Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 6 grudnia 2023 r. w sprawie wykonywania niektórych uprawnień przez funkcjonariuszy Straży Granicznej

Rozporządzenie określa

1)

sposób i tryb postępowania przy wykonywaniu przez funkcjonariuszy Straży Granicznej,

zwanych dalej „funkcjonariuszami”, następujących uprawnień

a)

legitymowania lub ustalania w inny sposób tożsamości osoby,

b)

zatrzymywania osób w trybie i przypadkach określonych w przepisach ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego

(Dz. U. z 2022 r. poz. 1375, z późn. zm., zwanej dalej „Kodeksem postępowania karnego”, i innych ustaw,

c)

zatrzymywania osób stwarzających w sposób oczywisty bezpośrednie zagrożenie dla życia

lub zdrowia ludzkiego, a także dla mienia,

d)

zatrzymywania osób pozbawionych wolności, które

-

dokonały ucieczki z aresztu śledczego, zakładu karnego, ze strzeżonego ośrodka lub

z aresztu dla cudzoziemców,

-

dokonały ucieczki w trakcie konwojowania lub zatrudnienia,

-

na podstawie zezwolenia właściwego organu opuściły areszt śledczy albo zakład karny

i nie powróciły do niego w wyznaczonym terminie, korzystając z zezwolenia na czasowe

opuszczenie aresztu śledczego lub zakładu karnego lub z przerwy w odbywaniu kary pozbawienia

wolności,

e)

doprowadzania osób, o których mowa w lit. b, do właściwego organu Straży Granicznej,

sądu lub prokuratury,

f)

doprowadzania cudzoziemców, wobec których są prowadzone postępowania określone w ustawie z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

(Dz. U. z 2023 r. poz. 519, 185 i 547) oraz w ustawie z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium

Rzeczypospolitej Polskiej

(Dz. U. z 2023 r. poz. 1504), a także umieszczonych w strzeżonym ośrodku lub areszcie dla cudzoziemców - do organu

Straży Granicznej, sądu, prokuratury, jednostki organizacyjnej Policji, wojewody,

Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, przedstawicielstw dyplomatycznych, urzędów konsularnych,

placówek opiekuńczo- wychowawczych lub podmiotów leczniczych,

g)

doprowadzania, do granicy państwowej albo do portu lotniczego albo morskiego państwa,

do którego cudzoziemiec zostaje doprowadzony, cudzoziemców

-

którym została wydana decyzja o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu podlegająca przymusowemu

wykonaniu zgodnie z art. 329 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach,

-

którym odmówiono wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, i wystąpiły okoliczności,

o których mowa w art. 463 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach,

-

którym została wydana decyzja o wydaleniu podlegająca przymusowemu wykonaniu zgodnie

z art. 71 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 14 lipca 2006 r. o wjeździe na terytorium Rzeczypospolitej

Polskiej, pobycie oraz wyjeździe z tego terytorium obywateli państw członkowskich

Unii Europejskiej i członków ich rodzin

(Dz. U. z 2021 r. poz. 1697 oraz z 2023 r. poz. 547),

-

podlegających przekazaniu, o którym mowa w art. 37 ust. 3 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony

na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz w art. 393b ust. 3 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach,

h)

pobierania od osób odcisków linii papilarnych lub wymazu ze śluzówki policzków

-

w trybie i przypadkach określonych w przepisach Kodeksu postępowania karnego,

-

w celu identyfikacji osób o nieustalonej tożsamości oraz osób usiłujących ukryć swoją

tożsamość, jeżeli ustalenie tożsamości w inny sposób nie jest możliwe,

i)

utrwalania wizerunku osób w celu weryfikacji ich tożsamości, identyfikacji osób o

nieustalonej tożsamości oraz osób usiłujących ukryć swoją tożsamość;

2)

wzory dokumentów stosowanych w sprawach, o których mowa w pkt 1;

3)

podmioty uprawnione do zarządzania doprowadzenia osób, o których mowa w pkt 1 lit.

b, e i f;

4)

szczegółowe warunki dokonywania doprowadzeń przy użyciu środków transportu.

1.

Funkcjonariusz przystępując do przeprowadzania czynności służbowych związanych z wykonywaniem

uprawnień, o których mowa w § 1 pkt 1, podaje swój stopień, imię i nazwisko w sposób

umożliwiający odnotowanie tych danych, przyczynę podjęcia czynności służbowych, a

na żądanie osoby, wobec której jest prowadzona czynność, podaje podstawę prawną podjęcia

czynności.

2.

Funkcjonariusz przystępując do przeprowadzania czynności służbowych związanych z wykonywaniem

uprawnień, o których mowa w § 1 pkt 1, wobec tej samej osoby, w tym samym dniu, może

odstąpić od podania swojego stopnia, imienia i nazwiska, chyba że z takim żądaniem

zwróci się osoba, wobec której jest prowadzona czynność.

W przypadku ujawnienia podczas przeprowadzania czynności służbowych związanych z wykonywaniem

uprawnień, o których mowa w § 1 pkt 1, przedmiotów, które stwarzają niebezpieczeństwo

dla życia, zdrowia ludzkiego lub mienia, funkcjonariusz niezwłocznie podejmuje, w

granicach dostępnych środków, czynności ochronne, a w szczególności zabezpiecza zagrożone

miejsce przed dostępem osób postronnych oraz zawiadamia o konieczności podjęcia działań

mających na celu usunięcie tego niebezpieczeństwa odpowiednio dyżurnego operacyjnego

oddziału Straży Granicznej, dyżurnego operacyjnego placówki Straży Granicznej lub

dyżurnego operacyjnego dywizjonu Straży Granicznej, służbę dyżurną ośrodka Straży

Granicznej lub dyżurnego właściwej miejscowo jednostki organizacyjnej Policji.

1.

Funkcjonariusz ustala tożsamość osoby legitymowanej na podstawie

1)

dowodu osobistego;

2)

dokumentu paszportowego;

3)

dokumentu podróży;

4)

dokumentu mObywatel, o którym mowa w art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o aplikacji mObywatel

(Dz. U. poz. 1234);

5)

innego dokumentu oznaczonego numerem lub serią, który zawiera fotografię i nazwę organu

wydającego.

2.

Jeżeli ustalenie tożsamości na podstawie dokumentów, o których mowa w ust. 1, nie

jest możliwe, tożsamość ustala się na podstawie

1)

oświadczenia innej osoby, która jest znana funkcjonariuszowi osobiście;

2)

oświadczenia innej osoby, której tożsamość została ustalona w sposób, o którym mowa

w ust. 1 lub w pkt 1;

3)

sprawdzenia pobranych odcisków linii papilarnych lub wymazu ze śluzówki policzków

w zbiorach danych, do których Straż Graniczna ma dostęp.

3.

Jeżeli osoba legitymowana jest znana funkcjonariuszowi osobiście, ustalenie tożsamości

na podstawie dokumentów, o których mowa w ust. 1, nie jest wymagane.

Jeżeli do ustalenia tożsamości osoby legitymowanej, która znajduje się w pojeździe,

jest niezbędne opuszczenie przez nią pojazdu, legitymowanie przeprowadza się po opuszczeniu

przez nią pojazdu.

1.

Funkcjonariusz dokumentuje, w postaci papierowej lub elektronicznej, legitymowanie

osoby, wpisując

1)

datę, czas, miejsce i przyczynę legitymowania;

2)

imię (imiona) i nazwisko;

3)

obywatelstwo;

4)

datę urodzenia;

5)

rodzaj i cechy identyfikacyjne dokumentu, na podstawie którego ustalono tożsamość

osoby legitymowanej;

6)

numer PESEL, a w przypadku braku informacji o nadaniu numeru PESEL - imiona rodziców

i nazwisko rodowe;

7)

adres zameldowania lub zamieszkania.

2.

Funkcjonariusz wpisuje dane, o których mowa w ust. 1 pkt 2-7, o ile jest możliwe ich

ustalenie.

3.

W przypadku braku możliwości ustalenia tożsamości osoby należy określić jej cechy

rysopisu.

4.

W przypadku konieczności ustalenia tożsamości znacznej liczby osób funkcjonariusz

może, za zgodą osoby, o której mowa w § 16 ust. 1 pkt 1, 11 albo 13, odstąpić od dokumentowania

legitymowania tych osób, których rysopis lub inne dane pozwalające na ich identyfikację

nie odpowiadają opisowi osoby podejrzanej o popełnienie przestępstwa lub wykroczenia

lub osoby będącej ofiarą przestępstwa.

W przypadku braku możliwości ustalenia tożsamości osoby lub wątpliwości co do jej

tożsamości, funkcjonariusz wykorzystuje inne dane identyfikacyjne pozwalające na ustalenie

tożsamości osoby, w tym fotografie i opisy wizerunku znajdujące się w dostępnych Straży

Granicznej zbiorach danych, o których mowa w art. 10a ust. 8 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej, lub zbiorach informacji dostępnych na podstawie umów międzynarodowych i prawa Unii

Europejskiej.

1.

Funkcjonariusz podczas zatrzymania osoby przed przystąpieniem do prowadzenia czynności,

w tym ustalenia tożsamości osoby, dokonuje sprawdzenia prewencyjnego, w szczególności

sprawdza, czy ma ona przy sobie

1)

broń lub inne niebezpieczne przedmioty;

2)

przedmioty mogące służyć do popełnienia czynu zabronionego pod groźbą kary;

3)

przedmioty, których posiadanie jest zabronione, a także przedmioty podlegające zajęciu

na potrzeby postępowań prowadzonych w związku z realizacją czynności, o których mowa

w art. 1 ust. 2 pkt 1-5b, 7 lub 10-14 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży

Granicznej;

4)

urządzenia telekomunikacyjne.

2.

Funkcjonariusz odbiera osobie zatrzymanej broń, przedmioty i urządzenia, o których

mowa w ust. 1.

