Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 15 lipca 2020 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym
Table of Provisions (323)
Statutory Text (323 Articles)
Ustawa określa zasady
1)
uzyskiwania uprawnień do wykonywania zawodu biegłego rewidenta i wykonywania tego
zawodu;
1a
organizacji i finansowania Polskiej Agencji Nadzoru Audytowego, zwanej dalej „Agencją”;
2)
organizacji samorządu zawodowego biegłych rewidentów;
3)
działalności firm audytorskich, w tym ich organizacji, oraz odpowiedzialności za naruszenie
przepisów prawa;
4)
sprawowania nadzoru publicznego nad biegłymi rewidentami i firmami audytorskimi, samorządem
zawodowym biegłych rewidentów oraz jednostkami zainteresowania publicznego;
5
wykonywania usług atestacyjnych oraz usług pokrewnych przez biegłych rewidentów lub
firmy audytorskie;
6)
tworzenia i działania komitetów audytu w jednostkach zainteresowania publicznego;
7)
odpowiedzialności dyscyplinarnej biegłych rewidentów;
8)
współpracy międzynarodowej organu nadzoru publicznego, w szczególności z innymi organami
nadzoru publicznego z państw Unii Europejskiej i państw trzecich.
Ilekroć w niniejszej ustawie jest mowa o
1)
badaniu ustawowym - należy przez to rozumieć badanie rocznego skonsolidowanego sprawozdania
finansowego grupy kapitałowej lub badanie rocznego sprawozdania finansowego, którego
obowiązek przeprowadzania wynika z art. 64 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości
(Dz. U. z 2019 r. poz. 351, 1495, 1571, 1655 i 1680 oraz z 2020 r. poz. 568), przepisów innych ustaw lub przepisów prawa Unii Europejskiej, przeprowadzane zgodnie
z krajowymi standardami badania;
2)
badaniu dobrowolnym - należy przez to rozumieć badanie rocznego sprawozdania finansowego,
które jest przeprowadzane na podstawie decyzji badanej jednostki, a nie na podstawie
art. 64 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, przepisów innych ustaw lub przepisów prawa Unii Europejskiej, przeprowadzane zgodnie
z krajowymi lub innymi standardami badania, a także badanie rocznego skonsolidowanego
sprawozdania finansowego grupy kapitałowej przeprowadzane zgodnie ze standardami innymi
niż krajowe standardy badania;
3)
badaniu - należy przez to rozumieć badanie ustawowe lub badanie dobrowolne;
4)
przeglądzie sprawozdania finansowego - należy przez to rozumieć przegląd skonsolidowanego
sprawozdania finansowego grupy kapitałowej lub sprawozdania finansowego przeprowadzany
zgodnie z krajowymi standardami przeglądu;
5)
usługach atestacyjnych - należy przez to rozumieć usługi mające na celu uwiarygodnienie
w wysokim lub umiarkowanym stopniu zagadnień obejmujących w szczególności informacje
finansowe i niefinansowe, systemy, procesy, a także aspekty zachowań lub postaw określonych
podmiotów, w oparciu o dowody uzyskane w trakcie przeprowadzenia odpowiednich procedur,
stanowiące podstawę wydawanej, zgodnie z przyjętymi kryteriami, oceny zagadnień będących
przedmiotem tych usług, zamieszczonej w sprawozdaniu z wykonanej usługi;
6)
usługach pokrewnych - należy przez to rozumieć usługi polegające na przeprowadzeniu
uzgodnionych procedur, wykonywanych w oparciu o uzgodniony cel, zakres prac i sposób
ich wykonania, których opis i wynik są przedstawione w raporcie z wykonania usługi,
lub usługi kompilacji informacji finansowych, których celem jest wykorzystanie wiedzy
z zakresu rachunkowości do zebrania, sklasyfikowania i podsumowania informacji finansowych;
7)
czynnościach rewizji finansowej - należy przez to rozumieć usługi atestacyjne obejmujące
badania, a także przeglądy sprawozdań finansowych i inne usługi atestacyjne określone
przepisami prawa, zastrzeżone dla biegłego rewidenta;
8)
dużej jednostce - należy przez to rozumieć jednostkę, która na koniec danego roku
obrotowego oraz na koniec roku obrotowego poprzedzającego dany rok obrotowy przekroczyła
co najmniej dwie z następujących trzech wielkości
a)
85 000 000 zł - w przypadku sumy aktywów bilansu na koniec roku obrotowego,
b)
170 000 000 zł - w przypadku przychodów netto ze sprzedaży towarów i produktów za
rok obrotowy,
c)
250 osób - w przypadku średniorocznego zatrudnienia w przeliczeniu na pełne etaty;
9)
jednostkach zainteresowania publicznego - należy przez to rozumieć jednostki interesu
publicznego, o których mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)
nr 537/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie szczegółowych wymogów dotyczących
ustawowych badań sprawozdań finansowych jednostek interesu publicznego, uchylającym
decyzję Komisji 2005/909/WE (Dz. Urz. UE L 158 z 27.05.2014, str. 77 oraz Dz. Urz.
UE L 170 z 11.06.2014, str. 66), zwanym dalej „rozporządzeniem nr 537/2014”, obejmujące
a)
emitentów papierów wartościowych dopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym państwa
Unii Europejskiej, mających siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, których
sprawozdania finansowe objęte są obowiązkiem badania ustawowego,
b)
banki krajowe, oddziały instytucji kredytowych i oddziały banków zagranicznych w rozumieniu
ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe
(Dz. U. z 2019 r. poz. 2357 oraz z 2020 r. poz. 284, 288, 321 i 1086),
c)
zakłady ubezpieczeń i zakłady reasekuracji oraz główne oddziały i oddziały zakładów
ubezpieczeń i zakładów reasekuracji w rozumieniu ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej
(Dz. U. z 2020 r. poz. 895 i 1180),
d)
instytucje pieniądza elektronicznego i krajowe instytucje płatnicze w rozumieniu ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych
(Dz. U. z 2020 r. poz. 794) spełniające kryteria dużej jednostki,
e)
otwarte fundusze emerytalne, dobrowolne fundusze emerytalne oraz powszechne towarzystwa
emerytalne w rozumieniu ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych
(Dz. U. z 2020 r. poz. 105),
f)
fundusze inwestycyjne otwarte, specjalistyczne fundusze inwestycyjne otwarte oraz
publiczne fundusze inwestycyjne zamknięte w rozumieniu ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi
funduszami inwestycyjnymi
(Dz. U. z 2020 r. poz. 95 i 695),
g)
towarzystwa w rozumieniu ustawy wymienionej w lit. f, które na koniec danego roku
obrotowego oraz na koniec roku obrotowego poprzedzającego dany rok obrotowy zarządzały
aktywami o wartości nie mniejszej niż 10 000 000 000 zł oraz które zarządzały funduszami
posiadającymi łącznie nie mniej niż 30 000 rejestrów otwartych dla uczestników,
h)
podmioty prowadzące działalność maklerską, które na koniec danego roku obrotowego
oraz na koniec roku obrotowego poprzedzającego dany rok obrotowy posiadały na rachunkach
klientów aktywa o wartości nie mniejszej niż 10 000 000 000 zł lub zarządzały aktywami
o wartości nie mniejszej niż 10 000 000 000 zł i jednocześnie posiadały minimum 10
000 klientów, z wyłączeniem podmiotów prowadzących działalność wyłącznie w zakresie
przyjmowania i przekazywania zleceń nabycia lub zbycia instrumentów finansowych lub
w zakresie doradztwa inwestycyjnego w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi
(Dz. U. z 2020 r. poz. 89, 284, 288 i 568),
i)
spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe w rozumieniu ustawy z dnia 5 listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych
(Dz. U. z 2019 r. poz. 2412 oraz z 2020 r. poz. 288 i 321), spełniające kryteria dużej jednostki;
10)
banku spółdzielczym - należy przez to rozumieć bank spółdzielczy w rozumieniu art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 grudnia 2000 r. o funkcjonowaniu banków spółdzielczych,
ich zrzeszaniu się i bankach zrzeszających
(Dz. U. z 2020 r. poz. 449 i 695);
11)
banku zrzeszającym - należy przez to rozumieć bank zrzeszający w rozumieniu art. 2
pkt 2 ustawy wymienionej w pkt 10;
12)
kluczowym biegłym rewidencie - należy przez to rozumieć
a)
w przypadku badania sprawozdania finansowego - biegłego rewidenta wyznaczonego przez
firmę audytorską jako w głównym stopniu odpowiedzialnego za przeprowadzenie danego
badania w imieniu firmy audytorskiej lub
b)
w przypadku badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego grupy kapitałowej -
biegłego rewidenta wyznaczonego przez firmę audytorską jako w głównym stopniu odpowiedzialnego
za przeprowadzenie badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego grupy kapitałowej
w imieniu firmy audytorskiej na poziomie jednostki dominującej danej grupy kapitałowej
oraz biegłego rewidenta wyznaczonego jako w głównym stopniu odpowiedzialnego za przeprowadzenie
badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego grupy kapitałowej na poziomie istotnych
jednostek zależnych objętych skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym danej grupy
kapitałowej, lub
c)
biegłego rewidenta podpisującego sprawozdanie z badania;
13)
firmie audytorskiej grupy - należy przez to rozumieć firmę audytorską przeprowadzającą
badanie skonsolidowanego sprawozdania finansowego danej grupy kapitałowej;
14)
sieci - należy przez to rozumieć strukturę
a)
której celem jest współpraca i do której należy biegły rewident lub firma audytorska
oraz
b)
której celem jest podział zysków lub kosztów lub która funkcjonuje w ramach wspólnych
powiązań właścicielskich, lub która posiada wspólny system kontroli lub wspólne zarządzanie,
lub która posiada wspólną politykę i procedury kontroli jakości, lub która posiada
wspólną strategię gospodarczą, lub która korzysta ze wspólnego oznaczenia lub znaczącej
części zasobów;
15)
podmiocie powiązanym z firmą audytorską - należy przez to rozumieć podmiot, niezależnie
od jego formy prawnej, który jest bezpośrednio lub pośrednio związany z firmą audytorską
poprzez wspólne powiązania właścicielskie, system kontroli lub zarządzanie;
16)
zespole wykonującym badanie - należy przez to rozumieć wszystkie osoby zaangażowane
w przeprowadzanie badania, w szczególności biegłych rewidentów, osoby przeprowadzające
kontrolę jakości wykonania zlecenia, kadrę kierowniczą wyższego szczebla oraz osoby
odbywające aplikację, o której mowa w art. 4 ust. 2 pkt 5, uczestniczących w przeprowadzanym
badaniu, a także zatrudnianych przez firmę audytorską ekspertów oraz inne osoby wykonujące,
w ramach danego badania, czynności na zlecenie lub pod kontrolą biegłego rewidenta
lub firmy audytorskiej;
17)
osobie blisko związanej - należy przez to rozumieć osobę blisko związaną w rozumieniu
art. 3 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 596/2014
z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie nadużyć na rynku (rozporządzenie w sprawie nadużyć
na rynku) oraz uchylającego dyrektywę 2003/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady i
dyrektywy Komisji 2003/124/WE, 2003/125/WE i 2004/72/WE (Dz. Urz. UE L 173 z 12.06.2014,
str. 1, Dz. Urz. UE L 171 z 29.06.2016, str. 1, Dz. Urz. UE L 175 z 30.06.2016, str.
1 oraz Dz. Urz. UE L 287 z 21.10.2016, str. 320);
18)
jednostce kontrolowanej - należy przez to rozumieć jednostkę zależną w rozumieniu
art. 3 ust. 1 pkt 39 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości;
19)
międzynarodowych standardach badania - należy przez to rozumieć Międzynarodowe Standardy
Badania oraz inne powiązane standardy wydane przez Międzynarodową Federację Księgowych
za pośrednictwem Rady Międzynarodowych Standardów Rewizji Finansowej i Usług Atestacyjnych
w zakresie, w jakim odnoszą się one do badań;
20)
międzynarodowych standardach kontroli jakości - należy przez to rozumieć Międzynarodowe
Standardy Kontroli Jakości oraz inne powiązane standardy wydane przez Międzynarodową
Federację Księgowych za pośrednictwem Rady Międzynarodowych Standardów Rewizji Finansowej
i Usług Atestacyjnych w zakresie, w jakim odnoszą się one do kontroli jakości;
21)
międzynarodowych standardach rachunkowości - należy przez to rozumieć Międzynarodowe
Standardy Rachunkowości, Międzynarodowe Standardy Sprawozdawczości Finansowej i związane
z nimi interpretacje przyjęte do prawa Unii Europejskiej w formie rozporządzeń Komisji
Europejskiej;
22)
krajowych standardach badania - należy przez to rozumieć
a)
międzynarodowe standardy badania przyjęte do prawa Unii Europejskiej w formie rozporządzeń
Komisji Europejskiej,
b
standardy badania w zakresie nieuregulowanym przez standardy, o których mowa w lit.
a, przyjęte przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów, zatwierdzone przez Radę Agencji
w zakresie, w jakim odnoszą się one do badań sprawozdań finansowych;
23)
krajowych standardach wykonywania zawodu - należy przez to rozumieć krajowe standardy
badania, krajowe standardy przeglądu, krajowe standardy usług atestacyjnych innych
niż badanie i przegląd oraz krajowe standardy usług pokrewnych;
24)
krajowych standardach kontroli jakości - należy przez to rozumieć
a)
międzynarodowe standardy kontroli jakości przyjęte do prawa Unii Europejskiej w formie
rozporządzeń Komisji Europejskiej,
b
zasady wewnętrznej kontroli jakości w zakresie nieuregulowanym standardami, o których
mowa w lit. a, przyjęte przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów, zatwierdzone przez
Radę Agencji;
25)
państwie Unii Europejskiej - należy przez to rozumieć państwo członkowskie Unii Europejskiej
i państwo członkowskie Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA) - stronę
umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym;
26)
państwie trzecim - należy przez to rozumieć państwo inne niż wymienione w pkt 25;
27)
zatwierdzeniu osoby lub jednostki organizacyjnej - należy przez to rozumieć uzyskanie
uprawnień do przeprowadzania obowiązkowych badań sprawozdań finansowych w państwie
Unii Europejskiej;
28)
jednostce audytorskiej pochodzącej z państwa trzeciego - należy przez to rozumieć
jednostkę organizacyjną, która przeprowadza badania rocznych lub skonsolidowanych
sprawozdań finansowych jednostki zarejestrowanej w państwie trzecim, inną niż jednostka
organizacyjna zarejestrowana jako firma audytorska w państwie Unii Europejskiej w
wyniku zatwierdzenia takiej jednostki organizacyjnej w tym państwie Unii Europejskiej;
29)
biegłym rewidencie pochodzącym z państwa trzeciego - należy przez to rozumieć osobę
fizyczną, która przeprowadza badania rocznych lub skonsolidowanych sprawozdań finansowych
jednostki zarejestrowanej w państwie trzecim, inną niż osoba zarejestrowana jako biegły
rewident w państwie Unii Europejskiej w wyniku zatwierdzenia takiej osoby w tym państwie
Unii Europejskiej;
30)
państwie członkowskim pochodzenia - należy przez to rozumieć państwo Unii Europejskiej,
w którym biegły rewident lub firma audytorska zostali zatwierdzeni;
31)
sprawozdaniu z badania - należy przez to rozumieć pisemny raport z przeprowadzonego
badania sprawozdania finansowego badanej jednostki, zawierający opinię biegłego rewidenta
o zbadanym sprawozdaniu finansowym.
Polska Izba Biegłych Rewidentów jest administratorem danych przetwarzanych w celach
realizacji zadań lub obowiązków przez organy samorządu biegłych rewidentów, związanych
z działalnością Komisji Egzaminacyjnej, zwanej dalej „Komisją”, oraz organizacją egzaminów
dla kandydatów na biegłych rewidentów.
1.
Dane osobowe przetwarzane w celu realizacji zadań lub obowiązków określonych w ustawie
i rozporządzeniu nr 537/2014 podlegają przeglądowi nie rzadziej niż co 5 lat od dnia
ich uzyskania.
2.
Dane osobowe podlegają zabezpieczeniom zapobiegającym nadużyciom lub niezgodnemu z
prawem dostępowi lub przekazywaniu polegającym co najmniej na
1)
dopuszczeniu przez administratora danych do przetwarzania danych osobowych wyłącznie
osób do tego uprawnionych;
2)
pisemnym zobowiązaniu osób upoważnionych do przetwarzania danych osobowych do zachowania
ich w tajemnicy;
3)
regularnym testowaniu i doskonaleniu stosowanych środków technicznych i organizacyjnych;
4)
zapewnieniu bezpiecznej komunikacji w sieciach teleinformatycznych;
5)
zapewnieniu ochrony przed nieuprawnionym dostępem do systemów informatycznych;
6)
zapewnieniu integralności danych w systemach informatycznych;
7)
określeniu zasad bezpieczeństwa przetwarzanych danych osobowych.
3.
Obowiązek zachowania tajemnicy, o której mowa w art. 78 i art. 95, nie ustaje w przypadku,
gdy z żądaniem ujawnienia informacji uzyskanych w związku z wykonywaniem zawodu biegłego
rewidenta albo wykonywaniem zadań przez podmioty, o których mowa w tych przepisach,
występuje Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych.
1.
Zawód biegłego rewidenta polega na
1
wykonywaniu czynności rewizji finansowej,
2
świadczeniu usług atestacyjnych innych niż czynności rewizji finansowej, niezastrzeżonych
do wykonywania przez biegłych rewidentów,
3)
świadczeniu usług pokrewnych
- zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu.
2.
Biegły rewident może wykonywać zawód jako
1)
osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą we własnym imieniu i na własny rachunek,
o której mowa w art. 46 pkt 1, lub
2)
wspólnik firmy audytorskiej, o której mowa w art. 46 pkt 2-4, lub
3)
osoba fizyczna pozostająca w stosunku pracy z firmą audytorską, o której mowa w art.
46, lub
4)
osoba fizyczna, w tym osoba prowadząca działalność gospodarczą, inna niż osoba, o
której mowa w art. 46 pkt 1, która zawarła umowę cywilnoprawną z firmą audytorską,
o której mowa w art. 46.
3.
Biegły rewident wykonuje zawód w imieniu firmy audytorskiej.
4.
Biegły rewident może wykonywać zawód po uprzednim zawiadomieniu Krajowej Rady Biegłych
Rewidentów o podjęciu i formie wykonywania zawodu, a w szczególności o adresie i nazwie
firmy audytorskiej, w imieniu której będzie wykonywał zawód.
5.
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów określi, w formie uchwały, wzór zawiadomienia, o
którym mowa w ust. 4.
1.
Biegłym rewidentem jest osoba wpisana do rejestru biegłych rewidentów, zwanego dalej
„rejestrem”.
2.
Do rejestru może być wpisana osoba fizyczna, która
1)
korzysta z pełni praw publicznych oraz ma pełną zdolność do czynności prawnych;
2)
ma nieposzlakowaną opinię i swoim dotychczasowym postępowaniem, w tym w trakcie postępowania
kwalifikacyjnego, daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu biegłego rewidenta;
3)
nie była skazana prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo
skarbowe;
4)
ukończyła studia wyższe w Rzeczypospolitej Polskiej lub zagraniczne studia wyższe
uznane w Rzeczypospolitej Polskiej za równorzędne i włada językiem polskim w mowie
i piśmie;
5)
odbyła
a)
roczną praktykę w zakresie rachunkowości w państwie Unii Europejskiej oraz co najmniej
2-letnią aplikację w firmie audytorskiej zarejestrowanej w państwie Unii Europejskiej
pod kierunkiem biegłego rewidenta lub biegłego rewidenta zarejestrowanego w państwie
Unii Europejskiej albo
b)
3-letnią aplikację w firmie audytorskiej zarejestrowanej w państwie Unii Europejskiej
pod kierunkiem biegłego rewidenta lub biegłego rewidenta zarejestrowanego w państwie
Unii Europejskiej
- przy czym spełnienie tych warunków zostało stwierdzone przez Komisję;
6)
złożyła przed Komisją egzaminy dla kandydatów na biegłego rewidenta z wiedzy w zakresie
wskazanym w art. 14 ust. 1 i 2;
7)
złożyła przed Komisją egzamin dyplomowy;
8)
złożyła ślubowanie.
3.
Do rejestru może być wpisana również osoba fizyczna, która
1)
posiada co najmniej 15-letnie doświadczenie zawodowe w zakresie rachunkowości, prawa,
finansów i rewizji finansowej, podczas którego nabyła umiejętności wymagane od biegłych
rewidentów;
2)
spełniła warunki, o których mowa w ust. 2 pkt 1-4 oraz 6-8.
4.
Do rejestru może być wpisana osoba fizyczna, która posiada uprawnienia do przeprowadzania
obowiązkowych badań sprawozdań finansowych, uzyskane w innym niż Rzeczpospolita Polska
państwie Unii Europejskiej, oraz złoży przed Komisją egzamin w języku polskim z prawa
gospodarczego obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej, w zakresie niezbędnym do
wykonywania badań sprawozdań finansowych.
5.
Do rejestru może być wpisana, na zasadzie wzajemności, osoba fizyczna, która posiada
uprawnienia do przeprowadzania obowiązkowych badań sprawozdań finansowych, uzyskane
w państwie trzecim, jeżeli spełnia wymagania w zakresie kwalifikacji zawodowych zgodne
z warunkami określonymi w niniejszej ustawie lub równoważne oraz złoży przed Komisją
egzamin w języku polskim z prawa gospodarczego obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej,
w zakresie niezbędnym do wykonywania badań sprawozdań finansowych.
Komisja ustala zakres egzaminu z prawa gospodarczego, o którym mowa w art. 4 ust.
4 i 5, biorąc pod uwagę stwierdzone różnice między przepisami prawa gospodarczego
obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej istotnymi dla badania sprawozdań finansowych
a kwalifikacjami nabytymi w drodze dotychczasowego kształcenia lub doświadczenia zawodowego
przez osobę ubiegającą się o wpis do rejestru.
Tytuł „biegły rewident” podlega ochronie prawnej.
1.
Rota ślubowania składanego przez biegłego rewidenta ma następujące brzmienie
„
Przyrzekam, że jako biegły rewident będę wykonywać mój zawód w poczuciu odpowiedzialności,
z całą rzetelnością i bezstronnością, zgodnie z przepisami prawa i obowiązującymi
standardami wykonywania zawodu. W swoim postępowaniu będę kierował się zasadami etyki
zawodowej i niezależnością. Poznane w trakcie wykonywania zawodu biegłego rewidenta
fakty i okoliczności zachowam w tajemnicy wobec osób trzecich.
”
.
Ślubowanie może być złożone z dodaniem słów „Tak mi dopomóż Bóg”.
2.
Ślubowanie odbiera Prezes Krajowej Rady Biegłych Rewidentów lub inny upoważniony członek
Krajowej Rady Biegłych Rewidentów.
Biegły rewident jest obowiązany w szczególności
1)
postępować zgodnie ze złożonym ślubowaniem;
2)
stale podnosić kwalifikacje zawodowe, w tym przez odbywanie obligatoryjnego doskonalenia
zawodowego w każdym roku kalendarzowym;
3)
przestrzegać krajowych standardów wykonywania zawodu, wymogów niezależności oraz zasad
etyki zawodowej;
4)
regularnie opłacać składkę członkowską;
5)
przestrzegać uchwał organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów w zakresie, w jakim
dotyczą one biegłych rewidentów.
1.
Obowiązek obligatoryjnego doskonalenia zawodowego, o którym mowa w art. 8 pkt 2, powstaje
z pierwszym dniem roku następującego po roku, w którym biegły rewident został wpisany
do rejestru.
2.
Obligatoryjne doskonalenie zawodowe polega na odbyciu szkolenia, którego program kształcenia
ma na celu podnoszenie poziomu i aktualizację wiedzy lub umiejętności związanych z
wykonywaniem zawodu biegłego rewidenta, w szczególności z zakresu rachunkowości i
badania sprawozdań finansowych.
3.
Część obligatoryjnego doskonalenia zawodowego biegły rewident może odbyć w ramach
samokształcenia zawodowego.
4.
Biegły rewident jest obowiązany udokumentować odbycie obligatoryjnego doskonalenia
zawodowego. Odbycie samokształcenia zawodowego biegły rewident potwierdza złożonym
przez siebie oświadczeniem.
5.
Biegły rewident przechowuje dokumenty potwierdzające odbycie obligatoryjnego doskonalenia
zawodowego przez okres 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym je odbył.
6.
Biegły rewident, na wezwanie Krajowej Rady Biegłych Rewidentów, składa dokumenty potwierdzające
odbycie obligatoryjnego doskonalenia zawodowego w terminie 30 dni od dnia otrzymania
wezwania.
7.
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów, na udokumentowany wniosek biegłego rewidenta, może,
w uzasadnionych przypadkach, wyrazić zgodę na odbycie obligatoryjnego doskonalenia
zawodowego w terminie późniejszym, nie dłuższym jednak niż 2 lata, licząc od dnia
upływu wymaganego terminu.
1.
Szkolenia w ramach obligatoryjnego doskonalenia zawodowego przeprowadza
1)
Polska Izba Biegłych Rewidentów;
2)
jednostka uprawniona.
2.
Jednostką uprawnioną jest jednostka wpisana do wykazu prowadzonego przez Krajową Radę
Biegłych Rewidentów, zwanego dalej „wykazem jednostek uprawnionych”, który jest publikowany
na stronie internetowej Polskiej Izby Biegłych Rewidentów.
3.
Do wykazu jednostek uprawnionych Krajowa Rada Biegłych Rewidentów wpisuje jednostkę,
która
1)
opracowała programowe i organizacyjno-techniczne założenia obligatoryjnego doskonalenia
zawodowego;
2)
zapewniła, iż obligatoryjne doskonalenie zawodowe przeprowadzane będzie przez osoby
posiadające wiedzę i doświadczenie w tym zakresie;
3)
zapewniła przygotowanie materiałów merytorycznych na potrzeby przeprowadzania obligatoryjnego
doskonalenia zawodowego obejmujące opracowania własne lub dostępne publikacje;
4)
określiła sposób i formę przeprowadzania obligatoryjnego doskonalenia zawodowego.
4
Rozpatrzenie wniosku o wpis do wykazu jednostek uprawnionych podlega opłacie.
5.
Wpisu do wykazu jednostek uprawnionych dokonuje się na wniosek jednostki. Do wniosku
należy dołączyć dokumenty potwierdzające spełnienie kryteriów, o których mowa w ust.
3, w tym wykaz osób przeprowadzających obligatoryjne doskonalenie zawodowe zawierający
ich imiona i nazwiska oraz opis doświadczenia zawodowego, a także dowód uiszczenia
opłaty, o której mowa w ust. 4.
6
Opłata, o której mowa w ust. 4, jest ustalana w wysokości nieprzekraczającej równowartości
20% przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego
Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy, i stanowi przychód Polskiej Izby
Biegłych Rewidentów.
7.
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów przeprowadza wizytacje w jednostkach uprawnionych.
8.
W przypadku stwierdzenia, że jednostka uprawniona przestała spełniać kryteria, o których
mowa w ust. 3, Krajowa Rada Biegłych Rewidentów skreśla jednostkę z wykazu jednostek
uprawnionych.
9.
Jednostki uprawnione przekazują Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów informacje dotyczące
prowadzonego przez nie obligatoryjnego doskonalenia zawodowego, które podlegają publikacji
na stronie internetowej Polskiej Izby Biegłych Rewidentów.
10.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia
1)
formy i sposób odbywania obligatoryjnego doskonalenia zawodowego oraz rodzaje dokumentów
potwierdzających odbycie obligatoryjnego doskonalenia zawodowego i zakres oświadczenia
o odbyciu samokształcenia zawodowego, a także sposób udokumentowania i tryb rozpatrywania
wniosku o odbycie obligatoryjnego doskonalenia zawodowego w terminie późniejszym,
o którym mowa w art. 9 ust. 7, mając na uwadze potrzebę zapewnienia elastyczności
i efektywności systemu obligatoryjnego doskonalenia zawodowego;
2)
sposób oceny przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów spełniania kryteriów, o których
mowa w ust. 3, tryb dokonywania wpisu do wykazu jednostek uprawnionych, rodzaje dokumentów
składanych wraz z wnioskiem o wpis do wykazu jednostek uprawnionych oraz szczegółowy
zakres i tryb przekazywania Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów przez jednostki uprawnione
informacji dotyczących prowadzonego przez nie obligatoryjnego doskonalenia zawodowego,
mając na uwadze potrzebę zapewnienia wysokiego poziomu merytorycznego i organizacyjno-technicznego
oraz kompletność przekazywanych danych.
11.
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów określi, w formie uchwał, zatwierdzanych przez Radę
Agencji
1)
zakres tematyczny obligatoryjnego doskonalenia zawodowego, z wyjątkiem części dotyczącej
samokształcenia zawodowego, o której mowa w art. 9 ust. 3;
2)
okres rozliczeniowy i minimalną liczbę godzin obligatoryjnego doskonalenia zawodowego,
w tym dopuszczalną liczbę godzin przypadających na samokształcenie zawodowe, dla biegłych
rewidentów wykonujących zawód i niewykonujących zawodu;
3
wysokość opłaty, o której mowa w ust. 4.
1.
Komisja składa się z 19 członków powoływanych i odwoływanych przez ministra właściwego
do spraw finansów publicznych.
2.
W skład Komisji wchodzi
1)
10 przedstawicieli ministra właściwego do spraw finansów publicznych, w tym 4 osoby
niebędące pracownikami urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów
publicznych, zwanego dalej „ministerstwem finansów”, wybrane spośród przedstawicieli
środowisk akademickich;
2)
7 przedstawicieli rekomendowanych przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów spośród biegłych
rewidentów wpisanych do rejestru;
3)
2 przedstawicieli rekomendowanych przez Komisję Nadzoru Finansowego.
3.
Członkowie Komisji powoływani są spośród osób, które
1)
korzystają z pełni praw publicznych;
2)
mają nieposzlakowaną opinię;
3)
nie były skazane prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo
skarbowe;
4)
ukończyły studia wyższe w Rzeczypospolitej Polskiej lub zagraniczne studia wyższe
uznane w Rzeczypospolitej Polskiej za równorzędne;
5)
posiadają autorytet, wiedzę oraz doświadczenie, które dają rękojmię prawidłowego przebiegu
egzaminów dla kandydatów na biegłych rewidentów.
4
W skład Komisji nie może być powołana osoba będąca członkiem organu Polskiej Izby
Biegłych Rewidentów, o którym mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2-5, Prezesem Agencji, Zastępcą
Prezesa Agencji lub członkiem Rady Agencji.
5.
Kadencja Komisji trwa 4 lata.
6.
Nie później niż 60 dni przed upływem kadencji Komisji do składu Komisji rekomendują
1)
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów - 14 kandydatów;
2)
Komisja Nadzoru Finansowego - 4 kandydatów.
7.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych
1)
dokonuje wyboru spośród rekomendowanych kandydatów, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia
odpowiedniego, merytorycznego oraz zróżnicowanego składu Komisji dającego gwarancję
i rękojmię właściwej realizacji jej zadań;
2)
wyznacza przewodniczącego Komisji spośród jej członków.
8.
W przypadku odwołania albo śmierci członka Komisji minister właściwy do spraw finansów
publicznych powołuje nowego członka Komisji. Kadencja osoby powołanej w miejsce odwołanego
lub zmarłego członka kończy się wraz z upływem kadencji Komisji. W przypadku członków
rekomendowanych przez podmioty, o których mowa w ust. 2 pkt 2 lub 3, rekomendacje
są przedstawiane w terminie 30 dni od dnia odwołania albo śmierci członka Komisji.
Nieprzedstawienie rekomendacji w wymaganym terminie lub niepowołanie nowego członka
nie stanowi przeszkody do działania Komisji. Przepisy ust. 6 i 7 stosuje się odpowiednio.
9.
Odwołanie członka Komisji przed upływem kadencji może nastąpić
1)
na jego wniosek;
2)
z urzędu - w przypadku
a)
rażącego naruszenia regulaminu działania Komisji,
b)
niezłożenia oświadczenia, o którym mowa w ust. 10, lub naruszenia jego treści,
c)
zaprzestania spełniania warunków uprawniających do powołania w skład Komisji.
10.
Członkowie Komisji oraz osoby, o których mowa w art. 13 ust. 3, składają oświadczenia,
że nie będą w jakikolwiek sposób udostępniać lub wykorzystywać informacji dotyczących
pytań testowych oraz zadań sytuacyjnych, w szczególności przez prowadzenie szkoleń
mających na celu przygotowanie do egzaminów dla kandydatów na biegłych rewidentów
lub publikację materiałów szkoleniowych.
Tworzy się Polską Agencję Nadzoru Audytowego, zwaną dalej „Agencją”.
1.
Do zadań Komisji należy
1)
przeprowadzanie egzaminów dla kandydatów na biegłych rewidentów, w tym egzaminu dyplomowego;
2)
stwierdzanie, na wniosek kandydata na biegłego rewidenta
a)
zaliczenia egzaminów z wiedzy, o których mowa w art. 15 ust. 1-3 i 5,
b)
spełnienia warunku, o którym mowa odpowiednio w art. 4
-
ust. 2 pkt 5,
-
ust. 3 pkt 1,
c)
zaliczenia praktyki - w przypadku spełniania warunków, o których mowa w art. 15 ust.
6;
3)
ustalanie pytań testowych i zadań sytuacyjnych oraz przygotowywanie zestawów egzaminacyjnych
na poszczególne egzaminy, w tym egzamin dyplomowy, dla kandydatów na biegłych rewidentów;
4)
rozpatrywanie odwołań od wyników egzaminów oraz odwołań, o których mowa w art. 14
ust. 7;
5)
przeprowadzanie egzaminów, o których mowa w art. 4 ust. 4 i 5;
6)
ustalanie zakresu egzaminu, o którym mowa w art. 5;
7)
ocena równoważności, o której mowa w art. 4 ust. 5.
2.
Komisja publikuje przykładowe pytania testowe i zadania sytuacyjne wraz z wykazem
prawidłowych odpowiedzi.
3.
Jeżeli realizowany przez uczelnię posiadającą uprawnienie do nadawania stopnia naukowego
doktora w zakresie nauk ekonomicznych program studiów na danym kierunku, poziomie
i profilu obejmuje wiedzę w zakresie wskazanym w art. 14 ust. 1 i 2, a egzaminy w
tym zakresie są przeprowadzane w formie pisemnej, Komisja zawiera z uczelnią, na jej
wniosek, umowę, o której mowa w art. 61 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
(Dz. U. z 2020 r. poz. 85, 374, 695, 875 i 1086). Do podpisania umowy w imieniu Komisji jest uprawniony jej przewodniczący.
Znosi się
1)
Komisję Nadzoru Audytowego, zwaną dalej „KNA”;
2)
Krajową Komisję Nadzoru.
1.
Przewodniczący Komisji kieruje jej pracami oraz wyznacza składy egzaminacyjne na poszczególne
egzaminy spośród członków Komisji i przewodniczących tych składów.
2.
Komisja podejmuje decyzje w formie uchwał.
3.
Komisja może zlecić, na podstawie umowy cywilnoprawnej, przygotowanie pytań testowych
i zadań sytuacyjnych lub sprawdzenie prac egzaminacyjnych egzaminatorom powołanym
przez Komisję spośród osób posiadających niezbędną wiedzę z zakresu danej dziedziny.
4.
Polska Izba Biegłych Rewidentów zapewnia obsługę Komisji i egzaminów dla kandydatów
na biegłych rewidentów oraz pokrywa koszty organizacji i przeprowadzenia egzaminów,
koszty wynagrodzeń członków Komisji i egzaminatorów oraz koszty obsługi Komisji.
5.
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów uchwala, w porozumieniu z Komisją, regulamin działania
Komisji.
6
Komisja sporządza roczne sprawozdanie z działalności, które przedkłada Agencji oraz
ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych, w terminie do dnia 31 marca następnego
roku.
7.
Członkom Komisji przysługuje wynagrodzenie za
1)
udział w posiedzeniu Komisji lub składu egzaminacyjnego - w wysokości nieprzekraczającej
15% przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego
Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy;
2)
udział w egzaminie - w wysokości nieprzekraczającej przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce
narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok
kalendarzowy;
3)
przygotowanie pytań testowych oraz zadań sytuacyjnych, a także opracowanie wzorca
prawidłowych odpowiedzi - w wysokości nieprzekraczającej przeciętnego wynagrodzenia
w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za
poprzedni rok kalendarzowy;
4)
rozpatrzenie
a)
odwołania od wyników egzaminów,
b)
wniosku, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 2 lit. a i lit. b tiret drugie,
c)
odwołania, o którym mowa w art. 14 ust. 7
- w wysokości nieprzekraczającej 2% przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej,
ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy;
5)
rozpatrzenie wniosku o stwierdzenie odbycia
a)
aplikacji,
b)
praktyki albo wniosku o zaliczenie praktyki
- w wysokości nieprzekraczającej 2% przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej,
ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy;
6)
ustalenie zakresu egzaminu, o którym mowa w art. 5 - w wysokości nieprzekraczającej
2% przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego
Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy;
7)
sprawdzenie prac - w wysokości nieprzekraczającej przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce
narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok
kalendarzowy.
8.
Egzaminatorom, o których mowa w ust. 3, przysługuje wynagrodzenie w wysokości nieprzekraczającej
przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego
Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy.
1.
Należności i zobowiązania urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów
publicznych w zakresie realizacji zadań KNA stają się należnościami i zobowiązaniami
Agencji.
2.
Agencja wstępuje w prawa i obowiązki KNA.
1.
Egzaminy z wiedzy składają się z pytań testowych i zadań sytuacyjnych obejmujących
10 tematów egzaminacyjnych z zakresu
1)
teorii i zasad rachunkowości;
2)
zasad sporządzania sprawozdań finansowych, w tym skonsolidowanych sprawozdań finansowych;
3)
międzynarodowych standardów rachunkowości;
4)
analizy finansowej;
5)
rachunku kosztów i rachunkowości zarządczej;
6)
zarządzania ryzykiem i kontroli wewnętrznej;
7)
rewizji finansowej;
8)
krajowych standardów wykonywania zawodu;
9)
etyki zawodowej i niezależności biegłego rewidenta;
10)
wymogów prawnych dotyczących badania sprawozdań finansowych oraz biegłych rewidentów
i firm audytorskich.
2.
W trakcie egzaminów, o których mowa w ust. 1, sprawdzana jest także wiedza niezbędna
do badania sprawozdań finansowych, w szczególności z zakresu
1)
prawa handlowego, w tym prawa spółek i ładu korporacyjnego;
2)
prawa upadłościowego i restrukturyzacyjnego;
3)
prawa podatkowego;
4)
prawa cywilnego;
5)
prawa pracy i ubezpieczeń społecznych;
6)
prawa bankowego;
7)
prawa ubezpieczeniowego;
8)
technologii informacyjnych i systemów komputerowych;
9)
mikroekonomii, makroekonomii i ekonomii finansowej;
10)
matematyki i statystyki;
11)
podstawowych zasad zarządzania finansowego w jednostkach gospodarczych;
12)
funkcjonowania rynku finansowego.
3.
Kandydat na biegłego rewidenta przystępuje do egzaminu dyplomowego przeprowadzanego
przez Komisję po
1)
złożeniu egzaminów, o których mowa w ust. 1;
2)
stwierdzeniu przez Komisję spełnienia warunku, o którym mowa w art. 4 ust. 2 pkt 5
albo art. 4 ust. 3 pkt 1.
4.
Egzamin dyplomowy polega na sprawdzeniu umiejętności praktycznego zastosowania wiedzy
do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu biegłego rewidenta, w szczególności
badania rocznych sprawozdań finansowych oraz rocznych skonsolidowanych sprawozdań
finansowych.
5.
Przewodniczący lub członek składu egzaminacyjnego wyklucza z egzaminu kandydata na
biegłego rewidenta, który podczas egzaminu korzystał z pomocy innej osoby, posiadał
niedozwolone materiały lub urządzenia służące do kopiowania oraz przekazywania i odbioru
informacji, pomagał pozostałym kandydatom lub w inny sposób zakłócał przebieg egzaminu.
Wykluczenie z egzaminu jest równoznaczne z uzyskaniem negatywnego wyniku egzaminu.
6.
Kolejne wykluczenie z egzaminu z przyczyn, o których mowa w ust. 5, powoduje niemożność
przystąpienia do egzaminów z wiedzy oraz egzaminu dyplomowego przez rok.
7.
W przypadkach, o których mowa w ust. 5 i 6, kandydatowi na biegłego rewidenta przysługuje
prawo wniesienia pisemnego odwołania do Komisji.
8.
W przypadku uznania odwołania, o którym mowa w ust. 7, kandydat na biegłego rewidenta
ma prawo przystąpić do egzaminu w kolejnym terminie bez konieczności uiszczania opłaty
egzaminacyjnej.
9.
Od wyniku egzaminu kandydatowi na biegłego rewidenta przysługuje prawo wniesienia
pisemnego odwołania do Komisji.
10.
Kandydatowi na biegłego rewidenta przysługuje prawo wglądu do pracy egzaminacyjnej
oraz prawo sporządzania notatek dotyczących treści pracy egzaminacyjnej na potrzeby
odwołania. Notatki można sporządzać odnośnie do tych pytań testowych lub zadań sytuacyjnych,
za które kandydat nie uzyskał maksymalnej liczby punktów.
11.
W trakcie wglądu do pracy egzaminacyjnej kandydat na biegłego rewidenta nie może posiadać
urządzeń służących do kopiowania oraz przekazywania i odbioru informacji.
12.
Naruszenie zasad, o których mowa w ust. 10 lub 11, jest równoznaczne z utratą przez
kandydata prawa do kontynuowania wglądu do pracy egzaminacyjnej.
13.
Informacja o kolejnym wykluczeniu z egzaminu, o którym mowa w ust. 6, oraz utracie
prawa, o której mowa w ust. 12, jest przekazywana przez Komisję Krajowej Radzie Biegłych
Rewidentów.
14.
Komisja może unieważnić egzamin w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości co do przebiegu
egzaminu i zarządzić jego powtórzenie. W takim przypadku opłata egzaminacyjna podlega
zaliczeniu na poczet opłaty za kolejny egzamin.
1.
Pracownicy zatrudnieni w urzędzie obsługującym ministra właściwego do spraw finansów
publicznych, niebędący urzędnikami służby cywilnej, wykonujący zadania w zakresie
obsługi KNA stają się z dniem 1 stycznia 2020 r. pracownikami zatrudnionymi w Agencji.
Przepis art. 23
(Dz. U. z 2019 r. poz. 1040, 1043 i 1495) stosuje się odpowiednio.
2.
Urzędnicy służby cywilnej zatrudnieni w urzędzie obsługującym ministra właściwego
do spraw finansów publicznych, wykonujący zadania w zakresie obsługi KNA stają się
z dniem 1 stycznia 2020 r., za ich zgodą, pracownikami zatrudnionymi w Agencji. Przepis
art. 23 stosuje się odpowiednio.
3.
W przypadku niewyrażenia zgody, o której mowa w ust. 2, przez urzędnika służby cywilnej
przepisy art. 62 oraz art. 66 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej
(Dz. U. z 2018 r. poz. 1559 oraz z 2019 r. poz. 730) stosuje się.
1.
Komisja zalicza kandydatowi na biegłego rewidenta, na jego wniosek, poszczególne egzaminy
z wiedzy, jeżeli w tym zakresie zdał on egzaminy uniwersyteckie lub równorzędne.
2.
Komisja zalicza kandydatowi na biegłego rewidenta, na jego wniosek, wszystkie egzaminy
z wiedzy, jeżeli ukończył on studia wyższe w Rzeczypospolitej Polskiej lub zagraniczne
studia wyższe uznane w Rzeczypospolitej Polskiej za równorzędne, których program kształcenia
został zrealizowany w ramach umowy, o której mowa w art. 12 ust. 3.
3.
Komisja zalicza kandydatowi na biegłego rewidenta, na jego wniosek, poszczególne egzaminy
z wiedzy, jeżeli zdał on egzaminy w ramach postępowania kwalifikacyjnego prowadzonego
przez organ uprawniony do nadawania uprawnień biegłego rewidenta w innym niż Rzeczpospolita
Polska państwie Unii Europejskiej, co do których stwierdzi, że zakresem kształcenia
obejmują wiedzę w zakresie wskazanym w art. 14 ust. 1 i 2.
4.
Warunkiem zaliczenia egzaminów z wiedzy jest to, aby
1)
egzaminy uniwersyteckie lub równorzędne, o których mowa w ust. 1,
2)
egzaminy na studiach wyższych, o których mowa w ust. 2,
3)
egzaminy w ramach postępowania kwalifikacyjnego, o którym mowa w ust. 3
- były przeprowadzone w formie pisemnej, a od dnia ukończenia studiów wyższych, zakończenia
postępowania kwalifikacyjnego albo zdania egzaminów w ramach postępowania kwalifikacyjnego
nie upłynęło więcej niż 3 lata.
5.
Komisja zalicza kandydatowi na biegłego rewidenta, który posiada tytuł doradcy podatkowego,
na jego wniosek, egzamin z prawa podatkowego.
6.
Komisja zalicza kandydatowi na biegłego rewidenta, na jego wniosek, praktykę, o której
mowa w art. 4 ust. 2 pkt 5 lit. a, jeżeli
1)
był zatrudniony w firmie audytorskiej lub pozostawał w stosunku pracy na samodzielnym
stanowisku w komórkach finansowo-księgowych przez co najmniej 3 lata lub
2)
posiada certyfikat księgowy uprawniający do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych
albo świadectwo kwalifikacyjne uprawniające do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych,
wydane przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych, lub
3)
jest mianowanym kontrolerem Najwyższej Izby Kontroli.
1.
Prezesa Agencji i Zastępcę Prezesa Agencji oraz członków pierwszego składu Rady Agencji
minister właściwy do spraw finansów publicznych powołuje z dniem 1 stycznia 2020 r.
2.
Nie później niż 60 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy kandydatów na członków
Rady Agencji rekomendują
1)
Komisja Nadzoru Finansowego - 4 kandydatów;
2)
Minister Sprawiedliwości - 2 kandydatów;
3)
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów - 2 kandydatów;
4)
organizacje pracodawców - 2 kandydatów;
5)
Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. - 2 kandydatów.
3.
Na stanowisko Prezesa Agencji, Zastępcy Prezesa Agencji ani członka Rady Agencji nie
może być powołana osoba, która w okresie trzech lat poprzedzających powołanie wchodziła
w skład Krajowej Komisji Nadzoru.
1.
Kandydat na biegłego rewidenta uiszcza opłatę wstępną za przystąpienie do postępowania
kwalifikacyjnego oraz opłaty egzaminacyjne stanowiące przychód Polskiej Izby Biegłych
Rewidentów, a także opłaty za rozpatrzenie wniosków, o których mowa w art. 12 ust.
1 pkt 2 lit. b tiret drugie oraz art. 15 ust. 1-3 i 5.
2.
Wysokość opłaty
1)
wstępnej oraz za każdy egzamin z wiedzy jest ustalana w kwocie nieprzekraczającej
równowartości 20%,
2)
za egzamin z prawa gospodarczego, o którym mowa w art. 4 ust. 4 i 5, oraz egzamin
dyplomowy jest ustalana w kwocie nieprzekraczającej równowartości 30%
- przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego
Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy.
3.
Wysokość opłaty za rozpatrzenie każdego wniosku, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt
2 lit. b tiret drugie oraz art. 15 ust. 1-3 i 5, jest ustalana w kwocie nieprzekraczającej
równowartości 5% przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez
Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy.
4.
Jeżeli kandydat na biegłego rewidenta z usprawiedliwionej przyczyny nie przystąpił
do egzaminu, opłata egzaminacyjna podlega zaliczeniu na poczet egzaminu przeprowadzanego
w terminie późniejszym albo zwrotowi, w wysokości 80% uiszczonej opłaty.
5.
Przychód z opłat, o których mowa w ust. 2 i 3, może być przeznaczony wyłącznie na
pokrycie kosztów organizacji i przeprowadzenia egzaminów, kosztów wynagrodzeń członków
Komisji i egzaminatorów oraz kosztów obsługi Komisji.
6.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia
1)
sposób dokonywania zgłoszenia oraz tryb przystępowania do postępowania kwalifikacyjnego,
2)
termin i sposób wnoszenia opłaty egzaminacyjnej oraz sposób i tryb dokonywania zwrotu
opłaty,
3)
tryb i sposób przeprowadzania postępowania kwalifikacyjnego, w tym przepisy porządkowe
obowiązujące kandydatów podczas postępowania kwalifikacyjnego,
4)
tryb i sposób przeprowadzania egzaminów,
5)
tryb i termin uzyskiwania wglądu do prac egzaminacyjnych oraz sposób jego przeprowadzania,
6)
tryb i termin wnoszenia odwołań od wyników egzaminów,
7)
zakres, przebieg oraz sposób odbywania praktyki i aplikacji, a także tryb stwierdzania
odbycia praktyki i aplikacji,
8)
tryb stwierdzania spełniania warunku, o którym mowa w art. 4 ust. 3 pkt 1,
9)
tryb i sposób zaliczania egzaminów, o których mowa w art. 15 ust. 1-3 i 5,
10)
tryb stwierdzania spełniania warunków, o których mowa w art. 15 ust. 6
- uwzględniając potrzebę obiektywnego sprawdzenia teoretycznego i praktycznego przygotowania
kandydatów na biegłych rewidentów, prawidłowy przebieg egzaminów oraz konieczność
zapewnienia sprawnego funkcjonowania Komisji.
7.
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów określi, w porozumieniu z Komisją, w formie uchwał
zatwierdzanych przez Radę Agencji
1)
ramowy harmonogram przeprowadzania postępowania kwalifikacyjnego, określający miejsce
i termin przeprowadzania egzaminów dla kandydatów na biegłych rewidentów, a także
egzaminu z prawa gospodarczego, o którym mowa w art. 4 ust. 4 i 5;
2)
szczegółowy zakres tematyczny egzaminów, uwzględniający dziedziny, o których mowa
w art. 14 ust. 1 i 2;
3)
wykaz zagadnień istotnych dla badania sprawozdań finansowych, które składają się na
egzamin z prawa gospodarczego, o którym mowa w art. 4 ust. 4 i 5;
4)
wysokość opłaty wstępnej za przystąpienie do postępowania kwalifikacyjnego;
5)
wysokość opłat za poszczególne egzaminy oraz wysokość wynagrodzenia przysługującego
członkom Komisji;
6)
tryb powoływania egzaminatorów oraz wysokość przysługującego im wynagrodzenia;
7)
wysokość opłat za rozpatrzenie każdego wniosku, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt
2 lit. b tiret drugie oraz art. 15 ust. 1-3 i 5;
8)
program praktyki i aplikacji;
9)
sposób dokumentowania praktyki i aplikacji oraz spełnienia warunku, o którym mowa
w art. 4 ust. 3 pkt 1;
10)
zakres i tryb innych działań niezbędnych dla prawidłowego funkcjonowania Komisji oraz
szczegółową procedurę przeprowadzania postępowania kwalifikacyjnego dla kandydatów
na biegłych rewidentów.
1.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych z dniem utworzenia Agencji powołuje
Pełnomocnika do spraw organizacji Agencji, zwanego dalej „Pełnomocnikiem”. Powołanie
stanowi nawiązanie stosunku pracy na podstawie powołania w rozumieniu ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy.
2.
Pełnomocnikiem może być osoba spełniająca warunki, o których mowa w art. 94d ust.
2 pkt 1-4 oraz 7 ustawy zmienianej w art. 1.
3.
Właściwym organem do przedłożenia oświadczenia lustracyjnego w stosunku do Pełnomocnika
jest minister właściwy do spraw finansów publicznych. Przepisy ustawy zmienianej w
art. 9 stosuje się.
4.
Koszty związane z wynagrodzeniem Pełnomocnika i jego działalnością pokrywa Agencja.
5.
Pełnomocnik podejmuje działania przygotowawcze i organizacyjne niezbędne do rozpoczęcia
przez Agencję realizacji jej zadań z dniem 1 stycznia 2020 r.
6.
Pełnomocnik wykonuje zadania Prezesa Agencji, o których mowa w art. 94c ust. 1 i ust.
2 pkt 2, 5 i 6 ustawy zmienianej w art. 1, do czasu powołania Prezesa Agencji.
7.
Obsługę administracyjną, organizacyjną i księgową Pełnomocnika zapewnia urząd obsługujący
ministra właściwego do spraw finansów publicznych.
8.
Pełnomocnik przedstawi ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych oraz Prezesowi
Agencji sprawozdanie z wykonania przez niego zadań, w terminie 30 dni od dnia powołania
Prezesa Agencji.
9.
Pełnomocnik kończy swoją działalność z dniem złożenia sprawozdania, o którym mowa
w ust. 8, jednak nie później niż z dniem 31 stycznia 2020 r.
1.
Rejestr prowadzi Krajowa Rada Biegłych Rewidentów.
2.
Rejestr zawiera nazwy i adresy organów odpowiedzialnych za nadzór publiczny, wpis
do rejestru, kontrole w ramach systemu zapewniania jakości, prowadzenie kontroli doraźnych
i nakładanie kar administracyjnych za naruszenie przepisów ustawy oraz rozporządzenia
nr 537/2014, a także obejmuje następujące dane
1)
numer wpisu do rejestru;
2)
imię i nazwisko oraz adres biegłego rewidenta;
3)
obywatelstwo biegłego rewidenta;
4)
formę wykonywania przez biegłego rewidenta zawodu lub informację o niewykonywaniu
tego zawodu;
5)
nazwę, adres strony internetowej i adres firmy audytorskiej, o której mowa w art.
46 pkt 1, albo firmy audytorskiej, która zatrudnia biegłego rewidenta lub w której
jest on wspólnikiem, lub z którą jest on powiązany w inny sposób;
6)
informację o uzyskaniu uprawnień biegłego rewidenta w innym niż Rzeczpospolita Polska
państwie Unii Europejskiej lub państwie trzecim, w tym numer w odpowiednim rejestrze
nadany biegłemu rewidentowi przez organ rejestrujący innego państwa Unii Europejskiej
lub państwa trzeciego, jeżeli został nadany, oraz nazwę tego organu.
3
Rozpatrzenie wniosku o wpis do rejestru podlega opłacie.
4.
Wpisu do rejestru dokonuje się na wniosek osoby, o której mowa w art. 4 ust. 2-5.
Do wniosku należy dołączyć dowód uiszczenia opłaty, o której mowa w ust. 3.
5
Opłata, o której mowa w ust. 3, jest ustalana w wysokości nieprzekraczającej równowartości
10% przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego
Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy, i stanowi przychód Polskiej Izby
Biegłych Rewidentów.
6
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów podejmuje uchwały o wpisie do rejestru oraz wysokości
opłaty, o której mowa w ust. 3.
7
Wpis do rejestru uważa się za dokonany, jeżeli Agencja, w terminie 45 dni od dnia
otrzymania uchwały o wpisie do rejestru, nie wyrazi sprzeciwu w formie decyzji administracyjnej.
8.
Od decyzji, o której mowa w ust. 7, osobie wnioskującej o wpis do rejestru służy skarga
do sądu administracyjnego w terminie 30 dni od dnia doręczenia tej decyzji.
9.
Biegły rewident ma obowiązek zgłaszania Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów zmiany
danych podlegających wpisowi do rejestru w terminie 30 dni od dnia ich zaistnienia.
10.
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów wydaje legitymację biegłego rewidenta zawierającą
imię i nazwisko oraz numer legitymacji będący jednocześnie numerem wpisu biegłego
rewidenta do rejestru.
11.
Rejestr jest prowadzony w postaci elektronicznej i jest dostępny na stronie internetowej
Polskiej Izby Biegłych Rewidentów. Dane dotyczące obywatelstwa oraz adresu biegłego
rewidenta nie podlegają publikacji.
1.
Skreślenie biegłego rewidenta z rejestru następuje w przypadku
1)
śmierci biegłego rewidenta;
2)
wystąpienia biegłego rewidenta na jego wniosek z samorządu biegłych rewidentów;
3)
zaprzestania spełniania któregokolwiek z warunków, o których mowa w art. 4 ust. 2
pkt 1-3;
4)
nieuiszczania składek członkowskich za okres dłuższy niż rok;
5)
prawomocnego orzeczenia dyscyplinarnego o skreśleniu z rejestru.
2.
W przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 1-4, Krajowa Rada Biegłych Rewidentów podejmuje
uchwałę o skreśleniu biegłego rewidenta z rejestru.
3.
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów może odmówić podjęcia uchwały o skreśleniu biegłego
rewidenta z rejestru z przyczyny wymienionej w ust. 1 pkt 2, jeżeli przeciwko biegłemu
rewidentowi jest prowadzone postępowanie dyscyplinarne.
4
Jeżeli przeciwko biegłemu rewidentowi, który złożył oświadczenie o wystąpieniu z samorządu
biegłych rewidentów, jest prowadzone postępowanie dyscyplinarne w sprawie przewinienia
dyscyplinarnego popełnionego w związku z wykonywaniem usług atestacyjnych lub usług
pokrewnych wykonywanych zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu, Krajowa
Rada Biegłych Rewidentów może podjąć uchwałę o skreśleniu biegłego rewidenta z rejestru
po uzgodnieniu z Agencją.
5.
Skreślenie z rejestru biegłego rewidenta, który prowadzi działalność w formie określonej
w art. 46 pkt 1, powoduje również skreślenie jego firmy audytorskiej z listy, o której
mowa w art. 57 ust. 1.
6.
Osoba skreślona z rejestru z przyczyn, o których mowa w ust. 1 pkt 2-4, może być ponownie
wpisana do rejestru, jeżeli spełnia warunki, o których mowa w art. 4 ust. 2.
7.
Osoba skreślona z rejestru z przyczyny, o której mowa w ust. 1 pkt 5, może być ponownie
wpisana do rejestru, jeżeli spełnia warunki, o których mowa w art. 4 ust. 2, oraz
upłynęło 10 lat od dnia, w którym orzeczenie o skreśleniu z rejestru stało się prawomocne.
8.
Jeżeli od dnia skreślenia z rejestru upłynęło więcej niż 10 lat, osoby, o których
mowa w ust. 6 i 7, mogą być ponownie wpisane do rejestru po ponownym złożeniu egzaminów,
o których mowa w art. 4 ust. 2 pkt 6.
Biegły rewident, który osiągnął wiek emerytalny i na swój wniosek wystąpił z samorządu
biegłych rewidentów, może posługiwać się tytułem „biegły rewident senior”.
Plan działania, o którym mowa w art. 90 ust. 4 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu
nadanym niniejszą ustawą, na rok 2020, przygotowuje Prezes Agencji i publikuje na
stronie internetowej Agencji, w terminie do dnia 31 marca 2020 r.
1.
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów informuje Agencję o każdym przypadku skreślenia z
rejestru biegłego rewidenta, o którym mowa w art. 17 ust. 2 pkt 6, wraz z podaniem
przyczyny skreślenia, w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się uchwały o skreśleniu.
2.
Agencja przekazuje informację, o której mowa w ust. 1, organowi rejestrującemu państwa,
w którym biegły rewident jest także zarejestrowany.
3.
W przypadku poinformowania Agencji przez organ rejestrujący lub organ nadzoru z innego
niż Rzeczpospolita Polska państwa Unii Europejskiej o skreśleniu biegłego rewidenta,
o którym mowa w art. 17 ust. 2 pkt 6, z rejestru biegłych rewidentów prowadzonego
w tym państwie, Agencja przekazuje otrzymaną informację Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów.
1.
KNA przekazuje Pełnomocnikowi w terminie do dnia 31 grudnia 2019 r. roczne sprawozdanie,
o którym mowa w art. 90 ust. 5 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym,
za rok 2019 w zakresie działań KNA.
2.
Krajowa Komisja Nadzoru przekazuje Pełnomocnikowi w terminie do dnia 31 grudnia 2019 r.
sprawozdanie, o którym mowa w art. 35 ust. 3 ustawy zmienianej w art. 1, za rok 2019.
3.
Sprawozdanie z działalności za 2019 r. sporządzone zgodnie z art. 30 ust. 5 ustawy
zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, jest przekazywane Agencji w terminie
do dnia 31 marca 2020 r.
1.
Do uchwał Krajowej Rady Biegłych Rewidentów dotyczących wpisu do rejestru lub skreślenia
biegłego rewidenta z rejestru stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
(Dz. U. z 2020 r. poz. 256 i 695).
2
Odwołania od uchwał, o których mowa w ust. 1, wnosi się do Agencji, za pośrednictwem
Krajowej Rady Biegłych Rewidentów, w terminie 14 dni od dnia ich doręczenia.
Prezes Agencji, sporządzając roczne sprawozdanie, o którym mowa w art. 90 ust. 5 ustawy
zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, za rok 2019, uwzględnia
dane wynikające ze sprawozdań przekazanych zgodnie z art. 21.
1.
Biegli rewidenci tworzą Polską Izbę Biegłych Rewidentów.
2.
Polska Izba Biegłych Rewidentów działa na podstawie przepisów ustawy oraz postanowień
statutu.
3.
Przynależność do Polskiej Izby Biegłych Rewidentów jest obowiązkowa i powstaje z dniem
wpisu biegłego rewidenta do rejestru.
Uchwały organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, o których mowa w art. 30 ust. 2
pkt 3 lit. a-f ustawy zmienianej w art. 1, oraz statut, o którym mowa w art. 45 tej
ustawy, w brzmieniu dotychczasowym, zachowują moc.
1.
Polska Izba Biegłych Rewidentów jest samorządem zawodowym biegłych rewidentów i posiada
osobowość prawną.
2.
Polska Izba Biegłych Rewidentów tworzy i likwiduje oddziały regionalne.
3.
Polska Izba Biegłych Rewidentów ma prawo używania pieczęci urzędowej.
1.
Lista, o której mowa w art. 57 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym,
od dnia 1 stycznia 2020 r. jest prowadzona przez Agencję.
2.
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów w terminie do dnia 31 grudnia 2019 r. przekazuje
Agencji zasoby elektroniczne i dokumenty niezbędne do prowadzenia listy, o której
mowa w art. 57 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, w
sposób zapewniający bezpieczeństwo i integralność danych.
1.
Biegłym rewidentom przysługuje czynne i bierne prawo wyborcze do organów Polskiej
Izby Biegłych Rewidentów.
2.
Ukaranie biegłego rewidenta karą określoną w art. 159 ust. 1 pkt 3-5 powoduje utratę
biernego prawa wyborczego do organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów do czasu zatarcia
kary.
1.
Lista, o której mowa w art. 204 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym,
od dnia 1 stycznia 2020 r. jest prowadzona przez Agencję.
2.
Do wniosków o wpis na listę, o której mowa w art. 204 ust. 1 ustawy zmienianej w art.
1, w brzmieniu dotychczasowym, złożonych i nierozpatrzonych przed dniem 1 stycznia
2020 r. stosuje się przepisy dotychczasowe.
1.
Do zadań Polskiej Izby Biegłych Rewidentów należy w szczególności
1)
reprezentowanie członków oraz ochrona ich interesów zawodowych;
2
ustanawianie krajowych standardów wykonywania zawodu i krajowych standardów kontroli
jakości oraz zasad etyki zawodowej;
3
wykonywanie zadań służących należytemu wykonywaniu zawodu biegłego rewidenta i przestrzeganiu
zasad etyki zawodowej przez członków Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, w tym
a)
kontrola wypełniania przez biegłych rewidentów obowiązków z zakresu obligatoryjnego
doskonalenia zawodowego oraz prowadzenie postępowań dyscyplinarnych dotyczących naruszeń
obowiązków z zakresu obligatoryjnego doskonalenia zawodowego,
b)
prowadzenie postępowań dyscyplinarnych przeciwko biegłym rewidentom dotyczących przewinień
innych niż
-
powstałych przy wykonywaniu usług atestacyjnych oraz usług pokrewnych zgodnie z krajowymi
standardami wykonywania zawodu,
-
naruszenia obowiązków, o których mowa w lit. a;
4)
współdziałanie w kształtowaniu zasad rachunkowości i rewizji finansowej;
5)
opracowywanie materiałów szkoleniowych dla kandydatów na biegłych rewidentów.
2
Zadania, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i pkt 3 lit. a, powierza się Polskiej Izbie
Biegłych Rewidentów do realizacji w ramach nadzoru publicznego.
1.
Do postępowań administracyjnych prowadzonych przez organy Polskiej Izby Biegłych Rewidentów,
wszczętych i niezakończonych przed dniem 1 stycznia 2020 r., stosuje się przepisy
dotychczasowe.
2.
W postępowaniach administracyjnych, o których mowa w ust. 1, w których stroną jest
lub mogłaby być KNA, prawa i obowiązki strony przejmuje Agencja.
1.
Organami Polskiej Izby Biegłych Rewidentów są
1)
Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów;
2)
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów;
3)
Krajowa Komisja Rewizyjna;
4)
Krajowy Sąd Dyscyplinarny;
5)
Krajowy Rzecznik Dyscyplinarny.
6)
(uchylony)
2
Kadencja organów, o których mowa w ust. 1 pkt 2-5, trwa 4 lata. Organy te są obowiązane
działać do czasu ukonstytuowania się nowo wybranych organów.
3
W tym samym organie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2-5, nie można zasiadać dłużej niż
przez dwie następujące po sobie kadencje.
4
Nie można jednocześnie wchodzić w skład więcej niż jednego z organów, o których mowa
w ust. 1 pkt 2-5.
5.
Siedzibą organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów jest miasto stołeczne Warszawa.
1.
Do postępowań administracyjnych i sądowoadministracyjnych, wszczętych i niezakończonych
przed dniem 1 stycznia 2020 r., stosuje się przepisy dotychczasowe.
2.
W postępowaniach, o których mowa w ust. 1, w których stroną jest lub mogłaby być KNA,
prawa i obowiązki strony przejmuje Agencja.
1.
Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów odbywa się co 4 lata.
2.
Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów jest zwoływany przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów.
3.
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów może zwołać Nadzwyczajny Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów
przed upływem okresu, o którym mowa w ust. 1.
4.
Nadzwyczajny Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów obraduje nad sprawami, dla których
został zwołany.
5.
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów jest obowiązana do zwołania Nadzwyczajnego Krajowego
Zjazdu Biegłych Rewidentów na żądanie
1)
co najmniej 10% biegłych rewidentów wpisanych do rejestru;
2)
Krajowej Komisji Rewizyjnej z powodu rażącego naruszenia prawa w działalności finansowej
lub statutowej Polskiej Izby Biegłych Rewidentów.
6.
Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów stanowią delegaci wybrani przez walne zgromadzenia
w regionalnych oddziałach Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, w liczbie proporcjonalnej
do liczby biegłych rewidentów wpisanych do rejestru, zgodnie z zasadami określonymi
przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów, z tym że łączna liczba delegatów nie może
być mniejsza niż 2% biegłych rewidentów wpisanych do rejestru.
7.
Mandaty delegatów wybranych na Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów zachowują ważność
przez okres 4 lat.
8.
W obradach Krajowego Zjazdu Biegłych Rewidentów mogą brać udział członkowie organów
Polskiej Izby Biegłych Rewidentów.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych oraz KNA, w terminie do dnia 31 grudnia
2019 r., przekazują Agencji zasoby elektroniczne i dokumenty dotyczące realizacji
zadań KNA, w tym akta postępowań, niezbędne do prawidłowego działania Agencji i wykonywania
jej zadań, w sposób zapewniający ochronę informacji objętych tajemnicą oraz bezpieczeństwo
i integralność danych.
1
Wyboru do organów, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2-5, dokonują delegaci wybrani
na Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów.
2.
Wybory odbywają się w głosowaniu bezpośrednim i tajnym, przy nieograniczonej liczbie
kandydatów.
1.
W przypadku kontroli, o których mowa w art. 36 ust. 1 lub art. 39 ustawy zmienianej
w art. 1, rozpoczętych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy
1)
zakończenie tych kontroli oraz
2)
skierowanie raportu z kontroli, o którym mowa w art. 122 ustawy zmienianej w art.
1, w brzmieniu dotychczasowym, do kontrolowanej firmy audytorskiej
- następuje w terminie do dnia 31 grudnia 2019 r.
2.
Do postępowań o nałożenie kar oraz postępowań dyscyplinarnych, wszczętych w związku
z kontrolą, o której mowa w ust. 1, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art.
1, w brzmieniu dotychczasowym, chyba że przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu
nadanym niniejszą ustawą, są względniejsze dla obwinionego.
3.
Jeżeli z przyczyn niezależnych od Krajowej Komisji Nadzoru czynności, o których mowa
w ust. 1, nie zostały wykonane w terminie do dnia 31 grudnia 2019 r., Krajowa Komisja
Nadzoru przekazuje niezwłocznie do Agencji dokumentację kontroli, o których mowa w
ust. 1, wraz z pisemnym uzasadnieniem przyczyn niewykonania tych czynności w terminie.
Agencja uwzględnia kontrolę firmy audytorskiej w pierwszym rocznym planie kontroli
obejmującym rok przypadający po dniu 31 grudnia 2019 r.
4.
W przypadku skierowania przez Krajową Komisję Nadzoru do firmy audytorskiej zaleceń,
o których mowa w art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 1, co do których termin
ich realizacji upłynął do dnia 30 listopada 2019 r., Krajowa Komisja Nadzoru dokonuje
weryfikacji realizacji zaleceń w terminie do dnia 31 grudnia 2019 r. Przepis ust.
3 stosuje się odpowiednio.
5.
W przypadku niewykonania przez Krajową Komisję Nadzoru obowiązku, o którym mowa w
1)
ust. 1, z przyczyn innych niż wskazane w ust. 3, w terminie do dnia 31 grudnia 2019 r.,
2)
ust. 3 lub 4
- Agencja może nałożyć na Polską Izbę Biegłych Rewidentów karę pieniężną w wysokości
10 000 zł.
6.
Do kary pieniężnej, o której mowa w ust. 5, stosuje się przepisy art. 127 ust. 3-8
ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
7.
W przypadku skierowania przez Krajową Komisję Nadzoru do firmy audytorskiej zaleceń,
o których mowa w art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 1, co do których termin
ich realizacji upływa po dniu 30 listopada 2019 r., Krajowa Komisja Nadzoru oraz kontrolowana
firma audytorska przekazują niezwłocznie Agencji raport z kontroli, o którym mowa
w art. 122 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, oraz informacje
o sposobie realizacji zaleceń. Przepis art. 121 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 1,
w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się odpowiednio.
1.
Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów
1)
dokonuje wyboru
a)
Prezesa Krajowej Rady Biegłych Rewidentów i pozostałych członków Krajowej Rady Biegłych
Rewidentów,
b)
Krajowego Rzecznika Dyscyplinarnego i jego zastępców,
c
członków Krajowej Komisji Rewizyjnej oraz Krajowego Sądu Dyscyplinarnego;
2)
uchwala statut Polskiej Izby Biegłych Rewidentów;
3)
uchwala program działania i podstawowe zasady gospodarki finansowej Polskiej Izby
Biegłych Rewidentów;
4)
określa zasady ustalania składek członkowskich biegłych rewidentów;
5
rozpatruje i zatwierdza sprawozdania z działalności organów Polskiej Izby Biegłych
Rewidentów, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2-5, i udziela absolutorium osobom
wchodzącym w skład tych organów.
2.
Osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 1, mogą być odwołane przed upływem kadencji przez
organ, który je wybrał.
Krajowa Komisja Nadzoru od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy
1)
nie wszczyna kontroli, o których mowa w art. 36 ust. 1 lub art. 39 ustawy zmienianej
w art. 1;
2)
nie opracowuje rocznych planów kontroli, o których mowa w art. 36 ust. 3 ustawy zmienianej
w art. 1.
1.
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów kieruje działalnością samorządu w okresach między
Krajowymi Zjazdami Biegłych Rewidentów.
2.
Do kompetencji Krajowej Rady Biegłych Rewidentów należą wszystkie sprawy niezastrzeżone
przepisami ustawy dla innych organów, w szczególności
1)
wykonywanie uchwał Krajowego Zjazdu Biegłych Rewidentów;
2)
reprezentowanie Polskiej Izby Biegłych Rewidentów wobec organów państwowych i samorządowych,
instytucji naukowych, organizacji gospodarczych i społecznych oraz międzynarodowych
organizacji zawodowych;
3)
podejmowanie uchwał w sprawach
a)
krajowych standardów wykonywania zawodu,
b)
krajowych standardów kontroli jakości,
c)
zasad etyki zawodowej biegłych rewidentów,
d)
regulacji z zakresu obligatoryjnego doskonalenia zawodowego, o których mowa w art.
10 ust. 11,
e)
regulaminu działania Komisji, o którym mowa w art. 13 ust. 5,
f)
regulacji z zakresu postępowania kwalifikacyjnego, o których mowa w art. 16 ust. 7,
g
wysokości opłaty, o której mowa w art. 17 ust. 3,
h)
(uchylona)
i
wpisu do rejestru i skreślenia z rejestru,
j)
(uchylona)
k)
wysokości składek członkowskich biegłych rewidentów,
l
wysokości opłaty, o której mowa w art. 10 ust. 4,
m)
przyjmowania rocznego planu finansowego Polskiej Izby Biegłych Rewidentów i sprawozdania
z jego wykonania oraz zatwierdzania rocznych planów finansowych regionalnych oddziałów
Polskiej Izby Biegłych Rewidentów;
n)
(uchylona)
o)
(uchylona)
4)
podejmowanie innych uchwał, które uzna za celowe do właściwego funkcjonowania Polskiej
Izby Biegłych Rewidentów;
5
prowadzenie rejestru;
6)
prowadzenie wykazu jednostek uprawnionych;
7)
wydawanie legitymacji biegłego rewidenta;
8)
prowadzenie działalności wydawniczej i szkoleniowej;
9)
opiniowanie projektów aktów normatywnych z zakresu prawa gospodarczego.
3
Uchwały wymienione w ust. 2 pkt 3 lit. a-f wymagają zatwierdzenia przez Radę Agencji.
4.
Wydając uchwały w sprawie krajowych standardów badania lub krajowych standardów kontroli
jakości, Krajowa Rada Biegłych Rewidentów może określić dodatkowe procedury lub wymogi
dotyczące badania, w zakresie nieuregulowanym przez międzynarodowe standardy badania,
jeżeli są one konieczne do wykonywania przez biegłego rewidenta obowiązków określonych
przez przepisy prawa Rzeczypospolitej Polskiej dotyczące zakresu badania lub jeżeli
są one konieczne do zwiększenia wiarygodności i jakości badań sprawozdań finansowych.
4a
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów sporządza plan kosztów realizacji zadań, o których
mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 lit. a, prognozowanych do poniesienia w danym
i następnym roku kalendarzowym, przez Polską Izbę Biegłych Rewidentów i przekazuje
go Agencji.
4b
Plan kosztów, o którym mowa w ust. 4a, jest przekazywany nie później niż 30 dni przed
terminem przekazania przez Agencję ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych
projektu rocznego planu finansowego, o którym mowa w art. 95a.
5
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów sporządza roczne sprawozdanie z działalności z uwzględnieniem
informacji o poniesionych w danym roku kalendarzowym, przez Polską Izbę Biegłych Rewidentów,
kosztach realizacji zadań, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 lit. a, które
przedkłada Agencji w terminie do dnia 31 marca następnego roku.
6
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów zatwierdza roczne sprawozdanie finansowe Polskiej
Izby Biegłych Rewidentów, które po pozytywnym zaopiniowaniu przez Krajową Komisję
Rewizyjną jest przekazywane Agencji za każdy rok obrotowy w terminie do dnia 30 czerwca
następnego roku.
1.
Do kontroli, o których mowa w art. 106 ust. 1 lub art. 124 ustawy zmienianej w art.
1, w brzmieniu dotychczasowym, rozpoczętych przed dniem 1 stycznia 2020 r. oraz
1)
niezakończonych przed tym dniem albo
2)
zakończonych przed tym dniem, z tym że do kontrolowanej firmy audytorskiej nie skierowano
do tego dnia raportu z kontroli, o którym mowa w art. 122 ustawy zmienianej w art.
1, w brzmieniu dotychczasowym
- stosuje się przepisy dotychczasowe.
2.
W przypadkach, o których mowa w ust. 1, czynności
1)
podjęte w toku kontroli pozostają w mocy;
2)
wykonywane przez KNA są wykonywane przez Agencję.
3.
W przypadku skierowania przez KNA do firmy audytorskiej zaleceń, o których mowa w
art. 121 ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, co do
których do dnia 31 grudnia 2019 r. nie upłynął termin ich realizacji, weryfikacji
realizacji zaleceń dokonuje Agencja.
1
W skład Krajowej Rady Biegłych Rewidentów wchodzi od 5 do 11 członków.
2.
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów wybiera ze swojego grona, w głosowaniu tajnym, 2
zastępców prezesa Krajowej Rady Biegłych Rewidentów, sekretarza i skarbnika.
3.
Uchwały Krajowej Rady Biegłych Rewidentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 pkt 3 lit.
i, zapadają bezwzględną większością głosów, w obecności co najmniej połowy składu
Krajowej Rady Biegłych Rewidentów.
4.
Prezes Krajowej Rady Biegłych Rewidentów
1)
wypełnia obowiązki kierownika jednostki oraz reprezentuje Krajową Radę Biegłych Rewidentów
wobec organów państwowych i samorządowych, instytucji naukowych, organizacji gospodarczych
i społecznych oraz międzynarodowych organizacji zawodowych;
2)
kieruje pracami Krajowej Rady Biegłych Rewidentów;
3)
podpisuje uchwały i postanowienia Krajowej Rady Biegłych Rewidentów;
4)
podejmuje decyzje związane z bieżącą działalnością Polskiej Izby Biegłych Rewidentów;
5)
wykonuje inne czynności określone w statucie.
1.
W przypadku powzięcia informacji o nieprawidłowościach w
1)
przeprowadzaniu badań ustawowych jednostek innych niż jednostki zainteresowania publicznego
lub
2)
świadczeniu usług atestacyjnych innych niż badanie ustawowe lub usług pokrewnych
- KNA może przeprowadzić w firmie audytorskiej kontrolę doraźną.
2.
Do kontroli doraźnej w zakresie badań, o których mowa w ust. 1 pkt 1, stosuje się
przepisy art. 124 ust. 2-6 i 7 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym.
3.
Przedmiotem kontroli doraźnej w zakresie świadczenia usług, o których mowa w ust.
1 pkt 2, jest wyjaśnienie, czy nieprawidłowości, o których powzięto informację, mają
miejsce. Zakres kontroli może obejmować ocenę
1)
systemu wewnętrznej kontroli jakości w kontrolowanej firmie audytorskiej, w tym ocenę
polityk i procedur wewnętrznej kontroli jakości tej firmy zapewniających przestrzeganie
przez biegłych rewidentów i firmę audytorską
a)
mających zastosowanie krajowych standardów wykonywania zawodu i krajowych standardów
kontroli jakości,
b)
wymogów w zakresie etyki i niezależności określonych w zasadach etyki zawodowej,
c)
innych mających zastosowanie przepisów prawa i wynikających z nich obowiązków;
2)
zgodności wybranej do kontroli dokumentacji świadczonej usługi z obowiązującymi przepisami
prawa, krajowymi standardami wykonywania zawodu i krajowymi standardami kontroli jakości
oraz wymogami w zakresie etyki i niezależności.
4.
Do kontroli doraźnej w zakresie świadczenia usług, o których mowa w ust. 1 pkt 2,
stosuje się przepisy art. 124 ust. 3-6 i 7 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu
dotychczasowym.
5.
KNA prowadzi postępowania o nałożenie kar oraz postępowania dyscyplinarne wszczęte
w związku z kontrolami doraźnymi, o których mowa w ust. 1. Do tych postępowań stosuje
się odpowiednio przepisy rozdziałów 9 i 10 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu
dotychczasowym.
6.
Kontrole doraźne, o których mowa w ust. 1, rozpoczęte przed dniem 1 stycznia 2020 r.
oraz niezakończone przed tym dniem, od dnia 1 stycznia 2020 r. są prowadzone przez
Agencję. Podjęte w toku tych kontroli czynności pozostają w mocy. Przepisy ust. 1-5
stosuje się.
7.
W przypadku kontroli doraźnych, o których mowa w ust. 1, rozpoczętych oraz zakończonych
przed dniem 1 stycznia 2020 r., czynności, o których mowa w art. 118 ust. 2 i art.
119-122 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, wykonywane przez KNA
są wykonywane przez Agencję, jeżeli do kontrolowanej firmy audytorskiej nie skierowano
przed tym dniem raportu z kontroli, o którym mowa w art. 122 ustawy zmienianej w art.
1, w brzmieniu dotychczasowym.
8.
W przypadku skierowania przez KNA do firmy audytorskiej zaleceń z kontroli doraźnych,
o których mowa w ust. 1, co do których do dnia 31 grudnia 2019 r. nie upłynął termin
ich realizacji, weryfikacji realizacji zaleceń dokonuje Agencja.
1.
W skład Krajowej Komisji Rewizyjnej wchodzi od 3 do 5 członków. Krajowa Komisja Rewizyjna
wybiera ze swojego grona przewodniczącego i zastępcę przewodniczącego.
2.
Krajowa Komisja Rewizyjna
1)
kontroluje finansową działalność Polskiej Izby Biegłych Rewidentów oraz wykonanie
uchwał podjętych na Krajowym Zjeździe Biegłych Rewidentów, a także przedstawia wnioski
w tym zakresie
a)
Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów - niezwłocznie po przeprowadzeniu kontroli,
b)
Krajowemu Zjazdowi Biegłych Rewidentów - w sprawozdaniu z działalności;
2)
przedstawia Krajowemu Zjazdowi Biegłych Rewidentów wniosek o udzielenie absolutorium
Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów.
3
Krajowa Komisja Rewizyjna sporządza roczne sprawozdanie z działalności, które przedkłada
Agencji w terminie do dnia 31 marca następnego roku.
1.
KNA ustala plan kontroli na pierwsze półrocze 2020 r. w zakresie dotyczącym badań
ustawowych jednostek innych niż jednostki zainteresowania publicznego, a także w zakresie
usług atestacyjnych innych niż badanie ustawowe lub usług pokrewnych, jeżeli potrzeba
takich kontroli wynika z analizy ryzyka przeprowadzonej przez KNA.
2.
Plan kontroli, o którym mowa w ust. 1, jest realizowany przez Agencję.
3.
Kontrola, o której mowa w art. 106 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu
dotychczasowym, zaplanowana na 2019 r. i nierozpoczęta przed dniem 1 stycznia 2020 r.,
jest przeprowadzana przez Agencję.
1
W skład Krajowego Sądu Dyscyplinarnego wchodzi od 5 do 8 członków.
2.
Krajowy Sąd Dyscyplinarny wybiera ze swojego grona przewodniczącego i zastępcę przewodniczącego.
3.
Krajowy Sąd Dyscyplinarny orzeka w sprawach odpowiedzialności dyscyplinarnej biegłych
rewidentów.
4.
Krajowy Sąd Dyscyplinarny orzeka w składzie 3 członków.
5.
Przewodniczący Krajowego Sądu Dyscyplinarnego wyznacza skład orzekający.
6
Krajowy Sąd Dyscyplinarny sporządza roczne sprawozdanie z działalności, zawierające
w szczególności informacje o prowadzonych postępowaniach dyscyplinarnych, które przedkłada
Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów oraz Agencji w terminie do dnia 31 marca następnego
roku.
1.
Do postępowań dyscyplinarnych prowadzonych przez organy Polskiej Izby Biegłych Rewidentów,
wszczętych i niezakończonych przed dniem 1 stycznia 2020 r., stosuje się przepisy
ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, chyba że przepisy ustawy zmienianej
w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, są względniejsze dla obwinionego.
2.
W postępowaniach, o których mowa w ust. 1, w których stroną jest lub mogłaby być KNA,
prawa i obowiązki strony przejmuje Agencja.
1
Krajowy Rzecznik Dyscyplinarny wykonuje swoje zadania przy pomocy od 2 do 5 zastępców.
2.
Krajowy Rzecznik Dyscyplinarny
1)
prowadzi postępowanie wyjaśniające;
2)
prowadzi dochodzenie dyscyplinarne;
3)
jest oskarżycielem w postępowaniu, o którym mowa w art. 143 pkt 2.
3
Krajowy Rzecznik Dyscyplinarny sporządza roczne sprawozdanie z działalności, zawierające
w szczególności informacje o prowadzonych postępowaniach dyscyplinarnych, które przedkłada
Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów oraz Agencji w terminie do dnia 31 marca następnego
roku.
Postępowania dyscyplinarne wszczęte i niezakończone przed dniem 1 stycznia 2020 r.,
w przypadku których KNA prowadzi postępowanie wyjaśniające, dochodzenie dyscyplinarne
albo jest oskarżycielem przed sądem, są prowadzone na podstawie przepisów dotychczasowych.
W tym przypadku od dnia 1 stycznia 2020 r. prawa i obowiązki KNA przejmuje Agencja.
(uchylony)
Do kar pieniężnych nałożonych do dnia 31 grudnia 2019 r. w postępowaniu administracyjnym
lub postępowaniu dyscyplinarnym, o których mowa w ustawie zmienianej w art. 1, w brzmieniu
dotychczasowym, w tym do wpływów z tych kar, stosuje się przepisy dotychczasowe, chyba
że przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, są względniejsze
dla strony lub obwinionego.
(uchylony)
1.
Do opłat z tytułu nadzoru, o których mowa w art. 55 i art. 56 ustawy zmienianej w
art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, należnych za lata 2018 i 2019, stosuje się przepisy
dotychczasowe.
2.
Należne za rok 2019 opłaty z tytułu nadzoru, o których mowa w
1)
art. 55 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym - rozlicza minister
właściwy do spraw finansów publicznych;
2)
art. 56 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym - rozlicza Polska Izba
Biegłych Rewidentów.
3.
Firmy audytorskie przekazują do KNA, w terminie do dnia 20 października 2019 r., informację
o przychodach z tytułu usług atestacyjnych oraz usług pokrewnych wykonywanych zgodnie
z krajowymi standardami wykonywania zawodu, prognozowanych do osiągnięcia w latach
2019 i 2020.
4.
Informacje, o których mowa w ust. 3, KNA przekazuje, w terminie do dnia 10 listopada
2019 r., ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych oraz Pełnomocnikowi.
5.
Informacje, o których mowa w ust. 3, uwzględnia się przy wyliczeniu na rok 2020 wysokości
stawki procentowej opłat, o których mowa w art. 55 ust. 1 i 2 ustawy zmienianej w
art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
6.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych, wyliczając wysokość stawki procentowej
opłat, o których mowa w art. 55 ust. 1 i 2 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu
nadanym niniejszą ustawą, nie uwzględnia niedoborów i nadwyżek opłat z tytułu nadzoru
powstałych przed dniem 1 stycznia 2020 r.
7.
Przepisy art. 55 ust. 10a i 10b ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się do opłat z
tytułu nadzoru należnych za rok 2020.
8.
Przepis art. 55a ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się po raz pierwszy do
kwoty przekazanej Polskiej Izbie Biegłych Rewidentów w 2020 r.
(uchylony)
Osoby wybrane do organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów zachowują mandat do następnych
wyborów, które odbędą się na pierwszym Krajowym Zjeździe Biegłych Rewidentów po dniu
1 stycznia 2020 r.
(uchylony)
Firmy audytorskie dostosują organizację wewnętrzną, system wewnętrznej kontroli jakości
oraz dokumentację do wymogów określonych w ustawie zmienianej w art. 1, w brzmieniu
nadanym niniejszą ustawą, w terminie do dnia 31 sierpnia 2020 r.
(uchylony)
W terminie do dnia 29 lutego 2020 r. sprawozdania za 2019 r. sporządzone i przekazane
zgodnie z
1)
art. 51 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, są przekazywane Agencji;
2)
art. 52 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, są przekazywane Krajowej
Radzie Biegłych Rewidentów i Agencji.
(uchylony)
Agencja skreśla firmę audytorską z listy firm audytorskich na podstawie przepisów
dotychczasowych, jeżeli przypadki, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 2, 3 i 7 ustawy
zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, wystąpiły przed dniem 1 stycznia
2020 r.
(uchylony)
1.
Do osób posiadających uprawnienia do przeprowadzania obowiązkowych badań sprawozdań
finansowych uzyskane w Zjednoczonym Królestwie Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej
ubiegających się o wpis do rejestru biegłych rewidentów, które przystąpiły do postępowania
kwalifikacyjnego
1)
przed dniem wystąpienia Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej
z Unii Europejskiej bez zawarcia umowy, o której mowa w art. 50 ust. 2 zdanie drugie
Traktatu o Unii Europejskiej (Dz. U. z 2004 r. poz. 864), stosuje się przepisy dotyczące
osób, które posiadają uprawnienia do przeprowadzania obowiązkowych badań sprawozdań
finansowych, uzyskane w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie Unii Europejskiej;
2)
od dnia, o którym mowa w pkt 1, stosuje się przepisy dotyczące osób, które posiadają
uprawnienia do przeprowadzania obowiązkowych badań sprawozdań finansowych, uzyskane
w państwie trzecim.
2.
Przepis ust. 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio do kandydata na biegłego rewidenta, o
którym mowa w art. 15 ust. 3 ustawy zmienianej w art. 1.
(uchylony)
Minister właściwy do spraw członkostwa Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej
ogłosi, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor
Polski”, dzień wystąpienia Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej
z Unii Europejskiej bez zawarcia umowy, o której mowa w art. 50 ust. 2 zdanie drugie
Traktatu o Unii Europejskiej.
(uchylony)
1.
W latach 2019-2028 maksymalny limit wydatków ministra właściwego do spraw finansów
publicznych z tytułu dotacji przekazanych Agencji, o których mowa w art. 19, będących
skutkiem finansowym niniejszej ustawy, wynosi w
1)
2019 r. - 4,2 mln zł;
2)
2020 r. - 6 mln zł;
3)
2021 r. - 0 zł;
4)
2022 r. - 0 zł;
5)
2023 r. - 0 zł;
6)
2024 r. - 0 zł;
7)
2025 r. - 0 zł;
8)
2026 r. - 0 zł;
9)
2027 r. - 0 zł;
10)
2028 r. - 0 zł.
2.
W przypadku zagrożenia przekroczeniem limitu wydatków, o którym mowa w ust. 1, na
dany rok budżetowy, wdrożony zostanie mechanizm korygujący polegający na ograniczeniu
wydatków Agencji pokrywanych z dotacji, o których mowa w ust. 1.
3.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych jest organem właściwym do
1)
monitorowania wykorzystania limitu wydatków, o którym mowa w ust. 1;
2)
wdrożenia mechanizmu korygującego, o którym mowa w ust. 2.
1
Organy Polskiej Izby Biegłych Rewidentów są obowiązane doręczać Agencji uchwały, z
wyjątkiem uchwał w formie postanowień wydawanych w toku postępowania administracyjnego,
w terminie 14 dni od dnia ich podjęcia.
2.
Obsługę organizacyjno-kancelaryjną organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów zapewnia
Biuro Polskiej Izby Biegłych Rewidentów.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem
1)
art. 1 pkt 1 lit. a, pkt 45, 50 i 52, art. 3, art. 5, art. 9, art. 11, art. 12, art.
19 i art. 28, które wchodzą w życie po upływie 21 dni od dnia ogłoszenia;
2)
art. 1 pkt 2-23, 26-44, 46-49, 51 i 53-110, art. 2, art. 4, art. 6-8, art. 10, art.
13, art. 14, art. 20, art. 22, art. 23, art. 26, art. 27, art. 31, art. 34-36, art.
38, art. 39 i art. 41, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2020 r.;
3)
art. 42 i art. 43, które wchodzą w życie z dniem wystąpienia Zjednoczonego Królestwa
Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej z Unii Europejskiej bez zawarcia umowy, o której
mowa w art. 50 ust. 2 zdanie drugie Traktatu o Unii Europejskiej.
Statut Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, zatwierdzany przez Radę Agencji, określa
1)
tryb tworzenia, zakres działania oraz strukturę organizacyjną, w tym funkcjonowanie
regionalnych oddziałów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów;
2)
tryb działania oraz sposób finansowania Polskiej Izby Biegłych Rewidentów;
3)
sposób składania oświadczeń woli w imieniu Polskiej Izby Biegłych Rewidentów w zakresie
nieuregulowanym w niniejszej ustawie.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem
1)
art. 1 pkt 10 i 76 oraz art. 28, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2020 r.;
2)
art. 8 pkt 4 i 5 oraz art. 14 pkt 22, pkt 43 lit. b i pkt 47, które wchodzą w życie
z dniem 3 września 2020 r.
Firmą audytorską jest jednostka, w której badania sprawozdań finansowych przeprowadzają
biegli rewidenci, wpisana na listę, o której mowa w art. 57 ust. 1, i prowadząca działalność
w jednej z następujących form
1)
działalności gospodarczej prowadzonej przez biegłego rewidenta we własnym imieniu
i na własny rachunek;
2)
spółki cywilnej, spółki jawnej lub spółki partnerskiej, w której większość głosów
posiadają biegli rewidenci lub firmy audytorskie, zatwierdzone co najmniej w jednym
państwie Unii Europejskiej; w spółkach, w których powołano zarząd, większość członków
zarządu stanowią biegli rewidenci zatwierdzeni co najmniej w jednym państwie Unii
Europejskiej; jeżeli zarząd składa się z nie więcej niż 2 osób, jedną z nich jest
biegły rewident;
3)
spółki komandytowej, w której komplementariuszami są wyłącznie biegli rewidenci lub
firmy audytorskie zatwierdzeni co najmniej w jednym państwie Unii Europejskiej;
4)
spółki kapitałowej lub spółdzielni, które spełniają następujące wymagania
a)
większość członków zarządu stanowią biegli rewidenci zatwierdzeni co najmniej w jednym
państwie Unii Europejskiej; jeżeli zarząd składa się z nie więcej niż 2 osób, jedną
z nich jest biegły rewident,
b)
większość głosów na walnym zgromadzeniu posiadają biegli rewidenci lub firmy audytorskie
zatwierdzeni co najmniej w jednym państwie Unii Europejskiej,
c)
większość członków organów nadzorczych stanowią biegli rewidenci zatwierdzeni co najmniej
w jednym państwie Unii Europejskiej;
5)
spółdzielczego związku rewizyjnego, który spełnia następujące wymagania
a)
zatrudnia do badania biegłych rewidentów,
b)
większość członków zarządu stanowią biegli rewidenci zatwierdzeni co najmniej w jednym
państwie Unii Europejskiej; jeżeli zarząd składa się z nie więcej niż 2 osób, jedną
z nich jest biegły rewident.
1.
Przedmiotem działalności firmy audytorskiej jest wykonywanie czynności rewizji finansowej.
2.
W przypadku firmy audytorskiej, o której mowa w art. 46 pkt 1-4, przedmiotem działalności
może być również
1)
usługowe prowadzenie ksiąg rachunkowych i podatkowych;
2)
doradztwo podatkowe;
3)
prowadzenie postępowania upadłościowego lub likwidacyjnego;
4)
działalność wydawnicza lub szkoleniowa w zakresie rachunkowości, rewizji finansowej
i podatków;
5)
wykonywanie ekspertyz lub sporządzanie opinii ekonomiczno-finansowych;
6)
świadczenie usług doradztwa lub zarządzania, wymagających posiadania wiedzy z zakresu
rachunkowości, rewizji finansowej, prawa podatkowego oraz organizacji i funkcjonowania
przedsiębiorstw;
7)
świadczenie usług atestacyjnych innych niż czynności rewizji finansowej, niezastrzeżonych
do wykonywania przez biegłych rewidentów;
8)
świadczenie usług pokrewnych;
9)
świadczenie innych usług zastrzeżonych w odrębnych przepisach do wykonywania przez
biegłych rewidentów.
2a
Świadczenie usług, o których mowa w ust. 2 pkt 7 i 8, zgodnie z krajowymi standardami
wykonywania zawodu, jest możliwe tylko w ramach firmy audytorskiej.
3.
Firma audytorska może również prowadzić działalność polegającą na uzyskiwaniu pożytków
z posiadanego majątku.
1.
Odpowiedzialność wobec badanej jednostki za przeprowadzenie badania ponosi firma audytorska
zawierająca umowę o przeprowadzenie badania.
2.
Przeprowadzając badanie, firma audytorska może, w drodze umowy zawartej w formie pisemnej,
powierzyć osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej
osobowości prawnej wpisanej na listę, o której mowa w art. 57 ust. 1, zwanej dalej
„podwykonawcą”, wykonanie w jej imieniu i na jej rzecz niektórych czynności badania.
3.
W przypadku badania skonsolidowanych sprawozdań finansowych grupy kapitałowej, podwykonawcami
mogą być również podmioty posiadające uprawnienia do przeprowadzania badań sprawozdań
finansowych, uzyskane w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie Unii Europejskiej
oraz podmioty posiadające uprawnienia do przeprowadzania badań sprawozdań finansowych
uzyskane w państwie trzecim.
4
W stosunku do podwykonawców Agencji przysługują uprawnienia kontrolne, o których mowa
w art. 106 i art. 124, w zakresie wykonywanych w związku z badaniem czynności na rzecz
firmy audytorskiej oraz sporządzanych w związku z tymi czynnościami dokumentów.
W przypadku gdy czynności badania są realizowane przez podwykonawców lub osoby, o
których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 4
1)
zasady etyki zawodowej, przepisy w zakresie niezależności, rotacji kluczowego biegłego
rewidenta oraz rotacji firmy audytorskiej mają zastosowanie do całego zespołu wykonującego
badanie, w tym do podwykonawców i osób, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 4;
2)
podwykonawca lub osoba, o której mowa w art. 3 ust. 2 pkt 4, jest obowiązana przestrzegać
polityk i procedur przeprowadzania badań ustawowych ustanowionych przez firmę audytorską
zlecającą wykonanie niektórych czynności badania w ramach umowy, o której mowa w art.
48 ust. 2, lub umowy, o której mowa w art. 3 ust. 2 pkt 4.
1.
Firma audytorska opracowuje i wdraża system wewnętrznej kontroli jakości zgodnie z
krajowymi standardami kontroli jakości. System wewnętrznej kontroli jakości obejmuje
w szczególności polityki, procedury oraz rozwiązania, a także mechanizmy, o których
mowa w art. 64. Dokumentacja systemu wewnętrznej kontroli jakości jest sporządzana
w języku polskim.
2.
Firma audytorska monitoruje oraz ocenia adekwatność i skuteczność systemu wewnętrznej
kontroli jakości.
3.
Firma audytorska przeprowadza coroczną ocenę systemu wewnętrznej kontroli jakości,
w wyniku której może przedstawić propozycję rozwiązań mających na celu poprawę adekwatności
i skuteczności tego systemu. Dokumentację corocznej oceny systemu wewnętrznej kontroli
jakości sporządza się w języku polskim i przechowuje się przez okres co najmniej 5
lat.
4.
Firma audytorska wyznacza biegłego rewidenta jako osobę odpowiedzialną za system wewnętrznej
kontroli jakości.
1.
Firma audytorska, w terminie do ostatniego dnia lutego następnego roku, przekazuje
Agencji sprawozdanie za poprzedni rok kalendarzowy, na formularzach sprawozdawczych,
określonych w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie ust. 2, zawierające dane
o przychodach firmy audytorskiej oraz usługach wykonanych przez nią w poprzednim roku
kalendarzowym, obejmujące informacje
1)
o liczbie, strukturze rodzajowej, podmiotowej, terytorialnej i wartościowej tych usług
lub przychodów;
2)
o osobach wykonujących te usługi w imieniu firmy audytorskiej;
3)
o podwykonawcach wraz ze wskazaniem czynności, jakie wykonywali - w przypadku badań
ustawowych;
4)
o których mowa w art. 14 rozporządzenia nr 537/2014 - w przypadku badań ustawowych
jednostek zainteresowania publicznego.
2.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowy zakres informacji, o których mowa w ust. 1, wzory formularzy sprawozdawczych,
formę i sposób przekazywania sprawozdania, o którym mowa w ust. 1, uwzględniając konieczność
zapewnienia Agencji dostępu do informacji niezbędnych do wykonywania zadań z zakresu
nadzoru publicznego oraz zakres nadzoru publicznego sprawowanego nad firmami audytorskimi
w zależności od rodzaju prowadzonej przez nie działalności.
(uchylony)
1.
Firma audytorska jest obowiązana zawrzeć umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej
z tytułu wykonywania czynności rewizji finansowej.
2.
Obowiązek ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, o którym mowa w ust. 1, powstaje
nie później niż w dniu poprzedzającym dzień rozpoczęcia wykonywania czynności rewizji
finansowej i ustaje z dniem skreślenia z listy, o której mowa w art. 57 ust. 1.
3.
W przypadku świadczenia usług lub prowadzenia działalności, o których mowa w art.
47 ust. 2, firma audytorska jest obowiązana zawrzeć umowę ubezpieczenia odpowiedzialności
cywilnej również z tytułu świadczenia tych usług lub prowadzenia działalności.
4.
Obowiązek ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej w zakresie świadczenia usług lub
prowadzenia działalności, o których mowa w art. 47 ust. 2, powstaje nie później niż
w dniu poprzedzającym dzień rozpoczęcia świadczenia tych usług lub prowadzenia działalności.
5.
Firma audytorska, o której mowa w art. 58, jest obowiązana zawrzeć umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej z
tytułu wykonywania badań ustawowych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli posiadana przez nią umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej zawarta w innym niż Rzeczpospolita
Polska państwie Unii Europejskiej opiewa na niższą minimalną sumę gwarancyjną niż
wskazana w przepisach wydanych na podstawie ust. 6 lub jeżeli nie obejmuje ona wykonywania
badań ustawowych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
6.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych, po zasięgnięciu opinii Krajowej
Rady Biegłych Rewidentów oraz Polskiej Izby Ubezpieczeń, określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowy zakres ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, o którym mowa w ust.
1 i 3, oraz minimalną sumę gwarancyjną, biorąc w szczególności pod uwagę specyfikę
wykonywanego zawodu oraz zakres realizowanych zadań.
1.
Firma audytorska ponosi odpowiedzialność za szkodę spowodowaną swoim działaniem lub
zaniechaniem.
2.
Kwota odszkodowania z tytułu odpowiedzialności firm audytorskich badających
1)
jednostki zainteresowania publicznego - nie może przekraczać mniejszej kwoty z dwóch
20-krotności wynagrodzenia ustalonego w umowie wykonania czynności rewizji finansowej
lub 12 000 000 zł;
2)
jednostki inne niż jednostki zainteresowania publicznego - nie może przekraczać mniejszej
kwoty z dwóch: 10-krotności wynagrodzenia ustalonego w umowie wykonania czynności
rewizji finansowej lub 3 000 000 zł.
3.
Ograniczenie odpowiedzialności nie dotyczy przypadków umyślnego naruszenia obowiązków
zawodowych przez biegłego rewidenta.
1
Firma audytorska jest obowiązana wnieść opłatę z tytułu nadzoru za dany rok kalendarzowy
w wysokości stanowiącej iloczyn stawki procentowej obowiązującej w danym roku kalendarzowym
i rocznych przychodów z tytułu usług atestacyjnych oraz usług pokrewnych wykonanych
zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu, osiągniętych przez tę firmę w
danym roku kalendarzowym, jednak nie mniejszej niż 20% przeciętnego wynagrodzenia
w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za
poprzedni rok kalendarzowy.
2
Firma audytorska, o której mowa w art. 58, jest obowiązana wnieść opłatę z tytułu
nadzoru za dany rok kalendarzowy, w wysokości stanowiącej iloczyn stawki procentowej
obowiązującej w danym roku kalendarzowym i rocznych przychodów z tytułu badań ustawowych
przeprowadzonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, osiągniętych przez tę firmę
w danym roku kalendarzowym.
2a
Stawka procentowa obowiązująca w danym roku kalendarzowym nie może być wyższa niż
4%.
3
Opłaty, o których mowa w ust. 1 i 2, stanowią przychód Agencji.
4
W przypadku niewywiązania się przez firmę audytorską z obowiązku, o którym mowa w
ust. 1 lub 2, Agencja wydaje decyzję administracyjną określającą wysokość opłaty.
5
W przypadku niewykonania decyzji, o której mowa w ust. 4, Agencja nakłada w terminie
30 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji karę administracyjną, o której mowa w art.
183 ust. 1 pkt 2. Przepis art. 190 stosuje się.
6.
Opłata, o której mowa w ust. 4, oraz kara administracyjna, o której mowa w ust. 5,
podlegają egzekucji w trybie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
(Dz. U. z 2019 r. poz. 1438, z późn. zm..
7
Na postanowienia Agencji w sprawach rozstrzygnięć i stanowiska wierzyciela dotyczących
postępowania egzekucyjnego zażalenie nie przysługuje.
8.
Odsetki za zwłokę, na zasadach określonych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
(Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm., pobiera się od nieuiszczonych w wyznaczonym terminie przez firmę audytorską
1)
opłat z tytułu nadzoru;
2
kar administracyjnych nałożonych przez Agencję.
9.
Do opłat z tytułu nadzoru stosuje się przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
10
Od decyzji Agencji wydanych w pierwszej instancji dotyczących opłat z tytułu nadzoru
oraz kar administracyjnych nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji
może złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zgodnie z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
10a
Agencja przekazuje ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych informacje
niezbędne do wyliczenia stawki procentowej obowiązującej w danym roku kalendarzowym
i służącej wyliczeniu przychodów Agencji z opłat z tytułu nadzoru, ujmowanych w planie
finansowym Agencji na dany rok kalendarzowy.
10b
Firmy audytorskie przekazują do Agencji informację o przychodach z tytułu usług atestacyjnych
oraz usług pokrewnych wykonywanych zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu,
prognozowanych do osiągnięcia w danym oraz następnym roku kalendarzowym.
11
Minister właściwy do spraw finansów publicznych ogłasza, w drodze obwieszczenia, w
Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, w terminie do dnia
30 listopada roku poprzedzającego dany rok kalendarzowy, za który jest wnoszona opłata
z tytułu nadzoru, wysokość stawki procentowej obowiązującej w danym roku kalendarzowym.
12.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia
1)
sposób wyliczenia stawki procentowej opłat, o których mowa w ust. 1 i 2,
2)
sposób i terminy wnoszenia opłat, o których mowa w ust. 1 i 2,
2a
szczegółowy zakres informacji, o których mowa w ust. 10a i 10b, sposób i terminy ich
przekazywania oraz wzory formularzy, na których są one przekazywane,
3)
sposób i terminy rozliczenia opłat, o których mowa w ust. 1 i 2, wraz ze wzorem rocznego
rozliczenia opłat
- uwzględniając konieczność zapewnienia skuteczności nadzoru publicznego sprawowanego
przez Agencję oraz dostępu do informacji niezbędnych do wyliczenia stawki procentowej
obowiązującej w danym roku kalendarzowym, a także ujęte w planie finansowym Agencji
prognozowane
1)
koszty nadzoru publicznego sprawowanego przez Agencję obejmujące koszty realizacji
zadań Agencji oraz koszty realizacji zadań Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, o których
mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 lit. a, skorygowane o niedobory lub nadwyżki opłat
z tytułu nadzoru z lat poprzednich;
2)
przychody Agencji z innych tytułów niż opłaty z tytułu nadzoru;
3)
przychody firm audytorskich z tytułu usług atestacyjnych oraz usług pokrewnych wykonywanych
zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu.
1.
Agencja przekazuje Polskiej Izbie Biegłych Rewidentów na realizację zadań, o których
mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 lit. a, w danym roku kalendarzowym, kwotę w wysokości
nie większej niż 10% prognozowanych kosztów realizacji zadań Agencji w danym roku
kalendarzowym, ujętych w planie finansowym Agencji na dany rok kalendarzowy. Suma
kosztów realizacji zadań Agencji oraz kosztów realizacji zadań Polskiej Izby Biegłych
Rewidentów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 lit. a, stanowi kwotę kosztów
nadzoru publicznego sprawowanego przez Agencję ujętą w planie finansowym Agencji na
dany rok kalendarzowy.
2.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia
1)
sposób wyliczenia kwoty, o której mowa w ust. 1 zdanie pierwsze,
2)
sposób i terminy przekazywania kwoty, o której mowa w ust. 1 zdanie pierwsze,
3)
sposób i terminy rozliczania kwoty, o której mowa w ust. 1 zdanie pierwsze, wraz ze
wzorem rocznego rozliczenia tej kwoty
- uwzględniając prognozowane koszty realizacji zadań Agencji oraz zadań Polskiej Izby
Biegłych Rewidentów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 lit. a, ujęte w
planie finansowym Agencji na dany rok kalendarzowy oraz rzeczywiste koszty poniesione
przez Polską Izbę Biegłych Rewidentów w danym roku kalendarzowym w związku z realizacją
tych zadań, a także konieczność zapewnienia skuteczności zadań realizowanych w ramach
nadzoru publicznego przez Polską Izbę Biegłych Rewidentów.
(uchylony)
1
Agencja prowadzi listę firm audytorskich, zwaną dalej „listą”.
2.
Lista zawiera nazwy i adresy organów odpowiedzialnych odpowiednio za nadzór publiczny,
wpis na listę, kontrole w ramach systemu zapewniania jakości, prowadzenie kontroli
doraźnych i nakładanie kar administracyjnych za naruszenie przepisów ustawy oraz rozporządzenia
nr 537/2014, a także obejmuje następujące dane
1)
numer wpisu na listę;
2)
pełną i skróconą nazwę oraz adres firmy audytorskiej;
3)
formę organizacyjno-prawną firmy audytorskiej;
4)
nazwiska i imiona lub nazwy właścicieli, wspólników (w tym komplementariuszy), udziałowców
(akcjonariuszy), członków zarządu oraz członków organów nadzorczych;
5)
adresy właścicieli, wspólników (w tym komplementariuszy), udziałowców (akcjonariuszy),
członków zarządu oraz członków organów nadzorczych;
6)
nazwiska, imiona i numery w rejestrze wszystkich biegłych rewidentów zatrudnionych
w firmie audytorskiej lub z nią powiązanych jako wspólnicy lub w inny sposób;
7)
adresy oddziałów firmy audytorskiej;
8)
informację o członkostwie w sieci oraz wykaz nazw i adresów firm audytorskich należących
do sieci oraz podmiotów powiązanych z firmą audytorską lub też wskazanie miejsca,
w którym informacje te są publicznie dostępne;
9)
adres strony internetowej firmy audytorskiej;
10)
numer w rejestrze nadany firmie audytorskiej przez organ rejestrujący innego niż Rzeczpospolita
Polska państwa Unii Europejskiej lub państwa trzeciego oraz nazwę tego organu;
11)
informację, czy firma audytorska została zarejestrowana w innym niż Rzeczpospolita
Polska państwie Unii Europejskiej w celu umożliwienia przeprowadzania unijnych badań
ustawowych, wymaganych w państwie Unii Europejskiej dokonującym rejestracji;
12)
dane kontaktowe obejmujące numer telefonu i adres poczty elektronicznej oraz imię
i nazwisko osoby wyznaczonej do kontaktów;
13)
informację, czy firma audytorska została wpisana na listę na podstawie art. 58.
3
Firma audytorska zgłasza Agencji zmiany danych podlegających wpisowi na listę w terminie
30 dni od dnia ich zaistnienia.
4.
Wpisu na listę dokonuje się w przypadku spełniania przez firmę audytorską następujących
warunków
1)
złożenia wniosku zawierającego udokumentowane dane, o których mowa w ust. 2 pkt 2-12;
2)
posiadania nieposzlakowanej opinii;
3)
złożenia oświadczenia o zdolności do prowadzenia działalności w zakresie wykonywania
czynności rewizji finansowej, podpisanego przez członków zarządu, a w przypadku braku
zarządu - przez właścicieli lub wspólników;
4
złożenia dokumentów potwierdzających spełnianie warunków, o których mowa w art. 46
i art. 47.
5.
Do wniosku, o którym mowa w ust. 4 pkt 1, należy dołączyć potwierdzenie uiszczenia
opłaty, o której mowa w art. 60 ust. 1.
6.
(uchylony)
7.
(uchylony)
8
Lista jest prowadzona w postaci elektronicznej i jest dostępna na stronie internetowej
Agencji.
1.
Firma audytorska zatwierdzona w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie Unii Europejskiej
jest uprawniona do wykonywania badań ustawowych w Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli
kluczowy biegły rewident przeprowadzający takie badania jest wpisany do rejestru,
a firma audytorska wpisana jest na listę.
2
Firma audytorska zamierzająca wykonywać badanie ustawowe występuje do Agencji z wnioskiem
o wpis na listę.
3.
Do wniosku o wpis na listę należy dołączyć zaświadczenie wydane przez organ zatwierdzający
z państwa członkowskiego pochodzenia, opatrzone datą nie wcześniejszą niż 3 miesiące
przed dniem złożenia wniosku, potwierdzające zatwierdzenie w danym państwie Unii Europejskiej
oraz potwierdzenie uiszczenia opłaty, o której mowa w art. 60 ust. 1.
4.
Do firmy audytorskiej, o której mowa w ust. 1, przepisów art. 57 ust. 4 i 5 nie stosuje
się.
5.
Badanie ustawowe przeprowadzone z naruszeniem wymogów, o których mowa w ust. 1, jest
nieważne z mocy prawa.
6.
W przypadku firm audytorskich wpisanych na listę na podstawie ust. 1 przepisy ustawy
mają zastosowanie jedynie do badań ustawowych wykonywanych w Rzeczypospolitej Polskiej.
1.
(uchylony)
2
Agencja przekazuje właściwemu organowi zatwierdzającemu z państwa członkowskiego pochodzenia
informację o wpisie na listę firmy audytorskiej zatwierdzonej w innym niż Rzeczpospolita
Polska państwie Unii Europejskiej.
1.
Rozpatrzenie wniosku o wpis na listę podlega opłacie w wysokości 5000 zł.
2.
Opłata stanowi przychód Agencji.
3.
Wysokość opłaty podlega corocznej waloryzacji w oparciu o prognozowany średnioroczny
wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem, określony w ustawie budżetowej
na rok poprzedzający dany rok kalendarzowy.
4.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych ogłasza, w drodze obwieszczenia, w
Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, w terminie do dnia
30 listopada roku poprzedzającego dany rok kalendarzowy, wysokość opłaty, o której
mowa w ust. 1, obowiązującej w danym roku kalendarzowym, obliczonej z uwzględnieniem
waloryzacji, o której mowa w ust. 3.
1.
Skreślenie firmy audytorskiej z listy następuje w przypadku
1)
złożenia przez firmę audytorską wniosku o skreślenie z listy;
2
nieuregulowania opłaty z tytułu nadzoru, o której mowa w art. 55 ust. 1 lub 2, mimo
nałożenia kary administracyjnej, o której mowa w art. 183 ust. 1 pkt 2;
3
niepoddania się kontroli, o której mowa w art. 106 ust. 1, art. 123 ust. 1, art. 123a
ust. 1 lub art. 124 ust. 1;
4
zaprzestania spełniania wymogów, o których mowa w art. 46;
5)
czasowego zawieszenia uprawnień do przeprowadzania obowiązkowych badań sprawozdań
finansowych lub odebrania takich uprawnień przez organ zatwierdzający z państwa członkowskiego
pochodzenia - w odniesieniu do firmy audytorskiej wpisanej na listę na podstawie art.
58;
6)
w przypadku utraty przez firmę audytorską nieposzlakowanej opinii;
7
ostatecznego rozstrzygnięcia Agencji nakładającego na firmę audytorską karę administracyjną,
o której mowa w art. 183 ust. 1 pkt 7.
2
W przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 1-6, Agencja podejmuje decyzję o skreśleniu
firmy audytorskiej z listy.
3.
Firma audytorska skreślona z listy z przyczyny, o której mowa w ust. 1 pkt 1, może
być ponownie wpisana na listę, jeżeli spełnia warunki, o których mowa w art. 57 ust.
4.
4.
Firma audytorska skreślona z listy z przyczyn, o których mowa w ust. 1 pkt 5, może
być ponownie wpisana na listę, jeżeli spełnia warunki, o których mowa w art. 58 ust.
1 i 3.
5.
Firma audytorska skreślona z listy z przyczyn, o których mowa w ust. 1 pkt 2-4, 6
i 7, może być ponownie wpisana na listę, jeżeli od dnia skreślenia upłynęło nie mniej
niż 5 lat oraz spełnia warunki, o których mowa w art. 57 ust. 4.
6.
Przepis ust. 5 stosuje się odpowiednio do firmy audytorskiej ubiegającej się o wpis
na listę, jeżeli w skład jej organów wchodzi biegły rewident będący w firmie audytorskiej
skreślonej z listy z przyczyn, o których mowa w ust. 1 pkt 2-4, 6 i 7, jedną z osób,
o których mowa w art. 57 ust. 2 pkt 4.
7.
Firma audytorska jest obowiązana przekazać Agencji, w postaci elektronicznej, akta
zleceń usług atestacyjnych lub akta zleceń usług pokrewnych wykonanych zgodnie z krajowymi
standardami wykonywania zawodu w okresie ostatnich 5 lat, dokumentację systemu wewnętrznej
kontroli jakości oraz informacje za dany rok kalendarzowy objęte sprawozdaniem, o
którym mowa w art. 51 ust. 1, a także wnieść opłatę z tytułu nadzoru, o której mowa
w art. 55, za dany rok kalendarzowy, oraz dokonać rozliczenia tej opłaty, w przypadku
gdy
1)
złożyła wniosek o skreślenie z listy pod rygorem pozostawienia tego wniosku bez rozpoznania
lub
2
w stosunku do tej firmy audytorskiej toczy się postępowanie w sprawie skreślenia jej
z listy z przyczyn, o których mowa w ust. 1 pkt 2-4 lub 6, w terminie określonym przez
Agencję, nie dłuższym niż 30 dni, lub
3)
została na nią nałożona kara administracyjna, o której mowa w art. 183 ust. 1 pkt
7.
7a
W przypadku gdy firma audytorska, o której mowa w ust. 7, za poprzedni rok kalendarzowy
1)
nie złożyła sprawozdania, o którym mowa w art. 51 ust. 1, lub
2)
nie dokonała rocznego rozliczenia opłaty z tytułu nadzoru, o której mowa w art. 55
- przekazuje to sprawozdanie lub rozliczenie wraz z dokumentacją, o której mowa w
ust. 7.
7b
Biegły rewident prowadzący działalność w formie określonej w art. 46 pkt 1, który
został skreślony z rejestru, jest obowiązany przekazać Agencji, w postaci elektronicznej,
akta zleceń usług atestacyjnych lub akta zleceń usług pokrewnych wykonanych zgodnie
z krajowymi standardami wykonywania zawodu w okresie ostatnich 5 lat, dokumentację
systemu wewnętrznej kontroli jakości oraz informacje za dany rok kalendarzowy objęte
sprawozdaniem, o którym mowa w art. 51 ust. 1, a także wnieść opłatę z tytułu nadzoru,
o której mowa w art. 55, za dany rok kalendarzowy oraz dokonać rozliczenia tej opłaty.
Przepis ust. 7a stosuje się.
8.
Jeżeli obowiązki, o których mowa w ust. 7, nie zostały wykonane, w przypadkach, o
których mowa w ust. 7 pkt 2 lub 3, odpowiedzialność za ich wykonanie, w terminie 2
miesięcy od dnia, w którym rozstrzygnięcie o skreśleniu firmy audytorskiej z listy
stało się ostateczne, ciąży solidarnie na
1
biegłych rewidentach, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 1, w zakresie prowadzonej
działalności gospodarczej określonej w tym przepisie;
2)
biegłych rewidentach, którzy bezpośrednio przed wydaniem w pierwszej instancji rozstrzygnięcia
w sprawie skreślenia firmy audytorskiej z listy byli
a)
wspólnikami spółek, o których mowa w art. 46 pkt 2-4, w tym komplementariuszami, lub
b)
członkami zarządu spółek, o których mowa w lit. a, jeżeli zarząd w tych spółkach był
powołany;
3)
firmach audytorskich, które bezpośrednio przed wydaniem w pierwszej instancji rozstrzygnięcia
w sprawie skreślenia firmy audytorskiej z listy były wspólnikami spółek, o których
mowa w art. 46 pkt 2-4, w tym komplementariuszami;
4)
biegłych rewidentach, którzy bezpośrednio przed wydaniem w pierwszej instancji rozstrzygnięcia
w sprawie skreślenia firmy audytorskiej z listy byli członkami zarządu firmy audytorskiej,
o której mowa w art. 46 pkt 5.
9
Agencja nakłada karę pieniężną na biegłych rewidentów lub firmy audytorskie, o których
mowa w ust. 8, jeżeli obowiązki, o których mowa w ust. 7, nie zostały wykonane zgodnie
z ust. 8.
10.
Do ustalania wymiaru kary pieniężnej, o której mowa w ust. 9, przepisy art. 183 ust.
3, 4 i 6 stosuje się odpowiednio.
11
Od decyzji Agencji wydanych w pierwszej instancji w sprawie nałożenia kary pieniężnej,
o której mowa w ust. 9, nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji
może złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zgodnie z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
12
W sprawach, o których mowa w ust. 1 pkt 1-6, ust. 9 i 11, przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego stosuje się.
13.
Do kar pieniężnych orzeczonych w sprawach, o których mowa w ust. 9 i 11, przepisy
art. 189 ust. 3-5 stosuje się odpowiednio.
14
Akta zleceń usług atestacyjnych lub akta zleceń usług pokrewnych, o których mowa w
ust. 7, mogą zostać poddane analizie przeprowadzanej w siedzibie właściwego organu.
O zamiarze przystąpienia do analizy informuje się biegłych rewidentów i firmy audytorskie,
wysyłając zawiadomienie nie później niż 30 dni przed dniem przystąpienia do analizy.
Biegli rewidenci i firmy audytorskie mogą zapoznać się z aktami zleceń usług atestacyjnych
lub aktami zleceń usług pokrewnych, o których mowa w ust. 7, a także próbką akt zleceń
usług atestacyjnych lub akt zleceń usług pokrewnych, która ma zostać poddana analizie.
Biegli rewidenci, firmy audytorskie lub osoby przez nich upoważnione mogą przedstawiać
wyjaśnienia lub dowody w czasie analizy. Do analizy akt zleceń usług atestacyjnych
lub akt zleceń usług pokrewnych przepisy art. 95, art. 106 ust. 3-4, art. 109, art.
112, art. 114 ust. 3, art. 115, art. 117, art. 122 i art. 125 stosuje się odpowiednio.
15
Organem właściwym w sprawach analizy jest Agencja.
16.
(uchylony)
17.
Z analizy, o której mowa w ust. 14, sporządza się protokół. Przepisy art. 118 ust.
2, ust. 3 pkt 1-3 i 5-11 oraz ust. 4 stosuje się.
18.
Protokół, o którym mowa w ust. 17, doręcza się biegłym rewidentom i firmom audytorskim.
Biegli rewidenci i firmy audytorskie w terminie 14 dni od dnia doręczenia protokołu
mogą złożyć zastrzeżenia. Przepis art. 120 ust. 2 stosuje się odpowiednio.
19
Jeżeli wyniki analizy dają do tego podstawy, do biegłych rewidentów i firm audytorskich
przepisy art. 121 ust. 1 pkt 2 lub 3 stosuje się odpowiednio.
1.
(uchylony)
2
O każdym przypadku skreślenia z listy firmy audytorskiej posiadającej numer w rejestrze,
o którym mowa w art. 57 ust. 2 pkt 10, Agencja informuje organ rejestrujący państwa,
w którym firma audytorska jest także zarejestrowana, podając przyczyny jej skreślenia.
3.
(uchylony)
1.
Do decyzji Agencji w przedmiocie wpisu na listę lub skreślenia z listy stosuje się
przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
2.
Od decyzji Agencji wydanych w pierwszej instancji w przedmiocie wpisu na listę lub
skreślenia z listy nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może
złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zgodnie z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
1.
Firma audytorska jest obowiązana ustanowić
1)
polityki i procedury zapewniające, aby
a)
właściciele, wspólnicy (w tym komplementariusze) lub udziałowcy (akcjonariusze), członkowie
zarządu lub innego organu zarządzającego, członkowie rady nadzorczej lub innego organu
nadzorczego firmy audytorskiej lub podmiotu powiązanego z firmą audytorską nie ingerowali
w przeprowadzanie badania w sposób zagrażający niezależności lub obiektywizmowi biegłego
rewidenta przeprowadzającego badanie w imieniu firmy audytorskiej,
b)
pracownicy i inne osoby, z których usług korzysta lub które nadzoruje, i które biorą
bezpośredni udział w czynnościach w zakresie badania, posiadali odpowiednią wiedzę
i doświadczenie w zakresie przydzielonych im obowiązków oraz aby wykonywane przez
nich zlecenie badania było zgodne z obowiązującymi dla tego zlecenia standardami badania
oraz obowiązującymi wymogami ustawowymi w zakresie niezależności oraz rotacji firmy
audytorskiej i kluczowego biegłego rewidenta,
c
zlecanie niektórych czynności badania w ramach umowy, o której mowa w art. 48 ust.
2, nie wpływało negatywnie na jakość wewnętrznej kontroli jakości firmy audytorskiej
oraz nie ograniczało możliwości sprawowania przez Agencję nadzoru nad przestrzeganiem
przepisów ustawy lub rozporządzenia nr 537/2014 przez firmę audytorską i biegłych
rewidentów działających w jej imieniu,
d
zlecenie usługi atestacyjnej innej niż badanie lub usługi pokrewnej było przeprowadzane
zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu i wymogami ustawowymi;
2
polityki i procedury przeprowadzania badań, wykonywania usług atestacyjnych innych
niż badania i usług pokrewnych, przeprowadzania szkoleń, nadzorowania i oceniania
działań pracowników oraz tworzenia akt badań, o których mowa w art. 67 ust. 4, oraz
akt zleceń usług atestacyjnych innych niż badania oraz akt zleceń usług pokrewnych;
3)
rozwiązania organizacyjne
a
zapobiegające zagrożeniom dla niezależności firmy audytorskiej oraz biegłych rewidentów
działających w jej imieniu, a także mające na celu wykrywanie zagrożeń, ich eliminowanie
lub zarządzanie nimi oraz ich ujawnianie przed przyjęciem lub kontynuowaniem zlecenia
badania, usługi atestacyjnej innej niż badanie lub usługi pokrewnej,
b
dotyczące postępowania w przypadku incydentów mogących mieć poważne skutki dla rzetelności
czynności podejmowanych przez firmę audytorską lub biegłych rewidentów działających
w jej imieniu w zakresie badania, usługi atestacyjnej innej niż badanie lub usługi
pokrewnej oraz sposobu dokumentowania takich incydentów;
4
procedury administracyjne i księgowe, mechanizmy wewnętrznej kontroli jakości, procedury
oceny ryzyka oraz rozwiązania w zakresie kontroli i zabezpieczeń na potrzeby systemów
przetwarzania informacji; mechanizmy wewnętrznej kontroli jakości zapewniają przestrzeganie
decyzji i procedur na wszystkich poziomach organizacyjnych firmy audytorskiej lub
w odniesieniu do wszystkich osób i podmiotów biorących udział w badaniu, usłudze atestacyjnej
innej niż badanie lub usłudze pokrewnej;
5
polityki wynagrodzeń, w tym polityki udziału w zyskach, określające odpowiednie zachęty
do osiągania wysokiej jakości badania, usługi atestacyjnej innej niż badanie lub usługi
pokrewnej, uwzględniając, że kwota przychodów, które biegły rewident lub firma audytorska
uzyskują ze świadczenia na rzecz badanej jednostki usług niebędących badaniem, nie
jest brana pod uwagę przy ocenie wyników w zakresie uzyskiwania wysokiej jakości badania
oraz nie stanowi elementu wynagrodzenia jakichkolwiek osób biorących udział w badaniu
lub mogących na nie wpłynąć;
6)
w przypadku badania jednostek zainteresowania publicznego
a)
mechanizm rotacji kluczowego biegłego rewidenta,
b)
mechanizm stopniowej rotacji najwyższego rangą personelu, o którym mowa w art. 17
ust. 7 akapit trzeci rozporządzenia nr 537/2014,
c)
procedury określające tryb rozwiązywania sporów między kontrolerem jakości wykonania
zlecenia a kluczowym biegłym rewidentem, o których mowa w art. 8 ust. 6 zdanie drugie
rozporządzenia nr 537/2014.
2.
Dla zapewnienia ciągłości i regularności wykonywania czynności w zakresie badania
ustawowego firma audytorska oraz kluczowy biegły rewident wykorzystują odpowiednie
systemy, zasoby i procedury.
1
Firma audytorska dostosowuje swoją organizację wewnętrzną, w tym polityki, procedury,
rozwiązania organizacyjne i mechanizmy wewnętrznej kontroli jakości, do wielkości
i rodzaju prowadzonej działalności podstawowej, w tym do wielkości i rodzaju jednostek,
na rzecz których świadczy usługi atestacyjne lub usługi pokrewne.
2
Firma audytorska wykazuje, na żądanie Agencji, że stosowane przez nią polityki, procedury,
rozwiązania organizacyjne i mechanizmy wewnętrznej kontroli jakości są odpowiednie
do skali i stopnia złożoności czynności wykonywanych przez firmę audytorską, biegłych
rewidentów lub podwykonawców działających w jej imieniu i na jej rzecz.
1.
Do każdego badania firma audytorska wyznacza przynajmniej jednego kluczowego biegłego
rewidenta, kierując się koniecznością zapewnienia wysokiej jakości badania oraz spełnienia
wymogów w zakresie niezależności i kompetencji umożliwiających właściwe przeprowadzenie
badania.
2.
Firma audytorska zapewnia kluczowemu biegłemu rewidentowi odpowiednie zasoby, w tym
zespół wykonujący badanie, posiadający kompetencje i możliwości niezbędne do właściwego
wykonania danego badania.
3.
Kluczowy biegły rewident bierze czynny udział w przeprowadzaniu badania.
4.
Kluczowy biegły rewident i firma audytorska przeznaczają wystarczającą ilość czasu
i odpowiednie zasoby w celu właściwej realizacji badania.
1.
Firma audytorska sporządza i przechowuje przez okres nie krótszy niż 5 lat dokumentację
dotyczącą
1)
naruszeń przepisów ustawy lub rozporządzenia nr 537/2014 oraz skutków tych naruszeń;
2)
środków podjętych w celu
a)
przeciwdziałania naruszeniom, o których mowa w pkt 1,
b)
zmiany systemu wewnętrznej kontroli jakości.
2.
Firma audytorska sporządza sprawozdanie roczne zawierające przegląd środków podjętych
w celu zaradzenia naruszeniom, o których mowa w ust. 1 pkt 1, i przekazuje je do wiadomości
swoim pracownikom w terminie 6 miesięcy od zakończenia roku kalendarzowego.
3.
Firma audytorska sporządza dokumentację klienta, która zawiera
1)
nazwę i adres klienta oraz miejsce prowadzenia działalności;
2)
rodzaj sprawozdań finansowych klienta podlegających badaniu;
3)
akta badań wykonanych lub wykonywanych na rzecz danego klienta;
4
listę usług wykonanych lub wykonywanych na rzecz danego klienta, w tym usług atestacyjnych
innych niż badanie oraz usług pokrewnych;
4a
akta zleceń usług atestacyjnych innych niż badanie oraz akta zleceń usług pokrewnych
wykonanych lub wykonywanych na rzecz danego klienta;
5)
całkowite wynagrodzenie za badanie przewidziane umową o badanie, faktyczne wynagrodzenie
za badanie otrzymane w każdym roku obrotowym, całkowite wynagrodzenie za poszczególne
usługi inne niż badanie przewidziane w umowie o wykonanie danej usługi oraz wynagrodzenie
otrzymane z tytułu poszczególnych usług innych niż badanie w każdym roku obrotowym;
6)
procentowy udział wszystkich wynagrodzeń otrzymanych od danego klienta w danym roku
obrotowym w całkowitych przychodach rocznych firmy audytorskiej.
4.
Firma audytorska tworzy akta badania dla każdego badania, zawierające
1)
dane i dokumenty, o których mowa w art. 74, a także w art. 6-8 rozporządzenia nr 537/2014;
2)
imiona i nazwiska kluczowych biegłych rewidentów wraz ze wskazaniem imienia i nazwiska
kluczowego biegłego rewidenta podpisującego sprawozdanie z badania;
3)
skład zespołu wykonującego badanie;
4)
w przypadku badań jednostek zainteresowania publicznego - imię i nazwisko kontrolera
jakości wykonania zlecenia badania;
5)
listę podwykonawców, podmiotów powiązanych z firmą audytorską, podmiotów należących
do sieci, ekspertów lub innych osób, które brały udział w przeprowadzeniu badania;
6)
oświadczenia o niezależności, o których mowa w art. 74 ust. 2;
7)
zapytania o poradę kierowane do ekspertów wraz z otrzymaną poradą i uzasadnienie wyboru
określonego rozwiązania zaproponowanego przez ekspertów;
8)
sprawozdanie z badania sporządzone zgodnie z art. 83, a w odpowiednich przypadkach
- także zgodnie z art. 10 rozporządzenia nr 537/2014;
9)
w przypadku badania jednostki, w której działa komitet audytu lub inny organ pełniący
jego funkcję - sprawozdanie dodatkowe, o którym mowa w art. 11 rozporządzenia nr 537/2014;
10)
dokumentację badania w rozumieniu art. 68 pkt 1;
11)
dokumentację wykonanego przeglądu, o której mowa w art. 81 ust. 5 pkt 3;
12)
oświadczenie o spełnieniu wymogu, o którym mowa w art. 66 ust. 4;
13)
inne istotne dane i dokumenty, które brane były pod uwagę przez kluczowego biegłego
rewidenta i firmę audytorską przy sporządzaniu sprawozdania z badania oraz sprawozdania
dodatkowego, o którym mowa w art. 11 rozporządzenia nr 537/2014, oraz które wspomagają
proces monitorowania przestrzegania przepisów ustawy, a w odpowiednich przypadkach
- także przepisów rozporządzenia nr 537/2014, przez firmę audytorską.
4a
Dokumentacja, o której mowa w ust. 3 i 4, jest sporządzana w języku polskim. Dokumentacja,
o której mowa w ust. 3 pkt 4a oraz ust. 4 pkt 7, 10 i 13, może być sporządzona w języku
obcym, jednakże na potrzeby kontroli firma audytorska zapewnia jej pisemne tłumaczenie
na język polski.
5.
Firma audytorska jest obowiązana zamknąć akta badania nie później niż 60 dni po dniu
sporządzenia sprawozdania z badania i przechowywać je przez okres co najmniej 5 lat
od dnia ich zamknięcia.
5a
Firma audytorska jest obowiązana zamknąć akta zleceń usług atestacyjnych innych niż
badanie oraz akta zleceń usług pokrewnych, nie później niż 60 dni po dniu sporządzenia
sprawozdania z wykonania usługi atestacyjnej innej niż badanie lub usługi pokrewnej
i przechowywać je przez okres co najmniej 5 lat od dnia ich zamknięcia.
6.
Firma audytorska przechowuje przez okres nie krótszy niż 5 lat od daty zamknięcia
akt badania lub wykonania innej usługi niebędącej badaniem dokumentację klienta, na
rzecz którego wykonane było badanie lub wykonana była usługa inna niż badanie.
7
Firma audytorska przechowuje dokumentację wszystkich przekazanych jej skarg pisemnych,
które dotyczyły przeprowadzonych badań, usług atestacyjnych innych niż badanie lub
usług pokrewnych, przez co najmniej 5 lat od daty ich wniesienia.
8.
W przypadku wszczęcia postępowania dyscyplinarnego lub postępowania w sprawie odpowiedzialności
firmy audytorskiej okres przechowywania dokumentacji klienta, akt badania lub też
innych dokumentów istotnych dla oceny zgodności działalności firmy audytorskiej lub
biegłych rewidentów z przepisami ustawy lub rozporządzenia nr 537/2014 ulega wydłużeniu
do czasu przedawnienia okresu karalności przewinienia dyscyplinarnego.
Ilekroć w przepisach niniejszego rozdziału jest mowa o
1)
dokumentacji badania - należy przez to rozumieć zapis wykonywanych procedur, uzyskanych
odpowiednich dowodów badania oraz wniosków biegłego rewidenta, w tym wszelkie opracowania,
informacje, notatki, analizy, sprawozdania lub oceny sporządzone na potrzeby przeprowadzenia
badania sprawozdań finansowych;
2)
zawodowym sceptycyzmie - należy przez to rozumieć postawę polegającą na krytycznym
nastawieniu biegłego rewidenta lub firmy audytorskiej, czujności wobec warunków mogących
wskazywać na ewentualne zniekształcenie spowodowane błędem lub oszustwem oraz krytyczną
ocenę dowodów.
1.
Biegły rewident, przeprowadzając badanie, wykonując usługę atestacyjną inną niż badanie
lub usługę pokrewną działa w interesie publicznym i przestrzega zasad etyki zawodowej,
w szczególności
1)
zachowuje uczciwość, obiektywizm, zawodowy sceptycyzm i należytą staranność;
2)
posiada odpowiednie kompetencje zawodowe;
3)
przestrzega tajemnicy zawodowej.
2.
Biegły rewident i firma audytorska zachowują zawodowy sceptycyzm w trakcie badania,
w tym w trakcie jego planowania, przyjmując, że mogą zaistnieć okoliczności, w tym
błąd lub oszustwo, powodujące istotne zniekształcenia sprawozdań finansowych podlegających
badaniu, bez względu na wcześniejsze doświadczenia biegłego rewidenta lub firmy audytorskiej,
dotyczące uczciwości i rzetelności kierownictwa badanej jednostki oraz osób odpowiedzialnych
za zarządzanie badaną jednostką, w tym jej ład korporacyjny.
3.
Zachowanie zawodowego sceptycyzmu jest szczególnie wymagane przy ocenie przez biegłego
rewidenta szacunków dotyczących
1)
wartości godziwej i utraty wartości aktywów,
2)
rezerw,
3)
przyszłych przepływów pieniężnych
- mających znaczenie dla zdolności badanej jednostki do kontynuowania działalności.
4.
Firma audytorska, członkowie zespołu wykonującego badanie oraz osoba fizyczna mogący
wpłynąć na wynik badania są niezależni od badanej jednostki i nie biorą udziału w
procesie podejmowania decyzji przez badaną jednostkę co najmniej w okresie objętym
badanym sprawozdaniem finansowym oraz okresie przeprowadzania badania.
5.
Firma audytorska oraz kluczowy biegły rewident podejmują niezbędne działania w celu
zapewnienia, że przy przeprowadzaniu badania na ich niezależność nie wpływał żaden
rzeczywisty ani potencjalny konflikt interesów, relacje gospodarcze ani żadne inne
bezpośrednie lub pośrednie relacje między badaną jednostką a firmą audytorską, członkami
zespołu wykonującego badanie, członkami sieci, do której należy firma audytorska,
kierownictwem firmy audytorskiej lub osobami związanymi z nimi stosunkiem kontroli.
6.
Firma audytorska oraz kluczowy biegły rewident nie przeprowadzają badania, jeżeli
istnieje zagrożenie wystąpienia autokontroli, czerpania korzyści własnych, promowania
interesów badanej jednostki, zażyłości lub zastraszenia spowodowanych stosunkiem finansowym,
osobistym, gospodarczym, zatrudnienia lub innym między badaną jednostką a kluczowym
biegłym rewidentem, firmą audytorską, członkiem sieci, do której należy firma audytorska,
lub osobą fizyczną mogącą wpłynąć na wynik badania, wskutek czego obiektywna, racjonalna
i poinformowana osoba trzecia mogłaby wnioskować, że niezależność kluczowego biegłego
rewidenta lub firmy audytorskiej jest zagrożona pomimo zastosowania zabezpieczeń zmierzających
do wyeliminowania lub zredukowania zagrożenia do akceptowalnego poziomu.
7.
Kluczowy biegły rewident, firma audytorska i jej pracownicy uczestniczący w przeprowadzaniu
badania oraz osoba fizyczna biorąca bezpośredni udział w czynnościach w zakresie badania,
z której usług korzysta lub którą nadzoruje kluczowy biegły rewident lub firma audytorska,
a także osoby blisko z nimi związane
1)
nie mogą posiadać ani czerpać istotnych i bezpośrednich korzyści z instrumentów finansowych,
w tym z udziałów w kapitale własnym, papierów wartościowych w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, kredytów, pożyczek lub innych instrumentów dłużnych, w tym z praw i obowiązków do
nabycia tych instrumentów finansowych oraz instrumentów pochodnych bezpośrednio powiązanych
z tymi instrumentami finansowymi, wyemitowanych, gwarantowanych lub w inny sposób
wspieranych przez jakąkolwiek badaną jednostkę objętą wykonywanymi przez nich czynnościami
w zakresie badania;
2)
nie mogą uczestniczyć w transakcjach, których przedmiotem są instrumenty finansowe,
określone w pkt 1.
8.
Nie narusza niezależności
1)
posiadanie lub czerpanie przez osoby lub podmioty, o których mowa w ust. 7, korzyści
z
a)
instrumentów finansowych, które posiadane są pośrednio poprzez udział w zdywersyfikowanych
programach zbiorowego inwestowania, w szczególności funduszach emerytalnych, funduszach
inwestycyjnych oraz ubezpieczeniowych funduszach kapitałowych oferowanych przez zakłady
ubezpieczeń, o ile programy te nie są kontrolowane przez osoby lub podmioty, o których
mowa w ust. 7, lub w stosunku do tych programów nie są podejmowane decyzje inwestycyjne,
na które wpływ mają osoby lub podmioty, o których mowa w ust. 7, lub
b)
kredytów lub pożyczek udzielonych na warunkach rynkowych w ramach zwykłej działalności
przez badane jednostki, uprawnione do udzielania kredytów na podstawie odrębnych przepisów
lub
2)
uczestniczenie w transakcjach, których przedmiotem są instrumenty, o których mowa
w pkt 1 lit. a.
9.
Kluczowy biegły rewident, firma audytorska, jej pracownicy uczestniczący w przeprowadzaniu
badania oraz osoba fizyczna, biorąca bezpośredni udział w czynnościach w zakresie
badania, z której usług korzysta lub którą nadzoruje kluczowy biegły rewident lub
firma audytorska, a także osoby z nimi blisko związane, nie mogą uczestniczyć w określaniu
wyniku badania badanej jednostki ani w inny sposób nie mogą wpływać na ten wynik,
jeżeli
1)
posiadają instrumenty finansowe, w tym udziały w kapitale własnym, papiery wartościowe
w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, kredyty, pożyczki lub inne instrumenty dłużne, w tym prawa i obowiązki do nabycia
tych instrumentów finansowych oraz instrumentów pochodnych bezpośrednio powiązanych
z tymi instrumentami finansowymi, wyemitowane przez badaną jednostkę, z wyjątkiem
takich, które posiadane są pośrednio poprzez udział w zdywersyfikowanych programach
zbiorowego inwestowania, w szczególności funduszach emerytalnych, funduszach inwestycyjnych
oraz ubezpieczeniowych funduszach kapitałowych oferowanych przez zakłady ubezpieczeń,
o ile programy te nie są kontrolowane przez te osoby lub firmy lub w stosunku do tych
programów nie są podejmowane decyzje inwestycyjne, na które wpływ mają te osoby lub
firmy, a także z wyjątkiem kredytów lub pożyczek udzielonych na warunkach rynkowych
w ramach zwykłej działalności przez badane jednostki, uprawnione do udzielania kredytów
na podstawie odrębnych przepisów;
2)
posiadają instrumenty finansowe, w tym udziały w kapitale własnym, papiery wartościowe
w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, kredyty, pożyczki lub inne instrumenty dłużne, w tym prawa i obowiązki do nabycia
tych instrumentów finansowych oraz instrumentów pochodnych bezpośrednio powiązanych
z tymi instrumentami finansowymi, wyemitowane przez jednostkę powiązaną z badaną jednostką,
których posiadanie może spowodować lub może być postrzegane przez obiektywną, racjonalną
i poinformowaną osobę trzecią jako powodujące konflikt interesów, z wyjątkiem takich,
które posiadane są pośrednio poprzez udział w zdywersyfikowanych programach zbiorowego
inwestowania, w szczególności funduszach emerytalnych, funduszach inwestycyjnych oraz
ubezpieczeniowych funduszach kapitałowych oferowanych przez zakłady ubezpieczeń, o
ile programy te nie są kontrolowane przez te osoby lub firmy lub w stosunku do tych
programów nie są podejmowane decyzje inwestycyjne, na które wpływ mają te osoby lub
firmy;
3)
w okresie, o którym mowa w ust. 4, pozostawali z badaną jednostką w stosunku pracy,
stosunku gospodarczym lub innym stosunku, który może spowodować lub może być postrzegany
przez obiektywną, racjonalną i poinformowaną osobę trzecią jako powodujący konflikt
interesów;
4)
uczestniczyli w prowadzeniu ksiąg rachunkowych lub sporządzaniu dokumentacji księgowej
lub sprawozdań finansowych badanej jednostki w roku obrotowym poprzedzającym okres
objęty badaniem, w okresie objętym badanym sprawozdaniem lub okresie przeprowadzania
badania;
5)
są przedstawicielami prawnymi (pełnomocnikami), członkami organów nadzorczych, zarządzających
lub pracownikami badanej jednostki lub jednostki z nią powiązanej;
6)
biorą udział w procesie zarządzania badaną jednostką i podejmowania przez nią decyzji;
7)
świadczą usługi inne niż badanie, mające istotny wpływ na badane sprawozdanie finansowe;
8)
istnieją inne okoliczności naruszające niezależność w stopniu uniemożliwiającym ograniczenie
tego naruszenia przy użyciu jakiegokolwiek zabezpieczenia, które nie pozwalają na
sporządzenie bezstronnego i niezależnego sprawozdania z badania.
1.
Zlecenie badania jednostki innej niż jednostka zainteresowania publicznego nie może
być kontynuowane w przypadku, gdy przynajmniej w jednym roku, w okresie ostatnich
5 lat, przychód firmy audytorskiej z tytułu wszystkich wykonanych w danym roku obrotowym
usług na rzecz jednostki innej niż jednostka zainteresowania publicznego lub jednostki
z nią powiązanej stanowił co najmniej 40% całkowitego rocznego przychodu firmy audytorskiej.
2.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się do pierwszego roku działalności firmy audytorskiej.
Kluczowy biegły rewident, firma audytorska, jej pracownicy uczestniczący w przeprowadzaniu
badania oraz osoba fizyczna, biorąca bezpośredni udział w czynnościach w zakresie
badania, z której usług korzysta lub którą nadzoruje kluczowy biegły rewident lub
firma audytorska, a także osoby blisko z nimi związane nie mogą żądać ani przyjmować
od badanej jednostki lub jednostki z nią powiązanej żadnych korzyści majątkowych lub
osobistych, chyba że obiektywna, racjonalna i poinformowana osoba trzecia uznałaby
ich wartość za niewielką lub nieistotną.
1.
Jeżeli w okresie objętym sprawozdaniem finansowym badana jednostka została przejęta
przez inną jednostkę, połączyła się z inną jednostką lub przejęła inną jednostkę,
firma audytorska oraz członkowie zespołu wykonującego badanie ustalają i oceniają
obecne oraz wcześniejsze interesy lub stosunki z tą inną jednostką, w tym usługi niebędące
badaniem świadczone na rzecz tej innej jednostki, poprzez sprawdzenie, czy przy uwzględnieniu
dostępnych zabezpieczeń mogłyby one zagrozić ich niezależności i zdolności do kontynuowania
badania po dniu wejścia w życie połączenia lub przejęcia.
2.
Firma audytorska oraz członkowie zespołu wykonującego badanie, niezwłocznie, nie później
niż w terminie 3 miesięcy od dnia połączenia lub przejęcia, o których mowa w ust.
1, podejmują działania niezbędne do zakończenia interesów lub stosunków, które zagrażałyby
ich niezależności, a do czasu ich zakończenia przyjmują zabezpieczenia służące zminimalizowaniu
zagrożeń dla niezależności wynikających z wcześniejszych lub obecnych interesów lub
stosunków.
Świadczenie usług innych niż badanie odbywa się zgodnie z wymogami niezależności określonymi
odpowiednio dla takich usług w zasadach etyki zawodowej oraz standardach wykonywania
takich usług.
1.
Firma audytorska oraz kluczowy biegły rewident przed przyjęciem lub kontynuowaniem
zlecenia badania są obowiązani ocenić i udokumentować, czy
1)
spełnione zostały wymogi niezależności, o których mowa w art. 69-73;
2)
istnieją zagrożenia dla ich niezależności oraz zastosowano zabezpieczenia w celu ich
zminimalizowania;
3)
dysponują kompetentnymi pracownikami, czasem i innymi zasobami umożliwiającymi odpowiednie
przeprowadzenie badania;
4)
osoba wyznaczona jako kluczowy biegły rewident posiada uprawnienia do przeprowadzania
obowiązkowych badań sprawozdań finansowych uzyskane w państwie Unii Europejskiej,
w którym wymagane jest badanie, w tym czy została wpisana do odpowiednich rejestrów
biegłych rewidentów, prowadzonych w państwie Unii Europejskiej wymagającym badania.
2.
Firma audytorska i członkowie zespołu wykonującego badanie przed przystąpieniem do
badania składają oświadczenie o spełnianiu wymogów niezależności, o których mowa w
art. 69-73, pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.
Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli o następującej
treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.”.
Klauzula ta zastępuje pouczenie o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego
oświadczenia.
Właściciel, wspólnicy ani członkowie zarządu oraz organów nadzorczych firmy audytorskiej
lub podmiotu powiązanego z tą firmą audytorską nie mogą ingerować w przeprowadzanie
przez biegłego rewidenta badania sprawozdania finansowego w sposób zagrażający jego
niezależności i obiektywizmowi.
1.
Kluczowy biegły rewident oraz biegli rewidenci przeprowadzający badanie ustawowe w
imieniu firmy audytorskiej, przed upływem co najmniej roku od dnia zaprzestania działalności
w charakterze biegłego rewidenta lub kluczowego biegłego rewidenta lub wzięcia bezpośredniego
udziału w badaniu danej jednostki, nie mogą w badanej jednostce
1)
należeć do kadry kierowniczej wyższego szczebla, w tym obejmować funkcji członka zarządu
lub innego organu zarządzającego;
2)
obejmować funkcji członka komitetu audytu lub organu pełniącego jego funkcje;
3)
obejmować funkcji członka organu nadzorczego.
2.
W przypadku przeprowadzania badań jednostek zainteresowania publicznego okres, o którym
mowa w ust. 1, wynosi co najmniej 2 lata.
3.
Przed upływem co najmniej roku od dnia wzięcia bezpośredniego udziału w badaniu zajmować
stanowisk lub obejmować funkcji, o których mowa w ust. 1, nie mogą
1)
pracownicy firmy audytorskiej oraz osoby należące do kadry kierowniczej wyższego szczebla
niebędące kluczowymi biegłymi rewidentami,
2)
osoby fizyczne, z których usług korzysta lub które nadzoruje dany biegły rewident
lub firma audytorska
- jeżeli są biegłymi rewidentami.
4.
Przed zajęciem stanowiska lub objęciem funkcji, o których mowa w ust. 1, kandydat
na dane stanowisko lub funkcję składa oświadczenie o spełnianiu warunków, o których
mowa w ust. 1-3. Oświadczenie jest składane pod rygorem odpowiedzialności karnej za
złożenie fałszywego oświadczenia. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia
w nim klauzuli o następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za
złożenie fałszywego oświadczenia.”. Klauzula ta zastępuje pouczenie o odpowiedzialności
karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.
Biegły rewident, który w związku ze świadczeniem usług atestacyjnych lub usług pokrewnych
dowiedział się o
1)
przyjęciu korzyści majątkowej lub osobistej albo jej obietnicy przez funkcjonariusza
publicznego z państwa Unii Europejskiej lub państwa trzeciego,
2)
udzieleniu albo obietnicy udzielenia funkcjonariuszowi publicznemu, o którym mowa
w pkt 1, korzyści majątkowej lub osobistej
- jest obowiązany zawiadomić niezwłocznie o tym fakcie organ powołany do ścigania
przestępstw w Rzeczypospolitej Polskiej.
1
Biegły rewident oraz firma audytorska są obowiązani zachować w tajemnicy wszystkie
informacje i dokumenty, do których mieli dostęp w trakcie świadczenia usług atestacyjnych
oraz usług pokrewnych. Obowiązek zachowania tajemnicy zawodowej nie jest ograniczony
w czasie.
2.
Do przestrzegania tajemnicy zawodowej są obowiązane również inne osoby, którym udostępniono
informacje objęte tą tajemnicą, chyba że na ich ujawnienie zezwalają przepisy odrębne.
3.
Nie narusza obowiązku zachowania tajemnicy zawodowej
1)
złożenie zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa oraz udzielanie informacji
lub przekazywanie dokumentów w przypadkach określonych w niniejszej ustawie lub odrębnych
przepisach;
2
udostępnienie dokumentacji i informacji, do których mieli dostęp w trakcie świadczenia
usług atestacyjnych oraz usług pokrewnych w związku z toczącymi się postępowaniami
przed Agencją, Krajowym Rzecznikiem Dyscyplinarnym lub Krajowym Sądem Dyscyplinarnym;
3)
przekazanie przez biegłego rewidenta lub firmę audytorską - w przypadku przeprowadzania
badania ustawowego jednostki należącej do grupy kapitałowej, której jednostka dominująca
znajduje się w państwie trzecim - dokumentacji dotyczącej wykonywanej pracy w zakresie
badania ustawowego biegłemu rewidentowi grupy kapitałowej, jeżeli dokumentacja ta
jest konieczna do przeprowadzenia badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego
jednostki dominującej;
4)
przekazywanie przez biegłego rewidenta lub firmę audytorską informacji na podstawie
przepisów działu III rozdziału 11a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - w zakresie określonym tymi przepisami.
Biegły rewident lub firma audytorska przeprowadzający badanie ustawowe jednostki,
która
1)
wyemitowała papiery wartościowe w państwie trzecim lub
2)
jest częścią grupy kapitałowej sporządzającej skonsolidowane sprawozdanie finansowe
w państwie trzecim
- mogą przekazać posiadaną dokumentację badania ustawowego lub inne dokumenty związane
z badaniem ustawowym do właściwego organu nadzoru publicznego nad biegłymi rewidentami
i jednostkami audytorskimi pochodzącymi z państwa trzeciego wyłącznie za pośrednictwem
Agencji.
1.
Wynagrodzenie za przeprowadzenie badania uzyskiwane przez firmę audytorską, biegłych
rewidentów oraz podwykonawców działających w ich imieniu i na ich rzecz nie może być
1)
uzależnione od żadnych warunków, w tym od wyniku badania;
2)
kształtowane lub uzależnione od świadczenia na rzecz badanej jednostki lub jednostek
z nią powiązanych dodatkowych usług niebędących badaniem przez firmę audytorską lub
jakikolwiek podmiot powiązany z firmą audytorską lub należący do sieci.
2.
Wynagrodzenie za przeprowadzenie badania odzwierciedla pracochłonność oraz stopień
złożoności prac i wymagane kwalifikacje.
3
W przypadku świadczenia usług atestacyjnych innych niż badanie lub usług pokrewnych
przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio.
1.
Firma audytorska grupy odpowiada za badanie skonsolidowanego sprawozdania finansowego.
2.
Firma audytorska grupy odpowiada za sporządzenie sprawozdania z badania skonsolidowanego
sprawozdania finansowego, a w przypadku gdy badana jednostka dominująca posiada komitet
audytu lub inny organ pełniący jego funkcje, również za sporządzenie sprawozdania
dodatkowego, o którym mowa w art. 11 rozporządzenia nr 537/2014, dotyczącego badania
skonsolidowanego sprawozdania finansowego.
3.
Firma audytorska grupy dokumentuje wyniki własnej pracy wykonanej w związku z badaniem
skonsolidowanego sprawozdania finansowego i tworzy akta badania, o których mowa w
art. 67 ust. 4.
4.
W trakcie przeprowadzania badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego firma
audytorska grupy może polegać na wynikach pracy wykonanej przez
1)
inną firmę audytorską i działających w jej imieniu biegłych rewidentów lub
2)
jednostkę audytorską pochodzącą z państwa trzeciego, lub
3)
biegłych rewidentów pochodzących z państwa trzeciego
- w zakresie badania sprawozdań finansowych lub pakietów konsolidacyjnych jednostek
wchodzących w skład grupy, pod warunkiem dokonania, na podstawie umowy gwarantującej
udostępnienie dokumentacji badania jednostek wchodzących w skład grupy kapitałowej,
przeglądu pracy podmiotów, o których mowa w pkt 1-3.
5.
Firma audytorska grupy
1)
ocenia pracę wykonaną przez
a)
inną firmę audytorską i działających w jej imieniu biegłych rewidentów lub
b)
jednostkę audytorską pochodzącą z państwa trzeciego, lub
c)
biegłych rewidentów pochodzących z państwa trzeciego
- w związku z badaniem skonsolidowanego sprawozdania finansowego;
2)
dokumentuje charakter, czas oraz zakres prac wykonanych przez podmioty, o których
mowa w pkt 1;
3)
dokumentuje wykonany przez siebie przegląd dokumentacji, zgromadzonej dla celów badania
skonsolidowanego sprawozdania finansowego, przez podmioty, o których mowa w pkt 1.
6
Zebrane i opracowane przez firmę audytorską grupy akta badania skonsolidowanego sprawozdania
finansowego mają umożliwić Agencji przeprowadzenie kontroli pracy firmy audytorskiej
grupy.
7
W przypadku gdy firma audytorska grupy nie ma możliwości dokonania przeglądu, o którym
mowa w ust. 4, dla celów właściwego przeprowadzenia badania skonsolidowanego sprawozdania
finansowego, przeprowadza dodatkową pracę w zakresie badania sprawozdań finansowych
lub pakietów konsolidacyjnych jednostek wchodzących w skład grupy kapitałowej, bezpośrednio
albo w oparciu o umowę, o której mowa w art. 48 ust. 2. Firma audytorska grupy informuje
Agencję o przeprowadzeniu dodatkowej pracy w związku z niemożnością dokonania przeglądu.
8
W przypadku gdy firma audytorska grupy podlega kontroli zapewniania jakości lub kontroli
doraźnej w zakresie przeprowadzonego przez siebie badania skonsolidowanego sprawozdania
finansowego grupy kapitałowej, której jednostka dominująca ma siedzibę w Rzeczypospolitej
Polskiej, udostępnia ona Agencji, na jej żądanie, posiadane przez siebie akta badania
skonsolidowanego sprawozdania finansowego, w tym dokumentację badania oraz dokumentację
pracy wykonanej dla celów badania grupy kapitałowej przez inną firmę audytorską i
działających w jej imieniu biegłych rewidentów lub przez jednostkę audytorską pochodzącą
z państwa trzeciego, lub biegłych rewidentów pochodzących z państwa trzeciego, w zakresie
badania sprawozdań finansowych lub pakietów konsolidacyjnych jednostek wchodzących
w skład grupy kapitałowej.
9
W przypadku gdy badanie jednostki wchodzącej w skład grupy kapitałowej przeprowadza
biegły rewident pochodzący z państwa trzeciego lub jednostka audytorska pochodząca
z państwa trzeciego, a z właściwym organem nadzoru publicznego z państwa trzeciego
nie zawarto porozumienia o wymianie dokumentacji badania, firma audytorska grupy jest
obowiązana, na żądanie Agencji, dostarczyć dokumentację badania przeprowadzonego przez
biegłego rewidenta pochodzącego z państwa trzeciego lub jednostkę audytorską pochodzącą
z państwa trzeciego.
10.
W celu zapewnienia dostarczenia dokumentacji, o której mowa w ust. 9, firma audytorska
grupy jest obowiązana
1)
posiadać jej kopię lub
2)
zapewnić sobie odpowiedni i nieograniczony do niej dostęp na żądanie, lub
3)
podjąć inne stosowne działania.
11.
W przypadku gdy przepisy prawa obowiązującego w państwie trzecim lub inne przeszkody
uniemożliwiają przekazanie dokumentacji badania posiadanej przez biegłego rewidenta
pochodzącego z państwa trzeciego lub jednostkę audytorską pochodzącą z państwa trzeciego
do firmy audytorskiej grupy, dokumentacja badania przeprowadzonego przez firmę audytorską
grupy zawiera dowody, że podjęła ona działania w celu uzyskania dostępu do dokumentacji
badania posiadanej przez biegłego rewidenta pochodzącego z państwa trzeciego lub jednostkę
audytorską pochodzącą z państwa trzeciego, a w przypadku wystąpienia przeszkód innych
niż przepisy prawa obowiązującego w państwie trzecim - dowody na istnienie takich
przeszkód.
1.
W przypadku zastąpienia firmy audytorskiej inną firmą audytorską, zastępowana firma
audytorska zapewnia zastępującej firmie audytorskiej dostęp do wszelkich informacji
na temat badanej jednostki i ostatniego badania tej jednostki.
2.
Na wniosek zastępującej firmy audytorskiej zastępowana firma audytorska umożliwia
dostęp do akt badania.
3
Zastępowana firma audytorska jest obowiązana wykazać, na żądanie Agencji, że informacje,
o których mowa w ust. 1, zostały przekazane zastępującej firmie audytorskiej.
1.
W wyniku przeprowadzenia badania zgodnie z krajowymi standardami badania biegły rewident
sporządza na piśmie sprawozdanie z badania.
2.
Sprawozdanie z badania jest formułowane w sposób jasny i jednoznaczny.
3.
Sprawozdanie z badania zawiera
1)
nazwę i siedzibę firmy audytorskiej, która przeprowadziła badanie;
2)
nazwę jednostki, której sprawozdanie finansowe podlegało badaniu;
3)
wskazanie, czy przedmiotem badania było roczne sprawozdanie finansowe badanej jednostki,
czy też roczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe grupy kapitałowej;
4)
wskazanie dnia bilansowego sprawozdania finansowego oraz okresów objętych sprawozdaniem
finansowym podlegającym badaniu;
5)
wskazanie zasad rachunkowości i sprawozdawczości finansowej zastosowanych przy sporządzeniu
sprawozdania finansowego podlegającego badaniu;
6)
opis zakresu badania, w tym wskazanie standardów badania, według których przeprowadzono
badanie;
7)
imię i nazwisko biegłego rewidenta, podpisującego sprawozdanie z badania oraz jego
numer w rejestrze;
8)
opinię biegłego rewidenta o tym, czy sprawozdanie finansowe przedstawia rzetelny i
jasny obraz sytuacji majątkowej i finansowej oraz wyniku finansowego badanej jednostki
zgodnie z mającymi zastosowanie przepisami dotyczącymi rachunkowości i sprawozdawczości
finansowej, a także przyjętymi zasadami (polityką) rachunkowości;
9)
opinię biegłego rewidenta o tym, czy badane sprawozdanie finansowe jest zgodne co
do formy i treści z przepisami prawa, statutem lub umową;
10)
opinię, czy sprawozdanie z działalności zostało sporządzone zgodnie z przepisami oraz
czy jest zgodne z informacjami zawartymi w rocznym sprawozdaniu finansowym;
11)
oświadczenie o tym, czy w świetle wiedzy o jednostce i jej otoczeniu uzyskanej podczas
badania stwierdzono istotne zniekształcenia w sprawozdaniu z działalności, oraz wskazanie,
na czym polega każde takie istotne zniekształcenie;
12)
opinię, czy emitent obowiązany do złożenia oświadczenia o stosowaniu ładu korporacyjnego
zawarł w tym oświadczeniu informacje wymagane zgodnie z zakresem określonym w przepisach
wykonawczych wydanych na podstawie art. 60 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania
instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych
(Dz. U. z 2019 r. poz. 623, 1798 i 2217) lub regulaminach, o których mowa w art. 61 tej ustawy, a w odniesieniu do określonych
informacji wskazanych w tych przepisach lub regulaminach - stwierdzenie, czy są one
zgodne z mającymi zastosowanie przepisami oraz informacjami zawartymi w rocznym sprawozdaniu
finansowym;
13)
objaśnienia, w których biegły rewident odnosi się do spraw, na które zwrócił uwagę
podczas badania, które nie powodują wydania opinii z zastrzeżeniami;
14)
oświadczenie biegłego rewidenta o przypadkach istotnej niepewności w odniesieniu do
zdarzeń lub uwarunkowań, które mogą rodzić zasadnicze wątpliwości co do zdolności
jednostki do kontynuowania działalności;
15)
stwierdzenie, że zakres badania nie obejmuje zapewnienia co do przyszłej rentowności
badanej jednostki ani efektywności lub skuteczności prowadzenia spraw jednostki przez
jej zarząd lub inny organ zarządzający obecnie lub w przyszłości;
16)
informację o tym, czy jednostka, o której mowa w art. 49b ust. 1 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, sporządziła oświadczenie na temat informacji niefinansowych, o którym mowa w tym
przepisie, albo odrębne sprawozdanie na temat informacji niefinansowych, o którym
mowa w art. 49b ust. 9 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, a w przypadku jednostki korzystającej ze zwolnienia, o którym mowa w art. 49b ust.
11 tej ustawy - informację, czy jednostka ta ujawniła w swoim sprawozdaniu z działalności
nazwę i siedzibę jednostki dominującej wyższego szczebla, sporządzającej oświadczenie
lub odrębne sprawozdanie grupy kapitałowej na temat informacji niefinansowych, które
obejmie tę jednostkę i jej jednostki zależne każdego szczebla;
17)
inne elementy, które biegły rewident uzna za konieczne;
18)
podpis biegłego rewidenta i datę sporządzenia sprawozdania z badania.
4.
Przepisów ust. 3 pkt 10 i 11 nie stosuje się do oświadczenia na temat informacji niefinansowych,
o którym mowa w art. 49b ust. 1 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, i odrębnego sprawozdania na temat informacji niefinansowych, o którym mowa w art.
49b ust. 9 tej ustawy.
5.
Opinia, w zakresie, o którym mowa w ust. 3 pkt 8 i 9, może być opinią bez zastrzeżeń,
z zastrzeżeniami lub negatywną.
6.
W sprawozdaniu z badania, o którym mowa w ust. 1, należy ponadto zamieścić
1)
opinię, czy badane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone na podstawie prawidłowo
prowadzonych ksiąg rachunkowych;
2)
uzasadnienie wydania opinii z zastrzeżeniami, wydania opinii negatywnej albo odmowy
wydania opinii przez biegłego rewidenta, wraz z opisem skutków zniekształceń będących
powodem wydania takiej opinii albo odmowy jej wydania;
3)
informację o niedopełnieniu przez badaną jednostkę, do dnia sporządzenia sprawozdania
z badania, obowiązku złożenia do właściwego rejestru sądowego, a w stosownych przypadkach
także do ogłoszenia sprawozdania finansowego za rok lub lata poprzedzające rok obrotowy;
4)
informację o stwierdzonym podczas badania istotnym naruszeniu prawa, statutu lub umowy
spółki mającym wpływ na sprawozdanie finansowe;
5)
informację, czy jednostka badana przestrzega obowiązujących regulacji ostrożnościowych,
określonych w odrębnych przepisach, w szczególności czy
a)
spółdzielcza kasa oszczędnościowo-kredytowa prawidłowo ustaliła współczynnik wypłacalności,
b)
bank lub podmiot prowadzący działalność maklerską prawidłowo ustalił współczynniki
kapitałowe,
c)
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji utworzył rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe
dla celów rachunkowości w wysokości zapewniającej pełne wywiązywanie się z bieżących
i przyszłych zobowiązań wynikających z zawartych umów ubezpieczenia lub umów reasekuracji,
d)
zakład ubezpieczeń na życie, w rozumieniu ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, prawidłowo wyliczył margines wypłacalności i posiada środki własne, o których mowa
w art. 106j ust. 3 pkt 3 tej ustawy, w wysokości nie niższej niż margines wypłacalności
i nie niższej niż kapitał gwarancyjny.
Sprawozdanie z badania jest sporządzane w oparciu o akta badania zgromadzone i opracowane
przez kluczowego biegłego rewidenta w toku badania. Akta badania umożliwiają biegłemu
rewidentowi niebiorącemu udziału w badaniu prześledzenie przebiegu badania i znalezienie
uzasadnienia dla opinii o badanym sprawozdaniu finansowym wyrażonej w sprawozdaniu
z badania.
Jeżeli badanie ustawowe jest przeprowadzane przez więcej niż jedną firmę audytorską,
wyniki badania są uzgadniane między tymi firmami i przedstawiane we wspólnym sprawozdaniu
z badania, zawierającym wspólną opinię z badania. W przypadku różnicy zdań każda firma
audytorska przedstawia swoją opinię w osobnym punkcie sprawozdania z badania wraz
z uzasadnieniem różnicy zdań.
1.
Sprawozdanie z badania jest podpisywane przez biegłego rewidenta. Sprawozdanie z badania
sporządza się w postaci elektronicznej oraz opatruje się kwalifikowanym podpisem elektronicznym
biegłego rewidenta.
2.
W przypadku gdy badanie ustawowe jest przeprowadzane przez więcej niż jedną firmę
audytorską, każda z firm audytorskich biorących udział w badaniu wyznacza co najmniej
jednego biegłego rewidenta do podpisania sprawozdania z badania.
3.
Przepisu ust. 2 nie stosuje się w przypadku, o którym mowa w art. 48.
1.
Jeżeli roczne sprawozdanie finansowe jednostki dominującej w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 37 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości jest dołączone do jej skonsolidowanego sprawozdania finansowego, sprawozdanie z badania
rocznego sprawozdania finansowego i sprawozdanie z badania skonsolidowanego sprawozdania
finansowego grupy kapitałowej mogą być połączone w jeden dokument.
2.
Przepisy art. 83-86 stosuje się odpowiednio do badania skonsolidowanego sprawozdania
finansowego grupy kapitałowej oraz sporządzania sprawozdania z badania skonsolidowanego
sprawozdania finansowego grupy kapitałowej.
Postępowania administracyjne i sądowoadministracyjne w sprawach dotyczących nieprzestrzegania
maksymalnego czasu nieprzerwanego trwania zleceń badań ustawowych, o którym mowa w
art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 2017 r. o biegłych rewidentach, firmach audytorskich
oraz nadzorze publicznym
(Dz. U. z 2019 r. poz. 1421, 1571, 2200 i 2217) w brzmieniu dotychczasowym, wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie
niniejszej ustawy, umarza się.
1.
Agencja sprawuje nadzór publiczny nad
1)
wykonywaniem zawodu biegłego rewidenta;
2)
działalnością firm audytorskich;
3
działalnością Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, w tym w zakresie wpisu do rejestru;
4)
działalnością firm audytorskich zatwierdzonych w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie
Unii Europejskiej i wpisanych na listę na podstawie art. 58, w zakresie przewidzianym
niniejszą ustawą;
5)
działalnością jednostek audytorskich pochodzących z państwa trzeciego i wpisanych
na listę na podstawie art. 205 ust. 1, w zakresie przewidzianym niniejszą ustawą.
2
Agencja jest właściwym organem w rozumieniu rozporządzenia nr 537/2014 w zakresie
niezastrzeżonym dla innych organów.
1.
Komisja Nadzoru Finansowego
1)
sprawuje nadzór publiczny nad stosowaniem przez jednostki zainteresowania publicznego
przepisów tytułu III rozporządzenia nr 537/2014;
2)
wykonuje zadania przewidziane dla właściwego organu, wskazane w art. 16 ust. 3 lit.
f i art. 17 ust. 6 rozporządzenia nr 537/2014;
3)
monitoruje przestrzeganie przepisów dotyczących powołania, składu i funkcjonowania
komitetu audytu albo rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego lub kontrolnego
w przypadku powierzenia im funkcji komitetu audytu.
2.
Komisji Nadzoru Finansowego w celu realizacji zadań, o których mowa w ust. 1, przysługuje
prawo
1)
żądania, w określonym terminie i zakresie, udzielenia informacji, wyjaśnień i przekazania
dokumentów lub sporządzenia ich kopii, w tym objętych obowiązkiem zachowania tajemnicy,
od osób i podmiotów wskazanych w art. 23 ust. 3 akapit drugi rozporządzenia nr 537/2014;
2)
przeprowadzenia kontroli w siedzibie jednostki zainteresowania publicznego;
3)
nakładania kar administracyjnych, o których mowa w art. 193 ust. 1, na osoby i podmioty
za naruszenia, o których mowa w art. 192 ust. 1.
3.
Komisja Nadzoru Finansowego publikuje na stronie internetowej
1)
do końca roku kalendarzowego - informację dotyczącą planowanych działań na rok następny,
2)
do dnia 31 maja następnego roku - roczne sprawozdanie dotyczące podjętych działań
za poprzedni rok
- w zakresie, o którym mowa w ust. 1.
1.
Do zadań Agencji należy
1)
zatwierdzanie uchwał organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów w przypadkach określonych
w niniejszej ustawie;
2)
(uchylony)
3
przeprowadzanie kontroli, o których mowa w art. 106 ust. 1 oraz art. 123a ust. 1;
4)
przeprowadzanie kontroli tematycznych;
5)
przeprowadzanie kontroli doraźnych;
6
prowadzenie postępowań wyjaśniających, dochodzeń dyscyplinarnych oraz występowanie
jako oskarżyciel przed sądami w sprawach przewinień dyscyplinarnych popełnionych w
związku z badaniem ustawowym oraz wykonywaniem innych usług atestacyjnych oraz usług
pokrewnych;
7)
prowadzenie postępowań administracyjnych dotyczących naruszeń, o których mowa w art.
182;
7a
podejmowanie decyzji o wpisie firmy audytorskiej na listę;
8)
wpisywanie jednostek audytorskich pochodzących z państw trzecich na listę na podstawie
art. 205 ust. 1;
9)
zaskarżanie do sądu administracyjnego uchwał organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów
w przypadkach określonych w niniejszej ustawie;
10)
rozpatrywanie odwołań od uchwał organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, do których
mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego;
11
przeprowadzanie weryfikacji dokumentacji stanowiącej podstawę podjęcia przez Krajową
Radę Biegłych Rewidentów uchwał dotyczących wpisu biegłych rewidentów do rejestru;
12)
prowadzenie współpracy międzynarodowej, w szczególności z Komisją Europejską oraz
organami nadzoru z innych państw Unii Europejskiej oraz państw trzecich, a także Komitetem
Europejskich Organów Nadzoru Audytowego, zwanym dalej „KEONA”, oraz europejskimi urzędami
nadzoru;
13)
monitorowanie rynku w zakresie usług świadczonych przez biegłych rewidentów i firmy
audytorskie, w szczególności w zakresie, o którym mowa w art. 27 rozporządzenia nr
537/2014;
14)
przekazywanie do KEONA rocznej zbiorczej informacji dotyczącej kar nałożonych na biegłych
rewidentów i firmy audytorskie;
15)
informowanie KEONA o nałożeniu kar, o których mowa w art. 159 ust. 1 pkt 3, art. 183
ust. 1 pkt 3-6 oraz art. 193 ust. 1 pkt 2;
15a
podejmowanie działań
a)
służących prawidłowemu funkcjonowaniu rynku biegłych rewidentów i firm audytorskich,
b)
mających na celu rozwój rynku biegłych rewidentów i firm audytorskich oraz jego konkurencyjności,
c)
mających na celu wspieranie rozwoju innowacyjności rynku biegłych rewidentów i firm
audytorskich,
d)
edukacyjnych i informacyjnych w zakresie funkcjonowania rynku biegłych rewidentów
i firm audytorskich;
15b
opiniowanie projektów aktów prawnych w zakresie biegłych rewidentów i firm audytorskich;
16)
wykonywanie innych zadań określonych w niniejszej ustawie oraz innych czynności niezbędnych
do prawidłowej realizacji tych zadań.
1a
Przy wykonywaniu zadań, o których mowa w ust. 1 pkt 15a i 15b, Prezes Agencji współdziała
z Radą Agencji.
2.
(uchylony)
3.
(uchylony)
4
Agencja publikuje na stronie internetowej, do końca roku kalendarzowego, roczny plan
działania zawierający informację dotyczącą planowanych na rok następny działań w zakresie
nadzoru publicznego, ze szczególnym uwzględnieniem działań dotyczących nadzoru nad
biegłymi rewidentami i firmami audytorskimi przeprowadzającymi badania ustawowe jednostek
zainteresowania publicznego.
5.
Agencja publikuje na stronie internetowej, do dnia 31 maja następnego roku, roczne
sprawozdanie, z uwzględnieniem informacji, o której mowa w ust. 4, obejmujące kompleksową
informację o
1)
funkcjonowaniu systemu zapewniania jakości, w tym
a)
zbiorczą informację o ustaleniach i wnioskach z przeprowadzonych kontroli w firmach
audytorskich,
b)
zbiorczą informację o zaleceniach wydanych w ramach przeprowadzonych kontroli oraz
działaniach sprawdzających realizację tych zaleceń,
c)
dane liczbowe o wykorzystanych zasobach finansowych i osobowych,
d)
informację o skuteczności i efektywności funkcjonowania systemu zapewniania jakości;
2)
wynikach postępowań dyscyplinarnych;
3)
karach nałożonych na firmy audytorskie;
4)
innych podjętych działaniach nadzorczych.
6
Agencja może żądać, w określonym terminie i zakresie niezbędnym do wykonywania zadań,
udzielenia informacji, wyjaśnień i przekazania dokumentów lub sporządzenia ich kopii,
w tym objętych obowiązkiem zachowania tajemnicy, w szczególności od osób i podmiotów
wskazanych w art. 23 ust. 3 akapit drugi rozporządzenia nr 537/2014.
6a
Firma audytorska przekazuje na żądanie Agencji informacje dotyczące działalności firmy
audytorskiej i jej sieci w zakresie, o którym mowa w art. 27 rozporządzenia nr 537/2014.
7
Na potrzeby zadań związanych z monitorowaniem rynku w zakresie, o którym mowa w art.
27 rozporządzenia nr 537/2014, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów oraz
Komisja Nadzoru Finansowego udzielają Agencji informacji, wyjaśnień i przekazują jej
dokumenty lub ich kopie, w tym objęte obowiązkiem zachowania tajemnicy.
8
Organy Polskiej Izby Biegłych Rewidentów są obowiązane przedłożyć Agencji zbiorcze
dane niezbędne do sporządzenia informacji, o której mowa w ust. 4, i sprawozdania,
o którym mowa w ust. 5.
Agencja publikuje na stronie internetowej, w terminie do dnia 31 marca następnego
roku, wykaz firm audytorskich przeprowadzających badania ustawowe w jednostkach zainteresowania
publicznego w poprzednim roku wraz z informacjami o spełnieniu kryterium, o którym
mowa w art. 16 ust. 3 lit. a rozporządzenia nr 537/2014.
1.
(uchylony)
2.
(uchylony)
3.
(uchylony)
4.
Określone czynności służące realizacji zadań, o których mowa w art. 90 ust. 1, mogą
być wykonywane przez ekspertów na podstawie umowy cywilnoprawnej.
5.
Ekspertem może być osoba, która spełnia warunki określone w art. 109.
(uchylony)
(uchylony)
1.
Agencja jest państwową osobą prawną.
2.
Siedzibą Agencji jest miasto stołeczne Warszawa.
3.
Nadzór nad Agencją sprawuje minister właściwy do spraw finansów publicznych.
4.
Agencja działa na podstawie przepisów ustawy oraz statutu.
5.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych, w drodze zarządzenia, nadaje Agencji
statut określający jej organizację wewnętrzną, mając na uwadze zakres jej zadań oraz
konieczność zapewnienia sprawnej i efektywnej ich realizacji.
1.
Organami Agencji są
1)
Prezes Agencji;
2)
Rada Agencji.
2.
Prezes Agencji wykonuje zadania Agencji, z wyłączeniem zadań zastrzeżonych przepisami
ustawy dla Rady Agencji.
1.
Prezes Agencji reprezentuje Agencję i kieruje jej pracami.
2.
Do zadań Prezesa Agencji należy w szczególności
1)
przygotowywanie projektu rocznego planu działania Agencji;
2)
sporządzanie projektu rocznego planu finansowego Agencji;
3)
przygotowywanie projektu rocznego sprawozdania Agencji, o którym mowa w art. 90 ust.
5;
4)
sporządzanie rocznego sprawozdania finansowego Agencji;
5)
prowadzenie gospodarki finansowej Agencji;
6)
zarządzanie majątkiem Agencji.
3.
Prezes Agencji kieruje pracami Agencji przy pomocy Zastępcy Prezesa Agencji.
4.
W razie nieobecności, odwołania albo śmierci Prezesa Agencji, jego zadania i uprawnienia
wykonuje Zastępca Prezesa Agencji.
1.
Prezesa Agencji i Zastępcę Prezesa Agencji powołuje i odwołuje minister właściwy do
spraw finansów publicznych. Powołanie stanowi nawiązanie stosunku pracy na podstawie
powołania w rozumieniu ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy
(Dz. U. z 2019 r. poz. 1040, 1043 i 1495).
2.
Prezesem Agencji oraz Zastępcą Prezesa Agencji może być osoba, która
1)
korzysta z pełni praw publicznych;
2)
ma nieposzlakowaną opinię;
3)
nie była skazana prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo
skarbowe;
4)
ukończyła studia wyższe w Rzeczypospolitej Polskiej lub zagraniczne studia wyższe
uznane w Rzeczypospolitej Polskiej za równorzędne;
5)
posiada co najmniej 3-letni staż pracy na stanowisku kierowniczym;
6)
posiada autorytet, wiedzę oraz doświadczenie w zakresie sprawowania nadzoru nad wykonywaniem
zawodu biegłego rewidenta, które dają rękojmię prawidłowego wykonywania zadań;
7)
w okresie od dnia 22 lipca 1944 r. do dnia 31 lipca 1990 r. nie pracowała i nie służyła
w organach bezpieczeństwa państwa w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach
organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów
(Dz. U. z 2020 r. poz. 306, 284 i 322) oraz nie współpracowała z tymi organami.
3.
Prezes Agencji i Zastępca Prezesa Agencji, niezależnie od warunków, o których mowa
w art. 21 rozporządzenia nr 537/2014, co najmniej przez 3 lata przed powołaniem oraz
w trakcie trwania kadencji, nie może
1)
wykonywać czynności rewizji finansowej;
2)
być w sposób bezpośredni lub pośredni powiązany z firmą audytorską;
3)
wchodzić w skład organu Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, o którym mowa w art. 26
ust. 1 pkt 2-5.
4.
Kadencja Prezesa Agencji oraz kadencja Zastępcy Prezesa Agencji trwa 4 lata.
5.
Ta sama osoba nie może być Prezesem Agencji lub Zastępcą Prezesa Agencji dłużej niż
przez dwie kolejne kadencje. Prezes Agencji lub Zastępca Prezesa Agencji pełni obowiązki
do czasu powołania swojego następcy.
6.
Przed powołaniem na stanowisko Prezesa Agencji lub Zastępcy Prezesa Agencji osoba
powoływana składa oświadczenie o spełnieniu warunków, o których mowa w ust. 2 pkt
1-3 oraz ust. 3, a w przypadku osób urodzonych przed dniem 1 sierpnia 1972 r. - także
oświadczenie, o którym mowa w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach
organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów, albo informację, o której mowa w art. 7 ust. 3a tej ustawy.
Prezes Agencji oraz Zastępca Prezesa Agencji nie może
1)
zajmować innego stanowiska, z wyjątkiem stanowiska badawczo-dydaktycznego lub badawczego
na uczelni, naukowo-dydaktycznego lub naukowego w podmiocie, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2-8 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym
i nauce, ani wykonywać innych zajęć zawodowych;
2)
należeć do partii politycznej;
3)
wykonywać innych czynności, które pozostają w sprzeczności z jego obowiązkami albo
mogą wywołać podejrzenie o jego stronniczość lub interesowność;
4)
prowadzić działalności publicznej niedającej się pogodzić z obowiązkami i godnością
pełnionej funkcji.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych odwołuje Prezesa Agencji lub Zastępcę
Prezesa Agencji przed upływem kadencji w przypadku
1)
rezygnacji ze stanowiska;
2)
utraty zdolności do pełnienia powierzonych obowiązków na skutek długotrwałej choroby,
trwającej dłużej niż 6 miesięcy potwierdzonej orzeczeniem lekarskim lub innej długotrwałej
przeszkody w pełnieniu obowiązków;
3)
rażącego naruszenia przepisów prawa;
4)
zaprzestania spełniania któregokolwiek z warunków, o których mowa w art. 94d ust.
2 pkt 1-3 lub ust. 3 lub art. 94e;
5)
utraty autorytetu dającego rękojmię prawidłowego wykonywania zadań;
6)
złożenia niezgodnego z prawdą oświadczenia, o którym mowa w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach
organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów, albo niezgodnej z prawdą informacji, o której mowa w art. 7 ust. 3a tej ustawy,
stwierdzonego prawomocnym orzeczeniem sądu.
Do zadań Rady Agencji należy
1)
przyjmowanie rocznego planu działania Agencji;
2)
opiniowanie projektu rocznego planu finansowego Agencji;
3)
przyjmowanie rocznego sprawozdania Agencji, o którym mowa w art. 90 ust. 5;
4)
opiniowanie rocznego sprawozdania finansowego Agencji;
5)
okresowe monitorowanie wykonywania rocznego planu działania Agencji;
6)
przyjmowanie sprawozdań z monitorowania rynku, w szczególności w zakresie, o którym
mowa w art. 27 rozporządzenia nr 537/2014;
7)
zatwierdzanie wykazu, o którym mowa w art. 91;
8)
zatwierdzanie uchwał organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów w przypadkach określonych
w niniejszej ustawie;
9)
zaskarżanie do sądu administracyjnego uchwał organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów
w przypadkach określonych w niniejszej ustawie;
10)
zatwierdzanie dokumentów, o których mowa w art. 111 ust. 1 i ust. 2 pkt 1-3;
11)
wykonywanie innych zadań przewidzianych niniejszą ustawą.
1.
W skład Rady Agencji wchodzi Prezes Agencji, Zastępca Prezesa Agencji oraz 8 członków.
2.
Członkami Rady Agencji są
1)
2 przedstawiciele ministra właściwego do spraw finansów publicznych;
2)
2 przedstawiciele Komisji Nadzoru Finansowego;
3)
przedstawiciel Ministra Sprawiedliwości;
4)
przedstawiciel Polskiej Izby Biegłych Rewidentów rekomendowany przez Krajową Radę
Biegłych Rewidentów;
5)
przedstawiciel organizacji pracodawców;
6)
przedstawiciel Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A.
3.
Członkowie Rady Agencji uczestniczą osobiście w jej posiedzeniach.
4.
Prezes Agencji, Zastępca Prezesa Agencji oraz członkowie Rady Agencji nie są członkami
organu nadzorczego w rozumieniu art. 2 pkt 6 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zasadach zarządzania mieniem państwowym
(Dz. U. z 2020 r. poz. 735).
1.
Członkiem Rady Agencji może być osoba spełniająca warunki, o których mowa w art. 94d
ust. 2 pkt 1-4, 6 i 7 oraz ust. 3 i art. 94e pkt 3 i 4.
2.
Do członków Rady Agencji przepisy art. 94d ust. 5 i 6 stosuje się odpowiednio.
1.
Członków Rady Agencji powołuje i odwołuje minister właściwy do spraw finansów publicznych.
2.
Nie później niż 60 dni przed upływem kadencji Rady Agencji kandydatów na członków
Rady Agencji rekomendują
1)
Komisja Nadzoru Finansowego - 4 kandydatów;
2)
Minister Sprawiedliwości - 2 kandydatów;
3)
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów - 2 kandydatów;
4)
organizacje pracodawców - 2 kandydatów;
5)
Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. - 2 kandydatów.
3.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych dokonuje wyboru spośród rekomendowanych
kandydatów, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia odpowiedniego merytorycznego
oraz zróżnicowanego składu Rady Agencji niezbędnego do właściwej realizacji jej zadań.
1.
Kadencja Rady Agencji trwa 4 lata.
2.
Odwołanie członka Rady Agencji przed upływem kadencji następuje
1)
na jego wniosek;
2)
na wniosek organu lub instytucji, które zgłosiły jego kandydaturę;
3)
z urzędu, w przypadku
a)
zaprzestania spełniania któregokolwiek z warunków, o których mowa w art. 94d ust.
2 pkt 1-3 i ust. 3 lub art. 94e pkt 3 i 4,
b)
złożenia niezgodnego z prawdą oświadczenia, o którym mowa w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach
organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów, albo niezgodnej z prawdą informacji, o której mowa w art. 7 ust. 3a tej ustawy,
stwierdzonego prawomocnym orzeczeniem sądu.
3.
W przypadku śmierci albo odwołania członka Rady Agencji przed upływem kadencji, minister
właściwy do spraw finansów publicznych powołuje w jego miejsce nowego członka. Kadencja
osoby powołanej w miejsce zmarłego albo odwołanego członka Rady Agencji kończy się
wraz z upływem kadencji Rady Agencji. Podmiot, o którym mowa w art. 94j ust. 2, przedstawia
rekomendację w terminie 30 dni od dnia śmierci albo odwołania członka Rady Agencji.
Nieprzedstawienie rekomendacji w wymaganym terminie lub niepowołanie nowego członka
nie stanowi przeszkody do działania Rady Agencji. Przepisy art. 94j ust. 2 i 3 stosuje
się odpowiednio.
1.
Prezes Agencji reprezentuje Radę Agencji i kieruje jej pracami.
2.
Rada Agencji obraduje na posiedzeniach, którym przewodniczy Prezes Agencji.
3.
Prezes Agencji zwołuje posiedzenia Rady Agencji co najmniej raz w miesiącu.
1.
Rada Agencji podejmuje uchwały, w tym wydaje decyzje administracyjne i postanowienia
w przypadkach przewidzianych w niniejszej ustawie.
2.
Rada Agencji podejmuje uchwały zwykłą większością głosów, w głosowaniu jawnym, w obecności
co najmniej 5 członków oraz Prezesa Agencji. W przypadku równej liczby głosów rozstrzyga
głos Prezesa Agencji.
3.
Uchwały Rady Agencji mogą być podejmowane w trybie obiegowym przy użyciu środków komunikacji
elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną
(Dz. U. z 2020 r. poz. 344).
4.
Uchwały Rady Agencji podpisuje w imieniu Rady Agencji Prezes Agencji.
5.
Rada Agencji uchwala regulamin działania Rady Agencji, który określa szczegółową organizację
i tryb pracy, sposób podejmowania uchwał w przypadku, o którym mowa w ust. 3, oraz
sposób ich dokumentowania.
1.
Członkowie Rady Agencji otrzymują miesięczne wynagrodzenie. Warunkiem otrzymania wynagrodzenia
jest udział w co najmniej jednym posiedzeniu w miesiącu.
2.
Wysokość wynagrodzenia, o którym mowa w ust. 1, nie może przekroczyć kwoty stanowiącej
równowartość 50% przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez
Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy.
3.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia,
wysokość wynagrodzenia członków Rady Agencji, biorąc pod uwagę zakres wykonywanych
przez nich zadań oraz znaczenie tych zadań dla efektywnego funkcjonowania Agencji.
4.
Członkowi Rady Agencji przysługuje zwrot kosztów z tytułu podróży służbowej na obszarze
kraju na zasadach określonych w przepisach regulujących wysokość i warunki ustalania
należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej
jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju.
Agencja może upoważnić pracowników Agencji do podejmowania działań w zakresie właściwości
Agencji, w tym wydawania decyzji administracyjnych i postanowień. Upoważnienie nie
może dotyczyć zadań zastrzeżonych dla Rady Agencji.
1
Prezes Agencji, Zastępca Prezesa Agencji, członkowie Rady Agencji, pracownicy Agencji
i osoby zatrudnione w Agencji na podstawie umowy o dzieło, umowy zlecenia albo innych
umów o podobnym charakterze, członkowie organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów,
pracownicy obsługujący te organy, eksperci, o których mowa w art. 92 ust. 4, i inne
osoby, które współpracują z Agencją w zakresie spraw związanych z usługami atestacyjnymi
lub usługami pokrewnymi i działalnością firm audytorskich oraz wykonywaniem zadań
nadzoru publicznego, są obowiązani do zachowania tajemnicy.
2.
Tajemnicą objęte są wszystkie uzyskane lub wytworzone w związku ze sprawowaniem nadzoru
publicznego informacje lub dokumenty, których udostępnienie mogłoby naruszyć chroniony
prawem interes podmiotów lub osób, których te informacje lub dokumenty bezpośrednio
lub pośrednio dotyczą, lub utrudnić sprawowanie nadzoru publicznego, jak również informacje
lub dokumenty chronione na podstawie odrębnych przepisów.
3
Prezes Agencji, Zastępca Prezesa Agencji oraz członkowie Rady Agencji mogą dokonywać
wzajemnej wymiany informacji lub dokumentów, w tym chronionych na podstawie odrębnych
przepisów, w zakresie niezbędnym do prawidłowej realizacji celów nadzoru publicznego
sprawowanego przez Agencję.
4
Prezes Agencji, Zastępca Prezesa Agencji oraz członkowie Rady Agencji mogą udostępniać
informacje lub dokumenty uzyskane lub wytworzone w związku z realizacją zadań Agencji,
w tym chronione na podstawie odrębnych przepisów, pracownikom podmiotów, o których
mowa w art. 94h ust. 2 pkt 1-4, w zakresie niezbędnym do przygotowania opinii lub
stanowisk pozostających w bezpośrednim związku z realizacją zadań Agencji.
4a
Prezes Agencji oraz Przewodniczący Komisji Nadzoru Finansowego dokonują wzajemnej
wymiany informacji lub dokumentów, w tym informacji chronionych na podstawie odrębnych
ustaw, w zakresie niezbędnym do realizacji ich ustawowo określonych zadań.
4b
Agencja udostępnia Prezesowi Rady Ministrów, na jego pisemne żądanie, informacje lub
dokumenty uzyskane lub wytworzone w związku z realizacją zadań Agencji, w tym chronione
na podstawie odrębnych ustaw. Informacje lub dokumenty są udostępniane przez Agencję
na piśmie.
5.
Nie narusza obowiązku zachowania tajemnicy
1
udostępnianie informacji lub dokumentów przez organy Polskiej Izby Biegłych Rewidentów
Agencji lub przez Agencję organom Polskiej Izby Biegłych Rewidentów w celu realizacji
ustawowo określonych zadań;
2
udostępnianie przez Agencję lub organy Polskiej Izby Biegłych Rewidentów informacji
lub dokumentów
a)
ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych,
b)
Komisji Nadzoru Finansowego,
c)
Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów,
d)
Głównemu Rzecznikowi Dyscypliny Finansów Publicznych,
e)
Głównemu Inspektorowi Informacji Finansowej,
f)
Policji,
g)
Centralnemu Biuru Antykorupcyjnemu,
h)
Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego,
i)
Prokuratorowi Generalnemu,
j)
Szefowi Krajowej Administracji Skarbowej, dyrektorowi izby administracji skarbowej
i naczelnikowi urzędu celno-skarbowego,
k)
Komitetowi Stabilności Finansowej,
l)
Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie S.A., jako organizatorowi alternatywnego
systemu obrotu, o którym mowa w art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi
- w celu realizacji ich ustawowo określonych zadań;
3)
udostępnianie informacji lub dokumentów w przypadkach określonych w niniejszej ustawie
lub odrębnych przepisach;
4)
złożenie zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa.
6.
Do zachowania tajemnicy obowiązane są również osoby, które weszły w posiadanie informacji
lub dokumentów objętych tą tajemnicą, w związku z udostępnieniem informacji lub dokumentów
w przypadkach, o których mowa w ust. 3-5.
7.
Obowiązek zachowania tajemnicy nie jest ograniczony w czasie.
1.
Agencja prowadzi samodzielną gospodarkę finansową na podstawie rocznego planu finansowego.
2.
Projekt rocznego planu finansowego Agencji, po zaopiniowaniu przez Radę Agencji, jest
przekazywany przez Agencję ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych do
zatwierdzenia.
3.
Zatwierdzony projekt rocznego planu finansowego Agencji jest przekazywany przez Agencję
ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych w trybie określonym w przepisach
dotyczących prac nad projektem ustawy budżetowej.
4.
Podstawę gospodarki finansowej Agencji w okresie od dnia 1 stycznia do dnia zatwierdzenia
przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych rocznego planu finansowego
Agencji stanowi projekt tego planu.
5.
Rokiem obrotowym Agencji jest rok kalendarzowy.
1.
Przychodami Agencji są
1)
opłaty z tytułu nadzoru;
2)
opłaty za rozpatrzenie wniosku o wpis na listę;
3)
przychody z tytułu zwrotu kosztów postępowania dyscyplinarnego.
2.
Przychodami Agencji mogą być
1)
dotacje podmiotowe z budżetu państwa na prowadzenie działalności, o której mowa w
art. 90 ust. 1;
2)
dotacje celowe z budżetu państwa na finansowanie lub dofinansowanie kosztów realizacji
inwestycji;
3)
darowizny, zapisy i spadki;
4)
odsetki od wolnych środków przekazanych w depozyt zgodnie z ustawą z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
(Dz. U. z 2019 r. poz. 869, z późn. zm.;
5)
przychody z innych tytułów.
Na koszty Agencji składają się koszty sprawowania nadzoru publicznego, w tym koszty
funkcjonowania Agencji i jej organów.
1.
Agencja tworzy następujące fundusze własne
1)
fundusz podstawowy;
2)
fundusz rezerwowy.
2
Fundusz podstawowy Agencji odzwierciedla wartość wyposażenia Agencji związanego z
jej utworzeniem, na które składa się wartość środków pieniężnych oraz równowartość
netto środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych oraz innych składników
majątku przekazanych Agencji w związku z jej utworzeniem. Wartości te ustala się na
dzień otrzymania przez Agencję wyposażenia.
3.
Fundusz rezerwowy Agencji zwiększa się o zysk netto i zmniejsza się o stratę netto.
1.
Roczne sprawozdanie finansowe Agencji podlega badaniu przez Najwyższą Izbę Kontroli.
2.
Prezes Agencji przedstawia ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych roczne
sprawozdanie finansowe Agencji wraz ze sprawozdaniem z badania oraz opinią Rady Agencji.
3.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych zatwierdza roczne sprawozdanie finansowe
Agencji.
(uchylony)
(uchylony)
(uchylony)
(uchylony)
(uchylony)
Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia
1)
z wyjątkiem
a)
art. 31, który wchodzi w życie z dniem 7 lipca 2020 r.,
b)
art. 8 pkt 4 w zakresie dodawanego art. 6 ust. 4 oraz art. 22 pkt 1-3, które wchodzą
w życie z dniem 1 stycznia 2021 r.,
c)
art. 27 pkt 7 w zakresie zmienianego art. 406
2)
z tym że
a)
art. 1 pkt 14 w zakresie dodawanego art. 15h ust. 1 pkt 1 - z mocą od dnia 9 grudnia
2019 r.,
b)
art. 1 pkt 14 w zakresie dodawanego art. 15zb - z mocą od dnia 7 lutego 2020 r.,
c)
art. 1 pkt 17 w zakresie dodawanego art. 31x - z mocą od dnia 1 marca 2020 r.,
d)
art. 1 pkt 11, pkt 14 w zakresie dodawanych art. 15a-15d, art. 15h ust. 1 pkt 2, art.
15l i art. 15zc oraz pkt 17 w zakresie dodawanych art. 31e, art. 31f, art. 31j, art.
31m i art. 31zm - z mocą od dnia 8 marca 2020 r.,
e)
art. 1 pkt 14 w zakresie dodawanego art. 15f - z mocą od dnia 12 marca 2020 r.,
f)
art. 1 pkt 14 w zakresie dodawanego art. 15k - z mocą od dnia 13 marca 2020 r.,
g)
art. 89 - z mocą od dnia 15 marca 2020 r.,
h)
art. 1 pkt 3 lit. a-c oraz art. 66 - z mocą od dnia 26 marca 2020 r.
(uchylony)
1
Rada Agencji, w terminie 2 miesięcy od dnia doręczenia uchwały, o której mowa w art.
90 ust. 1 pkt 1, zatwierdza uchwałę albo przedstawia do niej zastrzeżenia wraz z uzasadnieniem.
2.
W terminie 30 dni od dnia doręczenia zastrzeżeń wraz z uzasadnieniem organ Polskiej
Izby Biegłych Rewidentów przesyła Radzie Agencji
1)
zmienioną uchwałę uwzględniającą zastrzeżenia albo
2)
uchwałę wraz z uzasadnieniem nieuwzględnienia zastrzeżeń - w przypadku nieuwzględnienia
zastrzeżeń w całości albo części.
3.
Rada Agencji
1)
zatwierdza uchwałę, o której mowa w ust. 2,
2)
odmawia zatwierdzenia uchwały, o której mowa w ust. 2 pkt 2
- w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia.
4
W przypadku, o którym mowa w ust. 3 pkt 2, organ Polskiej Izby Biegłych Rewidentów
w terminie 30 dni od dnia doręczenia uchwały
1)
przesyła Radzie Agencji zmienioną uchwałę uwzględniającą zastrzeżenia;
2)
może wnieść, za pośrednictwem Rady Agencji, skargę do sądu administracyjnego na zastrzeżenia
Rady Agencji, o których mowa w ust. 1, jeżeli uwzględnienie zastrzeżeń prowadziłoby
do naruszenia przepisów prawa.
5
Rada Agencji zatwierdza, w terminie 30 dni od dnia doręczenia, uchwałę, o której mowa
w ust. 4 pkt 1.
6
W szczególnie uzasadnionych przypadkach Rada Agencji może przedłużyć o 30 dni terminy,
o których mowa w ust. 1, 3 i 5, informując o tym organ Polskiej Izby Biegłych Rewidentów.
7
W szczególnie uzasadnionych przypadkach organ Polskiej Izby Biegłych Rewidentów może
przedłużyć o 30 dni terminy, o których mowa w ust. 2 i ust. 4 pkt 1, informując o
tym Radę Agencji.
8
Niezatwierdzenie uchwały przez Radę Agencji, w terminie, o którym mowa w ust. 1, 3,
5 lub 6, lub nieprzedstawienie do niej zastrzeżeń w terminie, o którym mowa w ust.
1 lub 6, powoduje jej zatwierdzenie z mocy prawa.
9
Jeżeli organ Polskiej Izby Biegłych Rewidentów nie dokona czynności, o których mowa
w ust. 2 lub ust. 4 pkt 1, Rada Agencji może podjąć uchwałę uwzględniającą treść uchwały
organu Polskiej Izby Biegłych Rewidentów i przedstawionych zastrzeżeń, która wywołuje
skutki prawne do czasu zastąpienia jej właściwą uchwałą organu Polskiej Izby Biegłych
Rewidentów zatwierdzoną przez Radę Agencji albo do czasu uprawomocnienia się orzeczenia
sądu administracyjnego uwzględniającego skargę, o której mowa w ust. 4 pkt 2.
10.
Wydanie orzeczenia, o którym mowa w ust. 9, powoduje zatwierdzenie z mocy prawa uchwały,
do której wniesiono zastrzeżenia.
1
Rada Agencji może wnieść do sądu administracyjnego skargę na niepodlegającą zatwierdzeniu
uchwałę organu Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, która nie jest decyzją administracyjną
lub postanowieniem w rozumieniu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, jeżeli uchwała ta narusza przepisy prawa.
2.
Skargę, o której mowa w ust. 1, wnosi się w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia
uchwały, a jeżeli zaskarżana uchwała rażąco narusza prawo - w terminie 6 miesięcy.
3.
Sąd administracyjny oddala skargę albo uchyla uchwałę i przekazuje sprawę do ponownego
rozpatrzenia właściwemu organowi Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, wskazując, jakie
okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
4
Rada Agencji lub sąd administracyjny może wstrzymać wykonanie uchwały organu Polskiej
Izby Biegłych Rewidentów zaskarżonej do sądu administracyjnego, w przypadku gdy uchwała
ta może spowodować nieodwracalne skutki prawne.
5.
(uchylony)
Rada Agencji może zwrócić się do organu Polskiej Izby Biegłych Rewidentów o podjęcie
uchwały w określonej sprawie należącej do jego właściwości, wyznaczając jednocześnie
termin na jej podjęcie nie krótszy niż 30 dni.
Do postępowań prowadzonych przez Agencję stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej.
W przypadku określonym w art. 24 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego o wyłączeniu od udziału w postępowaniu
1)
Zastępcy Prezesa Agencji lub członków Rady Agencji - postanawia Prezes Agencji, na
wniosek strony, Zastępcy Prezesa Agencji, członka Rady Agencji albo z urzędu;
2)
Prezesa Agencji - postanawia Rada Agencji, podejmując uchwałę bez udziału Prezesa
Agencji, na wniosek strony, Prezesa Agencji, Zastępcy Prezesa Agencji, członka Rady
Agencji albo z urzędu.
1
Od decyzji administracyjnej wydanej w pierwszej instancji przez Agencję nie służy
odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie
sprawy zgodnie z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
2
W postępowaniach z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz w sprawie wznowienia
postępowania administracyjnego, stwierdzenia nieważności decyzji, a także zmiany lub
uchylenia decyzji ostatecznej do Prezesa Agencji, Zastępcy Prezesa Agencji lub członków
Rady Agencji nie stosuje się przepisu art. 24 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
1
Agencja przeprowadza kontrole w firmie audytorskiej w zakresie dotyczącym badań ustawowych.
2
Częstotliwość kontroli jest uzależniona od wyników analizy ryzyka wystąpienia nieprawidłowości
w badaniach ustawowych, przy czym kontrola nie może być przeprowadzana rzadziej niż
1)
raz na 3 lata - w przypadku firmy audytorskiej przeprowadzającej badania ustawowe
jednostek zainteresowania publicznego spełniających kryteria dużej jednostki;
2)
raz na 6 lat - w przypadku firmy audytorskiej przeprowadzającej badania ustawowe jednostek
innych niż wskazane w pkt 1.
2a
Analiza ryzyka, o której mowa w ust. 2, jest przeprowadzana w szczególności w odniesieniu
do badań ustawowych wykonywanych na rzecz jednostek zainteresowania publicznego, jednostek
mających siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i będących emitentami papierów
wartościowych wprowadzonych do alternatywnego systemu obrotu, o którym mowa w art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, oraz innych jednostek o doniosłym znaczeniu publicznym ze względu na charakter prowadzonej
przez nie działalności, ich wielkość lub liczbę zatrudnionych pracowników.
3
Kontrole przeprowadzają pracownicy Agencji, zwani dalej „kontrolerami Agencji”, którzy
1)
spełniają warunki, o których mowa w art. 26 ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia
nr 537/2014;
2)
korzystają z pełni praw publicznych;
3)
mają nieposzlakowaną opinię;
4)
nie byli skazani prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo
skarbowe.
3a
Kontrole w zakresie dotyczącym badań ustawowych jednostek innych niż jednostki zainteresowania
publicznego, wraz z kontrolerami Agencji, pod nadzorem kontrolerów Agencji, mogą przeprowadzać
osoby niebędące kontrolerami Agencji, które spełniają warunki, o których mowa w ust.
3 pkt 2-4 oraz art. 26 ust. 5 akapit pierwszy lit. c i d rozporządzenia nr 537/2014.
4
Przed wszczęciem kontroli kontroler Agencji oraz osoba niebędąca kontrolerem Agencji,
o której mowa w ust. 3a, składają oświadczenie w zakresie spełnienia warunków, o których
mowa w art. 26 ust. 5 akapit pierwszy lit. c i d rozporządzenia nr 537/2014, pod rygorem
odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Składający oświadczenie
jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli o następującej treści: „Jestem świadomy
odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.”. Klauzula ta zastępuje
pouczenie o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.
(uchylony)
(uchylony)
1
W przypadku niewystarczającej liczby kontrolerów Agencji do przeprowadzenia kontroli,
kontrolę przeprowadza ekspert, który poza warunkami, o których mowa w art. 26 ust.
5 akapit pierwszy lit. c i d oraz ust. 5 akapit drugi zdanie czwarte rozporządzenia
nr 537/2014, spełnia warunki, o których mowa w art. 106 ust. 3 pkt 2-4.
2.
Do ekspertów, o których mowa w ust. 1, przepis art. 106 ust. 4 stosuje się odpowiednio.
Do kontrolerów Agencji, ekspertów, o których mowa w art. 109, oraz osób niebędących
kontrolerami Agencji, o których mowa w art. 106 ust. 3a, przepis art. 95 stosuje się
odpowiednio.
1
Agencja określa polityki i procedury dotyczące zarządzania systemem kontroli, o których
mowa w art. 106 ust. 1, w tym polityki i procedury związane z niezależnością i obiektywizmem
kontrolerów Agencji, ekspertów, o których mowa w art. 109, osób niebędących kontrolerami
Agencji, o których mowa w art. 106 ust. 3a, pracowników Agencji oraz osób uczestniczących
w zarządzaniu systemem kontroli jakości.
2.
Agencja
1)
określa procedury przeprowadzania kontroli;
2)
określa procedury informowania odpowiednich organów w sytuacji, gdy ustalenia dokonane
w trakcie przeprowadzania kontroli mogą wskazywać na działania niezgodne z prawem,
a tym samym wymagać wszczęcia przez te organy odpowiednich działań wyjaśniających;
3)
ustala roczne plany kontroli;
4)
sporządza raporty z kontroli oraz raporty z realizacji zaleceń;
5
upoważnia kontrolerów Agencji, ekspertów, o których mowa w art. 109, oraz osoby niebędące
kontrolerami Agencji, o których mowa w art. 106 ust. 3a, zwanych dalej „osobami kontrolującymi”,
do przeprowadzenia poszczególnych kontroli.
2a
Określając procedury, o których mowa w ust. 2 pkt 1, bierze się pod uwagę skalę i
złożoność działalności kontrolowanej firmy audytorskiej. Procedury przeprowadzania
kontroli firmy audytorskiej uwzględniają obowiązywanie zasady proporcjonalności przy
stosowaniu krajowych standardów badania przy badaniach ustawowych jednostek innych
niż duże jednostki.
2b
Dokumenty, o których mowa w ust. 1 oraz ust. 2 pkt 1-3, podlegają zatwierdzeniu przez
Radę Agencji.
2c
Plany kontroli, o których mowa w ust. 2 pkt 3, po zatwierdzeniu przez Radę Agencji,
są publikowane na stronie internetowej Agencji.
3
Na żądanie Agencji, w terminie przez nią wskazanym, nie krótszym niż 14 dni roboczych
od dnia otrzymania żądania, firmy audytorskie przekazują, w formie określonej przez
Agencję, wszelkie informacje niezbędne do zaplanowania i przeprowadzenia kontroli,
w tym w szczególności informacje dotyczące
1)
działalności firmy audytorskiej;
2)
badań ustawowych przeprowadzonych przez firmę audytorską;
3)
sprawozdań finansowych jednostek zainteresowania publicznego, skonsolidowanych sprawozdań
finansowych tych jednostek oraz sprawozdań finansowych podmiotów wchodzących w skład
grupy kapitałowej jednostki zainteresowania publicznego.
1.
Zakres kontroli, o których mowa w art. 106 ust. 1, obejmuje
1)
ocenę systemu wewnętrznej kontroli jakości w kontrolowanej firmie audytorskiej, w
tym ocenę polityk i procedur wewnętrznej kontroli jakości tej firmy zapewniających
przestrzeganie przez biegłych rewidentów i firmę audytorską
a)
mających zastosowanie standardów badania i kontroli jakości,
b)
wymogów w zakresie etyki i niezależności określonych w niniejszej ustawie, zasadach
etyki zawodowej oraz art. 4 i art. 5 rozporządzenia nr 537/2014,
c)
innych mających zastosowanie przepisów prawa i wynikających z nich obowiązków;
2)
testy zgodności procedur i przegląd akt badań rocznych i skonsolidowanych sprawozdań
finansowych w celu zweryfikowania skuteczności systemu wewnętrznej kontroli jakości;
3)
w związku z ustaleniami dokonanymi na podstawie pkt 1 i 2, ocenę zawartości przynajmniej
ostatniego sporządzonego, rocznego sprawozdania z przejrzystości zamieszczonego na
stronie internetowej kontrolowanej firmy audytorskiej;
4)
ocenę zgodności wybranej do kontroli dokumentacji badania z obowiązującymi przepisami
prawa, wymogami standardów badania, kontroli jakości oraz wymogami w zakresie etyki
i niezależności;
5)
ocenę ilości i jakości zasobów osobowych, rzeczowych i finansowych wykorzystanych
do przeprowadzenia badania, w tym ocenę przestrzegania wymagań w zakresie obligatoryjnego
doskonalenia zawodowego, o którym mowa w art. 8 pkt 2, na podstawie analizy wybranej
dokumentacji badania w rozumieniu art. 68 pkt 1 oraz polityk i procedur wewnętrznej
kontroli jakości kontrolowanej firmy audytorskiej w tym zakresie;
6)
ocenę zgodności z przepisami prawa wynagrodzenia za badanie oraz inne usługi, naliczonego
i wypłaconego kluczowemu biegłemu rewidentowi, członkom zespołu wykonującego zlecenie
oraz kontrolowanej firmie audytorskiej lub innemu podmiotowi, z którego usług w trakcie
badania korzystał kluczowy biegły rewident lub kontrolowana firma audytorska, na podstawie
analizy wybranych akt badań, polityk i procedur wewnętrznej kontroli jakości kontrolowanej
firmy audytorskiej w tym zakresie;
7)
ocenę zgodności działalności kontrolowanej firmy audytorskiej z ustawą i rozporządzeniem
nr 537/2014.
2.
Akta badań, podlegające sprawdzeniu podczas kontroli, wybiera się na podstawie analizy
ryzyka nieprawidłowego przeprowadzenia badania ustawowego.
3
Podczas kontroli sprawdzeniu może podlegać również dokumentacja z wykonania usług
atestacyjnych innych niż badanie ustawowe lub usług pokrewnych wykonanych zgodnie
z krajowymi standardami wykonywania zawodu w celu zweryfikowania
1)
wpływu tych usług na jakość badania ustawowego lub
2)
poprawności wykonania tych usług.
4.
Podczas kontroli osoba kontrolująca dokonuje przeglądu metodyki wykorzystywanej do
przeprowadzania badań ustawowych przez firmę audytorską.
5
W przypadku, o którym mowa w ust. 3 pkt 2, kontrola jest przeprowadzana w zakresie,
o którym mowa w art. 123a ust. 3.
1
Wszczęcie kontroli, o której mowa w art. 106 ust. 1, następuje z dniem doręczenia
kontrolowanej firmie audytorskiej imiennego upoważnienia udzielonego osobie kontrolującej
przez Agencję oraz okazania dokumentu potwierdzającego tożsamość osoby kontrolującej.
2.
Upoważnienie zawiera
1)
wskazanie podstawy prawnej przeprowadzenia kontroli;
2)
oznaczenie organu przeprowadzającego kontrolę;
3)
datę i oznaczenie miejsca wystawienia upoważnienia;
4)
imię i nazwisko osoby kontrolującej oraz numer dokumentu potwierdzającego jej tożsamość;
5)
wskazanie kontrolowanej firmy audytorskiej;
6)
określenie zakresu przedmiotowego kontroli;
7)
wskazanie daty wszczęcia i przewidywanego terminu zakończenia kontroli;
8)
podpis osoby upoważnionej do wystawienia upoważnienia z podaniem zajmowanego stanowiska
lub funkcji;
9)
pouczenie o prawach i obowiązkach kontrolowanej firmy audytorskiej, w tym pouczenie
o przysługującym prawie zgłoszenia zastrzeżeń do protokołu.
3.
Zmiana zakresu przedmiotowego kontroli oraz osoby kontrolującej wymaga wystawienia
nowego upoważnienia.
1.
Osoba kontrolująca ma prawo
1)
wstępu do wszystkich pomieszczeń kontrolowanej firmy audytorskiej;
2)
wglądu do wszelkich dokumentów kontrolowanej firmy audytorskiej;
3)
sporządzania uwierzytelnionych kopii, odpisów lub wyciągów z dokumentów oraz zestawień
i danych niezbędnych do przeprowadzenia kontroli;
4)
wglądu do danych zawartych w systemie teleinformatycznym kontrolowanej firmy audytorskiej
oraz sporządzania kopii lub wyciągów z tych danych, w tym w postaci elektronicznej;
5)
żądania udzielania ustnych lub pisemnych wyjaśnień w zakresie objętym kontrolą, w
formie i terminie przez nią wyznaczonych, oraz zapewnienia terminowego udzielania
wyjaśnień przez pracowników kontrolowanej firmy audytorskiej;
6)
żądania zapewnienia warunków i środków będących w dyspozycji kontrolowanej firmy audytorskiej
niezbędnych do sprawnego przeprowadzania kontroli;
7)
żądania zapewnienia nienaruszalności zabezpieczonych przez osobę kontrolującą materiałów
pozostawionych na przechowanie w kontrolowanej firmie audytorskiej.
2.
Koszty sporządzenia kopii, odpisów lub wyciągów z dokumentów lub wyciągów z danych
zawartych w systemie teleinformatycznym, o których mowa w ust. 1 pkt 3 i 4, ponosi
kontrolowana firma audytorska.
3.
Osoba kontrolująca ma także prawo do żądania udzielenia informacji, w tym przekazania
dokumentów, związanych z badaniami ustawowymi przeprowadzonymi przez kontrolowaną
firmę audytorską od
1
badanych przez kontrolowaną firmę audytorską jednostek, ich jednostek powiązanych
i stron z nimi powiązanych;
2)
osób trzecich, którym kontrolowana firma audytorska przeprowadzająca badanie ustawowe
zleciła określone czynności w ramach umowy, o której mowa w art. 48 ust. 2;
3
innych osób uczestniczących w czynnościach biegłego rewidenta wykonywanych w ramach
badań ustawowych;
4)
osób będących stroną powiązaną z biegłym rewidentem lub kontrolowaną firmą audytorską.
1.
Do osoby kontrolującej stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego dotyczące wyłączenia pracownika.
2.
Osoba kontrolująca może być wyłączona również w przypadku stwierdzenia innych przyczyn,
które mogłyby wywołać wątpliwości co do jej bezstronności.
3
Jeżeli okoliczności będące podstawą wyłączenia ujawnią się w toku kontroli, osoba
kontrolująca powstrzymuje się od dalszych czynności i zawiadamia o tym niezwłocznie
Agencję.
4.
Wyłączona osoba kontrolująca podejmuje tylko czynności niecierpiące zwłoki ze względu
na interes publiczny lub ważny interes kontrolowanej firmy audytorskiej.
5
O wyłączeniu osoby kontrolującej od udziału w kontroli postanawia Agencja na wniosek
kontrolowanej firmy audytorskiej, osoby kontrolującej albo z urzędu.
6
Agencja, postanawiając o wyłączeniu osoby kontrolującej, upoważnia do przeprowadzenia
kontroli inną osobę kontrolującą.
1.
Kontrola, o której mowa w art. 106 ust. 1, jest przeprowadzana w siedzibie kontrolowanej
firmy audytorskiej lub miejscu wykonywania przez nią działalności, w godzinach pracy
lub czasie faktycznego wykonywania działalności przez kontrolowaną firmę audytorską.
1a
W przypadku przeprowadzania kontroli w firmie audytorskiej w zakresie dotyczącym badań
ustawowych jednostek innych niż jednostki zainteresowania publicznego, jeżeli może
to usprawnić prowadzenie kontroli, kontrola może być prowadzona w siedzibie Agencji
za zgodą kontrolowanej firmy audytorskiej.
2.
Kontrolowana firma audytorska lub upoważniona przez nią osoba ma prawo uczestniczyć
w czynnościach kontrolnych.
3.
W czasie trwania kontroli kontrolowana firma audytorska wypełnia obowiązki, o których
mowa w art. 114, w terminach i formach wskazanych przez osobę kontrolującą.
4
Dokumenty przedstawiane przez kontrolowaną firmę audytorską na potrzeby przeprowadzanej
kontroli są sporządzane w języku polskim lub firma audytorska zapewnia ich pisemne
tłumaczenie na język polski.
1.
Dowodami, na podstawie których dokonuje się ustaleń kontroli, o której mowa w art.
106 ust. 1, są
1)
dokumenty;
2)
dane zawarte w systemach teleinformatycznych kontrolowanej firmy audytorskiej;
3)
ustne lub pisemne wyjaśnienia w zakresie objętym kontrolą;
4)
oświadczenia osób trzecich;
5)
wyniki oględzin;
6)
inne materiały, które mogą przyczynić się do stwierdzenia stanu faktycznego w zakresie
objętym kontrolą.
2
Wszelkie przedstawione w trakcie kontroli dokumenty oraz informacje pisemne sporządzane
przez kontrolowaną firmę audytorską na potrzeby przeprowadzanej kontroli opatruje
się czytelnym podpisem osoby przedstawiającej dokumenty lub sporządzającej informacje
pisemne. W przypadku odmowy podpisania, osoba kontrolująca sporządza adnotację.
3.
Zgodność z oryginałem kopii odpisów lub wyciągów z dokumentów potwierdza kontrolowana
firma audytorska lub upoważniona przez nią osoba.
4.
W przypadku niebezpieczeństwa utraty dowodów osoba kontrolująca może wskazać sposób
zabezpieczenia dowodów przez przechowywanie ich w siedzibie kontrolowanej firmy audytorskiej
lub miejscu wykonywania przez nią działalności w oddzielnym, zamkniętym i opieczętowanym
pomieszczeniu.
5.
O zwolnieniu dowodów spod zabezpieczenia decyduje osoba kontrolująca.
1.
Zakończenie kontroli, o której mowa w art. 106 ust. 1, następuje z dniem doręczenia
kontrolowanej firmie audytorskiej zawiadomienia o jej zakończeniu.
2.
W terminie 30 dni roboczych od dnia zakończenia kontroli osoba kontrolująca sporządza
protokół kontroli.
3.
Protokół kontroli zawiera w szczególności
1)
nazwę i adres kontrolowanej firmy audytorskiej;
2)
wskazanie jednostek organizacyjnych kontrolowanej firmy audytorskiej objętych kontrolą;
3)
imiona i nazwiska oraz stanowiska służbowe osób kontrolujących;
4)
datę upoważnienia do przeprowadzenia kontroli oraz wzmianki o jego zmianach;
5)
określenie zakresu przedmiotowego kontroli;
6)
określenie dnia wszczęcia i zakończenia kontroli;
7)
imiona i nazwiska oraz stanowiska służbowe osób składających oświadczenia oraz udzielających
informacji i wyjaśnień w trakcie przeprowadzania kontroli;
8)
opis wykonanych czynności kontrolnych oraz ustaleń faktycznych i opis stwierdzonych
nieprawidłowości oraz ich zakres, w tym opis ustaleń faktycznych i opis stwierdzonych
nieprawidłowości w zakresie sprawozdania z przejrzystości;
9)
opis załączników, z podaniem nazwy każdego załącznika;
10)
pouczenie kontrolowanej firmy audytorskiej o przysługującym prawie zgłoszenia zastrzeżeń
do protokołu;
11)
określenie miejsca i dnia sporządzenia protokołu kontroli.
4
Protokół kontroli podpisuje kontroler Agencji lub ekspert, o którym mowa w art. 109.
1.
Protokół kontroli, o której mowa w art. 106 ust. 1, sporządza się w 2 jednobrzmiących
egzemplarzach, z których jeden doręcza się kontrolowanej firmie audytorskiej.
2.
Po doręczeniu protokołu kontroli nie dokonuje się w protokole żadnych poprawek ani
dopisków.
3
Oczywiste omyłki pisarskie lub rachunkowe prostuje osoba podpisująca protokół, parafując
sprostowania. Agencja o sprostowaniu oczywistych omyłek informuje pisemnie kontrolowaną
firmę audytorską.
1
W terminie 20 dni roboczych od dnia doręczenia protokołu kontroli, o którym mowa w
art. 119 ust. 1, kontrolowana firma audytorska może zgłosić Agencji pisemne, umotywowane
zastrzeżenia do protokołu.
2
O sposobie rozpatrzenia zastrzeżeń Agencja informuje kontrolowaną firmę audytorską
w terminie 14 dni roboczych od dnia ich otrzymania.
3.
W przypadku niezgłoszenia zastrzeżeń w terminie wskazanym w ust. 1 przyjmuje się,
że kontrolowana firma audytorska nie kwestionuje ustaleń kontroli.
1.
W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości podczas kontroli, o której mowa w art. 106
ust. 1, Agencja podejmuje następujące działania pokontrolne
1)
kieruje do kontrolowanej firmy audytorskiej zalecenia wraz z określeniem odpowiedniego
terminu umożliwiającego ich realizację; w przypadku zaleceń dotyczących systemu wewnętrznej
kontroli jakości termin ich realizacji nie może przekraczać 12 miesięcy;
2)
jeżeli istnieją do tego podstawy - wszczyna postępowanie wyjaśniające lub dochodzenie
dyscyplinarne lub składa zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przewinienia dyscyplinarnego
do Krajowego Rzecznika Dyscyplinarnego;
3)
w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości, o których mowa w art. 182 ust. 1 - wszczyna
wobec kontrolowanej firmy audytorskiej postępowanie administracyjne.
2
W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, osoby kontrolujące dokonują weryfikacji
realizacji zaleceń, której ustalenia zawierają w raporcie z realizacji zaleceń sporządzanym
przez Agencję.
3.
Przepisy ust. 1 pkt 2 lub 3 stosuje się również w przypadku niewykonania zaleceń,
o których mowa w ust. 1 pkt 1.
Agencja kieruje do kontrolowanej firmy audytorskiej raport z kontroli, o której mowa
w art. 106 ust. 1, zawierający główne ustalenia i wnioski z kontroli, w tym zalecenia,
o których mowa w art. 121 ust. 1 pkt 1, a także informacje o planowanych działaniach
pokontrolnych, o których mowa w art. 121 ust. 1 pkt 2 lub 3.
1
Agencja może przeprowadzać kontrole tematyczne w firmach audytorskich, w zakresie
dotyczącym usług atestacyjnych i usług pokrewnych wykonanych zgodnie z krajowymi standardami
wykonywania zawodu.
2
Kontrola tematyczna jest prowadzona, na podstawie imiennego upoważnienia udzielonego
przez Agencję, przez kontrolerów Agencji.
3
W trakcie kontroli tematycznych kontrolerzy Agencji mogą korzystać z pomocy ekspertów,
o których mowa w art. 109. Przepisy art. 95 i art. 106 ust. 4 stosuje się odpowiednio.
3a
Kontrole tematyczne w firmach audytorskich, w zakresie usług atestacyjnych i usług
pokrewnych wykonanych zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu na rzecz
jednostek innych niż jednostki zainteresowania publicznego wraz z kontrolerami Agencji,
pod nadzorem kontrolerów Agencji, mogą przeprowadzać osoby niebędące kontrolerami
Agencji, o których mowa w art. 106 ust. 3a. Przepisy art. 95, art. 106 ust. 4 i art.
109 ust. 1 stosuje się odpowiednio.
4.
Zakres kontroli tematycznych może obejmować wybrane zagadnienia, o których mowa w
art. 112 ust. 1.
5.
Kontrolowana firma audytorska jest obowiązana udzielać wszelkich żądanych informacji
i wyjaśnień w zakresie objętym kontrolą tematyczną, w wyznaczonej postaci i wyznaczonym
terminie przez osobę kontrolującą. Jeżeli może to usprawnić prowadzenie kontroli,
kontrola tematyczna może być prowadzona w siedzibie Agencji, za zgodą kontrolowanej
firmy audytorskiej.
6
Agencja sporządza sprawozdanie z kontroli tematycznych zawierające ogólne ustalenia
i wnioski wraz ze wskazaniem działań zaradczych, jakie firmy audytorskie mają podjąć,
w związku z ustaleniami zawartymi w sprawozdaniu.
7
Sprawozdanie, o którym mowa w ust. 6, jest publikowane na stronie internetowej Agencji.
8
Do kontroli tematycznych przepisy art. 111 ust. 1 i 2, art. 113, art. 114 ust. 1 i
2, art. 115, art. 116 ust. 4, art. 117 i art. 118 ust. 1 stosuje się odpowiednio.
1.
Agencja może przeprowadzać kontrole w firmach audytorskich w zakresie dotyczącym usług
atestacyjnych innych niż badanie ustawowe lub usług pokrewnych wykonanych zgodnie
z krajowymi standardami wykonywania zawodu w celu zweryfikowania poprawności wykonania
tych usług.
2.
Częstotliwość kontroli jest uzależniona od wyników analizy ryzyka wystąpienia nieprawidłowości
w wykonaniu usług, o których mowa w ust. 1.
3.
Zakres kontroli może obejmować ocenę
1)
systemu wewnętrznej kontroli jakości w kontrolowanej firmie audytorskiej, w tym ocenę
polityk i procedur wewnętrznej kontroli jakości tej firmy zapewniających przestrzeganie
przez biegłych rewidentów i firmę audytorską
a)
mających zastosowanie krajowych standardów wykonywania zawodu i krajowych standardów
kontroli jakości,
b)
wymogów w zakresie etyki i niezależności określonych w zasadach etyki zawodowej,
c)
innych mających zastosowanie przepisów prawa i wynikających z nich obowiązków;
2)
zgodności wybranej do kontroli dokumentacji wykonanej usługi z obowiązującymi przepisami
prawa, krajowymi standardami wykonywania zawodu i krajowymi standardami kontroli jakości
oraz wymogami w zakresie etyki i niezależności.
4.
Kontrola jest przeprowadzana w siedzibie kontrolowanej firmy audytorskiej lub miejscu
wykonywania przez nią działalności, w godzinach pracy lub czasie faktycznego wykonywania
działalności przez kontrolowaną firmę audytorską. Jeżeli może to usprawnić prowadzenie
kontroli, kontrola może być prowadzona w siedzibie Agencji za zgodą kontrolowanej
firmy audytorskiej.
5.
Kontrola jest prowadzona przez kontrolerów Agencji lub osoby niebędące kontrolerami
Agencji, o których mowa w art. 106 ust. 3a, na podstawie imiennego upoważnienia udzielonego
przez Agencję. W trakcie kontroli kontrolerzy Agencji oraz osoby niebędące kontrolerami
Agencji, o których mowa w art. 106 ust. 3a, mogą korzystać z pomocy ekspertów, o których
mowa w art. 109.
6.
Do kontrolerów Agencji, osób niebędących kontrolerami Agencji, o których mowa w art.
106 ust. 3a, oraz ekspertów, o których mowa w art. 109, przepisy art. 95 i art. 106
ust. 4 stosuje się odpowiednio.
7.
Dokumentację wykonanych usług, podlegającą sprawdzeniu podczas kontroli, wybiera się
na podstawie analizy ryzyka nieprawidłowego wykonania tych usług.
8.
Do kontroli przepisy art. 109 ust. 1, art. 111 ust. 1 i 2, art. 113, art. 114 ust.
1 i 2, art. 115, art. 116 ust. 2-4 i art. 117-122 stosuje się odpowiednio.
1
W przypadku powzięcia informacji o nieprawidłowościach w przeprowadzaniu badań ustawowych
lub świadczeniu usług atestacyjnych innych niż badanie ustawowe lub usług pokrewnych
wykonanych zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu, Agencja może przeprowadzić
kontrolę w firmach audytorskich, zwaną dalej „kontrolą doraźną”.
2
Przedmiotem kontroli doraźnej jest wyjaśnienie, czy nieprawidłowości, o których powzięto
informację, mają miejsce. Kontrola doraźna może być przeprowadzona w zakresie wszystkich
lub wybranych zagadnień określonych w art. 112 ust. 1 lub art. 123a ust. 3.
3
Kontrola doraźna jest prowadzona przez kontrolerów Agencji lub osoby niebędące kontrolerami
Agencji, o których mowa w art. 106 ust. 3a, na podstawie imiennego upoważnienia udzielonego
przez Agencję. W trakcie kontroli doraźnych kontrolerzy Agencji oraz osoby niebędące
kontrolerami Agencji, o których mowa w art. 106 ust. 3a, mogą korzystać z pomocy ekspertów,
o których mowa w art. 109.
4
Do kontrolerów Agencji, osób niebędących kontrolerami Agencji, o których mowa w art.
106 ust. 3a, oraz ekspertów, o których mowa w art. 109, przepisy art. 95 i art. 106
ust. 4 stosuje się odpowiednio.
5
Kontrolowana firma audytorska jest obowiązana udzielać wszelkich żądanych informacji
i wyjaśnień, w tym przekazywać dokumenty, w zakresie objętym kontrolą doraźną, w wyznaczonej
postaci i wyznaczonym terminie przez osobę kontrolującą. Jeżeli może to usprawnić
prowadzenie kontroli, kontrola doraźna może być prowadzona w siedzibie Agencji za
zgodą kontrolowanej firmy audytorskiej.
6
Przekazanie na potrzeby przeprowadzanej kontroli doraźnej informacji, stanowiących
tajemnice ustawowo chronione, nie stanowi naruszenia tych tajemnic.
6a
W przypadku podejrzenia rażącego naruszenia przez firmę audytorską przepisów prawa,
krajowych standardów wykonywania zawodu lub zasad etyki w związku z badaniami ustawowymi
lub świadczeniem usług atestacyjnych innych niż badanie ustawowe lub usług pokrewnych
oraz jeżeli jest to istotne dla zapewnienia prawidłowego
1)
funkcjonowania, stabilności, bezpieczeństwa, przejrzystości lub zaufania do rynku
finansowego, lub zapewnienia ochrony interesów uczestników tego rynku lub
2)
funkcjonowania, stabilności lub bezpieczeństwa obrotu gospodarczego, lub
3)
funkcjonowania, stabilności lub bezpieczeństwa rynku usług świadczonych przez firmy
audytorskie
- Agencja może przeprowadzić kontrolę doraźną również wtedy, gdy w kontrolowanej firmie
audytorskiej prowadzona jest równocześnie kontrola przez inny organ lub Agencja wyczerpała
limit czasu trwania kontroli w danym roku kalendarzowym, o którym mowa w art. 55 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców
(Dz. U. z 2019 r. poz. 1292 i 1495 oraz z 2020 r. poz. 424 i 1086). Warunkiem niezbędnym do jej przeprowadzenia jest uchwała podjęta przez Radę Agencji.
6b
Czas trwania kontroli doraźnej, o której mowa w ust. 6a, nie może przekroczyć czasu,
o którym mowa w art. 55 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców.
7
Do kontroli doraźnych przepisy art. 109 ust. 1, art. 111 ust. 1 i 2, art. 113-115,
art. 116 ust. 4 i art. 117-122 stosuje się odpowiednio.
W sprawach nieuregulowanych w niniejszej ustawie do kontroli, o których mowa w art.
106 ust. 1, art. 123 ust. 1, art. 123a ust. 1 oraz art. 124 ust. 1, stosuje się odpowiednio
przepisy art. 6-16, art. 32-34, art. 39-60, art. 67-88a, z tym że termin wskazany w art. 79
§ 1 wynosi 3 dni, i art. 123-126 oraz art. 141-144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.
- Kodeks postępowania administracyjnego.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych jest organem właściwym w sprawach
1)
skarg i wniosków, do których stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego,
2)
petycji, o których mowa w ustawie z dnia 11 lipca 2014 r. o petycjach
(Dz. U. z 2018 r. poz. 870)
- dotyczących działalności Agencji, jej organów oraz zadań przez nią wykonywanych.
1
W ramach sprawowania nadzoru publicznego, o którym mowa w art. 88, Agencji przysługuje
prawo do uczestnictwa, za pośrednictwem swoich przedstawicieli, w posiedzeniach organów
Polskiej Izby Biegłych Rewidentów.
2
Rada Agencji może nałożyć na Polską Izbę Biegłych Rewidentów karę pieniężną w wysokości
10 000 zł, jeżeli organ Polskiej Izby Biegłych Rewidentów nie podejmuje w wyznaczonym
terminie uchwały, o podjęcie której Rada zwróciła się w trybie art. 104.
3.
Od decyzji w sprawie nałożenia kary pieniężnej przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie
sprawy, zgodnie z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
4.
Kara pieniężna jest wymagalna w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o jej nałożeniu
stała się ostateczna.
5.
W sprawach, o których mowa w ust. 2, Polska Izba Biegłych Rewidentów jest reprezentowana
przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów. Organ, którego działania lub zaniechania dotyczy
postępowanie w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 2, może przystąpić
do postępowania w charakterze strony do czasu zakończenia sprawy w pierwszej instancji.
6.
Kara pieniężna, o której mowa w ust. 4, podlega egzekucji w trybie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
7.
Do kar pieniężnych stosuje się ustawę z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
8
Na postanowienia Rady Agencji w sprawach rozstrzygnięć i stanowiska wierzyciela dotyczących
postępowania egzekucyjnego zażalenie nie przysługuje.
1.
W jednostkach zainteresowania publicznego działa komitet audytu, który jest komitetem
do spraw audytu, o którym mowa w rozporządzeniu nr 537/2014. Członkowie komitetu audytu
są powoływani przez radę nadzorczą lub inny organ nadzorczy lub kontrolny spośród
członków tego organu.
1a
W przypadku jednostek zainteresowania publicznego będących jednostkami samorządu terytorialnego,
w celu spełnienia wymogu, o którym mowa w art. 129 ust. 1, w skład komitetu audytu
może być powołana osoba niebędąca członkiem organu kontrolnego tej jednostki.
2.
Jednostki, których jedyna działalność polega na pełnieniu roli emitenta papierów wartościowych
opartych na aktywach, o których mowa w art. 2 pkt 5 rozporządzenia Komisji (WE) nr
809/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. wykonującego dyrektywę 2003/71/WE Parlamentu Europejskiego
i Rady w sprawie informacji zawartych w prospektach emisyjnych oraz formy, włączenia
przez odniesienie i publikacji takich prospektów emisyjnych oraz rozpowszechniania
reklam (Dz. Urz. UE L 149 z 30.04.2004, str. 307, z późn. zm.
3.
W przypadku otwartych funduszy emerytalnych, dobrowolnych funduszy emerytalnych oraz
podmiotów, o których mowa w art. 2 pkt 9 lit. f, funkcje komitetu audytu pełni komitet
audytu powołany przez powszechne towarzystwo emerytalne lub towarzystwo w rozumieniu
ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi
funduszami inwestycyjnymi będące organem danego funduszu.
3a
Obowiązek powołania komitetu audytu przez oddział instytucji kredytowej i oddział
banku zagranicznego oraz główny oddział i oddział zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji,
o których mowa w art. 2 pkt 9 lit. b i c, uznaje się za spełniony, jeżeli jednostka
macierzysta tego oddziału powoła komitet ds. audytu, o którym mowa w art. 39 ust.
1 dyrektywy 2006/43/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 maja 2006 r. w sprawie
ustawowych badań rocznych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań finansowych,
zmieniającej dyrektywy Rady 78/660/EWG i 83/349/EWG oraz uchylającej dyrektywę Rady
84/253/EWG (Dz. Urz. UE L 157 z 09.06.2006, str. 87, z późn. zm.
4.
W przypadku
1)
banków spółdzielczych,
2)
jednostek samorządu terytorialnego będących jednostkami zainteresowania publicznego,
3)
podmiotów, o których mowa w art. 2 pkt 9 lit. i,
4)
jednostek zainteresowania publicznego, innych niż wymienione w pkt 1-3 oraz niebędących
podmiotami, o których mowa w art. 2 pkt 9 lit. e-h, które na koniec danego roku obrotowego
oraz na koniec roku obrotowego poprzedzającego dany rok obrotowy nie przekroczyły
co najmniej dwóch z następujących trzech wielkości
a)
17 000 000 zł - w przypadku sumy aktywów bilansu na koniec roku obrotowego,
b)
34 000 000 zł - w przypadku przychodów netto ze sprzedaży towarów i produktów za rok
obrotowy,
c)
50 osób - w przypadku średniorocznego zatrudnienia w przeliczeniu na pełne etaty
- pełnienie funkcji komitetu audytu w celu wykonywania obowiązków komitetu audytu
określonych w niniejszej ustawie, ustawie z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości
i rozporządzeniu nr 537/2014 może zostać powierzone radzie nadzorczej lub innemu organowi
nadzorczemu lub kontrolnemu jednostki zainteresowania publicznego.
5.
W przypadkach, o których mowa w ust. 3 i 4, przepisy art. 129 ust. 1, 3 i 5 stosuje
się odpowiednio, z tym że w przypadku banków spółdzielczych i podmiotów, o których
mowa w art. 2 pkt 9 lit. i, okresy, o których mowa w art. 129 ust. 3 pkt 1 i 2, wynoszą
rok.
1.
W skład komitetu audytu wchodzi przynajmniej 3 członków. Przynajmniej jeden członek
komitetu audytu posiada wiedzę i umiejętności w zakresie rachunkowości lub badania
sprawozdań finansowych.
2.
(uchylony)
3.
Większość członków komitetu audytu, w tym jego przewodniczący, jest niezależna od
danej jednostki zainteresowania publicznego. Uznaje się, że członek komitetu audytu
jest niezależny od danej jednostki zainteresowania publicznego, jeżeli spełnia następujące
kryteria
1)
nie należy ani w okresie ostatnich 5 lat od dnia powołania nie należał do kadry kierowniczej
wyższego szczebla, w tym nie jest ani nie był członkiem zarządu lub innego organu
zarządzającego danej jednostki zainteresowania publicznego lub jednostki z nią powiązanej;
2)
nie jest ani nie był w okresie ostatnich 3 lat od dnia powołania pracownikiem danej
jednostki zainteresowania publicznego lub jednostki z nią powiązanej, z wyjątkiem
sytuacji gdy członkiem komitetu audytu jest pracownik nienależący do kadry kierowniczej
wyższego szczebla, który został wybrany do rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego
lub kontrolnego danej jednostki zainteresowania publicznego jako przedstawiciel pracowników;
3)
nie sprawuje kontroli w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 37 lit. a-e ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości lub nie reprezentuje osób lub podmiotów sprawujących kontrolę nad daną jednostką
zainteresowania publicznego;
4)
nie otrzymuje lub nie otrzymał dodatkowego wynagrodzenia, w znacznej wysokości, od
danej jednostki zainteresowania publicznego lub jednostki z nią powiązanej, z wyjątkiem
wynagrodzenia, jakie otrzymał jako członek rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego
lub kontrolnego, w tym komitetu audytu;
5)
nie utrzymuje ani w okresie ostatniego roku od dnia powołania nie utrzymywał istotnych
stosunków gospodarczych z daną jednostką zainteresowania publicznego lub jednostką
z nią powiązaną, bezpośrednio lub będąc właścicielem, wspólnikiem, akcjonariuszem,
członkiem rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego lub kontrolnego, lub osobą
należącą do kadry kierowniczej wyższego szczebla, w tym członkiem zarządu lub innego
organu zarządzającego podmiotu utrzymującego takie stosunki;
6)
nie jest i w okresie ostatnich 2 lat od dnia powołania nie był
a)
właścicielem, wspólnikiem (w tym komplementariuszem) lub akcjonariuszem obecnej lub
poprzedniej firmy audytorskiej przeprowadzającej badanie sprawozdania finansowego
danej jednostki zainteresowania publicznego lub jednostki z nią powiązanej lub
b)
członkiem rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego lub kontrolnego obecnej lub
poprzedniej firmy audytorskiej przeprowadzającej badanie sprawozdania finansowego
danej jednostki zainteresowania publicznego, lub
c)
pracownikiem lub osobą należącą do kadry kierowniczej wyższego szczebla, w tym członkiem
zarządu lub innego organu zarządzającego obecnej lub poprzedniej firmy audytorskiej
przeprowadzającej badanie sprawozdania finansowego danej jednostki zainteresowania
publicznego lub jednostki z nią powiązanej, lub
d)
inną osobą fizyczną, z której usług korzystała lub którą nadzorowała obecna lub poprzednia
firma audytorska lub biegły rewident działający w jej imieniu;
7)
nie jest członkiem zarządu lub innego organu zarządzającego jednostki, w której członkiem
rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego lub kontrolnego jest członek zarządu
lub innego organu zarządzającego danej jednostki zainteresowania publicznego;
8)
nie jest członkiem rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego lub kontrolnego danej
jednostki zainteresowania publicznego dłużej niż 12 lat;
9)
nie jest małżonkiem, osobą pozostającą we wspólnym pożyciu, krewnym lub powinowatym
w linii prostej, a w linii bocznej do czwartego stopnia - członka zarządu lub innego
organu zarządzającego danej jednostki zainteresowania publicznego lub osoby, o której
mowa w pkt 1-8;
10)
nie pozostaje w stosunku przysposobienia, opieki lub kurateli z członkiem zarządu
lub innego organu zarządzającego danej jednostki zainteresowania publicznego lub osobą,
o której mowa w pkt 1-8.
4.
Dodatkowe wynagrodzenie, o którym mowa w ust. 3 pkt 4
1)
obejmuje udział w systemie przydziału opcji na akcje lub innym systemie wynagradzania
za wyniki;
2)
nie obejmuje otrzymywania kwot wynagrodzenia w stałej wysokości w ramach planu emerytalnego,
w tym wynagrodzenia odroczonego, z tytułu wcześniejszej pracy w danej jednostce zainteresowania
publicznego w przypadku, gdy warunkiem wypłaty takiego wynagrodzenia nie jest kontynuacja
zatrudnienia w danej jednostce zainteresowania publicznego.
5.
Członkowie komitetu audytu posiadają wiedzę i umiejętności z zakresu branży, w której
działa jednostka zainteresowania publicznego. Warunek ten uznaje się za spełniony,
jeżeli przynajmniej jeden członek komitetu audytu posiada wiedzę i umiejętności z
zakresu tej branży lub poszczególni członkowie w określonych zakresach posiadają wiedzę
i umiejętności z zakresu tej branży.
6.
Przewodniczący komitetu audytu jest powoływany przez członków komitetu audytu lub
radę nadzorczą, lub inny organ nadzorczy lub kontrolny jednostki zainteresowania publicznego.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem
1)
art. 117-120, które wchodzą w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia;
2)
art. 108 pkt 3, 4 i 8 oraz art. 109 pkt 3, 4, 8, 9 i pkt 10 lit. a i c, które wchodzą
w życie z dniem 1 stycznia 2020 r.;
3)
art. 109 pkt 10 lit. b w zakresie art. 15e ust. 15 pkt 2, i pkt 11, art. 110, art.
111 pkt 2 lit. b, pkt 3, 5, 6, 9, 11, pkt 19 lit. b, pkt 21 w zakresie art. 295a §
2, pkt 22, pkt 23 lit. b i pkt 25, art. 115 pkt 1-6, art. 116 pkt 1 lit. a w zakresie
art. 76 pkt 1 lit. b, oraz lit. b, które wchodzą w życie z dniem 1 lipca 2020 r.
1.
Do zadań komitetu audytu należy w szczególności
1)
monitorowanie
a)
procesu sprawozdawczości finansowej,
b)
skuteczności systemów kontroli wewnętrznej i systemów zarządzania ryzykiem oraz audytu
wewnętrznego, w tym w zakresie sprawozdawczości finansowej,
c
wykonywania czynności rewizji finansowej, w szczególności przeprowadzania przez firmę
audytorską badania, z uwzględnieniem wszelkich wniosków i ustaleń Agencji wynikających
z kontroli przeprowadzonej w firmie audytorskiej;
2)
kontrolowanie i monitorowanie niezależności biegłego rewidenta i firmy audytorskiej,
w szczególności w przypadku, gdy na rzecz jednostki zainteresowania publicznego świadczone
są przez firmę audytorską inne usługi niż badanie;
3)
informowanie rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego lub kontrolnego jednostki
zainteresowania publicznego o wynikach badania oraz wyjaśnianie, w jaki sposób badanie
to przyczyniło się do rzetelności sprawozdawczości finansowej w jednostce zainteresowania
publicznego, a także jaka była rola komitetu audytu w procesie badania;
4)
dokonywanie oceny niezależności biegłego rewidenta oraz wyrażanie zgody na świadczenie
przez niego dozwolonych usług niebędących badaniem w jednostce zainteresowania publicznego;
5)
opracowywanie polityki wyboru firmy audytorskiej do przeprowadzania badania;
6)
opracowywanie polityki świadczenia przez firmę audytorską przeprowadzającą badanie,
przez podmioty powiązane z tą firmą audytorską oraz przez członka sieci firmy audytorskiej
dozwolonych usług niebędących badaniem;
7)
określanie procedury wyboru firmy audytorskiej przez jednostkę zainteresowania publicznego;
8)
przedstawianie radzie nadzorczej lub innemu organowi nadzorczemu lub kontrolnemu,
lub organowi, o którym mowa w art. 66 ust. 4 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, rekomendacji, o której mowa w art. 16 ust. 2 rozporządzenia nr 537/2014, zgodnie
z politykami, o których mowa w pkt 5 i 6;
9)
przedkładanie zaleceń mających na celu zapewnienie rzetelności procesu sprawozdawczości
finansowej w jednostce zainteresowania publicznego.
2.
W przypadku gdy wyboru firmy audytorskiej przeprowadzającej badanie ustawowe jednostki
zainteresowania publicznego dokonuje organ inny niż organ, o którym mowa w art. 66 ust. 4 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, zwany dalej „organem dokonującym wyboru”, komitet audytu przedstawia organowi dokonującemu
wyboru rekomendację, w której
1)
wskazuje firmę audytorską, której proponuje powierzyć badanie ustawowe;
2)
oświadcza, że rekomendacja jest wolna od wpływów stron trzecich;
3)
stwierdza, że badana jednostka zainteresowania publicznego nie zawarła umów zawierających
klauzule, o których mowa w art. 66 ust. 5a ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości.
3.
W przypadku gdy wybór, o którym mowa w ust. 2, nie dotyczy przedłużenia umowy o badanie
sprawozdania finansowego, rekomendacja komitetu audytu
1)
zawiera przynajmniej dwie możliwości wyboru firmy audytorskiej wraz z uzasadnieniem
oraz wskazanie uzasadnionej preferencji komitetu audytu wobec jednej z nich;
2)
jest sporządzana w następstwie procedury wyboru zorganizowanej przez badaną jednostkę,
spełniającej następujące kryteria
a)
badana jednostka zainteresowania publicznego może zaprosić dowolne firmy audytorskie
do składania ofert w sprawie świadczenia usługi badania ustawowego, pod warunkiem
że
-
nie narusza to przepisów art. 17 ust. 3 rozporządzenia nr 537/2014, - organizacja
procedury przetargowej nie wyklucza z udziału w procedurze wyboru firm, które uzyskały
mniej niż 15% swojego całkowitego wynagrodzenia z tytułu badań od jednostek zainteresowania
publicznego w danym państwie Unii Europejskiej w poprzednim roku kalendarzowym, zamieszczonych
w wykazie firm audytorskich, o których mowa w art. 91,
b)
badana jednostka zainteresowania publicznego przygotowuje dokumentację przetargową
dla zaproszonych firm audytorskich, która
-
umożliwia tym firmom poznanie działalności badanej jednostki zainteresowania publicznego,
-
zawiera wskazanie sprawozdań finansowych podlegających badaniu,
-
zawiera przejrzyste i niedyskryminujące kryteria wyboru, które są stosowane przez
badaną jednostkę zainteresowania publicznego do oceny ofert złożonych przez firmy
audytorskie,
c)
badana jednostka zainteresowania publicznego ma swobodę określenia procedury wyboru
i może w jej trakcie prowadzić bezpośrednie negocjacje z zainteresowanymi oferentami,
d)
badana jednostka zainteresowania publicznego ocenia oferty złożone przez firmy audytorskie
zgodnie z kryteriami wyboru określonymi w dokumentacji przetargowej oraz przygotowuje
sprawozdanie zawierające wnioski z procedury wyboru zatwierdzane przez komitet audytu,
e)
badana jednostka zainteresowania publicznego oraz komitet audytu uwzględniają wszelkie
ustalenia lub wnioski zawarte w rocznym sprawozdaniu, o którym mowa w art. 90 ust.
5, mogące wpłynąć na wybór firmy audytorskiej.
4.
Badana jednostka zainteresowania publicznego, na wniosek Komisji Nadzoru Finansowego,
wykazuje, że procedura wyboru została przeprowadzona zgodnie z wymogami, o których
mowa w ust. 2 i 3.
5
Do jednostki zainteresowania publicznego będącej małym lub średnim przedsiębiorstwem
w rozumieniu art. 2 lit. f rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1129 z dnia
14 czerwca 2017 r. w sprawie prospektu, który ma być publikowany w związku z ofertą
publiczną papierów wartościowych lub dopuszczeniem ich do obrotu na rynku regulowanym
oraz uchylenia dyrektywy 2003/71/WE
(Dz. Urz. UE L 168 z 30.06.2017, str. 12) przepisów ust. 3 pkt 2 nie stosuje się.
6.
Jeżeli decyzja organu dokonującego wyboru w zakresie wyboru firmy audytorskiej odbiega
od rekomendacji komitetu audytu, organ dokonujący wyboru uzasadnia przyczyny niezastosowania
się do rekomendacji komitetu audytu oraz przekazuje takie uzasadnienie do wiadomości
organu zatwierdzającego sprawozdanie finansowe.
7.
W przypadku gdy sprawowanie funkcji komitetu audytu powierzono zgodnie z art. 128
ust. 4 radzie nadzorczej lub innemu organowi nadzorczemu lub kontrolnemu jednostki
zainteresowania publicznego, organ dokonujący wyboru przesyła do wiadomości organu
zatwierdzającego sprawozdanie finansowe uzasadnienie dla dokonanego wyboru firmy audytorskiej.
8.
Komitet audytu może, bez pośrednictwa rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego
lub kontrolnego, żądać udzielenia informacji, wyjaśnień i przekazania dokumentów niezbędnych
do wykonywania zadań, o których mowa w ust. 1.
9.
Komitet audytu może żądać omówienia przez kluczowego biegłego rewidenta z komitetem
audytu, zarządem lub innym organem zarządzającym, radą nadzorczą lub innym organem
nadzorczym lub kontrolnym działającym w jednostce zainteresowania publicznego, lub
kluczowy biegły rewident może żądać omówienia z komitetem audytu, zarządem lub innym
organem zarządzającym, radą nadzorczą lub innym organem nadzorczym lub kontrolnym
działającym w jednostce zainteresowania publicznego kluczowych kwestii wynikających
z badania, które zostały wymienione w sprawozdaniu dodatkowym, o którym mowa w art.
11 rozporządzenia nr 537/2014.
Do spółek, które nie posiadają statusu spółki publicznej zamierzających ubiegać się
o dopuszczenie papierów wartościowych do obrotu na rynku regulowanym przepisy art.
128 ust. 1 i ust. 4 pkt 4 oraz ust. 5, art. 129 oraz art. 130 ust. 1 i 8 stosuje się.
Sprawozdanie dodatkowe, o którym mowa w art. 11 rozporządzenia nr 537/2014, przedkłada
się również radzie nadzorczej lub innemu organowi nadzorczemu lub kontrolnemu, a także
zarządowi lub innemu organowi zarządzającemu badanej jednostki zainteresowania publicznego.
Komitet audytu lub organ pełniący jego funkcje może udostępnić sprawozdanie dodatkowe
dla komitetu audytu walnemu zgromadzeniu, wspólnikom lub właścicielom badanej jednostki.
Firma audytorska opracowuje politykę kontroli jakości wykonania zlecenia przez niezależnego
biegłego rewidenta w odniesieniu do badań ustawowych jednostek zainteresowania publicznego.
Jeżeli w jednostce zainteresowania publicznego wyboru firmy audytorskiej do przeprowadzenia
badania jej sprawozdania finansowego dokonuje organ dokonujący wyboru, jednostka informuje
o tym fakcie Komisję Nadzoru Finansowego.
1.
(uchylony)
2.
Kluczowy biegły rewident nie może przeprowadzać badania ustawowego w tej samej jednostce
zainteresowania publicznego przez okres dłuższy niż 5 lat.
3.
Kluczowy biegły rewident może ponownie przeprowadzać badanie ustawowe w jednostce,
o której mowa w ust. 2, po upływie co najmniej 3 lat od zakończenia ostatniego badania
ustawowego.
1.
W przypadku gdy bank spółdzielczy jest członkiem związku rewizyjnego i powierza przeprowadzenie
badania ustawowego temu związkowi rewizyjnemu, do badania ustawowego banku spółdzielczego,
innego niż bank zrzeszający lub innego niż bank spółdzielczy będący jednostką zainteresowania
publicznego, spełniający kryteria dużej jednostki, nie stosuje się przepisów art.
4 oraz art. 6 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 537/2014 w zakresie spełnienia wymogów
określonych w art. 4, art. 6 ust. 1 lit. b, art. 16 oraz art. 17 ust. 1, 3 i 5-8 tego
rozporządzenia.
2.
Warunkiem przeprowadzenia badania ustawowego banku spółdzielczego przez związek rewizyjny
jest zachowanie przez biegłych rewidentów przeprowadzających takie badanie oraz osoby
mogące wywierać wpływ na to badanie wymogów niezależności określonych w niniejszej
ustawie. Przepis art. 70 stosuje się.
1.
Usługami zabronionymi zgodnie z art. 5 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 537/2014
są także inne usługi niebędące czynnościami rewizji finansowej.
2.
Usługami zabronionymi zgodnie z art. 5 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 537/2014
nie są
1)
usługi, o których mowa w art. 15 ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2000 r. o funkcjonowaniu banków spółdzielczych,
ich zrzeszaniu się i bankach zrzeszających;
2)
usługi
a)
przeprowadzania procedur należytej staranności (due dilligence) w zakresie kondycji
ekonomiczno-finansowej,
b)
wydawania listów poświadczających
- wykonywane w związku z prospektem emisyjnym badanej jednostki, przeprowadzane zgodnie
z krajowym standardem usług pokrewnych i polegające na przeprowadzaniu uzgodnionych
procedur;
3)
usługi atestacyjne w zakresie informacji finansowych pro forma, prognoz wyników lub
wyników szacunkowych, zamieszczane w prospekcie emisyjnym badanej jednostki;
4)
badanie historycznych informacji finansowych do prospektu, o którym mowa w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 809/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. wykonującym dyrektywę
2003/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie informacji zawartych w prospektach
emisyjnych oraz formy, włączenia przez odniesienie i publikacji takich prospektów
emisyjnych oraz rozpowszechniania reklam;
5)
weryfikacja pakietów konsolidacyjnych;
6)
potwierdzanie spełnienia warunków zawartych umów kredytowych na podstawie analizy
informacji finansowych pochodzących ze zbadanych przez daną firmę audytorską sprawozdań
finansowych;
7)
usługi atestacyjne w zakresie sprawozdawczości dotyczącej ładu korporacyjnego, zarządzania
ryzykiem oraz społecznej odpowiedzialności biznesu;
8)
usługi polegające na ocenie zgodności informacji ujawnianych przez instytucje finansowe
i firmy inwestycyjne z wymogami w zakresie ujawniania informacji dotyczących adekwatności
kapitałowej oraz zmiennych składników wynagrodzeń;
9)
poświadczenia dotyczące sprawozdań lub innych informacji finansowych przeznaczonych
dla organów nadzoru, rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego spółki lub właścicieli,
wykraczające poza zakres badania ustawowego i mające pomóc tym organom w wypełnianiu
ich ustawowych obowiązków.
3.
Świadczenie usług, o których mowa w ust. 2, możliwe jest jedynie w zakresie niezwiązanym
z polityką podatkową badanej jednostki, po przeprowadzeniu przez komitet audytu oceny
zagrożeń i zabezpieczeń niezależności, o której mowa w art. 69-73.
Agencja może, na wniosek firmy audytorskiej, zwolnić, w drodze decyzji administracyjnej,
tę firmę z wymogów, o których mowa w art. 4 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia
nr 537/2014, w odniesieniu do usług dozwolonych świadczonych na rzecz badanej jednostki
zainteresowania publicznego, jej jednostki dominującej lub jednostki przez nią kontrolowanej,
na okres nie dłuższy niż 2 lata obrotowe, biorąc pod uwagę
1)
zagrożenia dla niezależności firmy audytorskiej;
2)
zastosowane przez firmę audytorską dodatkowe zabezpieczenia w celu ograniczenia tych
zagrożeń;
3)
ważny interes firmy audytorskiej lub badanej jednostki zainteresowania publicznego.
W przypadku przeprowadzania badania ustawowego jednostki zainteresowania publicznego
firma audytorska niezwłocznie przekazuje Agencji informacje, o których mowa w art.
12 ust. 1 akapit pierwszy lit. c rozporządzenia nr 537/2014.
1.
Biegły rewident podlega odpowiedzialności dyscyplinarnej, jeżeli dopuścił się przewinienia
dyscyplinarnego.
2.
Przewinienie dyscyplinarne polega na naruszeniu przez biegłego rewidenta przepisów
dotyczących
1)
wykonywania zawodu, zasad etyki zawodowej, niezależności lub krajowych standardów
wykonywania zawodu;
2)
realizacji obowiązków związanych z przynależnością do samorządu zawodowego biegłych
rewidentów;
3)
prowadzenia działalności w formie firmy audytorskiej, o której mowa w art. 46, w tym
jako wspólnik spółki cywilnej, jawnej, partnerskiej lub komandytowej;
4)
pełnienia funkcji w organach zarządzających lub nadzorczych firm audytorskich.
3.
W sprawach odpowiedzialności dyscyplinarnej prowadzone jest postępowanie dyscyplinarne.
1.
Nie wszczyna się postępowania dyscyplinarnego, a wszczęte umarza, w sprawie czynu,
za który na biegłego rewidenta wpisanego na listę, o którym mowa w art. 46 pkt 1,
może zostać nałożona kara administracyjna, o której mowa w art. 183 ust. 1.
2.
Jeżeli biegły rewident, o którym mowa w ust. 1, został skreślony z listy, można wszcząć
lub wznowić postępowanie dyscyplinarne w odniesieniu do czynu, o którym mowa w ust.
1.
3.
Biegły rewident, który został skreślony z listy, nie podlega wpisowi na listę do czasu
prawomocnego zakończenia postępowania dyscyplinarnego dotyczącego czynu, o którym
mowa w ust. 1, jeżeli postępowanie dyscyplinarne jest w toku lub zostanie wszczęte
w terminie 3 miesięcy od dnia skreślenia biegłego rewidenta z listy.
1.
Nie można wszcząć postępowania dyscyplinarnego, jeżeli od chwili popełnienia przewinienia
dyscyplinarnego upłynęło 5 lat.
2.
Jeżeli przed upływem okresu, o którym mowa w ust. 1, biegłemu rewidentowi zostanie
ogłoszone lub doręczone postanowienie o przedstawieniu zarzutów, karalność przewinienia
dyscyplinarnego ustaje z upływem 10 lat od chwili popełnienia przewinienia dyscyplinarnego.
3.
Jeżeli czyn zawiera znamiona przestępstwa lub przestępstwa skarbowego, przedawnienie
przewinienia dyscyplinarnego nie następuje wcześniej niż przedawnienie przewidziane
w ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny
(Dz. U. z 2019 r. poz. 1950 i 2128 oraz z 2020 r. poz. 568, 875 i 1086) albo ustawie z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy
(Dz. U. z 2020 r. poz. 19, 568, 695 i 1106) dla tego przestępstwa.
1.
Postępowanie dyscyplinarne toczy się niezależnie od postępowania karnego za przestępstwo
lub przestępstwo skarbowe za ten sam czyn.
2.
Postępowanie dyscyplinarne może być zawieszone do czasu zakończenia postępowania karnego.
Postępowanie dyscyplinarne obejmuje
1)
dochodzenie dyscyplinarne;
2)
postępowanie przed Krajowym Sądem Dyscyplinarnym oraz postępowanie odwoławcze od orzeczenia
lub postanowienia kończącego postępowanie dyscyplinarne.
1.
Organy, o których mowa w art. 148 ust. 2, w sprawach, w których złożyły zawiadomienie,
mogą przystąpić do postępowania dyscyplinarnego w charakterze strony, nie później
jednak niż do dnia rozpoczęcia przewodu sądowego na rozprawie głównej.
2
Agencja może przystąpić do postępowania dyscyplinarnego w charakterze strony na każdym
etapie postępowania.
Agencji lub osobom przez nią upoważnionym przysługuje na każdym etapie postępowania
dyscyplinarnego prawo wglądu do akt, żądania sporządzenia i doręczenia kopii akt postępowania
i żądania informacji o wynikach tego postępowania, jak również prawo żądania doręczenia
prawomocnych orzeczeń lub postanowień wraz z aktami sprawy.
1.
Obwiniony może na każdym etapie postępowania dyscyplinarnego ustanowić jednocześnie
nie więcej niż 3 obrońców spośród biegłych rewidentów, adwokatów lub radców prawnych.
2.
Strona niebędąca oskarżycielem może na każdym etapie postępowania dyscyplinarnego
ustanowić jednocześnie nie więcej niż 3 pełnomocników spośród biegłych rewidentów,
adwokatów lub radców prawnych.
3.
W przypadku organów, o których mowa w art. 148 ust. 2, pełnomocników można ustanowić
również spośród pracowników tych organów lub pracowników urzędów obsługujących te
organy.
1.
W przypadku gdy zachodzi uzasadnione podejrzenie popełnienia przewinienia dyscyplinarnego,
wszczyna się dochodzenie dyscyplinarne.
2.
Dochodzenie dyscyplinarne może zostać wszczęte z urzędu lub na skutek zawiadomienia
o podejrzeniu popełnienia przewinienia dyscyplinarnego.
3.
W terminie 30 dni od dnia zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przewinienia dyscyplinarnego
o wszczęciu dochodzenia dyscyplinarnego zawiadamia się
1)
osobę lub inny podmiot, który złożył zawiadomienie;
2)
biegłego rewidenta, którego dotyczy zawiadomienie.
1.
W przypadku gdy zachodzi potrzeba dokonania dodatkowych ustaleń lub uzupełnienia danych
w celu stwierdzenia, czy zachodzi uzasadnione podejrzenie popełnienia przewinienia
dyscyplinarnego, dochodzenie dyscyplinarne może być poprzedzone postępowaniem wyjaśniającym.
Wszczęcie postępowania wyjaśniającego następuje w drodze postanowienia.
2.
Postępowania wyjaśniającego nie wszczyna się w przypadku, gdy zawiadomienie o podejrzeniu
popełnienia przewinienia dyscyplinarnego złoży
1)
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów;
2)
(uchylony)
3
Agencja;
4)
Komisja Nadzoru Finansowego;
5)
Minister Sprawiedliwości;
6
minister właściwy do spraw finansów publicznych.
3.
Przepis art. 147 ust. 3 stosuje się odpowiednio.
4
Postępowanie wyjaśniające trwa nie dłużej niż 2 miesiące od dnia jego wszczęcia i
nie może zostać przedłużone.
5.
Po zakończeniu postępowania wyjaśniającego wydaje się postanowienie o
1)
wszczęciu dochodzenia dyscyplinarnego albo
2)
odmowie wszczęcia dochodzenia dyscyplinarnego.
6.
Na postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia dyscyplinarnego oraz na postanowienie
o umorzeniu dochodzenia dyscyplinarnego osobie lub podmiotowi, który złożył zawiadomienie
o podejrzeniu popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, służy zażalenie.
1.
Stronami w dochodzeniu dyscyplinarnym są obwiniony, pokrzywdzony oraz podmiot, który
miał prawo przystąpienia do postępowania w charakterze strony i z tego prawa skorzystał.
2.
Obwinionym jest biegły rewident, co do którego wydano postanowienie o przedstawieniu
zarzutów.
3.
Pokrzywdzonym jest osoba lub podmiot, których dobro prawne zostało bezpośrednio naruszone
przewinieniem dyscyplinarnym.
Postanowienie o przedstawieniu zarzutów wraz z uzasadnieniem można doręczyć biegłemu
rewidentowi na piśmie, co zastępuje ogłoszenie.
W trakcie dochodzenia dyscyplinarnego obwiniony może składać wyjaśnienia pisemnie
lub ustnie.
1
Jeżeli dochodzenie dyscyplinarne dostarczyło podstaw do wniesienia wniosku o ukaranie,
Krajowy Rzecznik Dyscyplinarny w terminie 14 dni od dnia zamknięcia dochodzenia dyscyplinarnego
sporządza wniosek o ukaranie i wnosi go do Krajowego Sądu Dyscyplinarnego.
2
Jeżeli dochodzenie dyscyplinarne nie dostarczyło podstaw do wniesienia wniosku o ukaranie,
Krajowy Rzecznik Dyscyplinarny przekazuje Agencji odpis postanowienia o umorzeniu
dochodzenia dyscyplinarnego niezwłocznie po jego wydaniu.
Agencja może wnieść zażalenie na postanowienie kończące dochodzenie dyscyplinarne,
wydane przez Krajowego Rzecznika Dyscyplinarnego, także w przypadku, gdy nie przystąpiła
do postępowania w charakterze strony. Wnosząc zażalenie, Agencja przystępuje do postępowania
dyscyplinarnego w charakterze strony.
1.
W sprawach odpowiedzialności dyscyplinarnej w pierwszej instancji orzeka Krajowy Sąd
Dyscyplinarny.
2.
Krajowy Sąd Dyscyplinarny rozpoznaje zażalenia na postanowienia, o których mowa w
art. 148 ust. 6.
3.
Postanowienie Krajowego Sądu Dyscyplinarnego wydane w wyniku rozpoznania zażalenia,
o którym mowa w ust. 2, nie podlega zaskarżeniu.
4.
Na rozprawie Krajowy Sąd Dyscyplinarny orzeka w składzie trzyosobowym.
1.
W postępowaniu przed Krajowym Sądem Dyscyplinarnym stronami są oskarżyciel, obwiniony,
a także podmioty, które miały prawo przystąpienia do postępowania w charakterze strony
i z tego prawa skorzystały.
2.
W postępowaniu przed Krajowym Sądem Dyscyplinarnym pokrzywdzony może przystąpić do
postępowania w charakterze strony, nie później jednak niż do dnia rozpoczęcia przewodu
sądowego na rozprawie głównej.
Przewodniczący Krajowego Sądu Dyscyplinarnego niezwłocznie po otrzymaniu wniosku o
ukaranie wyznacza termin rozprawy i zawiadamia o nim obwinionego oraz jego obrońcę,
oskarżyciela, pokrzywdzonego, inne strony postępowania i ich pełnomocników oraz Agencję.
1.
Rozprawa przed Krajowym Sądem Dyscyplinarnym jest jawna, chyba że jawność rozprawy
zagraża ujawnieniu tajemnicy zawodowej biegłych rewidentów albo zachodzą inne określone
przepisami prawa przyczyny wyłączenia jawności.
2.
W toku postępowania dyscyplinarnego korespondencja może być doręczana, za zgodą stron,
także przy użyciu środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną. W takim przypadku dowodem doręczenia jest potwierdzenie transmisji danych.
1
Niestawiennictwo obwinionego lub jego obrońcy na rozprawę lub posiedzenie Krajowego
Sądu Dyscyplinarnego lub wezwanie Krajowego Rzecznika Dyscyplinarnego w trakcie dochodzenia
dyscyplinarnego nie wstrzymuje rozpoznania sprawy lub przeprowadzenia czynności, chyba
że należycie usprawiedliwią oni swoją nieobecność, jednocześnie wnosząc o odroczenie
lub przerwanie rozprawy lub posiedzenia, lub nieprzeprowadzanie czynności przed Krajowym
Rzecznikiem Dyscyplinarnym, albo Krajowy Sąd Dyscyplinarny lub Krajowy Rzecznik Dyscyplinarny
z ważnych przyczyn uzna ich obecność za konieczną.
2
Za należyte usprawiedliwienie niestawiennictwa obwinionego lub jego obrońcy na rozprawę
przed Krajowym Sądem Dyscyplinarnym lub wezwanie Krajowego Rzecznika Dyscyplinarnego
rozumie się wskazanie i uprawdopodobnienie wyjątkowych przyczyn, zaś w przypadku choroby,
przedstawienie zaświadczenia lekarskiego wystawionego przez lekarza sądowego, potwierdzającego
niemożność stawienia się na rozprawę przed Krajowym Sądem Dyscyplinarnym lub wezwanie
Krajowego Rzecznika Dyscyplinarnego.
3
Za nieusprawiedliwione niestawiennictwo, odmowę złożenia zeznań lub przyrzeczenia
przez świadka lub biegłego, Krajowy Sąd Dyscyplinarny lub Krajowy Rzecznik Dyscyplinarny
może nałożyć karę porządkową w wysokości do 5000 zł. Świadek lub biegły nie podlega
karze, jeżeli nie był uprzedzony o skutkach niestawiennictwa, odmowy złożenia zeznań
lub przyrzeczenia.
3a
Na kierownika firmy audytorskiej, innej osoby prawnej, jednostki organizacyjnej nieposiadającej
osobowości prawnej lub osobę fizyczną, którzy bez należytego usprawiedliwienia nie
wykonali obowiązku udzielenia informacji lub przekazania poświadczonych za zgodność
z oryginałem dokumentów, Krajowy Sąd Dyscyplinarny lub Krajowy Rzecznik Dyscyplinarny
może nałożyć karę porządkową w wysokości do 5000 zł. Kierownik podmiotu zobowiązanego
lub zobowiązana osoba fizyczna nie podlegają karze, jeżeli nie byli uprzedzeni o skutkach
niewykonania zobowiązania.
4
Przymusowe doprowadzenie świadka lub biegłego zarządza, na wniosek Krajowego Sądu
Dyscyplinarnego lub Krajowego Rzecznika Dyscyplinarnego, sąd rejonowy właściwy według
miejsca zamieszkania świadka albo biegłego.
5
W przypadkach, o których mowa w ust. 3-4, na postanowienie przysługuje zażalenie.
6
Zażalenie na postanowienie o nałożeniu kary, o której mowa w ust. 3 albo 3a, przez
1)
Krajowego Rzecznika Dyscyplinarnego - rozpoznaje sąd rejonowy właściwy według miejsca
zamieszkania świadka albo biegłego;
2)
Krajowy Sąd Dyscyplinarny - rozpoznaje sąd właściwy do rozpoznania sprawy w drugiej
instancji.
7
Zażalenie na postanowienie o przymusowym doprowadzeniu świadka lub biegłego rozpoznaje
sąd, który zarządził to przymusowe doprowadzenie, w składzie trzech sędziów.
1.
W toku prowadzonego postępowania dyscyplinarnego organ prowadzący to postępowanie
może żądać od banku, osób zatrudnionych w banku oraz osób, za pośrednictwem których
bank wykonuje czynności bankowe, udzielenia informacji stanowiących tajemnicę bankową
na podstawie postanowienia wydanego na jego wniosek przez sąd okręgowy właściwy według
siedziby tego organu.
2.
Wniosek, o którym mowa w ust. 1, zawiera
1)
numer lub sygnaturę sprawy;
2)
opis przewinienia wraz z kwalifikacją prawną, którego dotyczy postępowanie dyscyplinarne;
3)
okoliczności uzasadniające potrzebę udzielenia informacji;
4)
wskazanie osoby lub jednostki organizacyjnej, której dotyczą informacje;
5)
podmiot zobowiązany do udzielenia informacji;
6)
rodzaj i zakres informacji.
3.
Po rozpatrzeniu wniosku, o którym mowa w ust. 1, sąd, w drodze postanowienia, wyraża
zgodę na udzielenie informacji, określając ich rodzaj i zakres, osobę lub jednostkę
organizacyjną, których one dotyczą, oraz podmiot zobowiązany do ich udzielenia, albo
odmawia wyrażenia zgody na udzielenie informacji.
4.
Na postanowienie, o którym mowa w ust. 3, organowi prowadzącemu postępowanie dyscyplinarne
wnioskującemu o wydanie postanowienia przysługuje zażalenie.
5.
Uprawniony przez sąd organ prowadzący postępowanie dyscyplinarne pisemnie informuje
podmiot zobowiązany do udzielenia informacji o treści postanowienia sądu, osobie lub
jednostce organizacyjnej, której mają dotyczyć informacje, oraz rodzaju i zakresie
tych informacji.
W toku prowadzonego postępowania dyscyplinarnego organ prowadzący to postępowanie
może żądać od podmiotów, którym bank ujawnił informacje stanowiące tajemnicę bankową,
udzielenia tych informacji, na podstawie postanowienia wydanego na jego wniosek przez
sąd okręgowy właściwy według siedziby tego organu. Przepisy art. 157a ust. 2-5 stosuje
się.
Przepisy art. 157a i art. 157b stosuje się odpowiednio do informacji stanowiących
tajemnicę zawodową, o której mowa w art. 9e ust. 1 ustawy z dnia 5 listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych.
1.
W postępowaniu dyscyplinarnym rozstrzygnięcia zapadają w formie orzeczeń lub postanowień.
Orzeczenie może być wydane na rozprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.
2.
Orzeczenia wydanego pod nieobecność obwinionego lub jego obrońcy nie uważa się za
zaoczne.
1.
W postępowaniu dyscyplinarnym mogą zostać orzeczone następujące kary
1)
kara upomnienia;
2)
kara pieniężna;
3)
zakaz przeprowadzania badań;
4)
zakaz wykonywania czynności rewizji finansowej;
5)
zakaz wykonywania zawodu biegłego rewidenta;
6)
zakaz pełnienia funkcji członka zarządu lub innego organu zarządzającego lub członka
rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego w firmach audytorskich lub jednostkach
zainteresowania publicznego;
7)
skreślenie z rejestru.
2.
Orzekając karę, o której mowa w ust. 1 pkt 1, nakazuje się zaprzestanie określonego
postępowania i powstrzymanie się od niego w przyszłości.
3.
Orzekając jedną z kar, o których mowa w ust. 1, orzeka się również o nakazie podania
do publicznej wiadomości imienia i nazwiska osoby fizycznej, na którą nałożono karę,
wraz z numerem, pod którym osoba ta jest lub była wpisana do rejestru, chyba że podanie
do publicznej wiadomości jej imienia i nazwiska będzie środkiem nieproporcjonalnym
do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego, będzie stanowiło zagrożenie dla stabilności
rynków finansowych, zagrozi prowadzonemu postępowaniu karnemu lub wyrządzi niewspółmierną
szkodę obwinionemu, pokrzywdzonemu, innym stronom postępowania dyscyplinarnego, firmie
audytorskiej, w imieniu której biegły rewident świadczył swoje usługi, jednostce,
dla której biegły rewident świadczył swoje usługi, lub organom, o których mowa w art.
148 ust. 2. Nie podlegają ujawnieniu dane podmiotu, dla którego wykonywane były czynności
rewizji finansowej.
4.
Obok kar, o których mowa w ust. 1, można orzec dodatkowo zakaz zajmowania stanowiska
kontrolera jakości wykonania zlecenia lub pełnienia funkcji osoby odpowiedzialnej
za system wewnętrznej kontroli jakości w firmie audytorskiej na okres od roku do 3
lat.
5.
Karę, o której mowa w ust. 1 pkt 2, wymierza się do kwoty 250 000 zł.
5a.
Jeżeli przewinienie dyscyplinarne
1)
dotyczyło usługi świadczonej w związku z przygotowaniem lub przeprowadzeniem emisji,
wystawieniem lub zbyciem instrumentu finansowego lub
2)
związane było z badaniem ustawowym jednostki zainteresowania publicznego
- karę, o której mowa w ust. 1 pkt 2, wymierza się do kwoty 500 000 zł.
6.
Kary, o których mowa w ust. 1 pkt 3-6, orzeka się na okres od roku do 3 lat.
7.
Kara, o której mowa w ust. 1 pkt 6, może zostać orzeczona samoistnie, jak również
obok kar, o których mowa w ust. 1 pkt 1-5 i 7.
8.
Jeżeli przewinienie dyscyplinarne związane było z badaniem ustawowym, orzekając karę,
o której mowa w ust. 1, stwierdza się również, czy sprawozdanie z badania spełnia
wymogi, o których mowa w art. 83, oraz art. 10 rozporządzenia nr 537/2014 - w przypadku
badania jednostek zainteresowania publicznego.
9
Krajowy Sąd Dyscyplinarny przesyła ujawnionemu pokrzywdzonemu informację o wydaniu
orzeczenia skazującego biegłego rewidenta za zarzucany mu czyn, jeżeli postępowanie
dyscyplinarne toczyło się w związku z usługą atestacyjną lub usługą pokrewną, wykonaną
u tego pokrzywdzonego. Jeżeli przewinienie dyscyplinarne związane było z badaniem
ustawowym, Krajowy Sąd Dyscyplinarny przesyła ujawnionemu pokrzywdzonemu również informacje
o sprawozdaniu z badania w zakresie, o którym mowa w ust. 8. Informacji tych nie przesyła
się, jeżeli pokrzywdzony przystąpił do toczącego się postępowania dyscyplinarnego
w charakterze strony.
Ustalając rodzaj i wymiar kary, bierze się pod uwagę w szczególności
1)
wagę przewinienia dyscyplinarnego i czas jego trwania;
1a
rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków;
2)
stopień winy obwinionego;
3)
sytuację finansową obwinionego, wyrażającą się w szczególności w wysokości rocznych
dochodów obwinionego;
3a
skutki popełnionego przewinienia dyscyplinarnego dla pokrzywdzonego lub uczestników
obrotu gospodarczego;
4
kwotę zysków osiągniętych lub strat unikniętych przez obwinionego, w zakresie, w jakim
można je ustalić;
4a
przebieg dotychczasowej pracy zawodowej obwinionego;
5)
stopień współpracy obwinionego z organami prowadzącymi postępowanie dyscyplinarne;
6
popełnione dotychczas przewinienia dyscyplinarne.
Krajowy Sąd Dyscyplinarny może umorzyć postępowanie w wypadkach mniejszej wagi.
1.
W przypadku jednoczesnego ukarania za kilka przewinień dyscyplinarnych, wymierza się
karę za poszczególne przewinienia, a następnie karę łączną.
2.
Przy orzekaniu kary łącznej stosuje się następujące zasady
1)
kara upomnienia nie podlega łączeniu z karą pieniężną;
2)
przy karach pieniężnych łączna kara pieniężna nie może przekraczać sumy tych kar i
kwoty 250 000 zł ani nie może być niższa od najwyższej z orzeczonych kar pieniężnych;
3)
kary zakazu
a)
przeprowadzania badań,
b)
wykonywania czynności rewizji finansowej,
c)
wykonywania zawodu biegłego rewidenta
- nie podlegają łączeniu z karami, o których mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 i 2.
3.
Przy orzeczonych za kilka przewinień dyscyplinarnych karach rodzajowo różnych, o których
mowa w ust. 2, i karze skreślenia z rejestru wymierza się karę łączną skreślenia z
rejestru, a w przypadku orzeczonych równocześnie kar pieniężnych karę tę orzeka się
na zasadach przewidzianych w ust. 2 pkt 2.
4.
Kara zakazu pełnienia funkcji członka zarządu lub innego organu zarządzającego lub
członka rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego w firmach audytorskich lub jednostkach
zainteresowania publicznego nie podlega łączeniu z karami, o których mowa w art. 159
ust. 1 pkt 1-5 i 7.
5.
W przypadku gdy obwiniony popełnił dwa lub więcej przewinień dyscyplinarnych, zanim
zapadło pierwsze, choćby nieprawomocne, orzeczenie co do któregokolwiek z nich, wydaje
się orzeczenie łączne, o ile orzeczone kary podlegają łączeniu na zasadach przewidzianych
w ust. 2-4.
6.
Jeżeli jedna z podlegających łączeniu kar została orzeczona w sprawie, o której mowa
w art. 172 ust. 1, sądem właściwym do wydania orzeczenia łącznego jest sąd, który
jako ostatni wydał podlegające łączeniu orzeczenie skazujące w sprawie, o której mowa
w art. 172 ust. 1.
7
Jeżeli podlegające łączeniu kary zostały orzeczone w pierwszej instancji przez sąd
powszechny oraz Krajowy Sąd Dyscyplinarny, orzeczenie łączne wydaje sąd powszechny.
1.
Uzasadnienie orzeczenia lub postanowienia kończącego postępowanie dyscyplinarne sporządza
się z urzędu w terminie 14 dni od dnia wydania orzeczenia albo postanowienia.
2.
Uzasadnienia nie sporządza się z urzędu w sprawach, w których uwzględniono wniosek
oskarżyciela o wydanie orzeczenia i wymierzenie uzgodnionej z obwinionym kary bez
przeprowadzenia rozprawy lub wniosek obwinionego o wydanie orzeczenia i wymierzenie
mu określonej kary.
3
Orzeczenie oraz postanowienie kończące postępowanie dyscyplinarne doręcza się stronom
oraz Agencji wraz z uzasadnieniem, o ile zostało sporządzone.
1.
Od wydanego przez Krajowy Sąd Dyscyplinarny orzeczenia lub postanowienia kończącego
postępowanie dyscyplinarne stronom przysługuje odwołanie, chyba że ustawa lub przepisy,
o których mowa w art. 171 pkt 1, stanowią inaczej.
2
Agencja może wnieść odwołanie od orzeczenia lub postanowienia kończącego postępowanie
dyscyplinarne wydanego przez Krajowy Sąd Dyscyplinarny także wówczas, jeżeli nie przystąpiła
do postępowania w charakterze strony. Wnosząc odwołanie, Agencja przystępuje do postępowania
dyscyplinarnego w charakterze strony.
3.
Termin do wniesienia odwołania wynosi 30 dni od dnia doręczenia orzeczenia lub postanowienia
wraz z uzasadnieniem.
4.
Odwołanie podlega rozpoznaniu przez sąd apelacyjny właściwy ze względu na miejsce
zamieszkania obwinionego.
5.
Od orzeczenia sądu apelacyjnego kasacja nie przysługuje.
1
Krajowy Sąd Dyscyplinarny niezwłocznie przesyła odpis prawomocnego orzeczenia lub
postanowienia kończącego postępowanie dyscyplinarne Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów
oraz Agencji.
2.
Wykonanie kar orzeczonych w postępowaniu dyscyplinarnym należy do Prezesa Krajowej
Rady Biegłych Rewidentów.
3.
Odpis prawomocnego orzeczenia o nałożonej w postępowaniu dyscyplinarnym karze dołącza
się do akt osobowych biegłego rewidenta oraz w aktach tych czyni się wzmiankę dotyczącą
ukarania.
1.
Kary orzeczone w postępowaniu dyscyplinarnym ulegają zatarciu po upływie
1)
5 lat od dnia, w którym orzeczenie nakładające karę upomnienia stało się prawomocne,
2)
5 lat od dnia, w którym kara pieniężna została wykonana,
3)
5 lat od końca okresu, w którym kary, o których mowa w art. 159 ust. 1 pkt 3-6 i ust.
4, obowiązywały,
4)
10 lat od dnia, w którym orzeczenie nakładające karę skreślenia z rejestru stało się
prawomocne
- jeżeli w tym czasie biegły rewident nie został ukarany za popełnienie przewinienia
dyscyplinarnego lub jeżeli nie zostało przeciwko niemu wszczęte postępowanie dyscyplinarne.
2.
Z chwilą zatarcia, o którym mowa w ust. 1, Prezes Krajowej Rady Biegłych Rewidentów
zarządza usunięcie z akt osobowych biegłego rewidenta wzmianki i dokumentów dotyczących
ukarania.
1.
Wpływy z tytułu kar pieniężnych orzeczonych w postępowaniu dyscyplinarnym stanowią
przychód Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, a w przypadku, o którym mowa w art. 159
ust. 5a pkt 1 - przychód Funduszu Edukacji Finansowej, o którym mowa w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r. o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku
finansowego i o Rzeczniku Finansowym
(Dz. U. z 2019 r. poz. 2279).
2.
Prawomocne orzeczenie w zakresie kary pieniężnej oraz kosztów postępowania, w ramach
którego orzeczona została ta kara, stanowi tytuł egzekucyjny w rozumieniu art. 777 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego
(Dz. U. z 2019 r. poz. 1460, z późn. zm. i po nadaniu mu klauzuli wykonalności przez sąd podlega wykonaniu w drodze egzekucji
prowadzonej w trybie tej ustawy.
3.
W postępowaniu egzekucyjnym mającym na celu wyegzekwowanie należności, o których mowa
w ust. 2, czynności przewidziane dla wierzyciela podejmuje Prezes Krajowej Rady Biegłych
Rewidentów.
1.
Koszty postępowania dyscyplinarnego ponosi Polska Izba Biegłych Rewidentów.
1a
Koszty postępowania dyscyplinarnego mają charakter zryczałtowany.
2.
W przypadku uznania biegłego rewidenta winnym popełnienia przewinienia dyscyplinarnego,
kosztami postępowania dyscyplinarnego obciąża się tego biegłego rewidenta.
3
Wysokość zryczałtowanych kosztów postępowania dyscyplinarnego określa, w drodze uchwały,
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów, mając na względzie przeciętne koszty postępowania
dyscyplinarnego.
1.
Członkowie Krajowego Sądu Dyscyplinarnego w zakresie orzekania są niezawiśli i podlegają
tylko przepisom prawa, krajowym standardom wykonywania zawodu oraz zasadom etyki zawodowej.
2.
Krajowy Rzecznik Dyscyplinarny jest niezależny w zakresie realizowania zadań w toku
postępowania dyscyplinarnego i podlega przepisom prawa, krajowym standardom wykonywania
zawodu oraz zasadom etyki zawodowej.
1
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów i Agencja, po uprawomocnieniu się orzeczenia nakładającego
karę, podają do publicznej wiadomości, bez zbędnej zwłoki, publikując na swoich stronach
internetowych, informację o popełnionym przez biegłego rewidenta przewinieniu dyscyplinarnym
oraz orzeczonej za to przewinienie karze.
2.
W przypadku orzeczenia na podstawie art. 159 ust. 3 o nakazie podania do publicznej
wiadomości imienia i nazwiska osoby fizycznej, na którą nałożono karę, obok informacji,
o której mowa w ust. 1, podaniu do publicznej wiadomości podlega również imię i nazwisko
osoby fizycznej, na którą nałożono karę, wraz z numerem, pod którym osoba ta jest
lub była wpisana do rejestru.
3.
Informacje, o których mowa w ust. 1 i 2, są publikowane przez 5 lat, licząc od dnia,
w którym orzeczenie nakładające karę stało się prawomocne.
4.
(uchylony)
W sprawach nieuregulowanych w niniejszej ustawie do postępowania dyscyplinarnego stosuje
się odpowiednio przepisy
1)
ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego
(Dz. U. z 2020 r. poz. 30, 413, 568 i 1086);
2)
rozdziałów I-III ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny.
1
Przepisy niniejszego oddziału stosuje się w sprawach przewinień dyscyplinarnych popełnionych
przez biegłego rewidenta przy wykonywaniu usług atestacyjnych lub usług pokrewnych
zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu.
2.
W sprawach, o których mowa w ust. 1, postępowanie dyscyplinarne jest prowadzone wyłącznie
przez organy i na zasadach, o których mowa w niniejszym oddziale.
3.
Z uwzględnieniem przepisów niniejszego oddziału, w sprawach, o których mowa w ust.
1, przepisy
1)
art. 18 ust. 7 i 8, art. 139-142, art. 146 ust. 1 i 2, art. 147, art. 148 ust. 1 i
3-6, art. 149-151, art. 156 ust. 2, art. 158-160, art. 162, art. 163, art. 164 ust.
3-5, art. 165 ust. 3, art. 166 oraz art. 171 stosuje się;
2
art. 143, art. 144 ust. 1, art. 146 ust. 3, art. 154, art. 155, art. 156 ust. 1, art.
157-157c, art. 161 oraz art. 165 ust. 1 stosuje się odpowiednio.
1.
W sprawach, o których mowa w art. 172 ust. 1, Agencja
1)
prowadzi postępowanie wyjaśniające;
2)
prowadzi dochodzenie dyscyplinarne;
3)
jest oskarżycielem przed sądem.
2.
Postępowanie przed sądem obejmuje postępowanie przed sądem, o którym mowa w art. 176,
oraz postępowanie przed sądem rozpoznającym odwołanie od orzeczenia lub postanowienia
wydanego przez sąd pierwszej instancji.
3.
Sąd na rozprawie w pierwszej instancji orzeka w składzie jednego sędziego.
1
Agencja może upoważnić pracowników Agencji do podejmowania w jej imieniu i ustalonym
zakresie działań w toku dochodzenia dyscyplinarnego oraz reprezentowania Agencji w
postępowaniu przed sądem.
2.
(uchylony)
Postępowania wyjaśniającego nie wszczyna się w przypadku, gdy zawiadomienie o podejrzeniu
popełnienia przewinienia dyscyplinarnego złoży Krajowy Rzecznik Dyscyplinarny lub
organy, o których mowa w art. 148 ust. 2.
Jeżeli dochodzenie dyscyplinarne dostarczyło podstaw do wniesienia wniosku o ukaranie,
Agencja, w terminie 30 dni od dnia zamknięcia dochodzenia dyscyplinarnego, sporządza
wniosek o ukaranie i wnosi go do sądu okręgowego właściwego ze względu na miejsce
zamieszkania obwinionego.
Środki, o których mowa w art. 157 ust. 3-4, stosuje sąd rozpoznający sprawę.
1.
W sprawach, o których mowa w art. 172 ust. 1, w pierwszej instancji orzeka sąd, o
którym mowa w art. 176.
2.
Sąd, o którym mowa w art. 176, rozpoznaje zażalenia na postanowienia, o których mowa
w art. 148 ust. 6.
3.
Od wydanego w pierwszej instancji orzeczenia lub postanowienia kończącego postępowanie
dyscyplinarne stronom przysługuje odwołanie, chyba że ustawa lub przepisy, o których
mowa w art. 171 pkt 1, stanowią inaczej.
1.
Wpływy z tytułu kary pieniężnej orzeczonej w sprawie, o której mowa w art. 172 ust.
1, stanowią dochód budżetu państwa, a w przypadku, o którym mowa w art. 159 ust. 5a
pkt 2 - przychód Funduszu Edukacji Finansowej, o którym mowa w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r. o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku
finansowego i o Rzeczniku Finansowym.
2
Prawomocne orzeczenie w zakresie kary pieniężnej oraz kosztów postępowania, w ramach
którego została orzeczona ta kara, podlega egzekucji w trybie ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W postępowaniu egzekucyjnym mającym na celu wyegzekwowanie należności z tytułu kary
pieniężnej czynności przewidziane dla wierzyciela podejmuje Agencja.
1
Koszty postępowania w sprawie, o której mowa w art. 172 ust. 1, ponosi Agencja.
1a
Koszty postępowania dyscyplinarnego mają charakter zryczałtowany.
2.
W przypadku uznania biegłego rewidenta winnym popełnienia przewinienia dyscyplinarnego,
kosztami postępowania dyscyplinarnego obciąża się biegłego rewidenta.
3
Wysokość zryczałtowanych kosztów postępowania dyscyplinarnego określa, w drodze uchwały,
Rada Agencji, mając na względzie przeciętne koszty postępowania dyscyplinarnego.
1
Agencja i Krajowa Rada Biegłych Rewidentów po uprawomocnieniu się orzeczenia nakładającego
karę podają do publicznej wiadomości, bez zbędnej zwłoki, publikując na swoich stronach
internetowych, informację o popełnionym przez biegłego rewidenta przewinieniu dyscyplinarnym,
o którym mowa w art. 172 ust. 1, oraz orzeczonej za to przewinienie karze.
2.
W przypadku orzeczenia na podstawie art. 159 ust. 3 o nakazie podania do publicznej
wiadomości imienia i nazwiska osoby fizycznej, na którą nałożono karę, obok informacji,
o której mowa w ust. 1, podaniu do publicznej wiadomości podlega również imię i nazwisko
osoby fizycznej, na którą nałożono karę, wraz z numerem, pod którym osoba ta jest
lub była wpisana do rejestru.
3.
Informacje, o których mowa w ust. 1 i 2, są publikowane przez 5 lat, licząc od dnia,
w którym orzeczenie nakładające karę stało się prawomocne.
4.
(uchylony)
1.
Firma audytorska podlega karze administracyjnej za naruszenie przepisów ustawy lub
rozporządzenia nr 537/2014, w przypadku gdy
1)
nie przestrzega wymogów dotyczących wynagrodzenia za badanie, o których mowa w art.
80, oraz limitów wynagrodzenia za usługi dozwolone niebędące badaniem wynikających
z art. 4 rozporządzenia nr 537/2014, z uwzględnieniem art. 137;
2)
nie przestrzega limitu wynagrodzenia całkowitego od jednostki innej niż jednostka
zainteresowania publicznego, o którym mowa w art. 70, oraz limitu wynagrodzenia całkowitego
od jednostki zainteresowania publicznego, o którym mowa w art. 4 ust. 3 rozporządzenia
nr 537/2014;
3)
przeprowadza badanie z naruszeniem wymogów określonych w art. 49 pkt 1, art. 69 ust.
2-7 i 9, art. 71 oraz art. 72;
4)
świadczy usługi zabronione w rozumieniu art. 5 rozporządzenia nr 537/2014 oraz art.
136 lub narusza warunki ich świadczenia;
5)
nie przestrzega wymogów świadczenia usług dozwolonych niebędących badaniem, określonych
w art. 73 oraz art. 5 ust. 4 i 5 rozporządzenia nr 537/2014;
6)
nie dokonuje oceny ani nie dokumentuje w zakresie określonym w art. 74 oraz art. 6
ust. 1 rozporządzenia nr 537/2014 w przypadku badań jednostek zainteresowania publicznego;
7)
nie składa przed przystąpieniem do badania oświadczenia w sprawie niezależności, o
którym mowa w art. 74 ust. 2;
8)
nie omawia z komitetem audytu zagrożeń dla niezależności firmy audytorskiej lub biegłego
rewidenta oraz zabezpieczeń zastosowanych w celu ograniczenia tych zagrożeń w przypadku
określonym w art. 4 ust. 3 rozporządzenia nr 537/2014;
9)
nie wykonuje obowiązków, o których mowa w art. 6 ust. 2 rozporządzenia nr 537/2014;
10)
przed sporządzeniem sprawozdania z badania sprawozdania finansowego jednostki zainteresowania
publicznego oraz sprawozdania dodatkowego, o którym mowa w art. 11 rozporządzenia
nr 537/2014, nie przeprowadza kontroli jakości wykonania zlecenia, o której mowa w
art. 8 tego rozporządzenia, lub narusza warunki przeprowadzenia, zakresu lub dokumentowania
takiej kontroli, określone w art. 8 tego rozporządzenia, krajowych standardach kontroli
jakości oraz polityce kontroli jakości wykonania zlecenia badania, o której mowa w
art. 132;
11)
nie przestrzega przepisów art. 83-87, a w przypadku badań jednostek zainteresowania
publicznego również przepisu art. 10 rozporządzenia nr 537/2014, dotyczących sprawozdania
z badania;
12)
nie przestrzega przepisów art. 81 ust. 2 i art. 131 oraz przepisu art. 11 rozporządzenia
nr 537/2014, dotyczących sprawozdania dodatkowego;
13
nie przekazuje informacji dotyczących badanej jednostki zainteresowania publicznego,
o których mowa w art. 12 ust. 1 rozporządzenia nr 537/2014, Komisji Nadzoru Finansowego
lub nie przekazuje informacji, o których mowa w art. 138, Agencji;
14)
nie prowadzi dialogu, o którym mowa w art. 12 ust. 2 rozporządzenia nr 537/2014, z
Komisją Nadzoru Finansowego lub nie uwzględnia w prowadzeniu tego dialogu wytycznych,
o których mowa w akapicie trzecim tego przepisu;
15
nie przestrzega przepisu art. 13 rozporządzenia nr 537/2014, dotyczącego sporządzania,
publikowania i aktualizowania sprawozdania z przejrzystości oraz informowania właściwego
organu o publikacji sprawozdania z przejrzystości;
16)
nie przestrzega przepisów dotyczących rotacji firmy audytorskiej i kluczowego biegłego
rewidenta;
17)
nie przestrzega obowiązku zapewnienia zastępującej firmie audytorskiej dostępu do
wszelkich informacji na temat badanej jednostki i ostatniego badania tej jednostki
lub do akt badania, o którym mowa w art. 82 oraz art. 18 rozporządzenia nr 537/2014;
18)
nie przestrzega wymogów, o których mowa w art. 46, dotyczących składu swoich organów;
19)
prowadzi działalność w obszarach innych niż określone w art. 47;
20)
nie przestrzega przepisów dotyczących ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, o
których mowa w art. 53;
21)
nie przestrzega przepisów art. 49, art. 50 oraz art. 65-67 w zakresie wdrożenia i
funkcjonowania systemu wewnętrznej kontroli jakości, w tym nie posiada lub nie wdraża
a)
polityk, procedur, rozwiązań i mechanizmów, o których mowa w art. 64,
b)
polityk i procedur przeprowadzania badań przez podwykonawców,
c)
polityki, o której mowa w art. 132,
d)
procedur, o których mowa w art. 199;
22)
nie przestrzega obowiązku zgłaszania zmian danych podlegających wpisowi na listę,
o którym mowa w art. 57 ust. 3;
23
nie przestrzega obowiązków dotyczących wnoszenia opłat z tytułu nadzoru, o których
mowa w art. 55;
24)
nie przestrzega przepisów art. 78 i art. 79 dotyczących zachowania tajemnicy zawodowej
oraz przekazywania dokumentów organowi nadzoru publicznego z państwa trzeciego;
25)
nie przestrzega przepisów dotyczących badania grupy kapitałowej, o których mowa w
art. 81;
26
nie przestrzega przepisów dotyczących poddania się kontroli, o których mowa w art.
106 ust. 1, art. 123 ust. 1, art. 123a ust. 1 i art. 124 ust. 1, w tym nie stosuje
się do żądania Agencji, o którym mowa w art. 111 ust. 3, lub nie stosuje się do żądania
okazania dokumentów, przekazania poświadczonych przez pracownika firmy audytorskiej
kopii dokumentów lub udzielenia informacji i wyjaśnień w zakresie objętym kontrolą,
o której mowa w art. 106 ust. 1, art. 123 ust. 1, art. 123a ust. 1 lub art. 124 ust.
1;
27)
nie wykonuje zaleceń, o których mowa w art. 121 ust. 1 pkt 1;
28
nie wypełnia obowiązków informacyjnych, o których mowa w art. 51 oraz art. 14 rozporządzenia
nr 537/2014;
29
nie świadczy usług atestacyjnych innych niż badanie lub usług pokrewnych zgodnie z
krajowymi standardami wykonywania zawodu;
30
nie wypełnia obowiązku w zakresie przekazywania informacji, o którym mowa w art. 90
ust. 6a.
2.
Na członków zarządu lub innego organu zarządzającego oraz członków rady nadzorczej
lub innego organu nadzorczego firmy audytorskiej, oraz członków zespołu wykonującego
badanie podejmujących decyzję co do wyniku badania, oraz osoby, o których mowa w art.
23 ust. 3 akapit drugi lit. e rozporządzenia nr 537/2014, niebędących biegłymi rewidentami,
za naruszenia, o których mowa w ust. 1, może zostać nałożona kara administracyjna,
o której mowa w art. 183 ust. 1 pkt 1, 2 lub 6.
1.
Karami administracyjnymi są
1)
kara upomnienia;
2)
kara pieniężna;
3)
zakaz przeprowadzania badań;
4)
zakaz wykonywania czynności rewizji finansowej;
5)
zakaz świadczenia usług objętych standardami wykonywania zawodu;
6)
zakaz pełnienia funkcji członka zarządu lub innego organu zarządzającego lub członka
rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego w firmach audytorskich przez osoby odpowiedzialne
za naruszenie przepisów ustawy lub rozporządzenia nr 537/2014;
7)
skreślenie z listy.
2.
Nakładając karę, o której mowa w ust. 1 pkt 1, nakazuje się zaprzestanie określonego
postępowania i powstrzymanie się od niego w przyszłości.
3.
Kara pieniężna nakładana na firmy audytorskie nie może przekroczyć 10% przychodów
netto ze sprzedaży usług świadczonych w ramach działalności, o której mowa w art.
47 ust. 1 i 2, osiągniętych przez firmę audytorską w poprzednim roku obrotowym. Jeżeli
w poprzednim roku obrotowym firma audytorska nie osiągnęła przychodów z tytułów, o
których mowa w zdaniu pierwszym, wysokość kary odnosi się do ostatniego roku obrotowego,
w którym firma osiągnęła przychody z tych tytułów.
4.
Kara pieniężna nakładana na poszczególne osoby, o których mowa w art. 182 ust. 2,
nie może przekraczać 250 000 zł.
4a.
Kara, o której mowa w ust. 4, nakładana w przypadku gdy naruszenie
1)
dotyczyło usługi świadczonej w związku z przygotowaniem lub przeprowadzeniem emisji,
wystawieniem lub zbyciem instrumentu finansowego lub
2)
związane było z badaniem ustawowym jednostki zainteresowania publicznego
- nie może przekraczać kwoty 500 000 zł.
5.
Kary, o których mowa w ust. 1 pkt 3-6, nakładane są na okres od roku do 3 lat.
6.
Ustalając rodzaj i wymiar kary nakładanej na firmę audytorską lub osoby, o których
mowa w art. 182 ust. 2, uwzględnia się w szczególności
1)
wagę naruszenia i czas jego trwania;
2)
stopień przyczynienia się do powstania naruszenia;
3)
sytuację finansową wyrażającą się w szczególności w wysokości rocznych przychodów
lub dochodów;
4)
kwotę zysków osiągniętych lub strat unikniętych, w zakresie, w jakim można je ustalić;
5
stopień współpracy z Agencją;
6)
popełnione dotychczas naruszenia.
Nakładając jedną z kar, o których mowa w art. 183 ust. 1, organ postanawia również
o nakazie podania do publicznej wiadomości nazwy wraz z numerem, pod którym firma
audytorska jest wpisana na listę, lub imienia i nazwiska osoby, o której mowa w art.
182 ust. 2, chyba że podanie tych danych do publicznej wiadomości będzie środkiem
nieproporcjonalnym do naruszenia, będzie stanowiło zagrożenie dla stabilności rynków
finansowych, zagrozi prowadzonemu postępowaniu karnemu lub wyrządzi niewspółmierną
szkodę jednostce, dla której firma audytorska świadczyła swoje usługi, lub zaangażowanym
instytucjom lub osobom. Nie podlegają ujawnieniu dane podmiotu, dla którego wykonywane
były czynności rewizji finansowej.
Kary administracyjne, o których mowa w art. 183 ust. 1, nakłada Agencja.
1.
W przypadku gdy naruszenie przepisów ustawy lub rozporządzenia nr 537/2014 było związane
z badaniem ustawowym, nakładając jedną z kar administracyjnych określonych w art.
183 ust. 1, organ stwierdza, czy sprawozdanie z badania spełnia wymogi, o których
mowa w
1)
art. 83 oraz
2)
art. 10 rozporządzenia nr 537/2014 - w przypadku badania jednostek zainteresowania
publicznego.
2.
W przypadku stwierdzenia, że sprawozdanie z badania nie spełnia wymogów, o których
mowa w art. 83 lub art. 10 rozporządzenia nr 537/2014, informacja ta publikowana jest
w trybie, o którym mowa w art. 191.
1.
(uchylony)
2
Do decyzji w sprawie nałożenia kar administracyjnych, o których mowa w art. 183 ust.
1, stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
1.
(uchylony)
2
Od decyzji Agencji wydanych w pierwszej instancji w sprawie nałożenia kary nie służy
odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie
sprawy zgodnie z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
1.
(uchylony)
2
Wpływy z tytułu kar pieniężnych stanowią dochód budżetu państwa, a w przypadkach,
o których mowa w art. 183 ust. 4a - przychód Funduszu Edukacji Finansowej, o którym
mowa w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r. o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku
finansowego i o Rzeczniku Finansowym.
3.
Kary pieniężne podlegają egzekucji w trybie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
4.
Do kar pieniężnych stosuje się ustawę z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
5.
Na postanowienia w sprawach rozstrzygnięć i stanowiska wierzyciela dotyczących postępowania
egzekucyjnego zażalenie nie przysługuje.
W przypadku wypełnienia obowiązku, którego niezrealizowanie stanowiło naruszenie,
o którym mowa w art. 182 ust. 1, można odstąpić od wymierzenia kary. W przypadku odstąpienia
od wymierzenia kary postępowanie umarza się.
1
Agencja, po uprawomocnieniu się decyzji nakładającej karę, podaje do publicznej wiadomości,
bez zbędnej zwłoki, publikując na swojej stronie internetowej, informację o popełnionym
przez firmę audytorską lub osobę, o której mowa w art. 182 ust. 2, naruszeniu oraz
nałożonej za to naruszenie karze.
2.
W przypadku, o którym mowa w art. 184, obok informacji, o której mowa w ust. 1, podaniu
do publicznej wiadomości podlegają również nazwa wraz z numerem, pod którym jest wpisana
na listę firma audytorska, na którą nałożono karę, lub imię i nazwisko osoby, o której
mowa w art. 182 ust. 2.
3.
Informacje, o których mowa w ust. 1 i 2, są publikowane przez 5 lat, licząc od dnia,
w którym decyzja nakładająca karę stała się prawomocna.
W sprawach nieuregulowanych w niniejszej ustawie do kar administracyjnych, o których
mowa w art. 183 ust. 1, stosuje się przepisy działu IVa ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
1.
Jednostka zainteresowania publicznego, członek jej zarządu lub innego organu zarządzającego
lub rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego, lub komitetu audytu oraz podmioty
z nimi powiązane oraz powiązane strony trzecie, o których mowa w art. 23 ust. 3 akapit
drugi lit. c rozporządzenia nr 537/2014, podlegają karze administracyjnej za naruszenie
przepisów ustawy lub rozporządzenia nr 537/2014 nakładanej przez Komisję Nadzoru Finansowego
w przypadku, gdy
1)
nie posiadają polityki w zakresie świadczenia dodatkowych usług przez firmę audytorską,
podmiot powiązany z firmą audytorską lub członka jego sieci;
2)
nie posiadają polityki w zakresie wyboru firmy audytorskiej;
3)
nie przestrzegają przepisów dotyczących
a)
wyboru firmy audytorskiej, w tym stosowania klauzul zabronionych,
b)
zawarcia umowy o badanie na okres krótszy niż 2-letni i dłuższy niż 5-letni, z uwzględnieniem
przypadku, o którym mowa w art. 17 ust. 6 rozporządzenia nr 537/2014,
c)
obowiązkowych okresów karencji,
d)
procedury wyboru firmy audytorskiej,
e)
obowiązku informowania Komisji Nadzoru Finansowego o fakcie, że wyboru firmy audytorskiej
dokonuje organ inny niż organ zatwierdzający sprawozdanie finansowe;
4)
nie przestrzegają obowiązków związanych z rotacją firmy audytorskiej badającej sprawozdanie
finansowe danej jednostki zainteresowania publicznego;
5)
nie przestrzegają przepisów dotyczących powołania, składu i funkcjonowania komitetu
audytu;
6)
wywierają wpływ na wynik badania.
2.
W przypadku jednostek zainteresowania publicznego, którymi są otwarte fundusze emerytalne,
dobrowolne fundusze emerytalne, fundusze inwestycyjne otwarte, specjalistyczne fundusze
inwestycyjne otwarte albo publiczne fundusze inwestycyjne zamknięte, karze administracyjnej
nakładanej przez Komisję Nadzoru Finansowego podlegają, będące ich organami, powszechne
towarzystwa emerytalne albo towarzystwa funduszy inwestycyjnych lub działające w imieniu
tych towarzystw osoby, o których mowa w ust. 1.
1.
Karami administracyjnymi nakładanymi przez Komisję Nadzoru Finansowego są
1)
kara pieniężna;
2)
zakaz pełnienia funkcji członka zarządu lub innego organu zarządzającego lub członka
rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego w jednostkach zainteresowania publicznego
przez osoby odpowiedzialne za naruszenie przepisów ustawy lub rozporządzenia nr 537/2014
przez okres od roku do 3 lat.
2.
Kara pieniężna nakładana na jednostkę zainteresowania publicznego nie może przekroczyć
10% przychodów netto ze sprzedaży towarów i produktów, osiągniętych przez tę jednostkę
w poprzednim roku obrotowym. Jeżeli w poprzednim roku obrotowym jednostka zainteresowania
publicznego nie osiągnęła przychodów z tytułów, o których mowa w zdaniu pierwszym,
wysokość kary odnosi się do ostatniego roku obrotowego, w którym jednostka ta osiągnęła
przychody z tych tytułów.
3.
Kara pieniężna nakładana na poszczególne osoby, o których mowa w art. 192 ust. 1,
nie może przekraczać 250 000 zł.
3a.
Kara, o której mowa w ust. 3, nakładana w przypadku gdy naruszenie
1)
dotyczyło usługi świadczonej w związku z przygotowaniem lub przeprowadzeniem emisji,
wystawieniem lub zbyciem instrumentu finansowego lub
2)
związane było z badaniem ustawowym jednostki zainteresowania publicznego
- nie może przekraczać kwoty 500 000 zł.
4.
Ustalając rodzaj i wymiar kary nakładanej na jednostkę zainteresowania publicznego
lub osoby, o których mowa w art. 192 ust. 1, uwzględnia się w szczególności
1)
wagę naruszenia i czas jego trwania;
2)
stopień przyczynienia się do powstania naruszenia;
3)
sytuację finansową wyrażającą się w szczególności w wysokości rocznych przychodów
lub dochodów;
4)
kwotę zysków osiągniętych lub strat unikniętych w zakresie, w jakim można je ustalić;
5)
stopień współpracy z Komisją Nadzoru Finansowego;
6)
popełnione dotychczas naruszenia.
1.
Wpływy z tytułu kar pieniężnych nałożonych przez Komisję Nadzoru Finansowego stanowią
przychód Funduszu Edukacji Finansowej, o którym mowa w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r. o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku
finansowego i o Rzeczniku Finansowym.
2.
Nakładając jedną z kar, o których mowa w art. 193 ust. 1, Komisja Nadzoru Finansowego
postanawia również o nakazie podania do publicznej wiadomości nazwy i siedziby jednostki
zainteresowania publicznego lub imienia i nazwiska osoby, o której mowa w art. 192
ust. 1, chyba że podanie tych danych do publicznej wiadomości będzie środkiem nieproporcjonalnym
do naruszenia, będzie stanowiło zagrożenie dla stabilności rynków finansowych, zagrozi
prowadzonemu postępowaniu karnemu lub wyrządzi niewspółmierną szkodę zaangażowanym
instytucjom lub osobom.
3.
Komisja Nadzoru Finansowego, po uprawomocnieniu się decyzji nakładającej karę, podaje
do publicznej wiadomości, bez zbędnej zwłoki, publikując na swojej stronie internetowej,
informację o popełnionym przez jednostkę zainteresowania publicznego lub osobę, o
której mowa w art. 192 ust. 1, naruszeniu oraz nałożonej za to naruszenie karze.
4.
W przypadku, o którym mowa w ust. 2, obok informacji, o której mowa w ust. 3, podaniu
do publicznej wiadomości podlega nazwa i siedziba jednostki zainteresowania publicznego,
a w przypadku osoby, o której mowa w art. 192 ust. 1, również imię i nazwisko osoby,
na którą nałożono karę.
5.
Informacje, o których mowa w ust. 3 i 4, są publikowane przez 5 lat, licząc od dnia,
w którym decyzja nakładająca karę stała się prawomocna.
5a
Komisja Nadzoru Finansowego przekazuje Agencji informację o nałożonych karach, o których
mowa w art. 193 ust. 1, niezwłocznie po ich uprawomocnieniu się.
6.
Przepisy art. 189 ust. 3-5 i art. 190 stosuje się odpowiednio.
7.
Do postępowań prowadzonych przez Komisję Nadzoru Finansowego stosuje się odpowiednio
przepisy ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym
(Dz. U. z 2020 r. poz. 180, 284, 568 i 695).
1
Każdy może zawiadomić Agencję lub organy Polskiej Izby Biegłych Rewidentów o podejrzeniu
naruszenia przez biegłego rewidenta, firmę audytorską lub inny podmiot lub osobę przepisów
ustawy lub rozporządzenia nr 537/2014.
2.
Jeżeli zawiadomienie, o którym mowa w ust. 1, uzasadniałoby wszczęcie dochodzenia
dyscyplinarnego, postępowania w sprawie nałożenia kary administracyjnej na firmę audytorską,
jednostkę zainteresowania publicznego lub członka jej zarządu lub innego organu zarządzającego
lub członka rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego, lub komitetu audytu lub
innego postępowania, organem rozpatrującym zawiadomienie jest organ właściwy do prowadzenia
postępowania w sprawie.
3.
Organ informuje zawiadamiającego o wszczęciu postępowania albo braku podstaw do wszczęcia
postępowania, podając uzasadnienie.
Agencja może przeprowadzić kontrolę doraźną w firmie audytorskiej w celu wyjaśnienia
okoliczności podniesionych w zawiadomieniu.
O sposobie rozpatrzenia zawiadomienia, o którym mowa w art. 195 ust. 1, organ informuje
zawiadamiającego w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia organowi tego zawiadomienia.
Przepisy art. 36-38 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego stosuje się.
1.
Dane zawiadamiającego nie podlegają ujawnieniu biegłemu rewidentowi, firmie audytorskiej
lub innemu podmiotowi lub osobie, których zawiadomienie, o którym mowa w art. 195
ust. 1, dotyczy, chyba że zawiadamiający wyrazi na to zgodę.
2.
Dane osoby lub firmy audytorskiej, których dotyczy zawiadomienie, o którym mowa w
ust. 1, nie podlegają ujawnieniu osobom trzecim w toku postępowania.
Firmy audytorskie ustanawiają dla pracowników procedury umożliwiające zgłaszanie organowi
zarządzającemu lub nadzorczemu firmy audytorskiej potencjalnych lub faktycznych naruszeń
przepisów ustawy lub rozporządzenia nr 537/2014 oraz zapewniające zawiadamiającemu,
a także osobie, której zawiadomienie, o którym mowa w art. 195 ust. 1, dotyczy, zachowanie
anonimowości i ochrony przed ujawnieniem osobom trzecim.
1
Agencja i Komisja Nadzoru Finansowego współpracują z właściwymi organami nadzoru publicznego
z państw Unii Europejskiej, KEONA oraz europejskimi urzędami nadzoru w celu wykonywania
zadań wynikających z niniejszej ustawy lub rozporządzenia nr 537/2014.
2
W przypadku, o którym mowa w ust. 1, w szczególności w związku z kontrolami doraźnymi
dotyczącymi przeprowadzania badań ustawowych, Agencja lub Komisja Nadzoru Finansowego
mogą udzielać informacji i przekazywać dokumenty, w tym objęte obowiązkiem zachowania
tajemnicy.
3
Informacje i dokumenty są przekazywane w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku
o udzielenie informacji lub przekazanie dokumentów złożonego przez właściwe organy
nadzoru publicznego z państw Unii Europejskiej, KEONA lub europejskie urzędy nadzoru.
O przyczynach niezachowania tego terminu Agencja lub Komisja Nadzoru Finansowego powiadamia
wnioskodawcę.
4.
Agencja lub Komisja Nadzoru Finansowego może odmówić udzielenia informacji lub przekazania
dokumentów w przypadku, gdy
1)
udzielenie informacji lub przekazanie dokumentów mogłoby mieć szkodliwy wpływ na suwerenność,
bezpieczeństwo lub porządek publiczny Rzeczypospolitej Polskiej lub naruszać przepisy
w zakresie bezpieczeństwa;
2)
przeciwko osobie lub podmiotowi, których dotyczy wniosek o udzielenie informacji lub
przekazanie dokumentów, toczy się postępowanie sądowe w tej samej sprawie przed organami
Rzeczypospolitej Polskiej;
3)
wydane zostało prawomocne orzeczenie przez organ Rzeczypospolitej Polskiej w tej samej
sprawie przeciwko osobie lub podmiotowi, których dotyczy wniosek o udzielenie informacji
lub przekazanie dokumentów.
5.
Odmowa udzielenia informacji lub przekazania dokumentów następuje w formie pisemnej.
6
Informacje i dokumenty otrzymane przez Agencję lub Komisję Nadzoru Finansowego są
objęte obowiązkiem zachowania tajemnicy w przypadku, o którym mowa w art. 95, lub
w przypadku gdy strona przekazująca wskaże na potrzebę zachowania tajemnicy.
7
Agencja może kierować do właściwych organów nadzoru publicznego z państw Unii Europejskiej
wnioski o udostępnienie dodatkowej dokumentacji z badania, dotyczącej badań sprawozdań
finansowych lub pakietów konsolidacyjnych jednostek wchodzących w skład grupy kapitałowej,
której jednostka dominująca ma siedzibę w Rzeczypospolitej Polskiej, w sytuacji gdy
badania takie zostały przeprowadzone na potrzeby badania takiej grupy kapitałowej
przez biegłych rewidentów lub firmy audytorskie zatwierdzone w państwach Unii Europejskiej.
8
Na żądanie Agencji biegły rewident lub firma audytorska są obowiązani doręczyć jej
informacje, akta badania i inne dokumenty.
9.
Biegły rewident lub firma audytorska nie mogą bezpośrednio przekazywać informacji,
akt badania lub innych dokumentów właściwemu organowi nadzoru publicznego z państwa
Unii Europejskiej oraz europejskim urzędom nadzoru.
1.
W ramach realizacji celu, o którym mowa w art. 88, Agencja może kierować wnioski o
podjęcie przez właściwe organy nadzoru publicznego z państw Unii Europejskiej odpowiednich
działań, w tym o charakterze dochodzeniowym.
2.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1, Agencja może skierować wniosek do właściwego
organu nadzoru publicznego z państwa Unii Europejskiej, aby jej upoważnieni przedstawiciele
mogli uczestniczyć w działaniach o charakterze dochodzeniowym. Przepis art. 95 stosuje
się odpowiednio.
1
Realizując wniosek właściwego organu nadzoru publicznego z państwa Unii Europejskiej,
Agencja może podjąć odpowiednie działania, w tym przeprowadzić kontrolę doraźną.
2
Agencja może wyrazić zgodę na uczestnictwo upoważnionych przedstawicieli właściwego
organu nadzoru publicznego z państwa Unii Europejskiej w przeprowadzanych działaniach.
3
W trakcie przeprowadzanych działań Agencja może konsultować się z upoważnionymi przedstawicielami
właściwego organu nadzoru publicznego z państwa Unii Europejskiej i uwzględniać udzielone
przez nich informacje i przekazane dokumenty.
4
Agencja może odmówić realizacji wniosku, o którym mowa w ust. 1, albo wyrażenia zgody,
o której mowa w ust. 2. Przepis art. 200 ust. 4 stosuje się odpowiednio.
1
Firma audytorska zatwierdzona w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie Unii Europejskiej
i wpisana na listę na podstawie art. 58 podlega nadzorowi sprawowanemu przez Agencję
w zakresie zgodności przeprowadzanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej badań
ustawowych z wymogami prawa Rzeczypospolitej Polskiej.
2
Biegły rewident lub firma audytorska, przeprowadzający obowiązkowe badanie sprawozdania
finansowego jednostki zarejestrowanej w państwie trzecim, której papiery wartościowe
są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie
Unii Europejskiej, podlegają nadzorowi sprawowanemu przez Agencję, w tym kontrolom,
o których mowa w art. 106 ust. 1 i art. 124 ust. 1, oraz karom obowiązującym w Rzeczypospolitej
Polskiej na zasadach przewidzianych w niniejszej ustawie dla biegłych rewidentów lub
firm audytorskich przeprowadzających badania sprawozdań finansowych.
3.
Przepisu ust. 2 nie stosuje się, jeżeli badana jednostka jest emitentem wyłącznie
dłużnych papierów wartościowych, które zostały dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym
1)
przed dniem 31 grudnia 2010 r., a ich jednostkowa wartość nominalna wynosi w dniu
emisji co najmniej 50 000 euro lub równowartość co najmniej 50 000 euro - w przypadku
dłużnych papierów wartościowych denominowanych w innej walucie lub
2)
w dniu 31 grudnia 2010 r. lub później, a ich jednostkowa wartość nominalna wynosi
w dniu emisji co najmniej 100 000 euro lub równowartość co najmniej 100 000 euro -
w przypadku dłużnych papierów wartościowych denominowanych w innej walucie.
4.
Równowartość kwoty w euro oblicza się według kursu średniego, ogłaszanego przez Narodowy
Bank Polski z dnia emisji.
1
Agencja prowadzi listę jednostek audytorskich pochodzących z państw trzecich.
2.
Lista, o której mowa w ust. 1, zawiera adres Agencji, a także obejmuje następujące
dane
1)
numer wpisu na listę;
2)
pełną i skróconą nazwę oraz adres jednostki audytorskiej pochodzącej z państwa trzeciego;
3)
formę organizacyjno-prawną;
4)
nazwiska i imiona właścicieli lub wspólników, członków organów zarządzających oraz
członków organów nadzorczych;
5)
adresy właścicieli lub wspólników, członków organów zarządzających oraz członków organów
nadzorczych;
6)
nazwiska i imiona biegłych rewidentów zatrudnionych w jednostce audytorskiej pochodzącej
z państwa trzeciego lub z nią powiązanych jako wspólnicy lub w inny sposób, którzy
zamierzają przeprowadzać lub przeprowadzają badanie sprawozdania finansowego jednostki
zarejestrowanej w państwie trzecim, której papiery wartościowe są dopuszczone do obrotu
na rynku regulowanym w Rzeczypospolitej Polskiej, oraz numery w rejestrach nadane
tym biegłym rewidentom przez organy rejestrujące z państw trzecich albo innych państw
Unii Europejskiej oraz nazwy tych organów;
7)
adresy oddziałów jednostki audytorskiej pochodzącej z państwa trzeciego;
8)
informację o członkostwie w sieci oraz wykaz nazw i adresów firm audytorskich należących
do sieci oraz podmiotów powiązanych z jednostką audytorską pochodzącą z państwa trzeciego
lub też wskazanie miejsca, w którym informacje te są publicznie dostępne;
9)
adres strony internetowej jednostki audytorskiej pochodzącej z państwa trzeciego;
10)
numer w rejestrze nadany jednostce audytorskiej pochodzącej z państwa trzeciego przez
organ rejestrujący z państwa trzeciego albo innego niż Rzeczpospolita Polska państwa
Unii Europejskiej oraz nazwę tego organu;
11)
nazwę jednostki zarejestrowanej w państwie trzecim, której papiery wartościowe są
dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym w Rzeczypospolitej Polskiej, na rzecz której
jednostka audytorska pochodząca z państwa trzeciego zamierza przeprowadzać lub przeprowadza
badanie sprawozdania finansowego.
3
Jednostka audytorska pochodząca z państwa trzeciego ma obowiązek pisemnego zgłaszania
Agencji zmiany danych podlegających wpisowi na listę w terminie 30 dni od dnia ich
zaistnienia.
4
Lista, o której mowa w ust. 1, podlega publikacji na stronie internetowej Agencji.
1.
Wpisowi na listę, o której mowa w art. 204 ust. 1, podlega, na swój wniosek, jednostka
audytorska pochodząca z państwa trzeciego, która zamierza przeprowadzać lub przeprowadza
badanie sprawozdania finansowego jednostki zarejestrowanej w państwie trzecim, której
papiery wartościowe są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym w Rzeczypospolitej
Polskiej, pod warunkiem że
1)
większość członków organów zarządzających jednostki audytorskiej pochodzącej z państwa
trzeciego spełnia wymagania dla biegłych rewidentów równoważne z wymaganiami przewidzianymi
w niniejszej ustawie;
2)
biegły rewident pochodzący z państwa trzeciego, przeprowadzający w imieniu jednostki
audytorskiej pochodzącej z państwa trzeciego badanie sprawozdania finansowego jednostki
zarejestrowanej w państwie trzecim, której papiery wartościowe są dopuszczone do obrotu
na rynku regulowanym w Rzeczypospolitej Polskiej, spełnia wymagania równoważne z wymaganiami
przewidzianymi dla biegłych rewidentów w niniejszej ustawie;
3)
jednostka audytorska pochodząca z państwa trzeciego przeprowadza badanie sprawozdania
finansowego jednostki zarejestrowanej w państwie trzecim, której papiery wartościowe
są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym w Rzeczypospolitej Polskiej, zgodnie
z międzynarodowymi standardami badania lub standardami równoważnymi;
4)
jednostka audytorska pochodząca z państwa trzeciego publikuje na swojej stronie internetowej
roczne sprawozdanie zawierające informacje, o których mowa w art. 13 rozporządzenia
nr 537/2014, lub spełnia równoważne wymagania dotyczące ujawniania informacji;
5)
jednostka audytorska pochodząca z państwa trzeciego spełnia wymagania określone w
art. 69-76 i art. 80 lub wymagania równoważne.
2.
Jednostka audytorska pochodząca z państwa trzeciego prowadząca działalność jako biegły
rewident prowadzący działalność gospodarczą we własnym imieniu i na własny rachunek
podlega wpisowi na listę, o której mowa w art. 204 ust. 1, pod warunkiem spełnienia
wymogów, o których mowa w ust. 1 pkt 2-5.
3.
Badanie sprawozdania finansowego przeprowadzone przez jednostkę audytorską pochodzącą
z państwa trzeciego, która nie została wpisana na listę, o której mowa w art. 204
ust. 1, nie wywołuje skutków prawnych.
4.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli badana jednostka jest emitentem wyłącznie
dłużnych papierów wartościowych, które zostały dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym
1)
przed dniem 31 grudnia 2010 r., a ich jednostkowa wartość nominalna wynosi w dniu
emisji co najmniej 50 000 euro lub równowartość co najmniej 50 000 euro - w przypadku
dłużnych papierów wartościowych denominowanych w innej walucie lub
2)
w dniu 31 grudnia 2010 r. lub później, a ich jednostkowa wartość nominalna wynosi
w dniu emisji co najmniej 100 000 euro lub równowartość co najmniej 100 000 euro -
w przypadku dłużnych papierów wartościowych denominowanych w innej walucie.
5.
Równowartość kwoty w euro oblicza się według kursu średniego, ogłaszanego przez Narodowy
Bank Polski z dnia emisji.
6
Za rozpatrzenie wniosku o wpis na listę, o którym mowa w ust. 1, jednostka audytorska
pochodząca z państwa trzeciego wnosi opłatę w wysokości określonej w art. 60 ust.
1. Opłata jest wnoszona wraz ze złożeniem wniosku o wpis na tę listę. Przepisy art.
60 ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.
1.
Agencja może uznać, że
1
system nadzoru publicznego, w tym system zapewnienia jakości i system kontroli doraźnych
w państwie trzecim, jest równoważny z wymaganiami przewidzianymi w niniejszej ustawie,
o czym Agencja informuje Komisję Europejską;
2)
standardy, o których mowa w art. 205 ust. 1 pkt 3, są równoważne z międzynarodowymi
standardami badania;
3)
wymagania, o których mowa w art. 205 ust. 1 pkt 1, 2, 4 i 5, są równoważne z wymaganiami
przewidzianymi w niniejszej ustawie.
2
Agencja, w przypadku, o którym mowa w ust. 1, przyjmuje ustalenia Komisji Europejskiej,
a w przypadku braku takich ustaleń, kieruje się przy podejmowaniu decyzji ustaleniami
właściwych organów nadzoru publicznego z państw Unii Europejskiej lub ustaleniami
własnymi.
1
Jednostka audytorska pochodząca z państwa trzeciego, wpisana na listę na podstawie
art. 205 ust. 1, lub biegły rewident, o którym mowa w art. 204 ust. 2 pkt 6, podlega
nadzorowi sprawowanemu przez Agencję, w tym kontrolom, o których mowa w art. 106 ust.
1 i art. 124 ust. 1, oraz karom obowiązującym w Rzeczypospolitej Polskiej na zasadach
przewidzianych w niniejszej ustawie dla biegłych rewidentów lub firm audytorskich
przeprowadzających badania sprawozdań finansowych.
2
Agencja może zwolnić jednostkę audytorską pochodzącą z państwa trzeciego, na czas
określony, z podlegania systemowi zapewnienia jakości obowiązującemu w Rzeczypospolitej
Polskiej, jeżeli w ciągu ostatnich 3 lat podlegała kontroli przeprowadzonej przez
właściwy organ odpowiedzialny za system zapewniania jakości innego niż Rzeczpospolita
Polska państwa Unii Europejskiej lub właściwy organ państwa trzeciego, którego system
zapewnienia jakości został uznany za równoważny z wymaganiami przewidzianymi w niniejszej
ustawie.
1.
W przypadku przeprowadzenia kontroli w jednostce audytorskiej pochodzącej z państwa
trzeciego, jednostka ta jest obowiązana wnieść opłatę w wysokości odpowiadającej kosztom
przeprowadzenia tej kontroli.
2
Opłata, o której mowa w ust. 1, stanowi przychód Agencji.
3
Agencja określi, w drodze decyzji, wysokość opłaty, o której mowa w ust. 1, oraz tryb
i termin jej uiszczenia, uwzględniając szacowany koszt przeprowadzenia kontroli w
jednostce audytorskiej pochodzącej z państwa trzeciego.
4
W przypadku niewykonania decyzji, o której mowa w ust. 3, Agencja może nałożyć w terminie
30 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji karę administracyjną, o której mowa w art.
183 ust. 1 pkt 2. Przepis art. 190 stosuje się odpowiednio.
5.
Opłata, o której mowa w ust. 3, oraz kara administracyjna, o której mowa w ust. 4,
podlegają egzekucji w trybie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
6
Na postanowienia Agencji w sprawach rozstrzygnięć i stanowiska wierzyciela dotyczących
postępowania egzekucyjnego zażalenie nie przysługuje.
7.
Odsetki za zwłokę, na zasadach określonych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, pobiera się od nieuiszczonych w wyznaczonym terminie przez jednostkę audytorską
pochodzącą z państwa trzeciego
1)
opłat, o których mowa w ust. 1;
2
kar nałożonych przez Agencję.
8.
Do opłat, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
9
Od decyzji Agencji wydanych w pierwszej instancji dotyczących opłat, o których mowa
w ust. 1, oraz kar nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może
złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zgodnie z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
1.
Skreślenie jednostki audytorskiej pochodzącej z państwa trzeciego z listy, o której
mowa w art. 204 ust. 1, następuje
1)
na wniosek jednostki;
2)
w przypadku niepoddania się kontroli, o której mowa w art. 106 ust. 1 lub art. 124
ust. 1;
3)
w przypadku zaprzestania spełniania warunków, o których mowa w art. 205 ust. 1 i 2;
4)
w przypadku nieuregulowania opłaty, o której mowa w art. 205 ust. 6;
5)
w przypadku nieuregulowania opłaty, o której mowa w art. 208 ust. 1;
6)
w przypadku skreślenia jednostki z rejestru prowadzonego przez organ rejestrujący
państwa trzeciego.
2.
Jednostka audytorska pochodząca z państwa trzeciego skreślona z listy, o której mowa
w art. 204 ust. 1, z przyczyn, o których mowa w ust. 1, może być ponownie wpisana
na tę listę, jeżeli od dnia skreślenia upłynęło nie mniej niż 5 lat.
W przypadku skreślenia z listy, o której mowa w art. 204 ust. 1, jednostki audytorskiej
pochodzącej z państwa trzeciego Agencja przekazuje informację o tym organowi rejestrującemu
państwa, w którym jednostka ta jest zarejestrowana, wraz z podaniem przyczyny skreślenia.
1
Agencja może odstąpić, na zasadzie wzajemności, od stosowania przepisów art. 205 lub
art. 207, jeżeli jednostka audytorska pochodząca z państwa trzeciego podlega w tym
państwie nadzorowi publicznemu i systemowi zapewnienia jakości oraz systemowi dochodzeń
i sankcji, które zostały uznane za równoważne z wymaganiami przewidzianymi w niniejszej
ustawie.
2
W celu realizacji przepisu ust. 1 Agencja zawiera z właściwym organem nadzoru publicznego
z państwa trzeciego porozumienie.
3
Agencja informuje Komisję Europejską o zawartym porozumieniu i jego istotnych postanowieniach.
4.
Porozumienie, o którym mowa w ust. 2, może mieć charakter wielostronny.
1.
Agencja może udzielić właściwemu organowi nadzoru publicznego nad jednostkami audytorskimi
pochodzącymi z państwa trzeciego informacji lub przekazać mu dokumentację systemu
wewnętrznej kontroli jakości, dokumentację badania w rozumieniu art. 68 pkt 1 i inne
dokumenty będące w posiadaniu biegłych rewidentów lub firmy audytorskiej, a także
dokumenty związane z kontrolami, o których mowa w art. 106 ust. 1 i art. 124 ust.
1, jeżeli
1)
informacje i dokumenty dotyczą pośrednio lub bezpośrednio badania sprawozdania finansowego
jednostki, która wyemitowała papiery wartościowe w tym państwie trzecim lub która
wchodzi w skład grupy kapitałowej sporządzającej skonsolidowane sprawozdanie finansowe
w tym państwie trzecim, oraz
2
między Agencją a właściwym organem nadzoru publicznego z państwa trzeciego zostało
zawarte porozumienie, o którym mowa w art. 214 ust. 1.
2
Biegły rewident lub firma audytorska są obowiązani doręczyć Agencji, na jej żądanie,
informacje, dokumentację badania w rozumieniu art. 68 pkt 1 i inne dokumenty będące
w posiadaniu biegłych rewidentów lub firmy audytorskiej w celu przekazania ich właściwemu
organowi nadzoru publicznego z państwa trzeciego. Przepis art. 79 stosuje się odpowiednio.
3.
Udzielenie informacji i przekazanie dokumentów, o których mowa w ust. 1, upoważnionym
przedstawicielom właściwego organu nadzoru publicznego z państwa trzeciego może odbywać
się w siedzibie firmy audytorskiej, w tym w trakcie kontroli.
4
W trakcie przeprowadzanej kontroli Agencja może konsultować się z upoważnionymi przedstawicielami
właściwego organu nadzoru publicznego z państwa trzeciego i uwzględniać udzielone
przez nich informacje i przekazane dokumenty.
Agencja może odmówić właściwemu organowi nadzoru publicznego z państwa trzeciego udzielenia
informacji lub przekazania dokumentów, o których mowa w art. 212, jeżeli
1)
udzielenie informacji lub przekazanie dokumentów mogłoby mieć negatywny wpływ na suwerenność,
bezpieczeństwo lub porządek publiczny Unii Europejskiej lub Rzeczypospolitej Polskiej;
2)
przeciwko biegłemu rewidentowi lub firmie audytorskiej toczy się już postępowanie
sądowe w sprawie, której dotyczy wniosek właściwego organu nadzoru publicznego z państwa
trzeciego;
3)
wydane zostało w Rzeczypospolitej Polskiej prawomocne orzeczenie w tej samej sprawie
przeciwko biegłemu rewidentowi lub firmie audytorskiej, których dotyczy wniosek właściwego
organu nadzoru publicznego z państwa trzeciego.
1.
W celu udzielenia informacji lub przekazania dokumentów, o których mowa w art. 212,
Agencja zawiera z właściwym organem nadzoru publicznego z państwa trzeciego, który
został uznany przez Komisję Europejską za adekwatny, porozumienie, które przewiduje
na zasadzie wzajemności, że
1)
właściwy organ nadzoru publicznego z państwa trzeciego jest obowiązany uzasadnić wniosek
o udzielenie informacji lub przekazanie dokumentów;
2)
osoby obecnie lub w przeszłości zatrudnione we właściwym organie nadzoru publicznego
z państwa trzeciego mające dostęp do udzielonych informacji lub przekazanych dokumentów
są obowiązane do zachowania tajemnicy;
3)
właściwy organ nadzoru publicznego z państwa trzeciego może wykorzystać otrzymane
informacje i dokumenty wyłącznie w celu realizacji powierzonych mu zadań w ramach
sprawowania nadzoru publicznego, przeprowadzania kontroli w ramach systemu zapewnienia
jakości lub kontroli doraźnych w danym państwie trzecim, jeśli system ten spełnia
wymogi równoważne z wymogami przewidzianymi w niniejszej ustawie;
4)
zapewniona jest ochrona interesów handlowych jednostki, której sprawozdanie finansowe
podlegało badaniu, w tym jej praw własności intelektualnej.
2
Agencja informuje Komisję Europejską o zawartym porozumieniu i jego istotnych postanowieniach.
3.
Porozumienie, o którym mowa w ust. 1, może mieć charakter wielostronny.
4
Informacje i dokumenty otrzymane przez Agencję w ramach realizacji porozumienia, o
którym mowa w ust. 1, są objęte obowiązkiem zachowania tajemnicy w przypadku, o którym
mowa w art. 95, lub w przypadku gdy strona przekazująca wskaże na potrzebę zachowania
tajemnicy.
1
Agencja może, zgodnie z porozumieniem, o którym mowa w art. 214, kierować do właściwych
organów nadzoru publicznego z państw trzecich wnioski o udostępnienie dodatkowej dokumentacji,
dotyczącej badań sprawozdań finansowych lub pakietów konsolidacyjnych zarejestrowanych
w tych państwach trzecich jednostek zależnych, wchodzących w skład grupy kapitałowej,
której jednostka dominująca ma siedzibę w Rzeczypospolitej Polskiej, lub zarejestrowanych
w tych państwach trzecich jednostki dominującej i jednostek zależnych wchodzących
w skład grupy kapitałowej, w której papiery wartościowe jednostki dominującej zostały
dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym w Rzeczypospolitej Polskiej, w sytuacji
gdy badania takie zostały przeprowadzone na potrzeby badania takich grup kapitałowych.
2.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli wniosek dotyczy jednostek, o których mowa
w art. 205 ust. 4.
(pominięte)
1.
Osoby wpisane do rejestru biegłych rewidentów w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy,
uznaje się za biegłych rewidentów w rozumieniu niniejszej ustawy.
2.
Rejestr biegłych rewidentów, prowadzony na podstawie przepisów dotychczasowych, staje
się rejestrem w rozumieniu niniejszej ustawy z zachowaniem dotychczasowej numeracji.
1.
Podmioty, będące podmiotami uprawnionymi do badania sprawozdań finansowych na podstawie
przepisów dotychczasowych, stają się firmami audytorskimi w rozumieniu niniejszej
ustawy.
2.
Lista podmiotów uprawnionych do badania sprawozdań finansowych, prowadzona na podstawie
przepisów dotychczasowych, staje się listą w rozumieniu niniejszej ustawy z zachowaniem
dotychczasowej numeracji.
1.
Jednostki uprawnione wpisane do wykazu jednostek uprawnionych w dniu wejścia w życie
niniejszej ustawy, uznaje się za jednostki uprawnione w rozumieniu niniejszej ustawy.
2.
Wykaz jednostek uprawnionych, prowadzony na podstawie przepisów dotychczasowych, staje
się wykazem jednostek uprawnionych w rozumieniu niniejszej ustawy z zachowaniem dotychczasowej
numeracji.
1.
Lista podmiotów uprawnionych do badania sprawozdań finansowych z państw trzecich,
prowadzona na podstawie przepisów dotychczasowych, staje się listą jednostek audytorskich
pochodzących z państw trzecich w rozumieniu niniejszej ustawy z zachowaniem dotychczasowej
numeracji.
2.
Dane z rejestru biegłych rewidentów z państw trzecich, prowadzonego na podstawie przepisów
dotychczasowych, zostają wykorzystane do uzupełnienia listy jednostek audytorskich
pochodzących z państw trzecich w rozumieniu niniejszej ustawy w zakresie, o którym
mowa w art. 204 ust. 2 pkt 6.
Biegli rewidenci, firmy audytorskie oraz jednostki audytorskie pochodzące z państw
trzecich przekażą Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów albo Komisji Nadzoru Audytowego,
w terminie 5 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, dane, o które zostały
rozszerzone rejestr i listy, o których mowa w art. 17 ust. 1, art. 57 ust. 1 i art.
204 ust. 1.
1.
Wnioski o wpis
1)
do rejestru biegłych rewidentów,
2)
na listę podmiotów uprawnionych do badania sprawozdań finansowych,
3)
na listę podmiotów uprawnionych do badania sprawozdań finansowych z państw trzecich
- złożone i nierozpatrzone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy rozpatruje
się na podstawie przepisów niniejszej ustawy.
2.
Wnioski o wpis do rejestru biegłych rewidentów z państw trzecich złożone i nierozpatrzone
przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy pozostawia się bez rozpatrzenia.
Zgody na odbycie w terminie późniejszym obligatoryjnego doskonalenia zawodowego wyrażone
na podstawie art. 4 ust. 2f ustawy uchylanej w art. 301 zachowują ważność.
Legitymacje biegłych rewidentów wydane przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy
zachowują ważność do czasu wydania nowych legitymacji, jednak nie dłużej niż 6 miesięcy
od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
Zawiadomienia o podjęciu i formie wykonywania zawodu złożone na podstawie art. 3 ust.
4 ustawy uchylanej w art. 301 zachowują ważność.
1.
Egzaminy z wiedzy teoretycznej, egzamin z prawa gospodarczego oraz egzamin dyplomowy
zdane na podstawie przepisów dotychczasowych uznaje się za egzamin z wiedzy, egzamin
z prawa gospodarczego oraz egzamin dyplomowy, o których mowa w niniejszej ustawie.
2.
Osoby, które przystąpiły do postępowania kwalifikacyjnego przed dniem wejścia w życie
niniejszej ustawy, zdają egzaminy z wiedzy teoretycznej z zakresu określonego w przepisach
dotychczasowych, do czasu opracowania nowego zakresu. Nowy zakres zostanie opracowany
w terminie nie dłuższym niż 3 miesiące od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
3.
Do wniosków o przystąpienie do postępowania kwalifikacyjnego złożonych i nierozpatrzonych
przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
Kandydatowi na biegłego rewidenta, który przed dniem 1 marca 2017 r. zajmował stanowisko
inspektora kontroli skarbowej, Komisja zalicza, na jego wniosek, egzamin z prawa podatkowego
lub praktykę, o której mowa w art. 4 ust. 2 pkt 5 lit. a.
Przepis art. 15 ust. 2 stosuje się również do kandydata na biegłego rewidenta, który
ukończył studia wyższe w Rzeczypospolitej Polskiej lub zagraniczne studia wyższe uznawane
w Rzeczypospolitej Polskiej za równorzędne, na kierunku, co do którego, na podstawie
art. 7 pkt 1b ustawy uchylanej w art. 301, Komisja Egzaminacyjna stwierdziła, że zakresem
kształcenia obejmuje on wiedzę teoretyczną w zakresie wskazanym w art. 9 ust. 1 i
2 ustawy uchylanej w art. 301.
1.
Do kontroli rozpoczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej
ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
2.
Do kontroli przeprowadzonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, z których
nie został sporządzony lub zatwierdzony raport z kontroli, stosuje się przepisy dotychczasowe.
3.
W przypadku kontroli przeprowadzonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy
oraz kontroli, o których mowa w ust. 1, postępowania o nałożenie kar oraz postępowania
dyscyplinarne są prowadzone na podstawie przepisów dotychczasowych.
Do spraw dyscyplinarnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie
niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
Do biegu terminów przedawnienia karalności przewinień dyscyplinarnych, popełnionych
przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
Do biegu terminów zatarcia kar dyscyplinarnych orzeczonych w postępowaniach dyscyplinarnych
prowadzonych na podstawie przepisów dotychczasowych stosuje się te przepisy.
Do postępowań w sprawach o nałożenie kar, o których mowa w art. 27 ust. 1 pkt 3 oraz
art. 83 ust. 1 pkt 2 ustawy uchylanej w art. 301, wszczętych i niezakończonych przed
dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
Petycje, skargi i wnioski, dotyczące Komisji Nadzoru Audytowego, złożone i nierozpatrzone
przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, rozpatruje się na podstawie przepisów
dotychczasowych.
Do umów ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej w zakresie wykonywania czynności
rewizji finansowej lub usług i działalności, o których mowa w art. 48 ust. 2 ustawy
uchylanej w art. 301, zawartych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje
się przepisy dotychczasowe.
Przepisów art. 130 ust. 2-7 nie stosuje się w przypadku, gdy wybór firmy audytorskiej
przeprowadzającej badanie ustawowe jednostki zainteresowania publicznego za rok 2017
został przeprowadzony lub został rozpoczęty i niezakończony przed dniem wejścia w
życie niniejszej ustawy.
1.
Przepisy niniejszej ustawy oraz ustawy zmienianej w art. 221
2.
Przepis art. 134 ust. 1 stosuje się do badań sprawozdań finansowych sporządzonych
za lata obrotowe rozpoczynające się po dniu 31 grudnia 2017 r.
3.
Przepis art. 134 ust. 3 stosuje się do okresów karencji rozpoczętych dnia 17 czerwca
2016 r. lub później.
1.
Przepis art. 136 stosuje się do badań ustawowych sprawozdań finansowych jednostek
zainteresowania publicznego sporządzonych za lata obrotowe rozpoczynające się po dniu
31 grudnia 2017 r.
2.
Usługi zabronione, o których mowa w art. 136, świadczone przez biegłych rewidentów,
firmy audytorskie lub podmioty należące do sieci na rzecz badanej jednostki zainteresowania
publicznego, jej jednostki dominującej lub jednostek przez nią kontrolowanych, na
podstawie umów zawartych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, mogą być świadczone
nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2017 r.
Przepisy art. 51 i art. 52 stosuje się po raz pierwszy do sprawozdań firm audytorskich
sporządzonych za 2017 r.
1.
Krajowa Izba Biegłych Rewidentów, utworzona na podstawie przepisów dotychczasowych,
staje się Polską Izbą Biegłych Rewidentów w rozumieniu niniejszej ustawy.
2.
Organy Krajowej Izby Biegłych Rewidentów, utworzone na podstawie przepisów dotychczasowych,
stają się organami Polskiej Izby Biegłych Rewidentów w rozumieniu niniejszej ustawy.
3.
Osoby wybrane do organów Krajowej Izby Biegłych Rewidentów przez VIII Krajowy Zjazd
Biegłych Rewidentów zachowują mandat do następnych wyborów.
4.
Termin, o którym mowa w art. 27 ust. 1, liczy się od dnia ostatniego Krajowego Zjazdu
Biegłych Rewidentów, który odbył się na podstawie przepisów dotychczasowych.
5.
Kontrolerzy i wizytatorzy, o których mowa w art. 26 ust. 4 ustawy uchylanej w art.
301, stają się kontrolerami Krajowej Komisji Nadzoru w rozumieniu niniejszej ustawy,
pod warunkiem że spełniają wymogi, o których mowa w art. 37 ust. 2.
1.
Komisja Egzaminacyjna, powołana na podstawie przepisów dotychczasowych, staje się
Komisją Egzaminacyjną w rozumieniu niniejszej ustawy.
2.
Termin upływu kadencji Komisji Egzaminacyjnej liczy się od dnia jej powołania na podstawie
przepisów dotychczasowych.
3.
Członkowie Komisji Egzaminacyjnej składają w terminie 30 dni od dnia wejścia w życie
niniejszej ustawy oświadczenia o spełnianiu warunków, o których mowa w art. 11 ust.
3 i 4.
4.
Osoby wchodzące w skład Komisji Egzaminacyjnej zachowują funkcje do czasu upływu kadencji,
na którą zostali powołani na podstawie przepisów dotychczasowych.
5.
Członkowie Komisji Egzaminacyjnej niespełniający warunków, o których mowa w art. 11
ust. 3 lub 4, pełnią funkcje do czasu powołania nowych członków, nie dłużej jednak
niż przez 3 miesiące od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
6.
Powołanie nowych członków Komisji Egzaminacyjnej odbywa się w trybie art. 11 ust.
6 i 7. Przepis art. 11 ust. 8 stosuje się odpowiednio.
1.
Komisja Nadzoru Audytowego utworzona na podstawie przepisów dotychczasowych staje
się Komisją Nadzoru Audytowego w rozumieniu niniejszej ustawy.
2.
Osoby wchodzące w skład Komisji Nadzoru Audytowego utworzonej na podstawie przepisów
dotychczasowych zachowują funkcje do czasu powołania Komisji Nadzoru Audytowego na
podstawie art. 94.
3.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych powołuje Komisję Nadzoru Audytowego
na podstawie art. 94, nie później niż w terminie 90 dni od dnia wejścia w życie niniejszej
ustawy.
4.
Podmioty wymienione w art. 94 ust. 2 dokonują rekomendacji, o której mowa w tym przepisie,
w terminie 30 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
1.
Przewodniczący Komisji Nadzoru Finansowego, jego Zastępcy i członkowie Komisji składają
w terminie 30 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy oświadczenia o spełnianiu
warunków, o których mowa w art. 21 akapit trzeci rozporządzenia nr 537/2014.
2.
Osoby, o których mowa w ust. 1, niespełniające warunków, o których mowa w przepisie
wymienionym w ust. 1, pełnią funkcje do czasu powołania lub wyznaczenia osób spełniających
te warunki, nie dłużej jednak niż przez 3 miesiące od dnia wejścia w życie niniejszej
ustawy.
Kontrolerom Komisji Nadzoru Audytowego oraz osobom nadzorującym kontrolerów Komisji
Nadzoru Audytowego zatrudnionym w komórce organizacyjnej w ministerstwie finansów
właściwej do spraw rachunkowości i rewizji finansowej w dniu wejścia w życie niniejszej
ustawy, dodatek kontrolerski przysługuje od miesiąca następującego po miesiącu, w
którym niniejsza ustawa weszła w życie. Stawkę dodatku ustala się na zasadach określonych
w art. 108 ust. 5. Pierwsza ocena, o której mowa w art. 107, jest przeprowadzana po
upływie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
1.
Do opłat z tytułu nadzoru, o których mowa w art. 52 ust. 1 pkt 2 ustawy uchylanej
w art. 301, należnych za lata wcześniejsze niż 2017 r. stosuje się przepisy dotychczasowe.
2.
Do opłat z tytułu nadzoru, o których mowa w art. 52 ust. 1 pkt 2 ustawy uchylanej
w art. 301, należnych za 2017 r. stosuje się przepisy dotychczasowe, z wyłączeniem
art. 30 ustawy uchylanej w art. 301.
3.
Polska Izba Biegłych Rewidentów wpłaca na rachunek budżetu państwa, w terminie do
dnia 30 września 2017 r., część opłat z tytułu nadzoru, o których mowa w art. 52 ust.
1 pkt 2 ustawy uchylanej w art. 301, należnych za 2017 r.
4.
Część opłat z tytułu nadzoru, o której mowa w ust. 3, stanowi różnicę pomiędzy kwotą
3,5 mln złotych, stanowiącą prognozowane koszty nadzoru nad badaniami jednostek zainteresowania
publicznego w 2017 r. a kwotą należną do budżetu państwa w wysokości 20% opłat z tytułu
nadzoru za 2016 r., o której mowa w art. 30 ust. 1 ustawy uchylanej w art. 301.
1.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych, określając wysokość stawki procentowej
opłat, o których mowa w art. 55 ust. 1 i 2, uwzględnia niedobory i nadwyżki opłat
z tytułu nadzoru powstałe po 2017 r.
2.
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów, określając wysokość stawki procentowej opłat, o
których mowa w art. 56 ust. 1 i 2, uwzględnia niedobory i nadwyżki opłat z tytułu
nadzoru powstałe po 2017 r.
1.
Uchwały organów Krajowej Izby Biegłych Rewidentów wydane na podstawie art. 20 ust.
1 pkt 5-7, art. 21 ust. 2 pkt 3 lit. e-g oraz art. 21 ust. 2 pkt 7-9 ustawy uchylanej
w art. 301 zachowują moc.
2.
Uchwały organów Krajowej Izby Biegłych Rewidentów wydane na podstawie art. 21 ust.
2 pkt 3 lit. a-c oraz art. 27 ust. 9 ustawy uchylanej w art. 301 zachowują moc do
dnia wejścia w życie uchwał organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów wydanych na
podstawie art. 30 ust. 2 pkt 3 lit. a-c oraz art. 43 pkt 1-3, nie dłużej jednak niż
przez 9 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie
1)
art. 4 ust. 11, art. 9 ust. 8 i art. 50 ust. 3 ustawy uchylanej w art. 301 zachowują
moc do dnia wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 10 ust.
10, art. 16 ust. 6 i art. 53 ust. 6,
2)
art. 169f ust. 7 ustawy zmienianej w art. 238
3)
art. 290 ust. 5 ustawy zmienianej w art. 261
- nie dłużej jednak niż przez 6 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów i Komisja Nadzoru Audytowego dostosują, w terminie
6 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, rejestr i listy, o których mowa
w art. 17 ust. 1, art. 57 ust. 1 i art. 204 ust. 1, do wymagań określonych w niniejszej
ustawie.
1.
Jednostka zainteresowania publicznego, która ma obowiązek posiadać komitet audytu
na podstawie niniejszej ustawy, jest obowiązana go powołać w terminie 4 miesięcy od
dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
2.
Jednostki zainteresowania publicznego, które mają obowiązek posiadać komitet audytu
na podstawie przepisów dotychczasowych, dostosują jego skład do wymogów określonych
w niniejszej ustawie w terminie 4 miesięcy od dnia wejścia w życie tej ustawy.
3.
W przypadku jednostek zainteresowania publicznego, które na podstawie przepisów dotychczasowych
powierzyły zadania komitetu audytu radzie nadzorczej, przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio.
Firmy audytorskie w terminie 4 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy
dostosują działalność do wymogów określonych w niniejszej ustawie.
1.
W latach 2017-2026 maksymalny limit wydatków ministra właściwego do spraw finansów
publicznych na realizację zadań Komisji Nadzoru Audytowego będący skutkiem finansowym
ustawy wynosi w
1)
2017 r. - 3,5 mln zł;
2)
2018 r. - 4,1 mln zł;
3)
2019 r. - 4,1 mln zł;
4
2020 r. - 0 zł;
5
2021 r. - 0 zł;
6
2022 r. - 0 zł;
7
2023 r. - 0 zł;
8
2024 r. - 0 zł;
9
2025 r. - 0 zł;
10
2026 r. - 0 zł.
2.
W przypadku zagrożenia przekroczenia limitu wydatków, o którym mowa w ust. 1, na dany
rok budżetowy, wdrożony zostanie mechanizm korygujący polegający na
1)
ograniczeniu kosztów rzeczowych Komisji Nadzoru Audytowego lub
2)
racjonalizacji częstotliwości wykonywania przez Komisję Nadzoru Audytowego czynności
- związanych z realizacją zadań wynikających ze sprawowania nadzoru publicznego nad
wykonywaniem zawodu biegłego rewidenta, działalnością firm audytorskich oraz Polskiej
Izby Biegłych Rewidentów.
3.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych jest organem właściwym do
1)
monitorowania wykorzystania limitu wydatków, o którym mowa w ust. 1;
2)
wdrożenia mechanizmu korygującego, o którym mowa w ust. 2.
1.
W latach 2017-2026 maksymalny limit wydatków Ministra Sprawiedliwości związanych z
modyfikacją systemu Krajowego Rejestru Sądowego będący skutkiem finansowym ustawy
wynosi w
1)
2017 r. - 0,1 mln zł;
2)
2018 r. - 0 zł;
3)
2019 r. - 0 zł;
4)
2020 r. - 0 zł;
5)
2021 r. - 0 zł;
6)
2022 r. - 0 zł;
7)
2023 r. - 0 zł;
8)
2024 r. - 0 zł;
9)
2025 r. - 0 zł;
10)
2026 r. - 0 zł.
2.
W przypadku zagrożenia przekroczenia przyjętego w 2017 r. limitu wydatków, o którym
mowa w ust. 1, zostanie wdrożony mechanizm korygujący polegający na zmniejszeniu kosztów
1)
utrzymania systemu Krajowego Rejestru Sądowego lub
2)
zleconych modyfikacji tego systemu
- przy jednoczesnym zapewnieniu jego prawidłowego i nieprzerwanego działania.
3.
Minister Sprawiedliwości jest organem właściwym do
1)
monitorowania wykorzystania limitu wydatków, o którym mowa w ust. 1;
2)
wdrożenia mechanizmu korygującego, o którym mowa w ust. 2.
Traci moc ustawa z dnia 7 maja 2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach
uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym
(Dz. U. z 2016 r. poz. 1000 i 1948).
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia