Obwieszczenie Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 13 sierpnia 2020 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie Narodowego Systemu Monitorowania Ruchu Statków i Przekazywania Informacji

Rozporządzenie określa

1)

sposób funkcjonowania i organizację Narodowego Systemu SafeSeaNet;

2)

zakres zadań Służby Kontroli Ruchu Statków, zwanej dalej „Służbą VTS”;

3)

sposób przekazywania informacji o statkach, o których mowa w art. 90 ust. 1 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie morskim, zwanej dalej „ustawą”, oraz podmioty, którym przekazuje się te informacje;

4)

sposób rozpowszechniania informacji o zdarzeniach, o których mowa w art. 88 ust. 1

ustawy, oraz o statkach, o których mowa w art. 90 ust. 1 ustawy;

5)

wymagania wobec systemów teleinformatycznych działających w ramach Narodowego Systemu

SafeSeaNet.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają

1)

krajowy system SafeSeaNet - system utworzony przez państwo członkowskie na potrzeby

wymiany informacji morskiej;

2)

centralny system SafeSeaNet - system wymiany informacji morskiej zarządzany, nadzorowany

i rozwijany przez Komisję Europejską oraz utrzymywany w działaniu przez EMSA, działający

jako punkt węzłowy posiadający interfejs do wszystkich krajowych systemów SafeSeaNet

i umożliwiający wymianę danych pomiędzy tymi systemami;

3)

system SafeSeaNet Unii Europejskiej - europejski system wymiany informacji morskiej

pomiędzy państwami członkowskimi składający się z sieci krajowych systemów SafeSeaNet

połączonych za pośrednictwem centralnego systemu SafeSeaNet, opracowany w celu ułatwienia

wymiany danych istotnych dla bezpieczeństwa morskiego, ochrony statków i obiektów

portowych, ochrony środowiska morskiego, efektywności ruchu statków i transportu morskiego,

w postaci elektronicznej;

4)

Narodowy System SafeSeaNet - krajowy system SafeSeaNet utworzony w Rzeczypospolitej

Polskiej, będący Narodowym Systemem Monitorowania Ruchu Statków i Przekazywania Informacji,

o którym mowa w art. 91 ustawy;

5)

krajowy użytkownik SafeSeaNet - podmiot uprawniony do otrzymywania lub dostarczania

informacji do Narodowego Systemu SafeSeaNet;

6)

państwo członkowskie - państwo członkowskie Unii Europejskiej oraz państwo członkowskie

Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronę umowy o Europejskim Obszarze

Gospodarczym;

7)

dokument IFCD (Interface and Functionalities Control Document)

8)

alert - sygnał o zagrożeniu bądź naruszeniu ochrony statku, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 4 września 2008 r. o ochronie żeglugi i portów

morskich

(Dz. U. z 2019 r. poz. 692).

1.

Narodowy System SafeSeaNet utrzymuje się w działaniu ciągłym, a w jego skład wchodzą

1)

infrastruktura techniczna;

2)

Koordynator SafeSeaNet;

3)

krajowi użytkownicy SafeSeaNet.

2.

Elementami infrastruktury technicznej, o której mowa w ust. 1 pkt 1, są

1)

podsystem monitorowania ruchu statków, składający się

a)

z radarów brzegowych bliskiego i dalekiego zasięgu,

b)

ze stacji brzegowych Systemu Automatycznej Identyfikacji (AIS),

c)

z Systemu Identyfikacji i Śledzenia Dalekiego Zasięgu (LRIT);

2)

podsystem przekazywania informacji, składający się z

a)

systemu kontrolno-informacyjnego dla portów polskich (PHICS), z wyłączeniem komponentu

STCW zawierającego bazę dokumentów marynarzy,

b)

systemu wymiany informacji bezpieczeństwa żeglugi (SWIBŻ).

1.

Koordynator SafeSeaNet pełni rolę krajowego organu National Competent Authority (NCA),

o którym mowa w dokumencie IFCD.

2.

Koordynator SafeSeaNet wyznacza i utrzymuje Służbę Koordynatora SafeSeaNet, działającą

całą dobę, przez 7 dni w tygodniu.

3.

Do zadań Służby Koordynatora SafeSeaNet należy

1)

udzielanie informacji użytkownikom systemu SafeSeaNet Unii Europejskiej;

2)

niezwłoczne informowanie krajowych użytkowników SafeSeaNet, w przypadku otrzymania

informacji z systemu SafeSeaNet Unii Europejskiej, o statkach lub zdarzeniach, stanowiących

potencjalne niebezpieczeństwo dla żeglugi lub zagrożenie dla bezpieczeństwa na morzu,

bezpieczeństwa ludzi lub środowiska morskiego, których skutki mogą rozciągać się na

polskie obszary morskie;

3)

niezwłoczne informowanie użytkowników systemu SafeSeaNet Unii Europejskiej w przypadku

otrzymania informacji o statkach, o których mowa w art. 90 ust. 1 ustawy, lub zdarzeniach,

o których mowa w art. 88 ust. 1 ustawy, których skutki mogą rozciągać się na obszary

morskie państw członkowskich;

4)

niezwłoczne informowanie ministra właściwego do spraw gospodarki morskiej o każdym

przypadku otrzymania informacji, o których mowa w pkt 2 i 3.

1.

Prawa dostępu do Narodowego Systemu SafeSeaNet udziela się ministrowi właściwemu do

spraw gospodarki morskiej i następującym krajowym użytkownikom SafeSeaNet

1)

dyrektorom urzędów morskich;

2)

Morskiej Służbie Poszukiwania i Ratownictwa, zwanej dalej „Służbą SAR”;

3)

Biuru Hydrograficznemu Marynarki Wojennej;

4)

Centrum Operacji Morskich - Dowództwo Komponentu Morskiego;

5)

Straży Granicznej;

6)

Służbie Celno-Skarbowej;

7)

organom administracji rybołówstwa morskiego;

8)

wojewodzie pomorskiemu, warmińsko-mazurskiemu i zachodniopomorskiemu;

9)

podmiotom zarządzającym portami lub przystaniami morskimi;

10)

pilotom morskim;

11)

Państwowej Inspekcji Sanitarnej;

12)

podmiotom właściwym w sprawach bezpieczeństwa państwa oraz bezpieczeństwa i porządku

publicznego, a także podmiotom właściwym w sprawach zarządzania kryzysowego;

13)

służbom statystyki publicznej;

14

podmiotowi powołanemu przez podmiot zarządzający portem o podstawowym znaczeniu dla

gospodarki narodowej, o którym mowa w art. 2 pkt 3 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich

(Dz. U. z 2020 r. poz. 998 i 1086), dostarczającemu informacji za pośrednictwem kanału sprawozdawczego, o którym mowa

w art. 7 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1239 z dnia

20 czerwca 2019 r. ustanawiającego europejski system morskich pojedynczych punktów

kontaktowych i uchylającego dyrektywę 2010/65/UE (Dz. Urz. UE L 198 z 25.07.2019,

str. 64).

2.

Prawa dostępu do systemu kontrolno-informacyjnego dla portów polskich (PHICS) udziela

się kapitanom i armatorom statków oraz przedstawicielom kapitanów statków działającym

w ich imieniu.

3.

Prawa dostępu do podsystemów przekazywania informacji Narodowego Systemu SafeSeaNet

udziela się na wniosek złożony do dyrektora właściwego urzędu morskiego.

4.

Wzory wniosków, o których mowa w ust. 3, znajdują się na stronie internetowej Urzędu

Morskiego w Gdyni

5.

Koordynator SafeSeaNet może upoważnić administratorów podsystemów przekazywania informacji

Narodowego Systemu SafeSeaNet do udzielania praw dostępu do tych podsystemów.

Dyrektorzy urzędów morskich, w zakresie swojej właściwości terytorialnej, współpracują

z Koordynatorem SafeSeaNet w celu zapewnienia właściwego funkcjonowania operacyjnego

i technicznego Narodowego Systemu SafeSeaNet poprzez

1)

zapewnienie całodobowej, działającej przez 7 dni w tygodniu Służby VTS, odpowiedzialnej

za monitorowanie ruchu statków i przekazywanie informacji;

2)

zapewnienie całodobowego obiegu i przekazywania informacji za pomocą Narodowego Systemu

SafeSeaNet oraz nadzoru i podejmowania działań korygujących mających na celu zapewnienie

przekazywania prawidłowych informacji do centralnego systemu SafeSeaNet;

3)

ustanowienie regulaminu i szczegółowych procedur działania Służby VTS, z uwzględnieniem

wytycznych Międzynarodowej Organizacji Morskiej (IMO) i Międzynarodowego Stowarzyszenia

Służb Oznakowania Nawigacyjnego (IALA)

4)

utrzymanie w działaniu ciągłym i zapewnienie wymaganej dostępności elementów podsystemu

monitorowania ruchu statków, o których mowa w § 3 ust. 2 pkt 1;

5)

zarządzanie podsystemami przekazywania informacji, o których mowa w § 3 ust. 2 pkt

2, i ich eksploatowanie;

6)

przyjmowanie, od podmiotów działających w obszarze właściwości terytorialnej dyrektora

urzędu morskiego, wniosków, o których mowa w § 5 ust. 3, i przesyłanie tych wniosków

do Koordynatora SafeSeaNet, w celu udzielenia prawa dostępu do systemu wymiany informacji

bezpieczeństwa żeglugi (SWIBŻ);

7)

udzielanie prawa dostępu do systemu kontrolno-informacyjnego dla portów polskich (PHICS)

podmiotom, o których mowa w § 5 ust. 2, oraz przyjmowanie od pozostałych podmiotów,

działających w obszarze właściwości terytorialnej dyrektora urzędu morskiego, wniosków

i przesyłanie tych wniosków do Koordynatora SafeSeaNet lub upoważnionego przez niego

administratora podsystemu przekazywania informacji krajowego systemu SafeSeaNet.

Służba SAR uczestniczy w Narodowym Systemie SafeSeaNet w zakresie wymiany informacji

o zagrożeniu życia ludzkiego na morzu, zagrożeniu zanieczyszczeniem środowiska morskiego

i informacji związanych z odebranym alertem.

1.

Biuro Hydrograficzne Marynarki Wojennej uczestniczy w Narodowym Systemie SafeSeaNet

jako Krajowy Koordynator Ostrzeżeń Nawigacyjnych oraz w zakresie wymiany informacji

kartograficznej, hydrograficznej i nautycznej.

2.

Szczegóły współpracy między Biurem Hydrograficznym Marynarki Wojennej i dyrektorami

urzędów morskich określają roczne plany współpracy, zgodnie z przepisami w sprawie

współpracy urzędów morskich z Marynarką Wojenną.

Służba VTS, w obszarze swego działania, pełni następujące zadania

1)

prowadzi kontrolę i zarządzanie ruchem statków poprzez wydawanie instrukcji, zaleceń

i nakazów;

2)

prowadzi nadzór nad przestrzeganiem przez statki przepisów ruchu na wyznaczonych trasach

przepływu, w systemach rozgraniczenia ruchu i zgłaszania pozycji statku;

3)

rozpowszechnia drogą radiową informacje nawigacyjne i hydrologiczno-meteorologiczne

zgodnie z wytycznymi Międzynarodowej Organizacji Morskiej (IMO);

4)

świadczy serwis asysty morskiej zgodnie z wytycznymi Międzynarodowej Organizacji Morskiej

5)

utrzymuje łączność z kapitanem, armatorem statku lub właścicielem przewożonych przez

statek towarów niebezpiecznych, o którym mowa w art. 88 ustawy lub w art. 27 pkt 1 ustawy z dnia 16 marca 1995 r. o zapobieganiu zanieczyszczaniu morza

przez statki

(Dz. U. z 2017 r. poz. 2000, z 2019 r. poz. 2303 oraz z 2020 r. poz. 284);

6)

rozpowszechnia drogą radiową ostrzeżenia nawigacyjne o statkach, o których mowa w

art. 90 ust. 1 ustawy, lub zdarzeniach, o których mowa w art. 88 ust. 1 ustawy;

7)

monitoruje ruch statków, o których mowa w art. 90 ust. 1 ustawy, lub zdarzenia, o

których mowa w art. 88 ust. 1 ustawy;

8)

realizuje zadania określone w planie udzielenia statkom znajdującym się w niebezpieczeństwie

schronienia na polskich obszarach morskich, o którym mowa w art. 94 ust. 2 ustawy;

9)

realizuje w stosunku do statków i obiektów portowych zadania regionalnego punktu kontaktowego,

o których mowa w art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 4 września 2008 r. o ochronie żeglugi i portów morskich;

10)

dostarcza informacje za pomocą Narodowego Systemu SafeSeaNet krajowym użytkownikom

SafeSeaNet.

1.

Służba VTS, w przypadku otrzymania informacji o statkach, o których mowa w art. 90

ust. 1 ustawy, lub zdarzeniach, o których mowa w art. 88 ust. 1 ustawy

1)

niezwłocznie przekazuje tę informację

a)

właściwemu dyrektorowi urzędu morskiego,

b)

właściwym krajowym użytkownikom SafeSeaNet, za pomocą systemu wymiany informacji bezpieczeństwa

żeglugi (SWIBŻ),

c)

ministrowi właściwemu do spraw gospodarki morskiej, za pośrednictwem Służby Koordynatora

SafeSeaNet;

2)

pobiera informacje o tych statkach z systemu SafeSeaNet Unii Europejskiej, za pośrednictwem

systemu wymiany informacji bezpieczeństwa żeglugi (SWIBŻ);

3)

jeżeli skutki potencjalnego niebezpieczeństwa rozciągają się na inne państwo członkowskie,

niezwłocznie informuje właściwe organy państw członkowskich położonych wzdłuż planowanej

trasy tych statków za pośrednictwem Służby Koordynatora SafeSeaNet, za pomocą systemu

wymiany informacji bezpieczeństwa żeglugi (SWIBŻ).

2.

Służba SAR, w przypadku otrzymania informacji o statkach, o których mowa w art. 90

ust. 1 pkt 1 ustawy, niezwłocznie przekazuje tę informację właściwej Służbie VTS za

pomocą systemu wymiany informacji bezpieczeństwa żeglugi (SWIBŻ).

3.

Armator, kapitan lub przedstawiciel kapitana statku zmierzającego do portu polskiego

przekazuje informacje zgodnie z

1)

art. 87 ustawy,

2)

art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 4 września 2008 r. o ochronie żeglugi i portów morskich

- za pomocą systemu kontrolno-informacyjnego dla portów polskich (PHICS).

4.

Armator statku przewożącego ładunki niebezpieczne lub zanieczyszczające przekazuje

informacje, zgodnie z art. 10a ust. 1 ustawy z dnia 16 marca 1995 r. o zapobieganiu zanieczyszczaniu morza

przez statki, za pomocą systemu kontrolno-informacyjnego dla portów polskich (PHICS).

5.

Armator, kapitan lub przedstawiciel kapitana statku, o którym mowa w art. 41 ust.

2 ustawy, przekazuje informacje o statku zgodnie z tym artykułem, za pomocą systemu

kontrolno-informacyjnego dla portów polskich (PHICS).

6.

Kapitan portu przekazuje organowi inspekcyjnemu informacje dotyczące aktualnego czasu

przybycia i wypłynięcia każdego statku zawijającego do jego portu lub na kotwicowisko,

wraz z identyfikatorem danego portu, za pomocą systemu wymiany informacji bezpieczeństwa

żeglugi (SWIBŻ).

7.

Pilot morski przekazuje informacje, o których mowa w art. 55 ust. 1 ustawy, w miarę

możliwości za pomocą systemu wymiany informacji bezpieczeństwa żeglugi (SWIBŻ).

8.

Podmiot zarządzający portem lub przystanią morską przekazuje informacje, o których

mowa w art. 55 ust. 2 ustawy, w miarę możliwości za pomocą systemu wymiany informacji

bezpieczeństwa żeglugi (SWIBŻ).

9.

Organ inspekcyjny przekazuje właściwej Służbie VTS informacje o statkach, o których

mowa w art. 90 ust. 1 pkt 4 ustawy, za pomocą systemu wymiany informacji bezpieczeństwa

żeglugi (SWIBŻ).

10.

Morskie Ratownicze Centrum Koordynacyjne w ramach realizacji zadań punktu odbioru

alertu, o których mowa w art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 4 września 2008 r. o ochronie żeglugi i portów morskich, przekazuje właściwe informacje związane z alertem za pomocą systemu wymiany informacji

bezpieczeństwa żeglugi (SWIBŻ).

1.

Systemy teleinformatyczne działające w ramach Narodowego Systemu SafeSeaNet powinny

1)

mieć dostępność nie mniejszą niż określona w dokumencie IFCD;

2)

zapewniać możliwość archiwizowania i odzyskiwania danych dotyczących okresu określonego

w dokumencie IFCD;

3)

umożliwiać przekazywanie informacji 24 godziny na dobę, przez 7 dni w tygodniu;

4)

umożliwiać przekazywanie, niezwłocznie po otrzymaniu żądania, właściwym organom państw

członkowskich, informacji o statku i ładunkach niebezpiecznych lub zanieczyszczających

przewożonych na pokładzie statku;

5)

stale utrzymywać właściwy poziom bezpieczeństwa teleinformatycznego;

6)

zapewniać dostęp tylko uprawnionym użytkownikom.

2.

W razie awarii lub planowanych przerw w pracy zapewnia się wymianę informacji przy

użyciu telefonu, faksu lub poczty elektronicznej.

3.

W celu regularnego sprawdzania funkcjonowania wszystkich podsystemów Narodowego Systemu

SafeSeaNet dyrektorzy właściwych urzędów morskich przeprowadzają okresowe inspekcje

techniczne oraz podejmują czynności niezbędne do zapewnienia jego ciągłego działania.

Podmioty, o których mowa w § 5 ust. 1 i 2, którym przed dniem wejścia w życie rozporządzenia

udzielono prawa dostępu do Narodowego Systemu SafeSeaNet, zachowują to prawo.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia