Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 kwietnia 2023 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie metod i środków kontroli w zakresie ochrony żeglugi i portów morskich

Rozporządzenie określa metody i środki kontroli w zakresie ochrony żeglugi i portów

morskich, w tym

1)

organizację i formy kontroli;

2)

działania zapobiegawcze oraz działania w przypadkach bezprawnej ingerencji;

3)

rodzaje urządzeń technicznych stosowanych do kontroli, zwanych dalej „technicznymi

środkami ochrony”.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Statek, obiekt portowy i port są chronione za pomocą metod i środków kontroli obejmujących

techniczne środki ochrony, oznaczanie lub wyznaczanie obszaru, ochronę fizyczną, przepustki.

1.

Statek, obiekt portowy i port są chronione za pomocą odpowiednich technicznych środków

ochrony

1)

systemów i urządzeń alarmowych i monitorujących obejmujących

a)

systemy sygnalizacji włamania i napadu,

b)

systemy telewizji przemysłowej,

c)

systemy radiolokacyjne,

d)

systemy kontroli dostępu,

e)

urządzenia pozwalające wykryć przedmioty lub substancje zabronione,

f

bariery podczerwieni i laserowe;

2)

przewodowej lub bezprzewodowej łączności wartowniczej i łączności służb dyżurnych;

3)

ogrodzenia

a)

z siatki metalowej,

b)

panelowego lub z barier metalowych,

c)

murowanego lub z prefabrykowanych segmentów betonowych;

4)

oświetlenia obiektów

a)

zewnętrznego, w tym oświetlenia granic obszarów obiektów portowych i portu,

b)

wewnętrznego,

c)

awaryjnego magazynów, pomieszczeń ważnych z punktu widzenia ochrony żeglugi i portów

oraz miejsc dostępu do statku przy nabrzeżu lub od strony wody;

5)

oznaczenia w postaci tablic ostrzegawczych.

2.

Katalog i zakres zastosowania technicznych środków ochrony powinien uwzględniać wymagania

określone w zatwierdzonej ocenie stanu ochrony tego statku, obiektu portowego lub

portu.

Zastosowanie technicznych środków ochrony, ich zróżnicowanie lub zastosowanie dodatkowych

środków, w związku ze zmianą poziomu ochrony statku, obiektu portowego lub portu,

jest określone w planie ochrony statku, obiektu portowego lub portu.

Granice portu oraz obiektu portowego oznacza się od strony lądu tablicami informacyjnymi.

1.

Armator statku wyznacza na statku obszary o ograniczonym dostępie oraz obszary monitorowane,

uwzględniając przepisy sekcji 9.18-9.24 i 9.48-9.49 części B Międzynarodowego kodeksu

dla ochrony statków i obiektów portowych, przyjętego w dniu 12 grudnia 2002 r. Rezolucją

Nr 2 Konferencji Umawiających się Rządów - Stron Międzynarodowej konwencji o bezpieczeństwie

życia na morzu, 1974 (Dz. U. z 2005 r. poz. 1016), zwanego dalej „Kodeksem ISPS”.

2.

Zarządzający obiektem portowym lub portem wyznacza w granicach obiektu portowego lub

portu obszary o ograniczonym dostępie oraz obszary monitorowane, uwzględniając przepisy

sekcji 16.21-16.29 i 16.49-16.54 części B Kodeksu ISPS.

3.

Obszary o ograniczonym dostępie oraz obszary monitorowane w zależności od poziomu

ochrony, z uwzględnieniem granic tych obszarów, są określane w planie ochrony statku,

obiektu portowego lub portu.

4.

Obszary o ograniczonym dostępie oraz obszary monitorowane przez system telewizji przemysłowej

oznacza się tablicami ostrzegawczymi określonymi w załączniku do rozporządzenia.

Ochrona fizyczna obejmuje przedsięwzięcia ochronne realizowane odpowiednio przez jednostkę

ochrony obiektu portowego lub portu, zwaną dalej „jednostką ochrony”, o której mowa

w art. 3 ust. 1 pkt 16 ustawy z dnia 4 września 2008 r. o ochronie żeglugi i portów

morskich, zwanej dalej „ustawą”, lub załogę statku, zgodnie z planem ochrony statku, obiektu

portowego lub portu.

1.

Dostęp do statku, obiektu portowego oraz portu mają osoby i pojazdy posiadające ważną

przepustkę.

2.

Wymóg, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy

1)

pasażerów posiadających ważne dokumenty podróży oraz dokumenty tożsamości, wraz z

wizami, o ile są wymagane;

2)

członków załóg oraz marynarzy mustrujących lub zmustrowanych ze statku, posiadających

dokumenty tożsamości, pod warunkiem wpisania ich na listę załogi statku cumującego

przy obiekcie portowym lub w porcie;

3)

inspektorów bandery i portu;

3a

pracowników urzędów morskich, zgodnie z właściwością terytorialną danego urzędu, wykonujących

obowiązki służbowe wynikające z realizacji zadań organu ochrony portu;

3b

członków zespołu, o którym mowa w art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy;

3c

członków i ekspertów Państwowej Komisji Badania Wypadków Morskich;

4)

inspektorów rybołówstwa morskiego;

5

pracowników granicznych inspektoratów weterynarii, pracowników Państwowej Inspekcji

Ochrony Roślin i Nasiennictwa przeprowadzających graniczne kontrole fitosanitarne

oraz inspektorów sanitarnych, a także pracowników innych organów wskazanych przez

właściwego dyrektora urzędu morskiego upoważnionych do kontroli statków, obiektów

portowych i portu;

6)

osób biorących udział w akcji ratowniczej;

7

żołnierzy Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i armii sojuszniczych, żołnierzy

oraz funkcjonariuszy Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Agencji

Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego,

Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Ochrony Państwa oraz

Służby Celno-Skarbowej podczas wykonywania czynności służbowych;

8

pojazdów i jednostek pływających kierowanych przez osoby wymienione w pkt 3-7;

9)

oznakowanych pojazdów stanowiących stałe wyposażenie obiektu portowego lub portu.

1.

Przepustkę, w czasie przebywania osoby lub pojazdu na statku, terenie obiektu portowego

lub portu, umieszcza się w widocznym miejscu.

2.

Przepustkę jednorazową dla osoby lub pojazdu wydaje się po sprawdzeniu dokumentu tożsamości

osoby ubiegającej się o tę przepustkę i potwierdzeniu celu wizyty.

3.

Przepustka jednorazowa jest ważna wyłącznie z dokumentem tożsamości osoby okazującej

tę przepustkę.

4.

Wydawanie przepustek jest ewidencjonowane.

1

Zarządzający portem oraz zarządzający obiektem portowym znajdującym się poza obszarem

działania zarządzającego portem koordynują prawidłowe wydawanie przepustek odpowiednio

na terenie tego portu lub obiektu portowego i znajdujących się w jego granicach statków.

2.

Zarządzający portem oraz zarządzający obiektem portowym wydają instrukcje przepustkowe,

w których określają w szczególności

1)

organizację systemu wydawania przepustek;

2)

warunki i tryb występowania o uzyskanie przepustki;

3)

tryb przyznawania i zwracania przepustki;

4)

sposób użytkowania przepustki;

5)

sposób postępowania w przypadku naruszenia postanowień tej instrukcji;

6)

sposób postępowania w przypadku utraty przepustki;

7)

sposób niszczenia nieaktualnych (nieważnych) przepustek.

1.

Przepustki wydaje się dla osób i pojazdów jako

1)

stałe;

2)

okresowe;

3)

jednorazowe.

2.

Przepustka stała i okresowa dla osoby zawiera

1)

fotografię osoby;

2)

imię i nazwisko osoby;

3)

numer przepustki;

4)

okres ważności przepustki;

5)

oznaczenie obszarów, do których dostępu uprawnia przepustka;

6)

zabezpieczenie przed jej podrobieniem lub przerobieniem.

3.

Przepustka jednorazowa dla osoby zawiera

1)

imię i nazwisko osoby;

2)

numer przepustki;

3)

okres ważności przepustki;

4)

cel wizyty;

5)

napisy: „GOŚĆ” i „VISITOR”;

6)

oznaczenie obszarów, do których dostępu uprawnia przepustka;

7)

zabezpieczenie przed jej podrobieniem lub przerobieniem.

4.

Przepustka stała i okresowa dla pojazdu zawiera

1)

imię i nazwisko lub nazwę właściciela, posiadacza lub użytkownika pojazdu;

2)

markę i numer rejestracyjny pojazdu;

3)

numer przepustki;

4)

okres ważności przepustki;

5)

oznaczenie obszarów, do których dostępu uprawnia przepustka;

6)

oznaczenie bram wjazdu i wyjazdu;

7)

zabezpieczenie przed jej podrobieniem lub przerobieniem.

5.

Przepustka jednorazowa dla pojazdu zawiera

1)

imię i nazwisko kierującego;

2)

markę i numer rejestracyjny pojazdu;

3)

numer przepustki;

4)

okres ważności przepustki;

5)

cel wizyty;

6)

napisy: „GOŚĆ” i „VISITOR”;

7)

oznaczenie obszarów, do których dostępu uprawnia przepustka;

8)

oznaczenie bram wjazdu i wyjazdu;

9)

zabezpieczenie przed jej podrobieniem lub przerobieniem.

W przypadku zorganizowania na terenie portu lub obiektu portowego systemu rejestracji

i śledzenia pojazdów wjeżdżających i wyjeżdżających, system ten może być stosowany

zamiast wydawania przepustek dla pojazdów.

1.

Dostęp do statku jest kontrolowany przy zastosowaniu technicznych środków ochrony

lub zastosowaniu przepustek.

2.

Dostęp do portu oraz obiektu portowego jest kontrolowany przez jednostkę ochrony co

najmniej przy zastosowaniu przepustek.

3.

Dostęp do obszarów o ograniczonym dostępie jest dodatkowo kontrolowany przy zastosowaniu

technicznych środków ochrony lub odpowiednio oznaczonych przepustek.

Dostęp do akwenów na obszarze portu lub obiektu portowego jest określony w planach

ochrony portu lub obiektu portowego, a także zgodnie z przepisami o portach i przystaniach

morskich oraz o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej.

1.

Dostęp do obszarów o ograniczonym dostępie mają osoby określone w planie ochrony statku,

obiektu portowego lub portu.

2

Dostęp do obszarów o ograniczonym dostępie, przeznaczonych do dokonywania czynności

związanych z dopuszczeniem do wejścia na pokład statku, mają osoby, o których mowa

w § 8 ust. 2 pkt 1-7.

Szczegółowe rozwiązania dotyczące dostępu do portu lub obiektu portowego są określone

w planie ochrony portu lub obiektu portowego.

1.

Kontrolę dostępu i ochronę statku zapewniają

1)

kapitan statku, oficer ochrony statku oraz wyznaczeni członkowie załogi - w zakresie

określonym w planie ochrony statku;

2)

jednostka ochrony we współdziałaniu z Policją i Strażą Graniczną - w zakresie wynikającym

z planu ochrony obiektu portowego lub portu, lub planów postępowania w sytuacjach

kryzysowych, w odniesieniu do działań statek - obiekt portowy.

2.

Przed odpłynięciem statku kapitan statku zarządza przeprowadzenie przez załogę statku

obchodu w celu sprawdzenia, czy na statku nie znajdują się osoby nieupoważnione oraz

przedmioty lub substancje zabronione, określone w przepisach wydanych na podstawie

art. 41 ust. 4 ustawy.

3.

Obchód, o którym mowa w ust. 2, może być przeprowadzony wspólnie z jednostką ochrony,

a w uzasadnionych przypadkach z osobami, o których mowa w § 8 ust. 2 pkt 7.

4.

Nabrzeże i obszar wokół statku oświetla się w sposób zapewniający kontrolę dostępu

do statku.

Kontrolę osób i ich bagażu, pojazdów, ładunku oraz zapasów statkowych dostarczanych

na statek, przy zastosowaniu odpowiednich metod i środków ochrony, przeprowadza się

zgodnie z planem ochrony statku, obiektu portowego lub portu.

1.

Kontrola, o której mowa w § 18, polega na

1)

kontroli tożsamości osób i danych pojazdów przez

a)

sprawdzenie tożsamości osoby kontrolowanej oraz jej uprawnień do wstępu lub przebywania

na terenie portu, obiektu portowego lub na statku,

b)

sprawdzenie zgodności danych pojazdu z przepustką;

2)

kontroli osób przez stosowanie pojedynczo lub łącznie

a)

kontroli przy zastosowaniu ręcznego detektora metali,

b)

kontroli przy zastosowaniu bramki magnetycznej do wykrywania metalu,

c)

kontroli manualnej, o której mowa w art. 40 ust. 5 ustawy,

d)

kontroli przy zastosowaniu innego sprzętu specjalistycznego, służącego do wykrywania

przedmiotów i substancji zabronionych;

3)

kontroli bagaży przez stosowanie pojedynczo lub łącznie

a)

kontroli manualnej zawartości bagażu,

b)

prześwietlenia bagażu przy użyciu urządzeń rentgenowskich,

c)

kontroli przy zastosowaniu innego sprzętu specjalistycznego, służącego do wykrywania

przedmiotów i substancji zabronionych;

4)

kontroli pojazdów, przewożonych nimi ładunków i zapasów statkowych przez stosowanie

pojedynczo lub łącznie

a)

kontroli wzrokowej elementów takich jak: przestrzenie ładunkowe, wnętrza, schowki

i skrytki, zamknięcia, plomby i inne zabezpieczenia,

b)

kontroli manualnej,

c)

prześwietlenia przy użyciu urządzeń rentgenowskich,

d)

kontroli przy zastosowaniu innego sprzętu specjalistycznego, służącego do wykrywania

przedmiotów i substancji zabronionych.

2.

Podczas realizacji czynności określonych w ust. 1 pkt 2-4 dopuszcza się stosowanie

stacjonarnych lub przenośnych urządzeń służących do kontroli radiometrycznej.

3.

Czynności, o których mowa w ust. 1, powinny być wykonywane w sposób możliwie najmniej

naruszający dobra osobiste osoby, wobec której zostały podjęte.

4.

Niezależnie od czynności, o których mowa w ust. 1, kontrola, o której mowa w § 18,

może polegać także na monitorowaniu pokładów statku, obszaru obiektu portowego lub

portu, w tym wybranych pomieszczeń i terenu przyległego do granic portu, za pomocą

patroli złożonych z pracowników jednostek ochrony, członków załogi statku lub za pomocą

technicznych środków ochrony stanowiących system telewizji przemysłowej.

5.

W przypadku gdy jednostka ochrony przeprowadzająca kontrolę ujawni naruszenie przepisów

w zakresie ochrony, powodujących zagrożenie dla ochrony żeglugi, obiektu portowego

lub portu, należy powiadomić właściwe służby wymienione w § 8 ust. 2 pkt 7.

Sposób dozoru nad bagażem oraz nad pojazdami, pojazdami kolejowymi i jednostkami pływającymi

dostarczającymi ładunek lub zapasy statkowe odbywa się na zasadach określonych odpowiednio

w planach ochrony statku, obiektu portowego i portu.

1.

W przypadku zadziałania alarmu detektora metali osoba kontrolowana zostaje poddana

ponownej kontroli przy zastosowaniu tego samego lub innego detektora metali.

2.

Osoby odmawiającej poddania się kontroli nie wpuszcza się odpowiednio: na pokład statku,

na teren obiektu portowego lub portu, a w uzasadnionym przypadku powiadamia się o

tym zdarzeniu Policję lub Straż Graniczną.

3.

Sprawdzanie zawartości bagażu odbywa się, w miarę możliwości, w obecności posiadacza

lub osoby odpowiedzialnej za bagaż.

1.

Miejsca, w których przeprowadza się kontrolę manualną, powinny być wyraźnie oznakowane.

2.

Sposób oznakowania miejsc przeznaczonych do kontroli manualnej określają plany ochrony

statku, obiektu portowego lub portu.

1.

Kontrolę ładunku przeprowadza się w obecności właściciela, przewoźnika, spedytora

lub agenta morskiego albo ich przedstawiciela.

2.

Kontrolę zapasów statkowych dostarczanych na statek przeprowadza się w obecności dostawcy

i członka załogi statku.

1.

Zakres stosowanych metod i środków kontroli w zakresie ochrony żeglugi i portów wynika

ze stopnia zagrożenia statku, obiektu portowego i portu oraz poziomów ochrony, o których

mowa w art. 23 ustawy.

2.

Kontrole ochrony w portach przeprowadza się zgodnie z art. 8 i 9 rozporządzenia (WE)

nr 725/2004 Parlamentu i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie wzmocnienia ochrony

statków i obiektów portowych (Dz. Urz. UE L 129 z 29.04.2004, str. 6, z późn. zm.

- Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 7, t. 8, str. 74).

Metody i środki kontroli w zakresie ochrony żeglugi i portów stosuje się jako działania

zapobiegawcze przeciwko aktom bezprawnej ingerencji.

1.

O wystąpieniu aktu bezprawnej ingerencji informuje się niezwłocznie odpowiednio oficera

ochrony statku, oficera ochrony armatora, oficera ochrony obiektu portowego lub oficera

ochrony portu.

2.

Działania w przypadku bezprawnej ingerencji powinny być adekwatne do występującego

zagrożenia i odpowiadać potrzebom wynikającym z istniejącej sytuacji.

3.

Działania w przypadku bezprawnej ingerencji powinny być zgodne z zasadami określonymi

w planach ochrony statku, obiektu portowego i portu.

1.

W terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia armatorzy oraz zarządzający

obiektami portowymi i portami dostosują metody i środki kontroli ochrony do wymogów

określonych w rozporządzeniu, z zastrzeżeniem ust. 2.

2.

W terminie 24 miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia armatorzy oraz zarządzający

obiektami portowymi i portami dostosują techniczne środki ochrony do wymogów określonych

w § 3 ust. 1 pkt 1-3.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia