Ustawa z dnia 12 grudnia 2019 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej

W ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

(Dz. U. z 2019 r. poz. 300, z późn. zm. wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 4

a)

uchyla się pkt 13,

b)

w pkt 17 kropkę zastępuje się średnikiem i dodaje się pkt 18 w brzmieniu

„

18)

system płatności - system płatności w rozumieniu art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o ostateczności rozrachunku w systemach

płatności i systemach rozrachunku papierów wartościowych oraz zasadach nadzoru nad

tymi systemami

(Dz. U. z 2019 r. poz. 212).

”

;

2)

w art. 14 ust. 1a otrzymuje brzmienie

„

1a.

Objęcie dobrowolnie ubezpieczeniem chorobowym następuje od dnia wskazanego we wniosku

tylko wówczas, gdy zgłoszenie do ubezpieczeń emerytalnego i rentowych zostanie dokonane

zgodnie z art. 36 ust. 4 albo 4b.

”

;

3)

w art. 18c

a)

ust. 1-4 otrzymują brzmienie

„

1.

Podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonego, o którym

mowa w art. 8 ust. 6 pkt 1, którego roczny przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej

uzyskany w poprzednim roku kalendarzowym nie przekroczył kwoty 120 000 złotych, uzależniona

jest od dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o

podatku dochodowym od osób fizycznych, zwanego dalej „dochodem z pozarolniczej działalności

gospodarczej”, uzyskanego w poprzednim roku kalendarzowym.

2.

Podstawa wymiaru składek, o której mowa w ust. 1, nie może przekroczyć 60% prognozowanego

przeciętnego wynagrodzenia ogłoszonego w trybie art. 19 ust. 10 na dany rok kalendarzowy

i nie może być niższa niż 30% kwoty minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w styczniu

danego roku.

3.

Podstawę wymiaru składek, o której mowa w ust. 1, ubezpieczony ustala na dany rok

kalendarzowy, mnożąc przeciętny miesięczny dochód z pozarolniczej działalności gospodarczej

uzyskany w poprzednim roku kalendarzowym, obliczony zgodnie z ust. 4, przez współczynnik

0,5. Otrzymany wynik jest zaokrąglany do pełnych groszy w górę, jeśli końcówka jest

równa lub wyższa niż 0,5 grosza, lub w dół, jeśli jest niższa.

4.

Przeciętny miesięczny dochód z pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskany w

poprzednim roku kalendarzowym jest obliczany według następującego wzoru

roczny dochód z pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskanyw poprzednim roku kalendarzowym

×

30

liczba dni kalendarzowych prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczejw poprzednim roku kalendarzowym

i jest zaokrąglany do pełnych groszy w górę, jeśli końcówka jest równa lub wyższa

niż 0,5 grosza, lub w dół, jeśli jest niższa.

”

,

b)

po ust. 4 dodaje się ust. 4a w brzmieniu

„

4a.

Jeżeli składki na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonego, o którym mowa w ust. 1,

oraz osób z nim współpracujących zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodu,

roczny dochód z pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskany w poprzednim roku

kalendarzowym, o którym mowa w ust. 4, powiększa się o kwoty tych składek zaliczone

do kosztów uzyskania przychodu.

”

,

c)

uchyla się ust. 5 i 6,

d)

ust. 7 otrzymuje brzmienie

„

7.

Roczny limit przychodu z pozarolniczej działalności gospodarczej, o którym mowa w

ust. 1, w przypadku rozpoczęcia, zakończenia lub zawieszenia prowadzenia działalności

w ciągu poprzedniego roku kalendarzowego zmniejsza się proporcjonalnie, dzieląc kwotę

120 000 złotych przez liczbę dni kalendarzowych w poprzednim roku kalendarzowym i

mnożąc przez liczbę dni kalendarzowych prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej

w poprzednim roku kalendarzowym. Otrzymany wynik jest zaokrąglany do pełnych groszy

w górę, jeśli końcówka jest równa lub wyższa niż 0,5 grosza, lub w dół, jeśli jest

niższa.

”

,

e)

w ust. 9 wprowadzenie do wyliczenia otrzymuje brzmienie

„

Ubezpieczony, o którym mowa w ust. 1, przekazuje informację o zastosowanych formach

opodatkowania obowiązujących tego ubezpieczonego w poprzednim roku kalendarzowym,

o rocznym przychodzie z pozarolniczej działalności gospodarczej i rocznym dochodzie

z tej działalności uzyskanych w poprzednim roku kalendarzowym, w tym o przychodzie

i dochodzie uzyskanych w okresie obowiązywania danej formy opodatkowania, oraz o podstawie

wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ustalonej na dany rok kalendarzowy

w

”

,

f)

ust. 12 otrzymuje brzmienie

„

12.

W przypadku osób, do których w poprzednim roku kalendarzowym miały zastosowanie przepisy

dotyczące zryczałtowanego podatku dochodowego w formie

1)

karty podatkowej, i które nie korzystały ze zwolnienia sprzedaży od podatku od towarów

i usług na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, przez

a)

roczny przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskany w poprzednim roku

kalendarzowym, o którym mowa w ust. 1, należy rozumieć wartość sprzedaży, o której

mowa w art. 2 pkt 22 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, podlegającej opodatkowaniu tym podatkiem, bez kwoty tego podatku,

b)

roczny dochód z pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskany w poprzednim roku

kalendarzowym, o którym mowa w ust. 4, należy rozumieć roczny przychód z pozarolniczej

działalności gospodarczej, w rozumieniu lit. a, pomnożony przez współczynnik 0,5;

2)

ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, przez roczny dochód z pozarolniczej działalności

gospodarczej uzyskany w poprzednim roku kalendarzowym, o którym mowa w ust. 4, należy

rozumieć roczny przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej, o którym mowa

w ust. 1, pomnożony przez współczynnik 0,5.

”

,

g)

dodaje się ust. 13 w brzmieniu

„

13.

Otrzymany wynik mnożenia, o którym mowa w ust. 12 pkt 1 lit. b i pkt 2, jest zaokrąglany

do pełnych groszy w górę, jeśli końcówka jest równa lub wyższa niż 0,5 grosza, lub

w dół, jeśli jest niższa.

”

;

4)

skreśla się użyty w art. 18c w ust. 8, 10 i w ust. 11 w pkt 6 oraz w art. 47 w ust.

2g, w różnych przypadkach, wyraz „najniższa”;

5)

w art. 36

a)

ust. 4 otrzymuje brzmienie

„

4.

Zgłoszeń, o których mowa w ust. 2 i 3, dokonuje się w terminie 7 dni od daty powstania

obowiązku ubezpieczenia, z zastrzeżeniem ust. 4a-5a i 9a.

”

,

b)

po ust. 4a dodaje się ust. 4b w brzmieniu

„

4b.

Ubezpieczony, o którym mowa w art. 18c ust. 1, który rozpoczął lub wznowił prowadzenie

pozarolniczej działalności gospodarczej w styczniu danego roku kalendarzowego, dokonuje

zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych w terminie do końca tego miesiąca. Jeżeli termin

ten jest krótszy niż 7 dni, ubezpieczony dokonuje zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych

w terminie 7 dni od daty powstania obowiązku ubezpieczenia.

”

,

c)

po ust. 14 dodaje się ust. 14a w brzmieniu

„

14a.

O zmianie w stosunku do danych wykazanych w zgłoszeniu, o którym mowa w ust. 10, dotyczącej

tytułu ubezpieczenia związanego ze sposobem obliczania podstawy wymiaru składek, o

którym mowa w art. 18c ust. 1, ubezpieczony zawiadamia Zakład przez złożenie zgłoszenia

wyrejestrowania i ponownego zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych zawierającego prawidłowe

dane w terminie

1)

do końca stycznia danego roku kalendarzowego, jeżeli zmiana w stosunku do danych wykazanych

w zgłoszeniu następuje w styczniu tego roku, przy czym jeżeli termin ten jest krótszy

niż 7 dni, ubezpieczony dokonuje zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych w terminie

7 dni od zaistnienia zmiany;

2)

7 dni od zaistnienia zmiany - w pozostałych przypadkach.

