Rozporządzenie Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 6 listopada 2023 r. w sprawie szkoleń dla kandydatów do sprawowania pieczy zastępczej

Rozporządzenie określa liczbę godzin i zakres programowy szkoleń dla kandydatów

1)

do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej, rodziny zastępczej niezawodowej

lub prowadzenia rodzinnego domu dziecka;

2)

na dyrektora placówki opiekuńczo-wychowawczej typu rodzinnego.

1.

Zakres programowy szkolenia dla kandydatów do pełnienia funkcji rodziny zastępczej

zawodowej, rodziny zastępczej niezawodowej lub prowadzenia rodzinnego domu dziecka

oraz dla kandydatów na dyrektora placówki opiekuńczo-wychowawczej typu rodzinnego

obejmuje

1)

wybrane regulacje prawne w zakresie prawa rodzinnego oraz praw dziecka;

2)

regulacje prawne w zakresie wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej, w tym

dotyczące

a)

organizacji opieki nad dzieckiem i możliwości uzyskania wsparcia w wychowaniu dzieci,

w szczególności informacje o zadaniach i kompetencjach organizatora rodzinnej pieczy

zastępczej, koordynatora rodzinnej pieczy zastępczej oraz powiatowego centrum pomocy

rodzinie w sprawach dotyczących rodzin zastępczych zawodowych, rodzin zastępczych

niezawodowych, rodzinnych domów dziecka i placówek opiekuńczo-wychowawczych typu rodzinnego,

b)

zasad finansowania rodzin zastępczych zawodowych, rodzin zastępczych niezawodowych,

rodzinnych domów dziecka i placówek opiekuńczo-wychowawczych typu rodzinnego;

3)

wiedzę w zakresie specyfiki pieczy zastępczej, jej celu i czasowego charakteru;

4)

wybrane elementy pedagogiki, psychologii rozwojowej i wychowawczej, z uwzględnieniem

a)

problemów dotyczących rozwoju dziecka wychowywanego poza rodziną naturalną,

b)

wpływu sytuacji kryzysowych na dziecko i rodzinę,

c)

wiedzy na temat więzi, ich budowania i znaczenia w życiu dziecka,

d)

występowania przemocy domowej,

e)

efektywnej komunikacji z dzieckiem oraz innymi uczestnikami procesu pieczy zastępczej,

z uwzględnieniem rodziców biologicznych dziecka,

f)

potrzeb edukacyjnych dzieci i sposobów wspierania dzieci w kompensowaniu opóźnień

edukacyjnych i rozwijaniu zainteresowań;

5)

wiedzę podstawową w zakresie rozwoju fizjologicznego i zdrowia dziecka, profilaktyki

prozdrowotnej, objawów sygnalizujących choroby i postępowania w takich przypadkach;

6)

wiedzę w zakresie wpływu środowiska, w którym dziecko się wychowuje, na jego rozwój

i zachowanie;

7)

wiedzę i umiejętności w zakresie rozpoznawania indywidualnych potrzeb dziecka oraz

oceny sytuacji dziecka;

8)

wiedzę w zakresie organizacji pobytu dziecka w rodzinie zastępczej, rodzinnym domu

dziecka lub placówce opiekuńczo-wychowawczej typu rodzinnego;

9)

organizowanie wspomagania rozwoju dziecka z problemami emocjonalnymi i zaburzeniami

zachowania;

10)

wiedzę podstawową w zakresie uzależnień i ich wpływie na dziecko i rodzinę, a także

rozpoznawania objawów występowania u dziecka uzależnień;

11)

wiedzę w zakresie znaczenia rodziny biologicznej w życiu dziecka oraz wskazówki do

udziału rodziny zastępczej w planie pracy z rodziną biologiczną, prowadzonej przez

asystenta rodziny i koordynatora rodzinnej pieczy zastępczej, ze szczególnym uwzględnieniem

kontaktów bezpośrednich i pośrednich z rodziną biologiczną oraz działań ukierunkowanych

na reintegrację rodziny biologicznej lub zapewnienie dziecku trwałego środowiska rodzinnego;

12)

wiedzę w zakresie wpływu pieczy zastępczej na środowisko rodziny zastępczej ze szczególnym

uwzględnieniem potrzeb dzieci naturalnych kandydatów do pełnienia funkcji rodziny

zastępczej, prowadzenia rodzinnego domu dziecka i kandydatów na dyrektora placówki

opiekuńczo-wychowawczej typu rodzinnego;

13)

zapoznanie się z doświadczeniami wychowawczymi rodzin, które sprawują pieczę zastępczą,

w formie praktyk w rodzinie zastępczej zawodowej, rodzinnym domu dziecka lub placówce

opiekuńczo-wychowawczej.

2.

Liczba godzin szkolenia przeznaczonych na zakres programowy, o którym mowa w ust.

1, nie może być mniejsza niż 60 godzin dydaktycznych, w tym 10 godzin szkolenia z

zakresu określonego w ust. 1 pkt 13.

1.

W przypadku kandydatów do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej lub prowadzenia

rodzinnego domu dziecka oraz kandydatów na dyrektora placówki opiekuńczo-wychowawczej

typu rodzinnego zakres programowy szkolenia, poza zakresem określonym w § 2, obejmuje

dodatkowo

1)

wiedzę w zakresie specyfiki funkcjonowania rodzin zastępczych zawodowych, rodzinnych

domów dziecka lub placówek opiekuńczo-wychowawczych typu rodzinnego;

2)

wiedzę w zakresie metod postępowania z dzieckiem przejawiającym zaburzenia zachowania

i trudności w funkcjonowaniu społecznym;

3)

doskonalenie umiejętności opiekuńczych, umiejętności radzenia sobie z trudnościami

wychowawczymi oraz pokonywania trudności związanych z kompensacją opóźnień rozwojowych

dziecka;

4)

wiedzę w zakresie metod i technik stosowanych w pokonywaniu przez dziecko niepowodzeń

szkolnych;

5)

wiedzę w zakresie metod przeciwdziałania wypaleniu zawodowemu i umiejętności stosowania

ich w praktyce.

2.

Liczba godzin szkolenia przeznaczonych na dodatkowy zakres programowy, o którym mowa

w ust. 1, nie może być mniejsza niż 15 godzin dydaktycznych.

1.

W przypadku kandydatów do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej lub prowadzenia

rodzinnego domu dziecka oraz kandydatów na dyrektora placówki opiekuńczo-wychowawczej

typu rodzinnego, którzy będą sprawować opiekę i wychowanie nad dziećmi niepełnosprawnymi,

zakres programowy szkolenia, poza zakresem określonym w § 2 i § 3, obejmuje dodatkowo

1)

wiedzę w zakresie wczesnej diagnostyki, w tym wczesnego rozpoznawania zaburzeń rozwojowych,

interwencji i wspomagania rozwoju dziecka, jako kompleksowej wielospecjalistycznej

pomocy dziecku niepełnosprawnemu;

2)

wiedzę w zakresie rozwoju dziecka, w tym rozwoju psychoruchowego, emocjonalnego i

społecznego, oraz metod rewalidacji i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego;

3)

informacje o organizacjach i instytucjach wspierających oraz udzielających specjalistycznej

pomocy rodzinom wychowującym dzieci z różnego rodzaju dysfunkcjami;

4)

wiedzę w zakresie specjalnych potrzeb dzieci niepełnosprawnych.

2.

Liczba godzin szkolenia przeznaczonych na dodatkowy zakres programowy, o którym mowa

w ust. 1, nie może być mniejsza niż 20 godzin dydaktycznych.

1.

W przypadku kandydatów do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej, która będzie

sprawować opiekę i wychowanie nad dziećmi umieszczonymi w rodzinie zastępczej zawodowej

na podstawie przepisów o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich, zakres programowy

szkolenia, poza zakresem określonym w § 2 i § 3, obejmuje dodatkowo

1)

wybrane elementy w zakresie metod i zasad oddziaływań resocjalizacyjnych i terapeutycznych,

w tym socjoterapeutycznych oraz profilaktyczno-wychowawczych;

2)

wybrane elementy w zakresie zachowań wykraczających poza normy społeczne i prawne,

ze szczególnym uwzględnieniem wpływu przemian cywilizacyjnych i kulturowych na zachowania

dysfunkcyjne dzieci i młodzieży oraz związaną z tym konieczność dostosowania metod

interwencji kryzysowej i oddziaływań profilaktycznych;

3)

wiedzę podstawową w zakresie zasad odpowiedzialności nieletnich, zasad i trybu postępowania

przed sądem rodzinnym oraz przepisów dotyczących kuratorów sądowych.

2.

Liczba godzin szkolenia przeznaczonych na dodatkowy zakres programowy, o którym mowa

w ust. 1, nie może być mniejsza niż 20 godzin dydaktycznych.

1.

W przypadku kandydatów do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej pełniącej

funkcję pogotowia rodzinnego zakres programowy szkolenia, poza zakresem określonym

w § 2 i § 3, obejmuje dodatkowo elementy dotyczące adaptacji psychospołecznej do nowej

sytuacji, a także sposobu przygotowania dziecka i rodziny zastępczej do krótkiego

pobytu dziecka w tej rodzinie.

2.

Liczba godzin szkolenia przeznaczonych na dodatkowy zakres programowy, o którym mowa

w ust. 1, nie może być mniejsza niż 10 godzin dydaktycznych.

Szkolenia, o których mowa w § 2-6, są prowadzone w formie zapewniającej aktywny udział

uczestników.

Do programów szkoleń dla kandydatów do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej,

rodziny zastępczej niezawodowej lub prowadzenia rodzinnego domu dziecka, zatwierdzonych

przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, stosuje się przepisy rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 grudnia 2011 r. w sprawie

szkoleń dla kandydatów do sprawowania pieczy zastępczej

(Dz. U. poz. 1620).

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.