Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 7 lutego 2022 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o ekwiwalencie pieniężnym z tytułu prawa do bezpłatnego węgla dla osób uprawnionych z przedsiębiorstw robót górniczych

Ustawa określa zasady i sposób realizacji uprawnienia do ekwiwalentu pieniężnego z

tytułu prawa do bezpłatnego węgla, zwanego dalej „ekwiwalentem”, przysługującego osobom

uprawnionym z przedsiębiorstw robót górniczych od dnia 1 stycznia 2002 r.

Użyte w ustawie określenia oznaczają

1)

osoby uprawnione - emerytów i rencistów mających ustalone prawo do emerytury lub renty,

którzy pobierali bezpłatny węgiel w naturze od przedsiębiorstw robót górniczych lub

przeszli na emeryturę lub rentę z tych przedsiębiorstw oraz wdowy, wdowców i sieroty

mających ustalone prawo do renty rodzinnej po byłych pracownikach przedsiębiorstw

robót górniczych, uprawnionych do bezpłatnego węgla na podstawie Układu Zbiorowego

Pracy dla pracowników zakładów górniczych z dnia 21 grudnia 1991 r., i którzy uzyskali

emeryturę lub rentę przed dniem 1 stycznia 2007 r., a po dniu 31 grudnia 2001 r. nie

pobierali ekwiwalentu;

2)

przedsiębiorstwo robót górniczych - przedsiębiorcę prowadzącego roboty górnicze pod

ziemią związane z budową, utrzymaniem lub likwidacją zakładu górniczego.

3)

(uchylony)

1.

Ekwiwalent nie przysługuje osobom uprawnionym, których roszczenia z tytułu prawa do

bezpłatnego węgla zostały zaspokojone przed dniem wejścia w życie ustawy.

2.

W przypadku gdy roszczenia, o których mowa w ust. 1, zostały częściowo zaspokojone

ekwiwalent przysługuje w części niezaspokojonego roszczenia.

1.

W razie zbiegu u jednej osoby uprawnionej prawa do ekwiwalentów wypłaca się jeden

ekwiwalent.

2.

W przypadku gdy prawo do ekwiwalentu przysługuje osobie uprawnionej do renty rodzinnej,

do której jest uprawnionych więcej niż jedna osoba - wszystkim osobom do niej uprawnionym

przysługuje łącznie jeden ekwiwalent. W razie podziału renty rodzinnej ekwiwalent

ulega podziałowi w częściach równych, odpowiednio do liczby uprawnionych.

1

Wysokość ekwiwalentu stanowi iloczyn ilości węgla objętego uprawnieniem, która nie

może być wyższa niż 3 Mg węgla kamiennego rocznie i przeciętnej średniorocznej ceny

zbytu 1 Mg węgla kamiennego w asortymencie Orzech.

2.

Za rok 2002 cenę zbytu 1 Mg węgla kamiennego w asortymencie Orzech II ustala się na

podstawie ceny zbytu 1 Mg węgla kamiennego w asortymencie Orzech II z roku 2006.

3

Za lata następne minister właściwy do spraw gospodarki złożami kopalin, w terminie

do dnia 20 stycznia każdego roku, ustala i ogłasza, w formie obwieszczenia, w Dzienniku

Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, przeciętną średnioroczną cenę

zbytu 1 Mg węgla kamiennego w asortymencie Orzech, z roku poprzedzającego rok, w którym

ekwiwalent ma być wypłacany, skorygowaną o przewidywany wskaźnik wzrostu cen towarów

i usług konsumpcyjnych na rok planowany.

W przypadku gdy prawo do emerytury lub renty powstało w trakcie miesiąca, ekwiwalent

wypłaca się za pełny miesiąc.

1.

Ekwiwalent wypłaca Zakład Ubezpieczeń Społecznych, zwany dalej „ZUS”, zgodnie z harmonogramem,

o którym mowa w ust. 5, na wniosek osoby uprawnionej.

2.

Wniosek o wypłatę ekwiwalentu zawiera

1)

imię i nazwisko osoby uprawnionej;

2)

numer PESEL albo rodzaj i numer dokumentu tożsamości obcokrajowca;

3)

adres zamieszkania osoby uprawnionej;

4)

numer świadczenia osoby uprawnionej;

5)

nazwę przedsiębiorstwa robót górniczych.

3.

Do wniosku, o którym mowa w ust. 2, należy dołączyć dokument potwierdzający uprawnienie

do ekwiwalentu i określający jego wysokość oraz oświadczenie osoby uprawnionej o niepobieraniu

w latach 2002-2007 lub za ich część, ekwiwalentu lub bezpłatnego węgla w naturze.

4.

Wnioski o wypłatę ekwiwalentu zgłasza się do końca I kwartału roku, w którym ekwiwalent

ma zostać wypłacony po raz pierwszy.

5.

Ekwiwalent jest wypłacany według następującego harmonogramu

1)

za rok 2002 - w 2007 r.;

2)

za rok 2003 - w 2008 r.;

3)

za lata 2004-2005 - w 2009 r.;

4)

za lata 2006-2007 - w 2010 r.;

5)

za lata 2008-2009 - w 2011 r.;

6)

za lata 2010-2011 - w 2012 r.;

7)

za lata 2012-2013 - w 2013 r.;

8)

za rok 2014 - w 2014 r.;

9)

za rok 2015 - w 2015 r.;

10)

za rok 2016 i kolejne lata - odpowiednio w danym roku.

6.

Ekwiwalent jest wypłacany

1)

za lata 2002-2009 - w terminie 2 miesięcy od dnia zgłoszenia wniosku za dany okres;

2)

za lata 2010-2015 - w terminie do końca I kwartału roku, w którym ekwiwalent ma zostać

wypłacony;

2a)

za rok 2016 i kolejne lata - w terminie do końca I kwartału roku, w którym ekwiwalent

ma zostać wypłacony, odpowiednio za dany rok;

3)

w przypadku składania wniosku o wypłatę ekwiwalentu po raz pierwszy - w terminie 2

miesięcy od dnia zgłoszenia wniosku.

7.

W przypadku wypłaty przez ZUS ekwiwalentu na wniosek, o którym mowa w ust. 1-4, ekwiwalent

w następnych latach wypłaca się bez konieczności złożenia kolejnych wniosków o jego

wypłatę.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 grudnia 2021 r., z wyjątkiem art. 1 pkt 11 lit. c

i art. 3 pkt 2, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2022 r.

1.

W razie śmierci osoby uprawnionej, która zgłosiła wniosek o wypłatę ekwiwalentu, należny

jej ekwiwalent wypłaca się małżonkowi oraz dzieciom, z którymi prowadziła wspólne

gospodarstwo domowe, a w razie ich braku - małżonkowi i dzieciom, z którymi osoba

ta nie prowadziła wspólnego gospodarstwa domowego, a w razie ich braku - innym członkom

rodziny uprawnionym do renty rodzinnej lub na których utrzymaniu pozostawała ta osoba.

2.

Osoby, o których mowa w ust. 1, mają prawo do udziału w postępowaniu o wypłatę ekwiwalentu,

nieukończonym wskutek śmierci osoby, która wystąpiła o wypłatę ekwiwalentu.

3.

Roszczenia, o których mowa w ust. 1, wygasają po upływie 12 miesięcy od dnia śmierci

osoby, której ekwiwalent przysługiwał, chyba że przed upływem tego okresu zgłoszony

zostanie wniosek o prowadzenie postępowania w tym zakresie.

1.

Decyzję w sprawie ekwiwalentu wydaje i ekwiwalent ten wypłaca jednostka organizacyjna

ZUS, która ustaliła prawo do emerytury lub renty.

2.

Od decyzji, o której mowa w ust. 1, osobie uprawnionej przysługuje odwołanie do sądu

właściwego w sprawach emerytur i rent.

1.

Do dochodzenia zwrotu nienależnie pobranego ekwiwalentu stosuje się odpowiednio przepisy

ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

(Dz. U. z 2021 r. poz. 291, z późn. zm., dotyczące dochodzenia zwrotu nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczeń społecznych.

2.

Z ekwiwalentu nie dokonuje się potrąceń i egzekucji.

1

Ekwiwalent oraz koszty związane z obsługą wypłaty ekwiwalentu są finansowane ze środków

budżetu państwa z części, której dysponentem jest Prezes ZUS.

2.

(uchylony)

3.

(uchylony)

4.

(uchylony)

5.

(uchylony)

(uchylony)

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia