Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 stycznia 2022 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych

Ustawa określa

1)

warunki nabywania i utraty prawa do nauczycielskich świadczeń kompensacyjnych zwanych

dalej „świadczeniami”;

2)

zasady

a)

ustalania wysokości świadczeń,

b)

postępowania w sprawach o świadczenia,

c)

wypłaty świadczeń,

d)

finansowania świadczeń.

Użyte w ustawie określenia oznaczają

1)

nauczyciel - nauczycieli, wychowawców i innych pracowników pedagogicznych zatrudnionych

w

a)

publicznych i niepublicznych przedszkolach,

b

publicznych i niepublicznych szkołach, z wyjątkiem niepublicznych szkół nieposiadających

uprawnień szkoły publicznej, o których mowa w art. 104 ust. 1 ustawy z dnia 22 listopada 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo oświatowe,

ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw

(Dz. U. poz. 2245 i 2432, z 2019 r. poz. 534, 1287 i 2248 oraz z 2021 r. poz. 4), i niepublicznych szkół artystycznych nieposiadających uprawnień publicznej szkoły

artystycznej,

c)

publicznych i niepublicznych placówkach kształcenia ustawicznego i placówkach, o których

mowa w art. 2 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe

(Dz. U. z 2021 r. poz. 1082);

2)

organ rentowy - jednostkę organizacyjną Zakładu Ubezpieczeń Społecznych właściwą do

wydawania decyzji w sprawach świadczeń, określoną w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

(Dz. U. z 2021 r. poz. 423, z późn. zm.;

3)

uprawniony - osobę mającą ustalone prawo do świadczenia.

Prawo do świadczenia na warunkach i w wysokości określonych w ustawie przysługuje

nauczycielom zatrudnionym w jednostkach, o których mowa w art. 2 pkt 1.

1.

Świadczenie przysługuje nauczycielom, którzy spełnili łącznie następujące warunki

1)

osiągnęli wiek, o którym mowa w ust. 3;

2)

mają okres składkowy i nieskładkowy w rozumieniu ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

(Dz. U. z 2021 r. poz. 291, z późn. zm., zwanej dalej „ustawą o emeryturach i rentach z FUS”, wynoszący 30 lat, w tym 20

lat wykonywania pracy w jednostkach, o których mowa w art. 2 pkt 1, w wymiarze co

najmniej 1/2 obowiązkowego wymiaru zajęć;

3)

rozwiązali stosunek pracy.

2.

Nauczycielom spełniającym warunki określone w ust. 1 pkt 1 i 2 świadczenie przysługuje

również w przypadku rozwiązania stosunku pracy lub wygaśnięcia stosunku pracy w okolicznościach

określonych

1)

w art. 20 ust. 1, 5c i 7 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela

(Dz. U. z 2021 r. poz. 1762);

2)

w art. 225 ust. 1, 6, 7 i 10 oraz art. 226 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. -

Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe

(Dz. U. z 2017 r. poz. 60, 949 i 2203, z 2018 r. poz. 2245 oraz z 2019 r. poz. 1287).

3.

Nauczyciel ma prawo do świadczenia, jeżeli ukończył

1)

55 lat - w latach 2009-2014;

2)

55 lat w przypadku kobiet i 56 lat w przypadku mężczyzn - w latach 2015-2016;

3)

55 lat w przypadku kobiet i 57 lat w przypadku mężczyzn - w latach 2017-2018;

4)

55 lat w przypadku kobiet i 58 lat w przypadku mężczyzn - w latach 2019- 2020;

5)

55 lat w przypadku kobiet i 59 lat w przypadku mężczyzn - w latach 2021-2022;

6)

55 lat w przypadku kobiet i 60 lat w przypadku mężczyzn - w latach 2023-2024;

7)

56 lat w przypadku kobiet i 61 lat w przypadku mężczyzn - w latach 2025-2026;

8)

57 lat w przypadku kobiet i 62 lata w przypadku mężczyzn - w latach 2027-2028;

9)

58 lat w przypadku kobiet i 63 lata w przypadku mężczyzn - w latach 2029-2030;

10)

59 lat w przypadku kobiet i 64 lata w przypadku mężczyzn - w latach 2031-2032.

1.

Świadczenie stanowi równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia

emerytury, ustalonej w sposób określony w art. 25 ustawy o emeryturach i rentach z

FUS, przez średnie dalsze trwanie życia dla osób w wieku 60 lat, ustalone według obowiązujących

w dniu zgłoszenia wniosku o przyznanie świadczenia tablic średniego trwania życia,

o których mowa w art. 26 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

2.

Jeżeli uprawniony jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego, przy ustalaniu podstawy

obliczenia emerytury, składki na ubezpieczenie emerytalne, zewidencjonowane na jego

koncie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych, zwanym dalej „Zakładem”, zwiększa się

przez pomnożenie wskaźnikiem korygującym 19,52/12,22, stanowiącym stosunek pełnej

wysokości składki na ubezpieczenie emerytalne do wysokości zewidencjonowanej na koncie

ubezpieczonego w Zakładzie.

3.

Kwota świadczenia nie może być niższa niż kwota najniższej emerytury, o której mowa

w art. 85 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

4.

Świadczenie podlega waloryzacji na zasadach i w terminach przewidzianych dla waloryzacji

świadczeń w art. 88, art. 89 i art. 93 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

Świadczenia finansowane są z budżetu państwa.

1.

Prawo do świadczenia powstaje z dniem spełnienia warunków wymaganych do nabycia tego

prawa.

2.

W przypadku pobierania zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego prawo

do świadczenia powstaje z dniem zaprzestania pobierania tego zasiłku lub świadczenia.

