Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 23 grudnia 2019 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów

Rozporządzenie określa sposób prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów,

zwanej dalej „księgą”, szczegółowe warunki, jakim powinna odpowiadać ta księga, oraz

szczegółowy zakres obowiązków związanych z jej prowadzeniem.

1.

Osoby fizyczne, przedsiębiorstwa w spadku, spółki cywilne osób fizycznych, spółki

cywilne osób fizycznych i przedsiębiorstwa w spadku, spółki jawne osób fizycznych

oraz spółki partnerskie, o których mowa w art. 24a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, zwanej dalej „ustawą o podatku dochodowym”, są obowiązane prowadzić księgę, z zastrzeżeniem

ust. 2, według wzoru ustalonego w załączniku nr 1 do rozporządzenia, w sposób określony

w rozdziale 2.

2.

Rolnicy prowadzący gospodarstwo rolne bez zatrudnienia w nim pracowników, członków

rolniczych spółdzielni produkcyjnych oraz pracowników rolnych, wykonujący działalność

gospodarczą, osobiście lub z udziałem członków rodziny pozostających we wspólnym gospodarstwie

domowym, jeżeli łączny przychód z tej działalności gospodarczej nie przekracza 10

000 zł w roku podatkowym, są obowiązani prowadzić księgę przeznaczoną dla tych rolników,

według wzoru ustalonego w załączniku nr 2 do rozporządzenia, w sposób określony w

rozdziale 3.

Określenia użyte w rozporządzeniu oznaczają

1)

towary - towary handlowe, materiały podstawowe i pomocnicze, produkcję niezakończoną,

wyroby gotowe, braki i odpady oraz materiały przyjęte od zamawiających do przerobu

lub obróbki, z tym że

a)

towarami handlowymi są wyroby przeznaczone do sprzedaży w stanie nieprzerobionym;

towarami handlowymi są również produkty uboczne uzyskiwane przy prowadzeniu działów

specjalnych produkcji rolnej,

b)

materiałami (surowcami) podstawowymi są materiały, które w procesie produkcji lub

przy świadczeniu usług stają się główną substancją gotowego wyrobu; do materiałów

podstawowych zalicza się również materiały stanowiące część składową (montażową) wyrobu

lub ściśle z wyrobem złączone (np. opakowania - puszki, butelki) oraz opakowania wysyłkowe

wielokrotnego użytku (np. transportery, palety), jeżeli opakowania te nie są środkami

trwałymi,

c)

materiałami pomocniczymi są materiały niebędące materiałami podstawowymi, które są

zużywane w związku z działalnością gospodarczą i bezpośrednio oddają wyrobowi swoje

właściwości,

d)

wyrobami gotowymi są wyroby własnej produkcji, których proces przerobu został całkowicie

zakończony, wykonane usługi, prace naukowo-badawcze, prace projektowe, geodezyjno-kartograficzne,

zakończone roboty, w tym także budowlane,

e)

produkcją niezakończoną jest produkcja w toku oraz półwyroby (półfabrykaty), to jest

niegotowe jeszcze produkty własnej produkcji, a także wykonywane roboty, usługi przed

ich ukończeniem,

f)

brakami są nieodpowiadające wymaganiom technicznym wyroby własnej produkcji, całkowicie

wykończone bądź też doprowadzone do określonej fazy produkcji; brakami są również

towary handlowe, które na skutek uszkodzenia lub zniszczenia w czasie transportu bądź

magazynowania utraciły częściowo swą pierwotną wartość,

g)

odpadami są materiały, które na skutek procesów technologicznych lub na skutek zniszczenia

albo uszkodzenia utraciły całkowicie swą pierwotną wartość użytkową;

2)

cena zakupu - cenę, jaką nabywca płaci za zakupione składniki majątku, pomniejszoną

o podatek od towarów i usług, podlegający odliczeniu zgodnie z odrębnymi przepisami,

a przy imporcie powiększoną o należne cło, podatek akcyzowy oraz opłaty celne dodatkowe,

obniżoną o rabaty, opusty, inne podobne obniżenia, w przypadku zaś otrzymania składnika

majątku w drodze darowizny lub spadku - wartość odpowiadającą cenie zakupu takiego

samego lub podobnego składnika;

3)

cena nabycia - cenę zakupu składnika majątku powiększoną o koszty uboczne związane

z zakupem towarów i składników majątku do chwili złożenia w magazynie według ich cen

zakupu, a w szczególności koszty transportu, załadunku i wyładunku oraz ubezpieczenia

w drodze;

4)

koszt wytworzenia - wszelkie koszty związane bezpośrednio i pośrednio z przerobem

materiałów, z wykonywaniem usług lub pozyskaniem (wydobyciem) kopalin, z wyłączeniem

kosztów sprzedaży wyrobów gotowych i usług;

5)

biuro rachunkowe - przedsiębiorcę uprawnionego na podstawie odrębnych przepisów do

prowadzenia ksiąg, który na podstawie umowy zawartej z podatnikiem świadczy usługi

w tym zakresie;

6)

przychód - przychód w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym;

7)

środki trwałe - środki trwałe w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym;

8)

wartości niematerialne i prawne - wartości niematerialne i prawne w rozumieniu przepisów

ustawy o podatku dochodowym;

9)

przedsiębiorstwo wielozakładowe - działalność prowadzoną w oparciu o kilka zespołów

składników materialnych i niematerialnych, jakimi są w szczególności sklepy, zakłady,

punkty usługowe, przeznaczone do realizacji określonych zadań gospodarczych.

1.

Przepisów rozporządzenia nie stosuje się w zakresie, w jakim jest to uzasadnione szczególnymi

okolicznościami, w tym związanymi z rodzajem i rozmiarem wykonywanej przez podatnika

działalności oraz wiekiem i stanem jego zdrowia, jeżeli naczelnik urzędu skarbowego

właściwy według miejsca zamieszkania podatnika, na wniosek podatnika, uzna, że niestosowanie

przez podatnika przepisów rozporządzenia w określonym zakresie jest uzasadnione szczególnymi

okolicznościami.

2.

Wniosek, o którym mowa w ust. 1, składa się co najmniej na 30 dni przed rozpoczęciem

miesiąca, od którego przepisy rozporządzenia miałyby nie być stosowane, a w razie

rozpoczęcia wykonywania działalności lub powstania obowiązku prowadzenia księgi w

ciągu roku podatkowego - w terminie 14 dni od dnia rozpoczęcia tej działalności lub

powstania obowiązku prowadzenia księgi.

Osoby fizyczne, przedsiębiorstwa w spadku, spółki cywilne osób fizycznych, spółki

cywilne osób fizycznych i przedsiębiorstwa w spadku, spółki jawne osób fizycznych

oraz spółki partnerskie, o których mowa w § 2 ust. 1, obowiązane do prowadzenia księgi,

zwane dalej „podatnikami”, prowadzą ewidencję środków trwałych oraz wartości niematerialnych

i prawnych zgodnie z art. 22n ust. 2-6 ustawy o podatku dochodowym.

Podatnicy wykonujący działalność kantorową prowadzą również według zasad określonych

w przepisach prawa dewizowego ewidencję wszystkich operacji powodujących zmianę stanu

wartości dewizowych i waluty polskiej, zwaną dalej „ewidencją kupna i sprzedaży wartości

dewizowych”.

1.

Jeżeli na zlecenie podatnika prowadzenie księgi zostało powierzone biuru rachunkowemu,

podatnik jest obowiązany prowadzić w miejscu wykonywania działalności ewidencję sprzedaży,

z zastrzeżeniem ust. 3, a w razie wykonywania działalności kantorowej - także ewidencję

kupna i sprzedaży wartości dewizowych.

2.

Podatnik jest obowiązany zbroszurować ewidencję sprzedaży, o której mowa w ust. 1,

i kolejno ponumerować jej karty. Ewidencja zawiera co najmniej następujące dane: numer

kolejny wpisu, datę uzyskania przychodu nieudokumentowanego fakturami, rachunkami

oraz wysokość tego przychodu.

3.

Obowiązek prowadzenia ewidencji sprzedaży, o której mowa w ust. 1, nie dotyczy podatników,

którzy prowadzą ewidencję przy zastosowaniu kas rejestrujących w rozumieniu przepisów

ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

(Dz. U. z 2018 r. poz. 2174, z późn. zm., zwanej dalej „ustawą o VAT”.

4.

Podatnicy korzystający ze zwolnienia od podatku od towarów i usług, jeżeli nie prowadzą

odrębnej ewidencji sprzedaży, o której mowa w art. 109 ust. 1 ustawy o VAT, mogą w

ewidencji sprzedaży w odrębnej kolumnie wykazywać przychody podlegające opodatkowaniu

podatkiem od towarów i usług od czynności określonych w art. 5 ustawy o VAT oraz łączną

kwotę dziennej sprzedaży wynikającą z faktur, nie później jednak niż przed dokonaniem

sprzedaży w dniu następnym.

1.

Podatnik jest obowiązany zbroszurować księgę i kolejno ponumerować jej karty.

2.

Księga oraz dowody, na których podstawie są dokonywane w niej zapisy, mają znajdować

się na stałe w miejscu wykonywania działalności lub miejscu wskazanym przez podatnika

jako jego siedziba, z zastrzeżeniem ust. 6, a jeżeli prowadzenie księgi zostało zlecone

biuru rachunkowemu - w miejscu prowadzenia lub przechowywania księgi przez to biuro.

3.

W przypadku prowadzenia przedsiębiorstwa wielozakładowego księgi mają znajdować się

w każdym zakładzie. Podatnik może jednak prowadzić jedną księgę w miejscu wskazanym

jako jego siedziba, pod warunkiem że w poszczególnych zakładach jest prowadzona co

najmniej ewidencja sprzedaży, o której mowa w § 7 ust. 1, a w razie wykonywania działalności

kantorowej - także ewidencja kupna i sprzedaży wartości dewizowych.

4.

W przypadku dokonywania przesunięć (przerzutów) towarów handlowych oraz materiałów

podstawowych między zakładami należącymi do tego samego podatnika, podatnik dokumentuje

te zdarzenia dowodami wewnętrznymi, zwanymi dalej „dowodami przesunięć”. Dowody te

sporządza się w dwóch egzemplarzach, z których jeden jest przechowywany w zakładzie,

z którego dokonano przesunięcia towaru lub materiału, a drugi - w zakładzie, w którym

przyjęto te towary lub materiały.

5.

Dowody przesunięć zawierają co najmniej następujące dane: numer kolejny wpisu, datę

dokonania przesunięcia, nazwę towarów lub materiałów oraz ich ilość i wartość obliczoną

według cen zakupu. Jeżeli podatnik prowadzi jedną księgę dla przedsiębiorstwa wielozakładowego,

a zakupione towary przekazuje tylko do jednego zakładu (oddziału), nie ma obowiązku

sporządzania dowodu przesunięć, pod warunkiem że na dowodzie zakupu poda nazwę zakładu,

do którego przekazał te towary.

6.

U podatników prowadzących działalność w zakresie handlu obnośnego i obwoźnego księga

ma znajdować się w miejscu wykonywania działalności. Jeżeli podatnik prowadzi ewidencję,

o której mowa w § 7 ust. 1, w miejscu wykonywania działalności ma znajdować się co

najmniej ta ewidencja. W tym przypadku przepisy ust. 4 i 5 stosuje się odpowiednio.

Podatnicy są obowiązani założyć księgę, a w razie obowiązku prowadzenia ewidencji

sprzedaży, o której mowa w § 7 ust. 1 - również tę ewidencję, na dzień 1 stycznia

roku podatkowego lub na dzień rozpoczęcia działalności w ciągu roku podatkowego.

1.

Podatnik jest obowiązany prowadzić księgę rzetelnie i w sposób niewadliwy.

2.

Za niewadliwą uważa się księgę prowadzoną zgodnie z przepisami rozporządzenia, według

ustalonego wzoru księgi i zgodnie z objaśnieniami do wzoru księgi.

3.

Księgę uważa się za rzetelną, z zastrzeżeniem ust. 4, jeżeli dokonywane w niej zapisy

odzwierciedlają stan rzeczywisty.

4.

Księgę uznaje się za rzetelną również, gdy

1)

niewpisane lub błędnie wpisane kwoty przychodu nie przekraczają łącznie 0,5% przychodu

wykazanego w księdze za dany rok podatkowy lub przychodu wykazanego w roku podatkowym

do dnia, w którym organ podatkowy stwierdził te błędy, lub

2)

brak właściwych zapisów jest związany z nieszczęśliwym wypadkiem lub zdarzeniem losowym,

które uniemożliwiło podatnikowi prowadzenie księgi, lub

3)

błędy spowodowały podwyższenie kwoty podstawy opodatkowania, z wyjątkiem błędów polegających

na niewykazaniu lub zaniżeniu kosztów zakupu materiałów podstawowych, towarów handlowych

oraz kosztów robocizny, lub

4)

podatnik uzupełnił zapisy lub dokonał korekty błędnych zapisów w księdze przed rozpoczęciem

kontroli przez organ podatkowy lub w terminie, w którym podatnikowi przysługuje uprawnienie

do skorygowania deklaracji na podstawie art. 62 ust. 4 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej

(Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), lub

5)

błędne zapisy są skutkiem oczywistej omyłki, a podatnik posiada dowody księgowe odpowiadające

warunkom, o których mowa w § 11 ust. 3.

5.

Przepisy ust. 4 stosuje się odpowiednio w przypadku stwierdzenia braku zapisów lub

błędnych zapisów dotyczących kosztów uzyskania przychodu.

1.

Zapisy w księdze są dokonywane w języku polskim i w walucie polskiej w sposób staranny,

czytelny i trwały, na podstawie prawidłowych i rzetelnych dowodów.

2.

Stwierdzone błędy w zapisach poprawia się przez

1)

skreślenie dotychczasowej treści i wpisanie nowej, z zachowaniem czytelności błędnego

zapisu, oraz podpisanie poprawki i umieszczenie daty dokonania poprawki lub

2)

wprowadzenie do księgi niewpisanych dowodów lub dowodów zawierających korekty błędnych

zapisów; zapisy zmniejszające przychody lub koszty mogą być dokonywane ze znakiem

minus (−) lub kolorem czerwonym.

3.

Podstawą zapisów w księdze są dowody księgowe, którymi są

1)

faktury, faktury VAT RR, rachunki oraz dokumenty celne, zwane dalej „fakturami”, wystawione

zgodnie z odrębnymi przepisami, lub

2)

dokumenty określające zmniejszenie kosztów uzyskania przychodów lub zwiększenie przychodów

na podstawie art. 22p ustawy o podatku dochodowym, zawierające co najmniej

a)

datę wystawienia dokumentu oraz miesiąc, w którym dokonuje się zmniejszenia kosztów

uzyskania przychodów lub zwiększenia przychodów,

b)

wskazanie faktury, a jeżeli nie istniał obowiązek wystawienia faktury, wskazanie umowy

albo innego dokumentu, stanowiących podstawę do zaliczenia kosztu do kosztów uzyskania

przychodów,

c)

wskazanie kwoty, o którą podatnik zmniejsza koszty uzyskania przychodów lub zwiększa

przychody,

d)

podpis osoby sporządzającej dokument, lub

3)

inne dowody, wymienione w § 12 i § 13, stwierdzające fakt dokonania operacji gospodarczej

zgodnie z jej rzeczywistym przebiegiem i zawierające co najmniej

a)

wiarygodne określenie wystawcy lub wskazanie stron (nazwę i adresy) uczestniczących

w operacji gospodarczej, której dowód dotyczy,

b)

datę wystawienia dowodu oraz datę lub okres dokonania operacji gospodarczej, której

dowód dotyczy, z tym że jeżeli data dokonania operacji gospodarczej odpowiada dacie

wystawienia dowodu, wystarcza podanie jednej daty,

c)

przedmiot operacji gospodarczej i jego wartość oraz ilościowe określenie, jeżeli przedmiot

operacji jest wymierny w jednostkach naturalnych,

d)

podpisy osób uprawnionych do prawidłowego udokumentowania operacji gospodarczych

- oznaczone numerem lub w inny sposób umożliwiający powiązanie dowodu z zapisami księgowymi

dokonanymi na jego podstawie.

4.

Dowód księgowy jest sporządzany w języku polskim. Treść dowodu jest pełna i zrozumiała;

dopuszczalne jest stosowanie skrótów ogólnie przyjętych. Jeżeli w dowodzie jest podane

wartościowe określenie operacji gospodarczej tylko w walucie obcej, podatnik posiadający

ten dowód jest obowiązany przeliczyć walutę obcą na złote, zgodnie z zasadami określonymi

w ustawie o podatku dochodowym. Wynik przeliczenia należy zamieścić w wolnych polach dowodu lub w załączniku do

dowodu sporządzonego w walucie obcej.

5.

Zmniejszenia kosztów uzyskania przychodów, o którym mowa w art. 22p ustawy o podatku dochodowym, dokonuje się poprzez wpisanie kwoty zmniejszenia ze znakiem minus (−) lub kolorem

czerwonym.

6.

Błędy w dowodach księgowych można poprawiać, z zastrzeżeniem ust. 7, wyłącznie przez

skreślenie niewłaściwie napisanego tekstu lub liczby, w sposób pozwalający odczytać

tekst lub liczbę pierwotną, i wpisanie tekstu lub liczby właściwej. Poprawka dokonana

w dowodzie księgowym jest potwierdzana datą i podpisem osoby dokonującej poprawki.

7.

Zasad, o których mowa w ust. 6, nie stosuje się do dowodów księgowych, dla których

ustalono odrębnymi przepisami zakaz dokonywania jakichkolwiek poprawek, oraz do dowodów

obcych. Dowody obce mogą być poprawione przez wystawienie i przesłanie kontrahentowi

dowodu korygującego (noty). Dowody własne zewnętrzne przesłane uprzednio kontrahentowi

mogą być poprawione tylko przez wystawienie dowodu korygującego (noty).

Za dowody księgowe uważa się również

1)

dzienne zestawienia dowodów (faktur dotyczących sprzedaży) sporządzone do zaksięgowania

ich zbiorczym zapisem;

2)

noty księgowe, sporządzone w celu skorygowania zapisu dotyczącego operacji gospodarczej,

wynikającej z dowodu obcego lub własnego, otrzymane od kontrahenta podatnika lub przekazane

kontrahentowi;

3)

dowody przesunięć;

4)

dowody opłat pocztowych i bankowych;

5)

inne dowody opłat, w tym dokonywanych na podstawie książeczek opłat, oraz dokumenty

zawierające dane, o których mowa w § 11 ust. 3 pkt 3.

1.

Na udokumentowanie zapisów w księdze, dotyczących niektórych kosztów (wydatków), mogą

być sporządzone dokumenty zaopatrzone w datę i podpisy osób, które bezpośrednio dokonały

wydatków (dowody wewnętrzne), określające: przy zakupie - nazwę towaru oraz ilość,

cenę jednostkową i wartość, a w innych przypadkach - przedmiot operacji gospodarczych

i wysokość kosztu (wydatku).

2.

Dowody, o których mowa w ust. 1, mogą dotyczyć wyłącznie

1)

zakupu, bezpośrednio od krajowego producenta lub hodowcy, produktów roślinnych i zwierzęcych,

nieprzerobionych sposobem przemysłowym lub przerobionych sposobem przemysłowym, jeżeli

przerób polega na kiszeniu produktów roślinnych lub przetwórstwie mleka albo na uboju

zwierząt rzeźnych i obróbce poubojowej tych zwierząt;

2)

zakupu od ludności, sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU),

surowców roślin zielarskich i ziół dziko rosnących leśnych, jagód, owoców leśnych

i grzybów leśnych (PKWiU ex 02.30.40.0);

3)

wartości produktów roślinnych i zwierzęcych pochodzących z własnej uprawy lub hodowli

prowadzonej przez podatnika;

4)

zakupu w jednostkach handlu detalicznego materiałów pomocniczych;

5)

kosztów diet i innych należności za czas podróży służbowej pracowników oraz wartości

diet z tytułu podróży służbowych osób prowadzących działalność gospodarczą i osób

z nimi współpracujących;

6)

zakupu od ludności odpadów poużytkowych, stanowiących surowce wtórne, z wyłączeniem

zakupu (skupu) metali nieżelaznych oraz przeznaczonych na złom samochodów i ich części

składowych;

7)

wydatków związanych z opłatami za czynsz, energię elektryczną, telefon, wodę, gaz

i centralne ogrzewanie, w części przypadającej na działalność gospodarczą; podstawą

do sporządzenia tego dowodu jest dokument obejmujący całość opłat na te cele;

8)

opłat sądowych i notarialnych;

9)

wydatków związanych z parkowaniem samochodu w sytuacji, gdy są one poparte dokumentami

niezawierającymi danych, o których mowa w § 11 ust. 3 pkt 3; podstawą wystawienia

dowodu wewnętrznego jest bilet z parkometru, kupon, bilet jednorazowy załączony do

sporządzonego dowodu.

3.

Dowody wewnętrzne dotyczące rozliczenia kosztów podróży służbowych pracowników oraz

wartości diet z tytułu podróży służbowych osób prowadzących działalność gospodarczą

i osób z nimi współpracujących zawierają co najmniej następujące dane: imię i nazwisko,

cel podróży, nazwę miejscowości docelowej, liczbę godzin i dni przebywania w podróży

służbowej (data i godzina wyjazdu oraz powrotu), stawkę i wartość przysługujących

diet.

4.

Zakup w jednostkach handlu detalicznego materiałów, środków czystości i bhp oraz materiałów

biurowych może być, z zastrzeżeniem ust. 2 pkt 4, dokumentowany paragonami zaopatrzonymi

w datę i stempel (oznaczenie) jednostki wydającej paragon - określającymi ilość, cenę

jednostkową oraz wartość, za jaką dokonano zakupu. Na odwrocie paragonu podatnik uzupełnia

jego treść, wpisując swoje nazwisko (nazwę zakładu), adres oraz rodzaj (nazwę) zakupionego

towaru.

5.

Wydatki poniesione za granicą na zakup paliwa i olejów mogą być dokumentowane paragonami

lub dowodami kasowymi. Przepis ust. 4 stosuje się odpowiednio.

6.

Oznaczenie „ex”, zamieszczone w ust. 2 pkt 2, wskazuje, że zakres wymienionych wyrobów

jest węższy niż określony w podanym grupowaniu Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług

(PKWiU).

Nie wymaga zaksięgowania materiał powierzony przez zleceniodawcę. Jeżeli jednak podatnik

nie może przedstawić dokumentu określającego zleceniodawcę, uważa się, że materiał

został przez podatnika zakupiony bez udokumentowania.

1.

Otrzymanie materiałów podstawowych, materiałów pomocniczych i towarów handlowych jest

potwierdzane na dowodzie zakupu datą i podpisem osoby, która je przyjęła.

2.

Jeżeli materiał podstawowy, materiał pomocniczy lub towar handlowy, którego zakup

- zgodnie z przepisami rozporządzenia - jest dokumentowany fakturami dostawców, został

dostarczony do zakładu lub dokonano nim obrotu przed otrzymaniem faktury, należy sporządzić

szczegółowy opis otrzymanego materiału podstawowego, materiału pomocniczego lub towaru

handlowego, podając imię, nazwisko (firmę) i adres dostawcy, ilość i rodzaj oraz cenę

jednostkową i wartość materiału podstawowego, materiału pomocniczego, towaru handlowego

i dokonać zapisu w księdze na podstawie opisu. Opis jest potwierdzany w sposób określony

w ust. 1 oraz przechowywany jako dowód zakupu i połączony z nadesłaną następnie fakturą.

Ewentualna różnica w stosunku do wartości podanej w fakturze jest wpisywana do księgi

w dniu otrzymania faktury.

3.

Jeżeli podatnik otrzymał materiał podstawowy, materiał pomocniczy lub towar handlowy

oraz fakturę na ten materiał podstawowy, materiał pomocniczy lub towar handlowy w

tym samym miesiącu, opis, o którym mowa w ust. 2, dołącza do otrzymanej faktury, a

zapisów w księdze dokonuje na podstawie otrzymanej faktury.

4.

Podatnik może nie sporządzać opisu, o którym mowa w ust. 2, jeżeli zakup jest udokumentowany

specyfikacją dostawcy, pod warunkiem że specyfikacja spełnia wymogi określone dla

opisu. Przepisy ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.

1.

Zakup materiałów podstawowych oraz towarów handlowych jest wpisywany do księgi, z

zastrzeżeniem § 27, niezwłocznie po ich otrzymaniu, najpóźniej przed przekazaniem

do magazynu, przerobu lub sprzedaży.

2.

Zapisów dotyczących pozostałych wydatków dokonuje się, z zastrzeżeniem § 19 i § 27,

jeden raz dziennie, po zakończeniu dnia, nie później niż przed rozpoczęciem działalności

w dniu następnym, z uwzględnieniem zasad określonych w art. 22 ustawy o podatku dochodowym.

1.

Podatnik jest obowiązany dokonywać zapisów w ewidencjach, o których mowa w § 6 i §

7 ust. 1, jeden raz dziennie po zakończeniu dnia, nie później niż przed rozpoczęciem

działalności w dniu następnym.

2.

Podatnik jest obowiązany dokonać zapisów w ewidencji środków trwałych oraz wartości

niematerialnych i prawnych, najpóźniej w miesiącu przekazania środków trwałych oraz

wartości niematerialnych i prawnych do używania.

1.

Zapisy w księdze dotyczące przychodów ze sprzedaży wyrobów, towarów handlowych i usług

są dokonywane na podstawie wystawionych faktur, a w przypadku sprzedaży nieudokumentowanej

fakturami - na podstawie wystawionego na koniec dnia dowodu wewnętrznego, w którym

w jednej kwocie wykazana jest wysokość tych przychodów za dany dzień, o ile nie jest

prowadzona ewidencja sprzedaży lub ewidencja przy zastosowaniu kas rejestrujących.

2.

Zapisów, o których mowa w ust. 1, dokonuje się jeden raz dziennie po zakończeniu dnia,

nie później niż przed rozpoczęciem działalności w dniu następnym, z zastrzeżeniem

§ 19 ust. 2 oraz § 27.

3.

Jeżeli w danym dniu podatnik wystawia wiele faktur, zapisów w księdze można dokonywać

jedną sumą wynikającą z dziennego zestawienia tych faktur, zwanego dalej „zestawieniem

sprzedaży”.

4.

Zestawienie sprzedaży zawiera co najmniej następujące dane: datę i kolejny numer zestawienia,

numery od-do faktur objętych zestawieniem, sumę zbiorczą tych faktur oraz podpis podatnika

lub osoby, która sporządziła zestawienie.

5.

Podatnicy prowadzący ewidencję, o której mowa w § 7 ust. 1, mogą dokonywać zapisów

dotyczących przychodu, wykazanych w tej ewidencji, w jednej pozycji na koniec każdego

miesiąca.

1.

Podatnicy, którzy prowadzą ewidencję przy zastosowaniu kas rejestrujących w rozumieniu

przepisów ustawy o VAT, dokonują zapisów w księdze na podstawie danych wynikających

z raportów fiskalnych dobowych, z zastrzeżeniem ust. 2, skorygowanych o kwoty mające

wpływ na wysokość przychodu.

2.

Podatnicy, o których mowa w ust. 1, mogą dokonywać zapisów w księdze na koniec każdego

miesiąca, w terminie określonym w § 27 ust. 1, na podstawie danych wynikających z

raportów fiskalnych okresowych (miesięcznych) skorygowanych o kwoty mające wpływ na

wysokość przychodu.

3.

Podatnicy, o których mowa w ust. 1 i 2, nie wpisują do księgi kwot wynikających z

faktur dokumentujących dokonanie sprzedaży uprzednio zaewidencjonowanej przy zastosowaniu

kas rejestrujących, natomiast są obowiązani do połączenia w sposób trwały zwróconych

oryginałów paragonów fiskalnych z kopiami wystawionych faktur.

4.

Korygowania danych wynikających z raportów fiskalnych dobowych lub okresowych (miesięcznych),

o którym mowa w ust. 1 i 2, dokonuje się na podstawie odrębnych ewidencji. Korekty,

które nie podlegają ujęciu w odrębnych ewidencjach, podatnik opisuje na odwrocie raportu

fiskalnego dobowego lub okresowego (miesięcznego).

1.

Jeżeli podatnik prowadzi odrębną ewidencję, o której mowa w art. 109 ust. 1 lub 3

ustawy o VAT, zapisy w księdze dotyczące przychodów ze sprzedaży towarów i usług mogą

być dokonywane na koniec miesiąca łączną kwotą wynikającą z miesięcznego zestawienia

sporządzonego na podstawie danych wynikających z tej ewidencji.

2.

Zestawienie, o którym mowa w ust. 1, zawiera co najmniej następujące dane: datę i

kolejny numer zestawienia, sumę przychodów ze sprzedaży pomniejszoną o należny podatek

od towarów i usług oraz o wartość towarów i usług niestanowiącą przychodów w rozumieniu

ustawy o podatku dochodowym i powiększoną o przychody nieobjęte obowiązkiem ewidencjonowania dla celów podatku

od towarów i usług.

Podatnicy, o których mowa w art. 84 ustawy o VAT, mogą ewidencjonować przychody w

księdze oraz w ewidencji sprzedaży łącznie z podatkiem od towarów i usług, z tym że

na koniec miesiąca przychód pomniejsza się o należny podatek od towarów i usług.

Zapisy w księdze dotyczące pozostałych przychodów są dokonywane na podstawie dowodów

potwierdzających te przychody.

Zapisy w księdze dotyczące wydatków (kosztów) są dokonywane na podstawie dowodów,

o których mowa w § 11-15.

1.

Podatnicy są obowiązani do sporządzenia i wpisania do księgi spisu z natury towarów

handlowych, materiałów (surowców) podstawowych i pomocniczych, półwyrobów, produkcji

w toku, wyrobów gotowych, braków i odpadów, zwanego dalej „spisem z natury”, na dzień

1 stycznia, na koniec każdego roku podatkowego, na dzień rozpoczęcia działalności

w ciągu roku podatkowego, a także w razie utraty w ciągu roku podatkowego prawa do

opłacania podatku na podstawie ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych

przychodów osiąganych przez osoby fizyczne

(Dz. U. z 2019 r. poz. 43, 1495, 1649 i 2200), zmiany wspólnika, zmiany proporcji udziałów wspólników lub likwidacji działalności.

2.

Obowiązek sporządzenia spisu z natury na dzień 1 stycznia roku podatkowego nie dotyczy

podatników, którzy sporządzili spis z natury na koniec poprzedniego roku podatkowego.

W tym przypadku zamiast spisu z natury na dzień 1 stycznia roku podatkowego do księgi

wpisuje się spis z natury sporządzony na dzień 31 grudnia poprzedniego roku podatkowego.

3.

Spis z natury podlega wpisaniu do księgi także wówczas, gdy osoby prowadzące działalność

gospodarczą sporządzają go za okresy miesięczne oraz gdy na podstawie odrębnych przepisów

jego sporządzenie zarządził naczelnik urzędu skarbowego.

1.

Spis z natury jest sporządzany w sposób staranny i trwały oraz zakończony i zaopatrzony

w podpisy osób uczestniczących w spisie.

2.

Spis z natury zawiera co najmniej następujące dane: imię i nazwisko właściciela zakładu

(nazwę firmy), datę sporządzenia spisu, numer kolejny pozycji arkusza spisu z natury,

szczegółowe określenie towaru i innych składników wymienionych w § 24, jednostkę miary,

ilość stwierdzoną w czasie spisu, cenę w złotych i groszach za jednostkę miary, wartość

wynikającą z przemnożenia ilości towaru przez jego cenę jednostkową, wartość wynikającą

z przemnożenia ilości innych składników wymienionych w § 24 przez ich cenę jednostkową,

łączną wartość spisu z natury oraz klauzulę „Spis zakończono na pozycji... „, podpisy

osób sporządzających spis oraz podpis właściciela zakładu (wspólników), z tym że przy

prowadzeniu

1)

księgarń i antykwariatów księgarskich - spisem z natury można obejmować jedną pozycją

wydawnictwa o tej samej cenie, bez względu na nazwę i nazwisko autora, z podziałem

na książki, broszury, albumy i inne;

2)

działalności kantorowej - spisem z natury należy objąć niesprzedane wartości dewizowe;

3)

działów specjalnych produkcji rolnej - spisem z natury należy objąć niezużyte w toku

produkcji materiały i surowce oraz ilość zwierząt według gatunków z podziałem na grupy.

3.

Spis z natury obejmuje również towary stanowiące własność podatnika, znajdujące się

w dniu sporządzenia spisu poza zakładem podatnika, a także towary obce znajdujące

się w zakładzie podatnika. Towary obce nie podlegają wycenie; wystarczające jest ilościowe

ich ujęcie w spisie towarów z podaniem, czyją stanowią własność.

1.

Podatnik jest obowiązany wycenić materiały i towary handlowe objęte spisem z natury

według cen zakupu lub nabycia albo według cen rynkowych z dnia sporządzenia spisu,

jeżeli są one niższe od cen zakupu lub nabycia; spis z natury półwyrobów (półfabrykatów),

wyrobów gotowych i braków własnej produkcji wycenia się według kosztów wytworzenia,

a odpadów użytkowych, które w toku działalności utraciły swoją pierwotną wartość użytkową,

wycenia się według wartości wynikającej z oszacowania uwzględniającego ich przydatność

do dalszego użytkowania.

2.

Spis z natury niesprzedanych wartości dewizowych wycenia się według cen zakupu z dnia

sporządzenia spisu, a w dniu kończącym rok podatkowy - według cen zakupu, jednak w

wysokości nie wyższej niż kurs średni ogłaszany przez Narodowy Bank Polski w dniu

kończącym rok podatkowy.

3.

Przy działalności usługowej i budowlanej produkcję niezakończoną wycenia się według

kosztów wytworzenia, z tym że nie może to być wartość niższa od kosztów materiałów

bezpośrednich zużytych do produkcji niezakończonej.

4.

Produkcję zwierzęcą objętą spisem z natury wycenia się według cen rynkowych z dnia

sporządzenia spisu, z uwzględnieniem gatunku, grupy i wagi zwierząt.

5.

Wartość spisu z natury, wycenionego zgodnie z ust. 1-4 i 8, pomniejsza się o kwotę, o którą podatnik zmniejszył koszty uzyskania

przychodów lub zwiększył przychody na podstawie art. 22p ustawy o podatku dochodowym, jeżeli zmniejszenie kosztów uzyskania przychodów lub zwiększenie przychodów związane

było z zaliczeniem do kosztów uzyskania przychodów wydatków dotyczących towarów handlowych,

materiałów (surowców) podstawowych i pomocniczych, półwyrobów (półfabrykatów), produkcji

w toku, wyrobów gotowych, braków i odpadów, objętych tym spisem. Pomniejszenia dokonuje

się o tę część kwoty zmniejszenia kosztów uzyskania przychodów lub zwiększenia przychodów,

która przypada na towary handlowe, materiały (surowce) podstawowe i pomocnicze, półwyroby

(półfabrykaty), produkcję w toku, wyroby gotowe, braki i odpady, objęte tym spisem.

6.

Spis z natury jest wpisywany do księgi według poszczególnych rodzajów jego składników

lub w jednej pozycji (sumie), jeżeli na podstawie spisu zostało sporządzone odrębne,

szczegółowe zestawienie poszczególnych jego składników. Zestawienie przechowuje się

łącznie z księgą.

7.

Podatnik jest obowiązany dokonać wyceny najpóźniej w terminie 14 dni od dnia zakończenia

spisu z natury.

8.

W razie przyjęcia wyceny towarów w kwocie niższej od ceny zakupu lub nabycia albo

od kosztów wytworzenia, w szczególności z powodu uszkodzenia, wyjścia z mody, należy

przy poszczególnych pozycjach uwidocznić również jednostkową cenę zakupu (nabycia)

lub koszt wytworzenia.

1.

W razie prowadzenia księgi przez biuro rachunkowe zapisy są dokonywane w porządku

chronologicznym na podstawie dowodów, o których mowa w § 11-15, oraz sum miesięcznych

przychodów wynikających z ewidencji, o której mowa w § 7 ust. 1, lub danych wynikających

z zestawienia, o którym mowa w § 19 ust. 2, przekazywanych przez podatnika zgodnie

z postanowieniami umowy, w czasie zapewniającym prawidłowe i terminowe rozliczenia

z budżetem, lecz nie później niż do dnia 20 każdego miesiąca za miesiąc poprzedni.

2.

Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do podatników prowadzących przedsiębiorstwa

wielozakładowe.

3.

Podatnicy mogą dokonywać wpisów do księgi na zasadach określonych w ust. 1 pod warunkiem

prowadzenia równocześnie ewidencji, o której mowa w § 7 ust. 1. Warunek ten nie dotyczy

podatników dokonujących sprzedaży dokumentowanej wyłącznie fakturami.

1.

W przypadku prowadzenia księgi w systemie teleinformatycznym warunkiem uznania księgi

za prawidłową jest

1)

określenie na piśmie szczegółowej instrukcji obsługi programu komputerowego wykorzystywanego

do prowadzenia księgi;

2)

stosowanie programu komputerowego zapewniającego bezzwłoczny wgląd w treść dokonywanych

zapisów oraz umożliwiającego wydrukowanie wszystkich danych w porządku chronologicznym,

zgodnie z wzorem księgi;

3)

przechowywanie zapisanych danych na informatycznych nośnikach danych, w sposób chroniący

je przed zniszczeniem lub zniekształceniem, naruszeniem ustalonych zasad ich przetwarzania

lub ich modyfikacją w sposób nieuprawniony.

2.

Podatnik posługujący się programem komputerowym, który nie zapewnia wydrukowania księgi,

według wzoru określonego w załączniku nr 1 do rozporządzenia, jest obowiązany założyć

księgę, o której mowa w § 2 ust. 1. Po zakończeniu miesiąca należy sporządzić wydruk

komputerowy zawierający podsumowanie zapisów za dany miesiąc i wpisać do odpowiednich

kolumn księgi sumy miesięczne wynikające z tego wydruku.

1.

Rolnicy, o których mowa w § 2 ust. 2, zwani dalej „rolnikami”, są obowiązani zbroszurować

księgę i kolejno ponumerować jej karty.

2.

Księga oraz dowody, o których mowa w § 11-15, na których podstawie są dokonywane w

niej zapisy, ma znajdować się na stałe w miejscu zamieszkania rolnika, a jeżeli prowadzenie

księgi zostało zlecone biuru rachunkowemu - w miejscu prowadzenia lub przechowywania

księgi przez to biuro.

Rolnicy są obowiązani założyć księgę na dzień 1 stycznia roku podatkowego lub na dzień

rozpoczęcia działalności w ciągu roku podatkowego.

Rolnicy są obowiązani prowadzić księgę rzetelnie i w sposób niewadliwy. W księdze

należy ewidencjonować wyłącznie przychody i koszty z działalności gospodarczej. W

tym przypadku mają zastosowanie przepisy § 10-16, § 18-23 oraz § 27 i § 28.

Do wniosków, o których mowa w § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia

podatkowej księgi przychodów i rozchodów

(Dz. U. z 2017 r. poz. 728 oraz z 2018 r. poz. 1779), złożonych do dnia 31 grudnia 2019 r. stosuje się przepisy dotychczasowe.

Zwolnienia przyznane na podstawie § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia

podatkowej księgi przychodów i rozchodów zachowują moc przez okres, na jaki zostały przyznane.

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2020 r.