3.

Jeżeli z posiadanych informacji lub okoliczności faktycznych wynika, że zatrzymywana

osoba może mieć przy sobie broń lub inne niebezpieczne przedmioty mogące służyć do

popełnienia czynu zabronionego pod groźbą kary albo przedmioty, których posiadanie

jest zabronione, a także przedmioty podlegające zajęciu na potrzeby postępowań prowadzonych

w związku z przeprowadzeniem czynności, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1-5b, 7 lub 10-14 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży

Granicznej, funkcjonariusz, przystępując do zatrzymania, poprzedza je okrzykiem „Straż Graniczna!”.

1.

Funkcjonariusz po zatrzymaniu osoby sporządza protokół zatrzymania osoby i doręcza,

za potwierdzeniem, osobie zatrzymanej, jego kopię wraz z pouczeniem o uprawnieniach

osoby zatrzymanej.

2.

W przypadku zatrzymania nieletniego, z wyłączeniem małoletniego cudzoziemca przebywającego

na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez opieki, funkcjonariusz sporządza protokół

zatrzymania nieletniego i doręcza jego kopię za potwierdzeniem nieletniemu, rodzicom

nieletniego albo temu z rodziców, pod którego stałą pieczą nieletni faktycznie pozostaje,

albo opiekunowi nieletniego oraz właściwemu sądowi rodzinnemu.

3.

W przypadku zatrzymania cudzoziemca, pod którego opieką pozostaje małoletni cudzoziemiec,

dane małoletniego cudzoziemca zamieszcza się w protokole zatrzymania jego opiekuna

prawnego.

4.

Protokół zatrzymania podpisuje własnoręcznie funkcjonariusz sporządzający protokół,

osoba zatrzymana oraz inne osoby uczestniczące w czynności zatrzymania.

5.

Jeżeli osoba zatrzymana lub inne osoby uczestniczące w czynności zatrzymania odmawiają

podpisania protokołu lub nie mogą go podpisać, funkcjonariusz sporządzający protokół

odnotowuje przyczynę braku podpisu w protokole.

6.

Jeżeli zachowanie osoby zatrzymanej wskazuje, że jest ona pod wpływem alkoholu lub

innego podobnie działającego środka albo że z innych powodów ma zaburzoną świadomość,

funkcjonariusz informuje osobę zatrzymaną o jej prawach oraz doręcza jej kopię protokołu

zatrzymania wraz z pouczeniem o uprawnieniach osoby zatrzymanej albo kopię protokołu

zatrzymania nieletniego po ustaniu przyczyn zaburzenia świadomości.

7.

Wzór

1)

protokołu zatrzymania osoby jest określony w załączniku nr 1 do rozporządzenia;

2)

protokołu zatrzymania nieletniego jest określony w załączniku nr 2 do rozporządzenia;

3)

pouczenia o uprawnieniach osoby zatrzymanej na podstawie art. 11 ust. 1 pkt 5a albo 5aa ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej jest określony w załączniku nr 3 do rozporządzenia.

1.

W przypadku wniesienia przez osobę zatrzymaną zażalenia na zasadność, legalność lub

prawidłowość zatrzymania, funkcjonariusz niezwłocznie przekazuje właściwemu sądowi

kopię protokołu zatrzymania osoby wraz z materiałami uzasadniającymi zatrzymanie.

2.

W przypadku wniesienia przez osobę zatrzymaną zażalenia na sposób przeprowadzenia

zatrzymania, funkcjonariusz niezwłocznie przekazuje właściwemu prokuratorowi kopię

protokołu zatrzymania osoby wraz z materiałami uzasadniającymi zatrzymanie.

1.

Zatrzymaną osobę umieszcza się w pomieszczeniu jednostki organizacyjnej Straży Granicznej

przeznaczonym dla osób zatrzymanych, jeżeli jest to uzasadnione charakterem czynności,

które będą podejmowane wobec niej, w szczególności gdy zachodzi konieczność ustalenia

podstaw do zastosowania tymczasowego aresztowania lub innego środka zapobiegawczego,

ustalenia tożsamości zatrzymanego, poddania oględzinom i badaniom na zasadach wskazanych

w art. 74 § 3 i art. 308 § 1 Kodeksu postępowania karnego.

2.

Zatrzymaną osobę umieszcza się w pomieszczeniu jednostki organizacyjnej Policji przeznaczonym

dla osób zatrzymanych, jeżeli jest to uzasadnione odległością od siedziby najbliższej

jednostki organizacyjnej Straży Granicznej posiadającej pomieszczenie przeznaczone

dla osób zatrzymanych.

1.

Z czynności pobrania wymazu ze śluzówki policzków od osoby o nieustalonej tożsamości

oraz osoby usiłującej ukryć swoją tożsamość funkcjonariusz sporządza protokół pobrania

wymazu ze śluzówki policzków od osoby o nieustalonej tożsamości lub od osoby usiłującej

ukryć swoją tożsamość.

2.

Z czynności pobrania wymazu ze śluzówki policzków od osoby w celu identyfikacji lub

wykrywania sprawców przestępstw funkcjonariusz sporządza protokół pobrania od osoby

wymazu ze śluzówki policzków w celu identyfikacji lub wykrycia sprawcy przestępstwa.

3.

Protokoły oznacza się tym samym kodem kreskowym, którym został oznaczony pakiet kryminalistyczny

użyty do pobrania wymazu ze śluzówki.

4.

Wzór protokołu

1)

pobrania wymazu ze śluzówki policzków od osoby o nieustalonej tożsamości lub od osoby

usiłującej ukryć swoją tożsamość jest określony w załączniku nr 4 do rozporządzenia;

2)

pobrania od osoby wymazu ze śluzówki policzków w celu identyfikacji lub wykrycia sprawcy

przestępstwa jest określony w załączniku nr 5 do rozporządzenia.

1.

W przypadku braku dostępu do urządzenia do szybkiej identyfikacji daktyloskopijnej

osób lub w przypadku wyniku negatywnego, lub powzięcia uzasadnionych wątpliwości co

do wyniku przeprowadzonego ustalenia, funkcjonariusz pobiera odciski linii papilarnych

od osoby o nieustalonej tożsamości oraz osoby usiłującej ukryć swoją tożsamość w celu

przeprowadzenia wywiadu daktyloskopijnego.

2.

Funkcjonariusz pobiera odciski linii papilarnych samodzielnie lub przy pomocy technika

kryminalistyki, za pomocą urządzenia do elektronicznego daktyloskopowania lub metodą

tuszową na kartę daktyloskopijną, wpisując wyraz „WYWIAD” jako powód daktyloskopowania.

3.

W przypadku braku danych osoby, której tożsamość jest ustalana lub potwierdzana, na

karcie daktyloskopijnej, wpisuje się wyrazy „NN OSOBA”.

1.

W celu identyfikacji lub wykrywania sprawców przestępstw funkcjonariusz pobiera od

osoby samodzielnie lub przy pomocy technika kryminalistyki odciski linii papilarnych

za pomocą urządzenia do elektronicznego daktyloskopowania.

2.

Jeżeli z przyczyn technicznych nie jest możliwe pobranie odcisków linii papilarnych

od osoby za pomocą urządzenia do elektronicznego daktyloskopowania, funkcjonariusz

pobiera samodzielnie lub przy pomocy technika kryminalistyki odciski linii papilarnych

metodą tuszową na kartę daktyloskopijną.

1.

Utrwalenie wizerunku osoby w celu weryfikacji jej tożsamości, identyfikacji osoby

o nieustalonej tożsamości oraz osoby usiłującej ukryć swoją tożsamość następuje przez

rejestrację obrazu twarzy, sylwetki lub określonej części ciała tej osoby.

2.

Funkcjonariusz wskazuje tło, na jakim ma być wykonana rejestracja obrazu, oraz pozycję,

ubiór, nakrycie głowy, uczesanie lub inne szczegóły dotyczące wyglądu osoby, istotne

do przeprowadzenia weryfikacji lub identyfikacji tożsamości osoby.

3.

Rejestracja obrazu zrealizowana w postaci elektronicznej jest przechowywana na informatycznym

nośniku danych w sposób zapewniający poufność, integralność oraz ochronę przed utratą

lub zniszczeniem.

1.

Doprowadzenie osoby zarządza

1)

kierownik jednostki organizacyjnej Straży Granicznej albo jego zastępca, z wyłączeniem

Rektora-Komendanta Wyższej Szkoły Straży Granicznej i jego zastępcy oraz komendanta

ośrodka szkolenia Straży Granicznej i jego zastępcy,

2)

kierownik komórki organizacyjnej Komendy Głównej Straży Granicznej właściwej w sprawach

prowadzenia czynności operacyjno-rozpoznawczych i dochodzeniowo-śledczych albo kierownik

jej komórki wewnętrznej,

3)

kierownik komórki organizacyjnej Komendy Głównej Straży Granicznej właściwej do spraw

cudzoziemców albo kierownik jej komórki wewnętrznej,

4)

kierownik komórki organizacyjnej Biura Spraw Wewnętrznych Straży Granicznej właściwej

w sprawach prowadzenia czynności operacyjno-rozpoznawczych i dochodzeniowo-śledczych

albo jego zastępca,

5)

kierownik komórki organizacyjnej komendy oddziału Straży Granicznej właściwej w sprawach

prowadzenia czynności operacyjno-rozpoznawczych i dochodzeniowo-śledczych albo jego

zastępca,

6)

kierownik komórki organizacyjnej komendy oddziału Straży Granicznej właściwej do spraw

cudzoziemców albo jego zastępca,

7)

kierownik komórki organizacyjnej komendy oddziału Straży Granicznej właściwej w sprawach

organizowania pobytu cudzoziemcom w strzeżonym ośrodku lub areszcie dla cudzoziemców

albo jego zastępca,

8)

kierownik komórki organizacyjnej komendy oddziału Straży Granicznej właściwej w sprawach

zabezpieczenia działań albo jego zastępca,

9)

kierownik komórki organizacyjnej placówki Straży Granicznej właściwej w sprawach organizowania

pobytu cudzoziemcom w strzeżonym ośrodku lub jego zastępca,

10)

kierownik komórki organizacyjnej ośrodka Straży Granicznej właściwej w sprawach prowadzenia

czynności operacyjno-rozpoznawczych i dochodzeniowo-śledczych albo jego zastępca,

