Obwieszczenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 stycznia 2024 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie sposobu realizacji zadań związanych ze współpracą prokuratury z organizacjami międzynarodowymi lub ponadnarodowymi działającymi na podstawie umów międzynarodowych

Rozporządzenie określa sposób realizacji zadań związanych ze współpracą prokuratury

z organizacjami międzynarodowymi lub ponadnarodowymi działającymi na podstawie umów

międzynarodowych, w zakresie działań podejmowanych w celu zwalczania przestępczości.

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 27 grudnia 2022 r.

Nazwy własne użyte w rozporządzeniu oznaczają

1

Eurojust - agencję Unii Europejskiej działającą na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1727 z dnia 14 listopada

2018 r. w sprawie Agencji Unii Europejskiej ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości

w Sprawach Karnych (Eurojust) oraz zastąpienia i uchylenia decyzji Rady 2002/187/WSiSW

(Dz. Urz. UE L 295 z 21.11.2018, str. 138);

2

Europol - agencję Unii Europejskiej działającą na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/794 z dnia 11 maja 2016 r.

w sprawie Agencji Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania (Europol), zastępującego

i uchylającego decyzje Rady 2009/371/WSiSW, 2009/934/WSiSW, 2009/935/WSiSW, 2009/936/WSiSW

i 2009/968/WSiSW

(Dz. Urz. UE L 135 z 24.05.2016, str. 53);

3)

Europejska Sieć Sądowa - sieć sądowych punktów kontaktowych utworzoną na mocy decyzji Rady 2008/976/WSiSW z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie Europejskiej Sieci

Sądowej

(Dz. Urz. UE L 348 z 24.12.2008, str. 130);

4)

OLAF - urząd powołany na mocy decyzji Komisji powołującej OLAF 1999/352/WE (EWWiS, Euroatom) z dnia 28 kwietnia

1999 r. ustanawiającej Europejski Urząd do spraw Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF)

(Dz. Urz. UE L 136 z 31.05.1999, str. 20);

5

Prokuratura Europejska - organ Unii Europejskiej powołany na mocy rozporządzenia Rady (UE) 2017/1939 z dnia 12 października 2017 r. wdrażającego wzmocnioną

współpracę w zakresie ustanowienia Prokuratury Europejskiej

(Dz. Urz. UE L 283 z 31.10.2017, str. 1).

W jednostkach organizacyjnych prokuratury na potrzeby współpracy i wymiany informacji

pomiędzy właściwymi organami krajowymi Rzeczypospolitej Polskiej i państw członkowskich

tworzy się punkty kontaktowe, jeżeli wiążący Rzeczpospolitą Polską akt prawa międzynarodowego

wymaga utworzenia takiego punktu lub ich sieci.

Punkt kontaktowy służy usprawnieniu współpracy między jednostkami organizacyjnymi

prokuratury a właściwymi organami państw członkowskich Unii Europejskiej, w szczególności

poprzez wymianę informacji w zakresie objętym zadaniami punktu lub ich sieci.

W Prokuraturze Krajowej wyznacza się korespondentów, jeżeli wiążący Rzeczpospolitą

Polską akt prawa międzynarodowego wymaga ich wyznaczenia.

Zadania korespondentów wyznacza się zgodnie z celem, wskazanym w akcie prawa międzynarodowego,

z którego wynika potrzeba ich wyznaczenia.

Zadania punktu kontaktowego i korespondenta wykonuje wyznaczona w tym celu osoba zatrudniona

w powszechnej jednostce organizacyjnej prokuratury. Zadania te należy określić w zarządzeniu

o utworzeniu punktu kontaktowego lub o wyznaczeniu korespondenta.

1.

Przedstawiciel krajowy w Eurojuście, zwany dalej „przedstawicielem krajowym”, jest

wyznaczany przez Prokuratora Generalnego na wniosek Prokuratora Krajowego spośród

prokuratorów powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury.

2.

Jeżeli przedstawiciel krajowy jest przewodniczącym lub wiceprzewodniczącym Eurojustu,

nie może on zostać odwołany z delegacji przed zakończeniem pełnienia tej funkcji;

w innym przypadku Prokurator Generalny informuje o odwołaniu Radę Unii Europejskiej,

wskazując przyczyny odwołania.

1.

Przedstawiciel krajowy korzysta ze wsparcia zastępcy przedstawiciela krajowego i asystenta.

2.

Zastępca przedstawiciela krajowego jest wyznaczany przez Prokuratora Generalnego na

wniosek Prokuratora Krajowego spośród prokuratorów powszechnych jednostek organizacyjnych

prokuratury. Asystent jest wyznaczany przez Prokuratora Generalnego na wniosek Prokuratora

Krajowego spośród osób zatrudnionych w powszechnych jednostkach organizacyjnych prokuratury.

3.

Zastępca przedstawiciela krajowego może działać w imieniu przedstawiciela krajowego

lub go zastępować; asystent może działać w imieniu przedstawiciela krajowego lub go

zastępować, jeżeli jest prokuratorem.

1.

Przedstawiciel krajowy ma swoje stałe miejsce pracy w siedzibie Eurojustu.

2.

Miejsce wykonywania obowiązków zastępcy przedstawiciela krajowego i asystenta określa

Prokurator Generalny.

W sprawach należących do kompetencji Eurojustu, w których Rzeczpospolita Polska posiada

jurysdykcję lub jest państwem bezpośrednio zaangażowanym, przedstawiciel krajowy w

szczególności

1)

z inicjatywy właściwego organu krajowego pomaga w ustaleniu organu właściwego w innym

państwie członkowskim do wykonania wniosków o pomoc prawną, europejskich nakazów aresztowania

oraz innych orzeczeń podlegających wzajemnemu uznawaniu, a także koordynuje, monitoruje

i ułatwia ich wykonanie, w tym pośrednicząc w kontaktach między właściwymi organami

państw członkowskich Unii Europejskiej;

2)

koordynuje wykonywanie innych działań prowadzonych lub nadzorowanych przez właściwe

organy krajowe z działaniami właściwych organów innych państw członkowskich Unii Europejskiej;

3)

przekazuje właściwym organom krajowym informacje, wnioski, opinie i inne wystąpienia

Eurojustu;

4)

przekazuje Eurojustowi wystąpienia organów krajowych prowadzących lub nadzorujących

postępowanie karne o udzielenie informacji;

5)

współpracuje z Europejską Siecią Sądową;

6)

może uczestniczyć w tworzeniu i pracach wspólnych zespołów śledczych jako przedstawiciel

Eurojustu;

7)

pełni funkcję przedstawiciela dyżurnej jednostki koordynacyjnej Eurojustu.

Przedstawiciel krajowy może w konkretnej sprawie uzyskiwać za pośrednictwem Prokuratury

Krajowej, w granicach przewidzianych przepisami prawa, dane uzyskane w toku postępowań

karnych oraz dane zgromadzone w rejestrach i bazach danych zawierających informacje

istotne dla postępowań karnych.

Przedstawiciel krajowy wymienia z przedstawicielami krajowymi innych państw członkowskich

Unii Europejskiej informacje konieczne do wykonywania zadań Eurojustu.

Prokuratorzy regionalni oraz naczelnicy wydziałów zamiejscowych Departamentu do Spraw

Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej niezwłocznie przekazują

do Prokuratury Krajowej aktualizowane na bieżąco informacje o

1)

każdym wszczętym przez podległe jednostki organizacyjne postępowaniu przygotowawczym

o przestępstwo bezpośrednio dotyczące co najmniej trzech państw członkowskich Unii

Europejskiej, w którym wnioski o udzielenie międzynarodowej pomocy prawnej lub o wykonanie

orzeczenia podlegającego wzajemnemu uznawaniu zostały przekazane do co najmniej dwóch

państw członkowskich Unii Europejskiej, jeżeli

a)

przedmiotem postępowania jest czyn zagrożony karą pozbawienia wolności, której górna

granica wynosi co najmniej 5 lat, będący przestępstwem

-

fałszowania oraz obrotu fałszywymi pieniędzmi lub innymi środkami płatniczymi,

-

handlu ludźmi,

-

łapownictwa i płatnej protekcji,

-

na szkodę interesów finansowych Unii Europejskiej, - nielegalnego obrotu bronią palną,

amunicją lub ich istotnymi częściami,

-

nielegalnego wytwarzania, przetwarzania, przemytu środków odurzających, prekursorów,

środków zastępczych lub substancji psychotropowych lub obrotu nimi,

-

o charakterze terrorystycznym,

-

finansowania przestępstwa o charakterze terrorystycznym,

-

przeciwko ochronie danych gromadzonych, przechowywanych, przetwarzanych lub przekazywanych

w systemie informatycznym,

-

przeciwko wolności seksualnej lub obyczajności na szkodę małoletniego,

-

udziału w zorganizowanej grupie albo związku mającym na celu popełnienie przestępstwa

lub przestępstwa skarbowego,

-

wprowadzania do obrotu finansowego wartości majątkowych pochodzących z nielegalnych

lub nieujawnionych źródeł,

b)

z materiału dowodowego wynika, że przestępstwo może spowodować poważne skutki transgraniczne,

skutki dla Unii Europejskiej lub dotyczyć innych państw członkowskich Unii Europejskiej

niż te, które są bezpośrednio zaangażowane;

2)

sprawach, w których może wystąpić kolizja jurysdykcji;

3)

sprawach, w których powtarzają się trudności z wykonywaniem wniosków o udzielenie

międzynarodowej pomocy prawnej, wykonaniem europejskiego nakazu aresztowania lub innego

orzeczenia podlegającego wzajemnemu uznawaniu;

4)

utworzeniu wspólnego zespołu śledczego.