”

;

6)

w art. 41 w ust. 3 pkt 4a otrzymuje brzmienie

„

4a)

informacje o zastosowanych formach opodatkowania w poprzednim roku kalendarzowym,

kwotę rocznego przychodu z pozarolniczej działalności gospodarczej i rocznego dochodu

z tej działalności, uzyskanych w poprzednim roku kalendarzowym, w tym kwotę przychodu

i dochodu uzyskanych w okresie obowiązywania danej formy opodatkowania, oraz kwotę

podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ustaloną na dany rok

kalendarzowy w przypadku, o którym mowa w art. 18c ust. 9 pkt 1;

”

;

7)

w art. 46 w ust. 4 pkt 3a otrzymuje brzmienie

„

3a)

informacje o zastosowanych formach opodatkowania w poprzednim roku kalendarzowym,

kwotę rocznego przychodu z pozarolniczej działalności gospodarczej i rocznego dochodu

z tej działalności, uzyskanych w poprzednim roku kalendarzowym, w tym kwotę przychodu

i dochodu uzyskanych w okresie obowiązywania danej formy opodatkowania, oraz kwotę

podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ustaloną na dany rok

kalendarzowy w przypadku, o którym mowa w art. 18c ust. 9 pkt 2;

”

;

8)

w art. 47

a)

w ust. 5 zdanie pierwsze otrzymuje brzmienie

„

Informacje zawarte w dokumentach płatniczych przekazywane są jako zlecenie płatnicze

dla Zakładu poprzez system płatności lub poprzez system elektronicznych rozrachunków

wewnątrzbankowych banku obsługującego rachunek bankowy Zakładu, w ramach którego są

prowadzone rachunki składkowe.

”

,

b)

ust. 8 otrzymuje brzmienie

„

8.

Instytucje obsługujące wpłaty składek na ubezpieczenia społeczne są zobowiązane do

niezwłocznego transferu za pośrednictwem systemu płatności.

”

;

9)

art. 48c otrzymuje brzmienie

„

Art. 48c.

1.

Ubezpieczony ustalający podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe

zgodnie z art. 18c, na żądanie Zakładu, jest obowiązany przedstawić dokumenty potwierdzające

zastosowane formy opodatkowania obowiązujące tego ubezpieczonego w poprzednim roku

kalendarzowym oraz wysokość rocznego przychodu z pozarolniczej działalności gospodarczej

i rocznego dochodu z tej działalności uzyskanych w poprzednim roku kalendarzowym,

w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem ustalenia przez Zakład

za wszystkie miesiące danego roku kalendarzowego podstawy wymiaru składek na zasadach

określonych w art. 18 ust. 8.

2.

Zakład może żądać od ubezpieczonego dokumentów potwierdzających informacje, o których

mowa w ust. 1, jeżeli nie posiada tych informacji i nie może uzyskać do nich dostępu

na podstawie odrębnych przepisów albo ma uzasadnione wątpliwości co do poprawności

lub kompletności tych informacji.

”

.

W ustawie z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej

(Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 52 w pkt 1 lit. h otrzymuje brzmienie

„

h)

kwoty przychodów w podziale na źródła przychodów, koszty ich uzyskania oraz dochody,

w tym kwoty rocznego przychodu i rocznego dochodu uzyskanego przez podatnika będącego

ubezpieczonym, o którym mowa w art. 18c ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

(Dz. U. z 2019 r. poz. 300, z późn. zm.,

”

;

2)

po art. 52a dodaje się art. 52aa w brzmieniu

„

Art. 52aa.

Szef Krajowej Administracji Skarbowej informuje Zakład Ubezpieczeń Społecznych o zmianie

formy opodatkowania lub kwoty rocznego przychodu lub rocznego dochodu uzyskanego przez

podatnika będącego ubezpieczonym, o którym mowa w art. 18c ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

”

.

Do okresów ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe,

o których mowa w art. 18c ust. 11 pkt 6 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym

niniejszą ustawą, zalicza się okresy ustalania najniższej podstawy wymiaru składek

na ubezpieczenia emerytalne i rentowe zgodnie z art. 18c ust. 1 ustawy zmienianej

w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym.

1.

Ubezpieczony, który na 2020 r. ustalał najniższą podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia

emerytalne i rentowe zgodnie z art. 18c ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu

dotychczasowym po wejściu w życie niniejszej ustawy ustala podstawę wymiaru składek

na te ubezpieczenia zgodnie z art. 18c ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu

nadanym niniejszą ustawą bez złożenia zgłoszenia wyrejestrowania i ponownego zgłoszenia

do ubezpieczeń społecznych, o których mowa w art. 36 ust. 14 ustawy zmienianej w art.

1.

2.

Ubezpieczony, o którym mowa w ust. 1, przekazuje

1)

informację, o której mowa w art. 18c ust. 9 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu

dotychczasowym odpowiednio w imiennym raporcie miesięcznym albo w deklaracji rozliczeniowej,

składanych za styczeń 2020 r., oraz

2)

informację, o której mowa w art. 18c ust. 9 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu

nadanym niniejszą ustawą odpowiednio w imiennym raporcie miesięcznym albo w deklaracji

rozliczeniowej, składanych za luty 2020 r.

- w terminach określonych w art. 47 ust. 1 pkt 1 lub 3 ustawy zmienianej w art. 1.

1.

Ubezpieczony, o którym mowa w art. 8 ust. 6 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 1, który

ustala na 2020 r. podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe zgodnie

z art. 18c ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą

i

1)

przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ustalał podstawę wymiaru składek na

ubezpieczenia emerytalne i rentowe w sposób inny niż określony w art. 18c ust. 1 ustawy

zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym zawiadamia Zakład Ubezpieczeń Społecznych

o zmianie danych dotyczących tytułu ubezpieczenia przez złożenie zgłoszenia wyrejestrowania

i ponownego zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych, o którym mowa w art. 36 ust. 14

ustawy zmienianej w art. 1, zawierającego prawidłowe dane,

2)

rozpoczął lub wznowił prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej w lutym

2020 r., dokonuje zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych, o którym mowa w art. 36 ust.

4b ustawy zmienianej w art. 1

- w terminie do końca lutego 2020 r.

2.

Jeżeli termin określony w ust. 1 jest krótszy niż 7 dni, ubezpieczony składa zgłoszenie

wyrejestrowania i ponownego zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych albo zgłoszenie

do ubezpieczeń społecznych, w terminie 7 dni odpowiednio od zaistnienia zmiany danych

albo od daty powstania obowiązku ubezpieczenia.

3.

Objęcie dobrowolnie ubezpieczeniem chorobowym w przypadkach, o których mowa w ust.

1, następuje od dnia wskazanego we wniosku o objęcie ubezpieczeniami emerytalnym,

rentowymi i chorobowym, o ile ubezpieczony dokona zgłoszenia, o którym mowa odpowiednio

w ust. 1 pkt 1 lub 2, w terminie określonym w ust. 1.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 lutego 2020 r.

1.

Ubezpieczony ustalający podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe

zgodnie z art. 18c, na żądanie Zakładu, jest obowiązany przedstawić dokumenty potwierdzające

zastosowane formy opodatkowania obowiązujące tego ubezpieczonego w poprzednim roku

kalendarzowym oraz wysokość rocznego przychodu z pozarolniczej działalności gospodarczej

i rocznego dochodu z tej działalności uzyskanych w poprzednim roku kalendarzowym,

w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem ustalenia przez Zakład

za wszystkie miesiące danego roku kalendarzowego podstawy wymiaru składek na zasadach

określonych w art. 18 ust. 8.

2.

Zakład może żądać od ubezpieczonego dokumentów potwierdzających informacje, o których

mowa w ust. 1, jeżeli nie posiada tych informacji i nie może uzyskać do nich dostępu

na podstawie odrębnych przepisów albo ma uzasadnione wątpliwości co do poprawności

lub kompletności tych informacji.

Szef Krajowej Administracji Skarbowej informuje Zakład Ubezpieczeń Społecznych o zmianie

formy opodatkowania lub kwoty rocznego przychodu lub rocznego dochodu uzyskanego przez

podatnika będącego ubezpieczonym, o którym mowa w art. 18c ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.