Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 14 października 2021 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o zmianie imienia i nazwiska

Ustawa określa zasady zmiany imienia lub nazwiska na inne imię lub nazwisko oraz właściwość

organów administracji publicznej i tryb postępowania w sprawach zmiany imienia lub

nazwiska.

Ustawę stosuje się do

1)

obywateli polskich;

2)

cudzoziemców niemających obywatelstwa żadnego państwa, jeżeli mają w Rzeczypospolitej

Polskiej miejsce zamieszkania;

3)

cudzoziemców, którzy uzyskali w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, z zastrzeżeniem

art. 4 ust. 2.

W rozumieniu ustawy

1)

zmiana imienia oznacza zastąpienie wybranego imienia innym imieniem, zastąpienie dwóch

imion jednym imieniem lub odwrotnie, dodanie drugiego imienia, zmianę pisowni imienia

lub imion lub zmianę kolejności imion;

2)

zmiana nazwiska oznacza zmianę na inne nazwisko, zmianę pisowni nazwiska lub zmianę

nazwiska ze względu na formę właściwą dla rodzaju żeńskiego lub męskiego;

3)

członkiem rodziny jest małżonek i wstępny osoby ubiegającej się o zmianę imienia lub

nazwiska.

1.

Zmiany imienia lub nazwiska można dokonać wyłącznie z ważnych powodów, w szczególności

gdy dotyczą zmiany

1)

imienia lub nazwiska ośmieszającego albo nielicującego z godnością człowieka;

2)

na imię lub nazwisko używane;

3)

na imię lub nazwisko, które zostało bezprawnie zmienione;

4)

na imię lub nazwisko noszone zgodnie z przepisami prawa państwa, którego obywatelstwo

również się posiada.

2.

Zmiany imienia lub nazwiska cudzoziemca, który uzyskał w Rzeczypospolitej Polskiej

status uchodźcy, można dokonać wyłącznie ze szczególnie ważnych powodów związanych

z zagrożeniem jego prawa do życia, zdrowia, wolności lub bezpieczeństwa osobistego.

Zmiany nazwiska nie dokonuje się w przypadku ubiegania się o zmianę na nazwisko historyczne,

wsławione w dziedzinie kultury, nauki, działalności politycznej, społecznej albo wojskowej,

chyba że osoba ubiegająca się o zmianę nazwiska posiada członków rodziny o tym nazwisku.

1.

Po zmianie nazwiska, z zastrzeżeniem art. 4 ust. 1 pkt 4, nazwisko nie może składać

się z więcej niż dwóch członów.

2.

Po zmianie imienia można mieć najwyżej dwa imiona.

1.

Zmiana nazwiska może dotyczyć nazwiska noszonego aktualnie lub nazwiska rodowego.

2.

Zmiana nazwiska noszonego po zawarciu małżeństwa, gdy jest ono tożsame z nazwiskiem

rodowym, rozciąga się na nazwisko rodowe wyłącznie na wyraźne żądanie osoby ubiegającej

się o zmianę nazwiska.

1.

Zmiana nazwiska obojga rodziców rozciąga się na małoletnie dzieci i na dzieci, które

zrodzą się z tego małżeństwa.

2.

Zmiana nazwiska lub nazwiska rodowego jednego z rodziców rozciąga się na małoletnie

dzieci i na dzieci, które pochodzą od tych samych rodziców, pod warunkiem że drugi

z rodziców wyraził na to zgodę, chyba że nie ma on pełnej zdolności do czynności prawnych

lub jest pozbawiony władzy rodzicielskiej albo nie żyje. Jeżeli w chwili zmiany nazwiska

dziecko ukończyło 13 lat, do zmiany nazwiska dziecka jest potrzebne także wyrażenie

zgody przez dziecko.

3.

W przypadku braku porozumienia między rodzicami dziecka każde z nich może zwrócić

się do sądu opiekuńczego o wyrażenie zgody na zmianę nazwiska dziecka.

4

Zgodę na zmianę nazwiska dziecko wyraża osobiście do protokołu przed kierownikiem

urzędu stanu cywilnego albo jego zastępcą lub na piśmie utrwalonym w postaci papierowej,

opatrzonym podpisem własnoręcznym, poświadczonym za zgodność podpisu przez notariusza.

Dzieci zamieszkałe poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej mogą wyrazić zgodę za

pośrednictwem konsula Rzeczypospolitej Polskiej.

5

Rodzic wyraża zgodę na zmianę nazwiska dziecka osobiście do protokołu przed kierownikiem

urzędu stanu cywilnego albo jego zastępcą lub na piśmie utrwalonym w postaci papierowej,

opatrzonym podpisem własnoręcznym, poświadczonym za zgodność podpisu przez notariusza

lub na piśmie utrwalonym w postaci elektronicznej, opatrzonym kwalifikowanym podpisem

elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Osoby zamieszkałe poza

granicami Rzeczypospolitej Polskiej mogą wyrazić zgodę za pośrednictwem konsula Rzeczypospolitej

Polskiej.

1.

Zmiana imienia lub nazwiska następuje na wniosek osoby ubiegającej się o zmianę, zwanej

dalej „wnioskodawcą”.

2.

Zmiana imienia lub nazwiska małoletniego dziecka następuje na wniosek przedstawiciela

ustawowego dziecka. Przepisy art. 8 ust. 2−5 stosuje się odpowiednio.

1.

Wniosek o zmianę imienia lub nazwiska składa się do wybranego kierownika urzędu stanu

cywilnego.

2.

Osoby zamieszkałe poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej mogą złożyć za pośrednictwem

konsula Rzeczypospolitej Polskiej wniosek o zmianę imienia lub nazwiska, wskazując

kierownika urzędu stanu cywilnego, któremu wniosek ma zostać przekazany.

1.

Wniosek o zmianę imienia lub nazwiska zawiera

1)

dane osoby, której zmiana dotyczy

a)

imię (imiona) i nazwisko oraz nazwisko rodowe,

b)

wskazanie kierownika urzędu stanu cywilnego, który sporządził akt urodzenia oraz akt

małżeństwa, jeżeli zmiana imienia lub nazwiska będzie dotyczyła tego aktu,

c)

numer Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności, zwany dalej „numerem

PESEL”, jeżeli został nadany;

2)

imię lub nazwisko, na jakie ma nastąpić zmiana;

3)

wskazanie miejsca sporządzenia aktu urodzenia małoletnich dzieci, jeżeli zmiana imienia

lub nazwiska będzie dotyczyła tych aktów;

4)

adres do korespondencji wnioskodawcy;

5)

uzasadnienie;

6)

oświadczenie wnioskodawcy, że w tej samej sprawie nie złożył wcześniej wniosku do

innego kierownika urzędu stanu cywilnego lub nie została wydana już decyzja odmowna.

2.

Jeżeli wnioskodawca i jego małoletnie dzieci nie posiadają aktów stanu cywilnego sporządzonych

na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wraz z wnioskiem o zmianę imienia lub nazwiska

wnioskodawca składa wniosek o transkrypcję zagranicznych dokumentów stanu cywilnego.

3.

W przypadku gdy wniosek o zmianę imienia lub nazwiska jest składany osobiście, wnioskodawca

przedstawia do wglądu dokument stwierdzający tożsamość.

Postępowanie administracyjne w sprawie zmiany imienia i nazwiska jest prowadzone z

wykorzystaniem danych zawartych w rejestrze stanu cywilnego, o którym mowa w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. - Prawo o aktach stanu cywilnego

(Dz. U. z 2021 r. poz. 709), oraz w rejestrze PESEL, o którym mowa w art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności

(Dz. U. z 2021 r. poz. 510, 1000 i 1641), w zakresie niezbędnym dla wydania rozstrzygnięcia w sprawie.

1.

Decyzję o zmianie imienia lub nazwiska bądź decyzję o odmowie zmiany imienia lub nazwiska

wydaje kierownik urzędu stanu cywilnego, do którego został złożony wniosek, albo jego

zastępca.

2.

Decyzja o zmianie imienia lub nazwiska podlega natychmiastowemu wykonaniu.

1.

Kierownik urzędu stanu cywilnego albo jego zastępca, który wydał decyzję o zmianie

imienia lub nazwiska, przesyła ją, za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, w

którym jest prowadzony rejestr stanu cywilnego, do kierownika urzędu stanu cywilnego,

który sporządził akt urodzenia oraz akt małżeństwa wnioskodawcy, a jeżeli zmiana rozciąga

się na małoletnie dzieci - również do kierownika urzędu stanu cywilnego, który sporządził

akty urodzenia dzieci.

2.

W przypadku zmiany imienia lub nazwiska małoletniego dziecka następującej na wniosek

przedstawiciela ustawowego dziecka decyzję o zmianie imienia lub nazwiska przekazuje

się kierownikowi urzędu stanu cywilnego, który sporządził akt urodzenia dziecka.

1.

Określone w ustawie zadania i kompetencje kierownika urzędu stanu cywilnego są zadaniami

z zakresu administracji rządowej.

2.

Wojewodowie sprawują nadzór nad realizacją przez kierowników urzędów stanu cywilnego

zadań, o których mowa w art. 12 i art. 13.

3.

Wojewoda jest organem wyższego stopnia w sprawach prowadzonych na podstawie ustawy.

4.

Minister właściwy do spraw wewnętrznych sprawuje nadzór nad działalnością wojewody

w zakresie zadań, o których mowa w art. 12 i art. 13.

5.

Sprawowanie nadzoru, o którym mowa w ust. 4, polega w szczególności na

1)

przeprowadzaniu kontroli, w tym na badaniu

a)

prawidłowości prowadzonych przez wojewodę postępowań administracyjnych,

b)

terminowości załatwiania spraw z zakresu zmiany imion i nazwisk;

2)

kształtowaniu jednolitej polityki w zakresie zmiany imion i nazwisk oraz kontroli

wykonywania ustalonych sposobów postępowania.

6.

Kontrola, o której mowa w ust. 5 pkt 1, jest wykonywana na zasadach określonych w

ustawie z dnia 15 lipca 2011 r. o kontroli w administracji rządowej

(Dz. U. z 2020 r. poz. 224).

(uchylony)

(pominięty)

(pominięty)

Traci moc ustawa z dnia 15 listopada 1956 r. o zmianie imion i nazwisk

(Dz. U. z 2005 r. poz. 1992 oraz z 2007 r. poz. 125).

Ustawa wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia

Ustawa wchodzi w życie z dniem 5 października 2021 r., z wyjątkiem

1)

art. 145 i art. 146, które wchodzą w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia;

2)

art. 80, art. 115, art. 144 i art. 161, które wchodzą w życie po upływie 7 dni od

dnia ogłoszenia;

3)

art. 96 pkt 18, art. 130, art. 134, art. 149 ust. 1 oraz art. 150, które wchodzą w

życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia;

4)

art. 38 ust. 6, art. 50, art. 52 ust. 5-7, art. 54 ust. 1-5 oraz art. 57 ust. 4, które

wchodzą w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia;

5)

art. 9 ust. 1 pkt 1-8, art. 11 pkt 2, art. 16 ust. 1, art. 18 ust. 2, art. 28 pkt

2 lit. b i c, art. 31, art. 83 oraz art. 141, które wchodzą w życie z dniem 5 lipca

2022 r.;

6)

art. 122, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2022 r., z wyjątkiem pkt 5, który

wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2026 r.;

7)

art. 58 ust. 1 pkt 4 i art. 63, które wchodzą w życie z dniem 1 października 2022 r.;

8)

art. 126 pkt 8, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2023 r.;

9)

art. 9 ust. 1 pkt 9, który wchodzi w życie z dniem 1 października 2026 r.;

10)

art. 82 pkt 2, w zakresie dodawanego art. 100b, i art. 159, które wchodzą w życie

z dniem 1 października 2028 r.;

11)

art. 82 pkt 1, 2, w zakresie dodawanego art. 100a, i pkt 3-21, art. 93, art. 96 pkt

1-17 i 19, art. 105 oraz art. 162, które wchodzą w życie z dniem 1 października 2029 r.