11)

dyżurny operacyjny oddziału Straży Granicznej,

12)

dyżurny ośrodka Straży Granicznej,

13)

kierownik zmiany, dyżurny operacyjny placówki lub dyżurny operacyjny dywizjonu Straży

Granicznej,

14)

dowódca jednostki pływającej Straży Granicznej,

15)

kierownik zmiany strzeżonego ośrodka lub aresztu dla cudzoziemców

- zwany dalej „zarządzającym doprowadzenie”.

2.

Doprowadzenie osoby jest dokonywane na podstawie nakazu doprowadzenia wydanego przez

zarządzającego doprowadzenie, z wyjątkiem doprowadzenia do portu lotniczego albo morskiego

państwa, do którego cudzoziemiec jest doprowadzany.

3.

Nakaz doprowadzenia nie jest wymagany, jeżeli są doprowadzane osoby zatrzymane przez

funkcjonariuszy, którzy

1)

dokonali ich zatrzymania w trakcie pełnienia służby albo

2)

zostali do tego wyznaczeni przez komendanta placówki Straży Granicznej, jego zastępcę,

kierownika zmiany, dyżurnego operacyjnego placówki Straży Granicznej lub dyżurnego

operacyjnego dywizjonu Straży Granicznej lub dowódcę jednostki pływającej Straży Granicznej

lub kierownika komórki organizacyjnej komendy oddziału Straży Granicznej właściwej

w sprawach operacyjno-śledczych, kierownika komórki organizacyjnej komendy oddziału

Straży Granicznej właściwej do spraw cudzoziemców, kierownika komórki organizacyjnej

komendy oddziału Straży Granicznej właściwej w sprawach zabezpieczenia działań oraz

ich zastępców, jeżeli doprowadzenie do siedziby placówki Straży Granicznej przez funkcjonariuszy,

o których mowa w pkt 1, jest niemożliwe albo znacznie utrudnione.

4.

Doprowadzenie osób na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej może być dokonywane etapami,

z udziałem dwóch lub więcej jednostek organizacyjnych Straży Granicznej.

5.

Wzór nakazu doprowadzenia jest określony w załączniku nr 6 do rozporządzenia.

1.

Doprowadzenia, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w § 16 ust. 3, dokonują funkcjonariusze,

którzy pełnią służbę w

1)

pomieszczeniach przeznaczonych dla osób zatrzymanych;

2)

komórkach organizacyjnych właściwych w sprawach konwojowo-ochronnych w ramach jednostek

organizacyjnych Straży Granicznej;

3)

komórkach organizacyjnych właściwych w sprawach zabezpieczenia działań w ramach jednostek

organizacyjnych Straży Granicznej.

2.

Jeżeli doprowadzenie osób przez funkcjonariuszy, o których mowa w ust. 1, jest niemożliwe

albo znacznie utrudnione, osoby te mogą być doprowadzone przez innych funkcjonariuszy

wyznaczonych imiennie przez zarządzającego doprowadzenie.

3.

Doprowadzenie do portu lotniczego albo morskiego państwa, do którego cudzoziemiec

zostaje doprowadzony, jest dokonywane przez funkcjonariuszy, o których mowa w ust.

1 pkt 2 lub 3 albo w ust. 2, którzy ukończyli szkolenie specjalistyczne w zakresie

doprowadzania do portu lotniczego albo morskiego państwa, do którego cudzoziemiec

zostaje doprowadzony, oraz posługują się co najmniej jednym językiem obcym w stopniu

komunikatywnym.

1.

Jeżeli doprowadzenie jest dokonywane na obszarze wykraczającym poza zasięg terytorialny

jednostki organizacyjnej Straży Granicznej, której funkcjonariusze doprowadzają osoby,

zawiadamia się o tym niezwłocznie jednostki organizacyjne Straży Granicznej oraz jednostki

organizacyjne Policji, w których zasięgu terytorialnym doprowadzenie jest dokonywane.

2.

Zawiadomienia dokonuje zarządzający doprowadzenie albo funkcjonariusz, który jest

odpowiedzialny za organizację doprowadzenia.

3.

Jeżeli zawiadomienie nie może być dokonane przez osoby, o których mowa w ust. 2, zawiadomienia

dokonuje funkcjonariusz dowodzący doprowadzeniem.

1.

Doprowadzenie osoby rozpoczyna się po jej zatrzymaniu przez funkcjonariuszy albo po

jej przekazaniu funkcjonariuszom.

2.

Grupą funkcjonariuszy dokonujących doprowadzenia dowodzi funkcjonariusz

1)

wskazany jako dowódca w

a)

nakazie doprowadzenia,

b)

pisemnym poleceniu Komendanta Głównego Straży Granicznej w przypadku doprowadzania

cudzoziemca do portu lotniczego albo morskiego państwa, do którego cudzoziemiec zostaje

doprowadzony,

2)

który dokonał zatrzymania lub który został wyznaczony przez kierującego funkcjonariuszami,

którzy dokonali zatrzymania w trakcie pełnienia przez nich służby w przypadku, o którym

mowa w § 16 ust. 3 pkt 1,

3)

wyznaczony na dowódcę przez komendanta placówki Straży Granicznej, jego zastępcę,

kierownika zmiany, dyżurnego operacyjnego placówki lub dywizjonu Straży Granicznej

lub dowódcę jednostki pływającej Straży Granicznej w przypadku, o którym mowa w §

16 ust. 3 pkt 2

- zwany dalej „dowódcą”.

3.

Funkcjonariusze dokonują doprowadzenia z wyposażeniem i uzbrojeniem określonym przez

dowódcę, odpowiednim do mogących zaistnieć zagrożeń.

4.

Dowódca w chwili rozpoczęcia doprowadzenia osób

1)

sprawdza ich tożsamość;

2)

sprawdza, czy osoby posiadają zaświadczenie lekarskie o braku przeciwwskazań do realizacji

doprowadzenia albo inny dokument do tego wymagany;

3)

sprawdza zgodność przekazanych mu dowodów rzeczowych i depozytu z dokumentacją zawierającą

ich wykaz;

4)

poleca funkcjonariuszom dokonanie kontroli osobistej lub sprawdzenia prewencyjnego,

o których mowa w art. 11 ust. 1 pkt 2 lub 13 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej;

5)

zapewnia bezpieczeństwo osób doprowadzanych, funkcjonariuszy i innych osób przez wyznaczenie

funkcjonariuszom zadań, w tym wyznaczenie funkcjonariuszy imiennie odpowiedzialnych

za poszczególne osoby doprowadzane;

6)

sprawdza, czy wyposażenie i uzbrojenie funkcjonariuszy jest odpowiednie do mogących

zaistnieć zagrożeń;

7)

sprawdza, czy przed rozpoczęciem doprowadzania wobec osób doprowadzanych dopełniono

obowiązku, o którym mowa w art. 48 ust. 4 ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego i

broni palnej

(Dz. U. z 2023 r. poz. 202, 547, 1053, 1088, 1489 i 1963), przez odpytanie funkcjonariuszy dokonujących doprowadzenia, czy osoba doprowadzana

została uprzedzona o możliwości użycia broni palnej w przypadku podjęcia przez nią

próby ucieczki;

8)

wskazuje funkcjonariuszom osoby, wobec których stosuje się wzmożone środki ostrożności;

9)

przekazuje funkcjonariuszom informacje o osobach doprowadzanych, które mogą mieć wpływ

na bezpieczeństwo podczas wykonywania pozostałych czynności w ramach doprowadzania

lub podczas pobytu tych osób w pomieszczeniach dla osób zatrzymanych, a w przypadku

cudzoziemców - w pomieszczeniach dla osób zatrzymanych, w strzeżonym ośrodku lub areszcie

dla cudzoziemców.

1.

Dowódca może odmówić doprowadzenia osób, jeżeli podczas ich przejmowania ujawniono

dodatkowe okoliczności mogące mieć bezpośredni wpływ na prawidłowy przebieg doprowadzenia

lub bezpieczeństwo jego uczestników, w szczególności ze względu na

1)

stan zdrowia osoby doprowadzanej;

2)

uzbrojenie i wyposażenie funkcjonariuszy dokonujących doprowadzenia nieodpowiednie

do mogących zaistnieć zagrożeń.

2.

O odmowie doprowadzenia osób dowódca niezwłocznie informuje bezpośredniego przełożonego,

który zawiadamia o tym fakcie zarządzającego doprowadzenie.

3.

W przypadku odmowy doprowadzenia osób dowódca sporządza pisemny meldunek zawierający

opis okoliczności uzasadniających odmowę i przekazuje go zarządzającemu doprowadzenie

za pośrednictwem bezpośredniego przełożonego.

1.

Doprowadzenia do portu lotniczego albo morskiego, do którego cudzoziemiec zostaje

doprowadzony, funkcjonariusze dokonują na pokładzie rejsowego lub wyczarterowanego

statku powietrznego albo promem pasażerskim odbywającym regularne rejsy.

2.

Doprowadzenia drogą lądową dokonuje się przy użyciu samochodu specjalnego (więźniarki),

innych środków transportu Straży Granicznej, a także publicznego transportu zbiorowego,

z wyłączeniem środków komunikacji miejskiej, lub pieszo.

3.

Doprowadzenia dokonuje dwóch lub większa liczba funkcjonariuszy.

4.

Decyzję o liczbie funkcjonariuszy, którzy dokonują doprowadzenia, podejmuje zarządzający

doprowadzenie lub funkcjonariusz wskazany jako dowódca.

1.

Osoby doprowadzane samochodem specjalnym (więźniarką) umieszcza się w części pojazdu

wydzielonej dla osób zatrzymanych.

2.

Po umieszczeniu osób doprowadzanych w samochodzie specjalnym (więźniarce) funkcjonariusze

zajmują przeznaczone dla nich miejsca. Dowódca zajmuje siedzenie obok kierowcy.

3.

W szczególnie uzasadnionych przypadkach funkcjonariusze mogą zająć miejsca w części

pojazdu wydzielonej dla osób zatrzymanych.

Osoby doprowadzane samochodem osobowym umieszcza się na tylnym siedzeniu obok funkcjonariusza,

który zajmuje miejsce za kierowcą, lub między funkcjonariuszami.

1.

Osoby doprowadzane autobusem umieszcza się na siedzeniach najbardziej oddalonych od

drzwi, przy oknach. Funkcjonariusze zajmują siedzenia, które znajdują się obok siedzeń

zajmowanych przez osoby doprowadzane.

2.

Osoby doprowadzane autobusem można umieścić na siedzeniach, które znajdują się obok

siebie. Funkcjonariusze zajmują siedzenia, które znajdują się obok siedzeń zajmowanych

przez osoby doprowadzane lub bezpośrednio za tymi siedzeniami.

3.

W przypadkach, o których mowa w ust. 1 i 2, dowódca zajmuje miejsce, które znajduje

się obok siedzeń zajmowanych przez funkcjonariuszy lub bezpośrednio za tymi siedzeniami.

1.

Osoby doprowadzane pociągiem umieszcza się między funkcjonariuszami, w miarę możliwości,

tyłem do kierunku jazdy.

2.

Dowódca zajmuje miejsce obok siedzenia zajętego przez jednego z funkcjonariuszy.

1.

Osoby doprowadzane statkiem powietrznym wprowadza się na pokład tego statku przed

innymi pasażerami i umieszcza w tylnej części pokładu, z dala od wyjść awaryjnych.

2.

Funkcjonariusze, po umieszczeniu osób doprowadzanych na pokładzie statku powietrznego,

zajmują, w miarę możliwości, siedzenia znajdujące się obok siedzeń zajmowanych przez

osoby doprowadzane.

3.

Osoby doprowadzane wyprowadza się z pokładu statku powietrznego po jego opuszczeniu

przez pasażerów.

1.

Osoby doprowadzane statkiem morskim umieszcza się w odrębnej kabinie pasażerskiej

lub w innym miejscu wskazanym przez załogę statku.

2.

Funkcjonariusze, po umieszczeniu osób doprowadzanych na pokładzie statku morskiego,

zajmują, w miarę możliwości, miejsca, które znajdują się w kabinie pasażerskiej lub

w innym miejscu zajmowanym przez osoby doprowadzane, jak najbliżej miejsc, na których

zostały umieszczone osoby doprowadzane.

1.

W przypadku dokonywania doprowadzenia osób specjalistycznym środkiem transportu sanitarnego

jeden z funkcjonariuszy dokonujących doprowadzenia zajmuje miejsce w tym środku transportu,

a pozostali funkcjonariusze przemieszczają się środkiem transportu Straży Granicznej

bezpośrednio za specjalistycznym środkiem transportu sanitarnego.

2.

W przypadku braku możliwości przebywania funkcjonariusza w specjalistycznym środku

transportu sanitarnego funkcjonariusze dokonujący doprowadzenia przemieszczają się

środkiem transportu Straży Granicznej.

1.

Podczas doprowadzania funkcjonariusze wykonują polecenia dowódcy, a ponadto w szczególności

1)

obserwują zachowanie osób doprowadzanych;

2)

uniemożliwiają kontaktowanie się osób doprowadzanych ze sobą lub z innymi osobami,

jeżeli może to spowodować zakłócenie czynności doprowadzenia;

3)

nie udzielają innym osobom informacji o osobach doprowadzanych;

4)

nie pozostawiają osób doprowadzanych bez nadzoru lub pod nadzorem innych osób;

5)

nie zdejmują osobie doprowadzanej kajdanek bez zgody dowódcy, o ile osoba doprowadzana

jest w kajdankach;

6)

nie wykonują czynności niezwiązanych z dokonywaniem doprowadzenia.

2.

Dowódca odnotowuje, w postaci papierowej lub elektronicznej, istotne zdarzenia mające

wpływ na przebieg doprowadzenia.

1.

Jeżeli są doprowadzane osoby, co do których zachodzi podejrzenie, że mogą dokonać

zamachu na życie lub zdrowie własne, funkcjonariusza lub innej osoby, mogą podjąć

próbę ucieczki albo które zachowują się agresywnie, stosuje się następujące wzmożone

środki ostrożności

1)

wyznacza się liczbę funkcjonariuszy adekwatną do poziomu zagrożenia lub funkcjonariuszy

przeszkolonych do realizacji zadań mających na celu zabezpieczenie działań Straży

Granicznej;

2)

doprowadza się te osoby wyłącznie samochodem specjalnym (więźniarką).

2.

Jeżeli zachodzi podejrzenie, że podczas doprowadzania może dojść do ataku na funkcjonariuszy

w celu uwolnienia osób doprowadzanych, co najmniej jeden z funkcjonariuszy może zostać

uzbrojony w broń maszynową.

3.

W przypadku ataku na funkcjonariuszy w celu uwolnienia osób doprowadzanych dowódca

zarządza umieszczenie osób doprowadzanych w miejscu najbezpieczniejszym i uniemożliwiającym

ucieczkę oraz organizuje obronę.

Jeżeli stan zdrowia osoby doprowadzanej wymaga zapewnienia jej opieki medycznej, funkcjonariusze

dokonują doprowadzenia do granicy państwowej albo do portu lotniczego albo morskiego

państwa, do którego cudzoziemiec zostaje doprowadzony, pod opieką personelu medycznego.

Jeżeli osoby doprowadzane są poddawane badaniom lekarskim, dowódca lub upoważniony

przez niego funkcjonariusz zapewnia warunki uniemożliwiające im ucieczkę z miejsca

prowadzenia badań. W tym celu dowódca lub upoważniony przez niego funkcjonariusz może

zwrócić się o pomoc do najbliższej jednostki organizacyjnej Straży Granicznej lub

jednostki organizacyjnej Policji.

Funkcjonariusze podczas doprowadzania osoby do granicy państwowej albo do portu lotniczego

albo morskiego państwa, do którego cudzoziemiec zostaje doprowadzony, mogą umieścić

tę osobę w pomieszczeniu jednostki organizacyjnej Straży Granicznej przeznaczonym

dla osób zatrzymanych, znajdującym się w terytorialnym zasięgu działania oddziału

Straży Granicznej właściwego ze względu na miejsce, w którym cudzoziemiec przekracza

granicę, do czasu opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

1.

W przypadku ucieczki osób doprowadzanych dowódca zarządza umieszczenie pozostałych

osób doprowadzanych w miejscu uniemożliwiającym ucieczkę i organizuje bezpośredni

pościg.

2.

Wobec osób doprowadzanych, którym udaremniono ucieczkę, stosuje się środki ostrożności,

o których mowa w § 30 ust. 1.

W przypadkach, o których mowa w § 30 ust. 3 i § 34 ust. 1, dowódca niezwłocznie zawiadamia

o zdarzeniu najbliższą jednostkę organizacyjną Straży Granicznej lub jednostkę organizacyjną

Policji i w razie potrzeby zwraca się do nich o pomoc.

1.

Jeżeli podczas doprowadzania osób zajdą okoliczności uniemożliwiające jego kontynuację,

dowódca, wykorzystując dostępne środki łączności, niezwłocznie informuje o tym bezpośredniego

przełożonego, który zawiadamia o tym fakcie zarządzającego doprowadzenie.

2.

W przypadku, o którym mowa w ust. 1, dowódca sporządza pisemny meldunek o okolicznościach

uniemożliwiających kontynuację doprowadzenia osób i przekazuje go zarządzającemu doprowadzenie

za pośrednictwem bezpośredniego przełożonego.

Doprowadzenie kończy się z chwilą

1)

uzyskania w nakazie doprowadzenia pisemnego potwierdzenia dokonania tej czynności

w przypadku doprowadzenia dokonywanego na podstawie nakazu doprowadzenia;

2)

przekazania osoby doprowadzanej właściwym organom państwa, do którego nastąpiło doprowadzenie,

w przypadku doprowadzenia do granicy państwowej albo do portu lotniczego albo morskiego

państwa, do którego nastąpiło doprowadzenie;

3)

przekazania osoby doprowadzanej właściwemu organowi lub doprowadzenia jej do pomieszczeń

przeznaczonych dla osób zatrzymanych w przypadku doprowadzenia w sytuacjach, o których

mowa w § 16 ust. 3;

4)

przyjęcia cudzoziemca na oddział szpitalny w placówce leczniczej.

1.

W przypadku dokonywania doprowadzenia do portu lotniczego albo morskiego państwa,

do którego cudzoziemiec został doprowadzony, dowódca sporządza sprawozdanie z dokonania

doprowadzenia, w terminie 14 dni od dnia powrotu z podróży służbowej poza granicami

kraju.

2.

Sprawozdanie zawiera

1)

imię (imiona) i nazwisko osoby doprowadzanej;

2)

stopień, imię i nazwisko funkcjonariusza dokonującego doprowadzenia;

3)

opis przebiegu doprowadzenia ze szczególnym uwzględnieniem zdarzeń, które miały wpływ

na przebieg doprowadzenia;

4)

wnioski i uwagi istotne dla organizacji i dokonywania doprowadzenia przez funkcjonariusza.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.