Prawo do świadczenia ustaje z dniem

1)

poprzedzającym dzień nabycia prawa do emerytury, która jest ustalona decyzją organu

rentowego lub innego organu emerytalno-rentowego, określonego w odrębnych przepisach;

2)

poprzedzającym dzień osiągnięcia przez uprawnionego wieku

a)

60 lat - w przypadku kobiet,

b)

65 lat - w przypadku mężczyzn

- jeżeli uprawniony nie ma prawa do emerytury ustalonego decyzją organu rentowego

lub innego organu emerytalno-rentowego, określonego w odrębnych przepisach;

3)

śmierci uprawnionego.

1.

Prawo do świadczenia ulega zawieszeniu lub świadczenie to ulega zmniejszeniu na zasadach

określonych w art. 103 ust. 3 i art. 104-106 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

2.

Prawo do świadczenia ulega zawieszeniu bez względu na wysokość uzyskiwanego przychodu

w razie podjęcia przez uprawnionego pracy w jednostkach, o których mowa w art. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela.

1.

W razie śmierci osoby, która zgłosiła wniosek o świadczenie określone ustawą, świadczenie

należne jej do dnia śmierci wypłaca się małżonkowi, dzieciom, z którymi prowadziła

wspólne gospodarstwo domowe, a w przypadku ich braku - małżonkowi i dzieciom, z którymi

osoba ta nie prowadziła wspólnego gospodarstwa domowego, a w razie ich braku - innym

członkom rodziny uprawnionym do renty rodzinnej lub na których utrzymaniu pozostawała

ta osoba.

2.

Osoby wymienione w ust. 1 mają prawo do udziału w dalszym prowadzeniu postępowania

w sprawie świadczenia, nieukończonego wskutek śmierci osoby, która o to świadczenie

wystąpiła.

3.

Roszczenie o wypłatę świadczenia, o którym mowa w ust. 1, wygasa po upływie 12 miesięcy

od dnia śmierci osoby, której świadczenie przysługiwało, chyba że przed upływem tego

okresu zostanie zgłoszony wniosek o dalsze prowadzenie postępowania.

Do świadczenia przysługuje dodatek pielęgnacyjny na zasadach i w wysokości określonych

w art. 75 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

Osobie, która pokryła koszty pogrzebu po śmierci

1)

uprawnionego,

2)

członka rodziny uprawnionego

- przysługuje zasiłek pogrzebowy na zasadach określonych w art. 77-81 i art. 99 ustawy

o emeryturach i rentach z FUS.

Dodatek pielęgnacyjny oraz zasiłek pogrzebowy finansowane są z budżetu państwa.

Postępowanie w sprawie świadczenia wszczyna się na wniosek nauczyciela zgłoszony bezpośrednio

lub za pośrednictwem płatnika składek w organie rentowym.

1.

Decyzję w sprawie świadczenia wydaje i świadczenie to wypłaca

1)

organ rentowy właściwy ze względu na miejsce zamieszkania nauczyciela;

2)

organ rentowy właściwy ze względu na ostatnie miejsce zamieszkania nauczyciela w Rzeczypospolitej

Polskiej, jeżeli zamieszkuje on poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej.

2.

Od decyzji w sprawie świadczenia przysługuje odwołanie do sądu, na zasadach określonych

w art. 83 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, zwanej dalej „ustawą o systemie ubezpieczeń społecznych”.

1.

Świadczenie wypłaca się za miesiąc kalendarzowy w terminach i na zasadach przewidzianych

dla wypłaty emerytur określonych w art. 129, art. 130, art. 132-135 i art. 136b ustawy

o emeryturach i rentach z FUS.

2.

Kwotę świadczenia za niepełny miesiąc ustala się, dzieląc kwotę świadczenia przez

liczbę dni kalendarzowych w miesiącu, a otrzymaną kwotę mnoży się przez liczbę dni

kalendarzowych, za które świadczenie przysługuje.

3.

W razie śmierci uprawnionego wstrzymanie wypłaty świadczenia następuje od miesiąca

przypadającego po miesiącu, w którym zmarła osoba uprawniona.

1.

W razie zbiegu prawa do świadczenia z prawem do renty, uposażenia w stanie spoczynku,

zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub innego świadczenia o

charakterze emerytalnym lub rentowym, ustalonym na podstawie odrębnych ustaw, przysługuje

tylko jedno z tych świadczeń - wyższe lub wybrane przez uprawnionego.

2.

W przypadku skorzystania z prawa do świadczenia nie przysługuje prawo do rekompensaty,

o której mowa w ustawie z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych

(Dz. U. z 2018 r. poz. 1924 oraz z 2021 r. poz. 1621).

1.

W zakresie postępowania w sprawach świadczenia stosuje się odpowiednio przepisy art.

114, art. 116 i art. 117-128a ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

2.

W zakresie postępowania w sprawach zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, egzekucji

i potrąceń stosuje się odpowiednio przepisy art. 138-144 ustawy o emeryturach i rentach

z FUS oraz przepisy art. 84 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

3.

W razie zbiegu prawa do świadczenia z prawami, o których mowa w art. 17 ust. 1, stosuje

się odpowiednio art. 98 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

(pominięte)

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem

1)

art. 9, który wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z mocą od dnia

1 września 2019 r.;

2)

art. 1 pkt 4, pkt 7 lit. a i b, pkt 11 lit. a, c i d, pkt 12, pkt 13 lit. b i pkt

16, art. 2, art. 3 pkt 4-13, art. 4, art. 5 pkt 3, art. 6 pkt 1 i 2 oraz art. 10,

które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2022 r.;

3)

art. 1 pkt 28 i art. 5 pkt 7, które wchodzą w życie z dniem 1 kwietnia 2022 r.;

4)

art. 1 pkt 15, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2023 r.

Ustawa wchodzi w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu ogłoszenia