania odpadów z wykorzystaniem procesu

biologicznego suszenia niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych lub frakcji

podsitowej, polegający na biologicznym suszeniu odpadów przez co najmniej 7 dni w

warunkach tlenowych w reaktorze lub w zamkniętej hali, z systemem odbierania odcieków,

z aktywnym napowietrzaniem oraz z oczyszczaniem gazów powstałych w wyniku prowadzenia

procesu (powietrze procesowe).

2

Odpady powstałe w procesie biologicznego suszenia odpadów klasyfikuje się jako odpady

o kodzie 19 05 01 - Nieprzekompostowane frakcje odpadów komunalnych i podobnych oraz

poddaje się je dalszemu mechanicznemu przetwarzaniu odpadów. Przepisy § 4 stosuje

się odpowiednio.

2a

W przypadku poddania procesowi biologicznego suszenia frakcji podsitowej dopuszcza

się zakwalifikowanie powstających odpadów jako odpadów o kodzie 19 12 10, o ile nie

wymagają one wydzielenia z nich innych frakcji.

3.

(uchylony).

4

Odpady powstałe w procesie biologicznego suszenia odpadów klasyfikowane jako odpady

o kodzie 19 12 10 są przetwarzane w procesie odzysku R1 albo procesie unieszkodliwiania

D10.

5.

(uchylony).

6.

Biologiczne przetwarzanie odpadów z wykorzystaniem procesu biologicznego suszenia

stanowi proces odzysku R3 albo proces unieszkodliwiania D8.

7.

(uchylony).

(uchylony).

Odpady powstałe w procesie biologicznego przetwarzania odpadów frakcji podsitowej,

w tym pozostałe po wydzieleniu odpadów zgodnie z § 5 ust. 8a, niebędące stabilizatem

1)

wymagają dalszego przetwarzania w procesie biologicznego przetwarzania odpadów albo

2)

jeżeli proces biologicznego przetwarzania odpadów w warunkach tlenowych prowadzony

przez co najmniej 4 tygodnie nie doprowadził do osiągnięcia parametrów o wartościach,

o których mowa w § 5 ust. 6 pkt 2, mogą zostać przekazane do termicznego przekształcania

odpadów.

1.

Wymagania określone w § 5 ust. 6 pkt 2 uważa się za spełnione, jeżeli po zakończeniu

każdego procesu biologicznego przetwarzania odpadów w warunkach tlenowych zostaną

one potwierdzone badaniami laboratoryjnymi wykonanymi przez laboratorium, o którym

mowa w art. 147a ust. 1 pkt 1 lub ust. 1a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony

środowiska. Badania przeprowadza się w celu wykazania, że odpady, które mają zostać przekazane

do składowania odpadów lub termicznego przekształcania odpadów zgodnie z § 5 ust.

10, spełniają wymagania dla stabilizatu. Próbki odpadów do badań pobiera przedstawiciel

tego laboratorium.

2.

Jeżeli w odniesieniu do procesów prowadzonych w takich samych warunkach technologicznych

wyniki co najmniej 3 następujących po sobie badań potwierdziły spełnienie wymagań,

o których mowa w § 5 ust. 6 pkt 2, dopuszcza się prowadzenie badań co najmniej raz

na kwartał, jeżeli warunki technologiczne prowadzenia procesu nie uległy zmianie.

(uchylony).

1.

Do procesu mechaniczno-biologicznego przetwarzania niesegregowanych (zmieszanych)

odpadów komunalnych prowadzonego na podstawie zezwolenia na przetwarzanie odpadów

albo pozwolenia na wytwarzanie odpadów obejmującego zezwolenie na przetwarzanie odpadów,

wydanych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, do instalacji, w której ten proces

jest prowadzony, oraz do odpadów powstających w tym procesie stosuje się wymagania

określone w tym zezwoleniu albo pozwoleniu.

2.

Instalacje, dla których nie jest wymagane uzyskanie pozwolenia zintegrowanego, w których

przed dniem wejścia w życie rozporządzenia były prowadzone procesy mechaniczno-biologicznego

przetwarzania niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych, powinny spełnić

wymagania w zakresie miejsca rozładunku odpadów oraz przetwarzania odpadów określone

w § 3 ust. 4, § 4 ust. 1 oraz § 6 ust. 1 w terminie do dnia 31 grudnia 2024 r.

3.

Do procesu mechaniczno-biologicznego przetwarzania niesegregowanych (zmieszanych)

odpadów komunalnych prowadzonego na podstawie pozwolenia zintegrowanego wydanego przed

dniem wejścia w życie rozporządzenia, do instalacji, w której ten proces jest prowadzony,

oraz do odpadów powstających w tym procesie, do czasu zmiany tego pozwolenia, stosuje

się wymagania określone w tym pozwoleniu.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia