Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 24 września 2024 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych i organizacyjnych dla firm inwestycyjnych, banków państwowych prowadzących działalność maklerską, banków, o których mowa w art. 70 ust. 2 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, i banków powierniczych
Table of Provisions (86)
Statutory Text (86 Articles)
Rozporządzenie określa szczegółowe warunki techniczne i organizacyjne wymagane do
prowadzenia działalności przez firmę inwestycyjną, bank państwowy prowadzący działalność
maklerską i bank, o którym mowa w art. 70 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, zwanej dalej „ustawą”, oraz do prowadzenia rachunków papierów wartościowych, rachunków
derywatów i rachunków zbiorczych przez bank powierniczy, w tym
1)
sposób i szczegółowe warunki przechowywania, rejestrowania i zabezpieczania instrumentów
finansowych oraz środków pieniężnych klientów, w tym szczegółowe warunki wykorzystywania
instrumentów finansowych i środków pieniężnych klientów, w szczególności dla celów
zabezpieczenia, oraz kategorie podmiotów, w których mogą być deponowane środki pieniężne
klientów;
2)
szczegółowe kryteria w zakresie spełniania przez osoby, o których mowa w art. 82a
ust. 1 ustawy, wymogu posiadania odpowiedniej wiedzy i kompetencji;
3)
szczegółowe kryteria w zakresie spełniania przez członków zarządu i rady nadzorczej
wymogu posiadania nieposzlakowanej opinii, wiedzy, kompetencji i doświadczenia, o
których mowa w art. 103 ust. 1a ustawy, oraz szczegółowe kryteria stosowane przy określaniu
liczby funkcji, jakie mogą być pełnione jednocześnie zgodnie z art. 103 ust. 1c ustawy;
4)
szczegółowe kryteria w zakresie spełniania przez osoby, o których mowa w art. 3 lit.
c-i rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2021/2154 z dnia 13 sierpnia 2021 r.
uzupełniającego dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2034 w odniesieniu
do regulacyjnych standardów technicznych określających odpowiednie kryteria ustalania
kategorii osób zatrudnionych, których działalność zawodowa ma istotny wpływ na profil
ryzyka firmy inwestycyjnej lub aktywów, którymi ta firma zarządza (Dz. Urz. UE L 436
z 07.12.2021, str. 11), wymogu posiadania odpowiedniej wiedzy, kompetencji i doświadczenia;
5)
szczegółowe kryteria w zakresie spełniania przez osoby wchodzące w skład władz jednostki
organizacyjnej banku prowadzącego działalność maklerską lub banku państwowego prowadzącego
działalność maklerską, wydzielonej organizacyjnie zgodnie z art. 111 ust. 5 ustawy,
wymogu posiadania nieposzlakowanej opinii, wiedzy, kompetencji i doświadczenia, o
których mowa w art. 111 ust. 6a ustawy;
6)
szczegółowe kryteria w zakresie spełniania przez osoby wchodzące w skład władz oddziału
zagranicznej osoby prawnej z siedzibą na terytorium państwa innego niż państwo członkowskie,
o którym mowa w art. 115 ust. 1 ustawy, wymogu posiadania nieposzlakowanej opinii,
wiedzy, kompetencji i doświadczenia, o których mowa w art. 115 ust. 5 ustawy;
7)
tryb i warunki postępowania przy dokonywaniu oceny oraz weryfikacji spełniania przez
osoby, o których mowa w pkt 2-6, stosowanych wobec nich odpowiednich wymogów w zakresie
posiadania odpowiedniej wiedzy i kompetencji, nieposzlakowanej opinii i doświadczenia,
oraz tryb i warunki postępowania w zakresie utrzymywania i doskonalenia wiedzy i kompetencji
tych osób oraz osób, o których mowa w art. 82a ust. 2 ustawy;
8)
tryb i warunki postępowania przy dokonywaniu oceny oraz weryfikacji spełniania kryteriów
stosowanych przy określaniu liczby funkcji, jakie mogą być pełnione jednocześnie zgodnie
z art. 103 ust. 1c ustawy;
9)
procedury anonimowego zgłaszania naruszeń, o których mowa w art. 83a ust. 1a ustawy;
10)
sposób i szczegółowe warunki rejestrowania zawieranych transakcji oraz przechowywania
i archiwizacji dokumentów i innych nośników informacji sporządzanych w związku z prowadzeniem
działalności.
1.
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o
1)
biurze maklerskim - rozumie się przez to jednostkę organizacyjną banku wydzieloną
organizacyjnie zgodnie z art. 111 ust. 5 ustawy, w ramach której bank prowadzi działalność
maklerską;
2)
ewidencji - rozumie się przez to system zapisów elektronicznych odzwierciedlający
stan posiadania przez klienta instrumentów rynku niepublicznego, udokumentowany przez
klienta w sposób określony w § 13;
3)
instrumentach rynku niepublicznego - rozumie się przez to niedopuszczone do obrotu
zorganizowanego ani do obrotu na zagranicznym rynku regulowanym oraz niezdematerializowane
na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 pkt 1 ustawy instrumenty finansowe, o których
mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a i b ustawy;
4)
kliencie - rozumie się przez to
a)
osobę fizyczną, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości
prawnej, która zawarła z firmą inwestycyjną, bankiem państwowym prowadzącym działalność
maklerską lub z bankiem, o którym mowa w art. 70 ust. 2 ustawy, umowę o świadczenie
usług maklerskich lub z bankiem powierniczym umowę o prowadzenie rachunku papierów
wartościowych, rachunku derywatów lub umowę o wykonywanie czynności pośrednictwa w
pożyczkach papierów wartościowych,
b)
podmiot, o którym mowa w art. 8a ust. 2 ustawy, który zawarł z firmą inwestycyjną,
bankiem państwowym prowadzącym działalność maklerską, z bankiem, o którym mowa w art.
70 ust. 2 ustawy, albo z bankiem powierniczym umowę o prowadzenie rachunku zbiorczego
- w zakresie praw i obowiązków wynikających z umowy o prowadzenie tego rachunku, lub
z bankiem powierniczym umowę o wykonywanie czynności pośrednictwa w pożyczkach papierów
wartościowych;
5)
Komisji - rozumie się przez to Komisję Nadzoru Finansowego;
6)
punkcie obsługi klientów - rozumie się przez to jednostkę organizacyjną firmy inwestycyjnej
lub banku państwowego prowadzącego działalność maklerską, w której jest dokonywana
bieżąca obsługa klientów tej firmy inwestycyjnej lub tego banku państwowego, w tym
przyjmowanie i przekazywanie zleceń nabycia lub zbycia instrumentów finansowych;
7)
rachunku - rozumie się przez to
a)
rachunek papierów wartościowych, w tym rachunek, na którym są zapisywane papiery wartościowe,
o których mowa w art. 5a ust. 1 lub 2 ustawy, oraz rachunek, na którym są zapisywane
niebędące papierami wartościowymi lub instrumentami pochodnymi instrumenty finansowe
dopuszczone do obrotu zorganizowanego,
b)
rachunek derywatów,
c)
rachunek zbiorczy;
8)
rachunku instrumentów rynku niepublicznego - rozumie się przez to rachunek, na którym
są zapisywane instrumenty rynku niepublicznego, z wyłączeniem papierów wartościowych,
o których mowa w art. 5a ust. 1 i 2 ustawy, pozwalający na identyfikację osób, którym
przysługują prawa z tych instrumentów;
9)
rachunku pieniężnym - rozumie się przez to rachunek prowadzony przez firmę inwestycyjną,
bank państwowy prowadzący działalność maklerską lub bank, o którym mowa w art. 70
ust. 2 ustawy, na którym są rejestrowane środki pieniężne powierzone przez klienta,
służący dokonywaniu rozliczeń w następstwie czynności, których przedmiotem są instrumenty
finansowe, lub czynności związanych z prawami wynikającymi z instrumentów finansowych
zapisanych na rachunkach lub w rejestrach lub ewidencjach prowadzonych przez odpowiednio
firmę inwestycyjną, bank państwowy prowadzący działalność maklerską lub bank, o którym
mowa w art. 70 ust. 2 ustawy;
10)
rejestrze operacyjnym - rozumie się przez to rejestr instrumentów finansowych i praw
do otrzymania instrumentów finansowych, które mogą być przedmiotem zlecenia sprzedaży
przyjętego do wykonania przez firmę inwestycyjną lub bank państwowy prowadzący działalność
maklerską przed otwarciem rejestru sesji, przy czym liczba instrumentów finansowych
i praw do otrzymania instrumentów finansowych w rejestrze operacyjnym jest równa sumie
liczby
a)
instrumentów finansowych zapisanych na rachunku, z wyłączeniem instrumentów finansowych,
które były przedmiotem zawartych transakcji, lecz których rozrachunek nie został jeszcze
przeprowadzony, i pozostają nadal zapisane na rachunku, oraz
b)
praw do otrzymania instrumentów finansowych;
11)
rejestrze sesji - rozumie się przez to
a)
rejestr instrumentów finansowych i praw do otrzymania instrumentów finansowych, obejmujący
liczbę praw i instrumentów zewidencjonowanych w rejestrze operacyjnym lub w innym
rejestrze o podobnym charakterze
-
pomniejszaną o liczbę instrumentów finansowych i praw do ich otrzymania, które były
przedmiotem transakcji sprzedaży zawartej na danej sesji,
-
powiększaną o liczbę praw do otrzymania instrumentów finansowych, które były przedmiotem
transakcji kupna zawartej na danej sesji,
b)
wykaz środków pieniężnych obejmujący sumę niezablokowanych środków pieniężnych zdeponowanych
na rachunku pieniężnym powiększaną o środki pieniężne, które będą uzyskane w wyniku
zawartych na danej sesji transakcji sprzedaży instrumentów finansowych spełniających
warunki określone w art. 7 ust. 5 ustawy, i pomniejszoną o środki pieniężne, które
będą przeznaczone na opłacenie transakcji kupna instrumentów finansowych zawartych
na tej sesji;
12)
sprzedaży krzyżowej - rozumie się przez to sprzedaż łączoną lub sprzedaż wiązaną;
13)
sprzedaży łączonej - rozumie się przez to świadczenie przez firmę inwestycyjną, bank
państwowy prowadzący działalność maklerską lub bank, o którym mowa w art. 70 ust.
2 ustawy, usługi maklerskiej, o której mowa w art. 69 ust. 2 ustawy, oraz innych usług
na podstawie umowy, o której mowa w art. 83f ust. 1 pkt 1 ustawy, lub na podstawie
jednej z umów, o których mowa w art. 83f ust. 1 pkt 2 ustawy, jeżeli
a)
każda z tych usług może być świadczona przez firmę inwestycyjną, bank państwowy prowadzący
działalność maklerską lub bank, o którym mowa w art. 70 ust. 2 ustawy, na podstawie
odrębnej umowy oraz
b)
klient ma możliwość zawarcia z firmą inwestycyjną, bankiem państwowym prowadzącym
działalność maklerską lub bankiem, o którym mowa w art. 70 ust. 2 ustawy, odrębnej
umowy dotyczącej każdej z tych usług;
14)
sprzedaży wiązanej - rozumie się przez to świadczenie przez firmę inwestycyjną, bank
państwowy prowadzący działalność maklerską lub bank, o którym mowa w art. 70 ust.
2 ustawy, usługi maklerskiej, o której mowa w art. 69 ust. 2 ustawy, oraz innych usług
na podstawie umowy, o której mowa w art. 83f ust. 1 pkt 1 ustawy, lub na podstawie
jednej z umów, o których mowa w art. 83f ust. 1 pkt 2 ustawy, jeżeli co najmniej jedna
z tych usług nie może być świadczona przez firmę inwestycyjną, bank państwowy prowadzący
działalność maklerską lub bank, o którym mowa w art. 70 ust. 2 ustawy, na podstawie
odrębnej umowy;
15)
transakcji finansowanej z użyciem papierów wartościowych - rozumie się przez to transakcję,
o której mowa w art. 3 pkt 11 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/2365 z dnia
25 listopada 2015 r. w sprawie przejrzystości transakcji finansowanych z użyciem papierów
wartościowych i ponownego wykorzystania oraz zmiany rozporządzenia (UE) nr 648/2012
(Dz. Urz. UE L 337 z 23.12.2015, str. 1, z późn. zm.)
16)
właściwej izbie rozrachunkowej - rozumie się przez to odpowiednio
a)
Krajowy Depozyt oraz spółkę, której Krajowy Depozyt powierzył wykonywanie czynności
z zakresu zadań, o których mowa w art. 48 ust. 1 pkt 6 ustawy,
b)
izbę rozrachunkową,
c)
centralny depozyt papierów wartościowych, centralny depozyt papierów wartościowych
z państwa trzeciego oraz oddział centralnego depozytu papierów wartościowych, o których
mowa odpowiednio w art. 2 pkt 1, 2 i 25 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 909/2014
z dnia 23 lipca 2014 r. w sprawie usprawnienia rozrachunku papierów wartościowych
w Unii Europejskiej i w sprawie centralnych depozytów papierów wartościowych, zmieniającego
dyrektywy 98/26/WE i 2014/65/UE oraz rozporządzenie (UE) nr 236/2012
(Dz. Urz. UE L 257 z 28.08.2014, str. 1, z późn. zm.)
17)
wykonywaniu zleceń - rozumie się przez to wykonywanie zleceń nabycia lub zbycia instrumentów
finansowych, o którym mowa w art. 73 ust. 1 lub 2 ustawy;
18)
zagranicznych instrumentach finansowych - rozumie się przez to instrumenty finansowe
niedopuszczone do obrotu w działającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej systemie
obrotu instrumentami finansowymi, które są dopuszczone do obrotu na zagranicznym rynku
regulowanym lub do obrotu w systemie obrotu instrumentami finansowymi prowadzonym
na terytorium państwa niebędącego państwem członkowskim działającym w sposób stały
i zorganizowany na zasadach określonych przepisami tego państwa, jak również zapewniającym,
że przy kojarzeniu ofert kupna lub sprzedaży tych instrumentów finansowych inwestorzy
mają równy i powszechny dostęp do informacji rynkowej w tym samym czasie oraz że są
zachowane jednakowe warunki nabywania i zbywania tych instrumentów finansowych.
2.
Przepisy rozporządzenia, które mają zastosowanie do firm inwestycyjnych, stosuje się
do banku państwowego prowadzącego działalność maklerską w takim zakresie, w jakim
znajdują one zastosowanie do banku prowadzącego działalność maklerską.
1.
Firma inwestycyjna świadcząca usługi przechowywania lub rejestrowania instrumentów
finansowych oraz prowadzenia rachunków pieniężnych
1)
przechowuje lub rejestruje aktywa klienta w sposób umożliwiający w każdej chwili wyodrębnienie
aktywów przechowywanych na jego rzecz od aktywów innego klienta oraz od aktywów własnych
firmy inwestycyjnej;
2)
świadczy te usługi w sposób rzetelny;
3)
regularnie sprawdza stan prowadzonych przez firmę inwestycyjną rachunków, ewidencji
i rejestrów z rachunkami, ewidencjami i rejestrami prowadzonymi przez podmiot przechowujący
aktywa na zlecenie firmy inwestycyjnej;
4)
podejmuje działania niezbędne do zapewnienia, że posiadane przez firmę inwestycyjną
dane dotyczące rodzaju i liczby instrumentów finansowych oraz wysokości środków pieniężnych
należących do klienta są rzetelne, dokładne i zgodne ze stanem faktycznym;
5)
powierza instrumenty finansowe lub środki pieniężne klienta do przechowywania przez
inny podmiot wyłącznie pod warunkiem, że podmiot ten zapewnia przechowywanie lub rejestrowanie
tych aktywów odrębnie od aktywów firmy inwestycyjnej oraz aktywów tego podmiotu.
2.
W przypadku gdy ze względu na prawo obowiązujące w państwie, na którego terytorium
miałyby być przechowywane lub rejestrowane instrumenty finansowe lub środki pieniężne
klienta, nie jest możliwe spełnienie przez firmę inwestycyjną wymogu, o którym mowa
w ust. 1 pkt 5, firma inwestycyjna informuje o tym klienta. Powierzenie instrumentów
finansowych lub środków pieniężnych klienta do przechowywania przez podmiot działający
na terytorium tego państwa jest możliwe pod warunkiem wyrażenia przez klienta zgody
na takie powierzenie.
3.
Firma inwestycyjna może powierzyć przechowywanie instrumentów finansowych klienta
innemu podmiotowi, z zachowaniem należytej staranności, w szczególności biorąc pod
uwagę
1)
posiadaną wiedzę specjalistyczną i doświadczenie gwarantujące bezpieczeństwo przechowywanych
instrumentów finansowych;
2)
spełnianie wszelkich wymogów niezbędnych do przechowywania instrumentów finansowych,
w tym posiadanie stosownych zezwoleń lub zgód wymaganych zgodnie z przepisami prawa
państwa, w którym będą przechowywane instrumenty finansowe;
3)
opinię, jaką podmiot posiada na rynku, na którym świadczy usługi;
4)
możliwość zapewnienia sprawowania przez firmę inwestycyjną okresowej kontroli czynności
związanych z przechowywaniem instrumentów finansowych klienta oraz wykorzystywanych
w tym celu systemów, urządzeń i procedur.
4.
Firma inwestycyjna może powierzyć przechowywanie instrumentów finansowych klienta
innemu podmiotowi, pod warunkiem że podmiot ten prowadzi działalność w państwie, którego
prawo reguluje działalność polegającą na przechowywaniu instrumentów finansowych na
cudzy rachunek i podlega w tym zakresie nadzorowi właściwego organu nadzoru.
5.
Przepisu ust. 4 nie stosuje się, jeżeli
1)
powierzenie przechowania instrumentu finansowego jest niezbędne ze względu na charakter
tego instrumentu finansowego lub usługi inwestycyjnej z nim związanej albo
2)
instrument finansowy powierzany do przechowania należy do klienta profesjonalnego
a powierzenie następuje na pisemny wniosek tego klienta.
6.
Przepisy ust. 4 i 5 stosuje się odpowiednio do przekazywania przez podmiot, o którym
mowa w ust. 4, czynności związanych z przechowywaniem instrumentów finansowych innemu
podmiotowi.
7.
Firma inwestycyjna powierzająca instrumenty finansowe należące do klienta do przechowywania
przez podmiot, o którym mowa w ust. 3, jest obowiązana sprawować okresową kontrolę
czynności związanych z przechowywaniem instrumentów finansowych klienta firmy inwestycyjnej
oraz wykorzystywanych w tym celu systemów, urządzeń i procedur.
1.
W przypadku gdy firma inwestycyjna, zgodnie z prawem obowiązującym w państwie innym
niż państwo członkowskie, w którym są przechowywane środki pieniężne lub instrumenty
finansowe klienta, jest zobowiązana do zawarcia umowy ustanawiającej zabezpieczenie,
zastaw lub inne prawo o podobnym charakterze na instrumentach finansowych lub środkach
pieniężnych klienta, informuje klienta, że na mocy prawa obowiązującego w państwie
trzecim, w którym są przechowywane środki pieniężne lub instrumenty finansowe tego
klienta, jest wymagane ustanowienie takiego zabezpieczenia, zastawu lub innego prawa
o podobnym charakterze, oraz wskazuje temu klientowi zagrożenia związane z zawarciem
takiej umowy.
2.
Zawarcie umowy, o której mowa w ust. 1, wymaga uprzedniej zmiany umowy o świadczenie
usług maklerskich zawartej z klientem oraz dokonania zapisów w księgach rachunkowych
firmy inwestycyjnej.
3.
Przepis ust. 2 stosuje się w przypadku, gdy firma inwestycyjna została poinformowana
o ustanowieniu zabezpieczenia, zastawu lub innym zdarzeniu umożliwiającym osobie trzeciej
dysponowanie instrumentami finansowymi lub środkami pieniężnymi klienta w celu dochodzenia
lub zaspokojenia roszczeń, które nie mają związku z klientem ani ze świadczeniem usług
na rzecz klienta.
1.
Firma inwestycyjna przechowuje i rejestruje instrumenty finansowe oraz prowadzi rachunki
pieniężne w sposób zapewniający podmiotom, o których mowa w art. 73 ust. 5q pkt 1-3
ustawy, łatwy dostęp do informacji dotyczących instrumentów finansowych i środków
pieniężnych klientów przez
1)
przekazywanie informacji objętych ich żądaniem w wyznaczonym przez nich terminie,
a w przypadku braku wskazania terminu - niezwłocznie;
2)
umożliwienie im sprawnego wykonywania czynności kontrolnych;
3)
wykonywanie działań, o których mowa w pkt 1 i 2, również w przypadku, gdy dotyczą
one czynności powierzonych lub instrumentów finansowych lub środków pieniężnych zdeponowanych
w podmiocie trzecim.
2.
Informacje, o których mowa w ust. 1, obejmują
1)
rachunki i rejestry, które umożliwiają łatwe określenie salda środków pieniężnych
i instrumentów finansowych w odniesieniu do każdego klienta;
2)
szczegółowe dane dotyczące rachunków, na których są zapisane środki pieniężne klientów,
oraz umów z podmiotami przechowującymi te środki - w przypadkach, w których środki
pieniężne klientów są przechowywane przez firmy inwestycyjne zgodnie z § 3 i § 10;
3)
szczegółowe dane dotyczące rachunków, na których są zapisane instrumenty finansowe,
umów z firmami inwestycyjnymi oraz umów z podmiotami przechowującymi instrumenty finansowe
klientów - w przypadkach, w których instrumenty finansowe są przechowywane przez firmy
inwestycyjne zgodnie z § 3;
4)
szczegółowe informacje dotyczące osób trzecich wykonujących zlecone przez firmę inwestycyjną
zadania w odniesieniu do instrumentów finansowych lub środków pieniężnych klientów
oraz szczegółowe informacje dotyczące tych zleconych zadań;
5)
informacje o osobach w firmie inwestycyjnej zaangażowanych w procesy związane z prowadzeniem
rachunków i rejestrów, na których są zapisywane instrumenty finansowe lub środki pieniężne
klientów, w tym o osobach odpowiedzialnych za nadzór nad spełnianiem przez firmę inwestycyjną
wymogów związanych z zabezpieczeniem aktywów klientów;
6)
umowy istotne dla ustalenia prawa własności klienta do aktywów.
1.
Firma inwestycyjna świadcząca usługi przechowywania lub rejestrowania instrumentów
finansowych nie może wykorzystywać na własny rachunek lub na rachunek podmiotu trzeciego
instrumentów finansowych należących do klienta lub uprawnionego z instrumentów finansowych
zapisanych na rachunku zbiorczym.
2.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się w przypadku, gdy wykorzystanie przez firmę inwestycyjną
instrumentów finansowych należących do klienta lub uprawnionego z instrumentów finansowych
zapisanych na rachunku zbiorczym następuje w związku z zawarciem przez firmę inwestycyjną
transakcji finansowanej z użyciem papierów wartościowych, pod warunkiem że
1)
klient lub uprawniony z instrumentów finansowych zapisanych na rachunku zbiorczym
udzielił pisemnej zgody na wykorzystanie należących do niego instrumentów finansowych
na określonych warunkach;
2)
wykorzystanie instrumentów finansowych odbywa się zgodnie z warunkami, na które klient
wyraził zgodę.
3.
Firma inwestycyjna, pomimo spełnienia warunków, o których mowa w ust. 2, nie może
wykorzystywać na własny rachunek ani na rachunek podmiotu trzeciego instrumentów finansowych
należących do klienta, jeżeli są one przechowywane na rachunku, na którym zbiorczo
są przechowywane instrumenty finansowe, chyba że
1)
wszyscy klienci, których instrumenty finansowe są rejestrowane na tym rachunku, wyrazili
uprzednio zgodę na wykorzystanie przez firmę inwestycyjną należących do nich instrumentów
finansowych w sposób, o którym mowa w ust. 2, lub
2)
firma inwestycyjna stosuje mechanizmy i procedury zapewniające, że wykorzystywane
są wyłącznie należące do klientów instrumenty finansowe przechowywane na tym rachunku,
którzy wyrazili uprzednio w sposób, o którym mowa w ust. 2, zgodę na wykorzystanie
przez firmę inwestycyjną należących do nich instrumentów finansowych.
4.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się także w przypadku, gdy wykonanie zlecenia klienta
wymaga ustanowienia przez firmę inwestycyjną zabezpieczenia na instrumentach finansowych.
5.
Firma inwestycyjna wykorzystująca instrumenty finansowe należące do jej klientów rejestruje
informacje obejmujące niezbędne dane klientów i uprawnionych z instrumentów finansowych
zapisanych na rachunku zbiorczym, którzy wyrazili zgodę, o której mowa w ust. 2 i
3, oraz liczbę i rodzaj wykorzystywanych instrumentów finansowych należących do poszczególnych
klientów.
6.
Firma inwestycyjna, na rzecz której zostało ustanowione zabezpieczenie na instrumentach
finansowych należących do klienta, rejestruje informacje obejmujące niezbędne dane
klientów, którzy ustanowili zabezpieczenie zleceń, oraz liczbę i rodzaj instrumentów
finansowych będących przedmiotem zabezpieczenia.
7.
W przypadku, o którym mowa w art. 73 ust. 5i ustawy, firma inwestycyjna, na rzecz
której zostało ustanowione zabezpieczenie na środkach pieniężnych lub instrumentach
finansowych, rejestruje informacje obejmujące niezbędne dane klientów, którzy ustanowili
zabezpieczenia zleceń, oraz wysokość zabezpieczenia.
8.
Firma inwestycyjna realizuje obowiązki, o których mowa w ust. 5-7, przez rejestrowanie
informacji wyłącznie w zakresie danych klientów oraz uprawnionych z instrumentów finansowych
zapisanych na rachunku zbiorczym, które są adekwatne oraz niezbędne do celów, w których
są przetwarzane.
9.
Firma inwestycyjna podejmuje odpowiednie działania w odniesieniu do wszystkich klientów
w celu zapewnienia, aby pożyczkobiorca instrumentów finansowych klienta przedstawił
odpowiednie zabezpieczenie, oraz monitoruje adekwatność zabezpieczenia, a także podejmuje
działania zapewniające, że wartość zabezpieczenia będzie równa co najmniej wartości
instrumentów finansowych klienta.
10.
Firma inwestycyjna podejmuje odpowiednie działania, aby zapobiec nieuprawnionemu wykorzystaniu
instrumentów finansowych klientów na własny rachunek lub na rachunek innej osoby,
w szczególności
1)
zawiera z klientami umowy w celu zapewnienia posiadania przez klienta wystarczającego
pokrycia złożonych zleceń na potrzeby rozrachunku transakcji, w tym umów pożyczek
odpowiednich papierów wartościowych w imieniu klienta, lub zamknięcia pozycji;
2)
na bieżąco monitoruje prognozowaną zdolność dostarczenia instrumentów finansowych
w dniu rozrachunku, a w przypadku gdy takie dostarczenie nie jest możliwe - wdraża
środki naprawcze;
3)
na bieżąco monitoruje i żąda niezwłocznego dostarczenia instrumentów finansowych w
dniu rozliczenia lub po tym dniu.
1.
Firma inwestycyjna, która prowadzi dla klienta rachunek, otwiera dla tego klienta
rejestr operacyjny. Firma inwestycyjna może również otworzyć dla klienta rejestr sesji.
2.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się w przypadku, gdy na rachunku będą zapisywane instrumenty
finansowe nabywane w wyniku transakcji, które nie spełniają warunków, o których mowa
w art. 7 ust. 5 ustawy.
3.
Firma inwestycyjna dokonuje zapisów w rejestrze operacyjnym na podstawie
1)
dokumentów potwierdzających zawarcie transakcji w obrocie zorganizowanym, o których
mowa w art. 7 ust. 5 pkt 1 i 2 ustawy, wystawionych przez spółkę prowadzącą rynek
regulowany, podmiot prowadzący ASO lub inny podmiot, zgodnie z zasadami określonymi
w odrębnych przepisach;
2)
dokumentów stanowiących podstawę dokonania zmian zapisów na rachunkach lub rachunkach
pieniężnych określonych przez Krajowy Depozyt lub spółkę, której Krajowy Depozyt powierzył
wykonywanie czynności z zakresu zadań, o których mowa w art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy,
centralny depozyt papierów wartościowych lub inny podmiot uprawniony do dokonywania
rozrachunku;
3)
dokumentów stanowiących na zagranicznym rynku regulowanym potwierdzenie zawarcia transakcji
nabycia papierów wartościowych, o której mowa w art. 7 ust. 5 pkt 3 ustawy, oraz stanowiących
potwierdzenie złożenia właściwej dyspozycji ich przeniesienia w celu dokonania zapisu
na rachunku.
4.
Firma inwestycyjna nie otwiera rachunku dla klienta, jeżeli nabywane instrumenty finansowe
dopuszczone do obrotu zorganizowanego będą zapisywane na rachunku tego klienta prowadzonym
przez inny podmiot.
5.
Firma inwestycyjna dokonuje zapisów na rachunkach instrumentów finansowych dopuszczonych
do obrotu zorganizowanego oraz innych papierów wartościowych rejestrowanych w depozycie
papierów wartościowych, zgodnie z zasadami określonymi przez podmiot, o którym mowa
w ust. 3 pkt 2.
6.
Firma inwestycyjna dokonuje zapisów na rachunkach derywatów instrumentów pochodnych
dopuszczonych do obrotu zorganizowanego zgodnie z zasadami określonymi przez właściwy
podmiot rozliczający, o którym mowa w art. 45b ust. 1 pkt 2 ustawy, lub inny podmiot
uprawniony do dokonywania rozliczenia.
7.
Firma inwestycyjna rejestruje na rachunkach instrumentów finansowych innych niż określone
w ust. 5 i 6 zgodnie z zasadami określonymi przez właściwą izbę rozrachunkową, jeżeli
instrumenty finansowe zostały zarejestrowane na kontach prowadzonych przez tę izbę.
8.
W przypadku gdy firma inwestycyjna uczestniczy w rozliczaniu lub rozrachunku transakcji
instrumentami finansowymi innymi niż określone w ust. 5-7, rejestruje
1)
instrumenty pochodne - zgodnie z zasadami określonymi przez podmiot uprawniony do
dokonywania rozliczenia;
2)
instrumenty finansowe inne niż określone w pkt 1 - zgodnie z zasadami określonymi
przez podmiot uprawniony do dokonywania rozrachunku.
9.
Firma inwestycyjna rejestruje odrębnie instrumenty finansowe
1)
służące jako zabezpieczenie wykonania zobowiązań wynikających z
a)
pożyczek instrumentów finansowych,
b)
pożyczek lub kredytów na nabycie instrumentów finansowych,
c)
instrumentów pochodnych dopuszczonych do obrotu zorganizowanego,
d)
praw majątkowych;
2)
będące przedmiotem
a)
blokady,
b)
zastawu,
c)
zabezpieczenia finansowego.
10.
Firma inwestycyjna może rejestrować instrumenty finansowe, o których mowa w ust. 9,
łącznie dla wszystkich lub dla niektórych rodzajów zobowiązań pod warunkiem, że prowadzi
dokumentację pozwalającą na określenie liczby instrumentów finansowych stanowiących
zabezpieczenie dla poszczególnych rodzajów zobowiązań.
11.
Przepis ust. 10 stosuje się odpowiednio w przypadku, gdy procedury właściwej izby
rozrachunkowej wymagają łącznego rejestrowania instrumentów finansowych, o których
mowa w ust. 9.
12.
Firma inwestycyjna, która prowadzi ASO lub OTF, ustanawia przejrzyste zasady niezwłocznego,
rzetelnego, zupełnego i prawidłowego dokonywania zapisów instrumentów finansowych
lub środków pieniężnych wynikających ze świadczenia usługi, o której mowa w art. 69
ust. 4 pkt 1 ustawy.
1.
Firma inwestycyjna dokonuje zapisów w rejestrze sesji na podstawie dokumentów, o których
mowa w § 7 ust. 3 pkt 1 i 3.
2.
Firma inwestycyjna otwiera rejestr sesji przed rozpoczęciem sesji albo w czasie jej
trwania.
3.
Firma inwestycyjna prowadzi rejestr sesji wyłącznie w celu sprawdzenia pokrycia zleceń,
w przypadku gdy obowiązek sprawdzenia przez firmę inwestycyjną pokrycia zleceń wynika
z odrębnych przepisów lub warunków umowy, albo w celu sprawdzenia, czy klient nie
przekroczył limitu maksymalnej wysokości należności firmy inwestycyjnej z tytułu transakcji
zawartych w wyniku wykonania zleceń przy braku pełnego pokrycia wartości tych zleceń
oraz kosztów ich wykonania.
4.
Rejestr sesji jest zamykany w momencie zakończenia sesji.
Firma inwestycyjna może prowadzić rejestr sesji na wniosek klienta, którego rachunek
prowadzi podmiot inny niż firma inwestycyjna, z którą zawarł umowę o wykonywanie zleceń
lub umowę o wykonywanie zleceń nabycia lub zbycia derywatów, przy czym początkowy
zapis w rejestrze sesji jest dokonywany w wysokości uzgodnionej z podmiotem prowadzącym
rachunek klienta.
1.
Firma inwestycyjna deponuje środki pieniężne klientów odrębnie od środków pieniężnych
firmy inwestycyjnej. Do sposobu rejestrowania środków pieniężnych na rachunku pieniężnym
prowadzonym przez firmę inwestycyjną stosuje się odpowiednio § 7 ust. 9-11.
2.
Środki pieniężne klientów mogą być deponowane w
1)
banku centralnym;
2)
banku krajowym;
3)
zagranicznej instytucji kredytowej;
4)
banku zagranicznym;
5)
uznanym funduszu rynku pieniężnego - po uzyskaniu zgody klienta.
3.
Przez uznany fundusz rynku pieniężnego, o którym mowa w ust. 2 pkt 5, rozumie się
fundusz inwestycyjny otwarty lub fundusz zagraniczny w rozumieniu ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi
funduszami inwestycyjnymi
(Dz. U. z 2024 r. poz. 1034) spełniający łącznie następujące warunki
1)
jego nadrzędnym celem inwestycyjnym jest utrzymywanie nominalnej wartości netto aktywów
funduszu, przed doliczeniem zysków, albo wartości kapitału początkowego uczestników
wraz z zyskami,
2)
inwestuje wyłącznie w wysokiej jakości instrumenty rynku pieniężnego o terminie realizacji
praw nie dłuższym niż 397 dni lub o regularnej korekcie rentowności zgodnej z terminem
realizacji praw oraz średnim ważonym terminem realizacji praw wynoszącym 60 dni lub
inwestuje dodatkowo, lokując środki pieniężne w podmiotach, o których mowa w ust.
2 pkt 2, 3 lub 4, oraz
3)
zapewnia możliwość odkupienia jednostek uczestnictwa lub umorzenia tytułów uczestnictwa
tego funduszu nie później niż w dniu wyceny następującym po dniu, w którym zostało
złożone zlecenie ich odkupienia.
4.
W przypadkach, o których mowa w ust. 2 pkt 2-5, firma inwestycyjna
1)
deponuje środki pieniężne klienta w sposób
a)
gwarantujący prawa klientów do środków pieniężnych oraz
b)
uniemożliwiający wykorzystanie środków pieniężnych klientów przez firmę inwestycyjną
na własny rachunek;
2)
dokonuje wyboru podmiotu z należytą starannością, w szczególności mając na uwadze
ochronę praw przysługujących klientom i potrzebę dywersyfikacji środków pieniężnych
oraz poziom wiedzy specjalistycznej i opinię, jaką posiada dany podmiot, jak również
system prawny i praktyki rynkowe związane z przechowywaniem środków pieniężnych klientów,
które mogłyby mieć niekorzystny wpływ na prawo własności środków pieniężnych należących
do klientów;
3)
dokonuje okresowej oceny podmiotu, w którym zostały zdeponowane środki pieniężne klienta,
oraz sposobu świadczenia usługi przez ten podmiot.
5.
W przypadku, o którym mowa w ust. 2 pkt 5, firma inwestycyjna informuje klienta, że
środki pieniężne ulokowane w uznanym funduszu rynku pieniężnego nie będą przechowywane
zgodnie z wymogami dotyczącymi zabezpieczania środków pieniężnych klientów określonymi
w § 3.
1.
Firma inwestycyjna dokonuje zapisów na rachunkach na podstawie dowodów wystawionych
zgodnie z zasadami określonymi przez podmiot, o którym mowa w § 7 ust. 3 pkt 2, oraz
na podstawie dowodów wystawianych przez firmę inwestycyjną w związku z obsługą zdarzeń
prawnych skutkujących zmianami stanów na rachunkach, które nie powodują zmian na kontach
depozytowych prowadzonych dla tej firmy inwestycyjnej w podmiocie, o którym mowa w
§ 7 ust. 3 pkt 2.
2.
Firma inwestycyjna dokonuje zapisów na rachunkach derywatów na podstawie dowodów wystawionych
zgodnie z zasadami określonymi przez podmiot rozliczający, o którym mowa w art. 45b
ust. 1 pkt 2 ustawy, lub inny podmiot uprawniony do dokonywania rozliczeń.
3.
Firma inwestycyjna dokonuje zapisów innych niż określone w ust. 1 i 2 na podstawie
dowodów wystawionych zgodnie z zasadami określonymi przez
1)
podmiot uprawniony do dokonywania rozliczeń - w przypadku instrumentów pochodnych;
2)
podmiot uprawniony do dokonywania rozrachunku - w przypadku instrumentów finansowych
innych niż instrumenty pochodne.
4.
Firma inwestycyjna dokonuje zapisów na rachunkach pieniężnych na podstawie prawidłowych
i rzetelnych dowodów wystawianych zgodnie z zasadami określonymi przez podmiot, o
którym mowa w § 7 ust. 3 pkt 2, podmiot rozliczający, o którym mowa w art. 45b ust.
1 pkt 2 ustawy, lub inny podmiot uprawniony do dokonywania rozliczeń.
1.
Firma inwestycyjna prowadząca rachunki, na których są rejestrowane zagraniczne instrumenty
finansowe, dokonuje zapisów na rachunkach na podstawie dowodów wystawionych przez
podmiot wykonujący zlecenia nabycia lub zbycia instrumentów finansowych na zagranicznym
rynku lub w systemie wykonywania zleceń w rozumieniu art. 64 ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2017/565 z dnia 25 kwietnia
2016 r. uzupełniającego dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/65/UE w odniesieniu
do wymogów organizacyjnych i warunków prowadzenia działalności przez firmy inwestycyjne
oraz pojęć zdefiniowanych na potrzeby tej dyrektywy
(Dz. Urz. UE L 87 z 31.03.2017, str. 1, z późn. zm.)
2.
W umowie zawartej z podmiotem lub systemem, o których mowa w ust. 1, firma inwestycyjna
zobowiązuje ten podmiot lub system do niezwłocznego przekazywania rzetelnych dowodów
będących podstawą do dokonania zapisów na rachunkach, na których są rejestrowane zagraniczne
instrumenty finansowe.
3.
Firma inwestycyjna przechowuje dokumenty stanowiące podstawę zapisów na rachunkach,
na których są rejestrowane zagraniczne instrumenty finansowe.
1.
Firma inwestycyjna, która świadczy usługę wykonywania zleceń nabycia lub zbycia instrumentów
rynku niepublicznego, prowadzi dla klienta rachunek instrumentów rynku niepublicznego
lub ewidencję, chyba że świadczy te usługi w sposób incydentalny a klient nie zażądał
otwarcia takiego rachunku lub takiej ewidencji.
2.
Firma inwestycyjna, prowadząca dla klienta rachunek instrumentów rynku niepublicznego
lub ewidencję, w umowie o świadczenie usługi, o której mowa w ust. 1, zobowiązuje
klienta do informowania o zdarzeniach prawnych, które mają wpływ na istnienie ewidencjonowanych
przez nią instrumentów rynku niepublicznego i prawa wynikające z tych instrumentów,
oraz przedstawiania dokumentów potwierdzających ten stan zgodnie z obowiązującymi
przepisami prawa.
3.
Firma inwestycyjna dokonuje zapisów na rachunkach instrumentów rynku niepublicznego
na podstawie prawidłowych i rzetelnych dowodów ewidencyjnych, których minimalną zawartość
określają zasady przyjęte w obrocie danymi instrumentami rynku niepublicznego.
4.
Firma inwestycyjna dokonuje zapisów w ewidencji na podstawie dokumentów, o których
mowa w ust. 2. Firma inwestycyjna przechowuje kopie dokumentów stanowiących podstawę
zapisów.
5.
Do rachunków instrumentów rynku niepublicznego i ewidencji, o których mowa w ust.
1, firma inwestycyjna stosuje odpowiednio przepisy § 7 ust. 5-7 w zakresie, w jakim
na rachunkach instrumentów rynku niepublicznego lub w ewidencji są zapisywane instrumenty
rynku niepublicznego, którymi obrót jest obsługiwany przez właściwą izbę rozrachunkową,
oraz przepisy § 7 ust. 9 i 10.
1.
Firma inwestycyjna świadcząca usługę przechowywania i rejestrowania zmian stanu posiadania
instrumentów finansowych prowadzi rejestr przechowywanych instrumentów, który umożliwia
ewidencjonowanie zabezpieczeń ustanawianych na prawach z przechowywanych instrumentów
finansowych.
2.
W umowie o świadczenie usługi, o której mowa w ust. 1, firma inwestycyjna określa
warunki i sposób prowadzenia rejestru, o którym mowa w ust. 1. Przepis § 13 ust. 2
stosuje się odpowiednio.
1.
Firma inwestycyjna przeprowadza analizy w celu wykazania adekwatności zawieranych
umów o ustanowienie zabezpieczenia finansowego, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r. o niektórych zabezpieczeniach
finansowych
(Dz. U. z 2024 r. poz. 294), których przedmiotem są środki pieniężne lub instrumenty finansowe klientów profesjonalnych
lub uprawnionych kontrahentów, biorąc pod uwagę związek między zobowiązaniem klienta
profesjonalnego lub uprawnionego kontrahenta wobec firmy inwestycyjnej a aktywami
takiego klienta lub kontrahenta stanowiącymi zabezpieczenie finansowe określone w
tych umowach.
2.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1, firma inwestycyjna bada, czy
1)
wartość zobowiązania wobec firmy inwestycyjnej jest adekwatna do wartości zabezpieczenia
finansowego będącego przedmiotem umowy, w tym czy prawdopodobieństwo powstania zobowiązania
wobec firmy inwestycyjnej jest małe lub znikome,
2)
kwota środków pieniężnych lub wartość instrumentów finansowych stanowiących zabezpieczenie
finansowe określone w umowie znacznie przekraczają wartość zobowiązania lub są nieograniczone
w odniesieniu do istniejących lub przyszłych zobowiązań oraz
3)
wszystkie instrumenty finansowe lub środki pieniężne stanowią zabezpieczenie określone
w umowie, bez względu na rodzaj i wartość zobowiązań wobec firmy inwestycyjnej.
3.
Przy zawieraniu umów, o których mowa w ust. 1, firma inwestycyjna wskazuje na ryzyko
i skutki zawarcia takich umów w odniesieniu do instrumentów finansowych i środków
pieniężnych należących do klienta profesjonalnego albo uprawnionego kontrahenta.
1.
Firma inwestycyjna wyznacza osobę posiadającą wystarczającą wiedzę, doświadczenie
i uprawnienia, która będzie odpowiedzialna za wypełnianie przez tę firmę inwestycyjną
obowiązków dotyczących zabezpieczania instrumentów finansowych i środków pieniężnych
klientów.
2.
Firma inwestycyjna określa, czy osoba, o której mowa w ust. 1
1)
będzie odpowiedzialna wyłącznie za wykonywanie czynności określonych w ust. 1;
2)
może wykonywać także czynności inne niż określone w ust. 1.
1.
Przepisów niniejszego rozdziału dotyczących prowadzenia rejestru operacyjnego nie
stosuje się do podmiotu prowadzącego rachunek papierów wartościowych albo rachunek
zbiorczy na podstawie umowy, o której mowa w art. 121 ust. 1 ustawy.
2.
Przepisy § 3-6, § 7 ust. 5 i 9-11, § 10, § 13, § 14 oraz § 16 stosuje się do banków,
o których mowa w art. 70 ust. 2 ustawy.
3.
Do banku powierniczego stosuje się odpowiednio
1)
przepisy § 7 ust. 1-3;
2)
przepisy § 7 ust. 5 i 9-11, § 8, § 9, § 11 oraz § 15 - w zakresie odnoszącym się do
rejestru operacyjnego.
1.
Firma inwestycyjna opracowuje i wdraża regulamin ochrony przepływu informacji poufnych
oraz stanowiących tajemnicę zawodową, określający szczegółowo rozwiązania wdrożone
przez daną firmę inwestycyjną mające na celu
1)
uniemożliwianie osobom nieuprawnionym dostępu do informacji poufnych oraz stanowiących
tajemnicę zawodową oraz
2)
zapobieganie wykorzystywaniu przez osoby mające dostęp do informacji poufnych oraz
stanowiących tajemnicę zawodową tych informacji w celach innych niż wykonywanie obowiązków
wynikających ze sprawowanych funkcji lub zatrudnienia.
2.
Regulamin, o którym mowa w ust. 1, określa również zasady przepływu informacji w firmie
inwestycyjnej, w tym zasady obiegu dokumentów.
1.
Firma inwestycyjna zabezpiecza pomieszczenia, w których jest prowadzona działalność
maklerska, przed niekontrolowanym dostępem osób nieuprawnionych.
2.
Firma inwestycyjna wyposaża punkty obsługi klientów w urządzenia telekomunikacyjne
umożliwiające stały i bezpośredni kontakt z centralą firmy inwestycyjnej.
3.
Firma inwestycyjna oznacza punkty obsługi klientów w sposób umożliwiający ich identyfikację
jako jednostek organizacyjnych firmy inwestycyjnej.
4.
W przypadku gdy punkt obsługi klientów jest zlokalizowany na terenie banku lub innego
podmiotu, firma inwestycyjna wyposaża go w urządzenia i numery telekomunikacyjne identyfikowalne
wyłącznie pod nazwą firmy inwestycyjnej, a w przypadku banku prowadzącego działalność
maklerską i banku państwowego prowadzącego działalność maklerską - pod nazwą biura
maklerskiego.
5.
Jeżeli w przypadku, o którym mowa w ust. 4, punkt obsługi klientów nie posiada systemów
informatycznych wydzielonych z systemów banku lub innego podmiotu, na którego terenie
został zlokalizowany, systemy wykorzystywane przez punkt obsługi klientów zabezpiecza
się przed nieuprawnionym dostępem.
6.
Przepisów ust. 1-5 nie stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej.
1.
Bank powierniczy zabezpiecza pomieszczenia, w których prowadzi działalność, przed
niekontrolowanym dostępem osób nieuprawnionych.
2.
Sposób organizacji działalności banku powierniczego zapewnia ochronę informacji poufnych
i stanowiących tajemnicę zawodową przed nieuprawnionym dostępem.
1.
Firma inwestycyjna zabezpiecza systemy informatyczne firmy inwestycyjnej i wykorzystywane
w prowadzonej działalności maklerskiej podsystemy informatyczne w sposób uniemożliwiający
nieuprawniony dostęp do danych przetwarzanych w tych systemach i podsystemach.
2.
Firma inwestycyjna stosuje zabezpieczenia urządzeń uniemożliwiające nieuprawniony
dostęp do systemów i podsystemów informatycznych oraz przetwarzania danych. Firma
inwestycyjna opracowuje i wdraża wewnętrzne procedury regulujące dostęp do systemów
i podsystemów informatycznych oraz jego kontrolę, zapewniające możliwość odtworzenia
dostępu wraz z historią modyfikacji i przetwarzania danych.
3.
Firma inwestycyjna stosuje mechanizmy służące zapewnieniu bezpieczeństwa środków przekazu
informacji i ich uwierzytelniania, minimalizowaniu ryzyka uszkodzenia danych oraz
nieuprawnionego dostępu i zapobieganiu wyciekowi informacji, zgodnie z wymogami określonymi
w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2554 z dnia 14 grudnia
2022 r. w sprawie operacyjnej odporności cyfrowej sektora finansowego i zmieniającym
rozporządzenia (WE) nr 1060/2009, (UE) nr 648/2012, (UE) nr 600/2014, (UE) nr 909/2014
oraz (UE) nr 2016/1011 (Dz. Urz. UE L 333 z 27.12.2022, str. 153, z późn. zm.)
4.
Firma inwestycyjna podejmuje działania mające na celu zapewnienie ciągłości obsługi
oraz pracy urządzeń oraz systemów i podsystemów informatycznych wykorzystywanych w
prowadzonej działalności maklerskiej, w szczególności przez
1)
przeprowadzanie testów prawidłowości działania urządzeń oraz systemów i podsystemów
informatycznych w przypadku ich wdrożenia lub modyfikacji, w oparciu o opracowane,
wdrożone i stosowane procedury wewnętrzne określające metodologię przeprowadzanych
testów;
2)
monitorowanie w czasie rzeczywistym oraz dokonywanie okresowych przeglądów i ocen
wykorzystywanych urządzeń oraz systemów i podsystemów informatycznych w celu identyfikowania
i eliminacji potencjalnych lub rzeczywistych zakłóceń;
3)
zapewnienie wydajności urządzeń oraz systemów i podsystemów informatycznych w stopniu
odpowiadającym skali prowadzonej działalności, racjonalnie przewidywalnego wzrostu
skali działalności w najbliższym czasie oraz nadzwyczajnych warunków, które mogłyby
zakłócić pracę urządzeń oraz systemów i podsystemów informatycznych;
4)
zapewnienie odpowiednich zasobów kadrowych posiadających stosowne uprawnienia do dostępu
do urządzeń oraz systemów i podsystemów, odpowiednie kwalifikacje oraz wystarczającą
ilość czasu na realizację obowiązków;
5)
zabezpieczenie urządzeń oraz systemów i podsystemów informatycznych przed utratą danych
spowodowaną awarią zasilania, innymi awariami lub zakłóceniami oraz innymi zdarzeniami
losowymi;
6)
opracowanie i wdrożenie procedur związanych z wykorzystywaniem urządzeń oraz systemów
i podsystemów informatycznych oraz procedur w zakresie zapewnienia ciągłości działania
i zasad zachowania ciągłości działania w przypadku wystąpienia sytuacji nadzwyczajnych;
7)
tworzenie, nie rzadziej niż raz dziennie, kopii baz danych i posiadanie niezbędnych
narzędzi umożliwiających odtworzenie i wykorzystanie danych oraz podjęcie pracy urządzeń
oraz systemów i podsystemów informatycznych w przypadku awarii lub utraty części lub
całości danych w bazach danych na skutek wystąpienia sytuacji nadzwyczajnej;
8)
przechowywanie kopii baz danych w miejscu, w którym nie dojdzie do utraty kopii baz
danych w przypadku awarii lub utraty części lub całości danych w bazach danych na
skutek wystąpienia sytuacji nadzwyczajnej.
5.
W związku z wykorzystywaniem urządzeń oraz systemów i podsystemów informatycznych
w ramach działalności skutkującej wprowadzaniem zleceń do systemu obrotu firma inwestycyjna
w zakresie, w którym nie podlega regulacjom rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2017/589 z dnia 19 lipca 2016 r. uzupełniającego
dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/65/UE w odniesieniu do regulacyjnych
standardów technicznych określających wymogi organizacyjne dla firm inwestycyjnych
prowadzących handel algorytmiczny
(Dz. Urz. UE L 87 z 31.03.2017, str. 417), opracowuje, wdraża i stosuje odpowiednie rozwiązania zapewniające
1)
możliwość automatycznego odrzucania, blokowania lub anulowania wprowadzonych do systemów
lub podsystemów zleceń, które nie spełniają wymagań określonych przez przepisy prawa,
firmę inwestycyjną lub inny podmiot, w tym spółkę prowadzącą rynek regulowany lub
ASO;
2)
informowanie inspektora nadzoru, o którym mowa w § 24 ust. 2, i kierownika jednostki
realizującej funkcję zarządzania ryzykiem albo osoby odpowiedzialnej za wdrożenie
systemu zarządzania ryzykiem o przypadku zamiaru wykonania lub przekazania w systemach
lub podsystemach informatycznych zleceń, które zostały zablokowane lub anulowane;
3)
zgodność funkcji urządzeń oraz systemów i podsystemów informatycznych z wymaganiami
systemów informatycznych podmiotu, do którego są kierowane zlecenia, w szczególności
spółki prowadzącej rynek regulowany lub ASO oraz podmiotów prowadzących rozliczenie
lub rozrachunek transakcji, których uczestnikiem jest firma inwestycyjna.
6.
Firma inwestycyjna, która prowadzi rachunki lub rachunki pieniężne, zapewnia, że systemy
i podsystemy informatyczne gwarantują możliwość tworzenia, za okresy nie krótsze niż
okresy, w których firma inwestycyjna jest obowiązana do przechowywania danych związanych
z prowadzoną działalnością maklerską, historii rachunków lub rachunków pieniężnych
oraz rejestrów operacyjnych, zawierających chronologiczne zestawienie dokonywanych
operacji, w szczególności dane dotyczące
1)
w odniesieniu do rachunku pieniężnego
a)
salda początkowego i końcowego środków pieniężnych za każdy dzień,
b)
wpłat na rachunek, z uwzględnieniem wpłat dokonanych w formie przelewu, w szczególności
kwot poszczególnych wpłat, daty i opisu operacji oraz dokumentu źródłowego,
c)
wypłat z rachunku, w szczególności kwot poszczególnych wypłat, daty i opisu operacji
oraz dokumentu źródłowego,
d)
przelewów środków pieniężnych z rachunku, w szczególności kwot poszczególnych przelewów,
daty i opisu operacji oraz dokumentu źródłowego,
e)
środków z rozliczonych w danym dniu transakcji, w szczególności kwot rozliczonych
środków, daty i opisu operacji oraz dokumentu źródłowego,
f)
blokady środków pieniężnych w związku ze złożeniem zlecenia kupna instrumentów finansowych,
w szczególności kwot środków objętych blokadą, daty i opisu operacji oraz numeru zlecenia,
g)
blokady środków pieniężnych ustanowionej w przypadku innym niż określony w lit. f,
w szczególności kwoty środków objętych blokadą,
h)
zniesienia blokady środków pieniężnych w związku z anulowaniem zlecenia kupna instrumentów
finansowych, w szczególności daty i numeru zlecenia,
i)
naliczonych odsetek za opóźnienie, w szczególności daty i opisu operacji;
2)
w odniesieniu do rachunku papierów wartościowych i rachunku zbiorczego
a)
salda początkowego i końcowego dla każdego rodzaju instrumentów finansowych za każdy
dzień,
b)
blokady instrumentów finansowych, w szczególności liczby instrumentów finansowych
objętych blokadą, daty i opisu operacji,
c)
nabycia instrumentów finansowych w drodze wykonania zlecenia kupna w obrocie zorganizowanym,
w szczególności daty i numeru zlecenia oraz liczby instrumentów finansowych,
d)
nabycia instrumentów finansowych poza obrotem zorganizowanym, w szczególności liczby
instrumentów finansowych, daty zapisania na rachunku i opisu operacji oraz dokumentu
źródłowego,
e)
zbycia instrumentów finansowych w drodze wykonania zlecenia sprzedaży w obrocie zorganizowanym,
w szczególności daty i numeru zlecenia oraz liczby instrumentów finansowych,
f)
zbycia instrumentów finansowych poza obrotem zorganizowanym, w szczególności daty
i numeru zlecenia oraz liczby instrumentów finansowych,
g)
przeniesienia instrumentów finansowych na inny rachunek papierów wartościowych lub
rachunek zbiorczy należący do tego samego podmiotu, w szczególności liczby instrumentów
finansowych, daty i opisu operacji oraz dokumentu źródłowego.
7.
Przepisy ust. 6 pkt 2 stosuje się odpowiednio w przypadku rejestrowania przez firmę
inwestycyjną instrumentów finansowych w sposób inny niż na rachunkach papierów wartościowych
lub na rachunkach zbiorczych.
8.
W przypadku przechowywania instrumentów finansowych systemy i podsystemy informatyczne
firmy inwestycyjnej gwarantują możliwość rejestrowania danych umożliwiających identyfikację
instrumentów finansowych będących przedmiotem poszczególnych operacji.
9.
Przepisy
1)
ust. 1-4 i ust. 6 pkt 2 stosuje się odpowiednio do banku powierniczego w zakresie
systemów informatycznych służących do prowadzenia rachunków;
2)
ust. 1-5 i ust. 6 pkt 2 stosuje się odpowiednio do banku powierniczego w zakresie
systemów informatycznych służących do wykonywania czynności pośrednictwa w pożyczkach
papierów wartościowych.
10.
Przepisów ust. 1-8 nie stosuje się do
1)
zagranicznej firmy inwestycyjnej;
2)
firmy inwestycyjnej prowadzącej ASO lub OTF, w zakresie prowadzenia ASO lub OTF, do
której ma zastosowanie rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2017/584 z dnia 14 lipca 2016 r. uzupełniające
dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/65/UE w odniesieniu do regulacyjnych
standardów technicznych określających wymogi organizacyjne w zakresie systemów obrotu
(Dz. Urz. UE L 87 z 31.03.2017, str. 350).
1.
Celem systemu kontroli wewnętrznej, z uwzględnieniem art. 21 ust. 1 lit. c rozporządzenia
2017/565, jest w szczególności zapewnienie zgodności działania firmy inwestycyjnej
z przepisami prawa, regulacjami wewnętrznymi i standardami rynkowymi.
2.
Firma inwestycyjna opracowuje i wdraża regulamin systemu kontroli wewnętrznej określający
w szczególności
1)
mechanizmy kontroli dostosowane do rodzaju i zakresu działalności prowadzonej przez
firmę inwestycyjną, uwzględniające czynności kontroli pierwszego stopnia wykonywane
przez jednostki organizacyjne firmy inwestycyjnej prowadzące działalność operacyjną,
czynności kontroli drugiego stopnia dokonywane w ramach funkcji zgodności z przepisami
oraz czynności audytu wewnętrznego;
2)
zasady organizacji i funkcjonowania
a)
funkcji zgodności z przepisami, o której mowa w art. 22 ust. 2 rozporządzenia 2017/565,
b)
audytu wewnętrznego;
3)
zasady dokumentowania czynności kontroli i czynności audytu wewnętrznego, dokonanych
ustaleń oraz działań podjętych w związku z tymi ustaleniami.
3.
Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej.
1.
Firma inwestycyjna określa, wdraża i utrzymuje rozwiązania organizacyjne dotyczące
sposobu wynagradzania osób oferujących klientom lub potencjalnym klientom sprzedaż
krzyżową lub zawierających z nimi umowy sprzedaży krzyżowej, z uwzględnieniem najlepiej
pojętego interesu klientów, w tym unikania konfliktu interesów, jaki może powstać
w związku ze sprzedażą krzyżową.
2.
Rozwiązania, o których mowa w ust. 1, w szczególności korelacja wynagrodzenia stałego
i wynagrodzenia zmiennego, zapobiegają zachęcaniu osób zatrudnionych do niewłaściwego
oferowania lub zawierania umów sprzedaży krzyżowej, w szczególności w przypadku gdy
usługa objęta sprzedażą krzyżową nie może być klientowi świadczona, nie jest klientowi
potrzebna lub klient nie zgłosił zamiaru korzystania z tej usługi.
1.
Firma inwestycyjna, z zastrzeżeniem przypadku, o którym mowa w art. 81a ust. 1 i 2
ustawy, wydziela w swojej strukturze funkcję zgodności z przepisami. W przypadku gdy
uzasadnia to rodzaj i zakres prowadzonej działalności, funkcja zgodności z przepisami
może być wykonywana w ramach stanowiska jednoosobowego.
2.
Osoba kierująca funkcją zgodności z przepisami (inspektor nadzoru) podlega bezpośrednio
1)
członkowi zarządu, któremu w odpowiednich regulacjach wewnętrznych firmy inwestycyjnej
została przypisana taka kompetencja;
2)
komplementariuszom lub wspólnikom, którym przysługuje prawo prowadzenia spraw spółki
- w przypadku domu maklerskiego w formie spółki osobowej;
3)
osobie kierującej biurem maklerskim - w przypadku banku prowadzącego działalność maklerską
i banku państwowego prowadzącego działalność maklerską.
3.
Inspektor nadzoru sporządza sprawozdanie, o którym mowa w art. 25 ust. 2 rozporządzenia
2017/565, w zakresie, o którym mowa w art. 22 rozporządzenia 2017/565, za rok kalendarzowy
w terminie do 30 kwietnia następnego roku.
4.
Inspektor nadzoru przekazuje sprawozdania, o których mowa odpowiednio w art. 22 ust.
3 lit. c oraz art. 25 ust. 2 rozporządzenia 2017/565, w zakresie, o którym mowa w
art. 22 rozporządzenia 2017/565, równocześnie
1)
członkowi zarządu banku nadzorującemu prowadzenie działalności maklerskiej, osobie
kierującej biurem maklerskim oraz radzie nadzorczej - w przypadku banku prowadzącego
działalność maklerską i banku państwowego prowadzącego działalność maklerską;
2)
zarządowi i radzie nadzorczej - w przypadku domu maklerskiego w formie spółki akcyjnej
albo spółki z ograniczoną odpowiedzialnością;
3)
komplementariuszom, którym przysługuje prawo prowadzenia spraw spółki, oraz radzie
nadzorczej - w przypadku domu maklerskiego w formie spółki komandytowo-akcyjnej;
4)
komplementariuszom albo wspólnikom, którym przysługuje prawo prowadzenia spraw spółki
- w przypadku domu maklerskiego w formie spółki komandytowej, spółki partnerskiej
albo spółki jawnej.
5.
Przepisów ust. 1- 4 nie stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej.
W przypadku banku prowadzącego działalność maklerską i banku państwowego prowadzącego
działalność maklerską funkcja zgodności z przepisami, o której mowa w art. 22 ust.
2 rozporządzenia 2017/565, uwzględnia czynności, o których mowa w art. 113 ust. 1
ustawy, oraz powierzone na podstawie przepisów rozporządzenia wydanego na podstawie
art. 111 ust. 10 ustawy, wykonywane przez jednostki czynności kontroli pierwszego
stopnia banku poza biurem maklerskim.
1.
Czynności audytu wewnętrznego, o których mowa w art. 24 rozporządzenia 2017/565, w
zakresie czynności, o których mowa w art. 113 ust. 1 ustawy, są wykonywane w ramach
komórki audytu wewnętrznego banku.
2.
Plan audytu wewnętrznego w zakresie czynności, o których mowa w art. 113 ust. 1 ustawy,
jest opiniowany przez osobę kierującą biurem maklerskim.
3.
Pisemny raport z wykonywania czynności audytu wewnętrznego w zakresie czynności, o
których mowa w ust. 1, zawiera w szczególności wskazanie środków podejmowanych w ramach
wykonywania planu audytu wewnętrznego i jest sporządzany w zależności od potrzeb,
nie rzadziej jednak niż raz w roku.
4.
Osoba kierująca komórką audytu wewnętrznego banku przekazuje osobie kierującej biurem
maklerskim raport z przeprowadzonego audytu w terminie określonym w regulacjach wewnętrznych
banku.
1.
Czynności kontroli wewnętrznej w zakresie czynności, o których mowa w art. 113 ust.
1 ustawy, są wykonywane przez jednostki banku niebędące biurem maklerskim. Biuro maklerskie
może wskazać tym jednostkom zakres przeprowadzanej kontroli wewnętrznej.
2.
Jednostka organizacyjna banku przekazuje do biura maklerskiego, niezwłocznie po przeprowadzonej
kontroli, informację o wynikach przeprowadzonej kontroli wraz z informacją o zaleceniach
pokontrolnych, a także informację o sposobie wykonania zaleceń, niezwłocznie po upływie
terminu ich wykonania.
1.
Firma inwestycyjna zapewnia osobom zaangażowanym zapoznanie się z regulaminami i procedurami
wdrożonymi przez firmę inwestycyjną obowiązującymi w stosunku do tych osób w związku
z wykonywanymi przez nie czynnościami lub pełnionymi funkcjami.
2.
Firma inwestycyjna prowadzi książkę procedur zawierającą procedury i regulaminy obowiązujące
w tej firmie inwestycyjnej, związane z prowadzoną działalnością maklerską oraz inną
działalnością, której wykonywanie jest uzależnione od posiadania statusu firmy inwestycyjnej.
W przypadku banku prowadzącego działalność maklerską i banku państwowego prowadzącego
działalność maklerską książka procedur zawiera procedury i regulaminy związane z tą
działalnością.
3.
Książka procedur, o której mowa w ust. 2, może być prowadzona w postaci elektronicznej.
4.
Przepisów ust. 1-3 nie stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej.
1.
Firma inwestycyjna prowadzi rejestr skarg, w którym zamieszcza
1)
imię i nazwisko lub firmę (nazwę) podmiotu składającego skargę;
2)
datę złożenia skargi;
3)
przedmiot skargi;
4)
środki podjęte w celu rozpatrzenia skargi.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej prowadzącej działalność
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w formie oddziału w zakresie skarg odnoszących
się do działalności maklerskiej prowadzonej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
1.
Firma inwestycyjna prowadzi dziennik kontroli zewnętrznych zawierający dane dotyczące
kontroli przeprowadzanych w ciągu danego roku kalendarzowego przez Komisję, Krajowy
Depozyt oraz inne podmioty uprawnione do kontrolowania firmy inwestycyjnej na podstawie
odrębnych przepisów.
2.
W dzienniku kontroli zewnętrznych zamieszcza się
1)
oznaczenie podmiotu kontrolującego;
2)
zakres kontroli;
3)
datę rozpoczęcia kontroli;
4)
datę zakończenia kontroli.
3.
Dane, o których mowa w ust. 2 pkt 1-3, podlegają wpisowi do dziennika kontroli zewnętrznych
nie później niż w dniu rozpoczęcia kontroli, a w przypadku danych, o których mowa
w ust. 2 pkt 4 - niezwłocznie po uzyskaniu informacji o zakończeniu kontroli.
4.
W przypadku kontroli działalności banku prowadzącego działalność maklerską i banku
państwowego prowadzącego działalność maklerską obejmującej także jednostki organizacyjne
banku inne niż biuro maklerskie w dzienniku kontroli zewnętrznych, w części dotyczącej
zakresu kontroli, zamieszcza się wzmiankę dotyczącą zakresu kontroli prowadzonej w
biurze maklerskim.
5.
Przepisy ust. 1-4 stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej w zakresie kontroli,
których przedmiotem jest badanie zgodności prowadzonej działalności maklerskiej na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
1.
Firma inwestycyjna prowadzi dziennik kontroli wewnętrznych zawierający dane dotyczące
kontroli przeprowadzanych w ciągu danego roku kalendarzowego.
2.
Dziennik kontroli wewnętrznych prowadzi się zgodnie z zasadami określonymi w § 30
ust. 2-4.
3.
Firma inwestycyjna może prowadzić dziennik kontroli zawierający dane dotyczące kontroli
przeprowadzanych przez podmioty, o których mowa w § 30 ust. 1, oraz dotyczące kontroli
wewnętrznych.
4.
Przepisy ust. 1-3 stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej w zakresie kontroli,
których przedmiotem jest badanie zgodności działalności maklerskiej prowadzonej na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z warunkami prowadzenia działalności maklerskiej.
1.
Do banku powierniczego w zakresie działalności
1)
powierniczej stosuje się odpowiednio przepisy
a)
§ 18 i § 22 - w przypadku gdy systemy i procedury wdrożone przez bank w związku z
wykonywanymi przez ten bank czynnościami bankowymi nie obejmują swoim zakresem działalności
powierniczej lub nie zapewniają Komisji dostępu do dokumentów i informacji niezbędnych
do sprawowania efektywnego nadzoru nad działalnością powierniczą prowadzoną przez
ten bank,
b)
§ 24 ust. 1-3, § 28 ust. 2 oraz § 29-31;
2)
powierniczej i wykonywania czynności pośrednictwa w pożyczkach papierów wartościowych
stosuje się odpowiednio przepisy § 18, § 22, § 23, § 24 ust. 1-3, § 28 ust. 2 oraz
§ 29-31.
2.
Funkcja zgodności z przepisami w banku powierniczym może być powierzona komórce banku
do spraw zgodności.
3.
Inspektorem nadzoru w banku powierniczym może być osoba kierująca działalnością powierniczą,
osoba bezpośrednio jej podległa albo osoba kierująca komórką banku do spraw zgodności.
4.
Inspektor nadzoru w banku powierniczym sporządza sprawozdania, o których mowa w art.
22 ust. 3 lit. c oraz art. 25 ust. 2 rozporządzenia 2017/565, za rok kalendarzowy
w terminie do 30 kwietnia następnego roku.
5.
Inspektor nadzoru przekazuje sprawozdania, o których mowa odpowiednio w art. 22 ust.
3 lit. c oraz art. 25 ust. 2 rozporządzenia 2017/565, równocześnie członkowi zarządu
banku nadzorującemu prowadzenie działalności powierniczej oraz radzie nadzorczej.
1.
Przepisy § 18, § 19, § 21 ust. 1-5 i 8 oraz § 28-31 stosuje się odpowiednio do banku,
o którym mowa w art. 70 ust. 2 ustawy.
2.
W zakresie funkcjonowania systemu kontroli wewnętrznej do banku, o którym mowa w art.
70 ust. 2 ustawy, stosuje się odpowiednio przepisy wydane na podstawie art. 9f ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe
(Dz. U. z 2023 r. poz. 2488 oraz z 2024 r. poz. 879).
1.
Firma inwestycyjna opracowuje i wdraża procedury anonimowego zgłaszania przez pracowników
naruszeń prawa oraz procedur i standardów etycznych obowiązujących w firmie inwestycyjnej,
zwanych dalej „zgłoszeniami naruszeń”.
2.
Naruszenie procedur obowiązujących w firmie inwestycyjnej, o których mowa w ust. 1,
polega na naruszeniu przepisów wewnętrznych, w tym regulaminów i instrukcji, a także
systemów i rozwiązań przyjętych w firmie inwestycyjnej.
3.
Firma inwestycyjna zapewnia możliwość zgłaszania naruszeń przez pracowników za pośrednictwem
specjalnego, niezależnego i autonomicznego kanału komunikacji.
4.
Procedury anonimowego zgłaszania naruszeń określają co najmniej
1)
sposób odbierania zgłoszeń naruszeń zapewniający w szczególności możliwość odbierania
zgłoszeń bez podawania tożsamości przez osobę dokonującą zgłoszenia;
2)
sposób ochrony osoby dokonującej zgłoszenia naruszenia zapewniający w szczególności
ochronę przed działaniami o charakterze represyjnym, dyskryminacją lub innymi rodzajami
niesprawiedliwego traktowania;
3)
sposób ochrony danych osobowych osoby dokonującej zgłoszenia naruszenia, osoby, której
zarzuca się dokonanie naruszenia, oraz osoby trzeciej wskazanej w naruszeniu, a także
termin ich usunięcia;
4)
rozwiązania pozwalające na zachowanie poufności tożsamości osoby dokonującej zgłoszenia
naruszenia, w przypadku gdy ujawniła swoją tożsamość lub jej tożsamość jest możliwa
do ustalenia;
5)
organy odpowiedzialne za odbieranie zgłoszeń naruszeń, przy czym zgłoszenie dotyczące
członka zarządu jest przyjmowane przez radę nadzorczą;
6)
sposób przekazywania członkowi zarządu, o którym mowa w ust. 5, lub radzie nadzorczej
oraz pracownikom i jednostkom organizacyjnym, wyznaczonym zgodnie z ust. 6, informacji
związanych ze zgłoszeniem naruszenia niezbędnych do prawidłowej weryfikacji zgłoszenia,
mając na uwadze ograniczenia zakresu przekazywanych informacji ze względu na cele
realizowane przez procedurę oraz treść zgłoszenia naruszenia;
7)
rodzaj i charakter działań następczych podejmowanych na skutek
a)
odebrania zgłoszenia naruszenia,
b)
weryfikacji zgłoszenia naruszenia;
8)
sposób koordynacji działań, o których mowa w pkt 7;
9)
termin usunięcia przez firmę inwestycyjną danych osobowych zawartych w zgłoszeniu
naruszenia;
10)
termin powiadomienia przez członka zarządu, o którym mowa w ust. 5, a w przypadku
gdy zgłoszenie naruszenia dotyczy członka zarządu - przez radę nadzorczą, osoby, której
zarzuca się dokonanie naruszenia, o fakcie dokonania zgłoszenia naruszenia oraz przeprowadzonej
procedurze weryfikacji zasadności zgłoszenia naruszenia - w przypadku pozytywnej weryfikacji
zasadności zgłoszenia naruszenia.
5.
Zarząd ustala wewnętrzny podział kompetencji, w którym wskazuje członka zarządu odpowiedzialnego
za bieżące funkcjonowanie procedur zgłaszania naruszeń, do którego są zgłaszane naruszenia.
6.
Członek zarządu, o którym mowa w ust. 5, lub rada nadzorcza, po otrzymaniu zgłoszenia
naruszenia, wyznacza pracowników lub jednostki organizacyjne odpowiedzialne za weryfikację
zgłoszenia naruszenia oraz podejmowanie i koordynowanie działań następczych. W przypadku
gdy jest to uzasadnione wielkością, strukturą i rodzajem prowadzonej działalności,
członek zarządu lub rada nadzorcza mogą odstąpić od wyznaczania pracowników lub jednostek
organizacyjnych.
7.
Zarząd jest odpowiedzialny za adekwatność i skuteczność procedury zgłaszania naruszeń.
8.
W przypadku negatywnej weryfikacji zasadności zgłoszenia naruszenia członek zarządu,
o którym mowa w ust. 5, a w przypadku gdy zgłoszenie naruszenia dotyczy członka zarządu
- rada nadzorcza, niezwłocznie powiadamia osobę, której zarzucono dokonanie naruszenia,
o fakcie zgłoszenia naruszenia oraz przeprowadzonej procedurze weryfikacji zasadności
zgłoszenia naruszenia, którego zgłoszenie dotyczyło.
9.
W przypadku, o którym mowa w ust. 8, firma inwestycyjna niezwłocznie usuwa ze swoich
systemów dane osobowe zawarte w zgłoszeniu naruszenia. Pozostałe informacje zawarte
w zgłoszeniu naruszenia oraz informacje o podjętych działaniach następczych pozostawia
się w systemach przez okres, o którym mowa w art. 83a ust. 4a ustawy.
10.
Członek zarządu, o którym mowa w ust. 5, regularnie, nie rzadziej niż raz na 6 miesięcy,
przekazuje radzie nadzorczej informacje o otrzymanych zgłoszeniach naruszeń, przy
czym obowiązek ten uznaje się za spełniony, w przypadku gdy informacje te są zawierane
w sprawozdaniu, o którym mowa w § 24 ust. 3.
11.
Rada nadzorcza w zależności od potrzeb, nie rzadziej niż raz w roku, ocenia adekwatność
i skuteczność procedury zgłaszania naruszeń.
12.
Firma inwestycyjna przeprowadza wstępne i regularne szkolenia pracowników firmy inwestycyjnej
w zakresie zgłaszania naruszeń, w szczególności obowiązujących w tym zakresie procedur.
13.
W przypadku domu maklerskiego działającego w formie spółki osobowej wymogi, o których
mowa w ust. 1-12, mają zastosowanie do komplementariuszy lub wspólników, którym przysługuje
prawo prowadzenia spraw spółki lub jej reprezentowania zgodnie z przepisami ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych
(Dz. U. z 2024 r. poz. 18 i 96).
14.
Przepisy ust. 1-12 stosuje się do banku powierniczego oraz banku, o którym mowa w
art. 70 ust. 2 ustawy.
15.
Przepisy ust. 1-13 stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej prowadzącej działalność
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w formie oddziału w zakresie zgłaszania naruszeń
odnoszących się do działalności maklerskiej prowadzonej na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
1.
Firma inwestycyjna przechowuje i archiwizuje co najmniej następujące dokumenty
1)
formularze złożonych przez klientów zleceń, zapisów i dyspozycji;
2)
zawarte z klientami umowy o świadczenie usług maklerskich;
3)
umowy związane ze świadczonymi przez firmę inwestycyjną usługami maklerskimi inne
niż umowy, o których mowa w pkt 2;
4)
dokumenty udzielonych pełnomocnictw;
5)
dokumenty zawierające oświadczenia woli lub wiedzy klienta lub potencjalnego klienta
inne niż dokumenty, o których mowa w pkt 1-4;
6)
kopie sporządzanych przez firmę inwestycyjną dokumentów zawierających informacje dla
klienta lub potencjalnego klienta;
7)
potwierdzenia zawartych transakcji;
8)
rejestry sesji;
9)
dokumenty zawierające informacje, które były podstawą decyzji firmy inwestycyjnej
dotyczącej sposobu wykonania danego zlecenia;
10)
kopie świadectw depozytowych;
11)
umowy i inne dokumenty związane z prowadzeniem rachunków oraz dokonywaniem rozliczeń;
12)
kopie raportów związanych z wykonywaniem umowy o świadczenie usług maklerskich.
2.
Firma inwestycyjna świadcząca usługi zarządzania portfelami, w skład których wchodzi
jeden lub większa liczba instrumentów finansowych, lub usługi doradztwa inwestycyjnego
przechowuje i archiwizuje zawarte umowy, dokumenty udzielonych pełnomocnictw oraz
inne dokumenty zawierające oświadczenia woli lub wiedzy klienta lub potencjalnego
klienta, formularze wystawionych zleceń, dokumenty zawierające sporządzone analizy
lub rekomendacje, dokumenty zawierające opracowane przez firmę inwestycyjną strategie
inwestycyjne oraz dokumenty zawierające informacje, które stanowiły podstawę opracowania
tych strategii.
3.
Firma inwestycyjna prowadząca ASO lub OTF przechowuje i archiwizuje dokumenty związane
z organizowaniem danego systemu, w tym zawarte umowy o uczestnictwo w tym systemie,
dokumenty związane z dopuszczaniem instrumentów finansowych do obrotu w tym systemie
oraz dokumenty zawierające informacje, które firma inwestycyjna jest obowiązana upowszechniać
zgodnie z przepisami prawa.
4.
Firma inwestycyjna, która świadczy usługę wykonywania zleceń nabycia lub zbycia instrumentów
finansowych w sposób, o którym mowa w art. 73 ust. 2 ustawy, przechowuje i archiwizuje
dokumenty związane z tą usługą, w tym dokumenty zawierające informacje, które taka
firma inwestycyjna jest obowiązana upowszechniać.
5.
Obowiązek, o którym mowa w ust. 1-3, dotyczy również informacji związanych ze świadczonymi
usługami maklerskimi, przekazywanych lub otrzymywanych przez firmę inwestycyjną za
pośrednictwem telefonu, telefaksu, modemu lub innych urządzeń technicznych.
6.
Firma inwestycyjna przechowuje dokumenty, o których mowa w ust. 1-4, na takim nośniku
informacji, na jakim zostały sporządzone lub otrzymane przez firmę inwestycyjną. Dokumenty
sporządzone lub otrzymane przez firmę inwestycyjną za pomocą elektronicznych nośników
informacji są przechowywane na nośnikach elektronicznych o charakterze trwałym, umożliwiających
odczytanie treści informacji zawartych w tych dokumentach przez cały okres ich przechowywania,
przy czym dokumenty sporządzone przez firmę inwestycyjną i przekazane klientowi są
tożsame z dokumentami przechowywanymi na nośnikach elektronicznych, niezależnie od
formy ich sporządzenia.
7.
Zagraniczna firma inwestycyjna prowadząca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
działalność maklerską bez otwierania oddziału przechowuje i archiwizuje w szczególności
zawarte z klientami umowy o świadczenie usług maklerskich i inne umowy związane ze
świadczonymi usługami maklerskimi, dokumenty udzielonych pełnomocnictw, inne dokumenty
zawierające oświadczenia woli lub wiedzy klienta lub potencjalnego klienta oraz kopie
sporządzonych przez zagraniczną firmę inwestycyjną dokumentów zawierających informacje
dla klienta lub potencjalnego klienta. Przepisu ust. 1 nie stosuje się.
1.
Firma inwestycyjna przechowuje i archiwizuje dokumenty oraz inne nośniki informacji
zawierające dane, które ma obowiązek przechowywać i archiwizować, w sposób uniemożliwiający
dostęp osobom nieuprawnionym oraz umożliwiający kontrolę dostępu zapewniającą możliwość
jego śledzenia wraz z historią modyfikacji i przetwarzania danych.
2.
Firma inwestycyjna zapewnia należyte zabezpieczenie pomieszczeń, w których jest prowadzone
archiwum, i prowadzenie ewidencji korzystania z archiwum oraz wyznacza osobę odpowiedzialną
za prowadzenie archiwum.
Bank prowadzący działalność maklerską oraz bank państwowy prowadzący działalność maklerską
mogą przechowywać i archiwizować dokumenty lub inne nośniki informacji w pomieszczeniach
banku poza biurem maklerskim pod warunkiem wydzielenia archiwum biura maklerskiego
z archiwum banku.
1.
Bank powierniczy przechowuje i archiwizuje dokumenty pełnomocnictw oraz dokumenty
umów zawartych w związku z prowadzeniem rachunków przez okres 5 lat, licząc od pierwszego
dnia roku kalendarzowego następującego po roku, w którym ustała umowa banku z klientem,
a w przypadku innych dokumentów związanych z prowadzeniem rachunków oraz dokonywaniem
rozliczeń - przez okres 5 lat, licząc od dnia sporządzenia lub otrzymania. Przepisy
§ 35 ust. 5-7 oraz § 36 stosuje się odpowiednio.
2.
W przypadku gdy bank powierniczy wykonuje czynności pośrednictwa w pożyczkach papierów
wartościowych, przepis § 35 ust. 1 stosuje się odpowiednio.
3.
Bank powierniczy przechowuje i archiwizuje dokumenty lub inne nośniki informacji związane
z działalnością powierniczą w sposób zapewniający ich wydzielenie z archiwum banku.
4.
Bank powierniczy może powierzyć przechowywanie i archiwizowanie dokumentów lub innych
nośników informacji związanych z działalnością powierniczą podmiotowi zajmującemu
się zawodowo wykonywaniem czynności tego rodzaju.
5.
Bank powierniczy zapewnia przechowywanie i archiwizowanie dokumentów lub innych nośników
informacji przez podmiot, któremu powierza wykonywanie tych czynności, w sposób uniemożliwiający
dostęp osobom nieuprawnionym do treści dokumentów lub innych nośników informacji.
Przepisy niniejszego rozdziału stosuje się odpowiednio do banków, o których mowa w
art. 70 ust. 2 ustawy.
Ilekroć w przepisach niniejszego rozdziału jest mowa o
1)
autoryzowanych pracownikach - rozumie się przez to osoby, o których mowa w art. 82a
ust. 1 i 2 ustawy;
2)
usłudze maklerskiej - rozumie się przez to
a)
działalność maklerską, o której mowa w art. 69 ust. 2 i 4 ustawy,
b)
usługę, o której mowa w art. 69h ust. 1 ustawy,
c)
usługę, o której mowa w art. 69i ustawy;
3)
produkcie finansowym - rozumie się przez to
a)
instrument finansowy, o którym mowa w art. 2 ust. 1 ustawy,
b)
produkt energetyczny będący przedmiotem obrotu hurtowego na OTF, który musi być wykonywany
przez dostawę, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. e ustawy, oraz
c)
lokaty strukturyzowane, o których mowa w art. 3 pkt 55 ustawy;
4)
wiedzy - rozumie się przez to wiedzę z zakresu wskazanego odpowiednio w § 43 pkt 1
lub 2, potwierdzoną dokumentem, o którym mowa w § 45 ust. 2;
5)
doświadczeniu - rozumie się przez to doświadczenie praktyczne zdobyte przez wykonywanie
czynności, o których mowa w § 45 ust. 4, w okresach wskazanych w tym przepisie;
6)
kompetencji - rozumie się przez to umiejętność praktycznego zastosowania wiedzy zdobytej
w wyniku doświadczenia.
1.
Firma inwestycyjna zapewnia, aby autoryzowani pracownicy posiadali poziom wiedzy i
kompetencji odpowiedni do zakresu i charakteru wykonywanych czynności, pozwalający
na przestrzeganie właściwych wymogów prawnych, zaleceń właściwego organu nadzoru i
standardów etycznych oraz działanie zgodne z zasadami uczciwego obrotu oraz w najlepiej
pojętym interesie klienta.
2.
Firma inwestycyjna jest obowiązana uzyskać od osoby, która ma wykonywać czynności,
o których mowa w art. 82a ust. 1 pkt 1 lub 2 ustawy, dokumenty i informacje umożliwiające
ustalenie posiadanego przez tę osobę poziomu wiedzy i kompetencji.
3.
W przypadku nieotrzymania dokumentów i informacji, o których mowa w ust. 2, firma
inwestycyjna nie dopuszcza osoby do samodzielnego wykonywania czynności, o których
mowa w art. 82a ust. 1 pkt 1 lub 2 ustawy.
1.
W przypadku ustalenia przez firmę inwestycyjną, że osoba, która ma wykonywać czynności,
o których mowa w art. 82a ust. 1 pkt 1 lub 2 ustawy, nie posiada odpowiedniej wiedzy
lub kompetencji, osoba ta może wykonywać te czynności wyłącznie pod nadzorem odpowiedniego
autoryzowanego pracownika.
2.
Autoryzowany pracownik, o którym mowa w ust. 1, posiada
1)
odpowiednią wiedzę i kompetencje;
2)
odpowiednie zasoby czasowe, aby móc efektywnie sprawować powierzony mu nadzór.
3.
Zakres nadzoru wykonywanego przez autoryzowanego pracownika dostosowuje się do zakresu
i charakteru czynności, które ma wykonywać osoba, o której mowa w ust. 1, oraz posiadanych
przez nią wiedzy i kompetencji.
4.
Autoryzowany pracownik, o którym mowa w ust. 1, nadzorujący osobę, o której mowa w
ust. 1, ponosi odpowiedzialność za wykonanie przez tę osobę czynności objętych nadzorem
w sposób prawidłowy, w tym zgodny z przepisami prawa i regulacjami wewnętrznymi firmy
inwestycyjnej.
5.
W przypadku gdy osoba, o której mowa w ust. 1, pozostająca pod nadzorem sporządza
raport odpowiedniości, o którym mowa w art. 83g ust. 3 ustawy, autoryzowany pracownik
nadzorujący tę osobę podpisuje ten raport.
6.
Osoba, o której mowa w ust. 1, nie może wykonywać czynności, o których mowa w art.
82a ust. 1 pkt 1 lub 2 ustawy, pod nadzorem przez łączny okres dłuższy niż 4 lata.
Firma inwestycyjna upoważnia osobę do wykonywania czynności, o których mowa w art.
82a ust. 1
1)
pkt 1 ustawy, jako autoryzowanego pracownika, jeżeli posiada ona, w zależności od
rodzaju powierzonych obowiązków, odpowiednią wiedzę i kompetencje w zakresie
a)
głównych cech, ryzyka i specyfiki produktów finansowych będących przedmiotem usług
maklerskich świadczonych przez firmę inwestycyjną, odpowiednio do stopnia ich skomplikowania,
b)
kosztów i opłat, w tym należności publicznoprawnych, jakie klient może ponieść w związku
z nabyciem lub zbyciem albo zawarciem lub rozwiązaniem umowy produktu finansowego
albo wykonywaniem usługi maklerskiej na jego rzecz,
c)
cech charakterystycznych oraz zasad świadczenia poszczególnych usług maklerskich przez
firmę inwestycyjną,
d)
funkcjonowania rynku finansowego oraz wpływu wydarzeń zachodzących na tym rynku na
wartość lub wycenę produktu finansowego, w zakresie którego autoryzowani pracownicy
przekazują informacje klientowi lub potencjalnemu klientowi,
e)
wpływu danych o gospodarce światowej, regionalnej lub narodowej na rynek finansowy
lub wartość lub wycenę produktu finansowego, w zakresie którego autoryzowani pracownicy
przekazują informacje klientowi lub potencjalnemu klientowi,
f)
różnic pomiędzy wynikami osiąganymi w przeszłości, w związku z inwestowaniem w dany
produkt finansowy lub w związku z określonym indeksem finansowym lub ze świadczeniem
określonej usługi maklerskiej, a prognozami przyszłych wyników, w tym ograniczeń wynikających
z prognozowania wyników,
g)
problematyki zasad ochrony informacji poufnych i manipulacji na rynku (nadużyć na
rynku) oraz przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu,
h)
oceny istotnych danych związanych z produktem finansowym, zawartych w prospekcie emisyjnym,
memorandum informacyjnym, sprawozdaniu finansowym, dokumencie zawierającym kluczowe
informacje dla inwestorów lub innym dokumencie o podobnym charakterze,
i)
specyfiki funkcjonowania rynków, na których jest prowadzony obrót produktem finansowym,
w tym odpowiednich systemów obrotu instrumentami finansowymi,
j)
podstawowej znajomości zasad wyceny produktów finansowych będących przedmiotem usług
maklerskich świadczonych przez firmę inwestycyjną;
2)
pkt 2 ustawy, jako autoryzowanego pracownika, jeżeli posiada ona odpowiednią wiedzę
i kompetencje w zakresie
a)
o którym mowa w pkt 1 lit. a i b oraz d-h,
b)
dokonywania oceny odpowiedniości produktów finansowych będących przedmiotem usługi,
o której mowa w art. 69 ust. 2 pkt 5 ustawy, świadczonej przez firmę inwestycyjną
na podstawie adekwatnych, wiarygodnych i aktualnych informacji na temat wiedzy, doświadczenia,
sytuacji finansowej oraz celów inwestycyjnych klienta,
c)
możliwości dokonywania zmiany w ocenie odpowiedniości danego produktu finansowego
dla klienta, jaka mogłaby zaistnieć od momentu zgromadzenia odpowiednich informacji
o kliencie,
d)
podstawowych zasad zarządzania portfelem produktów finansowych, w tym dywersyfikacji
portfela z uwzględnieniem alternatywnych wariantów inwestowania.
Za osobę posiadającą odpowiednią wiedzę i kompetencje uznaje się
1)
osobę, o której mowa w art. 82a ust. 2 ustawy;
2)
osobę, która posiada tytuł naukowy lub zawodowy, zgodnie z wykazem określonym w rozporządzeniu
wydanym na podstawie art. 94 ust. 3 ustawy.
1.
W przypadku gdy osoba, która ma wykonywać czynności, o których mowa w art. 82a ust.
1 ustawy, nie posiada odpowiedniej wiedzy, w celu jej uzyskania firma inwestycyjna
kieruje tę osobę na
1)
szkolenie organizowane w ramach struktury firmy inwestycyjnej (szkolenie wewnętrzne)
lub
2)
szkolenie organizowane przez właściwy podmiot zewnętrzny (szkolenie zewnętrzne).
2.
Ukończenie szkolenia, o którym mowa w ust. 1, jest potwierdzane dokumentem stwierdzającym
pozytywną weryfikację wiedzy z zakresu objętego szkoleniem (certyfikat). Na podstawie
certyfikatu firma inwestycyjna uznaje, że pracownik posiada odpowiednią wiedzę do
wykonywania czynności, o których mowa w art. 82a ust. 1 ustawy.
3.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się w przypadku, gdy osoba, o której mowa w ust. 1
1)
odbędzie szkolenie we własnym zakresie oraz
2)
uzyska certyfikat, o którym mowa w ust. 2.
4.
W przypadku gdy osoba, która ma wykonywać czynności, o których mowa w art. 82a ust.
1 ustawy, nie posiada odpowiedniego doświadczenia w zakresie wykonywania czynności,
o których mowa w art. 82a ust. 1
1)
pkt 1 ustawy, dotyczących
a)
obligacji skarbowych oraz instrumentów finansowych, o których mowa w art. 83h ust.
6 ustawy, wykonuje te czynności pod nadzorem przez okres co najmniej 6 miesięcy,
b)
produktów finansowych innych niż produkty finansowe, o których mowa w lit. a, wykonuje
te czynności pod nadzorem przez okres co najmniej 12 miesięcy;
2)
pkt 2 ustawy, dotyczących
a)
obligacji skarbowych oraz instrumentów finansowych, o których mowa w art. 83h ust.
6 ustawy, wykonuje te czynności pod nadzorem przez okres co najmniej 18 miesięcy,
b)
produktów finansowych innych niż produkty finansowe, o których mowa w lit. a, wykonuje
te czynności pod nadzorem przez okres co najmniej 24 miesięcy.
5.
Okresy wykonywania czynności pod nadzorem w różnych firmach inwestycyjnych łączą się,
o ile przerwa pomiędzy nimi jest nie dłuższa niż 6 miesięcy.
1.
Firma inwestycyjna określa, w formie pisemnej, zakres obowiązków i uprawnień autoryzowanych
pracowników oraz osób wykonujących pod ich nadzorem czynności, o których mowa w art.
82a ust. 1 pkt 1 lub 2 ustawy, a w przypadkach gdy jest to uzasadnione skalą, charakterem
i zakresem działalności firmy inwestycyjnej - zapewnia wyodrębnienie organizacyjne
autoryzowanych pracowników oraz osób wykonujących pod ich nadzorem czynności, o których
mowa w art. 82a ust. 1 pkt 1 ustawy, od autoryzowanych pracowników oraz osób wykonujących
pod ich nadzorem czynności, o których mowa w art. 82a ust. 1 pkt 2 ustawy.
2.
Firma inwestycyjna może nie wprowadzać wyodrębnienia organizacyjnego, o którym mowa
w ust. 1, jeżeli jest w stanie wykazać, że jego brak nie wpłynie na prawidłowe wykonywanie
czynności przez autoryzowanych pracowników oraz osoby wykonujące czynności pod ich
nadzorem, a także nie spowoduje wystąpienia konfliktu interesów.
1.
Firma inwestycyjna jest obowiązana zapewnić, aby autoryzowani pracownicy po rozpoczęciu
wykonywania czynności, o których mowa w art. 82a ust. 1 ustawy, znali, rozumieli i
stosowali przez okres ich wykonywania odpowiednie regulacje prawne oraz wewnętrzne
regulacje firmy inwestycyjnej związane z wykonywanymi czynnościami.
2.
W celu realizacji wymogu, o którym mowa w ust. 1, firma inwestycyjna zapewnia w szczególności
1)
regularny udział autoryzowanych pracowników w doskonaleniu zawodowym lub szkoleniach
w zakresie zasad i trybu wykonywania usług maklerskich wynikających z przepisów ustawy
lub innych ustaw mających zastosowanie do działalności firmy inwestycyjnej, przepisów
wydanych na ich podstawie, a także przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 596/2014 z dnia 16 kwietnia
2014 r. w sprawie nadużyć na rynku (rozporządzenie w sprawie nadużyć na rynku) oraz
uchylającego dyrektywę 2003/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady i dyrektywy Komisji
2003/124/WE, 2003/125/WE i 2004/72/WE
(Dz. Urz. UE L 173 z 12.06.2014, str. 1, z późn. zm.)
2)
regularny udział autoryzowanych pracowników w szkoleniach dotyczących cech i charakterystyki
produktów finansowych oferowanych lub wprowadzanych do oferty firmy inwestycyjnej;
3)
regularną ocenę wiedzy i kompetencji posiadanych przez autoryzowanych pracowników,
w tym przez monitorowanie sposobu wykonywania czynności, o których mowa w art. 82a
ust. 1 ustawy.
Firma inwestycyjna zapewnia odpowiednie szkolenia osób zatrudnionych, które są zaangażowane
w proces oferowania klientom lub potencjalnym klientom usług maklerskich świadczonych
w ramach sprzedaży krzyżowej lub zawierania z tymi klientami lub potencjalnymi klientami
umów sprzedaży krzyżowej.
Firma inwestycyjna w zależności od potrzeb, nie rzadziej niż raz w roku, przeprowadza
przegląd wiedzy i kompetencji posiadanych przez autoryzowanych pracowników, uwzględniając
ich rozwój i zdobyte doświadczenia oraz wprowadzone zmiany w przepisach prawa, które
mają zastosowanie do wykonywanych przez nich czynności, a w przypadku zaistnienia
takiej potrzeby podejmuje działania niezbędne do zapewnienia przestrzegania przez
autoryzowanych pracowników wprowadzonych zmian w przepisach prawa albo uzupełnienia
wiedzy i kompetencji.
1.
Firma inwestycyjna ustanawia i wdraża politykę w zakresie
1)
przeprowadzania szkoleń i potwierdzania posiadania wiedzy i kompetencji;
2)
zasad i kryteriów wyboru podmiotu, o którym mowa w § 45 ust. 1 pkt 2.
2.
Polityka, o której mowa w ust. 1, zawiera co najmniej
1)
określenie środków finansowych oraz zasobów kadrowych przeznaczonych na potrzeby dokonywania
weryfikacji wiedzy;
2)
procedurę i sposoby identyfikacji potrzeb szkoleniowych pracowników będące podstawą
ich kierowania na szkolenie, o którym mowa w § 45 ust. 1.
3.
Zakres i procedura przeprowadzania szkolenia, o którym mowa w § 45 ust. 1, oraz potwierdzania
wiedzy pracowników obejmują co najmniej obszary wskazane odpowiednio w § 43 pkt 1
lub 2. Formę, czas przeznaczony na szkolenie oraz sposób jego przeprowadzenia dostosowuje
się do zakresu objętego szkoleniem.
4.
Potwierdzanie wiedzy pracowników odbywa się w sposób obiektywny, gwarantujący sprawdzenie
wiedzy z obszarów wskazanych odpowiednio w § 43 pkt 1 lub 2, przy zachowaniu poufności
pytań i anonimowości osób, których wiedza podlega weryfikacji.
5.
Polityka, o której mowa w ust. 1, podlega zatwierdzeniu przez funkcję zgodności z
przepisami i zarząd firmy inwestycyjnej, a w przypadku banku prowadzącego działalność
maklerską i banku państwowego prowadzącego działalność maklerską - osobę kierującą
biurem maklerskim.
6.
Firma inwestycyjna podejmuje działania mające na celu utrzymanie oraz pogłębianie
przez autoryzowanych pracowników posiadanej wiedzy i kompetencji, w szczególności
przez ich uczestnictwo w regularnym doskonaleniu zawodowym lub szkoleniach, a także
w szkoleniach wymaganych przed rozpoczęciem oferowania przez firmę inwestycyjną nowych
usług maklerskich lub nowych produktów finansowych będących ich przedmiotem.
7.
Firma inwestycyjna podejmuje działania, o których mowa w ust. 6, niezależnie od działań
podejmowanych w następstwie przeglądu, o którym mowa w § 49.
Funkcja zgodności z przepisami ocenia zgodność postępowania firmy inwestycyjnej z
§ 40-50. Wyniki oceny są załącznikiem do sprawozdania, o którym mowa w art. 22 ust.
2 lit. c rozporządzenia 2017/565.
Przepisy niniejszego rozdziału nie mają zastosowania do osób, które na rzecz firmy
inwestycyjnej
1)
wyłącznie udzielają klientom lub potencjalnym klientom informacji, gdzie mogą oni
zapoznać się z informacjami na temat usług maklerskich świadczonych przez firmę inwestycyjną
i produktów finansowych będących ich przedmiotem lub
2)
wyłącznie dystrybuują materiały promocyjne i reklamowe dotyczące usług maklerskich
świadczonych przez firmę inwestycyjną lub produktów finansowych będących ich przedmiotem,
lub
3)
wyłącznie przekazują na żądanie klienta lub potencjalnego klienta dokumenty dotyczące
usług maklerskich świadczonych przez firmę inwestycyjną lub produktów finansowych
będących ich przedmiotem, lub
4)
nie wykonują czynności stanowiących przedmiot usługi maklerskiej i nie mają bezpośredniego
kontaktu z klientem lub potencjalnym klientem, w tym również telefonicznie lub przez
wykorzystywanie elektronicznych kanałów komunikacji.
1.
Firma inwestycyjna zapewnia, że podmiot będący osobą prawną lub jednostką organizacyjną
nieposiadającą osobowości prawnej, z którym zawarła umowę, o której mowa w art. 79
ust. 1 ustawy
1)
wykonuje czynności, o których mowa w art. 82a ust. 1 pkt 1 ustawy, przez osoby, które
spełniają warunki określone w § 41, § 42 ust. 1-4 i 6, § 43 pkt 1, § 44 oraz § 45
ust. 1-3, ust. 4 pkt 1 i 2 oraz ust. 5;
2)
dokonuje przeglądów wiedzy i kompetencji oraz szkoleń osób, o których mowa w pkt 1,
w zakresie wynikającym z § 46-50.
2.
Firma inwestycyjna zapewnia, że podmiot będący osobą fizyczną, z którym zawarła umowę,
o której mowa w art. 79 ust. 1 ustawy, wykonuje czynności, o których mowa w art. 82a
ust. 1 pkt 1 ustawy, z zachowaniem warunków określonych w § 41, § 43 pkt 1, § 44 i
§ 45 ust. 1-3.
3.
Firma inwestycyjna dokonuje przeglądów wiedzy i kompetencji oraz szkoleń osób, o których
mowa w ust. 1 pkt 1, w zakresie wynikającym z § 46-50.
Przepisy niniejszego rozdziału stosuje się do banku, o którym mowa w art. 70 ust.
2 ustawy.
Ilekroć w przepisach niniejszego rozdziału jest mowa o
1)
kluczowych pracownikach - rozumie się przez to pracowników, których działalność zawodowa
ma istotny wpływ na profil ryzyka domu maklerskiego oraz zagranicznej osoby prawnej,
w rozumieniu rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2021/2154 z dnia 13 sierpnia
2021 r. uzupełniającego dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2034 w
odniesieniu do regulacyjnych standardów technicznych określających odpowiednie kryteria
ustalania kategorii osób zatrudnionych, których działalność zawodowa ma istotny wpływ
na profil ryzyka firmy inwestycyjnej lub aktywów, którymi ta firma zarządza (Dz. Urz.
UE L 436 z 07.12.2021, str. 11);
2)
zagranicznej osobie prawnej - rozumie się przez to zagraniczną osobę prawną prowadzącą
działalność maklerską na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w formie oddziału, o
której mowa w art. 115 ust. 1 ustawy.
Przepisy rozdziału określają szczegółowe kryteria w zakresie spełniania wymogów, o
których mowa w art. 103 ust. 1a, art. 111 ust. 6a, art. 115 ust. 5 ustawy, przez
1)
członków zarządów i rad nadzorczych domów maklerskich w rozumieniu art. 95 ust. 1
ustawy;
2)
osoby wchodzące w skład władz jednostki organizacyjnej banku prowadzącego działalność
maklerską wydzielonej organizacyjnie zgodnie z art. 111 ust. 5 ustawy lub banku państwowego
prowadzącego działalność maklerską;
3)
osoby wchodzące w skład władz oddziału zagranicznej osoby prawnej;
4)
komplementariuszy lub wspólników domu maklerskiego, którym przysługuje prawo prowadzenia
spraw spółki lub jej reprezentowania, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych;
5)
kluczowych pracowników.
1.
Dom maklerski przy określaniu kryteriów, jakie spełniają osoby wchodzące w skład zarządu
lub rady nadzorczej, uwzględnia rozmiar, wewnętrzną organizację, rodzaj oraz złożoność
prowadzonej działalności.
2.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się do wymogu posiadania przez osoby wchodzące w skład
zarządu lub rady nadzorczej nieposzlakowanej opinii w związku ze sprawowanymi funkcjami
oraz niezależności osądu.
1.
Dom maklerski zapewnia spełnienie wymogów określonych w art. 103 ust. 1a ustawy w
sposób ciągły (wymóg odpowiedniości).
2.
Wymogi, o których mowa w art. 103 ust. 1a ustawy, w zakresie posiadania wiedzy, kompetencji
i doświadczenia niezbędnych do skutecznego, prawidłowego oraz ostrożnego zarządzania,
mają zastosowanie zarówno do poszczególnych osób wchodzących w skład zarządu lub rady
nadzorczej domu maklerskiego, jak i do zarządu i rady nadzorczej jako organów kolegialnych.
Dom maklerski określa, w formie pisemnej, zakres obowiązków i wymagane kompetencje
dla poszczególnych funkcji w zarządzie lub radzie nadzorczej oraz wymaganą ilość czasu
poświęcaną na ich wykonywanie.
1.
Dom maklerski ustanawia i wdraża politykę dotyczącą weryfikacji i wyboru osób wchodzących
w skład zarządu oraz rady nadzorczej w celu oceny spełnienia przez poszczególne osoby
wchodzące w skład zarządu lub rady nadzorczej domu maklerskiego oraz przez zarząd
i radę nadzorczą jako organów kolegialnych wymogu odpowiedniości (ocena odpowiedniości).
2.
W przypadku domu maklerskiego będącego spółką akcyjną polityka, o której mowa w ust.
1, jest przyjmowana przez walne zgromadzenie oraz zatwierdzana przez zarząd i radę
nadzorczą.
3.
W przypadku domu maklerskiego będącego spółką z ograniczoną odpowiedzialnością polityka,
o której mowa w ust. 1, jest przyjmowana przez zgromadzenie wspólników oraz zatwierdzana
przez zarząd i radę nadzorczą.
4.
Polityka, o której mowa w ust. 1, określa w szczególności zakres i tryb przeprowadzania
oceny odpowiedniości.
5.
Dom maklerski, o którym mowa w art. 110a ust. 1 pkt 4 ustawy, uwzględnia w polityce,
o której mowa w ust. 1, różnorodność w składzie zarządu i rady nadzorczej domu maklerskiego,
w tym
1)
wykształcenie i przygotowanie zawodowe;
2)
wiek;
3)
płeć;
4)
miejsce pochodzenia, w szczególności w przypadku domów maklerskich prowadzących działalność
maklerską na terytorium innych państw.
6.
Uwzględnienie różnorodności w składzie zarządu nie może prowadzić do nieprawidłowego
zarządzania domem maklerskim, o którym mowa w art. 110a ust. 1 pkt 4 ustawy.
7.
Polityka, o której mowa w ust. 1, jest jawna dla wszystkich pracowników domu maklerskiego.
1.
Dom maklerski monitoruje spełnianie wymogu odpowiedniości przez poszczególnych członków
zarządu lub rady nadzorczej albo zarządu lub rady nadzorczej jako organów kolegialnych
i w zależności od potrzeb przeprowadza ocenę odpowiedniości.
2.
Ocena odpowiedniości jest przeprowadzana w szczególności w przypadku, gdy
1)
do zarządu lub rady nadzorczej mają być powołani nowi członkowie;
2)
wymagania dla danej funkcji członka zarządu lub rady nadzorczej uległy zmianie;
3)
członek zarządu lub rady nadzorczej ma pełnić nową funkcję w ramach danego organu;
4)
występują uzasadnione obawy, że dany członek zarządu lub rady nadzorczej albo zarząd
lub rada nadzorcza jako organy kolegialne nie spełnia wymogu odpowiedniości.
Ocena odpowiedniości osoby, która ma pełnić funkcję członka zarządu lub członka rady
nadzorczej domu maklerskiego lub pełni taką funkcję, poza kryteriami, o których mowa
w art. 103 ust. 1a ustawy, obejmuje również kryteria
1)
zdolności poświęcenia wystarczającej ilości czasu;
2)
niezależności osądu;
3)
w odpowiednich przypadkach - ograniczeń w sprawowaniu kilku funkcji jednocześnie.
Ocena odpowiedniości jest przeprowadzana w szczególności na podstawie informacji określonych
w art. 4 lit. a rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2017/1943 z dnia 14 lipca
2016 r. uzupełniającego dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/65/UE w odniesieniu
do regulacyjnych standardów technicznych dotyczących informacji i wymogów w zakresie
udzielania zezwoleń firmom inwestycyjnym (Dz. Urz. UE L 276 z 26.10.2017, str. 4),
zwanego dalej „rozporządzeniem 2017/1943”, oraz uwzględnia dostępne informacje dotyczące
1)
niewypłacalności osoby objętej oceną;
2)
niewypłacalności podmiotu, w którym osoba objęta oceną pełni lub pełniła funkcję w
zarządzie lub radzie nadzorczej;
3)
okoliczności wskazujących, że osoba objęta oceną w sposób nieuzasadniony odmawiała
współpracy lub utrudniała współpracę z organami nadzoru;
4)
innych okoliczności wskazujących na niezachowanie przez osobę objętą oceną wysokich
standardów postępowania.
Przy ocenie odpowiedniości firma inwestycyjna bierze pod uwagę wszelkie interesy finansowe
i niefinansowe lub powiązania osoby objętej oceną, w szczególności bada, czy osoba
objęta oceną
1)
prowadzi działalność gospodarczą lub utrzymuje albo utrzymywała w ciągu ostatnich
2 lat relacje biznesowe z którąkolwiek z osób lub instytucji, o których mowa w art.
4 lit. a pkt ix rozporządzenia 2017/1943, lub jest zaangażowana w postępowanie prawne
z którąkolwiek z tych osób lub instytucji;
2)
lub jej krewni w linii prostej, rodzeństwo lub powinowaci mają interes pozostający
w konflikcie z interesem domu maklerskiego, jego podmiotu dominującego lub podmiotów
zależnych;
3)
została lub ma zostać powołana jako reprezentant jednego z akcjonariuszy lub udziałowców
domu maklerskiego;
4)
posiada zobowiązania finansowe wobec domu maklerskiego, jego podmiotu dominującego
lub podmiotów zależnych;
5)
sprawuje lub sprawowała w ciągu ostatnich 2 lat funkcje polityczne, które mogą mieć
wpływ na prowadzenie działalności przez dom maklerski lub znaczenie dla jej prowadzenia.
Dom maklerski, w celu przeprowadzenia oceny odpowiedniości, gromadzi i weryfikuje
dokumenty dotyczące osoby objętej oceną
1)
oświadczenie zawierające dane osobowe osoby objętej oceną obejmujące imię i nazwisko,
datę i miejsce urodzenia, miejsce i adres zamieszkania, numer PESEL, a w przypadku
jego braku - serię i numer paszportu lub innego dokumentu potwierdzającego tożsamość;
2)
życiorys, dokumenty poświadczające wykształcenie, kwalifikacje i doświadczenie zawodowe;
3)
wypis z Krajowego Rejestru Karnego wydany nie później niż 3 miesiące przed dniem dokonywania
oceny, a w przypadku osoby, która w okresie 10 lat poprzedzających ten dzień miała
miejsce zamieszkania poza Rzecząpospolitą Polską - wypisy wydane przez Krajowy Rejestr
Karny oraz przez właściwe organy państw, w których osoba ta miała miejsce zamieszkania
w tym okresie;
4)
oświadczenie o zakończonych ukaraniem postępowaniach administracyjnych i dyscyplinarnych;
5)
oświadczenie o zakończonych postępowaniach sądowych w sprawach gospodarczych, postępowaniach
związanych z likwidacją, upadłością, likwidacją majątku upadłego lub postępowaniem
naprawczym, a także informacje o zakończonych postępowaniach związanych z likwidacją,
upadłością, likwidacją majątku upadłego lub postępowaniem naprawczym prowadzonych
przeciwko podmiotowi, w którym osoba objęta oceną pełni lub pełniła funkcję w organie
zarządzającym lub nadzorczo-kontrolnym;
6)
oświadczenia o toczących się postępowaniach
a)
karnych o przestępstwo umyślne prowadzonych przeciwko osobie objętej oceną, z wyłączeniem
przestępstw ściganych z oskarżenia prywatnego, lub postępowaniach w sprawie o przestępstwo
skarbowe, w tym związanych z odpowiedzialnością, o której mowa w przepisach o odpowiedzialności
podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary,
b)
dyscyplinarnych i administracyjnych prowadzonych przeciwko osobie objętej oceną o
nałożenie kary lub innej sankcji administracyjnej,
c)
sądowych w sprawach gospodarczych prowadzonych przeciwko osobie objętej oceną, postępowaniach
związanych z likwidacją, upadłością, likwidacją majątku upadłego lub postępowaniem
restrukturyzacyjnym, a także postępowaniach związanych z likwidacją, upadłością, likwidacją
majątku upadłego lub postępowaniem restrukturyzacyjnym prowadzonych przeciwko podmiotowi,
w którym osoba objęta oceną pełni lub pełniła funkcję w organie zarządzającym lub
nadzorczo-kontrolnym;
7)
oświadczenie o przypadkach odmowy uzyskania lub cofnięcia jakiegokolwiek zezwolenia
lub zgody w związku z wykonywaną lub planowaną działalnością albo pełnieniem funkcji
na rynku finansowym, z podaniem przyczyn;
8)
oświadczenie o przypadkach ustania z inicjatywy pracodawcy lub zleceniodawcy zatrudnienia
w jakiejkolwiek formie w instytucji wykonującej działalność na rynku finansowym, z
podaniem przyczyn;
9)
zaświadczenie właściwych organów podatkowych o niezaleganiu w podatkach lub stwierdzające
stan zaległości oraz zaświadczenie wydane przez właściwą instytucję ubezpieczeń społecznych
o niezaleganiu w opłacaniu składek na ubezpieczenia społeczne, a w przypadku braku
możliwości otrzymania zaświadczenia - oświadczenie stwierdzające tę okoliczność;
10)
oświadczenie zawierające firmy spółek kapitałowych i osobowych, w których osoba objęta
oceną była lub jest członkiem organów administracyjnych, zarządzających lub nadzorczych,
prokurentem albo wspólnikiem lub akcjonariuszem;
11)
oświadczenie zawierające nazwy organizacji, których głównym celem działalności nie
są cele zarobkowe, w których osoba objęta oceną była lub jest członkiem organów administracyjnych,
zarządzających lub nadzorczych albo prokurentem;
12)
oświadczenie o pozostałych pełnionych, na dzień złożenia oświadczenia, funkcjach w
innych podmiotach lub prowadzonej działalności zawodowej, istotnych ze względu na
zaangażowanie pod względem ilości poświęcanego czasu;
13)
opis obowiązków pełnionych w ramach funkcji, o których mowa w pkt 10-12;
14)
wypis z rejestru ewidencji działalności gospodarczej albo innego odpowiedniego rejestru
potwierdzającego prowadzenie działalności gospodarczej;
15)
zobowiązanie do poświęcenia określonej ilości czasu na wypełnianie zadań związanych
z pełnioną funkcją w domu maklerskim oraz oświadczenie, że w razie wzmożonej aktywności
domu maklerskiego osoba objęta oceną będzie mogła przeznaczyć dodatkowy czas na wypełnianie
obowiązków w ramach sprawowanej funkcji.
Osoba, która ma pełnić funkcję członka zarządu domu maklerskiego lub pełni taką funkcję,
spełnia wymóg posiadania wiedzy, jeżeli
1)
posiada wykształcenie w co najmniej jednej dziedzinie wiedzy wskazanej w § 73 lub
jest wpisana na listę doradców inwestycyjnych lub maklerów papierów wartościowych;
2)
wykazuje szczegółową znajomość zagadnień, które są związane z zakresem obowiązków,
które mają być przez nią pełnione;
3)
wykazuje zrozumienie zasad i działalności prowadzonej przez dom maklerski oraz ryzyk
z nią związanych.
Osoba, która ma pełnić funkcję członka rady nadzorczej lub pełni taką funkcję, spełnia
wymóg posiadania wiedzy, w przypadku gdy
1)
posiada wykształcenie w co najmniej jednej dziedzinie wiedzy wskazanej w § 73 lub
jest wpisana na listę doradców inwestycyjnych lub maklerów papierów wartościowych;
2)
rozumie zasady i działalność prowadzoną przez dom maklerski oraz ryzyka z nią związane
w stopniu, który pozwala na efektywne wykonywanie czynności nadzorczych.
1.
W ramach oceny odpowiedniości dom maklerski weryfikuje nieposzlakowaną opinię osoby,
która ma pełnić funkcję członka zarządu lub członka rady nadzorczej lub pełni taką
funkcję.
2.
Osoba, o której mowa w ust. 1, spełnia wymóg posiadania nieposzlakowanej opinii, w
przypadku gdy
1)
nie była uznana prawomocnym orzeczeniem za winną popełnienia przestępstw, o których
mowa w art. 82 ust. 1 pkt 2 ustawy, oraz nie była ukarana w trybie administracyjnym
przez właściwy organ nadzoru za naruszenie przepisów wskazanych w tym artykule;
2)
nie dopuściła się zachowań rażąco sprzecznych z normami moralnymi, etycznymi oraz
prawnymi, które mogłyby wpływać na zaufanie do niej jako członka zarządu lub rady
nadzorczej.
1.
W ramach oceny odpowiedniości dom maklerski ocenia, czy osoba, która ma pełnić funkcję
członka zarządu lub członka rady nadzorczej domu maklerskiego lub pełni taką funkcję,
może poświęcić sprawowaniu funkcji w tych organach wystarczającą ilość czasu, aby
móc zrozumieć działalność prowadzoną przez dom maklerski, ryzyka z nią związane, strategię
zarządzania ryzykiem oraz inne aspekty prowadzonej działalności, jak również realizować
zadania przypisane do danej funkcji.
2.
W ramach oceny odpowiedniości w zakresie możliwości poświęcenia wystarczającej ilości
czasu dom maklerski uwzględnia w szczególności
1)
liczbę oraz rodzaj funkcji sprawowanych w innych podmiotach niezależnie od tego, czy
prowadzą działalność na rynku finansowym czy inną działalność;
2)
wielkość oraz poziom skomplikowania działalności podmiotu, w którym osoba objęta oceną
sprawuje funkcję;
3)
położenie geograficzne, w którym osoba objęta oceną sprawuje wykonywane funkcje;
4)
liczbę funkcji w organizacjach, których głównym celem nie jest cel komercyjny;
5)
charakter funkcji pełnionych w innych podmiotach, w tym zakres wykonywanych zadań;
6)
inną działalność zawodową lub polityczną.
1.
Ocena odpowiedniości osoby, która ma pełnić funkcję członka zarządu lub członka rady
nadzorczej lub pełni taką funkcję, obejmuje niezależność jej osądu.
2.
W przypadku osoby, która ma pełnić funkcję członka zarządu lub pełni taką funkcję,
niezależność osądu oznacza w szczególności niezależność w podejmowaniu przez tę osobę
decyzji oraz ich realizacji.
3.
W przypadku osoby, która ma pełnić funkcję członka rady nadzorczej lub pełni taką
funkcję, niezależność osądu oznacza w szczególności niezależność w ocenie decyzji
podejmowanych przez zarząd.
4.
Stwierdzenie w oparciu o odpowiednie przepisy lub w oparciu o dobre praktyki, że osoba,
która ma pełnić funkcję członka rady nadzorczej lub pełni taką funkcję, jest niezależna,
nie jest równoznaczne ze stwierdzeniem niezależności osądu tej osoby.
5.
Ocena niezależności osądu osoby, która ma pełnić funkcję członka zarządu lub rady
nadzorczej lub pełni taką funkcję, uwzględnia w szczególności występowanie konfliktu
interesów.
1.
Dom maklerski stosujący rozporządzenie 575/2013 jest obowiązany zapewnić spełnienie
wymogów określonych w art. 103 ust. 1c i 1d ustawy w sposób ciągły.
2.
Dom maklerski stosujący rozporządzenie 575/2013 w zależności od potrzeb, nie rzadziej
niż raz w roku, przeprowadza przegląd liczby funkcji, jakie mogą być pełnione jednocześnie
przez członka zarządu lub rady nadzorczej zgodnie z art. 103 ust. 1c ustawy.
3.
Dom maklerski stosujący rozporządzenie 575/2013 uzyskuje od członka zarządu lub rady
nadzorczej niezbędne dokumenty i informacje w celu ustalenia liczby funkcji, jakie
są pełnione przez tę osobę jednocześnie.
W ramach oceny odpowiedniości
1)
zarządu jako organu kolegialnego ocenie podlega zdolność zarządu do podejmowania decyzji
uwzględniających model biznesowy domu maklerskiego, poziom apetytu na ryzyko, strategię
działania oraz otoczenie rynkowe, w którym prowadzi działalność;
2)
rady nadzorczej jako organu kolegialnego ocenie podlega zdolność rady nadzorczej do
analizowania oraz oceny decyzji podejmowanych przez zarząd.
Zarząd jako organ kolegialny i rada nadzorcza jako organ kolegialny posiadają wiedzę
co najmniej w zakresie
1)
istotnych obszarów działalności prowadzonej przez dom maklerski oraz głównych ryzyk,
które są z nimi związane;
2)
rachunkowości i sprawozdawczości finansowej;
3)
zarządzania ryzykiem;
4)
zgodności działalności domu maklerskiego z prawem i audytu wewnętrznego;
5)
technologii i bezpieczeństwa informacyjnego;
6)
lokalnych, regionalnych lub globalnych rynków - w odpowiednich przypadkach;
7)
otoczenia regulacyjnego;
8)
planowania strategicznego;
9)
zarządzania spółką lub organizacją;
10)
zarządzania krajowymi lub międzynarodowymi grupami kapitałowymi oraz czynników ryzyka
związanych ze strukturą takich grup - w odpowiednich przypadkach.
1.
Członkowie zarządu i członkowie rady nadzorczej identyfikują i zgłaszają domowi maklerskiemu
okoliczności, które mogą powodować konflikt interesów i zagrażać ich niezależnemu
osądowi.
2.
Członkowie zarządu i członkowie rady nadzorczej wstrzymują się od głosu lub zostają
wyłączeni odpowiednio z posiedzenia zarządu lub rady nadzorczej w sprawach, w których
dotyczą ich konflikty interesów.
3.
Kluczowi pracownicy identyfikują i zgłaszają domowi maklerskiemu stosującemu rozporządzenie
575/2013 okoliczności, które mogą powodować konflikt interesów.
1.
Dom maklerski niezwłocznie informuje Komisję o zidentyfikowaniu konfliktu interesów,
który może wpłynąć na niezależność osądu członka zarządu lub rady nadzorczej.
2.
Bank prowadzący działalność maklerską i bank państwowy prowadzący działalność maklerską
niezwłocznie informują Komisję o zidentyfikowaniu konfliktu interesów, który może
wpłynąć na niezależność osądu osoby wchodzącej w skład władz jednostki, w ramach której
bank albo bank państwowy prowadzą działalność maklerską.
3.
Zagraniczna osoba prawna niezwłocznie informuje Komisję o zidentyfikowaniu konfliktu
interesów, który może wpłynąć na niezależność osądu osoby wchodzącej w skład władz
oddziału zagranicznej osoby prawnej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
1.
Dom maklerski niezwłocznie informuje Komisję o każdym przypadku stwierdzenia, w wyniku
oceny odpowiedniości, że członek zarządu lub rady nadzorczej lub odpowiednio zarząd
lub rada nadzorcza jako organ kolegialny przestali spełniać wymóg odpowiedniości.
Do informacji o wyniku oceny dom maklerski dołącza opis planowanych działań mających
na celu doprowadzenie do spełnienia wymogu odpowiedniości.
2.
Dom maklerski niezwłocznie informuje o wynikach oceny, o której mowa w ust. 1, osobę,
której ona dotyczy.
1.
Bank prowadzący działalność maklerską i bank państwowy prowadzący działalność maklerską
niezwłocznie informuje Komisję o każdym przypadku stwierdzenia, w wyniku oceny odpowiedniości,
że osoba wchodząca w skład władz jednostki banku, w ramach której jest prowadzona
ta działalność, lub władze tej jednostki kolegialnie przestały spełniać wymóg odpowiedniości.
Do informacji o wyniku oceny bank dołącza opis planowanych działań mających na celu
doprowadzenie do spełnienia wymogu odpowiedniości.
2.
Bank niezwłocznie informuje o wynikach oceny, o której mowa w ust. 1, osobę, której
ona dotyczy.
1.
Zagraniczna osoba prawna niezwłocznie informuje Komisję o każdym przypadku stwierdzenia,
w wyniku oceny odpowiedniości, że osoba wchodząca w skład władz oddziału zagranicznej
osoby prawnej lub władze tego oddziału kolegialnie przestały spełniać wymóg odpowiedniości.
Do informacji o wyniku oceny zagraniczna osoba prawna dołącza opis planowanych działań
mających na celu doprowadzenie do spełnienia wymogu odpowiedniości.
2.
Zagraniczna osoba prawna niezwłocznie informuje o wynikach oceny, o której mowa w
ust. 1, osobę, której ona dotyczy.
Ocena odpowiedniości, o której mowa w § 60, dotycząca osoby, która ma pełnić funkcję
prezesa zarządu lub członka zarządu odpowiedzialnego za zarządzanie ryzykiem, jest
przeprowadzana przez radę nadzorczą przed złożeniem do Komisji wniosku o wyrażenie
zgody, o której mowa w art. 102a ust. 1 ustawy. Dokonując oceny odpowiedniości takiej
osoby, rada nadzorcza przeprowadza ocenę odpowiedniości w stosunku do zarządu jako
organu kolegialnego, z uwzględnieniem w składzie zarządu takiej osoby.
1.
Dom maklerski ustanawia i wdraża politykę w zakresie utrzymywania i doskonalenia przez
członków zarządu i rady nadzorczej wiedzy i kompetencji niezbędnych do należytego
wykonywania powierzonych obowiązków.
2.
Polityka, o której mowa w ust. 1, zawiera co najmniej
1)
wskazanie celów szkoleniowych w przypadku domu maklerskiego, oddzielnie dla zarządu
i rady nadzorczej, a w odpowiednich przypadkach oddzielnie dla konkretnych funkcji;
2)
określenie środków finansowych oraz zasobów kadrowych przeznaczonych na utrzymywanie
i doskonalenie wiedzy i kompetencji członków zarządu lub rady nadzorczej;
3)
procedurę zgłoszenia przez członka zarządu lub rady nadzorczej potrzeby udziału w
procesie szkoleniowym;
4)
wskazanie sposobów identyfikacji potrzeb szkoleniowych członków zarządu lub rady nadzorczej.
3.
Polityka, o której mowa w ust. 1, określa także utrzymywanie i doskonalenie wiedzy
i kompetencji przez kluczowych pracowników.
4.
Polityka, o której mowa w ust. 1, jest zatwierdzana przez zarząd i radę nadzorczą.
1.
Ocena odpowiedniości jest przeprowadzana zgodnie z polityką odpowiedniości przed powołaniem
nowego członka w skład zarządu lub rady nadzorczej, z wyjątkiem przypadku gdy jej
przeprowadzenie po ich powołaniu jest uzasadnione szczególnymi okolicznościami, w
tym potrzebą zapewnienia składu zgodnego z przepisami prawa w przypadkach, których
nie dało się przewidzieć.
2.
W przypadku gdy ocena odpowiedniości jest dokonywana po powołaniu nowego członka w
skład organu zarządu lub rady nadzorczej, jest ona przeprowadzona niezwłocznie, nie
później jednak niż w terminie miesiąca od dnia powołania.
W przypadku domu maklerskiego stosującego rozporządzenie 575/2013 przed złożeniem
wniosku, o którym mowa w art. 103 ust. 1g ustawy, rada nadzorcza ocenia, czy sprawowanie
przez członka zarządu lub rady nadzorczej, o których mowa w art. 103 ust. 1d ustawy,
jednej dodatkowej funkcji członka rady nadzorczej ponad ograniczenia określone w art.
103 ust. 1d i 1e ustawy nie zagrozi należytemu wykonywaniu obowiązków przez członka
zarządu lub rady nadzorczej, z uwzględnieniem zakresu, skali i złożoności działalności
prowadzonej przez dom maklerski.
Przepisy § 57-66, § 68-70, § 72, § 73, § 74 ust. 1 i 2 oraz § 81 ust. 1 dotyczące
1)
domu maklerskiego - stosuje się odpowiednio do jednostki organizacyjnej banku prowadzącego
działalność maklerską, banku państwowego prowadzącego działalność maklerską oraz oddziału
zagranicznej osoby prawnej, w ramach której działalność maklerska jest wykonywana
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
2)
członków zarządu domu maklerskiego - stosuje się odpowiednio do osób, które mają wchodzić
w skład władz jednostki organizacyjnej banku prowadzącego działalność maklerską, banku
państwowego prowadzącego działalność maklerską oraz w skład władz oddziału zagranicznej
osoby prawnej, w ramach której działalność maklerska jest wykonywana na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, lub wchodzą w skład takich władz.
W przypadku domu maklerskiego działającego w formie spółki osobowej przepisy § 57-66,
§ 68-70, § 72, § 73, § 74 ust. 1 i 2 oraz § 81 ust. 1 dotyczące członków zarządu lub
zarządu domu maklerskiego stosuje się odpowiednio do osób, które mają zostać komplementariuszami
lub wspólnikami domu maklerskiego posiadającymi prawo prowadzenia spraw spółki lub
jej reprezentowania lub są takimi komplementariuszami lub wspólnikami domu maklerskiego.
Firmy inwestycyjne prowadzące działalność na podstawie zezwolenia udzielonego przed
dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia dostosują system kontroli wewnętrznej
do wymogów określonych w § 22-28 w terminie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszego
rozporządzenia.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia, z wyjątkiem
§ 21 ust. 3, który wchodzi w życie z dniem 17 stycznia 2025 r.