Przekazując informacje, o których mowa w § 14, prokurator regionalny oraz naczelnik

wydziału zamiejscowego Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji

Prokuratury Krajowej wskazuje

1)

w przypadku określonym w § 14 pkt 1

a)

przedmiot postępowania,

b)

imię, nazwisko, datę urodzenia, zajęcie, miejsce zamieszkania podejrzanego i jego

numer PESEL, o ile go posiada,

c)

imię, nazwisko, datę urodzenia, zajęcie, miejsce zamieszkania pokrzywdzonego i jego

numer PESEL, o ile go posiada,

d)

zaangażowane państwa członkowskie,

e)

krótki opis przestępstwa i jego kwalifikację prawną,

f)

informacje o skierowanych wnioskach o międzynarodową pomoc prawną, ich zakresie i

o stanie ich realizacji,

g)

w przypadku postępowań o przestępstwa o charakterze terrorystycznym lub finansowania

przestępstwa o charakterze terrorystycznym - dodatkowo informacje o treści prawomocnego

orzeczenia kończącego postępowanie karne oraz o ewentualnych powiązaniach z innymi

postępowaniami karnymi;

2)

w przypadku określonym w § 14 pkt 2

a)

państwa członkowskie, pomiędzy którymi może wystąpić kolizja jurysdykcji,

b)

przedmiot postępowania,

c)

imię, nazwisko, datę urodzenia, zajęcie, miejsce zamieszkania podejrzanego i jego

numer PESEL, o ile go posiada,

d)

imię, nazwisko, datę urodzenia, zajęcie, miejsce zamieszkania pokrzywdzonego i jego

numer PESEL, o ile go posiada,

e)

krótki opis przestępstwa i jego kwalifikację prawną.

1.

Prokuratura Krajowa przekazuje przedstawicielowi krajowemu Eurojustu informacje określone

w § 14.

2.

Informacje mogą zostać przekazane drogą elektroniczną poprzez wprowadzenie do zautomatyzowanego

Systemu Zarządzania Sprawami.

3.

Zautomatyzowany System Zarządzania Sprawami, o którym mowa w ust. 2, jest to system

składający się z akt tymczasowych i indeksu, utworzony na mocy art. 16 decyzji.

4.

Prokurator regionalny oraz naczelnik wydziału zamiejscowego Departamentu do Spraw

Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej może zastrzec, że informacje

określone w § 14 nie podlegają dalszemu przekazaniu z uwagi na fakt, że mogłoby to

naruszać bezpieczeństwo Rzeczypospolitej Polskiej lub zagrażać bezpieczeństwu osoby.

W takim przypadku pozostawia się te informacje bez dalszego biegu.

Właściwy prokurator informuje przedstawiciela krajowego o sposobie załatwienia wniosku

lub wystąpienia, o których mowa w § 11 pkt 3. Odmawiając uwzględnienia, należy wskazać

przyczyny odmowy, chyba że mogłoby to naruszać bezpieczeństwo Rzeczypospolitej Polskiej

lub zagrażać bezpieczeństwu osoby.

Krajowy korespondent Eurojustu odpowiada za działanie krajowego systemu koordynacyjnego

Eurojustu.

Krajowy system koordynacyjny Eurojustu usprawnia wykonywanie zadań Eurojustu w Rzeczypospolitej

Polskiej, w szczególności poprzez

1)

ułatwianie właściwym organom krajowym określenia, czy w konkretnej sprawie należy

skorzystać z pomocy Eurojustu, czy Europejskiej Sieci Sądowej;

2)

ułatwianie przedstawicielowi krajowemu określenia organów właściwych w Rzeczypospolitej

Polskiej do wykonania wniosków o międzynarodową pomoc prawną, europejskich nakazów

aresztowania oraz innych orzeczeń podlegających wzajemnemu uznawaniu w innym państwie

członkowskim Unii Europejskiej;

3)

utrzymywanie kontaktów roboczych z krajową jednostką Europolu;

4)

koordynację działań sieci wspólnych zespołów śledczych, sieci do spraw zbrodni ludobójstwa,

przestępstw przeciwko ludzkości oraz przestępstw wojennych, sieci do spraw zwalczania

korupcji oraz utworzonych w powszechnych jednostkach organizacyjnych prokuratury punktów

kontaktowych dla współpracy pomiędzy biurami odzyskiwania mienia w państwach członkowskich

w dziedzinie wykrywania i identyfikacji korzyści pochodzących z przestępstwa lub innego

mienia związanego z przestępstwem, korespondenta Eurojustu do spraw terroryzmu, punktów

kontaktowych Europejskiej Sieci Sądowej i korespondenta tej Sieci.

Prokuratura Krajowa pełni funkcję organu wyznaczonego do przekazywania przedstawicielowi

krajowemu wniosków o uzupełnienie, uaktualnienie, sprostowanie lub o usunięcie przekazanych

Eurojustowi danych osobowych dotyczących wnioskodawcy.

1.

Przedstawiciel krajowy zakłada i prowadzi dla każdej sprawy akta tymczasowe w postaci

papierowej lub elektronicznej.

2.

Przedstawiciel krajowy oznacza wybrane informacje w aktach tymczasowych prowadzonych

w postaci elektronicznej lub wprowadza je do systemu w sposób umożliwiający ich późniejsze

automatyczne wyszukiwanie za pomocą indeksu.

1.

Przedstawiciel krajowy może udostępnić indeks albo akta tymczasowe w całości lub w

części przedstawicielom krajowym innych państw członkowskich Unii Europejskiej, upoważnionym

pracownikom Eurojustu lub osobom wchodzącym w skład krajowego systemu koordynacyjnego

Eurojustu.

2.

Przedstawiciel krajowy informuje upoważnionego pracownika Eurojustu do spraw ochrony

danych osobowych o założeniu akt tymczasowych i udostępnia mu je na żądanie.

W sprawach o przestępstwa na szkodę interesów finansowych Unii Europejskiej Prokurator

Krajowy, prokuratorzy regionalni i okręgowi mogą zwracać się do OLAF-u o udzielenie

informacji, udostępnienie materiałów albo o podjęcie działań koordynacyjnych niezbędnych

dla potrzeb prowadzonego postępowania. Wystąpienia dotyczyć mogą również uzyskania

informacji z zakresu funkcjonowania instytucji Unii Europejskiej.

W sprawach, w których Prokuratura Europejska prowadzi postępowanie, Dyrektor Departamentu

do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej, naczelnik

Wydziału Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowej, naczelnik właściwego wydziału zamiejscowego,

prokurator regionalny lub prokurator okręgowy mogą kierować do Prokuratury Europejskiej

- za pośrednictwem Biura Współpracy Międzynarodowej Prokuratury Krajowej - wnioski,

wystąpienia i nakazy, o których mowa w rozdziałach 62, 62c i 63 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego

(Dz. U. z 2024 r. poz. 37), zwanej dalej „k.p.k.”, oraz w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady 2018/1805 z dnia 14 listopada 2018 r.

w sprawie wzajemnego uznawania nakazów zabezpieczenia i nakazów konfiskaty

(Dz. Urz. UE L 303 z 28.11.2018, str. 1).

Powszechne jednostki organizacyjne prokuratury umożliwiają realizację zadań OLAF-u

poprzez udzielanie informacji na kierowane przez OLAF zapytania oraz poprzez udostępnianie,

w granicach przewidzianych przepisami prawa, materiałów z prowadzonych postępowań.

Powszechne jednostki organizacyjne prokuratury umożliwiają realizację zadań Prokuratury

Europejskiej przez wykonywanie przekazanych za pośrednictwem Biura Współpracy Międzynarodowej

Prokuratury Krajowej wniosków, wystąpień i nakazów Prokuratury Europejskiej, o których

mowa w rozdziałach 62, 62d, 63, 65b i 65d k.p.k. oraz w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady 2018/1805 z dnia 14 listopada 2018 r.

w sprawie wzajemnego uznawania nakazów zabezpieczenia i nakazów konfiskaty.

1.

Jeżeli przepisy nie stanowią inaczej, prokuratorzy regionalni i okręgowi oraz Dyrektor

Głównej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu i naczelnicy oddziałowych

komisji ścigania zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu porozumiewają się bezpośrednio

z instytucjami Unii Europejskiej, w tym w szczególności z Eurojustem, Europejską Siecią

Sądową oraz z OLAF-em.

2.

W sprawach zawiłych, jeżeli wymagają tego okoliczności sprawy, prokuratorzy regionalni

i okręgowi oraz Dyrektor Głównej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu

i naczelnicy oddziałowych komisji ścigania zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu mogą

porozumiewać się z instytucjami Unii Europejskiej za pośrednictwem Prokuratury Krajowej.

3

Przepisy ust. 1 i 2 nie mają zastosowania do porozumiewania się z Prokuraturą Europejską.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia