Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 9 maja 2018 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej
Table of Provisions (486)
Statutory Text (486 Articles)
1.
Ustawa określa warunki wykonywania
1)
działalności w zakresie ubezpieczeń osobowych i ubezpieczeń majątkowych;
2)
działalności reasekuracyjnej.
2.
Ustawa określa także zasady
1)
wykonywania zawodu aktuariusza;
2)
sprawowania nadzoru ubezpieczeniowego;
3)
sprawowania nadzoru nad zakładami ubezpieczeń i zakładami reasekuracji w grupach;
4)
organizacji i funkcjonowania ubezpieczeniowego samorządu gospodarczego.
1.
Ustawy nie stosuje się do świadczenia przez podmiot inny niż zakład ubezpieczeń pomocy,
która łącznie spełnia następujące warunki
1)
pomoc świadczona jest w razie wypadku lub awarii pojazdu mechanicznego w rozumieniu
ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu
Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
(Dz. U. z 2018 r. poz. 473) na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej przedsiębiorstwa udzielającego
ochrony;
2)
odpowiedzialność z tytułu świadczonej pomocy ogranicza się do
a)
usuwania awarii na miejscu z wykorzystaniem, w większości przypadków, przez przedsiębiorstwo
udzielające ochrony, własnego personelu i sprzętu,
b)
przewiezienia pojazdu mechanicznego do najbliższego lub najbardziej odpowiedniego
miejsca, w którym mogą być wykonane naprawy, oraz ewentualnego przewiezienia kierowcy
i pasażerów, w normalnych okolicznościach za pomocą tego samego środka transportu,
do najbliższego miejsca, z którego osoby te mogą kontynuować podróż innymi środkami,
c)
transportowania pojazdu mechanicznego, ewentualnie wraz z kierowcą i pasażerami, do
miejsca zamieszkania kierowcy lub pasażerów, miejsca rozpoczęcia podróży lub pierwotnego
celu podróży w tym samym państwie.
2.
Pomoc, o której mowa w ust. 1, może świadczyć zakład ubezpieczeń, który otrzymał zezwolenie
na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie ubezpieczeń, o których mowa
w dziale II w grupie 18 załącznika do ustawy. W tym przypadku stosuje się przepisy
ustawy.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2018 r.
1.
Użyte w ustawie określenia oznaczają
1)
biuro narodowe - biuro narodowe w rozumieniu ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu
Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych;
2)
bliskie powiązania - sytuację, w której
a)
dwa lub więcej podmiotów jest ze sobą powiązanych przez kontrolę lub przez udział
kapitałowy lub
b)
dwa lub więcej podmiotów jest trwale powiązanych przez kontrolę z tą samą osobą;
3)
cedent - zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji, który w związku z wykonywaną
działalnością ubezpieczeniową lub reasekuracyjną ceduje ryzyko na zakład reasekuracji
lub zakład ubezpieczeń wykonujący działalność reasekuracyjną;
4)
dominujący podmiot nieregulowany - dominujący podmiot nieregulowany w rozumieniu ustawy z dnia 15 kwietnia 2005 r. o nadzorze uzupełniającym nad instytucjami kredytowymi,
zakładami ubezpieczeń, zakładami reasekuracji i firmami inwestycyjnymi wchodzącymi
w skład konglomeratu finansowego
(Dz. U. z 2016 r. poz. 1252);
5)
dominujący podmiot ubezpieczeniowy - jednostkę dominującą niebędącą dominującym podmiotem
nieregulowanym
a)
która posiada udziały kapitałowe w jednostkach zależnych oraz
b)
której jednostkami zależnymi są wyłącznie lub w większości zakłady ubezpieczeń lub
zakłady reasekuracji, a przynajmniej jednym z tych zakładów jest krajowy zakład ubezpieczeń
lub krajowy zakład reasekuracji lub zagraniczny zakład ubezpieczeń, który uzyskał
zezwolenie w jednym z państw członkowskich Unii Europejskiej, lub zagraniczny zakład
reasekuracji, który uzyskał zezwolenie w jednym z państw członkowskich Unii Europejskiej;
6)
duże ryzyka - ryzyka, o których mowa w dziale II załącznika do ustawy
a)
w grupach 4-7, 11 i 12,
b)
w grupach 14 i 15 - w przypadku gdy ubezpieczający wykonuje działalność gospodarczą
lub wolny zawód, a ryzyko wiąże się z tą działalnością,
c)
w grupach 3, 8, 9, 10, 13 i 16 - w przypadku gdy ubezpieczający przekracza co najmniej
dwa z następujących progów w roku obrotowym
-
sumę aktywów bilansu w wysokości równowartości w złotych 6,2 mln euro,
-
łączne przychody netto ze sprzedaży towarów i usług oraz operacji finansowych w wysokości
równowartości w złotych 12,8 mln euro,
-
średnioroczne zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etaty w liczbie 250 osób;
7)
efekty dywersyfikacji - ograniczenie ekspozycji na ryzyko zakładów ubezpieczeń i zakładów
reasekuracji oraz grup związane z dywersyfikacją ich działalności, wynikające z faktu,
że strata z tytułu realizacji jednego rodzaju ryzyka może zostać skompensowana brakiem
realizacji lub niepełną realizacją innego rodzaju ryzyka, w przypadku gdy ryzyka te
nie są w pełni skorelowane;
8)
EIOPA - Europejski Urząd Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych,
ustanowiony na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1094/2010
z dnia 24 listopada 2010 r. w sprawie ustanowienia Europejskiego Urzędu Nadzoru (Europejskiego
Urzędu Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych), zmiany decyzji
nr 716/2009/WE i uchylenia decyzji Komisji 2009/79/WE (Dz. Urz. UE L 331 z 15.12.2001,
s. 48, z późn. zm.);
9)
firma inwestycyjna - firmę inwestycyjną w rozumieniu art. 3 pkt 3 lit. a-f ustawy z dnia 15 kwietnia 2005 r. o nadzorze uzupełniającym
nad instytucjami kredytowymi, zakładami ubezpieczeń, zakładami reasekuracji i firmami
inwestycyjnymi wchodzącymi w skład konglomeratu finansowego;
10)
funkcja należąca do systemu zarządzania - zdolność zakładu ubezpieczeń lub zakładu
reasekuracji do wykonywania poszczególnych zadań w ramach systemu zarządzania;
11
główny oddział - oddział w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców zagranicznych
i innych osób zagranicznych w obrocie gospodarczym na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej
(Dz. U. poz. 649) zakładu ubezpieczeń mającego siedzibę w państwie niebędącym państwem członkowskim
Unii Europejskiej lub zakładu reasekuracji mającego siedzibę w państwie niebędącym
państwem członkowskim Unii Europejskiej;
12)
grupa - grupę podmiotów
a)
w skład której wchodzi podmiot posiadający udziały kapitałowe w innych podmiotach,
jednostki zależne tego podmiotu, oraz podmioty, w których ten podmiot lub jego jednostki
zależne posiadają udziały kapitałowe, a także grupę podmiotów powiązanych ze sobą
umową, o której mowa w art. 7 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych
(Dz. U. z 2017 r. poz. 1577 oraz z 2018 r. poz. 398 i 650),
b)
opartą na ustanowieniu, w drodze umowy lub w inny sposób, silnych i trwałych powiązań
finansowych do celów nadzoru nad grupą, w skład której mogą wchodzić towarzystwa ubezpieczeń
wzajemnych, towarzystwa reasekuracji wzajemnej lub inne zakłady ubezpieczeń oparte
na zasadzie wzajemności, spełniającą poniższe warunki
-
jeden z podmiotów wchodzących w skład grupy, uznawany za jednostkę dominującą, jest
uprawniony do kierowania polityką finansową i operacyjną innych podmiotów wchodzących
w skład grupy, uznawanych za jednostki zależne,
-
ustanowienie i rozwiązanie powiązań finansowych do celów nadzoru nad grupą podlega
zatwierdzeniu przez organ sprawujący nadzór nad grupą;
13)
instytucja kredytowa - instytucję kredytową w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 15 kwietnia 2005 r. o nadzorze uzupełniającym nad instytucjami
kredytowymi, zakładami ubezpieczeń, zakładami reasekuracji i firmami inwestycyjnymi
wchodzącymi w skład konglomeratu finansowego;
14)
jednostka dominująca - podmiot, który sprawuje nad innym podmiotem kontrolę w rozumieniu
art. 3 ust. 1 pkt 37 lit. a-d ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości
(Dz. U. z 2018 r. poz. 395, 398 i 650), lub podmiot który w ocenie organu nadzoru w inny sposób sprawuje kontrolę nad innym
podmiotem;
15)
jednostka zależna - podmiot kontrolowany przez jednostkę dominującą;
16)
koasekuracja - umowę ubezpieczenia, na podstawie której co najmniej dwa zakłady ubezpieczeń,
działając w porozumieniu, zobowiązują się do spełnienia określonego świadczenia w
przypadku wystąpienia zdarzenia losowego przewidzianego w umowie;
16a
koasekurator wiodący - zakład ubezpieczeń wybrany spośród uczestników umowy koasekuracyjnej
do realizacji czynności określonych w tej umowie w imieniu własnym i pozostałych zakładów
ubezpieczeń współubezpieczających;
17)
kolegium organów nadzoru - stałą, elastyczną strukturę współpracy, koordynacji i ułatwiania
wydawania rozstrzygnięć dotyczących nadzoru nad grupą;
18
krajowy zakład ubezpieczeń - przedsiębiorcę w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców
(Dz. U. poz. 646) z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, który uzyskał zezwolenie na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
19
krajowy zakład reasekuracji - przedsiębiorcę w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, który uzyskał zezwolenie na wykonywanie
działalności reasekuracyjnej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
20)
miara ryzyka - funkcję matematyczną, która przyporządkowuje kwotę pieniężną danej
prognozie rozkładu prawdopodobieństwa i rośnie monotonicznie wraz z poziomem ekspozycji
na ryzyko stanowiącym podstawę danej prognozy rozkładu prawdopodobieństwa;
21)
mieszany dominujący podmiot ubezpieczeniowy - inną niż Skarb Państwa jednostkę dominującą,
której przynajmniej jedną z jednostek zależnych jest zakład ubezpieczeń lub zakład
reasekuracji, niebędącą
a)
zakładem ubezpieczeń,
b)
zakładem reasekuracji,
c)
dominującym podmiotem ubezpieczeniowym,
d)
dominującym podmiotem nieregulowanym;
22
oddział - każdą formę stałej obecności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zakładu
ubezpieczeń mającego siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub zakładu
reasekuracji mającego siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej, w tym oddział,
w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców zagranicznych
i innych osób zagranicznych w obrocie gospodarczym na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej;
23)
organ nadzoru - Komisję Nadzoru Finansowego;
24)
organ nadzorczy - organ nadzoru lub organ właściwy w innym niż Rzeczpospolita Polska
państwie do sprawowania nadzoru nad działalnością ubezpieczeniową lub reasekuracyjną;
25)
organ sprawujący nadzór nad grupą - organ odpowiedzialny za nadzór nad grupą, wyznaczony
zgodnie z art. 404;
26)
osoby pełniące kluczowe funkcje
a)
członków zarządu i członków rady nadzorczej zakładu ubezpieczeń albo zakładu reasekuracji
oraz osoby nadzorujące w takim zakładzie inne kluczowe funkcje, w szczególności funkcję
zarządzania ryzykiem, funkcję zgodności z przepisami, funkcję audytu wewnętrznego
i funkcję aktuarialną,
b)
członków rady administrującej spółki europejskiej, w której przyjęto system monistyczny,
oraz osoby nadzorujące w takiej spółce inne kluczowe funkcje, w szczególności funkcję
zarządzania ryzykiem, funkcję zgodności z przepisami, funkcję audytu wewnętrznego
i funkcję aktuarialną;
27)
outsourcing - umowę między zakładem ubezpieczeń albo zakładem reasekuracji a dostawcą
usług, na podstawie której dostawca usług wykonuje proces, usługę lub działanie, które
w innym przypadku zostałyby wykonane przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji,
a także umowę, na podstawie której dostawca usług powierza wykonanie takiego procesu,
usługi lub działania innym podmiotom, za pośrednictwem których wykonuje on dany proces,
usługę lub działanie;
28)
państwo członkowskie Unii Europejskiej umiejscowienia ryzyka - państwo członkowskie
Unii Europejskiej, w którym
a)
znajduje się nieruchomość wraz z częściami składowymi i przynależnościami oraz znajdującym
się w niej mieniem, o ile mienie to jest objęte tą samą umową ubezpieczenia co nieruchomość,
b)
pojazd jest zarejestrowany, w przypadku gdy umowa ubezpieczenia dotyczy pojazdu podlegającego
rejestracji, z zastrzeżeniem lit. c,
c)
pojazd mechaniczny ma być zarejestrowany, w przypadku gdy pojazd mechaniczny został
nabyty w państwie członkowskim Unii Europejskiej innym niż to, w którym ma być zarejestrowany,
ale nie dłużej niż przez okres 30 dni od dnia objęcia pojazdu mechanicznego w posiadanie
przez jego nabywcę,
d)
została zawarta umowa ubezpieczenia, na okres nie dłuższy niż 4 miesiące, dotycząca
ubezpieczenia związanego z podróżą, niezależnie od grupy określonej w załączniku do
ustawy,
e)
ubezpieczający będący osobą fizyczną ma stałe miejsce zamieszkania albo ubezpieczający
będący osobą prawną ma siedzibę jednostki organizacyjnej objętej umową ubezpieczenia
- w przypadkach innych niż określone w lit. a-d;
29)
pełniący obowiązki organu sprawującego nadzór nad grupą - organ nadzorczy, który w
przypadku, o którym mowa w art. 374 ust. 1 pkt 3, byłby organem sprawującym nadzór
nad grupą zgodnie z art. 404 ust. 2 - do czasu wydania rozstrzygnięcia w sprawie weryfikacji,
czy zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji, którego jednostka dominująca ma siedzibę
na terytorium państwa niebędącego państwem członkowskim Unii Europejskiej, podlega
nadzorowi wykonywanemu przez organ nadzorczy państwa niebędącego państwem członkowskim
Unii Europejskiej równoważnemu z nadzorem sprawowanym na podstawie rozdziału 15 nad
zakładami ubezpieczeń lub zakładami reasekuracji, o których mowa w art. 374 ust. 1
pkt 1 i 2;
29a
podmiot finansowy
a)
instytucję kredytową,
b)
instytucję finansową w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe
(Dz. U. z 2017 r. poz. 1876, z późn. zm.,
c)
przedsiębiorstwo pomocniczych usług bankowych w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe,
d)
zakład ubezpieczeń,
e)
zakład reasekuracji,
f)
dominujący podmiot ubezpieczeniowy,
g)
firmę inwestycyjną,
h)
dominujący podmiot nieregulowany;
30)
podmiot posiadający udziały kapitałowe w innym podmiocie - podmiot, który jest jednostką
dominującą albo podmiot niebędący jednostką dominującą, posiadający udział kapitałowy
w innym podmiocie;
31)
podmiot powiązany - podmiot, który jest jednostką zależną albo podmiot niebędący jednostką
zależną, w którym inny podmiot posiada udział kapitałowy;
32)
podmiot regulowany - podmiot regulowany w rozumieniu ustawy z dnia 15 kwietnia 2005 r. o nadzorze uzupełniającym nad instytucjami kredytowymi,
zakładami ubezpieczeń, zakładami reasekuracji i firmami inwestycyjnymi wchodzącymi
w skład konglomeratu finansowego;
33)
powiązanie przez kontrolę - związek między jednostką dominującą a jednostką zależną
lub podobny związek między jakimkolwiek podmiotem a zakładem ubezpieczeń lub zakładem
reasekuracji;
34)
prognoza rozkładu prawdopodobieństwa - funkcję matematyczną, która zbiorowi możliwych
przyszłych zdarzeń wzajemnie wykluczających się przyporządkowuje prawdopodobieństwo
ich wystąpienia;
35)
przyjmujące państwo członkowskie Unii Europejskiej - państwo członkowskie Unii Europejskiej,
w którym zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji ma oddział lub świadczy usługi,
inne niż państwo członkowskie Unii Europejskiej, w którym ten zakład ma siedzibę,
przy czym państwem członkowskim Unii Europejskiej, w którym zakład ubezpieczeń lub
zakład reasekuracji świadczy usługi, jest państwo członkowskie Unii Europejskiej umiejscowienia
ryzyka, jeżeli ryzyko pokrywa zakład ubezpieczeń lub oddział położony w innym państwie
członkowskim Unii Europejskiej;
36)
reprezentant do spraw roszczeń - pełnomocnika zakładu ubezpieczeń wykonującego na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej
działalność w zakresie ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów
mechanicznych, z wyjątkiem odpowiedzialności cywilnej przewoźnika, umocowanego w państwie
członkowskim Unii Europejskiej innym niż państwo członkowskie Unii Europejskiej, w
którym ten zakład ma siedzibę, zgodnie z prawem państwa, w którym jest ustanowiony,
do reprezentowania zakładu ubezpieczeń oraz rozpatrywania i zaspokajania roszczeń
w imieniu i na rachunek reprezentowanego zakładu ubezpieczeń;
37)
rodzaje reasekuracji
a)
reasekurację ubezpieczeń na życie, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy,
b)
reasekurację pozostałych ubezpieczeń osobowych oraz ubezpieczeń majątkowych, o których
mowa w dziale II załącznika do ustawy;
38)
ryzyko koncentracji - ekspozycje na ryzyko, w przypadku których wysokość potencjalnej
straty może zagrażać wypłacalności lub sytuacji finansowej zakładu ubezpieczeń lub
zakładu reasekuracji;
39)
ryzyko kredytowe - możliwość poniesienia straty lub niekorzystnej zmiany sytuacji
finansowej wynikającą z wahań zdolności kredytowej emitentów papierów wartościowych,
kontrahentów i dłużników, na które narażone są zakłady ubezpieczeń i zakłady reasekuracji,
w postaci ryzyka niewykonania zobowiązania przez kontrahenta, ryzyka spreadu lub ryzyka
koncentracji aktywów;
40)
ryzyko operacyjne - możliwość poniesienia straty wynikającą z niewłaściwych lub błędnych
procesów wewnętrznych, z działań personelu lub systemów lub ze zdarzeń zewnętrznych;
41)
ryzyko płynności - możliwość niezrealizowania przez zakład ubezpieczeń lub zakład
reasekuracji lokat i innych aktywów w celu uregulowania swoich zobowiązań finansowych
w momencie, gdy stają się one wymagalne;
42)
ryzyko rynkowe - możliwość poniesienia straty lub niekorzystnej zmiany sytuacji finansowej
wynikającą bezpośrednio lub pośrednio z wahań poziomu i wahań zmienności rynkowych
cen aktywów, zobowiązań i instrumentów finansowych;
43)
ryzyko aktuarialne - możliwość poniesienia straty lub niekorzystnej zmiany wartości
zobowiązań, jakie mogą wyniknąć z zawartych umów ubezpieczenia i umów gwarancji ubezpieczeniowych,
w związku z niewłaściwymi założeniami dotyczącymi wyceny składek i tworzenia rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych;
44)
spółka celowa - podmiot niebędący zakładem ubezpieczeń ani zakładem reasekuracji,
który przejmuje ryzyka od zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji oraz w pełni
finansuje ekspozycję z tytułu takich ryzyk z wpływów z emisji dłużnych papierów wartościowych
lub innego mechanizmu finansowania, w którym prawa spłaty dostawców finansowania dłużnego
lub innego mechanizmu finansowania są podporządkowane zobowiązaniom reasekuracyjnym
tego podmiotu;
45)
spółka publiczna - spółkę publiczną w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów
finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych
(Dz. U. z 2018 r. poz. 512);
46)
system zarządzania - system obejmujący funkcję zarządzania ryzykiem, funkcję zgodności
z przepisami, funkcję audytu wewnętrznego i funkcję aktuarialną, który zapewnia prawidłowe
i ostrożne zarządzanie zakładem ubezpieczeń lub zakładem reasekuracji;
47)
techniki przenoszenia ryzyka - techniki, które umożliwiają zakładom ubezpieczeń lub
zakładom reasekuracji przeniesienie na inny podmiot części lub wszystkich ponoszonych
ryzyk;
48)
transakcja wewnątrz grupy - transakcję przeprowadzoną przez zakład ubezpieczeń lub
zakład reasekuracji, której stronami są bezpośrednio lub pośrednio inne podmioty wchodzące
w skład tej samej grupy lub osoba fizyczna lub prawna mająca bliskie powiązania z
podmiotami wchodzącymi w skład grupy, której celem jest realizacja zobowiązania, bez
względu na to, czy transakcja ma charakter umowny, oraz bez względu na to, czy transakcja
ma charakter odpłatny;
49)
trwały nośnik - trwały nośnik w rozumieniu ustawy z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta
(Dz. U. z 2017 r. poz. 683 i 2361 oraz z 2018 r. poz. 650);
50)
ubezpieczeniowy fundusz kapitałowy - w ubezpieczeniu, o którym mowa w dziale I w grupie
3 załącznika do ustawy, wydzielony fundusz aktywów stanowiący rezerwę tworzoną ze
składek ubezpieczeniowych, inwestowany w sposób określony w umowie ubezpieczenia;
51)
udział kapitałowy - posiadanie, bezpośrednio lub w wyniku powiązania przez kontrolę,
co najmniej 20% praw głosu lub kapitału zakładowego innego podmiotu;
52)
uprawniony z umowy ubezpieczenia - uprawnionego do żądania spełnienia przez zakład
ubezpieczeń świadczenia z tytułu umowy ubezpieczenia; za uprawnionego z umowy ubezpieczenia
uważa się również poszkodowanego w przypadku ubezpieczeń odpowiedzialności cywilnej;
53)
Urząd - Urząd Komisji Nadzoru Finansowego;
53a
wewnętrzny zakład ubezpieczeń - zakład ubezpieczeń, którego akcjonariuszem lub udziałowcem
jest
a)
podmiot finansowy niebędący zakładem ubezpieczeń albo zakładem reasekuracji albo niewchodzący
w skład grupy, w skład której wchodzą zakłady ubezpieczeń lub zakłady reasekuracji,
albo
b)
podmiot niebędący podmiotem finansowym
- którego celem jest ubezpieczanie wyłącznie ryzyk podmiotu lub podmiotów będących
jego akcjonariuszami lub udziałowcami lub podmiotów grupy, w skład której wchodzi;
53b
wewnętrzny zakład reasekuracji - zakład reasekuracji, którego akcjonariuszem lub udziałowcem
jest
a)
podmiot finansowy niebędący zakładem ubezpieczeń albo zakładem reasekuracji albo niewchodzący
w skład grupy, w skład której wchodzą zakłady ubezpieczeń lub zakłady reasekuracji,
albo
b)
podmiot niebędący podmiotem finansowym
- którego celem jest przyjmowanie do reasekuracji wyłącznie ryzyka podmiotu lub podmiotów
będących jego akcjonariuszami lub udziałowcami lub podmiotów grupy, w skład której
wchodzi;
54)
zagraniczny ubezpieczeniowy fundusz gwarancyjny - podmiot, którego siedziba znajduje
się poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, gwarantujący zaspokojenie roszczeń
z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów
mechanicznych w przypadku niespełnienia obowiązku ubezpieczenia lub nieustalenia sprawcy
szkody;
55
zagraniczny zakład ubezpieczeń - przedsiębiorcę zagranicznego w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców zagranicznych
i innych osób zagranicznych w obrocie gospodarczym na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej wykonującego działalność ubezpieczeniową;
56
zagraniczny zakład reasekuracji - przedsiębiorcę zagranicznego w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców zagranicznych
i innych osób zagranicznych w obrocie gospodarczym na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej wykonującego działalność reasekuracyjną;
57)
zdarzenie losowe - niezależne od woli ubezpieczającego lub ubezpieczonego zdarzenie
przyszłe i niepewne, którego wystąpienie powoduje uszczerbek w dobrach osobistych
lub w dobrach majątkowych albo zwiększenie potrzeb majątkowych po stronie ubezpieczającego
lub innej osoby objętej ochroną ubezpieczeniową;
58)
zewnętrzna instytucja oceny wiarygodności kredytowej - agencję ratingową zarejestrowaną
lub certyfikowaną zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1060/2009 z dnia 16 września
2009 r. w sprawie agencji ratingowych
(Dz. Urz. UE L 302 z 17.11.2009, s. 1) lub bank centralny sporządzający ratingi kredytowe wyłączone z zakresu stosowania
tego rozporządzenia.
2.
Ilekroć w ustawie jest mowa o państwach członkowskich Unii Europejskiej, należy przez
to rozumieć także państwa członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu
(EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym.
3.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 6 lit. c, jeżeli ubezpieczający wchodzi w
skład grupy kapitałowej, dla której przygotowywane jest skonsolidowane sprawozdanie
finansowe w rozumieniu ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, oceny, czy progi, o których mowa w tym przepisie, są przekroczone, dokonuje się
na podstawie skonsolidowanego sprawozdania finansowego.
4.
Równowartość w złotych wyrażonych w euro kwot, o których mowa w ust. 1 pkt 6 lit.
c, ustala się zgodnie z art. 272 ust. 6.
5.
Funkcje należące do systemu zarządzania wykonują osoby wykonujące czynności należące
do tych funkcji oraz osoby nadzorujące te funkcje.
6.
Na potrzeby przepisów rozdziału 15 przez podmiot posiadający udziały kapitałowe w
innym podmiocie rozumie się także podmiot, który w ocenie organu nadzoru w inny sposób
sprawuje kontrolę nad innym podmiotem lub w inny sposób wywiera znaczący wpływ na
inny podmiot.
7.
Na potrzeby przepisów rozdziału 15 przez podmiot powiązany rozumie się podmiot, w
którym inny podmiot posiada udziały kapitałowe.
1.
Przez działalność ubezpieczeniową rozumie się wykonywanie czynności ubezpieczeniowych
związanych z oferowaniem i udzielaniem ochrony na wypadek ryzyka wystąpienia skutków
zdarzeń losowych.
2.
Przez działalność reasekuracyjną rozumie się wykonywanie czynności związanych z przyjmowaniem
ryzyka cedowanego przez zakład ubezpieczeń lub przez zakład reasekuracji oraz dalsze
cedowanie przyjętego ryzyka, w szczególności
1
zawieranie i wykonywanie umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji;
1
zawieranie i wykonywanie umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji lub zlecanie
zawierania umów retrocesji brokerom reasekuracyjnym w rozumieniu ustawy z dnia 15 grudnia 2017 r. o dystrybucji ubezpieczeń
(Dz. U. poz. 2486 oraz z 2018 r. poz. 378 i 650), zwanej dalej „ustawą o dystrybucji ubezpieczeń”, a także wykonywanie tych umów;
2)
składanie oświadczeń woli w sprawach roszczeń o odszkodowania lub inne świadczenia
należne z tytułu umów, o których mowa w pkt 1;
3)
ustalanie składek i prowizji należnych z tytułu umów, o których mowa w pkt 1;
4)
prowadzenie kontroli przestrzegania przez cedentów warunków umów, o których mowa w
pkt 1.
3.
Zakład ubezpieczeń nie może wykonywać innej działalności poza działalnością ubezpieczeniową
i bezpośrednio z nią związaną, z zastrzeżeniem ust. 6 i 11 oraz art. 43 ust. 1.
4.
Zakład reasekuracji nie może wykonywać innej działalności poza działalnością reasekuracyjną
i czynnościami bezpośrednio z nią związanymi.
5.
Czynnościami bezpośrednio związanymi z działalnością reasekuracyjną są w szczególności
czynności wykonywane w zakresie doradztwa statystycznego, doradztwa aktuarialnego,
analizy ryzyka, badań na rzecz klientów, lokowania środków zakładu reasekuracji, a
także czynności zapobiegania powstawaniu lub zmniejszenia skutków wypadków ubezpieczeniowych
lub finansowanie tych działań z funduszu prewencyjnego.
6.
Zakład działający jako zakład ubezpieczeń i reasekuracji może wykonywać również działalność,
o której mowa w ust. 2 i 5.
7.
Czynnościami ubezpieczeniowymi, o których mowa w ust. 1, są
1
zawieranie umów ubezpieczenia, umów gwarancji ubezpieczeniowych lub zlecanie ich zawierania
uprawnionym pośrednikom ubezpieczeniowym w rozumieniu ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o pośrednictwie ubezpieczeniowym
(Dz. U. z 2016 r. poz. 2077, z 2017 r. poz. 60 i 2486 oraz z 2018 r. poz. 650), a także wykonywanie tych umów;
1
zawieranie umów ubezpieczenia, umów gwarancji ubezpieczeniowych lub zlecanie ich zawierania
uprawnionym pośrednikom ubezpieczeniowym w rozumieniu ustawy o dystrybucji ubezpieczeń, a także wykonywanie tych umów;
2
zawieranie umów reasekuracji lub zlecanie ich zawierania brokerom reasekuracyjnym
w rozumieniu ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o pośrednictwie ubezpieczeniowym, a także wykonywanie tych umów, w zakresie cedowania ryzyka z umów ubezpieczenia
lub umów gwarancji ubezpieczeniowych (reasekuracja bierna);
2
zawieranie umów reasekuracji lub zlecanie ich zawierania brokerom reasekuracyjnym
w rozumieniu ustawy o dystrybucji ubezpieczeń, a także wykonywanie tych umów, w zakresie cedowania ryzyka z umów ubezpieczenia
lub umów gwarancji ubezpieczeniowych (reasekuracja bierna);
3)
składanie oświadczeń woli w sprawach roszczeń o odszkodowania lub inne świadczenia
należne z tytułu umów, o których mowa w pkt 1 i 2;
4)
ustalanie składek i prowizji należnych z tytułu umów, o których mowa w pkt 1 i 2;
5)
ustanawianie, w drodze czynności cywilnoprawnych, zabezpieczeń rzeczowych lub osobistych,
jeżeli są one bezpośrednio związane z zawieraniem umów, o których mowa w pkt 1 i 2.
8.
Czynnościami ubezpieczeniowymi są również
1)
ocena ryzyka w ubezpieczeniach osobowych i ubezpieczeniach majątkowych oraz w umowach
gwarancji ubezpieczeniowych;
2)
wypłacanie odszkodowań i innych świadczeń należnych z tytułu umów, o których mowa
w ust. 7 pkt 1 i 2;
3)
przejmowanie i zbywanie przedmiotów lub praw nabytych przez zakład ubezpieczeń w związku
z wykonywaniem umowy ubezpieczenia lub umowy gwarancji ubezpieczeniowej;
4)
prowadzenie kontroli przestrzegania przez ubezpieczających lub ubezpieczonych, zastrzeżonych
w umowie lub w ogólnych warunkach ubezpieczeń, obowiązków i zasad bezpieczeństwa odnoszących
się do przedmiotów objętych ochroną ubezpieczeniową;
5)
prowadzenie postępowań regresowych oraz postępowań windykacyjnych związanych z wykonywaniem
a)
umów ubezpieczenia i umów gwarancji ubezpieczeniowych,
b)
umów reasekuracji w zakresie cedowania ryzyka z umów ubezpieczenia i umów gwarancji
ubezpieczeniowych;
6)
lokowanie środków zakładu ubezpieczeń;
7)
wykonywanie innych czynności przewidzianych dla zakładu ubezpieczeń w odrębnych ustawach.
9.
Czynnościami ubezpieczeniowymi są także następujące czynności, jeżeli są wykonywane
przez zakład ubezpieczeń
1)
ustalanie przyczyn i okoliczności zdarzeń losowych;
2)
ustalanie wysokości szkód oraz rozmiaru odszkodowań oraz innych świadczeń należnych
uprawnionym z umów ubezpieczenia lub umów gwarancji ubezpieczeniowych;
3)
ustalanie wartości przedmiotu ubezpieczenia;
4)
zapobieganie powstawaniu albo zmniejszenie skutków zdarzeń losowych oraz finansowanie
tych działań z funduszu prewencyjnego.
10.
Czynności, o których mowa w ust. 8 pkt 5 oraz ust. 9 pkt 1 i 2, a także wypłacanie
odszkodowań i innych świadczeń należnych z tytułu umów, o których mowa w ust. 7 pkt
1 i 2, uważa się za czynności ubezpieczeniowe także wtedy, gdy ich wykonywania podejmuje
się zakład ubezpieczeń na wniosek innego zakładu ubezpieczeń, Ubezpieczeniowego Funduszu
Gwarancyjnego, Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych lub uprawnionego z
umowy ubezpieczenia i umowy gwarancji ubezpieczeniowej, także w przypadku gdy umowy
te zawarte są z innym zakładem ubezpieczeń.
11.
Zakład ubezpieczeń może bezpośrednio lub przez pośredników ubezpieczeniowych
1
pośredniczyć w imieniu lub na rzecz podmiotów wykonujących czynności bankowe określone
w art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe przy zawieraniu umów w ramach wykonywania tych czynności, na zasadach określonych
w tej ustawie;
2)
pośredniczyć w zbywaniu i odkupywaniu jednostek uczestnictwa funduszy inwestycyjnych
lub tytułów uczestnictwa funduszy zagranicznych oraz funduszy inwestycyjnych otwartych
z siedzibą w państwach należących do Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EEA), na
zasadach określonych w ustawie z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi
funduszami inwestycyjnymi
(Dz. U. z 2018 r. poz. 56, z późn. zm., zwanej dalej „ustawą o funduszach inwestycyjnych”.
3)
wykonywać działalność akwizycyjną na rzecz dobrowolnych funduszy emerytalnych, o których
mowa w ustawie z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych
(Dz. U. z 2017 r. poz. 870 i 1321 oraz z 2018 r. poz. 138 i 730).
Ustawa wchodzi w życie po upływie 7 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 1 pkt
10, który wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.
Ustala się podział ubezpieczeń według działów, grup i rodzajów ryzyka określony w
załączniku do ustawy.
1.
Zakład ubezpieczeń może wykonywać działalność ubezpieczeniową wyłącznie w formie spółki
akcyjnej, towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych albo spółki europejskiej określonej w
rozporządzeniu Rady (WE) nr 2157/2001 z dnia 8 października 2001 r. w sprawie statutu
spółki europejskiej (SE)
(Dz. Urz. WE L 294 z 10.11.2001, s. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 6, t. 4, s. 251).
2.
Zakład reasekuracji może wykonywać działalność reasekuracyjną wyłącznie w formie spółki
akcyjnej, towarzystwa reasekuracji wzajemnej albo spółki europejskiej określonej w
rozporządzeniu Rady (WE) nr 2157/2001 z dnia 8 października 2001 r. w sprawie statutu
spółki europejskiej (SE).
3.
Do zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji wykonujących działalność ubezpieczeniową
lub reasekuracyjną w formie spółki europejskiej przepisy ustawy dotyczące wykonywania
takiej działalności w formie spółki akcyjnej stosuje się odpowiednio, o ile ustawa
nie stanowi inaczej.
1.
Wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej wymaga
uzyskania zezwolenia organu nadzoru.
2.
Działalność ubezpieczeniową wykonuje zakład ubezpieczeń działający jako zakład ubezpieczeń
albo zakład ubezpieczeń i reasekuracji.
3.
Zakład ubezpieczeń wykonujący działalność w formie spółki akcyjnej ma obowiązek i
wyłączne prawo używania w firmie wyrazów „towarzystwo ubezpieczeń”, „zakład ubezpieczeń”,
„towarzystwo ubezpieczeń i reasekuracji” albo „zakład ubezpieczeń i reasekuracji”.
Dopuszczalne jest używanie w obrocie odpowiednio skrótów „TU”, „ZU”, „TUiR” albo „ZUiR”.
4.
Zakład ubezpieczeń wykonujący działalność w formie towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych
ma obowiązek i wyłączne prawo używania w firmie wyrazów „towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych”.
Dopuszczalne jest używanie w obrocie skrótu „TUW”.
5.
Zakład reasekuracji wykonujący działalność w formie spółki akcyjnej ma obowiązek i
wyłączne prawo używania w firmie wyrazów „towarzystwo reasekuracji”, „towarzystwo
reasekuracyjne” albo „zakład reasekuracji”. Dopuszczalne jest używanie w obrocie odpowiednio
skrótów „TR” albo „ZR”.
6.
Zakład reasekuracji wykonujący działalność w formie towarzystwa reasekuracji wzajemnej
ma obowiązek i wyłączne prawo używania w firmie wyrazów „towarzystwo reasekuracji
wzajemnej”. Dopuszczalne jest używanie w obrocie skrótu „TRW”.
1.
Organ nadzoru może być uczestnikiem postępowania rejestrowego dotyczącego zakładu
ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji niezwłocznie zawiadamiają organ nadzoru o
wniosku składanym do sądu rejestrowego.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 13 listopada 2017 r., z wyjątkiem
1)
art. 1 pkt 2 lit. a tiret drugie, który wchodzi w życie po upływie 12 miesięcy od
dnia ogłoszenia;
2)
art. 1 pkt 3 i art. 7, które wchodzą w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia;
3)
art. 3, który wchodzi w życie z dniem 20 października 2017 r.
1.
Zakład ubezpieczeń nie może wykonywać jednocześnie działalności, o której mowa w dziale
I oraz w dziale II załącznika do ustawy.
2.
Zakład ubezpieczeń wykonujący działalność, o której mowa w dziale I załącznika do
ustawy, używa w nazwie lub firmie wyrazów wyróżniających ten rodzaj działalności.
1.
Powództwo o roszczenie wynikające z umowy ubezpieczenia można wytoczyć według przepisów
o właściwości ogólnej albo przed sąd właściwy dla miejsca zamieszkania lub siedziby
ubezpieczającego, ubezpieczonego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia.
2.
Powództwo o roszczenie wynikające z umowy ubezpieczenia można wytoczyć według przepisów
o właściwości ogólnej albo przed sąd właściwy dla miejsca zamieszkania spadkobiercy
ubezpieczonego lub spadkobiercy uprawnionego z umowy ubezpieczenia.
Wskazanie w piśmie procesowym oddziału zagranicznego zakładu ubezpieczeń jako strony
postępowania dotyczącego roszczenia wynikającego z działalności zagranicznego zakładu
ubezpieczeń wykonywanej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez oddział jest
jednoznaczne ze wskazaniem jako strony tego postępowania zagranicznego zakładu ubezpieczeń.
1.
Krajowy zakład ubezpieczeń i zagraniczny zakład ubezpieczeń wykonujące działalność
ubezpieczeniową w zakresie ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów
mechanicznych za szkody powstałe w związku z ruchem tych pojazdów stają się członkami
1)
Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego - z dniem zawarcia pierwszej umowy w tej
grupie ubezpieczenia, oraz
2)
Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
a)
z dniem uzyskania zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej - w przypadku
krajowego zakładu ubezpieczeń,
b)
z dniem złożenia deklaracji członkowskiej - w przypadku zagranicznego zakładu ubezpieczeń
mającego siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej,
c)
z dniem uzyskania zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej przez główny oddział - w przypadku zagranicznego zakładu
ubezpieczeń mającego siedzibę w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej.
2.
Krajowy zakład ubezpieczeń i zagraniczny zakład ubezpieczeń wykonujące działalność
ubezpieczeniową na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie ubezpieczenia odpowiedzialności
cywilnej rolników z tytułu posiadania gospodarstwa rolnego stają się członkami Ubezpieczeniowego
Funduszu Gwarancyjnego z dniem zawarcia pierwszej umowy tego rodzaju ubezpieczenia.
1.
Reprezentantem do spraw roszczeń może być osoba prawna lub osoba fizyczna dająca rękojmię
należytego wykonywania czynności likwidacyjnych i regulowania płatności odszkodowawczych.
2.
Dane dotyczące ustanowionych reprezentantów do spraw roszczeń zakład ubezpieczeń przekazuje,
w terminie 30 dni od dnia ich ustanowienia, Ubezpieczeniowemu Funduszowi Gwarancyjnemu.
3.
Dane, o których mowa w ust. 2, obejmują
1)
nazwę i adres siedziby zakładu ubezpieczeń, który ustanowił reprezentanta do spraw
roszczeń;
2)
imię i nazwisko lub nazwę reprezentanta do spraw roszczeń;
3)
państwo członkowskie Unii Europejskiej, w którym ustanowiony jest reprezentant do
spraw roszczeń;
4)
adres zamieszkania lub adres siedziby reprezentanta do spraw roszczeń;
5)
adres do korespondencji reprezentanta do spraw roszczeń, jeżeli jest inny niż adres,
o którym mowa w pkt 4;
6)
numer telefonu, numer faksu i adres elektroniczny reprezentanta do spraw roszczeń.
1.
Wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez krajowy zakład ubezpieczeń i zagraniczny
zakład ubezpieczeń mające siedzibę w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii
Europejskiej, które uzyskały zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez główny oddział, podlega nadzorowi organu
nadzoru.
2.
Wykonywanie działalności reasekuracyjnej przez krajowy zakład reasekuracji i zagraniczny
zakład reasekuracji mające siedzibę w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii
Europejskiej, które uzyskały zezwolenie na wykonywanie działalności reasekuracyjnej
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez główny oddział, podlega nadzorowi organu
nadzoru.
1.
Zakład ubezpieczeń udziela ochrony ubezpieczeniowej na podstawie umowy ubezpieczenia
zawartej z ubezpieczającym.
2.
Umowa ubezpieczenia ma charakter dobrowolny, z zastrzeżeniem przepisów ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu
Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.
3.
Umowa ubezpieczenia, ogólne warunki ubezpieczenia oraz inne wzorce umowy są formułowane
jednoznacznie i w sposób zrozumiały.
4.
Ogólne warunki ubezpieczenia oraz inne wzorce umowy zakład ubezpieczeń zamieszcza
na swojej stronie internetowej.
5.
Postanowienia umowy ubezpieczenia, ogólnych warunków ubezpieczenia oraz innych wzorców
umowy sformułowane niejednoznacznie interpretuje się na korzyść ubezpieczającego,
ubezpieczonego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia.
Ogólne warunki ubezpieczenia określają w szczególności
1)
rodzaj ubezpieczenia i jego przedmiot;
2)
warunki zmiany sumy ubezpieczenia lub sumy gwarancyjnej, jeżeli ogólne warunki ubezpieczenia
taką zmianę przewidują;
3)
prawa i obowiązki stron umowy ubezpieczenia;
4)
zakres odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń;
5)
sposób ustalania rozmiaru szkody - przy ubezpieczeniach majątkowych;
6)
sposób określania sumy odszkodowania lub innego świadczenia, jeżeli ogólne warunki
ubezpieczenia przewidują odstępstwa od zasad przewidzianych w przepisach prawa;
7)
sposób ustalania i opłacania składki ubezpieczeniowej;
8)
metodę i sposób indeksacji składek ubezpieczeniowych, jeżeli ogólne warunki ubezpieczenia
przewidują indeksację składek;
9)
tryb i warunki dokonania zmiany umowy ubezpieczenia zawartej na czas nieokreślony;
10)
przesłanki, sposób oraz termin wypowiedzenia umowy ubezpieczenia, jeżeli ogólne warunki
ubezpieczenia przewidują taką możliwość, a także przesłanki, sposób oraz termin wystąpienia
z umowy ubezpieczenia grupowego;
11)
termin i sposób odstąpienia od umowy ubezpieczenia.
1.
Zakład ubezpieczeń zawiera w stosowanych przez siebie wzorcach umów, w szczególności
w ogólnych warunkach ubezpieczenia, informacje, które postanowienia określają
1)
przesłanki wypłaty odszkodowania i innych świadczeń lub wartości wykupu ubezpieczenia;
2)
ograniczenia oraz wyłączenia odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń uprawniające do
odmowy wypłaty odszkodowania i innych świadczeń lub ich obniżenia;
3)
koszty oraz wszelkie inne obciążenia potrącane ze składek ubezpieczeniowych, z aktywów
ubezpieczeniowych funduszy kapitałowych lub poprzez umorzenie jednostek uczestnictwa
ubezpieczeniowych funduszy kapitałowych;
4)
wartość wykupu ubezpieczenia w poszczególnych okresach trwania ochrony ubezpieczeniowej
oraz okres, w którym roszczenie o wypłatę wartości wykupu nie przysługuje.
2.
W przypadku umowy ubezpieczenia zawieranej na cudzy rachunek, w szczególności ubezpieczenia
grupowego, zakład ubezpieczeń przekazuje informacje, o których mowa w ust. 1, za pośrednictwem
ubezpieczającego, osobie zainteresowanej, przed przystąpieniem do takiej umowy, na
piśmie, lub, jeżeli osoba zainteresowana wyrazi na to zgodę, na innym trwałym nośniku.
3.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
sposób sporządzania informacji, o których mowa w ust. 1, mając na uwadze zapewnienie
czytelności i przejrzystości przekazywanych informacji.
1.
W ubezpieczeniu na cudzy rachunek, w szczególności w ubezpieczeniu grupowym, ubezpieczający
nie może otrzymywać wynagrodzenia lub innych korzyści w związku z oferowaniem możliwości
skorzystania z ochrony ubezpieczeniowej lub czynnościami związanymi z wykonywaniem
umowy ubezpieczenia. Nie wyklucza to możliwości zobowiązania się przez ubezpieczonego
wobec ubezpieczającego do finansowania kosztu składki ubezpieczeniowej.
2.
Zakaz otrzymywania wynagrodzenia lub innych korzyści, o którym mowa w ust. 1, obejmuje
również osoby działające na rzecz lub w imieniu ubezpieczającego.
3.
Przepisy ust. 1 zdanie pierwsze oraz ust. 2 nie dotyczą umów ubezpieczenia grupowego,
zawartych na rachunek pracowników lub osób wykonujących pracę na podstawie umów cywilnoprawnych
oraz członków ich rodzin, a także umów zawartych na rachunek członków stowarzyszeń,
samorządów zawodowych lub związków zawodowych.
4
Przed przystąpieniem do umowy ubezpieczenia grupowego, o której mowa w ust. 3, ubezpieczający
przekazuje osobie zainteresowanej przystąpieniem do takiej umowy informacje o
1)
firmie zakładu ubezpieczeń oraz adresie jego siedziby;
2)
charakterze wynagrodzenia, w rozumieniu ustawy o dystrybucji ubezpieczeń, otrzymywanego w związku z proponowanym przystąpieniem do umowy ubezpieczenia grupowego;
3)
możliwości złożenia reklamacji, wniesienia skargi oraz pozasądowego rozwiązywania
sporów.
5
W zakresie umów ubezpieczenia grupowego, o których mowa w ust. 3, do ubezpieczającego stosuje się odpowiednio przepis art. 7 ustawy o dystrybucji
ubezpieczeń.
W umowie ubezpieczenia zawieranej na cudzy rachunek, w szczególności ubezpieczenia
grupowego, jeżeli konieczna jest zgoda ubezpieczonego na udzielenie ochrony ubezpieczeniowej
lub ubezpieczony zgadza się na finansowanie kosztu składki ubezpieczeniowej, w przypadku
niedoręczenia ubezpieczonemu warunków umowy przed wyrażeniem takiej zgody, zakład
ubezpieczeń nie może powoływać się na postanowienia ograniczające lub wyłączające
odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń, a także przewidujące skutki naruszeń powinności
ubezpieczonego lub obciążające go obowiązkami.
1.
W zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy, zakład ubezpieczeń
zawiera w umowie ubezpieczenia
1)
definicje poszczególnych świadczeń;
2)
określenie wysokości składek odpowiadających poszczególnym świadczeniom podstawowym
i dodatkowym, o ile w umowie występuje podział świadczeń na świadczenie podstawowe
i dodatkowe;
3)
zasady ustalania świadczeń należnych z tytułu umowy, w szczególności sposób kalkulacji
i przyznawania premii, rabatów i udziału w zyskach ubezpieczonego, określenie stopy
technicznej, wskazanie wartości wykupu oraz wysokości sumy ubezpieczenia w przypadku
zmiany umowy ubezpieczenia na bezskładkową, o ile są one gwarantowane, określenie
kosztów oraz innych obciążeń pobieranych przez zakład ubezpieczeń przy wypłacie świadczeń;
4)
opis tych czynników w metodach kalkulacji rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla
celów rachunkowości, które mogą mieć wpływ na zmianę wysokości świadczenia zakładu
ubezpieczeń lub wartości wykupu ubezpieczenia;
5)
wskazanie przepisów regulujących opodatkowanie świadczeń zakładu ubezpieczeń;
6)
wskazanie miejsca ujawnienia sprawozdania o wypłacalności i kondycji finansowej zakładu
ubezpieczeń.
2.
W zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy, przed wyrażeniem
przez strony zgody na zmianę warunków umowy lub zmianę prawa właściwego dla zawartej
umowy zakład ubezpieczeń przekazuje ubezpieczającemu, na piśmie lub, jeżeli ubezpieczający
wyrazi na to zgodę, na innym trwałym nośniku, informacje w tym zakresie wraz z określeniem
wpływu tych zmian na wartość świadczeń przysługujących z tytułu zawartej umowy.
3.
W zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy, zakład ubezpieczeń,
na piśmie lub, jeżeli ubezpieczający wyrazi na to zgodę, na innym trwałym nośniku,
informuje ubezpieczającego, nie rzadziej niż raz w roku, z zastrzeżeniem ust. 8, o
wysokości świadczeń przysługujących z tytułu zawartej umowy ubezpieczenia, jeżeli
wysokość świadczeń ulega zmianie w trakcie obowiązywania umowy ubezpieczenia, a także
o wartości wykupu ubezpieczenia, jeżeli z tytułu zawartej umowy ubezpieczenia przysługuje
wykup ubezpieczenia. W przypadku gdy z umowy ubezpieczenia przysługuje świadczenie
ustalane na podstawie sumy ubezpieczenia wyrażonej w ustalonej kwocie, zakład ubezpieczeń
informuje ubezpieczającego o zmianie w zakresie sumy ubezpieczenia.
3a
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń zobowiązał się do przekazywania, w określonych
okresach, oceny, o której mowa w art. 22 ust. 2 pkt 7, informacja, o której mowa w
ust. 3, zawiera również ocenę odpowiedniości umowy ubezpieczenia na życie, jeżeli
jest związana z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym, do potrzeb ubezpieczającego.
4.
W zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy, zakład ubezpieczeń,
na piśmie lub, jeżeli ubezpieczający wyrazi na to zgodę, na innym trwałym nośniku,
informuje ubezpieczającego, nie rzadziej niż raz w roku, z zastrzeżeniem ust. 8, o
wartości premii, jeżeli umowa ubezpieczenia uwzględnia udział w zysku z inwestowania
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów rachunkowości.
5.
Informacje, o których mowa w ust. 2-4, zakład ubezpieczeń może, za zgodą ubezpieczającego,
przekazać również za pomocą środków komunikacji elektronicznej.
6.
W przypadku umowy ubezpieczenia zawieranej na cudzy rachunek, w szczególności ubezpieczenia
grupowego, ubezpieczający przekazuje ubezpieczonemu, na piśmie lub, jeżeli ubezpieczony
wyrazi na to zgodę, na innym trwałym nośniku, informacje określone w ust. 2-4. Informacje
te przekazuje się ubezpieczonemu
1)
przed wyrażeniem przez ubezpieczającego zgody na zmianę warunków umowy lub prawa właściwego
dla umowy ubezpieczenia - w przypadku informacji, o których mowa w ust. 2;
2)
niezwłocznie po ich przekazaniu przez zakład ubezpieczeń ubezpieczającemu - w przypadku
informacji, o których mowa w ust. 3 i 4.
7.
W przypadku umowy ubezpieczenia zawieranej na cudzy rachunek, w szczególności ubezpieczenia
grupowego, zakład ubezpieczeń, na żądanie ubezpieczonego, przekazuje informacje określone
w ust. 2-4.
8.
Zakład ubezpieczeń przekazuje ubezpieczającemu informacje, o których mowa w ust. 3
i 4, po raz pierwszy nie wcześniej niż w terminie 10 miesięcy i nie później niż w
terminie 14 miesięcy od dnia zawarcia umowy.
1.
Przed zawarciem umowy ubezpieczenia w zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale
I w grupie 3 załącznika do ustawy, zakład ubezpieczeń uzyskuje od ubezpieczającego,
w formie ankiety, informacje dotyczące jego potrzeb, wiedzy i doświadczenia w dziedzinie
ubezpieczeń na życie oraz jego sytuacji finansowej, tak aby zakład ubezpieczeń mógł
dokonać oceny, jaka umowa ubezpieczenia jest odpowiednia do potrzeb ubezpieczającego.
2.
W przypadku umowy ubezpieczenia zawieranej na cudzy rachunek, w szczególności ubezpieczenia
grupowego, o którym mowa w dziale I w grupie 3 załącznika do ustawy, zakład ubezpieczeń
uzyskuje, w formie ankiety, informacje dotyczące ubezpieczonego, o których mowa w
ust. 1, przed wyrażeniem przez ubezpieczonego zgody na objęcie ochroną ubezpieczeniową
w ramach umowy ubezpieczenia zawartej przez ubezpieczającego, tak aby zakład ubezpieczeń
mógł dokonać oceny, czy umowa ubezpieczenia jest odpowiednia do potrzeb ubezpieczonego.
3.
Na podstawie analizy informacji, o których mowa w ust. 1, zakład ubezpieczeń przedstawia
ubezpieczającemu propozycje ubezpieczenia odpowiednie do potrzeb ubezpieczającego
wraz z uzasadnieniem, które obejmuje w szczególności zidentyfikowanie potrzeb ubezpieczającego
oraz wyjaśnienie, w jaki sposób przedstawione propozycje zaspokajają te potrzeby.
4.
W przypadku gdy z analizy informacji, o których mowa w ust. 1, wynika, że potrzeby
ubezpieczającego są nieadekwatne do jego doświadczenia, wiedzy w dziedzinie ubezpieczeń
na życie lub sytuacji finansowej lub brak jest ubezpieczenia odpowiedniego do potrzeb
ubezpieczającego, zakład ubezpieczeń przekazuje ubezpieczającemu tę informację z jednoczesnym
ostrzeżeniem, że wynik analizy lub oferta zakładu ubezpieczeń uniemożliwia zaoferowanie
odpowiedniego ubezpieczenia. Ubezpieczający pisemnie potwierdza otrzymanie tej informacji
oraz składa pisemne oświadczenie o zapoznaniu się z ostrzeżeniem. W takim przypadku
umowa ubezpieczenia może zostać zawarta tylko na podstawie pisemnego żądania ubezpieczającego.
5.
W przypadku, o którym mowa w ust. 2, zakład ubezpieczeń przedstawia ubezpieczonemu
przed wyrażeniem przez niego zgody na objęcie ochroną ubezpieczeniową w ramach umowy
ubezpieczenia zawartej przez ubezpieczającego rekomendację wraz z uzasadnieniem w
zakresie skorzystania przez ubezpieczonego z tej ochrony. Uzasadnienie obejmuje w
szczególności zidentyfikowanie potrzeb ubezpieczonego oraz wyjaśnienie, w jaki sposób
ochrona ubezpieczeniowa udzielana na podstawie umowy ubezpieczenia zaspokaja te potrzeby.
Do ubezpieczonego i zakładu ubezpieczeń stosuje się odpowiednio przepisy ust. 3 i
4.
5a
Informacje, o których mowa w ust. 3-5, przed zawarciem umowy ubezpieczenia lub wyrażeniem
przez ubezpieczonego zgody na objęcie ochroną ubezpieczeniową, zakład ubezpieczeń
przekazuje ubezpieczającemu lub ubezpieczonemu na piśmie lub, jeżeli ubezpieczający
lub ubezpieczony wyrazi na to zgodę, na innym trwałym nośniku.
5b
W przypadku zawarcia umowy ubezpieczenia lub wyrażenia przez ubezpieczonego zgody
na objęcie ochroną ubezpieczeniową za pomocą środków porozumiewania się na odległość,
które uniemożliwiają uprzednie dostarczenie informacji, o których mowa w ust. 3-5,
zakład ubezpieczeń może przekazać te informacje ubezpieczającemu lub ubezpieczonemu
na piśmie lub, jeżeli ubezpieczający lub ubezpieczony wyrazi na to zgodę, na innym
trwałym nośniku, niezwłocznie po zawarciu umowy ubezpieczenia lub wyrażeniu zgody
na objęcie ochroną ubezpieczeniową, jeżeli
1)
ubezpieczający lub ubezpieczony wyraził zgodę na otrzymanie tych informacji niezwłocznie
po zawarciu umowy lub wyrażeniu zgody na objęcie ochroną ubezpieczeniową oraz
2)
zakład ubezpieczeń umożliwił ubezpieczającemu lub ubezpieczonemu późniejsze zawarcie
umowy lub wyrażenie zgody na objęcie ochroną ubezpieczeniową, aby mógł on otrzymać
te informacje przed takim zawarciem umowy lub wyrażeniem takiej zgody.
5c
W przypadku, o którym mowa w ust. 5b, ubezpieczający lub ubezpieczony może odstąpić
od umowy ubezpieczenia bez podania przyczyn, a jeżeli umowa ubezpieczenia została
zawarta na cudzy rachunek - ubezpieczony może wystąpić z umowy ubezpieczenia ze skutkiem
odstąpienia od tej umowy bez podania przyczyn, składając oświadczenie na piśmie, w
terminie 30 dni od dnia potwierdzenia otrzymania informacji, o których mowa w ust.
3-5. Termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem oświadczenie zostało
wysłane. Ubezpieczający lub ubezpieczony nie ponosi kosztów związanych z odstąpieniem
od umowy ubezpieczenia.
6.
W przypadku odmowy wypełnienia przez ubezpieczającego lub ubezpieczonego ankiety,
o której mowa w ust. 1 lub 2, przepisów ust. 3 i 5 nie stosuje się.
7.
Przepisów ust. 1-5 nie stosuje się do pracowniczych programów emerytalnych prowadzonych
w formie umowy grupowego ubezpieczenia na życie, o których mowa w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 r. o pracowniczych programach emerytalnych
(Dz. U. z 2016 r. poz. 1449).
8.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
minimalny zakres danych zamieszczanych w ankiecie, o której mowa w ust. 1 i 2, mając
na uwadze zapewnienie, aby informacje gromadzone w formie ankiety pozwalały na zidentyfikowanie
potrzeb ubezpieczającego lub ubezpieczonego.
1.
Przed zawarciem umowy ubezpieczenia na życie, jeżeli jest związana z ubezpieczeniowym
funduszem kapitałowym, o której mowa w dziale I w grupie 3 załącznika do ustawy, zakład
ubezpieczeń przekazuje osobie zainteresowanej zawarciem takiej umowy, na piśmie lub,
jeżeli ubezpieczający wyrazi na to zgodę, na innym trwałym nośniku, podstawowe informacje
dotyczące tej umowy.
2.
Informacje, o których mowa w ust. 1, obejmują w szczególności
1)
cel i charakter umowy;
2)
wykaz przysługujących świadczeń z umowy oraz wykaz oferowanych ubezpieczeniowych funduszy
kapitałowych w ramach umowy;
3)
tytuły oraz wysokość opłat pobieranych przez zakład ubezpieczeń;
4)
określenie profilu ryzyka ubezpieczeniowych funduszy kapitałowych;
5)
rekomendowany minimalny okres trwania umowy wraz z uzasadnieniem rekomendacji uwzględniającym
horyzont inwestycyjny ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego;
6)
informację o ryzyku inwestycyjnym ubezpieczającego lub ubezpieczonego, o ile takie
ryzyko występuje;
7
informację, czy zakład ubezpieczeń będzie przekazywał ubezpieczającemu lub ubezpieczonemu,
w określonych okresach, ocenę odpowiedniości ubezpieczenia do jego potrzeb.
3.
Informacje, o których mowa w ust. 1, określają miejsce i sposób uzyskania dodatkowych
informacji na temat ubezpieczeniowych funduszy kapitałowych.
4.
Informacje, o których mowa w ust. 1, są formułowane w sposób zrozumiały i niewprowadzający
w błąd oraz przekazywane w sposób niebudzący wątpliwości.
5.
W przypadku umowy ubezpieczenia, jeżeli jest związana z ubezpieczeniowym funduszem
kapitałowym, o której mowa w dziale I w grupie 3 załącznika do ustawy, zawieranej
na cudzy rachunek, w szczególności ubezpieczenia grupowego, ubezpieczający przekazuje
osobie zainteresowanej przystąpieniem do takiej umowy, na piśmie lub, jeżeli ubezpieczający
wyrazi na to zgodę, na innym trwałym nośniku, informacje, o których mowa w ust. 1.
Przepisy ust. 2-4 stosuje się odpowiednio.
1.
W umowie ubezpieczenia na życie, jeżeli jest związana z ubezpieczeniowym funduszem
kapitałowym, o której mowa w dziale I w grupie 3 załącznika do ustawy, zakład ubezpieczeń
określa
1)
wykaz oferowanych w ramach umowy ubezpieczenia ubezpieczeniowych funduszy kapitałowych;
2)
zasady ustalania wartości świadczeń z umowy ubezpieczenia z tytułu śmierci ubezpieczonego
i dożycia ubezpieczonego do końca okresu ochrony ubezpieczeniowej, a także zasady
ustalania wartości całkowitego i częściowego wykupu ubezpieczenia;
3)
regulamin lokowania środków ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego;
4)
zasady i terminy wyceny jednostek uczestnictwa ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego;
5)
tytuły i wysokość opłat pobieranych ze składek ubezpieczeniowych, z aktywów ubezpieczeniowych
funduszy kapitałowych lub przez umorzenie jednostek uczestnictwa ubezpieczeniowych
funduszy kapitałowych;
6)
zasady alokacji środków pochodzących ze składek ubezpieczeniowych w jednostki uczestnictwa
ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego, terminy zamiany składek ubezpieczeniowych
na jednostki uczestnictwa oraz zasady umorzenia jednostek uczestnictwa ubezpieczeniowego
funduszu kapitałowego i ich zamiany na środki pieniężne.
2.
Regulamin lokowania środków ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego określa
1)
cel inwestycyjny ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego;
2)
typy i rodzaje papierów wartościowych i innych praw majątkowych będących przedmiotem
lokat ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego;
3)
charakterystykę aktywów wchodzących w skład ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego,
kryteria doboru aktywów oraz zasady ich dywersyfikacji i inne ograniczenia inwestycyjne;
4)
informację o ryzyku inwestycyjnym ubezpieczającego lub ubezpieczonego.
3.
Zakład ubezpieczeń w umowie ubezpieczenia na życie, jeżeli jest związana z ubezpieczeniowym
funduszem kapitałowym, określa terminy, w jakich najpóźniej nastąpi
1)
alokacja w jednostki uczestnictwa ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego po dokonaniu
wpłaty składek ubezpieczeniowych;
2)
umorzenie jednostek uczestnictwa ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego po złożeniu
wniosku o wypłatę świadczenia z umowy ubezpieczenia i wypłata świadczenia, a także
wniosku o wypłatę wartości całkowitego lub częściowego wykupu ubezpieczenia i wypłata
wartości całkowitego lub częściowego wykupu ubezpieczenia.
4.
W zakresie umowy ubezpieczenia na życie, jeżeli jest związana z ubezpieczeniowym funduszem
kapitałowym, zakład ubezpieczeń
1)
dokonuje wyceny jednostek uczestnictwa ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego nie
rzadziej niż raz w miesiącu;
2)
ogłasza, nie rzadziej niż raz w roku, na stronie internetowej zakładu ubezpieczeń,
wartość jednostki uczestnictwa ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego ustaloną w
miesiącu poprzedzającym miesiąc, w którym jest ogłaszana;
3)
sporządza i publikuje roczne i półroczne sprawozdania ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego.
5.
W umowie ubezpieczenia na życie, jeżeli jest związana z ubezpieczeniowym funduszem
kapitałowym, zawartej na okres nie dłuższy niż 5 lat zakład ubezpieczeń w zakresie
wynagrodzenia pośrednika ubezpieczeniowego kieruje się zasadą równomiernego rozłożenia
w czasie wydatków z tytułu prowizji pośrednika ubezpieczeniowego w okresie ubezpieczenia
określonym w umowie ubezpieczenia.
6.
W umowie ubezpieczenia na życie, jeżeli jest związana z ubezpieczeniowym funduszem
kapitałowym, zawartej na okres dłuższy niż 5 lat lub na czas nieokreślony zakład ubezpieczeń
w zakresie wynagrodzenia pośrednika ubezpieczeniowego kieruje się zasadą równomiernego
rozłożenia w czasie wydatków z tytułu prowizji pośrednika ubezpieczeniowego w okresie
nie krótszym niż 5 lat.
7.
Przepisów ust. 5 i 6 nie stosuje się do umowy ubezpieczenia, w której gwarantowana
wysokość świadczenia z tytułu śmierci ubezpieczonego z dowolnej przyczyny jest wyższa
niż dziesięciokrotność rocznej składki należnej z tytułu tej umowy w każdym z pierwszych
5 lat ubezpieczenia.
8.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowy zakres danych wykazywanych w sprawozdaniach, o których mowa w ust. 4 pkt
3, a także formę i sposób sporządzania oraz termin i sposób publikowania tych sprawozdań,
uwzględniając konieczność właściwego i pełnego poinformowania ubezpieczających, ubezpieczonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia, o ubezpieczeniowym funduszu kapitałowym.
1.
W umowie ubezpieczenia na życie, w której wysokość świadczenia jest ustalana w oparciu
o określone indeksy lub inne wartości bazowe, o której mowa w dziale I w grupie 3
załącznika do ustawy, zakład ubezpieczeń informuje o
1)
aktywach, w które jest lub będzie inwestowana składka ubezpieczeniowa, oraz proporcji,
w jakiej części składki inwestowane są lub będą w poszczególne aktywa;
2)
indeksach lub innych wartościach bazowych, w oparciu o które jest ustalana wysokość
świadczeń, w sposób pozwalający na ich identyfikację;
3)
zasadach ustalania wartości świadczeń z umowy ubezpieczenia z tytułu śmierci ubezpieczonego
i dożycia ubezpieczonego do końca okresu ochrony ubezpieczeniowej, a także zasadach
ustalania wartości całkowitego i częściowego wykupu ubezpieczenia;
4)
gwarantowanej wysokości świadczeń z umowy ubezpieczenia, jeżeli warunki umowy ubezpieczenia
przewidują gwarantowaną wysokość świadczeń;
5)
terminach, w których są ustalane wartości indeksów lub inne wartości bazowe stosowane
do ustalania wartości świadczeń z umowy ubezpieczenia;
6)
źródłach informacji o wartościach indeksów lub innych wartościach bazowych stosowanych
do ustalania wartości świadczeń z umowy ubezpieczenia;
7)
tytułach oraz wysokości opłat pobieranych przez zakład ubezpieczeń;
8)
sposobie rozliczania się stron umowy ubezpieczenia, w przypadku gdy
a)
ustalenie wartości świadczenia nie jest możliwe z powodu niemożliwości ustalenia w
czasie trwania umowy ubezpieczenia wartości indeksu lub innej wartości bazowej, albo
b)
w ocenie zakładu ubezpieczeń w czasie trwania umowy ubezpieczenia istotnie została
zmieniona metoda ustalania wartości indeksu lub innej wartości bazowej;
9)
terminach i sposobie udostępniania informacji o wartościach indeksów lub innych wartościach
bazowych, w oparciu o które jest ustalana wysokość świadczeń.
2.
W przypadku umowy ubezpieczenia na życie, w której wysokość świadczenia jest ustalana
w oparciu o określone indeksy lub inne wartości bazowe, zawieranej na cudzy rachunek,
w szczególności ubezpieczenia grupowego, ubezpieczający przekazuje osobie zainteresowanej
przed przystąpieniem do takiej umowy, na piśmie lub, jeżeli ubezpieczający wyrazi
na to zgodę, na innym trwałym nośniku, informacje, o których mowa w ust. 1.
3.
W umowie ubezpieczenia na życie, w której wysokość świadczenia jest ustalana w oparciu
o określone indeksy lub inne wartości bazowe, zawartej na okres nie dłuższy niż 5
lat zakład ubezpieczeń w zakresie wynagrodzenia pośrednika ubezpieczeniowego kieruje
się zasadą równomiernego rozłożenia w czasie wydatków z tytułu prowizji pośrednika
ubezpieczeniowego w okresie ubezpieczenia określonym w umowie ubezpieczenia.
4.
W umowie ubezpieczenia na życie, w której wysokość świadczenia jest ustalana w oparciu
o określone indeksy lub inne wartości bazowe, zawartej na okres dłuższy niż 5 lat
lub na czas nieokreślony zakład ubezpieczeń w zakresie wynagrodzenia pośrednika ubezpieczeniowego
kieruje się zasadą równomiernego rozłożenia w czasie wydatków z tytułu prowizji pośrednika
ubezpieczeniowego w okresie nie krótszym niż 5 lat.
Zakład ubezpieczeń przed zawarciem umowy ubezpieczenia informuje ubezpieczającego
będącego osobą fizyczną o
1)
prawie właściwym dla umowy - gdy strony nie mają swobody wyboru prawa;
2)
prawie właściwym, którego wybór proponuje zakład ubezpieczeń - gdy strony mają swobodę
wyboru prawa;
3)
sposobie i trybie rozpatrywania skarg i zażaleń zgłaszanych przez ubezpieczającego
lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia, a także organu właściwego do ich rozpatrzenia.
1.
Ubezpieczający może odstąpić od umowy ubezpieczenia na życie, o której mowa w dziale
I w grupie 3 załącznika do ustawy, oraz umowy ubezpieczenia na życie lub dożycie,
w której świadczenie zakładu ubezpieczeń z tytułu dożycia jest równe składce ubezpieczeniowej
powiększonej o określony w umowie ubezpieczenia wskaźnik, w terminie 60 dni od dnia
otrzymania po raz pierwszy rocznej informacji, o której mowa w art. 20 ust. 3.
2.
W przypadku umowy ubezpieczenia na życie zawartej na cudzy rachunek, o której mowa
w dziale I w grupie 3 załącznika do ustawy, oraz zawartej na cudzy rachunek umowy
ubezpieczenia na życie lub dożycie, w której świadczenie zakładu ubezpieczeń z tytułu
dożycia jest równe składce ubezpieczeniowej powiększonej o określony w umowie ubezpieczenia
wskaźnik, ubezpieczony może wystąpić z umowy ubezpieczenia ze skutkiem odstąpienia
od tej umowy, w terminie 60 dni od dnia otrzymania po raz pierwszy, zgodnie z art.
20 ust. 6 pkt 2, rocznej informacji, o których mowa w art. 20 ust. 3 i 4.
3.
W przypadku odstąpienia lub wystąpienia z umowy ubezpieczenia na życie, w której wysokość
świadczenia jest ustalana w oparciu o określone indeksy lub inne wartości bazowe,
o której mowa w dziale I w grupie 3 załącznika do ustawy, oraz umowy ubezpieczenia
na życie lub dożycie, w której świadczenie zakładu ubezpieczeń z tytułu dożycia jest
równe składce ubezpieczeniowej powiększonej o określony w umowie ubezpieczenia wskaźnik,
zakład ubezpieczeń wypłaca wartość opłaconych składek pomniejszonych nie więcej niż
o 4%. Zakład ubezpieczeń może pomniejszyć wypłacane kwoty o koszt udzielanej ochrony
ubezpieczeniowej, chyba że koszty te zostały rozliczone wcześniej. Jeżeli ubezpieczony
finansował koszt składki ubezpieczeniowej, ubezpieczający niezwłocznie zwraca ubezpieczonemu
kwoty wypłacone przez zakład ubezpieczeń.
4.
W przypadku odstąpienia lub wystąpienia z umowy ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym
funduszem kapitałowym, zakład ubezpieczeń wypłaca wartość jednostek ubezpieczeniowych
funduszy kapitałowych według stanu na dzień otrzymania informacji o odstąpieniu lub
wystąpieniu z umowy pomniejszoną nie więcej niż o 4%. Zakład ubezpieczeń może pomniejszyć
wypłacane kwoty o koszt udzielanej ochrony ubezpieczeniowej, chyba że koszty te zostały
rozliczone wcześniej. Jeżeli ubezpieczony finansował koszt składki ubezpieczeniowej,
ubezpieczający niezwłocznie zwraca ubezpieczonemu kwoty wypłacone przez zakład ubezpieczeń.
5.
W przypadku umowy ubezpieczenia na życie, o której mowa w dziale I w grupie 3 załącznika
do ustawy, oraz umowy ubezpieczenia na życie lub dożycie, w której świadczenie zakładu
ubezpieczeń z tytułu dożycia jest równe składce ubezpieczeniowej powiększonej o określony
w umowie ubezpieczenia wskaźnik, w rocznej informacji, o której mowa w art. 20 ust.
3, przekazywanej po raz pierwszy zakład ubezpieczeń dodatkowo informuje o
1)
prawie ubezpieczającego albo ubezpieczonego odpowiednio do odstąpienia od umowy ubezpieczenia
albo wystąpienia z umowy ubezpieczenia ze skutkiem odstąpienia od umowy ubezpieczenia;
2)
wartości jednostek ubezpieczeniowych funduszy kapitałowych według stanu na dzień pierwszej
informacji;
3)
wysokości ewentualnego pomniejszenia opłaconych składek albo wartości jednostek ubezpieczeniowych
funduszy kapitałowych w przypadku odstąpienia od umowy albo wystąpienia z umowy ubezpieczenia.
1.
Ubezpieczenie ochrony prawnej, o którym mowa w dziale II w grupie 17 załącznika do
ustawy, polega na zobowiązaniu się zakładu ubezpieczeń w zamian za opłacenie składki
ubezpieczeniowej do poniesienia kosztów postępowania sądowego oraz wykonania innych
usług związanych bezpośrednio z ochroną ubezpieczeniową, w szczególności w celu
1)
zapewnienia odszkodowania z tytułu poniesionej przez ubezpieczonego straty, szkody
lub uszkodzenia ciała przez ugodę pozasądową lub w postępowaniu cywilnym lub karnym;
2)
obrony w postępowaniu karnym lub reprezentowania ubezpieczonego w postępowaniu cywilnym,
karnym, administracyjnym lub innym postępowaniu lub w związku z roszczeniem zgłoszonym
wobec tej osoby.
2.
W przypadku ubezpieczenia ochrony prawnej, o którym mowa w dziale II w grupie 17 załącznika
do ustawy, umowa ubezpieczenia nie może obejmować dodatkowo innych grup ubezpieczeń,
chyba że ubezpieczenia te uwzględnione zostały w odrębnej części umowy ubezpieczenia
oraz została dla nich ustalona odrębna składka ubezpieczeniowa.
3.
W ramach ubezpieczenia ochrony prawnej, o którym mowa w dziale II w grupie 17 załącznika
do ustawy, ubezpieczonemu przysługuje prawo swobodnego wyboru adwokata lub radcy prawnego
w zakresie obrony, reprezentowania lub wspierania jego interesów w postępowaniu sądowym
lub administracyjnym.
4.
Zakład ubezpieczeń wykonujący działalność w zakresie ubezpieczeń ochrony prawnej,
o których mowa w dziale II w grupie 17 załącznika do ustawy, zapewnia, aby pracownik
zakładu ubezpieczeń zajmujący się obsługą roszczeń z tytułu umowy ubezpieczenia w
tym zakresie nie wykonywał podobnej działalności
1)
w zakresie innej grupy ubezpieczeń prowadzonej przez ten zakład ubezpieczeń;
2)
w innym zakładzie ubezpieczeń, który jest jednostką dominującą lub jednostką zależną
tego zakładu ubezpieczeń wykonującą działalność ubezpieczeniową, o której mowa w dziale
II załącznika do ustawy.
5.
W przypadku ubezpieczenia ochrony prawnej, o którym mowa w dziale II w grupie 17 załącznika
do ustawy, umowa ubezpieczenia zawiera informację o wymagającej umowy stron możliwości
poddania sporu między zakładem ubezpieczeń udzielającym ochrony w zakresie ochrony
prawnej a ubezpieczonym pod rozstrzygnięcie sądu polubownego lub o możliwości rozstrzygnięcia
takiego sporu w inny, zapewniający porównywalną gwarancję obiektywności sposób.
6.
W przypadku ubezpieczenia ochrony prawnej, o którym mowa w dziale II w grupie 17 załącznika
do ustawy, w sytuacji wystąpienia sprzeczności interesów lub różnicy zdań w sprawie
rozstrzygnięcia sporu zakład ubezpieczeń udzielający ochrony w zakresie ochrony prawnej
lub odpowiednio jednostka zajmująca się likwidacją szkód informuje ubezpieczonego
o prawie swobodnego wyboru adwokata lub radcy prawnego w zakresie obrony, reprezentowania
lub wspierania jego interesów w postępowaniu sądowym lub administracyjnym, a także
o wymagającej umowy stron możliwości poddania sporu pod rozstrzygnięcie sądu polubownego
lub o możliwości rozstrzygnięcia takiego sporu w inny, zapewniający porównywalną gwarancję
obiektywności sposób.
7.
Przepisów ust. 1-6 nie stosuje się do
1)
ubezpieczenia ochrony prawnej, w przypadku gdy takie ubezpieczenie dotyczy sporów
lub ryzyka wynikających z użytkowania statków żeglugi morskiej lub z nim związanych;
2)
działalności prowadzonej przez zakład ubezpieczeń zapewniający ochronę od odpowiedzialności
cywilnej w zakresie obrony, reprezentowania lub wspierania interesów ubezpieczonego
w postępowaniu sądowym lub administracyjnym, jeżeli działalność ta jest równocześnie
prowadzona we własnym interesie zakładu ubezpieczeń w ramach takiej ochrony;
3)
działalności w zakresie ubezpieczenia ochrony prawnej podejmowanej przez zakład ubezpieczeń
udzielający ochrony w zakresie pomocy, która spełnia następujące warunki
a)
działalność jest prowadzona w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej niż to,
w którym znajduje się miejsce zamieszkania ubezpieczonego,
b)
działalność stanowi część umowy dotyczącej wyłącznie pomocy na korzyść osób, które
popadły w trudności w czasie podróży lub podczas nieobecności w miejscu zamieszkania.
8.
W przypadku, o którym mowa w ust. 7 pkt 3, zakład ubezpieczeń informuje, że dane ubezpieczenie
ogranicza się do okoliczności, o których mowa w ust. 7 pkt 3, oraz że ma charakter
dodatkowy w stosunku do pomocy.
Zakład ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie lub świadczenie na podstawie uznania roszczenia
uprawnionego z umowy ubezpieczenia w wyniku ustaleń dokonanych w przeprowadzonym przez
siebie postępowaniu, o którym mowa w art. 29, zawartej z nim ugody lub prawomocnego
orzeczenia sądu.
1.
Po otrzymaniu zawiadomienia o wystąpieniu zdarzenia losowego objętego ochroną ubezpieczeniową,
w terminie 7 dni od dnia otrzymania tego zawiadomienia, zakład ubezpieczeń informuje
o tym ubezpieczającego lub ubezpieczonego, jeżeli nie są oni osobami występującymi
z tym zawiadomieniem, oraz podejmuje postępowanie dotyczące ustalenia stanu faktycznego
zdarzenia losowego, zasadności zgłoszonych roszczeń i wysokości świadczenia, a także
informuje osobę występującą z roszczeniem, na piśmie lub w inny sposób, na który osoba
ta wyraziła zgodę, jakie dokumenty są potrzebne do ustalenia odpowiedzialności zakładu
ubezpieczeń lub wysokości świadczenia, jeżeli jest to niezbędne do dalszego prowadzenia
postępowania.
2.
W przypadku umowy ubezpieczenia zawartej na cudzy rachunek, w szczególności ubezpieczenia
grupowego, zawiadomienie o wystąpieniu zdarzenia losowego może zgłosić również ubezpieczony
albo jego spadkobiercy. W tym przypadku spadkobierca jest traktowany tak jak uprawniony
z umowy ubezpieczenia.
3.
Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się do zdarzeń objętych ochroną ubezpieczeniową na
podstawie umów ubezpieczenia, o których mowa w dziale II w grupach 2 i 18 załącznika
do ustawy, oraz umowy ubezpieczenia chorobowego, o której mowa w dziale I w grupie
5 załącznika do ustawy, jeżeli świadczenie jest spełnione bezpośrednio po zgłoszeniu
zdarzenia losowego objętego ochroną ubezpieczeniową lub bez przeprowadzania postępowania
dotyczącego ustalenia stanu faktycznego zdarzenia losowego, zasadności zgłoszonych
roszczeń i wysokości świadczenia.
4.
Jeżeli w terminach określonych w ustawie lub w umowie zakład ubezpieczeń nie wypłaci
odszkodowania lub świadczenia, zawiadamia na piśmie
1)
osobę zgłaszającą roszczenie oraz
2)
ubezpieczonego, w przypadku umowy ubezpieczenia zawartej na cudzy rachunek, w szczególności
ubezpieczenia grupowego, jeżeli nie jest on osobą zgłaszającą roszczenie
- o przyczynach niemożności zaspokojenia ich roszczeń w całości lub w części, a także
wypłaca bezsporną część świadczenia.
5.
Jeżeli odszkodowanie lub świadczenie nie przysługuje lub przysługuje w innej wysokości
niż określona w zgłoszonym roszczeniu, zakład ubezpieczeń informuje o tym na piśmie
1)
osobę występującą z roszczeniem oraz
2)
ubezpieczonego, w przypadku umowy ubezpieczenia zawartej na cudzy rachunek, w szczególności
ubezpieczenia grupowego, jeżeli nie jest on osobą zgłaszającą roszczenie
- wskazując na okoliczności oraz na podstawę prawną uzasadniające całkowitą lub częściową
odmowę wypłaty świadczenia. Informacja ta zawiera pouczenie o możliwości dochodzenia
roszczeń na drodze sądowej.
6.
Zakład ubezpieczeń udostępnia ubezpieczającemu, ubezpieczonemu, osobie występującej
z roszczeniem lub uprawnionemu z umowy ubezpieczenia informacje i dokumenty gromadzone
w celu ustalenia odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń lub wysokości odszkodowania
lub świadczenia. Osoby te mogą żądać pisemnego potwierdzenia przez zakład ubezpieczeń
udostępnionych informacji, a także sporządzenia na swój koszt kserokopii dokumentów
i potwierdzenia ich zgodności z oryginałem przez zakład ubezpieczeń.
7.
Informacje i dokumenty, o których mowa w ust. 6, zakład ubezpieczeń udostępnia, na
żądanie, w postaci elektronicznej.
8.
Sposób
1)
udostępniania informacji i dokumentów, o których mowa w ust. 6,
2)
zapewniania możliwości pisemnego potwierdzania udostępnianych zgodnie z ust. 6 informacji,
3)
zapewniania możliwości sporządzania kserokopii dokumentów i potwierdzania ich zgodności
z oryginałem zgodnie z ust. 6
- nie może wiązać się z nadmiernymi utrudnieniami dla osób, o których mowa w ust.
6.
9.
Koszty sporządzenia kserokopii oraz udostępniania informacji i dokumentów w postaci
elektronicznej, ponoszone przez osoby, o których mowa w ust. 6, nie mogą odbiegać
od przyjętych w obrocie zwykłych kosztów wykonywania tego rodzaju usług.
10.
Zakład ubezpieczeń przechowuje informacje i dokumenty, o których mowa w ust. 6, do
czasu upływu terminu przedawnienia roszczeń z umowy ubezpieczenia.
1.
Zawiadomienia i oświadczenia składane w związku z zawartą umową ubezpieczenia agentowi
ubezpieczeniowemu uznaje się za złożone zakładowi ubezpieczeń, w imieniu lub na rzecz
którego agent ubezpieczeniowy działa, o ile zostały złożone na piśmie lub na innym
trwałym nośniku.
2.
Zakład ubezpieczeń nie może wyłączyć ani ograniczyć upoważnienia agenta ubezpieczeniowego
do odbierania zawiadomień i oświadczeń, o których mowa w ust. 1.
1.
Zawiadomienia i oświadczenia składane w związku z zawartą umową ubezpieczenia lub
umową gwarancji ubezpieczeniowej agentowi ubezpieczeniowemu lub agentowi oferującemu
ubezpieczenia uzupełniające w rozumieniu ustawy o dystrybucji ubezpieczeń uznaje się za złożone zakładowi ubezpieczeń, w imieniu lub na rzecz którego agent
działa, o ile zostały złożone na piśmie lub na innym trwałym nośniku.
2.
Zakład ubezpieczeń nie może wyłączyć ani ograniczyć upoważnienia agenta ubezpieczeniowego
i agenta oferującego ubezpieczenia uzupełniające do odbierania zawiadomień i oświadczeń,
o których mowa w ust. 1.
1.
Posiadacz pojazdu mechanicznego informuje zakład ubezpieczeń o przeprowadzeniu dodatkowego
badania technicznego, o którym mowa w art. 81 ust. 11 pkt 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
(Dz. U. z 2017 r. poz. 1260, z późn. zm..
2.
Badanie techniczne uznaje się za normalne następstwo szkody i jego koszty pokrywa
zakład ubezpieczeń w ramach ubezpieczenia casco oraz ubezpieczenia odpowiedzialności
cywilnej sprawcy.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji, które zawierają umowy reasekuracji finansowej,
właściwie określają, mierzą, monitorują i kontrolują ryzyka wynikające z tych umów,
a także zarządzają tymi ryzykami i prowadzą sprawozdawczość w ich zakresie.
2.
Reasekuracja finansowa oznacza długoterminową umowę reasekuracji, której charakterystyczną
cechą jest ograniczony transfer ryzyka ubezpieczeniowego oraz która posiada co najmniej
jedną z następujących cech
1)
uwzględnia wartość pieniądza w czasie;
2)
zobowiązuje zakład ubezpieczeń do pokrywania ujemnego salda reasekuratora.
1.
Zakład ubezpieczeń ustala wysokość składek ubezpieczeniowych po dokonaniu oceny ryzyka
ubezpieczeniowego.
2.
Składkę ubezpieczeniową ustala się w wysokości, która zapewnia co najmniej wykonanie
wszystkich zobowiązań z umów ubezpieczenia i pokrycie kosztów wykonywania działalności
ubezpieczeniowej zakładu ubezpieczeń.
3.
Zakład ubezpieczeń gromadzi odpowiednie dane statystyczne w celu ustalania na ich
podstawie wysokości składek ubezpieczeniowych, składek reasekuracyjnych oraz rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności i rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
dla celów rachunkowości.
4.
Składkę ubezpieczeniową ustala się według kryteriów przedstawionych w ogólnych warunkach
ubezpieczenia, w szczególności w zakresie zniżek lub podwyższeń kwot zasadniczych.
5.
Zakład ubezpieczeń może dokonywać indeksacji składki ubezpieczeniowej oraz innych
opłat pobieranych od ubezpieczającego lub należnych ubezpieczającemu z tytułu zawartej
umowy ubezpieczenia, pod warunkiem przedstawienia w niej metod, według których dokonuje
się indeksacji, i terminów, w których się jej dokonuje.
6.
Składkę reasekuracyjną ustala się w wysokości, która zapewnia co najmniej wykonanie
wszystkich zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji i pokrycie kosztów wykonywania
działalności reasekuracyjnej przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji.
7.
Zakład reasekuracji gromadzi odpowiednie dane statystyczne w celu ustalania na ich
podstawie wysokości składek reasekuracyjnych oraz rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
dla celów wypłacalności i rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów rachunkowości.
1.
Zastosowanie przez zakład ubezpieczeń kryterium płci w kalkulowaniu składek ubezpieczeniowych
i świadczeń nie może prowadzić do różnicowania składek ubezpieczeniowych i świadczeń
poszczególnych osób.
2.
Różnicowanie składek ubezpieczeniowych i świadczeń do celów ubezpieczeń z działu I
i II załącznika do ustawy i związanych z nimi usług finansowych ze względu na ciążę
i macierzyństwo jest zakazane.
1.
Zakład ubezpieczeń i osoby w nim zatrudnione, a także osoby i podmioty, za pomocą
których zakład ubezpieczeń wykonuje czynności ubezpieczeniowe, są obowiązane do zachowania
tajemnicy dotyczącej poszczególnych umów ubezpieczenia.
2.
Obowiązek zachowania tajemnicy, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy informacji udzielanych
na wniosek
1)
sądu lub prokuratury, o ile są niezbędne w toczącym się postępowaniu;
2)
Policji, o ile są niezbędne w toczącym się postępowaniu lub na potrzeby wykonywania
czynności operacyjno-rozpoznawczych, a także wykrycia i identyfikacji przedmiotów
i innych korzyści majątkowych pochodzących z przestępstwa albo ich równowartości,
na zasadach i w trybie określonych w art. 20 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
(Dz. U. z 2017 r. poz. 2067, z późn. zm.;
2a
Inspektora Nadzoru Wewnętrznego, o ile są niezbędne na potrzeby wykonywania czynności
operacyjno-rozpoznawczych, na zasadach i w trybie określonych w art. 11p ustawy z dnia 21 czerwca 1996 r. o szczególnych formach sprawowania nadzoru
przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych
(Dz. U. poz. 491, z późn. zm.;
3)
Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, o ile są niezbędne w toczącym się postępowaniu
lub na potrzeby wykonywania czynności operacyjno-rozpoznawczych na zasadach określonych
w ustawie z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji
Wywiadu
(Dz. U. z 2017 r. poz. 1920 i 2405 oraz z 2018 r. poz. 138, 650, 723 i 730);
3a)
Żandarmerii Wojskowej, o ile są niezbędne w toczącym się postępowaniu lub na potrzeby
wykonywania czynności operacyjno-rozpoznawczych, a także wykrycia i identyfikacji
przedmiotów i innych korzyści majątkowych pochodzących z przestępstwa albo ich równowartości,
na zasadach i w trybie określonych w art. 40b ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o Żandarmerii Wojskowej i wojskowych organach
porządkowych
(Dz. U. z 2018 r. poz. 430 i 650);
4
komornika sądowego, w związku z toczącym się postępowaniem egzekucyjnym lub zabezpieczającym;
4
komornika sądowego, w związku z toczącym się postępowaniem egzekucyjnym lub zabezpieczającym
albo wykonywaniem postanowienia o zabezpieczeniu spadku lub ze sporządzaniem spisu
inwentarza;
5)
administracyjnego organu egzekucyjnego oraz centralnego biura łącznikowego, o którym
mowa w art. 9 ustawy z dnia 11 października 2013 r. o wzajemnej pomocy przy dochodzeniu podatków,
należności celnych i innych należności pieniężnych
(Dz. U. z 2018 r. poz. 425), w zakresie wykonywania ich ustawowych zadań;
6)
organu nadzoru, w zakresie wykonywania jego ustawowych zadań;
7)
Najwyższej Izby Kontroli, o treści umów ubezpieczenia zawartych przez jednostki objęte
kontrolą;
8)
organów Krajowej Administracji Skarbowej, w zakresie i na zasadach określonych w przepisach
ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej
(Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650 i 723);
9
Generalnego Inspektora Informacji Finansowej, w zakresie wykonywania przez niego zadań
określonych w ustawie z dnia 16 listopada 2000 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu
terroryzmu
(Dz. U. z 2017 r. poz. 1049 oraz z 2018 r. poz. 650);
9
Generalnego Inspektora Informacji Finansowej, w zakresie wykonywania przez niego zadań
określonych w przepisach o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;
10)
Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych, w zakresie wykonywania przez niego
zadań określonych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych
(Dz. U. z 2016 r. poz. 922 oraz z 2018 r. poz. 138 i 723);
11)
Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w zakresie wykonywania przez niego
zadań określonych w przepisach o ochronie konkurencji i konsumentów;
12)
komisji do rozpatrywania roszczeń z tytułu szkód wyrządzonych przez wojska obce, w
zakresie wykonywania przez nią zadań określonych w ustawie z dnia 23 września 1999 r. o zasadach pobytu wojsk obcych na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej oraz zasadach ich przemieszczania się przez to terytorium
(Dz. U. z 2018 r. poz. 35 i 529);
13)
(uchylony)
14)
Rzecznika Praw Obywatelskich, w zakresie wykonywania przez niego ustawowych zadań,
w związku z podjętą interwencją;
15)
Rzecznika Finansowego, w zakresie wykonywania przez niego ustawowych zadań;
16)
Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego, w zakresie wykonywania ustawowych zadań;
17)
Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, w zakresie wykonywania ustawowych
zadań;
18)
Polskiej Izby Ubezpieczeń, w zakresie wykonywania zadania, o którym mowa w art. 426
ust. 2 pkt 9, z wyłączeniem danych osobowych;
19)
biegłego rewidenta, w zakresie wykonywania ustawowych zadań;
20)
ubezpieczającego, ubezpieczonego, a w przypadku zgłoszenia wystąpienia zdarzenia losowego,
z którym umowa wiąże odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń - także uprawnionego z umowy
ubezpieczenia;
21)
innego zakładu ubezpieczeń, z którym zawarto umowę reasekuracji lub koasekuracji,
w zakresie umów ubezpieczenia ryzyka objętych tą umową;
22)
zakładu reasekuracji, z którym zawarto umowę reasekuracji, w zakresie umów ubezpieczenia
ryzyka objętych tą umową;
23)
innego zakładu ubezpieczeń, w celu i zakresie niezbędnym do przeciwdziałania przestępstwom
popełnianym na szkodę zakładu ubezpieczeń;
24)
innego zakładu ubezpieczeń, w zakresie stosowania taryfy w zależności od długości
okresu bezszkodowego lub ustalania proporcjonalnej odpowiedzialności, w przypadku
zawarcia umów ubezpieczenia obowiązkowego na ten sam okres w co najmniej dwóch zakładach
ubezpieczeń, lub na potrzeby ustalenia odpowiedzialności, jeżeli ten sam przedmiot
ubezpieczenia w tym samym czasie jest ubezpieczony od tego samego ryzyka w dwóch lub
więcej zakładach ubezpieczeń na sumy, które łącznie przewyższają jego wartość ubezpieczeniową;
25)
podmiotu przetwarzającego na zlecenie zakładu ubezpieczeń dane dotyczące ubezpieczających,
ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia oraz administrujących indywidualnymi
kontami jednostek uczestnictwa w ubezpieczeniowym funduszu kapitałowym;
26)
zleceniobiorców czynności ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych oraz funkcji należących
do systemu zarządzania powierzanych w drodze outsourcingu, w zakresie, w jakim dotyczą
one zleconych czynności i funkcji;
27)
innego podmiotu, którego uprawnienie do żądania informacji wynika z przepisów odrębnej
ustawy.
3.
Przetwarzanie danych oraz wykonywanie czynności i funkcji przez podmioty, o których
mowa w ust. 2 pkt 25 i 26, nie ogranicza odpowiedzialności wynikającej z obowiązku
zachowania tajemnicy, o którym mowa w ust. 1.
4
Obowiązek zachowania tajemnicy, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy danych w zakresie
umów ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za
szkody powstałe w związku z ruchem tych pojazdów oraz danych w zakresie szkód istotnych
w rozumieniu ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, przekazywanych do centralnej ewidencji pojazdów w rozumieniu tej ustawy.
5.
Zakład ubezpieczeń może udostępniać dane dotyczące umów ubezpieczenia na zasadach
i w trybie określonych w ustawie z dnia 9 kwietnia 2010 r. o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie
danych gospodarczych
(Dz. U. z 2018 r. poz. 470, 650, 723, 730 i 771).
6.
Nie narusza obowiązku zachowania tajemnicy, o którym mowa w ust. 1, złożenie zawiadomienia
o podejrzeniu popełnienia przestępstwa na szkodę zakładu ubezpieczeń albo o tym, że
działalność zakładu ubezpieczeń jest wykorzystywana w celu ukrycia przestępstwa lub
przestępstwa skarbowego lub dla celów mających związek z przestępstwem lub przestępstwem
skarbowym.
7.
Obowiązek, o którym mowa w ust. 1, ma zastosowanie do Polskiej Izby Ubezpieczeń i
osób w niej zatrudnionych w zakresie wykonywania ustawowych zadań.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem
1)
art. 8
a)
pkt 2 - w zakresie art. 18 ust. 4 i 6,
b)
pkt 3
- które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2019 r.;
2)
art. 8 pkt 4 lit. c oraz lit. d tiret czwarte, które wchodzą w życie z dniem 3 lipca
2019 r.;
3)
art. 1 pkt 76 i 93, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2020 r.
1.
Zakład ubezpieczeń i osoby w nim zatrudnione oraz osoby, za pośrednictwem których
zakład ubezpieczeń wykonuje czynności ubezpieczeniowe, zachowują w tajemnicy informację
o przekazaniu Policji danych, na zasadach określonych w art. 20 ust. 4-10 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji.
2.
Zachowanie tajemnicy, o której mowa w ust. 1, obowiązuje wobec strony umowy ubezpieczenia
oraz osób trzecich.
1.
Zakład ubezpieczeń może zażądać, aby ubezpieczony lub osoba, na rachunek której ma
zostać zawarta umowa ubezpieczenia, poddali się badaniom lekarskim lub badaniom diagnostycznym
z minimalnym ryzykiem, z wyłączeniem badań genetycznych, w celu oceny ryzyka ubezpieczeniowego,
ustalenia prawa do świadczenia i wysokości tego świadczenia.
2.
Koszty badań, o których mowa w ust. 1, pokrywa zakład ubezpieczeń.
3.
Na żądanie ubezpieczonego lub osoby, z którą lub na rachunek której nie została zawarta
umowa ubezpieczenia na skutek odmowy zawarcia tej umowy przez zakład ubezpieczeń lub
rezygnacji tej osoby z zawarcia umowy, zakład ubezpieczeń udostępnia wyniki badań,
o których mowa w ust. 1. W przypadku śmierci ubezpieczonego zakład ubezpieczeń udostępnia
wyniki badań ubezpieczonego także na żądanie uprawnionego z umowy ubezpieczenia, jeżeli
wyniki badań ubezpieczonego miały wpływ na całkowitą lub częściową odmowę wypłaty
świadczenia.
4.
W przypadku gdy z żądaniem udostępnienia wyników badań, o których mowa w ust. 1, występuje
osoba, z którą lub na rachunek której nie została zawarta umowa ubezpieczenia wskutek
rezygnacji tej osoby z zawarcia tej umowy, koszt tych badań pokrywa osoba występująca
z żądaniem.
1.
Zakład ubezpieczeń może uzyskać odpłatnie od podmiotów wykonujących działalność leczniczą
w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej, które udzielały świadczeń zdrowotnych
ubezpieczonemu lub osobie, na rachunek której ma zostać zawarta umowa ubezpieczenia,
informacje o okolicznościach związanych z oceną ryzyka ubezpieczeniowego i weryfikacją
podanych przez tę osobę danych o jej stanie zdrowia, ustaleniem prawa tej osoby do
świadczenia z zawartej umowy ubezpieczenia i wysokością tego świadczenia.
2.
Zakres informacji o stanie zdrowia ubezpieczonego lub osoby, na rachunek której ma
zostać zawarta umowa ubezpieczenia, obejmuje następujące informacje o
1)
przyczynach hospitalizacji, wykonanych w jej trakcie badaniach diagnostycznych i ich
wynikach, innych udzielonych świadczeniach zdrowotnych, wynikach leczenia i rokowaniach
oraz o wynikach sekcji zwłok, jeżeli została przeprowadzona;
2)
przyczynach leczenia ambulatoryjnego, wykonanych w jego trakcie badaniach diagnostycznych
i ich wynikach, innych udzielonych świadczeniach zdrowotnych, wynikach leczenia i
rokowaniach;
3)
wynikach przeprowadzonych konsultacji;
4)
przyczynie śmierci ubezpieczonego.
3.
Informacje, o których mowa w ust. 2, udzielane są z wyłączeniem wyników badań genetycznych.
4.
Informacje o przyczynach hospitalizacji i leczenia zawierają kod jednostki chorobowej
zgodnie z Międzynarodową Statystyczną Klasyfikacją Chorób i Problemów Zdrowotnych
Rewizja Dziesiąta.
5.
Z żądaniem przekazania informacji, o których mowa w ust. 2, występuje lekarz upoważniony
przez zakład ubezpieczeń.
6.
Wystąpienie zakładu ubezpieczeń o informacje, o których mowa w ust. 2, wymaga pisemnej
zgody ubezpieczonego lub osoby, na rachunek której ma zostać zawarta umowa ubezpieczenia,
albo jej przedstawiciela ustawowego.
7.
Podmiot wykonujący działalność leczniczą przekazuje posiadane informacje o stanie
zdrowia ubezpieczonego lub osoby, na rachunek której ma zostać zawarta umowa ubezpieczenia,
zakładowi ubezpieczeń, który o te informacje występuje, w terminie nie dłuższym niż
14 dni, licząc od dnia otrzymania wystąpienia o przekazanie informacji.
8.
Zakład ubezpieczeń może uzyskać odpłatnie od Narodowego Funduszu Zdrowia dane o nazwach
i adresach świadczeniodawców, którzy udzielili świadczeń opieki zdrowotnej w związku
z wypadkiem lub zdarzeniem losowym będącym podstawą ustalenia jego odpowiedzialności
oraz wysokości odszkodowania lub świadczenia. Wystąpienie zakładu ubezpieczeń o te
informacje wymaga pisemnej zgody ubezpieczonego albo jego przedstawiciela ustawowego.
9.
Minister właściwy do spraw zdrowia, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw
instytucji finansowych, określi, w drodze rozporządzenia, tryb udzielania zakładom
ubezpieczeń przez podmioty wykonujące działalność leczniczą informacji o stanie zdrowia
ubezpieczonych lub osób, na rachunek których ma zostać zawarta umowa ubezpieczenia,
tryb udzielania zakładom ubezpieczeń przez Narodowy Fundusz Zdrowia danych, o których
mowa w ust. 8, oraz sposób ustalania wysokości opłat za ich udzielenie, uwzględniając
potrzebę zapewnienia poufności przy ich udzielaniu oraz koszty związane z ich udzielaniem.
1.
Zakład ubezpieczeń może, za pisemną zgodą osoby, której dane dotyczą, albo jej przedstawiciela
ustawowego, na pisemne żądanie innego zakładu ubezpieczeń, udostępnić temu zakładowi
ubezpieczeń przetwarzane przez siebie dane osobowe w zakresie potrzebnym do oceny
ryzyka ubezpieczeniowego i weryfikacji danych podanych przez ubezpieczającego, ubezpieczonego
lub osobę, na rachunek której ma zostać zawarta umowa ubezpieczenia, ustalenia prawa
ubezpieczonego do świadczenia z zawartej umowy ubezpieczenia i wysokości tego świadczenia,
a także do udzielenia posiadanych przez siebie informacji o przyczynie śmierci ubezpieczonego
lub informacji niezbędnych do ustalenia prawa uprawnionego z umowy ubezpieczenia do
świadczenia i jego wysokości.
2.
Zakład ubezpieczeń, na żądanie ubezpieczającego lub ubezpieczonego, przekazuje informacje
o oświadczeniach złożonych przez nich na etapie zawierania umowy ubezpieczenia na
potrzeby oceny ryzyka ubezpieczeniowego lub kopie dokumentów sporządzonych na tym
etapie.
1.
Przepisy art. 37-39 stosuje się odpowiednio do pozyskiwania przez zakłady ubezpieczeń
danych osoby poszkodowanej w zdarzeniu losowym objętym ubezpieczeniem odpowiedzialności
cywilnej. Udostępnianie danych może dotyczyć informacji niezbędnych zakładowi ubezpieczeń
do ustalenia prawa osoby zgłaszającej roszczenie do odszkodowania lub świadczenia
z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, a także określenia ich wysokości.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego
i Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.
1.
Zakład ubezpieczeń może zbierać dane ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia,
zawarte w umowach ubezpieczenia lub oświadczeniach ubezpieczających składanych przed
zawarciem umowy ubezpieczenia, odpowiednio w celu oceny ryzyka ubezpieczeniowego lub
wykonania umowy ubezpieczenia.
2.
Zbieranie przez zakład ubezpieczeń danych, o których mowa w ust. 1, nie powoduje po
stronie zakładu ubezpieczeń obowiązku powiadomienia, o którym mowa w art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych.
1.
Sąd, prokuratura, Policja oraz inne organy i instytucje, na wniosek zakładu ubezpieczeń,
w zakresie zadań przez ten zakład ubezpieczeń wykonywanych i w celu ich wykonania,
w związku z wypadkiem lub zdarzeniem losowym będącym podstawą ustalania odpowiedzialności,
udzielają informacji o stanie sprawy oraz udostępniają zebrane materiały, jeżeli są
one niezbędne do ustalenia okoliczności tych wypadków i zdarzeń losowych oraz wysokości
odszkodowania lub świadczenia.
2.
Sąd, prokuratura, Policja oraz inne organy i instytucje, na wniosek Ubezpieczeniowego
Funduszu Gwarancyjnego, Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych lub Rzecznika
Finansowego, w zakresie zadań przez nie wykonywanych i w celu ich wykonania, udzielają
informacji o stanie sprawy oraz udostępniają zebrane materiały.
3.
Zakład ubezpieczeń, na żądanie ubezpieczonego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia,
udostępnia posiadane przez siebie informacje związane z wypadkiem lub zdarzeniem losowym
będącym podstawą ustalenia jego odpowiedzialności oraz ustalenia okoliczności wypadków
i zdarzeń losowych, jak również wysokości odszkodowania lub świadczenia.
4.
Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio do Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego
i Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.
1.
Dokumenty związane z zawieraniem i wykonywaniem umów ubezpieczenia mogą być sporządzane
w postaci elektronicznej, jeżeli będą w sposób należyty utworzone, utrwalone, przechowywane
i zabezpieczone. Usługi związane z zabezpieczeniem tych dokumentów mogą być wykonywane
przez zakład ubezpieczeń lub spółkę utworzoną przez zakład ubezpieczeń lub przez inne
podmioty.
2.
Podpis osoby reprezentującej zakład ubezpieczeń na dokumencie potwierdzającym zawarcie
umowy ubezpieczenia może być odtworzony mechanicznie.
3.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowy sposób tworzenia, utrwalania, przechowywania i zabezpieczania, w tym przy
zastosowaniu podpisu elektronicznego, dokumentów, o których mowa w ust. 1, uwzględniając
konieczność odpowiedniego zabezpieczenia zawartych w tych dokumentach danych.
1.
Zezwolenie na wykonywanie działalności przez spółkę celową z siedzibą na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej wydaje, w drodze decyzji, po rozpatrzeniu wniosku założycieli
spółki celowej, organ nadzoru.
2.
Organ nadzoru może cofnąć spółce celowej zezwolenie na wykonywanie działalności, jeżeli
spółka celowa
1)
przestała spełniać warunki wymagane do uzyskania zezwolenia;
2)
wykonuje działalność z naruszeniem prawa lub nie zapewnia zdolności do wykonywania
zobowiązań;
3)
złożyła wniosek o cofnięcie zezwolenia na wykonywanie działalności.
1.
W zakładzie ubezpieczeń i zakładzie reasekuracji funkcjonuje system zarządzania.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji zapewniają proporcjonalność systemu zarządzania
do charakteru, skali i złożoności ich działalności.
3.
System zarządzania obejmuje co najmniej
1)
strukturę organizacyjną, w której zakresy odpowiedzialności są jasno i odpowiednio
podzielone;
2)
skuteczny system przekazywania informacji;
3)
zgodność z innymi wymaganiami określonymi w niniejszym rozdziale.
4.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji dokonują regularnego przeglądu funkcjonowania
systemu zarządzania.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 36 i
art. 40, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji sporządzają na piśmie zasady dotyczące co
najmniej
1)
zarządzania ryzykiem, obejmujące zasady związane z obszarami, o których mowa w art.
57 ust. 2, oraz zasady dotyczące kryteriów stosowania korekty z tytułu zmienności
do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka, o której
mowa w art. 229, w przypadku jej stosowania;
2)
kontroli wewnętrznej;
3)
audytu wewnętrznego;
4)
outsourcingu, w przypadku gdy zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji stosuje lub
zamierza go stosować, obejmujące w szczególności
a)
wykaz funkcji należących do systemu zarządzania oraz czynności ubezpieczeniowych lub
reasekuracyjnych, które zakład zamierza powierzać w drodze outsourcingu ze wskazaniem,
które z tych czynności zakład uznaje za podstawowe lub ważne,
b)
kryteria wyboru podmiotu, któremu zakład zamierza powierzać wykonywanie czynności
ubezpieczeniowych lub reasekuracyjnych oraz funkcji należących do systemu zarządzania,
c)
sposób realizacji warunków, o których mowa w art. 74 i art. 75,
d)
zasady zarządzania ryzykiem związanym z powierzeniem, w drodze outsourcingu, wykonywania
czynności oraz funkcji należących do systemu zarządzania;
5
spełniania obowiązków, o których mowa w art. 12 ustawy o dystrybucji ubezpieczeń, i wymogów określonych w art. 19 ust. 1-3 i 5 ustawy o dystrybucji ubezpieczeń, przez osoby, o których mowa w tych przepisach;
6
spełniania obowiązków, o których mowa w art. 12 ustawy o dystrybucji ubezpieczeń, i wymogów określonych w art. 19 ust. 1 ustawy o dystrybucji ubezpieczeń, przez osoby wykonujące w tym zakładzie czynności dystrybucyjne zakładu reasekuracji
w rozumieniu ustawy o dystrybucji ubezpieczeń.
2
Zasady, o których mowa w ust. 1, określają również stanowiska nadzorujące w zakładzie
ubezpieczeń lub zakładzie reasekuracji inne kluczowe funkcje, w tym co najmniej funkcje
należące do systemu zarządzania.
2
Zasady, o których mowa w ust. 1, określają również
1)
stanowiska nadzorujące w zakładzie ubezpieczeń lub zakładzie reasekuracji inne kluczowe
funkcje, w tym co najmniej funkcje należące do systemu zarządzania;
2)
stanowisko odpowiedzialne za wprowadzenie w życie zasad, o których mowa w ust. 1 pkt
5 i 6.
3.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji, co najmniej raz w roku, dokonują przeglądu
zasad, o których mowa w ust. 1. Zasady te są dostosowywane do istotnych zmian w systemie
zarządzania lub obszarze, którego dotyczą.
4.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji informują organ nadzoru o zamiarze wprowadzenia
zasad dotyczących outsourcingu oraz o istotnej zmianie tych zasad, przekazując organowi
nadzoru treść tych zasad.
5.
Zarząd zakładu ubezpieczeń i zarząd zakładu reasekuracji zatwierdzają zasady, o których
mowa w ust. 1, i zapewniają wprowadzenie ich w życie.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji stosują odpowiednie oraz współmierne systemy,
zasoby i procedury pozwalające na zachowanie ciągłości i regularności działania, w
tym opracowują plany awaryjne.
1.
Członkiem zarządu zakładu ubezpieczeń, członkiem zarządu zakładu reasekuracji, a w
przypadku zakładu wykonującego działalność ubezpieczeniową lub reasekuracyjną w formie
spółki europejskiej, w której przyjęto system monistyczny - członkiem rady administrującej,
z zastrzeżeniem art. 50 ust. 4-7, może być osoba, która spełnia łącznie następujące
wymagania
1)
posiada pełną zdolność do czynności prawnych;
2)
posiada wyższe wykształcenie uzyskane w Rzeczypospolitej Polskiej lub uzyskane w innym
państwie wykształcenie będące wykształceniem wyższym w rozumieniu właściwych przepisów
tego państwa;
3)
nie była skazana za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe prawomocnym
wyrokiem sądu;
4)
daje rękojmię prowadzenia spraw zakładu w sposób należyty.
2.
Członkiem rady nadzorczej zakładu ubezpieczeń lub członkiem rady nadzorczej zakładu
reasekuracji może być osoba, która spełnia łącznie wymagania, o których mowa w ust.
1 pkt 1 i 3, oraz daje rękojmię należytego wykonywania swojej funkcji.
3.
Osobą nadzorującą inną kluczową funkcję w zakładzie ubezpieczeń lub zakładzie reasekuracji
może być osoba, która spełnia łącznie wymagania, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3,
oraz
1)
posiada doświadczenie zawodowe niezbędne do wykonywania nadzorowanej kluczowej funkcji;
2)
daje rękojmię wykonywania zadań w sposób należyty.
4.
Organ nadzoru, na wniosek zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji, może odstąpić,
w drodze decyzji, od wymogu posiadania wyższego wykształcenia w stosunku do danej
osoby, uwzględniając w szczególności doświadczenie zawodowe kandydata na stanowisko
osoby pełniącej kluczową funkcję.
5.
Równoczesne zajmowanie przez tę samą osobę analogicznych stanowisk osób pełniących
kluczowe funkcje w zakładach ubezpieczeń lub zakładach reasekuracji wykonujących działalność
w zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale I i dziale II załącznika do ustawy,
nie może być uznane za naruszenie wymagania dotyczącego rękojmi.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji informują organ nadzoru o zmianach w składzie
zarządu lub rady nadzorczej, a w przypadku zakładu wykonującego działalność ubezpieczeniową
lub reasekuracyjną w formie spółki europejskiej, w której przyjęto system monistyczny
- rady administrującej, w terminie 7 dni od dnia podjęcia uchwały o powołaniu lub
odwołaniu członka zarządu, członka rady nadzorczej lub członka rady administrującej,
a także powzięcia informacji o innym zdarzeniu powodującym zmianę składu zarządu,
rady nadzorczej lub rady administrującej.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji informują organ nadzoru o zmianach na stanowiskach
osób nadzorujących inne kluczowe funkcje, w terminie 7 dni od dnia dokonania zmiany.
3.
W informacji przekazywanej organowi nadzoru zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji
wskazują przyczyny zmiany danej osoby na stanowisku osoby pełniącej kluczową funkcję,
jeżeli zmiana ta nastąpiła z powodu niespełnienia przez tę osobę wymagań ustawowych.
4.
Do informacji przekazywanej organowi nadzoru dołącza się
1)
życiorysy osób mających pełnić kluczowe funkcje;
2)
zgody osób mających pełnić kluczowe funkcje na objęcie stanowisk w zakładzie ubezpieczeń
lub zakładzie reasekuracji;
3)
poświadczenia posiadania odpowiedniego wykształcenia i doświadczenia zawodowego przez
osoby mające pełnić kluczowe funkcje;
4)
zaświadczenia albo oświadczenia o niekaralności osób mających pełnić kluczowe funkcje;
5)
oświadczenia osób mających pełnić kluczowe funkcje o toczących się przeciwko nim postępowaniach
sądowych w związku ze sprawą gospodarczą;
6)
oświadczenia osób mających pełnić kluczowe funkcje o uczestnictwie w organach zarządzających
i nadzorujących spółek handlowych.
5.
Zaświadczenie o niekaralności, o którym mowa w ust. 4 pkt 4, przedstawia się nie później
niż 3 miesiące od dnia jego wydania.
6.
Oświadczenie, o którym mowa w ust. 4 pkt 4, składa się pod rygorem odpowiedzialności
karnej za składanie fałszywych zeznań. Składający oświadczenie zawiera w nim klauzulę
następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego
oświadczenia.”. Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej
za składanie fałszywych zeznań.
7.
Zawiadomienia i dokumenty sporządza się w języku polskim lub tłumaczy na język polski.
Tłumaczenie może być sporządzone wyłącznie przez tłumacza przysięgłego lub konsula
Rzeczypospolitej Polskiej.
8.
Dokumenty urzędowe przed tłumaczeniem wymagają zalegalizowania przez konsula Rzeczypospolitej
Polskiej. Obowiązku legalizacji nie stosuje się, jeżeli umowa międzynarodowa, której
Rzeczpospolita Polska jest stroną, stanowi inaczej.
9.
W uzasadnionych przypadkach, w szczególności gdy prawo państwa właściwego nie przewiduje
sporządzenia wymaganych dokumentów, zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji może,
w miejsce tych dokumentów, złożyć oświadczenie osoby mającej pełnić kluczową funkcję
zawierające wymagane informacje.
1.
Zarząd krajowego zakładu ubezpieczeń, z wyłączeniem towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych,
składa się z co najmniej dwóch członków.
2.
Zarząd krajowego zakładu reasekuracji, z wyłączeniem towarzystwa reasekuracji wzajemnej,
składa się z co najmniej dwóch członków.
3.
W skład zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń i krajowego zakładu reasekuracji wchodzi
prezes.
4.
Co najmniej połowa członków zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń i krajowego zakładu
reasekuracji, w tym prezes zarządu oraz członek zarządu odpowiedzialny za zarządzanie
ryzykiem, posiada udowodnioną znajomość języka polskiego.
5.
Organ nadzoru, na wniosek krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji,
odstąpi, w drodze decyzji, od stosowania wymogu znajomości języka polskiego w stosunku
do danej osoby, jeżeli nie będzie to niezbędne ze względów nadzoru ostrożnościowego,
biorąc w szczególności pod uwagę zakres działalności tego zakładu.
6.
Co najmniej połowa członków zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń i krajowego zakładu
reasekuracji, w tym prezes zarządu oraz członek zarządu odpowiedzialny za zarządzanie
ryzykiem, posiada doświadczenie zawodowe niezbędne do zarządzania zakładem ubezpieczeń
lub zakładem reasekuracji.
7.
W przypadku jednoosobowego zarządu towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych lub towarzystwa
reasekuracji wzajemnej prezes zarządu posiada udowodnioną znajomość języka polskiego
oraz doświadczenie zawodowe niezbędne do zarządzania zakładem ubezpieczeń lub zakładem
reasekuracji. Przepisu ust. 5 nie stosuje się.
1.
Powołanie dwóch członków zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu
reasekuracji, w tym prezesa zarządu oraz członka zarządu odpowiedzialnego za zarządzanie
ryzykiem, następuje za zgodą organu nadzoru, wyrażoną w drodze decyzji wydawanej na
wniosek tego zakładu, chyba że powołanie dotyczy osoby, która uzyskała taką zgodę
w poprzedniej kadencji.
2.
W przypadku gdy wniosek krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji
o wyrażenie zgody organu nadzoru dotyczy członka zarządu wykonującego mandat, członek
ten do czasu wydania decyzji przez organ nadzoru może wykonywać mandat członka zarządu
w dotychczasowym zakresie.
3.
Organ nadzoru może odmówić, w drodze decyzji, wyrażenia zgody na powołanie członka
zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji, jeżeli nie
spełnia on wymagań określonych w ustawie.
4.
Z dniem doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 3, akt powołania członka zarządu,
którego dotyczy decyzja, nie wywołuje skutków prawnych, a mandat członka zarządu wygasa.
1.
W przypadku gdy osoba pełniąca kluczową funkcję nie spełnia wymagań określonych w
przepisach ustawy, organ nadzoru może, w drodze decyzji, stwierdzić niespełnienie
przez daną osobę wymagań dotyczących pełnienia kluczowej funkcji.
2.
Z dniem doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 1, akt powołania członka zarządu
lub członka rady nadzorczej, którego dotyczy decyzja, nie wywołuje skutków prawnych,
a mandat członka zarządu lub członka rady nadzorczej wygasa.
3.
Z dniem doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 1, dyrektor głównego oddziału lub
jego zastępca nie może pełnić swojej funkcji.
4.
Z dniem doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 1, osoba, której zakład ubezpieczeń
lub zakład reasekuracji powierzył pełnienie innej niż określona w ust. 2 i 3 kluczowej
funkcji, nie może pełnić swojej funkcji.
1.
Członkiem zarządu zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji nie może być osoba
będąca członkiem organu zarządzającego
1)
towarzystwa funduszy inwestycyjnych lub zarządzającego ASI w rozumieniu ustawy o funduszach inwestycyjnych prowadzącego działalność na podstawie zezwolenia;
2)
podmiotu prowadzącego działalność maklerską w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi
(Dz. U. z 2017 r. poz. 1768, z późn. zm. lub inną działalność w zakresie obrotu instrumentami finansowymi w rozumieniu tej
ustawy;
3)
powszechnego towarzystwa emerytalnego;
4)
banku.
2.
Członkiem zarządu zakładu ubezpieczeń nie może być osoba będąca członkiem zarządu
zakładu reasekuracji.
Jeżeli wymagania określone w przepisach ustawy nie są spełnione w związku z wygaśnięciem
mandatu członka zarządu wskutek rezygnacji, śmierci, odwołania go ze składu zarządu
albo decyzji organu nadzoru o odmowie wyrażenia zgody na powołanie albo o stwierdzeniu
niespełnienia wymagań dotyczących pełnienia kluczowej funkcji, zakład ubezpieczeń
lub zakład reasekuracji, w terminie 6 miesięcy, dostosowuje swoją działalność do wymagań
określonych w przepisach ustawy.
Osoby wykonujące czynności należące do innych kluczowych funkcji spełniają wymagania
kompetencji i rękojmi proporcjonalnie do wykonywanych czynności.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji wprowadzają efektywny system zarządzania
ryzykiem obejmujący strategie, procesy i procedury sprawozdawcze konieczne do określenia,
pomiaru i monitorowania ryzyk, na które są lub mogą być narażone, oraz współzależności
między nimi, zarządzania tymi rodzajami ryzyka i sprawozdawczości w ich zakresie,
w sposób ciągły, zarówno na poziomie indywidualnym, jak i zagregowanym.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji zapewniają efektywność i właściwe zintegrowanie
systemu zarządzania ryzykiem ze strukturą organizacyjną oraz z procesami decyzyjnymi,
z uwzględnieniem osób pełniących kluczowe funkcje.
1.
System zarządzania ryzykiem obejmuje ryzyka, które należy uwzględnić w obliczeniach
kapitałowego wymogu wypłacalności, oraz ryzyka, które są uwzględniane jedynie częściowo
lub są w tych obliczeniach pomijane.
2.
System zarządzania ryzykiem obejmuje co najmniej
1)
ocenę ryzyka przyjmowanego do ubezpieczenia i tworzenie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
dla celów wypłacalności;
2)
zarządzanie aktywami i zobowiązaniami;
3)
lokaty, w szczególności w instrumenty pochodne;
4)
zarządzanie płynnością i ryzykiem koncentracji;
5)
zarządzanie ryzykiem operacyjnym;
6)
reasekurację i inne techniki przenoszenia ryzyka.
3.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji stosuje korektę dopasowującą
do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka lub korektę
z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej
od ryzyka, opracowuje plan płynności prognozujący wpływy pieniężne i wypływy pieniężne
związane z aktywami i zobowiązaniami podlegającymi tym korektom.
1.
W zakresie zarządzania aktywami i zobowiązaniami zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji
regularnie oceniają
1)
wrażliwość rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności i dopuszczonych
środków własnych na założenia stanowiące podstawę ekstrapolacji odpowiedniej struktury
terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka;
2)
w przypadku gdy stosują korektę dopasowującą do odpowiedniej struktury terminowej
stopy procentowej wolnej od ryzyka
a)
wrażliwość rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności i dopuszczonych
środków własnych na założenia stanowiące podstawę obliczania korekty dopasowującej
do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka, w tym obliczania
spreadu bazowego, oraz możliwy wpływ przymusowej sprzedaży aktywów na wielkość dopuszczonych
środków własnych,
b)
wrażliwość rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności i dopuszczonych
środków własnych na zmiany składu wyznaczonego portfela aktywów,
c)
wpływ obniżenia korekty dopasowującej do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej
wolnej od ryzyka do zera;
3)
w przypadku gdy stosują korektę z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej
stopy procentowej wolnej od ryzyka
a)
wrażliwość rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności i dopuszczonych
środków własnych na założenia stanowiące podstawę obliczania korekty z tytułu zmienności
do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka oraz możliwy
wpływ przymusowej sprzedaży aktywów na wielkość dopuszczonych środków własnych,
b)
wpływ obniżenia korekty z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej stopy
procentowej wolnej od ryzyka do zera.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji co roku przedstawiają organowi nadzoru wyniki
ocen, o których mowa w ust. 1.
3.
W przypadku gdy obniżenie korekty dopasowującej do odpowiedniej struktury terminowej
stopy procentowej wolnej od ryzyka albo korekty z tytułu zmienności do odpowiedniej
struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka do zera skutkowałoby niezgodnością
z kapitałowym wymogiem wypłacalności, zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji przedstawiają
organowi nadzoru analizę środków, które mogłyby podjąć w celu przywrócenia poziomu
dopuszczonych środków własnych pokrywających kapitałowy wymóg wypłacalności lub obniżenia
profilu ryzyka, aby przywrócić zgodność z kapitałowym wymogiem wypłacalności.
W zakresie zarządzania ryzykiem inwestycyjnym zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji
wykazują, że spełniają wymagania, o których mowa w art. 276.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji ustanawiają funkcję zarządzania ryzykiem,
zorganizowaną w sposób ułatwiający wdrożenie systemu zarządzania ryzykiem.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji wykorzystują zewnętrzną ocenę
wiarygodności kredytowej przy ustalaniu wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
dla celów wypłacalności i przy obliczaniu kapitałowego wymogu wypłacalności, w celu
uniknięcia nadmiernego polegania na zewnętrznych instytucjach oceny wiarygodności
kredytowej, w miarę możliwości, weryfikują odpowiedniość tych zewnętrznych ocen wiarygodności
kredytowej w ramach zarządzania ryzykiem, dokonując dodatkowych ocen oraz uwzględniając
wykonawcze standardy techniczne Komisji Europejskiej wydane na podstawie art. 44 ust. 4a dyrektywy 2009/138/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 25 listopada
2009 r. w sprawie podejmowania i prowadzenia działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej
(Wypłacalność II)
(Dz. Urz. UE L 335 z 17.12.2009, s. 1, z późn. zm.), zwanej dalej „dyrektywą 2009/138/WE”.
W przypadku zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji stosujących zatwierdzony przez
organ nadzoru pełny albo częściowy model wewnętrzny funkcja zarządzania ryzykiem obejmuje
dodatkowo następujące zadania
1)
opracowanie i wdrożenie modelu wewnętrznego;
2)
weryfikację i walidację modelu wewnętrznego;
3)
opracowanie dokumentacji modelu wewnętrznego i dokumentacji późniejszych zmian wprowadzanych
w modelu wewnętrznym;
4)
analizę działania modelu wewnętrznego i opracowywanie w tym zakresie raportów podsumowujących;
5)
informowanie zarządu o działaniu modelu wewnętrznego, ze wskazaniem obszarów wymagających
poprawy, oraz bieżące powiadamianie zarządu o działaniach podejmowanych w celu usprawnienia
poprzednio stwierdzonych przypadków, w których model wewnętrzny nie działał prawidłowo.
1.
W ramach systemu zarządzania ryzykiem zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji przeprowadzają
własną ocenę ryzyka i wypłacalności, która obejmuje co najmniej
1)
ogólne potrzeby w zakresie wypłacalności przy uwzględnieniu specyficznego profilu
ryzyka, zatwierdzonych limitów tolerancji ryzyka oraz strategii działalności zakładu;
2)
ciągłą zgodność z kapitałowym wymogiem wypłacalności i minimalnym wymogiem kapitałowym
oraz wymogami odnoszącymi się do rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności;
3)
stopień odchylenia profilu ryzyka danego zakładu od założeń stanowiących podstawę
kapitałowego wymogu wypłacalności obliczonego według formuły standardowej lub przy
zastosowaniu częściowego albo pełnego modelu wewnętrznego zakładu.
2.
W przypadku towarzystw ubezpieczeń wzajemnych uznanych za małe własna ocena ryzyka
i wypłacalności obejmuje co najmniej potrzeby, o których mowa w ust. 1 pkt 1, oraz
1)
ciągłą zgodność z wymogami odnoszącymi się do rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
dla celów wypłacalności;
2)
sporządzenie prognozy wartości składki przypisanej brutto w kolejnych 5 latach obrotowych
działalności.
3.
Na potrzeby stosowania ust. 1 pkt 1 zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji posiadają
procedury odpowiednie do charakteru, skali i złożoności ryzyk właściwych dla jego
działalności, umożliwiające im właściwe określenie i ocenę ryzyk napotykanych w perspektywie
krótkoterminowej i długoterminowej, na jakie są lub mogą być narażone. Zakłady przedstawiają
metody stosowane do dokonania tej oceny.
4.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji stosuje korektę dopasowującą
do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka lub korektę
z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej
od ryzyka, zakład przeprowadza ocenę ciągłej zgodności z kapitałowym wymogiem wypłacalności
i minimalnym wymogiem kapitałowym z uwzględnieniem i bez uwzględnienia tych korekt.
5.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, jeżeli stosowany jest model wewnętrzny,
ocenę przeprowadza się wraz z przekalibrowaniem przekształcającym wewnętrzne dane
dotyczące ryzyka na miarę ryzyka i kalibrację kapitałowego wymogu wypłacalności.
6.
Własna ocena ryzyka i wypłacalności stanowi integralną część strategii działalności
i jest uwzględniana przy podejmowaniu strategicznych decyzji przez zakład ubezpieczeń
i zakład reasekuracji.
7.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji przeprowadzają własną ocenę ryzyka i wypłacalności
co najmniej raz w roku, a także bezzwłocznie po wystąpieniu istotnych zmian w profilu
ryzyka zakładu.
8.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji informują organ nadzoru o wynikach przeprowadzonej
własnej oceny ryzyka i wypłacalności zgodnie z przepisami art. 304 i art. 306 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/35 z dnia 10 października
2014 r. uzupełniającego dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/138/WE w sprawie
podejmowania i prowadzenia działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (Wypłacalność
II)
(Dz. Urz. UE L 12 z 17.01.2015, s. 1), zwanego dalej „rozporządzeniem delegowanym Komisji (UE) 2015/35”.
9.
Własna ocena ryzyka i wypłacalności nie służy do obliczania kapitałowego wymogu wypłacalności
i minimalnego wymogu kapitałowego.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji zapewniają efektywny system kontroli wewnętrznej,
który obejmuje w szczególności procedury administracyjne i księgowe, organizację kontroli
wewnętrznej, odpowiednie ustalenia w zakresie sporządzania raportów na wszystkich
szczeblach struktury organizacyjnej zakładu oraz funkcję zgodności z przepisami.
2.
Funkcja zgodności z przepisami obejmuje
1)
doradzanie zarządowi i radzie nadzorczej zakładu w zakresie zgodności wykonywania
działalności ubezpieczeniowej lub reasekuracyjnej z przepisami prawa;
2)
ocenę możliwego wpływu wszelkich zmian stanu prawnego na operacje zakładu;
3)
określenie i ocenę ryzyka związanego z nieprzestrzeganiem przepisów prawa, regulacji
wewnętrznych oraz przyjętych przez zakład standardów postępowania.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji zapewniają skuteczną funkcję audytu wewnętrznego,
która obejmuje ocenę adekwatności i efektywności systemu kontroli wewnętrznej i innych
elementów systemu zarządzania.
2.
Funkcja audytu wewnętrznego jest obiektywna i niezależna od funkcji operacyjnych.
3.
Osoba lub komórka organizacyjna wykonująca funkcję audytu wewnętrznego, z zastrzeżeniem
art. 271 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/35, nie może wykonywać tej
funkcji łącznie z innymi funkcjami należącymi do systemu zarządzania.
4.
O wynikach i zaleceniach audytu wewnętrznego jest informowany zarząd zakładu ubezpieczeń
i zarząd zakładu reasekuracji, które określają, jakie działania mają zostać podjęte
w odniesieniu do wyników i zaleceń audytu wewnętrznego, oraz zapewniają wykonanie
tych działań.
5.
Rada nadzorcza zakładu ubezpieczeń i rada nadzorcza zakładu reasekuracji odpowiadają
za weryfikację realizacji działań zarządu podjętych w związku z wynikami i zaleceniami
audytu wewnętrznego.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji zapewniają skuteczną funkcję aktuarialną.
2.
Do celów funkcji aktuarialnej należy w szczególności
1)
koordynacja ustalania wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności;
2)
zapewnienie adekwatności metodyki stosowanych modeli, jak również założeń przyjętych
do ustalania wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności;
3)
ocena, czy dane wykorzystane do ustalania wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
dla celów wypłacalności są wystarczające i czy są odpowiedniej jakości;
4)
porównywanie najlepszych oszacowań z danymi wynikającymi ze zgromadzonych doświadczeń;
5)
informowanie zarządu i rady nadzorczej zakładu ubezpieczeń oraz zarządu i rady nadzorczej
zakładu reasekuracji o wiarygodności i adekwatności ustalania wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
dla celów wypłacalności;
6)
nadzorowanie ustalania wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności
w przypadkach stosowania przybliżeń, w tym podejścia indywidualnego;
7)
wyrażanie opinii na temat ogólnej polityki przyjmowania ryzyka do ubezpieczenia;
8)
wyrażanie opinii na temat adekwatności rozwiązań w zakresie reasekuracji;
9)
współpracowanie przy efektywnym wdrażaniu systemu zarządzania ryzykiem, w szczególności
w zakresie
a)
modelowania ryzyka stanowiącego podstawę obliczeń kapitałowego wymogu wypłacalności
i minimalnego wymogu kapitałowego,
b)
własnej oceny ryzyka i wypłacalności zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji, o
której mowa w art. 63;
10)
ustalanie wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów rachunkowości.
1.
Osobą nadzorującą funkcję aktuarialną w zakładzie ubezpieczeń i zakładzie reasekuracji
może być wyłącznie aktuariusz.
2.
Aktuariusza nadzorującego funkcję aktuarialną powołuje i odwołuje zarząd, a jeżeli
aktuariusz nadzorujący funkcję aktuarialną jest członkiem zarządu - organ właściwy
w sprawie powołania lub odwołania zarządu.
3.
Organ właściwy w sprawie powołania aktuariusza nadzorującego funkcję aktuarialną powołuje
nowego aktuariusza nadzorującego funkcję aktuarialną nie później niż w terminie 30
dni od dnia odwołania poprzedniego aktuariusza.
4.
W razie naruszenia przez organ właściwy w sprawie powołania aktuariusza nadzorującego
funkcję aktuarialną obowiązku, o którym mowa w ust. 3, organ nadzoru jest uprawniony
do wskazania, w drodze natychmiast wykonalnej decyzji, aktuariusza nadzorującego funkcję
aktuarialną na okres nieprzekraczający 6 miesięcy.
5.
Aktuariusz nadzorujący funkcję aktuarialną niezwłocznie informuje zarząd zakładu ubezpieczeń
i zarząd zakładu reasekuracji o ujawnieniu podczas realizacji celów funkcji aktuarialnej
faktów wskazujących na popełnienie przestępstwa lub przestępstwa skarbowego lub naruszenie
przepisów prawa.
6.
Aktuariusz nadzorujący funkcję aktuarialną, w terminie 30 dni od dnia poinformowania
zarządu zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji o ujawnieniu faktów, o których
mowa w ust. 5, informuje organ nadzoru o ujawnionych faktach oraz podjętych przez
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji działaniach w związku z ich ujawnieniem.
1.
Aktuariuszem jest osoba fizyczna wykonująca czynności w zakresie matematyki ubezpieczeniowej,
finansowej i statystyki, wpisana do rejestru aktuariuszy.
2.
Organ nadzoru prowadzi rejestr aktuariuszy.
3.
Do rejestru aktuariuszy może być wpisana osoba fizyczna, która spełnia następujące
wymagania
1)
ukończyła studia wyższe;
2)
przez okres co najmniej roku wykonywała czynności z zakresu matematyki ubezpieczeniowej,
finansowej i statystyki, pod kierunkiem aktuariusza;
3)
złożyła z pozytywnym wynikiem egzamin aktuarialny;
4)
posiada pełną zdolność do czynności prawnych;
5)
korzysta z pełni praw publicznych;
6)
nie była prawomocnie skazana za umyślne przestępstwo przeciwko wiarygodności dokumentów,
przestępstwo przeciwko mieniu lub za przestępstwo skarbowe.
4.
Wymogu złożenia egzaminu aktuarialnego nie stosuje się do osoby fizycznej, która
1)
uzyskała zwolnienie z egzaminu aktuarialnego, o którym mowa w ust. 5;
2)
posiada pozytywną opinię aktuariusza, pod kierunkiem którego wykonywała czynności,
o których mowa w ust. 3 pkt 2.
5.
Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy, zwana dalej „Komisją”, na wniosek kandydata
na aktuariusza, zwalnia go z wymogu złożenia egzaminu aktuarialnego, jeżeli ukończył
on uznane przez Komisję studia wyższe, o których mowa w art. 70 ust. 5 pkt 4, oraz
złożył z wynikiem pozytywnym egzaminy na tych studiach przeprowadzone w formie pisemnej,
a od ukończenia studiów nie upłynęło więcej niż 3 lata.
6.
Organ nadzoru, w drodze decyzji wydanej na wniosek zainteresowanej osoby, dokonuje
wpisu do rejestru aktuariuszy.
7.
Wpis aktuariusza do rejestru aktuariuszy obejmuje
1)
imię i nazwisko, datę urodzenia i miejsce zamieszkania;
2)
numer zaświadczenia Komisji o złożeniu egzaminu aktuarialnego albo informację o zwolnieniu
z wymogu złożenia egzaminu;
3)
datę wpisu.
8.
Aktuariusz niezwłocznie zgłasza organowi nadzoru zmianę danych podlegających wpisowi.
9.
Rejestr aktuariuszy jest ogłaszany przez ministra właściwego do spraw instytucji finansowych
w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”.
10.
Organ nadzoru, po uzyskaniu opinii ogólnopolskich organizacji aktuariuszy, może zwolnić
od wymogu złożenia egzaminu aktuarialnego osobę, która uzyskała uprawnienia aktuarialne
w innym państwie oraz która spełnia warunki, o których mowa w ust. 3 pkt 4-6.
1.
Organ nadzoru, w drodze decyzji, skreśla aktuariusza z rejestru aktuariuszy w przypadku
1)
wniosku aktuariusza;
2)
utraty przez aktuariusza pełnej zdolności do czynności prawnych;
3)
prawomocnego orzeczenia wobec aktuariusza utraty praw publicznych;
4)
skazania aktuariusza prawomocnym wyrokiem sądu za umyślne przestępstwo przeciwko wiarygodności
dokumentów, przestępstwo przeciwko mieniu lub za przestępstwo skarbowe;
5)
orzeczenia prawomocnym wyrokiem sądu o pozbawieniu prawa do wykonywania zawodu aktuariusza.
2.
Organ nadzoru skreśla aktuariusza z rejestru aktuariuszy również w przypadku śmierci
aktuariusza.
1.
Tworzy się Komisję.
2.
Osoby wchodzące w skład Komisji powołuje i odwołuje minister właściwy do spraw instytucji
finansowych na wniosek organu nadzoru.
3.
Komisja składa się z
1)
przewodniczącego Komisji;
2)
zastępcy przewodniczącego Komisji;
3)
sekretarza Komisji;
4)
siedmiu członków Komisji.
4.
W skład Komisji wchodzą osoby posiadające wiedzę z zakresu matematyki ubezpieczeniowej,
finansowej i statystyki.
5.
Do zadań Komisji należy w szczególności
1)
przygotowywanie testów egzaminacyjnych;
2)
przeprowadzanie egzaminów aktuarialnych;
3)
rozpatrywanie odwołań od wyników egzaminów, składanych przez jego uczestników;
4)
uznawanie, na wniosek jednostek organizacyjnych uczelni uprawnionych do nadawania
stopnia naukowego doktora nauk ekonomicznych, matematycznych lub fizycznych, po zasięgnięciu
opinii ogólnopolskich organizacji aktuariuszy, studiów wyższych ukończonych w Rzeczypospolitej
Polskiej lub zagranicznych studiów wyższych uznawanych w Rzeczypospolitej Polskiej
za równorzędne, które zakresem kształcenia obejmują zakres egzaminu aktuarialnego
lub częściowy zakres egzaminu aktuarialnego, oraz cofanie tego uznania.
6.
Za udział w przeprowadzeniu egzaminu aktuarialnego, udział w posiedzeniu Komisji oraz
za przygotowanie zadań egzaminacyjnych osobom wchodzącym w skład Komisji przysługuje
wynagrodzenie.
7.
Obsługę Komisji zapewnia Urząd.
8.
W przypadku uznania przez Komisję studiów wyższych, o którym mowa w ust. 5 pkt 4,
Przewodniczący Komisji Nadzoru Finansowego zawiera z uczelnią umowę, o której mowa
w art. 168b ust. 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym
(Dz. U. z 2017 r. poz. 2183 i 2201 oraz z 2018 r. poz. 138, 398, 650 i 730).
1.
Tematy egzaminów aktuarialnych dotyczą w szczególności zagadnień z zakresu matematyki
ubezpieczeniowej, finansowej i statystyki.
2.
Warunkiem przystąpienia do egzaminu aktuarialnego jest złożenie w Urzędzie pisemnego
wniosku o przystąpienie do egzaminu oraz wniesienie opłaty egzaminacyjnej.
3.
Urząd jest odpowiedzialny za przechowywanie testów egzaminacyjnych.
4.
Urząd nie ponosi kosztów uczestnika związanych z przystąpieniem do egzaminu aktuarialnego.
5.
W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości co do trybu przeprowadzenia egzaminu aktuarialnego
lub merytorycznych błędów popełnionych przez osoby wchodzące w skład Komisji organ
nadzoru może unieważnić egzamin aktuarialny i zarządzić jego powtórzenie.
1.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych, w drodze rozporządzenia
1)
nadaje Komisji regulamin, uwzględniając konieczność zapewnienia działania Komisji
w sposób sprawny i skuteczny;
2)
ustala wysokość opłat egzaminacyjnych dla osób składających egzaminy aktuarialne przed
Komisją i sposób ich uiszczania, uwzględniając koszty przeprowadzenia egzaminu i zasady
dostępu do zawodu aktuariusza oraz mając na względzie, aby opłata ta nie była wyższa
niż 25% przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej ogłoszonego przez prezesa
Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy;
3)
ustala wysokość wynagrodzenia dla osób wchodzących w skład Komisji oraz przypadki,
gdy wynagrodzenie to nie przysługuje, uwzględniając nakład pracy i zakres obowiązków
osób wchodzących w skład Komisji.
2.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia
1)
zakres obowiązujących tematów egzaminu aktuarialnego,
2)
sposób i tryb przeprowadzania egzaminu aktuarialnego,
3)
sposób kontroli przeprowadzenia egzaminu aktuarialnego,
4)
sposób i tryb uznawania studiów wyższych, o których mowa w art. 70 ust. 5 pkt 4, oraz
cofania tego uznania,
5)
sposób i tryb zwalniania kandydata z egzaminu aktuarialnego
- uwzględniając konieczność sprawdzenia wiedzy, umiejętności i kompetencji kandydatów,
sprawnego przeprowadzenia egzaminów oraz działania Komisji w sposób sprawny i skuteczny.
1.
Zakład ubezpieczeń może, w drodze outsourcingu, powierzyć, w formie pisemnej, wykonywanie
czynności ubezpieczeniowych, o których mowa w art. 4 ust. 7 pkt 3, ust. 8 i 9.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą, w drodze outsourcingu, powierzyć, w
formie pisemnej, wykonywanie czynności, o których mowa w art. 4 ust. 2 pkt 2 i 4 oraz
ust. 5.
3.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą, w drodze outsourcingu, powierzyć, w
formie pisemnej, innym podmiotom wykonywanie funkcji należących do systemu zarządzania.
Outsourcing czynności ubezpieczeniowych lub reasekuracyjnych oraz funkcji należących
do systemu zarządzania może odbywać się, pod warunkiem że
1)
dostawca usług będzie współpracował z organem nadzoru w zakresie powierzonych czynności
lub funkcji;
2
zakład ubezpieczeń, zakład reasekuracji, firma audytorska badająca sprawozdania finansowe
zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji, firma audytorska badająca sprawozdania
o wypłacalności i kondycji finansowej zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji oraz
organ nadzoru będą posiadać dostęp do danych związanych z powierzonymi czynnościami
lub funkcjami;
3)
organ nadzoru będzie miał możliwość przeprowadzania kontroli działalności i stanu
majątkowego dostawcy usług w zakresie powierzonych czynności lub funkcji.
1.
Outsourcing funkcji należących do systemu zarządzania oraz podstawowych lub ważnych
czynności nie może odbywać się w sposób prowadzący do
1)
przekazania zarządzania zakładem ubezpieczeń lub zakładem reasekuracji, o którym mowa
w art. 368 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych;
2)
przekazania wykonywania działalności ubezpieczeniowej lub reasekuracyjnej w sposób
powodujący brak faktycznego wykonywania działalności przez zakład ubezpieczeń lub
zakład reasekuracji;
3)
pogorszenia jakości systemu zarządzania zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji;
4)
zwiększenia ryzyka operacyjnego zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji;
5)
pogorszenia możliwości monitorowania przez organ nadzoru przestrzegania przez zakład
ubezpieczeń lub zakład reasekuracji jego obowiązków;
6)
pogorszenia jakości świadczenia usług ubezpieczającym, ubezpieczonym lub uprawnionym
z umów ubezpieczenia oraz cedentom.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji zawiadamiają organ nadzoru co najmniej na
30 dni przed wdrożeniem outsourcingu funkcji należących do systemu zarządzania oraz
podstawowych lub ważnych czynności, a także o istotnej zmianie w outsourcingu tych
funkcji lub czynności.
1.
Odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń za szkody wyrządzone ubezpieczającym, ubezpieczonym
lub uprawnionym z umów ubezpieczenia wskutek niewykonania lub nienależytego wykonania
outsourcingu nie można wyłączyć ani ograniczyć.
2.
Odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji za szkody wyrządzone
cedentom wskutek niewykonania lub nienależytego wykonania outsourcingu nie można wyłączyć
ani ograniczyć.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji prowadzą ewidencję umów outsourcingu zawierającą
co najmniej
1)
dane identyfikujące przedsiębiorców, z którymi zostały zawarte umowy powierzające
wykonywanie czynności oraz funkcji należących do systemu zarządzania;
2)
zakres powierzonych czynności i funkcji należących do systemu zarządzania oraz miejsce
ich wykonywania;
3)
okres obowiązywania umów.
W zakresie nieuregulowanym w ustawie do krajowego zakładu ubezpieczeń i krajowego
zakładu reasekuracji wykonujących działalność w formie spółki akcyjnej stosuje się
przepisy ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych.
1.
Statut krajowego zakładu ubezpieczeń i statut krajowego zakładu reasekuracji wymagają
przed zarejestrowaniem zatwierdzenia przez organ nadzoru.
2.
Zmiany w statucie w zakresie
1)
siedziby lub firmy,
2)
podwyższenia lub obniżenia kapitału zakładowego,
3)
w przypadku
a)
zakładu ubezpieczeń - zasięgu terytorialnego lub rzeczowego zakresu działalności,
b)
zakładu reasekuracji - zakresu działalności,
4)
dotyczącym uprzywilejowania akcji lub uprawnień przyznanych akcjonariuszom osobiście,
5)
tworzenia w ciężar kosztów funduszy, rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów
rachunkowości i innych rezerw,
6)
zasad reprezentacji,
7)
gospodarowania majątkiem i aktywami zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji, w
tym w zakresie określenia kompetencji organów zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji,
8)
funduszu organizacyjnego
- wymagają przed zarejestrowaniem zatwierdzenia przez organ nadzoru.
1.
Kapitał zakładowy krajowego zakładu ubezpieczeń nie może być niższy niż nieprzekraczalny
dolny próg minimalnego wymogu kapitałowego wymaganego dla grup ubezpieczeń, o których
mowa w załączniku do ustawy, w zakresie których krajowy zakład ubezpieczeń posiada
zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej.
2.
Kapitał zakładowy krajowego zakładu reasekuracji nie może być niższy niż nieprzekraczalny
dolny próg minimalnego wymogu kapitałowego wymaganego dla tego zakładu.
3.
Kapitał zakładowy jest pokrywany wkładem pieniężnym i podlega wpłaceniu w całości
przed zarejestrowaniem krajowego zakładu ubezpieczeń i krajowego zakładu reasekuracji
w Krajowym Rejestrze Sądowym.
4.
Wpłaty na akcje nie mogą pochodzić z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł oraz nie
mogą mieć związku z finansowaniem terroryzmu.
1.
Akcje zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji, z wyłączeniem akcji zdematerializowanych
zgodnie z przepisami ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, mogą być tylko akcjami imiennymi.
2.
Zbycie akcji imiennych wymaga, wydanej w drodze decyzji, zgody organu nadzoru, jeżeli
następuje w okresie do 12 miesięcy od dnia dokonania wpisu krajowego zakładu ubezpieczeń
i krajowego zakładu reasekuracji do Krajowego Rejestru Sądowego. Zbycie tych akcji
bez zgody organu nadzoru jest nieważne.
3.
W celu ustalenia składu akcjonariuszy zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji
Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych S.A., spółka, której Krajowy Depozyt Papierów
Wartościowych S.A. przekazał wykonywanie czynności z zakresu zadań, o których mowa
w art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, firmy inwestycyjne i banki powiernicze w rozumieniu tej ustawy przekazują, na żądanie
zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji będącego spółką publiczną i na jego koszt,
w terminie 30 dni od dnia zgłoszenia żądania, zakładowi ubezpieczeń lub zakładowi
reasekuracji informację o posiadaniu przez poszczególnych akcjonariuszy akcji tego
zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji w liczbie zapewniającej co najmniej 5%
ogólnej liczby głosów na walnym zgromadzeniu.
4.
Przekazanie zakładowi ubezpieczeń i zakładowi reasekuracji informacji, o których mowa
w ust. 3, nie narusza obowiązku zachowania tajemnicy zawodowej określonej w przepisach
ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi.
5.
W przypadku wykluczenia akcji zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji z obrotu
na rynku regulowanym lub zniesienia dematerializacji jego akcji, zgodnie z przepisami
ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi oraz ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów
finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych, zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji dokonują, w terminie 3 miesięcy od dnia
doręczenia decyzji w tej sprawie, zamiany akcji na okaziciela na akcje imienne. W
okresie od dnia doręczenia decyzji do dnia dokonania zamiany nie można dokonywać obrotu
akcjami na okaziciela.
1.
Podmiot, który zamierza, bezpośrednio lub pośrednio, nabyć lub objąć akcje lub prawa
z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji w liczbie
zapewniającej osiągnięcie albo przekroczenie odpowiednio jednej dziesiątej, jednej
piątej, jednej trzeciej, jednej drugiej ogólnej liczby głosów na walnym zgromadzeniu
lub udziału w kapitale zakładowym, zawiadamia organ nadzoru o zamiarze ich nabycia
albo objęcia. Podmiot, który zamierza, bezpośrednio lub pośrednio, stać się jednostką
dominującą zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji w sposób inny niż przez nabycie
albo objęcie akcji lub praw z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu
reasekuracji w liczbie zapewniającej większość ogólnej liczby głosów na walnym zgromadzeniu,
zawiadamia o tym zamiarze organ nadzoru.
2.
Za pośrednio stającego się jednostką dominującą krajowego zakładu ubezpieczeń lub
krajowego zakładu reasekuracji albo pośrednio nabywającego lub obejmującego akcje
lub prawa z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji
uważa się jednostkę dominującą w stosunku do podmiotu, który nabywa albo obejmuje
akcje lub prawa z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji
bezpośrednio, jak również podmiot, który podejmuje działania powodujące, że stanie
się on jednostką dominującą w stosunku do podmiotu, który jest jednostką dominującą
krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji albo posiada akcje
lub prawa z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji.
3.
W przypadku gdy podmiot, który zamierza
1)
bezpośrednio nabyć albo objąć akcje lub prawa z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń
lub krajowego zakładu reasekuracji lub stać się jednostką dominującą krajowego zakładu
ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji, jest jednostką zależną - zawiadomienie
składa tylko ten podmiot łącznie z jego pierwotną jednostką dominującą;
2)
pośrednio nabyć albo objąć akcje lub prawa z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń lub
krajowego zakładu reasekuracji lub stać się jednostką dominującą krajowego zakładu
ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji, jest jednostką zależną - zawiadomienie
składa tylko jego pierwotna jednostka dominująca.
4.
Obowiązek zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1, dotyczy także
1)
zastawnika i użytkownika akcji, jeżeli zgodnie z art. 340 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych są oni uprawnieni do wykonywania prawa głosu z akcji;
2)
podmiotu, który uzyskał prawo głosu na walnym zgromadzeniu na poziomach określonych
w ust. 1 w wyniku zdarzeń innych niż objęcie lub nabycie akcji lub praw z akcji krajowego
zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji, w szczególności w wyniku zmiany
statutu lub w następstwie wygaśnięcia uprzywilejowania lub ograniczenia akcji co do
prawa głosu, a także nabycia akcji lub praw z akcji zakładu ubezpieczeń lub zakładu
reasekuracji w liczbie zapewniającej osiągnięcie albo przekroczenie poziomów określonych
w ust. 1 w ogólnej liczbie głosów na walnym zgromadzeniu lub udziału w kapitale zakładowym
w wyniku dziedziczenia.
5.
W przypadku, o którym mowa w ust. 4, obowiązek złożenia zawiadomienia powstaje przed
przystąpieniem do wykonywania prawa głosu z akcji albo wykonywania uprawnień jednostki
dominującej wobec zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji. Przepisy art. 83-98
stosuje się odpowiednio.
6.
Do podmiotów, o których mowa w ust. 4, przepisy ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.
7.
Przepisy ust. 1-6 i 9 stosuje się odpowiednio w przypadku, w którym dwa lub więcej
podmiotów działa w porozumieniu, którego przedmiotem jest wykonywanie prawa głosu
z akcji na poziomach określonych w ust. 1 lub wykonywanie uprawnień jednostki dominującej
krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji.
8.
W przypadku działania w porozumieniu, o którym mowa w ust. 7, zawiadomienie składają
wszystkie strony porozumienia łącznie.
9.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się, w przypadku gdy nabycie albo objęcie akcji krajowego
zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji dokonywane jest przez instytucję
kredytową lub firmę inwestycyjną mającą siedzibę na terytorium państwa członkowskiego
Unii Europejskiej, w wykonaniu umowy o subemisję inwestycyjną w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów
finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych, jeżeli
1)
prawa z akcji nie są wykonywane w celu ingerencji w zarządzanie krajowym zakładem
ubezpieczeń lub krajowym zakładem reasekuracji oraz
2)
akcje krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji zostaną zbyte
w ciągu roku od dnia ich nabycia albo objęcia.
1.
Podmiot składający zawiadomienie, o którym mowa w art. 82 ust. 1, przekazuje wraz
z zawiadomieniem informację o posiadanych bezpośrednio lub pośrednio akcjach lub prawach
z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji, o którym
mowa w art. 82 ust. 1, o jednostkach dominujących tego podmiotu i zawartych przez
ten podmiot porozumieniach oraz o pozostawaniu przez ten podmiot w stanach faktycznych
lub prawnych pozwalających innym podmiotom na wykonywanie praw z akcji krajowego zakładu
ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji lub wykonywanie uprawnień jednostki
dominującej krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji.
2.
Podmiot składający zawiadomienie, o którym mowa w art. 82 ust. 1, wskazuje w zawiadomieniu
sposób realizacji zamiaru, którego dotyczy zawiadomienie, oraz przedkłada dowody wskazujące
na istnienie zamiaru objętego zawiadomieniem, w szczególności stosowną umowę lub porozumienie,
a w przypadku gdy zamiar ma zostać zrealizowany na rynku regulowanym - oświadczenie
w tym zakresie.
3.
W przypadku gdy podmiot składający zawiadomienie, o którym mowa w art. 82 ust. 1,
jest
1)
zakładem ubezpieczeń, zakładem reasekuracji, instytucją kredytową, zagraniczną firmą
inwestycyjną w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, spółką zarządzającą lub zarządzającym z UE w rozumieniu ustawy o funduszach inwestycyjnych, które uzyskały zezwolenie na wykonywanie działalności na terytorium państwa członkowskiego
Unii Europejskiej, lub
2)
jednostką dominującą lub podmiotem pozostającym w podobnym stosunku do zakładu ubezpieczeń,
zakładu reasekuracji, instytucji kredytowej, firmy inwestycyjnej, spółki zarządzającej
lub zarządzającego z UE w rozumieniu ustawy o funduszach inwestycyjnych, które uzyskały zezwolenie na wykonywanie działalności na terytorium państwa członkowskiego
Unii Europejskiej
- zawiadomienie zawiera odpowiednią informację w tym zakresie, wskazującą w szczególności
nazwę i siedzibę zakładu ubezpieczeń, zakładu reasekuracji, instytucji kredytowej,
firmy inwestycyjnej, spółki zarządzającej lub zarządzającego z UE, o których mowa
w pkt 2. Jeżeli nie zachodzą okoliczności wymienione w pkt 1 i 2, zawiadomienie zawiera
oświadczenie w tym zakresie.
1.
Podmiot składający zawiadomienie, o którym mowa w art. 82 ust. 1, przedstawia wraz
z zawiadomieniem informacje dotyczące
1)
identyfikacji podmiotu składającego zawiadomienie, osób zarządzających jego działalnością
oraz osób przewidzianych do objęcia funkcji członków zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń
lub krajowego zakładu reasekuracji - o ile podmiot składający zawiadomienie planuje
zmiany w tym zakresie;
2)
identyfikacji krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji, o
którym mowa w art. 82 ust. 1;
3)
działalności zawodowej, gospodarczej lub statutowej podmiotu składającego zawiadomienie
i osób, o których mowa w pkt 1, a w szczególności przedmiotu tej działalności, zakresu
i miejsca jej prowadzenia oraz dotychczasowego jej przebiegu, a także wykształcenia
posiadanego przez podmiot składający zawiadomienie, będący osobą fizyczną, i osób,
o których mowa w pkt 1;
4)
grupy, w skład której wchodzi podmiot składający zawiadomienie, a w szczególności
jej struktury, wchodzących w jej skład podmiotów, prawnych i faktycznych powiązań
kapitałowych, finansowych i osobowych z innymi podmiotami;
5)
sytuacji ekonomiczno-finansowej podmiotu składającego zawiadomienie;
6)
skazania prawomocnym wyrokiem za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, postępowań
warunkowo umorzonych oraz zakończonych ukaraniem postępowań dyscyplinarnych, jak również
innych zakończonych postępowań administracyjnych i cywilnych, dotyczących podmiotu
składającego zawiadomienie lub osób, o których mowa w pkt 1, mogące mieć wpływ na
ocenę podmiotu składającego zawiadomienie w świetle kryteriów określonych w art. 90
ust. 2;
7)
toczących się postępowań karnych o przestępstwo umyślne, z wyłączeniem przestępstw
ściganych z oskarżenia prywatnego, lub postępowań w sprawie o przestępstwo skarbowe,
jak również innych toczących się postępowań administracyjnych, dyscyplinarnych i cywilnych,
mogące mieć wpływ na ocenę podmiotu składającego zawiadomienie w świetle kryteriów
określonych w art. 90 ust. 2, prowadzonych przeciwko podmiotowi składającemu zawiadomienie
lub osobom, o których mowa w pkt 1, lub postępowań związanych z działalnością tego
podmiotu lub tych osób;
8)
działań zmierzających do nabycia albo objęcia akcji lub praw z akcji w liczbie zapewniającej
osiągnięcie lub przekroczenie poziomów określonych w art. 82 ust. 1 albo stania się
jednostką dominującą krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji,
a w szczególności docelowego udziału w ogólnej liczbie głosów na walnym zgromadzeniu
krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji, związanych z tym
udziałem uprawnień, sposobu i źródeł finansowania nabycia albo objęcia akcji lub praw
z akcji, zawartych w związku z tymi działaniami umów oraz działania w porozumieniu
z innymi podmiotami;
9)
zamiarów podmiotu składającego zawiadomienie w odniesieniu do przyszłej działalności
krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji, w szczególności
w zakresie planów marketingowych, operacyjnych, finansowych oraz dotyczących organizacji
i zarządzania, z uwzględnieniem zobowiązań, o których mowa w art. 90 ust. 3.
2.
Informacje w zakresie kwalifikacji i doświadczenia zawodowego, a także informacje
w zakresie określonym w ust. 1 pkt 6 i 7, nie są wymagane w odniesieniu do podmiotu
składającego zawiadomienie i osób zarządzających jego działalnością, jeżeli podmiot
składający zawiadomienie jest instytucją kredytową, zakładem ubezpieczeń, zakładem
reasekuracji, firmą inwestycyjną, spółką zarządzającą lub zarządzającym z UE w rozumieniu
ustawy o funduszach inwestycyjnych, które uzyskały zezwolenie na wykonywanie działalności w państwie członkowskim Unii
Europejskiej, o ile okoliczność ta zostanie wykazana w zawiadomieniu.
3.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
dokumenty, które należy załączyć do zawiadomienia w celu przedstawienia informacji
określonych w ust. 1, mając na względzie zapewnienie proporcjonalności wymaganych
informacji w zależności od zamierzonego wpływu podmiotu składającego zawiadomienie
na zarządzanie krajowym zakładem ubezpieczeń lub krajowym zakładem reasekuracji.
1.
Zawiadomienie, o którym mowa w art. 82 ust. 1, i załączane do niego dokumenty sporządza
się w języku polskim lub tłumaczy na język polski. Tłumaczenie może być sporządzone
wyłącznie przez tłumacza przysięgłego lub właściwego konsula Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
Dokumenty urzędowe przed tłumaczeniem wymagają zalegalizowania przez konsula Rzeczypospolitej
Polskiej. Obowiązku legalizacji nie stosuje się, jeżeli umowa międzynarodowa, której
Rzeczpospolita Polska jest stroną, stanowi inaczej.
W uzasadnionych przypadkach, w szczególności gdy prawo państwa właściwego nie przewiduje
sporządzania wymaganych dokumentów, podmiot składający zawiadomienie, o którym mowa
w art. 82 ust. 1, lub osoba, której sprawa dotyczy, może, w miejsce tych dokumentów,
złożyć oświadczenie zawierające wymagane informacje.
1.
Podmiot składający zawiadomienie, o którym mowa w art. 82 ust. 1, niemający miejsca
zamieszkania lub zwykłego pobytu albo siedziby na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
ustanawia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej pełnomocnika do doręczeń w toku
postępowania w przedmiocie zawiadomienia.
2.
W razie niedopełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 1, pisma w toku postępowania
pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia. O skutku tym organ nadzoru
informuje na piśmie podmiot składający zawiadomienie.
W przypadku gdy podmiot składający zawiadomienie, o którym mowa w art. 82 ust. 1,
jest podmiotem, o którym mowa w art. 83 ust. 3 pkt 1 lub 2, organ nadzoru występuje
na piśmie do organów nadzorczych państw członkowskich Unii Europejskiej o przekazanie
informacji w zakresie określonym w art. 90 ust. 2 w celu ustalenia, czy zachodzi przesłanka,
o której mowa w art. 90 ust. 1 pkt 3.
1.
Organ nadzoru niezwłocznie po otrzymaniu zawiadomienia, o którym mowa w art. 82 ust.
1, nie później jednak niż w terminie 2 dni roboczych, potwierdza w formie pisemnej
jego otrzymanie.
2.
W przypadku gdy zostały stwierdzone braki w zawiadomieniu lub gdy nie zostały załączone
do niego wymagane informacje lub dokumenty, organ nadzoru wzywa podmiot składający
zawiadomienie do uzupełnienia tych braków w wyznaczonym terminie.
3.
Organ nadzoru niezwłocznie po otrzymaniu informacji lub dokumentów stanowiących uzupełnienie
zawiadomienia, nie później jednak niż w terminie 2 dni roboczych, potwierdza w formie
pisemnej ich otrzymanie.
4.
Organ nadzoru wraz z potwierdzeniem otrzymania zawiadomienia i wymaganych informacji
i dokumentów informuje podmiot składający zawiadomienie o dacie upływu terminu na
doręczenie decyzji w przedmiocie sprzeciwu, o której mowa w art. 90 ust. 1.
5.
Organ nadzoru może, przed upływem 50. dnia roboczego terminu na doręczenie decyzji
w przedmiocie sprzeciwu, pisemnie wezwać podmiot składający zawiadomienie do przekazania
dodatkowych, niezbędnych informacji lub dokumentów, w terminie 20 dni roboczych od
dnia otrzymania wezwania, a w przypadku gdy
1)
miejsce zamieszkania lub siedziba podmiotu składającego zawiadomienie znajduje się
w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej lub nadzór nad nim sprawują
organy nadzorcze państwa niebędącego państwem członkowskim Unii Europejskiej, lub
2)
podmiot składający zawiadomienie nie jest podmiotem podlegającym nadzorowi ubezpieczeniowemu,
nadzorowi nad rynkiem kapitałowym lub nadzorowi bankowemu sprawowanemu przez organy
nadzorcze państwa członkowskiego Unii Europejskiej
- w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż 20 i nie dłuższym niż 30 dni roboczych,
licząc od dnia otrzymania wezwania, wskazując zakres żądanych informacji lub dokumentów.
6.
W przypadku wezwania, o którym mowa w ust. 5, następuje zawieszenie biegu terminu
na doręczenie decyzji w przedmiocie sprzeciwu od dnia wysłania wezwania do dnia otrzymania
informacji lub dokumentów, nie dłużej jednak niż do upływu terminu na przekazanie
informacji lub dokumentów.
7.
Organ nadzoru w formie pisemnej potwierdza otrzymanie informacji lub dokumentów, o
których mowa w ust. 5, w terminie nie dłuższym niż 2 dni robocze, licząc od dnia ich
otrzymania.
8.
W przypadku kolejnych wezwań organu nadzoru do przekazania dodatkowych informacji
lub dokumentów nie stosuje się terminów przekazania informacji lub dokumentów, o których
mowa w ust. 5. Wezwania te nie powodują zawieszenia biegu terminu na doręczenie decyzji
w przedmiocie sprzeciwu.
1.
Organ nadzoru zgłasza, w drodze decyzji, sprzeciw co do nabycia albo objęcia akcji
lub praw z akcji lub co do stania się jednostką dominującą krajowego zakładu ubezpieczeń
lub krajowego zakładu reasekuracji, jeżeli
1)
podmiot składający zawiadomienie, o którym mowa w art. 82 ust. 1, nie uzupełnił w
wyznaczonym terminie braków w zawiadomieniu lub załączanych do zawiadomienia dokumentów
i informacji;
2)
podmiot składający zawiadomienie, o którym mowa w art. 82 ust. 1, nie przekazał w
terminie dodatkowych informacji lub dokumentów żądanych przez organ nadzoru;
3)
uzasadnione jest to potrzebą ostrożnego i stabilnego zarządzania krajowym zakładem
ubezpieczeń lub krajowym zakładem reasekuracji z uwagi na możliwy wpływ podmiotu składającego
zawiadomienie, o którym mowa w art. 82 ust. 1, na krajowy zakład ubezpieczeń lub krajowy
zakład reasekuracji lub z uwagi na ocenę sytuacji finansowej podmiotu składającego
zawiadomienie.
2.
W ramach oceny istnienia przesłanki, o której mowa w ust. 1 pkt 3, organ nadzoru bada,
czy podmiot składający zawiadomienie, o którym mowa w art. 82 ust. 1, wykazał, że
1)
daje rękojmię wykonywania swoich praw i obowiązków w sposób należycie zabezpieczający
interesy ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia;
2)
daje rękojmię wykonywania swoich praw i obowiązków w sposób należycie zabezpieczający
interesy ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających
reasekuracji oraz cedentów;
3)
osoby, które będą kierować działalnością zakładu ubezpieczeń, dają rękojmię prowadzenia
spraw zakładu ubezpieczeń w sposób należycie zabezpieczający interesy ubezpieczających,
ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia oraz posiadają odpowiednie doświadczenie
zawodowe;
4)
osoby, które będą kierować działalnością zakładu reasekuracji, dają rękojmię prowadzenia
spraw zakładu reasekuracji w sposób należycie zabezpieczający interesy ubezpieczających,
ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji oraz
cedentów;
5)
jest w dobrej kondycji finansowej, w szczególności w odniesieniu do aktualnego zakresu
prowadzonej działalności, jak również wpływu realizacji planów inwestycyjnych na przyszłą
sytuację finansową podmiotu składającego zawiadomienie i przyszłą sytuację finansową
zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji;
6)
zapewni przestrzeganie przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji wymogów ostrożnościowych
wynikających z przepisów prawa, w tym wypłacalności, kontroli wewnętrznej, zarządzania
ryzykiem, a w szczególności że struktura grupy, w której skład wejdzie zakład ubezpieczeń
lub zakład reasekuracji, umożliwiać będzie sprawowanie efektywnego nadzoru oraz skuteczną
wymianę informacji pomiędzy organami nadzorczymi i ustalenie zakresów właściwości
tych organów;
7)
środki finansowe związane z nabyciem albo objęciem akcji lub praw z akcji lub podjęciem
innych działań zmierzających do stania się jednostką dominującą, powodujących, że
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji stanie się jednostką zależną, nie pochodzą
z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł oraz nie mają związku z finansowaniem terroryzmu,
ani w związku z zamierzonym nabyciem albo objęciem akcji lub praw z akcji lub podjęciem
innych działań zmierzających do stania się jednostką dominującą nie zachodzi zwiększone
ryzyko popełnienia przestępstwa, a także wystąpienia innych działań związanych z wprowadzaniem
do obrotu środków finansowych pochodzących z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł
lub finansowaniem terroryzmu.
3.
Dokonując oceny, o której mowa w ust. 1 pkt 3, organ nadzoru uwzględnia w szczególności
złożone w związku z postępowaniem zobowiązania podmiotu dotyczące krajowego zakładu
ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji oraz ostrożnego i stabilnego nim zarządzania.
4.
Organ nadzoru może, w terminie określonym w art. 91 ust. 1, wydać decyzję o stwierdzeniu
braku podstaw do zgłoszenia sprzeciwu, jeżeli stwierdzi, że nie zachodzą okoliczności
wskazane w ust. 1.
5.
Wydając decyzję, o której mowa w ust. 4, organ nadzoru może ustalić termin nabycia
albo objęcia akcji lub praw z akcji albo uzyskania uprawnień jednostki dominującej
krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji. Termin ten może
być wydłużony z urzędu lub na wniosek podmiotu składającego zawiadomienie.
1.
Organ nadzoru doręcza decyzję w przedmiocie sprzeciwu, o której mowa w art. 90 ust.
1, w terminie 60 dni roboczych od dnia otrzymania zawiadomienia i wymaganych informacji
i dokumentów, nie później niż w terminie 2 dni roboczych od dnia jej wydania.
2.
Terminy przewidziane dla doręczenia decyzji kończącej postępowanie w przedmiocie zawiadomienia
uważa się za zachowane, jeżeli przed ich upływem decyzja została nadana w placówce
pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe
(Dz. U. z 2017 r. poz. 1481 oraz z 2018 r. poz. 106, 138 i 650).
Podmiot składający zawiadomienie, o którym mowa w art. 82 ust. 1, może zrealizować
zamiar objęty zawiadomieniem, jeżeli organ nadzoru nie doręczy decyzji w przedmiocie
sprzeciwu w terminie 60 dni roboczych, o którym mowa w art. 91 ust. 1, albo jeżeli
przed upływem tego terminu organ nadzoru wyda decyzję o stwierdzeniu braku podstaw
do zgłoszenia sprzeciwu.
W przypadku uchylenia przez sąd administracyjny decyzji w przedmiocie sprzeciwu termin
60 dni roboczych, o którym mowa w art. 91 ust. 1, biegnie od dnia, w którym organowi
nadzoru doręczono prawomocny wyrok sądu administracyjnego.
1.
W przypadku nabycia albo objęcia akcji lub praw z akcji
1)
z naruszeniem przepisu art. 82 ust. 1 albo
2)
pomimo zgłoszenia przez organ nadzoru sprzeciwu, o którym mowa w art. 90 ust. 1, albo
3)
przed upływem terminu na zgłoszenie przez organ nadzoru sprzeciwu, o którym mowa w
art. 90 ust. 1, albo
4)
po wyznaczonym przez organ nadzoru terminie na nabycie albo objęcie akcji lub praw
z akcji, o którym mowa w art. 90 ust. 5
- z akcji tych nie może być wykonywane prawo głosu, z zastrzeżeniem art. 95 i art.
96.
2.
W przypadku wykonywania uprawnień jednostki dominującej krajowego zakładu ubezpieczeń
lub krajowego zakładu reasekuracji
1)
z naruszeniem przepisu art. 82 ust. 1 albo
2)
pomimo zgłoszenia przez organ nadzoru sprzeciwu, o którym mowa w art. 90 ust. 1, albo
3)
przed upływem terminu na zgłoszenie przez organ nadzoru sprzeciwu, o którym mowa w
art. 90 ust. 1, albo
4)
uzyskanych po upływie terminu, o którym mowa w art. 90 ust. 5
- członkowie zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji
powołani przez jednostkę dominującą lub będący członkami zarządu, prokurentami lub
osobami pełniącymi kierownicze funkcje w jednostce dominującej nie mogą uczestniczyć
w czynnościach z zakresu reprezentacji krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego
zakładu reasekuracji.
3.
W przypadku gdy nie można ustalić, którzy członkowie zarządu zostali powołani przez
jednostkę dominującą, powołanie zarządu jest bezskuteczne od dnia uzyskania przez
ten podmiot uprawnień jednostki dominującej krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego
zakładu reasekuracji, z zastrzeżeniem art. 95 i art. 96.
4.
Uchwały walnego zgromadzenia krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji
podjęte z naruszeniem przepisu ust. 1 są nieważne, chyba że spełniają wymogi kworum
oraz większości głosów bez uwzględnienia głosów nieważnych. W przypadkach, o których
mowa w ust. 1, prawo wytoczenia powództwa o stwierdzenie nieważności uchwały walnego
zgromadzenia przysługuje również organowi nadzoru. Przepisy art. 425 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych stosuje się odpowiednio.
5.
Czynności z zakresu reprezentacji krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu
reasekuracji podejmowane z udziałem członków zarządu z naruszeniem przepisów ust. 2 i 3 są nieważne. Przepis art. 58 § 3 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks
cywilny
(Dz. U. z 2017 r. poz. 459, 933 i 1132 oraz z 2018 r. poz. 398 i 650) stosuje się odpowiednio.
6.
W przypadkach, o których mowa w ust. 1, 2 lub 3, organ nadzoru może, w drodze decyzji,
nakazać zbycie akcji w wyznaczonym terminie.
7.
Jeżeli akcje nie zostaną zbyte w terminie, o którym mowa w ust. 6, organ nadzoru może
nałożyć na akcjonariusza krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji
karę pieniężną do wysokości 10 000 000 zł, ustanowić w krajowym zakładzie ubezpieczeń
lub krajowym zakładzie reasekuracji zarząd komisaryczny lub cofnąć zezwolenie na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowej lub wykonywanie działalności reasekuracyjnej.
8
Jeżeli podmiot, o którym mowa w art. 82 ust. 1, nabył lub objął akcje lub prawa z
akcji, o których mowa w art. 82 ust. 1, i nie dochowuje zobowiązania, o którym mowa
w art. 90 ust. 3, organ nadzoru może, w drodze decyzji, nałożyć na ten podmiot karę
pieniężną do wysokości odpowiadającej wartości tych akcji lub praw z akcji. Wartość
akcji lub praw z akcji ustalana jest na dzień ich nabycia albo objęcia według wartości
godziwej, o której mowa w ustawie z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości.
9
Decyzja, o której mowa w ust. 8, jest natychmiast wykonalna.
10
Organ nadzoru może określić w decyzji, o której mowa w ust. 8, że kara pieniężna jest
płatna w miesięcznych ratach.
11
Jeżeli podmiot, o którym mowa w art. 82 ust. 1, wypełni zobowiązanie, o którym mowa
w art. 90 ust. 3, przed upływem terminu wskazanego w decyzji, o której mowa w ust.
7, organ nadzoru wydaje decyzję o umorzeniu kary pieniężnej, o której mowa w ust.
8
1)
w całości albo
2)
w części odpowiadającej niezapłaconym przyszłym ratom - w przypadku określonym w ust.
10.
W przypadku zaległej kary pieniężnej, o której mowa w art. 94 ust. 7 i 8, organ nadzoru
może nakazać krajowemu zakładowi ubezpieczeń lub krajowemu zakładowi reasekuracji,
którego akcjonariuszem jest podmiot, na który została nałożona kara, przekazanie na
poczet zaległej kary pieniężnej wraz z odsetkami wszelkich płatności dokonywanych
przez krajowy zakład ubezpieczeń lub krajowy zakład reasekuracji na rzecz tego akcjonariusza,
w kwocie odpowiadającej tej karze wraz z odsetkami.
W przypadku gdy wymagają tego interesy ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia, a wnioskodawca wykaże, że nie zachodzi przesłanka, o której
mowa w art. 90 ust. 1 pkt 3, organ nadzoru może, w szczególnie uzasadnionych przypadkach,
w drodze decyzji, wydanej na wniosek akcjonariusza lub jednostki dominującej krajowego
zakładu ubezpieczeń, uchylić zakazy, o których mowa w art. 94 ust. 1, 2 lub 3. Do
wniosku wnioskodawca dołącza informacje, o których mowa w art. 84 ust. 1.
W przypadku gdy wymagają tego interesy ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji oraz cedentów, a wnioskodawca wykaże,
że nie zachodzi przesłanka, o której mowa w art. 90 ust. 1 pkt 3, organ nadzoru może,
w szczególnie uzasadnionych przypadkach, w drodze decyzji, wydanej na wniosek akcjonariusza
lub jednostki dominującej krajowego zakładu reasekuracji, uchylić zakazy, o których
mowa w art. 94 ust. 1, 2 lub 3. Do wniosku wnioskodawca dołącza informacje, o których
mowa w art. 84 ust. 1.
Podmiot nabywający albo obejmujący akcje lub prawa z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń
lub krajowego zakładu reasekuracji, w trybie art. 82 ust. 1, informuje o nabyciu lub
objęciu krajowy zakład ubezpieczeń lub krajowy zakład reasekuracji, którego akcji
nabycie albo objęcie dotyczy, w terminie 14 dni od dnia nabycia albo objęcia.
1.
Jeżeli uzasadnione jest to potrzebą ostrożnego i stabilnego zarządzania krajowym zakładem
ubezpieczeń lub krajowym zakładem reasekuracji, z uwagi na ocenę sytuacji finansowej
podmiotu, który uzyskał bezpośrednio lub pośrednio prawo wykonywania głosu na walnym
zgromadzeniu na poziomach określonych w art. 82 ust. 1 albo stał się bezpośrednio
lub pośrednio jednostką dominującą krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu
reasekuracji, lub z uwagi na możliwy wpływ tego podmiotu na krajowy zakład ubezpieczeń
lub krajowy zakład reasekuracji, a w szczególności w przypadku stwierdzenia, że podmiot
ten nie wykonuje zobowiązań, o których mowa w art. 90 ust. 3, organ nadzoru może,
w drodze decyzji, zakazać wykonywania prawa głosu z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń
lub krajowego zakładu reasekuracji posiadanych przez ten podmiot lub wykonywania uprawnień
jednostki dominującej przysługujących temu podmiotowi. Przy dokonywaniu oceny, czy
zachodzi przesłanka do wydania tego zakazu, przepisy art. 90 ust. 2 i 3 stosuje się
odpowiednio.
2.
Decyzja, o której mowa w ust. 1, jest natychmiast wykonalna.
3.
Uchwała walnego zgromadzenia krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji
jest nieważna, jeżeli przy jej podejmowaniu wykonano prawo głosu z akcji, w stosunku
do których organ nadzoru wydał decyzję, o której mowa w ust. 1, chyba że uchwała spełnia
wymogi kworum oraz większości głosów oddanych bez uwzględnienia głosów nieważnych.
Prawo wytoczenia powództwa o stwierdzenie nieważności uchwały przysługuje również
organowi nadzoru. Przepisy art. 425 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych stosuje się odpowiednio.
4.
Jeżeli organ nadzoru wydał na podstawie ust. 1 decyzję w przedmiocie zakazu wykonywania
uprawnień jednostki dominującej, przepisy art. 94 ust. 2, 3 i 5 stosuje się odpowiednio.
5.
W przypadku wydania decyzji, o której mowa w ust. 1, organ nadzoru może, w drodze
decyzji, nakazać zbycie akcji w wyznaczonym terminie.
6.
Jeżeli akcje nie zostaną zbyte w terminie, o którym mowa w ust. 5, organ nadzoru może
nałożyć na akcjonariusza krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji
karę pieniężną do wysokości 10 000 000 zł, ustanowić w krajowym zakładzie ubezpieczeń
lub krajowym zakładzie reasekuracji zarząd komisaryczny lub cofnąć zezwolenie na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowej lub wykonywanie działalności reasekuracyjnej.
7.
Na wniosek akcjonariusza lub jednostki dominującej organ nadzoru uchyla decyzję, o
której mowa w ust. 1, jeżeli ustały okoliczności uzasadniające wydanie tej decyzji.
8.
W przypadku gdy dwa lub więcej podmiotów działa w porozumieniu, o którym mowa w art.
82 ust. 7, przepisy ust. 1-7 stosuje się odpowiednio.
1.
Podmiot, który zamierza zbyć bezpośrednio lub pośrednio akcje lub prawa z akcji krajowego
zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji, powiadamia o zamiarze ich
zbycia organ nadzoru, nie później niż na 14 dni przed planowanym zbyciem, jeżeli w
wyniku zbycia
1)
jego udział w ogólnej liczbie głosów na walnym zgromadzeniu lub w kapitale zakładowym
spadłby odpowiednio poniżej jednej dziesiątej, jednej piątej, jednej trzeciej, jednej
drugiej lub
2)
krajowy zakład ubezpieczeń lub krajowy zakład reasekuracji przestałby być jego jednostką
zależną.
2.
Zamiar zbycia lub zbycie akcji lub praw z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń lub
krajowego zakładu reasekuracji przez jednostkę zależną uważa się za zamiar ich zbycia
lub zbycie przez jednostkę dominującą.
3.
Przepisu ust. 2 nie stosuje się, gdy jednostką dominującą jest Skarb Państwa.
4.
Podmiot zbywający akcje lub prawa z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego
zakładu reasekuracji informuje o zbyciu krajowy zakład ubezpieczeń lub krajowy zakład
reasekuracji, którego akcji zbycie dotyczy, w terminie 14 dni, licząc od dnia zbycia.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji zawiadamiają, po uzyskaniu informacji, organ
nadzoru o nabyciu lub objęciu albo zbyciu akcji lub praw z akcji przez akcjonariusza,
jeżeli powoduje to powstanie sytuacji, o których mowa w art. 82 ust. 1 lub art. 99
ust. 1.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji dołączają do rocznego sprawozdania finansowego
przedstawianego organowi nadzoru informację o posiadaniu przez akcjonariusza akcji
dających mu minimum 5% głosów na walnym zgromadzeniu lub minimum 5% kapitału zakładowego.
3.
Informacja, o której mowa w ust. 2, zawiera
1)
imię i nazwisko lub nazwę albo firmę akcjonariusza;
2)
miejsce zamieszkania i adres zamieszkania lub siedzibę i adres siedziby akcjonariusza;
3)
liczbę posiadanych akcji i procent odpowiadających im głosów na walnym zgromadzeniu.
1.
Zakład ubezpieczeń, w okresie od dnia 3 stycznia 2018 r. do dnia 22 lutego 2018 r.,
zawierający umowy ubezpieczenia, o których mowa w grupie 3 działu I załącznika do ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej
i reasekuracyjnej, w inny sposób niż za pośrednictwem pośredników ubezpieczeniowych w rozumieniu ustawy
zmienianej w art. 92
1)
postępuje uczciwie, rzetelnie i profesjonalnie, zgodnie z najlepiej pojętym interesem
osób poszukujących ochrony ubezpieczeniowej lub klientów;
2)
przekazuje informacje dotyczące tych umów, w tym informacje o charakterze reklamowym
i marketingowym, osobom poszukującym ochrony ubezpieczeniowej lub klientom w sposób
jasny, dokładny i zrozumiały, przy czym informacje o charakterze reklamowym lub marketingowym
są wyraźnie oznaczone;
3)
stosuje rozwiązania organizacyjne służące zapobieganiu konfliktom interesów, tak aby
nie miały one negatywnego wpływu na interesy klientów.
2.
W okresie, o którym mowa w ust. 1, zakład ubezpieczeń podejmuje działania w celu identyfikacji
konfliktów interesów między nim, w tym członkami jego zarządu, jego prokurentem, pracownikiem,
pośrednikiem ubezpieczeniowym albo inną powiązaną z nim osobą, a jego klientami, lub
między jego klientami, powstających w trakcie wykonywania czynności związanych z zawarciem,
w inny sposób niż za pośrednictwem pośredników ubezpieczeniowych, umów ubezpieczenia,
o których mowa w ust. 1. Jeżeli takie rozwiązania organizacyjne nie są wystarczające,
aby zapewnić uniknięcie ryzyka naruszenia interesów klienta, zakład ubezpieczeń przed
zawarciem umowy ubezpieczenia ujawnia osobom poszukującym ochrony ubezpieczeniowej
lub klientom ogólny charakter lub źródła konfliktów interesów, w tym informuje osoby
poszukujące ochrony ubezpieczeniowej lub klientów o tym, czy uzyskiwana prowizja z
tytułu umowy ubezpieczenia jest uzależniona od wolumenu zawartych umów ubezpieczenia.
1.
Organ nadzoru może uznać zakład ubezpieczeń wykonujący działalność w formie spółki
akcyjnej za małą spółkę akcyjną, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące
warunki
1)
roczna składka przypisana brutto zakładu nie przekracza równowartości w złotych 5
mln euro;
2)
łączne rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe brutto zakładu dla celów wypłacalności nie
przekraczają równowartości w złotych 25 mln euro;
3)
łączne rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe brutto grupy dla celów wypłacalności nie
przekraczają równowartości w złotych 25 mln euro - jeżeli zakład wchodzi w skład grupy;
4)
zakład nie wykonuje działalności w zakresie ubezpieczenia lub reasekuracji odpowiedzialności
cywilnej, kredytu i gwarancji ubezpieczeniowej, chyba że stanowią one ryzyka dodatkowe;
5)
roczna składka przypisana brutto zakładu z reasekuracji czynnej nie przekracza równowartości
w złotych 0,5 mln euro oraz 10% łącznej składki przypisanej brutto;
6)
rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe brutto zakładu dla celów wypłacalności z reasekuracji
czynnej nie przekraczają równowartości w złotych 2,5 mln euro oraz 10% łącznych rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych brutto dla celów wypłacalności.
2.
Równowartość w złotych wyrażonych w euro kwot, o których mowa w ust. 1, ustala się
zgodnie z art. 272 ust. 6.
3.
Do zakładu ubezpieczeń uznanego za małą spółkę akcyjną nie stosuje się art. 80 ust.
1 i art. 272 ust. 1 pkt 1-3.
4.
Jeżeli którakolwiek z kwot, o których mowa w ust. 1, zostanie przekroczona w 3 kolejnych
latach obrotowych, zakład ubezpieczeń traci status małej spółki akcyjnej. Zakład ubezpieczeń
dostosowuje swoją działalność do wymogów określonych w ustawie, począwszy od 4. kolejnego
roku obrotowego. Zakład ubezpieczeń informuje o tym organ nadzoru.
Zakład ubezpieczeń, który ubezpiecza swoich członków na zasadzie wzajemności, jest
towarzystwem ubezpieczeń wzajemnych.
Do umów ubezpieczenia zawieranych z towarzystwem ubezpieczeń wzajemnych przez podmioty
będące członkami tego towarzystwa nie stosuje się przepisów o zamówieniach publicznych.
Zakład reasekuracji, który przyjmuje ryzyko cedowane przez swoich członków na zasadzie
wzajemności, jest towarzystwem reasekuracji wzajemnej.
1.
Towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych oraz towarzystwo reasekuracji wzajemnej, zwane
dalej „towarzystwem”, podlegają wpisowi do Krajowego Rejestru Sądowego.
2.
Towarzystwo uzyskuje osobowość prawną z chwilą wpisania do Krajowego Rejestru Sądowego.
1.
Statut towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych określa w szczególności
1)
nazwę i siedzibę towarzystwa;
2)
terytorialny zasięg działalności;
3)
liczbę członków zarządu i rady nadzorczej;
4)
zakres rzeczowy działalności, z określeniem działu, grup i rodzajów ubezpieczeń;
5)
zakres działalności reasekuracyjnej;
6)
wysokość kapitału zakładowego;
7)
zasady wykorzystania nadwyżki bilansowej oraz sposób pokrycia strat;
8)
zasady umarzania udziałów;
9)
zasady uzyskania i utraty członkostwa oraz rodzaje członkostwa;
10)
sposób rozwiązania towarzystwa;
11)
zasady dokonywania ogłoszeń towarzystwa, w tym oznaczenie pisma do ogłoszeń;
12)
organ uprawniony do zatwierdzania ogólnych warunków ubezpieczenia.
2.
Do statutu towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych mogą być włączone ogólne warunki ubezpieczenia.
3.
Statut towarzystwa reasekuracji wzajemnej określa w szczególności elementy, o których
mowa w ust. 1 pkt 1, 3 i 5-11 oraz zakres działalności reasekuracyjnej, o którym mowa
w art. 165 ust. 2.
4.
Statut towarzystwa jest sporządzany w formie aktu notarialnego.
5.
Statut towarzystwa wymaga przed zarejestrowaniem zatwierdzenia przez organ nadzoru.
Zmiany w statucie towarzystwa w zakresie
1)
zmiany siedziby lub nazwy,
2)
zmiany rzeczowego zakresu działalności oraz zmiany terytorialnego zasięgu działalności
- w przypadku towarzystw ubezpieczeń wzajemnych,
3)
obniżenia kapitału zakładowego,
4)
tworzenia w ciężar kosztów funduszy, rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów
rachunkowości i innych rezerw,
5)
zmiany zasad reprezentacji towarzystwa,
6)
zmian w gospodarowaniu majątkiem i aktywami towarzystwa, w tym w zakresie określenia
kompetencji organów towarzystwa oraz spłat z tytułu zobowiązań wobec członków towarzystwa,
7)
zmian w funduszu organizacyjnym, z zastrzeżeniem art. 162 ust. 2 pkt 6
- wymagają przed zarejestrowaniem zatwierdzenia przez organ nadzoru.
W towarzystwie mogą być tworzone związki wzajemności członkowskiej, jeżeli tak stanowi
statut towarzystwa.
1.
Organ nadzoru może, w drodze decyzji, uznać towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych za
małe towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych, jeżeli spełnione są łącznie następujące warunki
1)
towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych posiada ograniczony zakres działalności ze względu
na małą liczbę członków oraz niewielką liczbę lub niskie sumy zawieranych umów ubezpieczenia
lub niewielki terytorialny zasięg działalności;
2)
towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych ubezpiecza jedynie swoich członków;
3)
członkami towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych jest zdefiniowany w statucie krąg
a)
osób fizycznych wykonujących określony zawód lub działalność, a także członkowie ich
rodzin,
b)
osób prawnych, których cel działalności odnosi się do zawodu lub działalności, o których
mowa w lit. a, z wyłączeniem spółek prawa handlowego;
4)
roczna składka przypisana brutto w 3 ostatnich latach obrotowych, a w przypadku towarzystwa
wykonującego działalność w krótszym okresie - od początku wykonywania działalności,
nie przekracza równowartości w złotych 5 mln euro, ustalonej zgodnie z art. 272 ust.
6, oraz towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych przedstawi wiarygodną prognozę, że powyższa
wartość nie zostanie przekroczona w ciągu kolejnych 5 lat obrotowych;
5)
towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych nie wykonuje działalności w zakresie ubezpieczenia
odpowiedzialności cywilnej, ubezpieczenia kredytu ani gwarancji ubezpieczeniowej,
chyba że stanowią one ryzyka dodatkowe.
2.
Decyzja o uznaniu towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych za małe towarzystwo ubezpieczeń
wzajemnych podlega wpisowi do Krajowego Rejestru Sądowego.
3.
Jeżeli kwota, o której mowa w ust. 1 pkt 4, zostanie przekroczona w 3 kolejnych latach
obrotowych, towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych traci status małego towarzystwa ubezpieczeń
wzajemnych. Towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych dostosowuje swoją działalność do wymogów
określonych w ustawie począwszy od 4. kolejnego roku obrotowego. Towarzystwo ubezpieczeń
wzajemnych informuje o tym organ nadzoru.
4.
Małe towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych nie może wykonywać działalności w zakresie
reasekuracji czynnej.
5.
Do towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych uznanego za małe towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych
nie stosuje się przepisów art. 113 ust. 1, art. 114 i art. 285 ust. 1 pkt 5 oraz przepisów
ustawy dotyczących kapitałowego wymogu wypłacalności i minimalnego wymogu kapitałowego.
1.
Za zgodą organu nadzoru do towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych, które łącznie spełnia
warunki, o których mowa w art. 101 ust. 1, nie stosuje się przepisów art. 114 ust.
1 i art. 272 ust. 1 pkt 1-3.
2.
Jeżeli którakolwiek z kwot, o których mowa w art. 101 ust. 1, zostanie przekroczona
w 3 kolejnych latach obrotowych, zakład ubezpieczeń dostosowuje swoją działalność
do wymogów określonych w ustawie począwszy od 4. kolejnego roku obrotowego.
1.
Jeżeli statut towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych nie stanowi inaczej, uzyskanie członkostwa
w towarzystwie ubezpieczeń wzajemnych jest związane z zawarciem umowy ubezpieczenia,
a jego utrata - z wygaśnięciem stosunku ubezpieczenia.
2.
Statut towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych może przewidywać, że towarzystwo ubezpieczeń
wzajemnych będzie ubezpieczało także osoby niebędące członkami towarzystwa. Osoby
te nie mogą być zobowiązane do udziału w pokrywaniu straty towarzystwa przez wnoszenie
dodatkowej składki ubezpieczeniowej.
3.
Składki od osób, o których mowa w ust. 2, nie mogą stanowić więcej niż 10% składki
przypisanej brutto towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 października 2018 r., z wyjątkiem
1)
art. 94 pkt 1-5 i 7-10, art. 95, art. 102 oraz art. 109, które wchodzą w życie z dniem
następującym po dniu ogłoszenia;
2)
art. 96 pkt 1 lit. b, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2018 r.;
3)
art. 92, art. 101 i art. 110, które wchodzą w życie z dniem 3 stycznia 2018 r.
Jeżeli statut towarzystwa reasekuracji wzajemnej nie stanowi inaczej, uzyskanie członkostwa
w towarzystwie reasekuracji wzajemnej jest związane z zawarciem umowy reasekuracji,
a jego utrata - z wygaśnięciem stosunku reasekuracji.
1.
Kapitał zapasowy i kapitał rezerwowy towarzystwa są tworzone według zasad, o których
mowa w art. 396 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych, z tym że obniżenie kapitału zapasowego może nastąpić wyłącznie przez pokrycie straty
bilansowej.
2.
Statut towarzystwa określa system świadczeń członków na rzecz towarzystwa. Przysługujące
członkowi należności majątkowe od towarzystwa nie zwalniają tego członka z obowiązku
opłacania składek.
3.
Członkowie towarzystwa nie odpowiadają za jego zobowiązania.
4.
Statut towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych może przewidywać zmniejszenie świadczeń
towarzystwa na rzecz członków z tytułu ubezpieczeń, chyba że przewiduje on nieograniczony
udział członków w pokryciu straty w technicznym rachunku ubezpieczeń.
1.
Kapitał zakładowy towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych nie może być niższy niż nieprzekraczalny
dolny próg minimalnego wymogu kapitałowego wymaganego dla grup ubezpieczeń, o których
mowa w załączniku do ustawy, w zakresie których towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych
posiada zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej.
2
Kapitał zakładowy towarzystwa reasekuracji wzajemnej nie może być niższy niż nieprzekraczalny
dolny próg minimalnego wymogu kapitałowego wymaganego dla zakładu reasekuracji, o
którym mowa odpowiednio w art. 272 ust. 1 pkt 4 lub 5.
3.
Kapitał zakładowy towarzystwa jest pokrywany w całości wkładem pieniężnym w terminie
30 dni od dnia zarejestrowania towarzystwa.
4.
Statut towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych może przewidywać spłacanie kapitału zakładowego
tylko z nadwyżek rocznych i w okresie tworzenia kapitału zapasowego osobom, które
wniosły kapitał zakładowy, lub niespłacanie kapitału zakładowego określonym osobom.
5.
Towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych może obniżyć kapitał zakładowy przez zmniejszenie
nominalnej wartości udziałów lub przez umorzenie części udziałów.
6.
Osoby, które wniosły kapitał zakładowy, mogą być członkami zarządu lub rady nadzorczej
towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych w zakresie określonym w statucie do czasu spłacenia
kapitału.
7.
Spłata kapitału zakładowego powoduje nabycie udziałów własnych przez towarzystwo ubezpieczeń
wzajemnych.
8.
Jeżeli udziały własne towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych nie zostaną zbyte w terminie
12 miesięcy od dnia nabycia, podlegają umorzeniu w drodze obniżenia kapitału zakładowego.
9.
Udziały własne towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych w bilansie dla celów rachunkowości
umieszcza się jako osobną pozycję pod nazwą „Udziały własne do zbycia”.
10.
Towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych nie może wykonywać samo albo przez pełnomocników
uprawnień wynikających z udziałów własnych.
11.
Towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych może przeznaczyć nadwyżkę roczną na spłatę kapitału
zakładowego, o którym mowa w ust. 4, albo na zwiększenie kapitałów własnych i funduszy
członkowskich tworzonych w tym towarzystwie.
Do towarzystwa innego niż towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych uznane za małe towarzystwo
ubezpieczeń wzajemnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 82-99.
Organami towarzystwa są
1)
zarząd towarzystwa, zwany dalej w niniejszym rozdziale „zarządem”;
2)
rada nadzorcza towarzystwa, zwana dalej w niniejszym rozdziale „radą nadzorczą”;
3)
walne zgromadzenie członków towarzystwa, zwane dalej w niniejszym rozdziale „walnym
zgromadzeniem”.
1.
Zarząd prowadzi sprawy towarzystwa i reprezentuje towarzystwo.
2.
W skład zarządu mogą być powołane osoby spośród członków towarzystwa lub spoza ich
grona.
3.
Członków zarządu powołuje i odwołuje walne zgromadzenie, chyba że statut towarzystwa
stanowi inaczej.
Mandat członka zarządu wygasa najpóźniej z dniem odbycia walnego zgromadzenia zatwierdzającego
sprawozdanie finansowe za ostatni pełny rok obrotowy pełnienia funkcji członka zarządu,
a także wskutek śmierci członka zarządu, jego rezygnacji albo odwołania go ze składu
zarządu. Do złożenia rezygnacji przez członka zarządu stosuje się odpowiednio przepisy
o wypowiedzeniu zlecenia przez przyjmującego zlecenie.
Członek zarządu może być w każdym czasie odwołany lub zawieszony w czynnościach. Nie
pozbawia go to roszczeń ze stosunku pracy lub innego stosunku prawnego dotyczącego
pełnienia funkcji członka zarządu.
1.
Prawo członka zarządu do prowadzenia spraw towarzystwa i jego reprezentowania dotyczy
czynności sądowych i pozasądowych towarzystwa, z wyjątkiem spraw, które wymagają uchwały
walnego zgromadzenia.
2.
Prawa członka zarządu do prowadzenia spraw towarzystwa i jego reprezentowania nie
można ograniczyć ze skutkiem wobec osób trzecich.
1.
Sposób reprezentowania towarzystwa określa jego statut. Jeżeli statut towarzystwa
nie zawiera postanowień w tym przedmiocie, do składania oświadczeń woli i podpisywania
pism w imieniu towarzystwa jest wymagane współdziałanie dwóch członków zarządu albo
jednego członka zarządu łącznie z prokurentem.
2.
Przepis ust. 1 nie wyłącza ustanowienia prokury jednoosobowej lub łącznej ani nie
ogranicza praw prokurentów wynikających z przepisów o prokurze.
3.
Oświadczenia pisemne kierowane do towarzystwa, złożone w jego lokalu albo jednemu
z członków zarządu lub prokurentowi mają skutek względem towarzystwa.
1.
W oświadczeniach pisemnych towarzystwa kierowanych do oznaczonej osoby zamieszcza
się
1)
nazwę towarzystwa, jego siedzibę i adres;
2)
oznaczenie sądu rejestrowego i numeru, pod którym towarzystwo jest wpisane do rejestru;
3)
imiona i nazwiska członków zarządu.
2.
Obowiązek, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy oświadczeń woli kierowanych do osób
pozostających z towarzystwem w stałych stosunkach umownych.
W umowach między towarzystwem a członkami zarządu, a także w sporach z nimi, towarzystwo
reprezentuje rada nadzorcza lub pełnomocnik wybrany przez walne zgromadzenie.
1.
Członek zarządu nie może bez zgody towarzystwa zajmować się interesami konkurencyjnymi
ani uczestniczyć w podmiocie konkurencyjnym. Jeżeli statut towarzystwa nie stanowi
inaczej, zgody udziela organ uprawniony do powołania zarządu.
2.
W przypadku sprzeczności interesów towarzystwa z osobistymi interesami członka zarządu,
jego współmałżonka, krewnych i powinowatych do drugiego stopnia oraz osób, z którymi
jest on powiązany osobiście, członek zarządu wstrzymuje się od udziału w rozstrzygnięciu
takich spraw i żąda zaznaczenia tego w protokole posiedzenia zarządu.
Posiedzenia zarządu są protokołowane. Protokoły zawierają porządek obrad, imiona i
nazwiska obecnych członków zarządu, liczbę głosów oddanych na poszczególne uchwały
oraz zdania odrębne. Protokoły podpisują obecni na posiedzeniu członkowie zarządu.
W protokole zamieszcza się podjęte uchwały.
1.
Rada nadzorcza składa się co najmniej z pięciu członków powoływanych i odwoływanych
przez walne zgromadzenie.
2.
Statut towarzystwa może przewidywać inny sposób powoływania lub odwoływania członków
rady nadzorczej.
3.
Członek zarządu, likwidator i pracownik towarzystwa zajmujący stanowisko głównego
księgowego, radcy prawnego lub inne podlegające bezpośrednio członkowi zarządu nie
mogą być równocześnie członkami rady nadzorczej.
1.
Rada nadzorcza sprawuje stały nadzór nad działalnością towarzystwa we wszystkich dziedzinach
jego działalności.
2.
Do kompetencji rady nadzorczej należy w szczególności ocena sprawozdania finansowego,
co do zgodności zarówno z księgami i dokumentami, jak i ze stanem faktycznym, badanie
sprawozdania zarządu z działalności towarzystwa, badanie wniosków zarządu co do podziału
nadwyżki bilansowej albo pokrycia straty bilansowej oraz składanie walnemu zgromadzeniu
corocznego sprawozdania pisemnego z wyników powyższej oceny.
3.
W celu wykonania obowiązków, o których mowa w ust. 2, rada nadzorcza może badać czynności
towarzystwa, żądać od zarządu i pracowników towarzystwa sprawozdań i wyjaśnień, dokonywać
rewizji stanu majątku oraz sprawdzać księgi i dokumenty.
1.
Do kompetencji rady nadzorczej należy również zawieszanie w czynnościach poszczególnych
lub wszystkich członków zarządu oraz delegowanie członków rady nadzorczej do czasowego
wykonywania czynności członków zarządu, którzy nie mogą sprawować swoich czynności.
2.
W przypadku długotrwałej niemożności sprawowania czynności przez członka zarządu rada
nadzorcza niezwłocznie podejmuje odpowiednie działania w celu dokonania zmiany w składzie
zarządu.
1.
Towarzystwo może rozszerzyć uprawnienia rady nadzorczej w statucie, który w szczególności
może przewidywać obowiązek uzyskania przez zarząd uprzedniej zgody rady nadzorczej
na dokonanie określonych czynności.
2.
W przypadku niewyrażenia przez radę nadzorczą zgody na dokonanie określonej czynności,
zarząd może zwrócić się do walnego zgromadzenia, aby podjęło uchwałę udzielającą zgody
na dokonanie tej czynności.
Rada nadzorcza wykonuje swoje obowiązki kolegialnie. Rada nadzorcza może delegować
swoich członków do samodzielnego pełnienia określonych czynności nadzorczych.
1.
Uchwały rady nadzorczej mogą być podjęte, jeżeli wszyscy jej członkowie zostali zawiadomieni
o posiedzeniu rady nadzorczej. Uchwały zapadają bezwzględną większością głosów, w
obecności co najmniej połowy członków rady nadzorczej, chyba że statut towarzystwa
stanowi inaczej.
2.
Do protokołów rady nadzorczej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące protokołów
zarządu.
3.
Walne zgromadzenie uchwala regulamin dla rady nadzorczej określający jej organizację
i sposób wykonywania przez nią czynności.
Najwyższym organem towarzystwa jest walne zgromadzenie. W sprawach niezastrzeżonych
w ustawie lub statucie do właściwości innych organów towarzystwa podejmowanie uchwał
należy do walnego zgromadzenia.
1.
Zwyczajne walne zgromadzenie odbywa się w terminie 6 miesięcy po upływie roku obrotowego.
2.
Przedmiotem obrad zwyczajnego walnego zgromadzenia, poza sprawami wymienionymi w statucie,
jest
1)
rozpatrzenie i zatwierdzenie sprawozdania zarządu z działalności towarzystwa, bilansu
dla celów rachunkowości oraz rachunku zysków i strat za rok ubiegły;
2)
podjęcie uchwały o podziale nadwyżki bilansowej albo o pokryciu straty bilansowej;
3)
udzielenie członkom organów towarzystwa absolutorium z wykonania przez nich obowiązków.
Walne zgromadzenie odbywa się w siedzibie towarzystwa. Statut towarzystwa może zawierać
odmienne postanowienia dotyczące określenia miejsca zwołania walnego zgromadzenia,
jednakże walne zgromadzenie może odbywać się wyłącznie na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
1.
Walne zgromadzenie zwołuje zarząd.
2.
Rada nadzorcza ma prawo zwołania zwyczajnego walnego zgromadzenia, jeżeli zarząd nie
zwoła go w terminie określonym w art. 133 ust. 1, oraz nadzwyczajnego walnego zgromadzenia,
jeżeli zwołanie go uzna za wskazane, a zarząd nie zwoła walnego zgromadzenia w terminie
14 dni od dnia zgłoszenia odpowiedniego żądania przez radę nadzorczą.
3.
Statut towarzystwa może przyznać uprawnienie, o którym mowa w ust. 2, także innym
osobom.
1.
Członkowie towarzystwa uprawnieni do udziału w walnym zgromadzeniu reprezentujący
przynajmniej jedną dziesiątą udziałów lub głosów na walnym zgromadzeniu, mogą żądać
zwołania nadzwyczajnego walnego zgromadzenia, jak również umieszczenia określonych
spraw w porządku obrad najbliższego walnego zgromadzenia. Żądanie takie należy złożyć
na piśmie do zarządu najpóźniej na 30 dni przed proponowanym terminem walnego zgromadzenia.
2.
Statut towarzystwa może przyznać uprawnienia, o których mowa w ust. 1, członkom towarzystwa
uprawnionym do udziału w walnym zgromadzeniu reprezentującym mniej niż jedną dziesiątą
udziałów lub głosów na walnym zgromadzeniu.
3.
Jeżeli w terminie 14 dni od dnia przedstawienia żądania zarządowi nadzwyczajne walne
zgromadzenie nie będzie zwołane, sąd rejestrowy może, po wezwaniu zarządu do złożenia
oświadczenia, upoważnić do zwołania nadzwyczajnego walnego zgromadzenia członków towarzystwa
uprawnionych do udziału w walnym zgromadzeniu, występujących z tym żądaniem. Sąd wyznacza
przewodniczącego tego walnego zgromadzenia. Walne zgromadzenie podejmuje uchwałę rozstrzygającą,
czy koszty zwołania i odbycia walnego zgromadzenia ma ponieść towarzystwo.
4.
W ogłoszeniach i zawiadomieniach o zwołaniu nadzwyczajnego walnego zgromadzenia, o
którym mowa w ust. 3, należy powołać się na postanowienie sądu rejestrowego.
5.
Zawiadomienia, o których mowa w ust. 4, wysyłane są przesyłką poleconą, za zwrotnym
potwierdzeniem odbioru.
1.
Walne zgromadzenie zwołuje się przez ogłoszenie dokonane co najmniej na 14 dni przed
terminem walnego zgromadzenia.
2.
W ogłoszeniu należy oznaczyć datę, godzinę i miejsce odbycia walnego zgromadzenia
oraz szczegółowy porządek obrad. W przypadku zamierzonej zmiany statutu towarzystwa
należy powołać dotychczas obowiązujące postanowienia oraz treść projektowanej zmiany.
Jeżeli statut towarzystwa nie stanowi inaczej, walne zgromadzenie jest ważne bez względu
na liczbę reprezentowanych na nim udziałów.
Jeżeli statut towarzystwa nie stanowi inaczej, walne zgromadzenie otwiera przewodniczący
rady nadzorczej albo jego zastępca, a następnie spośród osób uprawnionych do uczestnictwa
w walnym zgromadzeniu wybiera się przewodniczącego.
1.
Podczas obrad walnego zgromadzenia jest wyłożona, podpisana przez jego przewodniczącego,
lista obecności zawierająca spis jego uczestników z wymienieniem liczby udziałów na
walnym zgromadzeniu, które każdy z nich reprezentuje, i służących im głosów.
2.
Na wniosek członków towarzystwa uprawnionych do udziału w walnym zgromadzeniu, reprezentujących
przynajmniej jedną dziesiątą udziałów lista obecności jest sprawdzana przez wybraną
w tym celu komisję złożoną co najmniej z trzech osób. Wnioskodawcy mają prawo wyboru
jednego członka komisji.
1.
Członkowie towarzystwa uprawnieni do udziału w walnym zgromadzeniu mogą uczestniczyć
w walnym zgromadzeniu oraz wykonywać prawo głosu osobiście lub przez pełnomocników.
2.
Pełnomocnictwa udziela się pod rygorem nieważności na piśmie i dołącza się do protokołu
walnego zgromadzenia.
3.
Członek zarządu lub pracownik towarzystwa nie mogą być pełnomocnikami na walnym zgromadzeniu.
Członek towarzystwa uprawniony do udziału w walnym zgromadzeniu nie może osobiście,
przez pełnomocnika, ani jako pełnomocnik innej osoby głosować przy podejmowaniu uchwały
dotyczącej jego odpowiedzialności wobec towarzystwa z jakiegokolwiek tytułu, przyznania
mu wynagrodzenia, umowy między nim a towarzystwem oraz sporu między nim a towarzystwem.
1.
Uchwały walnego zgromadzenia zapadają bezwzględną większością głosów oddanych, jeżeli
statut towarzystwa lub przepisy ustawy nie stanowią inaczej.
2.
Głosowanie jest jawne. Tajne głosowanie zarządza się przy wyborach organów towarzystwa
lub likwidatorów oraz przy głosowaniach nad wnioskami o odwołanie członków organów
towarzystwa lub likwidatorów, o pociągnięcie ich do odpowiedzialności, jak również
w sprawach osobowych. Tajne głosowanie zarządza się również na żądanie choćby jednego
z obecnych.
3.
Obrady walnego zgromadzenia są protokołowane przez notariusza.
4.
W protokole należy stwierdzić prawidłowość zwołania walnego zgromadzenia i jego zdolność
do podejmowania uchwał, wymienić podjęte uchwały, liczbę głosów oddanych za każdą
uchwałą i zgłoszone sprzeciwy. W protokole zamieszcza się podjęte uchwały. Do protokołu
dołącza się odpowiednie dokumenty, w tym dowody zwołania walnego zgromadzenia i listę
obecności z podpisami uczestników zgromadzenia.
5.
Odpis protokołu zarząd umieszcza w księdze protokołów. Członkowie towarzystwa uprawnieni
do udziału w walnym zgromadzeniu mogą przeglądać księgę protokołów oraz żądać wydania
poświadczonych przez zarząd odpisów uchwał.
1.
Uchwała walnego zgromadzenia sprzeczna ze statutem towarzystwa lub dobrymi obyczajami
może być zaskarżona w drodze powództwa o uchylenie uchwały wytoczonego przeciwko towarzystwu.
2.
Prawo do wytoczenia powództwa o uchylenie uchwały walnego zgromadzenia przysługuje
1)
zarządowi, radzie nadzorczej oraz poszczególnym członkom tych organów;
2)
członkowi towarzystwa uprawnionemu do udziału w walnym zgromadzeniu, który głosował
przeciwko uchwale, a po jej podjęciu zażądał zaprotokołowania sprzeciwu;
3)
członkowi towarzystwa uprawnionemu do udziału w walnym zgromadzeniu, bezzasadnie niedopuszczonemu
do udziału w walnym zgromadzeniu;
4)
innym członkom towarzystwa uprawnionym do udziału w walnym zgromadzeniu, którzy nie
byli obecni na walnym zgromadzeniu, jedynie w przypadku wadliwego zwołania zgromadzenia
lub podjęcia uchwały w sprawie nieobjętej porządkiem obrad.
3.
Uchwała walnego zgromadzenia może być zaskarżona przez członka towarzystwa uprawnionego
do udziału w walnym zgromadzeniu nawet w przypadku zgodności uchwały z przepisami
prawa i statutem towarzystwa, jeżeli jest sprzeczna z interesem towarzystwa lub ma
na celu pokrzywdzenie członka towarzystwa uprawnionego do udziału w walnym zgromadzeniu.
4.
Powództwo o uchylenie uchwały walnego zgromadzenia wytacza się w terminie 30 dni od
dnia otrzymania wiadomości o uchwale, nie później jednak niż w terminie 6 miesięcy
od dnia podjęcia uchwały.
1.
Uchwała walnego zgromadzenia sprzeczna z prawem może być zaskarżona w drodze powództwa
wytoczonego przeciwko towarzystwu o stwierdzenie nieważności uchwały. Przepisu art. 189 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego
(Dz. U. z 2018 r. poz. 155, z późn. zm. nie stosuje się.
2.
Prawo do wytoczenia powództwa o uchylenie uchwały walnego zgromadzenia przysługuje
osobom, o których mowa w art. 144 ust. 2.
3.
Prawo do wytoczenia powództwa o stwierdzenie nieważności uchwały walnego zgromadzenia
wygasa z upływem 6 miesięcy od dnia, w którym uprawniony powziął wiadomość o uchwale,
nie później jednak niż z upływem 2 lat od dnia podjęcia uchwały.
1.
W sporze dotyczącym uchylenia lub stwierdzenia nieważności uchwały walnego zgromadzenia
pozwane towarzystwo reprezentuje zarząd, jeżeli na mocy uchwały walnego zgromadzenia
nie został ustanowiony w tym celu pełnomocnik.
2.
Jeżeli zarząd nie może działać za towarzystwo, a walne zgromadzenie nie podjęło uchwały
o ustanowieniu pełnomocnika, sąd właściwy do rozstrzygnięcia powództwa wyznacza kuratora
towarzystwa.
1.
Prawomocny wyrok uchylający uchwałę ma moc obowiązującą w stosunkach między towarzystwem
a członkami towarzystwa uprawnionymi do udziału w walnym zgromadzeniu.
2.
W przypadkach, w których ważność czynności dokonanej przez towarzystwo jest zależna
od uchwały walnego zgromadzenia, uchylenie takiej uchwały nie ma skutku wobec osób
trzecich działających w dobrej wierze.
3.
Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do wyroku, który zapadł w wyniku powództwa
o stwierdzenie nieważności uchwały.
1.
Zmiana statutu towarzystwa wymaga uchwały walnego zgromadzenia podjętej większością
co najmniej trzech czwartych oddanych głosów.
2.
Walne zgromadzenie może upoważnić radę nadzorczą do dokonania w jego uchwałach zmian
o charakterze redakcyjnym.
3.
Zmiany statutu towarzystwa nie mogą ograniczać praw wynikających z zawartych umów
ubezpieczenia.
Uchwała o rozwiązaniu towarzystwa lub połączeniu z innym towarzystwem jest podejmowana
większością co najmniej trzech czwartych oddanych głosów.
1.
Towarzystwo może zostać przekształcone w spółkę akcyjną. Do przekształcenia towarzystwa
stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych dotyczące powstania spółki akcyjnej.
2.
Do przekształcenia towarzystwa wymaga się
1)
sporządzenia planu przekształcenia towarzystwa wraz z opinią biegłego rewidenta;
2)
podjęcia uchwały o przekształceniu towarzystwa w spółkę akcyjną i jej zatwierdzenia
przez organ nadzoru;
3)
powołania członków organów spółki akcyjnej powstałej w wyniku przekształcenia towarzystwa;
4)
podpisania przez członków towarzystwa statutu spółki akcyjnej powstałej w wyniku przekształcenia
towarzystwa;
5)
wykreślenia towarzystwa z rejestru i dokonania wpisu do rejestru spółki akcyjnej powstałej
w wyniku przekształcenia towarzystwa.
3.
Do przygotowania planu przekształcenia towarzystwa stosuje się odpowiednio przepisy
ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych.
1.
Uchwała o przekształceniu towarzystwa w spółkę akcyjną jest podejmowana większością
co najmniej trzech czwartych oddanych głosów przez walne zgromadzenie.
2.
Uchwała o przekształceniu towarzystwa w spółkę akcyjną zawiera
1)
nazwę i siedzibę towarzystwa przekształcanego oraz firmę i siedzibę spółki akcyjnej,
która powstanie w wyniku przekształcenia towarzystwa;
2)
zasady ustalenia wartości udziałów towarzystwa określonych na podstawie sprawozdania
finansowego sporządzanego dla celów przekształcenia;
3)
określenie wysokości kapitału zakładowego spółki akcyjnej, która powstanie w wyniku
przekształcenia towarzystwa;
4)
sposób objęcia akcji oraz zakres praw przyznanych akcjonariuszom uczestniczącym w
spółce akcyjnej, która powstanie w wyniku przekształcenia towarzystwa, jeżeli przyznanie
takich praw jest przewidziane;
5)
zasięg terytorialny i rzeczowy zakres działalności spółki akcyjnej, która powstanie
w wyniku przekształcenia towarzystwa;
6)
zgodę na treść statutu spółki akcyjnej, która powstanie w wyniku przekształcenia towarzystwa;
7)
imiona i nazwiska członków zarządu oraz rady nadzorczej spółki akcyjnej, która powstanie
w wyniku przekształcenia towarzystwa.
1.
Towarzystwo, na 30 dni przed planowanym podjęciem uchwały o przekształceniu towarzystwa
w spółkę akcyjną, wzywa członków w sposób przewidziany dla ich zawiadamiania do złożenia
oświadczeń o uczestnictwie w powstającej spółce akcyjnej w zakresie
1)
zamiaru objęcia akcji spółki, która powstanie w wyniku przekształcenia towarzystwa;
2)
kontynuowania umowy ubezpieczenia w zakładzie ubezpieczeń, który powstanie w wyniku
przekształcenia towarzystwa - w przypadku towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych.
2.
Oświadczenie, o którym mowa w ust. 1, składa się, pod rygorem nieważności, w formie
pisemnej.
3.
Członkowi, który nie złożył oświadczenia o uczestnictwie w powstającej spółce akcyjnej,
przysługuje
1)
roszczenie o zapłatę kwoty odpowiadającej wartości jego udziału w towarzystwie, zgodnie
ze sprawozdaniem finansowym sporządzonym dla celów przekształcenia;
2)
prawo wypowiedzenia umowy ubezpieczenia.
4.
Towarzystwo jest obowiązane do zapłaty kwoty, o której mowa w ust. 3 pkt 1, nie później
niż w terminie 6 miesięcy od dnia przekształcenia towarzystwa w spółkę akcyjną.
5.
Roszczenie o zapłatę kwoty, o której mowa w ust. 3 pkt 1, przedawnia się z upływem
2 lat od dnia podjęcia uchwały o przekształceniu towarzystwa w spółkę akcyjną.
Oświadczenia członków towarzystwa o nieuczestniczeniu w powstającej spółce akcyjnej
przedstawia się na walnym zgromadzeniu, które ma podjąć uchwałę o przekształceniu
towarzystwa w spółkę akcyjną.
1.
Członkowie towarzystwa przystępujący do spółki akcyjnej powstałej w wyniku przekształcenia
obejmują akcje proporcjonalnie do ich udziałów.
2.
Jeżeli kapitał zakładowy nie został w całości objęty w sposób, o którym mowa w ust.
1, uzupełnia się go nowymi akcjami do pełnej wysokości. Akcje te są w całości obejmowane
za wkłady pieniężne.
1.
Uchwała o przekształceniu towarzystwa w spółkę akcyjną jest zatwierdzana, w drodze
decyzji, przez organ nadzoru.
2.
Wniosek o zatwierdzenie uchwały o przekształceniu zawiera
1)
plan przekształcenia towarzystwa, o którym mowa w art. 150 ust. 2 pkt 1;
2)
uchwałę o przekształceniu towarzystwa w spółkę akcyjną;
3)
sprawozdanie finansowe przekształcanego towarzystwa;
4)
dokumenty potwierdzające posiadanie środków finansowych wolnych od obciążeń w wysokości
równej kapitałowi zakładowemu wraz z oświadczeniem o przeznaczeniu ich na pokrycie
kapitału zakładowego;
5)
informacje o obejmujących akcje osobach, które nie były członkami przekształcanego
towarzystwa;
6)
oświadczenia członków towarzystwa o nieuczestniczeniu w powstającej spółce akcyjnej.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, uchwałę o przekształceniu towarzystwa
w spółkę akcyjną, jeżeli są spełnione łącznie następujące warunki
1)
został złożony wniosek spełniający warunki określone w art. 155 ust. 2;
2)
przekształcenie towarzystwa w spółkę akcyjną jest zgodne z przepisami prawa;
3)
interesy ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia są
należycie zabezpieczone;
4)
interesy ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających
reasekuracji oraz cedentów są należycie zabezpieczone.
1.
Zarząd zgłasza do rejestru przekształcenie towarzystwa w spółkę akcyjną.
2.
Towarzystwo staje się spółką akcyjną z chwilą wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego.
Jednocześnie sąd rejestrowy z urzędu wykreśla z rejestru towarzystwo przekształcane.
1.
Majątek przekształconego towarzystwa staje się majątkiem powstałej spółki akcyjnej.
2.
Do majątku powstałej spółki akcyjnej i do akcji wydawanych akcjonariuszom stosuje
się przepisy ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych dotyczące wkładów niepieniężnych i akcji wydawanych za te wkłady.
1.
Spółce akcyjnej powstałej w wyniku przekształcenia przysługują wszystkie prawa i obowiązki,
które przysługiwały towarzystwu przed przekształceniem.
2.
Spółka akcyjna staje się podmiotem zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
lub działalności reasekuracyjnej, które zostało wydane towarzystwu przed jego przekształceniem.
1.
Powstała spółka akcyjna trzykrotnie ogłasza w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim o
przekształceniu i informuje na piśmie ubezpieczonych, którzy nie byli członkami przekształcanego
towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych, o przysługującym im prawie do wypowiedzenia umowy
ubezpieczenia w okresie 3 miesięcy od dnia ostatniego ogłoszenia.
2.
Pierwszego ogłoszenia, o którym mowa w ust. 1, dokonuje się w terminie 7 dni od dnia
przekształcenia, a pozostałych - w odstępach nie krótszych niż 7 dni i nie dłuższych
niż 14 dni.
W sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale, jeżeli statut towarzystwa nie
stanowi inaczej, do towarzystwa stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych dotyczące spółki akcyjnej.
1.
Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej i zezwolenie na wykonywanie
działalności reasekuracyjnej, dla krajowego zakładu ubezpieczeń i dla krajowego zakładu
reasekuracji, wydaje, w drodze decyzji, po rozpatrzeniu wniosku założycieli, organ
nadzoru.
2.
Wniosek, o którym mowa w ust. 1, zawiera
1)
określenie nazwy lub firmy, siedziby i adresu krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego
zakładu reasekuracji;
2)
określenie zasięgu terytorialnego i rzeczowego zakresu działalności krajowego zakładu
ubezpieczeń lub zakresu działalności krajowego zakładu reasekuracji;
3)
określenie wysokości kapitału zakładowego;
4)
wskazanie założycieli;
5)
wskazanie formy prawnej, w jakiej ma być wykonywana działalność;
6)
określenie wysokości funduszu organizacyjnego przeznaczonego na utworzenie administracji
krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji i zorganizowanie
sieci przedstawicielstw;
7)
wskazanie imion i nazwisk osób proponowanych na stanowiska osób pełniących kluczowe
funkcje;
8)
wskazanie imion i nazwisk osoby, której powierzono prowadzenie ksiąg rachunkowych,
oraz doradcy inwestycyjnego - w przypadku, gdy obowiązek zatrudnienia doradcy inwestycyjnego
wynika z ustawy.
3.
Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, dołącza się
1)
projekt statutu krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji;
2)
w przypadku krajowego zakładu ubezpieczeń - projekty ogólnych warunków ubezpieczenia
ryzyk, w zakresie których ma być wydane zezwolenie;
3)
sprawozdania finansowe założycieli obejmujące bilanse dla celów rachunkowości, rachunki
zysków i strat, rachunki przepływów pieniężnych za ostatnie 3 lata przed dniem złożenia
wniosku lub z całego okresu działalności, jeżeli założyciel wykonuje działalność gospodarczą
przez czas krótszy niż okres 3 lat - w przypadku gdy obowiązek sporządzania takich
sprawozdań finansowych założycieli z prowadzonej przez nich działalności gospodarczej
wynika z odrębnych przepisów;
4)
informacje dodatkowe do sprawozdań, o których mowa w pkt 3;
5)
bilans dla celów wypłacalności za ostatnie 3 lata przed dniem złożenia wniosku lub
z całego okresu działalności, jeżeli założyciel wykonuje działalność ubezpieczeniową
lub działalność reasekuracyjną przez czas krótszy niż okres 3 lat - w przypadku gdy
założycielem jest zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji;
6)
obliczenie kapitałowego wymogu wypłacalności i obliczenie wysokości dopuszczonych
środków własnych stanowiących pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności - w przypadku
gdy założycielem jest zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji;
7)
obliczenie minimalnego wymogu kapitałowego i obliczenie wysokości dopuszczonych podstawowych
środków własnych stanowiących pokrycie minimalnego wymogu kapitałowego - w przypadku
gdy założycielem jest zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji;
8)
sprawozdania bankowe z przepływu środków pieniężnych na rachunkach bankowych obejmujące
okres roku przed dniem złożenia wniosku;
9)
zeznania podatkowe składane na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych,
za ostatnie 3 lata podatkowe przed dniem złożenia wniosku;
10)
oświadczenie o pochodzeniu środków pieniężnych przeznaczonych na pokrycie kapitału
zakładowego i funduszu organizacyjnego - w przypadku założycieli będących osobami
fizycznymi, które nie mają obowiązku sporządzania sprawozdań finansowych;
11)
oświadczenia założycieli o kapitale zakładowym, ze wskazaniem podmiotów obejmujących
akcje lub udziały, sposobu objęcia akcji lub udziałów, liczby obejmowanych akcji lub
udziałów oraz rodzaju akcji lub udziałów;
12)
dowód posiadania przez założycieli środków finansowych wolnych od obciążeń w wysokości
równej kapitałowi zakładowemu i funduszowi organizacyjnemu wraz z oświadczeniem o
przeznaczeniu ich na pokrycie kapitału zakładowego i funduszu organizacyjnego;
13)
dowód posiadania przez założycieli dopuszczonych podstawowych środków własnych na
pokrycie minimalnego wymogu kapitałowego w wysokości równej co najmniej nieprzekraczalnemu
dolnemu progowi minimalnego wymogu kapitałowego, o którym mowa w art. 272 ust. 1;
14)
plan działalności, obejmujący okres pierwszych 3 lat obrotowych działalności;
15)
zaświadczenie albo oświadczenie o wpisie do Krajowego Rejestru Sądowego lub odpis
ze stosownego rejestru wystawiony poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, wydany
nie później niż na 3 miesiące przed dniem złożenia wniosku - w przypadku gdy założycielem
jest osoba prawna;
16)
zaświadczenie organu nadzorczego właściwego dla siedziby zagranicznego zakładu ubezpieczeń
lub zagranicznego zakładu reasekuracji, dotyczące wykonywanej przez wnioskodawcę działalności
oraz spełnienia wymogów w zakresie wypłacalności;
17)
poświadczone notarialnie kopie stron dowodu osobistego, zawierające serię i numer
dowodu osobistego, imię i nazwisko, numer ewidencyjny Powszechnego Elektronicznego
Systemu Ewidencji Ludności (PESEL), oznaczenie organu wydającego dowód osobisty oraz
datę wydania dowodu osobistego albo poświadczoną notarialnie kopię paszportu - w przypadku
założycieli będących osobami fizycznymi;
18)
życiorysy założycieli będących osobami fizycznymi oraz osób proponowanych na stanowiska
osób pełniących kluczowe funkcje;
19)
zgody osób proponowanych na stanowiska osób pełniących kluczowe funkcje na objęcie
stanowisk w krajowym zakładzie ubezpieczeń lub krajowym zakładzie reasekuracji;
20)
poświadczenie odpowiedniego wykształcenia i doświadczenia zawodowego osób proponowanych
na stanowiska osób pełniących kluczowe funkcje, w tym kopie dokumentów potwierdzających
wykształcenie;
21)
poświadczoną kopię decyzji o wpisie osoby proponowanej na stanowisko aktuariusza nadzorującego
funkcję aktuarialną do rejestru aktuariuszy;
22)
dane o wykształceniu i doświadczeniu zawodowym osoby proponowanej na stanowisko aktuariusza
nadzorującego funkcję aktuarialną, w tym kopie dokumentów potwierdzających wykształcenie;
23)
zaświadczenie albo oświadczenie o niekaralności założycieli - w przypadku założycieli
będących osobami fizycznymi, oraz zaświadczenie albo oświadczenie o niekaralności
osób proponowanych na stanowiska osób pełniących kluczowe funkcje;
24)
oświadczenia założycieli oraz osób proponowanych na stanowiska osób pełniących kluczowe
funkcje o toczących się przeciwko nim postępowaniach sądowych w związku ze sprawą
gospodarczą;
25)
oświadczenia założycieli oraz osób proponowanych na stanowiska osób pełniących kluczowe
funkcje o uczestnictwie w organach zarządzających i nadzorujących spółek handlowych;
26)
oświadczenie doradcy inwestycyjnego o wyrażeniu zgody na zatrudnienie - w przypadku
wniosku o wydanie zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie
ubezpieczeń, o których mowa w dziale I w grupie 3 załącznika do ustawy;
27)
listę reprezentantów do spraw roszczeń, którzy zostaną ustanowieni w każdym państwie
członkowskim Unii Europejskiej - w przypadku wniosku o wydanie zezwolenia na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowej w zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale II w
grupie 10 załącznika do ustawy, z wyjątkiem ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej
przewoźnika;
28)
oświadczenie założycieli, czy krajowy zakład ubezpieczeń lub krajowy zakład reasekuracji
będzie jednostką zależną
a)
zakładu ubezpieczeń, zakładu reasekuracji, instytucji kredytowej lub firmy inwestycyjnej,
które uzyskały odpowiednie zezwolenia na wykonywanie działalności w innym niż Rzeczpospolita
Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej,
b)
jednostki dominującej w stosunku do zakładu ubezpieczeń, zakładu reasekuracji, instytucji
kredytowej lub firmy inwestycyjnej, które uzyskały odpowiednie zezwolenia na wykonywanie
działalności w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej,
c)
osoby fizycznej lub prawnej posiadającej udziały kapitałowe w zakładzie ubezpieczeń,
zakładzie reasekuracji, instytucji kredytowej lub firmie inwestycyjnej, które uzyskały
odpowiednie zezwolenia na wykonywanie działalności w innym niż Rzeczpospolita Polska
państwie członkowskim Unii Europejskiej
- lub czy którykolwiek z podmiotów, o których mowa w lit. a-c, będzie posiadał w krajowym
zakładzie ubezpieczeń lub w krajowym zakładzie reasekuracji udziały kapitałowe, zawierające
informacje o nazwach i adresach siedziby podmiotów, o których mowa w lit. a-c.
4.
Wymóg, o którym mowa w ust. 2 pkt 6, nie dotyczy przypadku, gdy akwizycja na rzecz
zakładu ubezpieczeń wykonującego działalność w formie towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych
będzie prowadzona przez struktury własne założycieli krajowego zakładu ubezpieczeń.
5.
Oświadczenia, o których mowa w ust. 3 pkt 15 i 23, składa się pod rygorem odpowiedzialności
karnej za składanie fałszywych zeznań. Składający oświadczenie zawiera w nim klauzulę
następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego
oświadczenia.”. Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej
za składanie fałszywych zeznań.
6.
Dokumenty, o których mowa w ust. 3, sporządza się w języku polskim lub tłumaczy na
język polski. Tłumaczenie może być sporządzone wyłącznie przez tłumacza przysięgłego
lub konsula Rzeczypospolitej Polskiej.
7.
Dokumenty urzędowe przed tłumaczeniem wymagają zalegalizowania przez konsula Rzeczypospolitej
Polskiej.
8.
W uzasadnionych przypadkach, w szczególności gdy prawo państwa właściwego nie przewiduje
sporządzania określonych dokumentów, o których mowa w ust. 3, wnioskodawca lub osoba,
której sprawa dotyczy, może w miejsce tych dokumentów złożyć oświadczenie zawierające
wymagane informacje.
9.
Organ nadzoru może żądać od założycieli informacji dotyczących ich
1)
struktury własnościowej;
2)
sytuacji finansowej;
3)
dotychczasowej działalności.
1.
Plan działalności, o którym mowa w art. 162 ust. 3 pkt 14, określa dane i warunki,
jakie ze względu na rodzaj i rozmiar prowadzonej działalności ubezpieczeniowej lub
działalności reasekuracyjnej są niezbędne do zapewnienia zdolności krajowego zakładu
ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji do wykonywania zobowiązań.
2.
Plan działalności, o którym mowa w art. 162 ust. 3 pkt 14, zawiera w szczególności
1)
określenie rodzajów ryzyka, które krajowy zakład ubezpieczeń zamierza ubezpieczać,
lub określenie rodzajów ryzyka, które krajowy zakład reasekuracji zamierza przyjmować;
2)
program reasekuracji zakładu ubezpieczeń określający formę i zakres reasekuracji oraz
reasekuratorów;
3)
określenie umów reasekuracji, które zakład reasekuracji zamierza zawierać z cedentami;
4)
program retrocesji zakładu reasekuracji określający formę i zakres retrocesji oraz
retrocesjonariuszy;
5)
określenie źródeł finansowania środków w wysokości kapitałowego wymogu wypłacalności
i minimalnego wymogu kapitałowego;
6)
oszacowanie kosztów utworzenia administracji krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego
zakładu reasekuracji i organizacji działalności z określeniem źródeł finansowania
tych kosztów;
7)
określenie środków będących w posiadaniu krajowego zakładu ubezpieczeń, które są niezbędne
do wykonania usług świadczenia pomocy, jeżeli krajowy zakład ubezpieczeń zamierza
ubezpieczać ryzyka określone w dziale II w grupie 18 załącznika do ustawy;
8)
określenie organizacji działalności ubezpieczeniowej, a w przypadku zakładu reasekuracji
- działalności reasekuracyjnej, w tym
a)
systemu zarządzania,
b)
sposobu zawierania umów ubezpieczenia,
c)
zasad akceptacji ryzyka,
d)
sposobu ustalania stawek ubezpieczeniowych lub reasekuracyjnych,
e)
zasad ustalania wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności,
f)
zasad ustalania wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów rachunkowości,
g)
przyjętych zasad rachunkowości, w szczególności zasad rozliczania kosztów, w tym kosztów
administracyjnych i kosztów akwizycji,
h)
systemu ustalania wartości odszkodowań lub świadczeń przez zakład ubezpieczeń.
3.
Do planu działalności, o którym mowa w art. 162 ust. 3 pkt 14, dołącza się rachunek
symulacyjny pierwszych 3 lat obrotowych działalności obejmujący
1)
oszacowanie kosztów działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej,
w tym kosztów administracyjnych i kosztów akwizycji;
2)
oszacowanie składki, odszkodowań i świadczeń, z wyróżnieniem działalności bezpośredniej
i reasekuracji czynnej;
3)
oszacowanie liczby zawieranych umów ubezpieczenia, stopy wypowiedzeń umów i wartości
sum ubezpieczenia, jeżeli krajowy zakład ubezpieczeń zamierza ubezpieczać ryzyka,
o których mowa w dziale I załącznika do ustawy;
4)
oszacowanie i wskazanie źródeł finansowania środków niezbędnych do pokrycia rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności, dopuszczonych środków własnych
w wysokości kapitałowego wymogu wypłacalności i dopuszczonych podstawowych środków
własnych w wysokości minimalnego wymogu kapitałowego;
5)
prognozę
a)
bilansu dla celów rachunkowości,
b)
ogólnego rachunku zysków i strat,
c)
zbiorczego technicznego rachunku ubezpieczeń,
d)
technicznych rachunków ubezpieczeń dla grup ubezpieczeń - w przypadku zakładu ubezpieczeń,
e)
bilansu dla celów wypłacalności,
f)
obliczenia kapitałowego wymogu wypłacalności wraz z opisem stosowanej metody obliczeń
oraz wartości dopuszczonych środków własnych stanowiących pokrycie kapitałowego wymogu
wypłacalności,
g)
obliczenia minimalnego wymogu kapitałowego wraz z opisem stosowanej metody obliczeń
oraz wartości dopuszczonych podstawowych środków własnych stanowiących pokrycie minimalnego
wymogu kapitałowego;
6)
uzasadnienie oszacowanych wartości, o których mowa w pkt 1-4.
4.
W przypadku gdy krajowy zakład reasekuracji składa wniosek o wydanie zezwolenia na
wykonywanie działalności reasekuracyjnej w zakresie obu rodzajów reasekuracji, prognozę
zbiorczego technicznego rachunku ubezpieczeń, o której mowa w ust. 3 pkt 5 lit. c,
sporządza się oddzielnie dla każdego rodzaju reasekuracji.
Jeżeli krajowy zakład ubezpieczeń lub krajowy zakład reasekuracji będzie jednostką
zależną któregokolwiek z podmiotów, o których mowa w art. 162 ust. 3 pkt 28 lit. a-c,
lub gdy którykolwiek z podmiotów, o których mowa w art. 162 ust. 3 pkt 28 lit. a-c
będzie posiadał w krajowym zakładzie ubezpieczeń lub w krajowym zakładzie reasekuracji
udziały kapitałowe, przed wydaniem zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
lub działalności reasekuracyjnej organ nadzoru występuje na piśmie do organu nadzorczego
państwa członkowskiego Unii Europejskiej o przekazanie informacji dotyczących
1)
nadzorowanego przez ten organ zakładu ubezpieczeń, zakładu reasekuracji, instytucji
kredytowej lub firmy inwestycyjnej,
2)
założycieli, akcjonariuszy lub udziałowców podmiotów, o których mowa w pkt 1,
3)
jednostek dominujących w stosunku do podmiotów, o których mowa w pkt 1,
4)
osób fizycznych lub prawnych sprawujących kontrolę nad podmiotami, o których mowa
w pkt 1
- które mogą być przydatne do oceny, czy założyciele, akcjonariusze, udziałowcy lub
osoby przewidziane na członków zarządu lub rady nadzorczej krajowego zakładu ubezpieczeń
lub krajowego zakładu reasekuracji dają rękojmię prowadzenia spraw krajowego zakładu
ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji w sposób należyty, a także czy osoby
proponowane na stanowiska osób nadzorujących inne kluczowe funkcje dają rękojmię wykonywania
zadań w sposób należyty.
1.
Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej jest wydawane w zakresie jednej
lub więcej grup ubezpieczeń, o których mowa w załączniku do ustawy. Zezwolenie obejmuje
całą grupę, chyba że wnioskodawca występuje o zezwolenie obejmujące jedynie niektóre
rodzaje ryzyka należące do danej grupy ubezpieczeń.
2.
Zezwolenie na wykonywanie działalności reasekuracyjnej jest wydawane, zgodnie z wnioskiem
o wydanie zezwolenia na wykonywanie działalności reasekuracyjnej, w zakresie reasekuracji
1)
ubezpieczeń na życie, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy;
2)
pozostałych ubezpieczeń osobowych oraz ubezpieczeń majątkowych, o których mowa w dziale
II załącznika do ustawy;
3)
ubezpieczeń, o których mowa w pkt 1 i 2.
W zezwoleniu, o którym mowa w art. 162 ust. 1, wskazuje się
1)
nazwę lub firmę, siedzibę i adres krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu
reasekuracji;
2)
zasięg terytorialny i rzeczowy zakres działalności krajowego zakładu ubezpieczeń lub
rzeczowy zakres działalności krajowego zakładu reasekuracji;
3)
wysokość kapitału zakładowego;
4)
założycieli;
5)
formę organizacyjną działalności krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu
reasekuracji;
6)
imiona i nazwiska osób przewidzianych na członków pierwszego zarządu;
7)
imiona i nazwiska osób przewidzianych na członków rady nadzorczej.
1.
Zakład ubezpieczeń, który uzyskał zezwolenie na przyjmowanie do ubezpieczenia ryzyka
podstawowego zaliczanego do jednej lub więcej grup ubezpieczeń, o których mowa w dziale
II załącznika do ustawy, może ubezpieczać ryzyka zaliczane do innych grup, bez konieczności
uzyskania zezwolenia dotyczącego takich ryzyk, pod warunkiem że ryzyka te spełniają
łącznie następujące warunki
1)
są związane z ryzykiem podstawowym;
2)
dotyczą przedmiotu objętego ubezpieczeniem od ryzyka podstawowego;
3)
są objęte umową ubezpieczenia dotyczącą ryzyka podstawowego.
2.
Ryzyk, o których mowa w dziale II w grupach 14, 15 i 17 załącznika do ustawy, nie
uważa się za ryzyka dodatkowe w stosunku do innych grup ubezpieczeń.
3.
Ryzyka, o których mowa w dziale II w grupie 17 załącznika do ustawy, przyjmowane do
ubezpieczenia można uważać za ryzyko dodatkowe w stosunku do ubezpieczeń, o których
mowa w dziale II w grupie 18 załącznika do ustawy, jeżeli spełnione są warunki, o
których mowa w ust. 1, oraz jeden z następujących warunków
1)
ryzyko podstawowe jest związane wyłącznie ze świadczeniem pomocy na korzyść osób,
które popadły w trudności w czasie podróży lub podczas nieobecności w miejscu zamieszkania;
2)
ubezpieczenie dotyczy sporów lub ryzyka wynikających z użytkowania statków żeglugi
morskiej lub z nim związanych.
1.
Na wniosek założycieli zakładu ubezpieczeń, który będzie wykonywał działalność w formie
towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych, organ nadzoru może wydać promesę zezwolenia na
wykonywanie działalności ubezpieczeniowej.
2.
W promesie organ nadzoru określa okres jej ważności, który nie może być krótszy niż
6 miesięcy.
3.
W okresie ważności promesy organ nadzoru nie może odmówić wydania zezwolenia na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowej, chyba że nastąpią zmiany danych zawartych we wniosku,
wymaganych dokumentów lub informacji, o których mowa w art. 162.
4.
Odmowa wydania promesy może nastąpić z przyczyn, o których mowa w art. 170 ust. 1
pkt 1-5 i 10.
1.
Zmiana zasięgu terytorialnego lub rzeczowego zakresu działalności krajowego zakładu
ubezpieczeń oraz zmiana zakresu działalności krajowego zakładu reasekuracji wymaga
zezwolenia organu nadzoru.
2.
Zezwolenie jest wydawane na wniosek krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu
reasekuracji.
3.
Wniosek, o którym mowa w ust. 2, zawiera informacje, o których mowa w art. 162 ust.
2 pkt 1 i 2.
4.
Do wniosku, o którym mowa w ust. 2, dołącza się
1)
dowód posiadania dopuszczonych środków własnych w wysokości co najmniej kapitałowego
wymogu wypłacalności;
2)
dowód posiadania dopuszczonych podstawowych środków własnych w wysokości co najmniej
minimalnego wymogu kapitałowego;
3)
dokumenty, o których mowa w art. 162 ust. 3.
1.
Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej
nie może być wydane, jeżeli
1)
wniosek o wydanie zezwolenia i dołączone do niego dokumenty nie spełniają wymagań
określonych w ustawie;
2)
w skład zarządu lub rady nadzorczej krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu
reasekuracji wchodzą osoby, które nie spełniają wymagań określonych w ustawie;
3)
osoby proponowane na osoby nadzorujące w krajowym zakładzie ubezpieczeń lub krajowym
zakładzie reasekuracji inne kluczowe funkcje nie spełniają wymagań określonych w ustawie;
4)
założyciele byli skazani za umyślne przestępstwo prawomocnym wyrokiem sądu;
5)
założyciele nie dają rękojmi prowadzenia spraw krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego
zakładu reasekuracji w sposób należycie zabezpieczający interesy ubezpieczających,
ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia lub umów ubezpieczenia podlegających
reasekuracji oraz cedentów;
6)
podmiot obejmujący lub posiadający, bezpośrednio lub pośrednio, akcje lub prawa z
akcji krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji w liczbie zapewniającej
osiągnięcie albo przekroczenie odpowiednio jednej dziesiątej, jednej piątej, jednej
trzeciej, jednej drugiej ogólnej liczby głosów na walnym zgromadzeniu lub udziału
w kapitale zakładowym lub podmiot, który jest lub będzie, bezpośrednio lub pośrednio,
jednostką dominującą zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji w sposób inny niż
przez objęcie lub posiadanie akcji lub praw z akcji krajowego zakładu ubezpieczeń
lub krajowego zakładu reasekuracji w liczbie zapewniającej większość ogólnej liczby
głosów na walnym zgromadzeniu, lub podmiot działający w porozumieniu, o którym mowa
w art. 82 ust. 7, nie daje rękojmi prowadzenia spraw krajowego zakładu ubezpieczeń
lub krajowego zakładu reasekuracji w sposób należycie zabezpieczający interesy ubezpieczających,
ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia lub umów ubezpieczenia podlegających
reasekuracji oraz cedentów;
7)
założyciele nie udowodnią posiadania środków finansowych w wysokości równej co najmniej
funduszowi organizacyjnemu i ustalonym w planie działalności wartościom emisji akcji
(udziałów) krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji;
8)
założyciele nie udowodnią posiadania dopuszczonych podstawowych środków własnych na
pokrycie minimalnego wymogu kapitałowego w wysokości równej co najmniej nieprzekraczalnemu
dolnemu progowi minimalnego wymogu kapitałowego, o którym mowa w art. 272 ust. 1;
9)
założyciele posługują się wartościami majątkowymi pochodzącymi z nielegalnych lub
nieujawnionych źródeł lub mogącymi mieć związek z finansowaniem terroryzmu;
10)
plan działalności krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji
nie zapewnia zdolności krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji
do wykonywania zobowiązań;
11)
bliskie powiązania między zakładem ubezpieczeń lub zakładem reasekuracji i inną osobą
fizyczną lub prawną stanowiłyby dla organu nadzoru przeszkodę w sprawowaniu nadzoru;
12)
przepisy obowiązujące w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej,
a także trudności w stosowaniu tych przepisów, mające zastosowanie do osoby fizycznej
lub prawnej, z którą zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji posiada bliskie powiązania,
stanowiłyby dla organu nadzoru przeszkodę w sprawowaniu nadzoru.
2.
Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie ubezpieczeń, o
których mowa w dziale II w grupie 10 załącznika do ustawy, z wyjątkiem ubezpieczenia
odpowiedzialności cywilnej przewoźnika, nie może być wydane, jeżeli krajowy zakład
ubezpieczeń nie przedłoży listy reprezentantów do spraw roszczeń.
3.
Przez podmiot pośrednio obejmujący lub posiadający akcje lub prawa z akcji lub pośrednio
będący lub stający się jednostką dominującą, o którym mowa w ust. 1 pkt 6, rozumie
się podmiot, o którym mowa w art. 82 ust. 2.
1.
Krajowy zakład ubezpieczeń i krajowy zakład reasekuracji rozpoczynają wykonywanie
działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej w terminie nieprzekraczającym
12 miesięcy od dnia wydania zezwolenia.
2.
Za dzień rozpoczęcia wykonywania działalności ubezpieczeniowej uważa się dzień zawarcia
pierwszej umowy ubezpieczenia.
3.
Za dzień rozpoczęcia wykonywania działalności reasekuracyjnej uważa się dzień zawarcia
pierwszej umowy reasekuracji.
4.
Krajowy zakład ubezpieczeń zawiadamia organ nadzoru o zaprzestaniu wykonywania działalności
ubezpieczeniowej lub zawierania umów ubezpieczenia w danej grupie ubezpieczeń w terminie
7 dni.
5.
Krajowy zakład reasekuracji zawiadamia organ nadzoru o zaprzestaniu wykonywania działalności
reasekuracyjnej lub zawierania umów reasekuracji w danym rodzaju reasekuracji w terminie
7 dni.
1.
Organ nadzoru cofa, w drodze decyzji, krajowemu zakładowi ubezpieczeń zezwolenie na
wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie jednej lub więcej grup ubezpieczeń,
a krajowemu zakładowi reasekuracji - zezwolenie na wykonywanie działalności reasekuracyjnej
w zakresie jednego lub obu rodzajów reasekuracji, jeżeli krajowy zakład ubezpieczeń
lub krajowy zakład reasekuracji
1)
nie spełnia wymogu zgodności z minimalnym wymogiem kapitałowym, a przedstawiony krótkoterminowy
plan finansowy nie został zaakceptowany przez organ nadzoru, lub
2)
nie zrealizował w terminie 3 miesięcy od dnia stwierdzenia niezgodności z minimalnym
wymogiem kapitałowym krótkoterminowego planu finansowego.
2.
Organ nadzoru może cofnąć, w drodze decyzji, krajowemu zakładowi ubezpieczeń zezwolenie
na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie jednej lub więcej grup ubezpieczeń,
a krajowemu zakładowi reasekuracji - zezwolenie na wykonywanie działalności reasekuracyjnej
w zakresie jednego lub obu rodzajów reasekuracji, jeżeli
1)
krajowy zakład ubezpieczeń lub krajowy zakład reasekuracji
a)
przestał spełniać warunki wymagane do uzyskania zezwolenia,
b)
wykonuje działalność z naruszeniem przepisów prawa, statutu, planu działalności lub
nie zapewnia zdolności do wykonywania zobowiązań,
c)
zaprzestanie wykonywania działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej
przez okres dłuższy niż 6 miesięcy,
d)
złoży wniosek o cofnięcie zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
lub działalności reasekuracyjnej,
e)
nie rozpoczął wykonywania działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej
w terminie, o którym mowa w art. 171 ust. 1;
2)
w stosunku odpowiednio do akcjonariuszy albo udziałowców krajowego zakładu ubezpieczeń
lub krajowego zakładu reasekuracji zaistniały przesłanki określone w art. 170 ust.
1 pkt 4-9;
3)
bliskie powiązania między zakładem ubezpieczeń lub zakładem reasekuracji i akcjonariuszami
lub udziałowcami stanowią dla organu nadzoru przeszkodę w sprawowaniu nadzoru;
4)
przepisy obowiązujące w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej,
a także trudności w stosowaniu tych przepisów, mające zastosowanie do akcjonariuszy
lub udziałowców zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji stanowią dla organu nadzoru
przeszkodę w sprawowaniu nadzoru.
3.
W przypadku, o którym mowa w ust. 2 pkt 1 lit. e, organ nadzoru może cofnąć zezwolenie
w zakresie grup ubezpieczeń, w których wykonywanie działalności ubezpieczeniowej nie
zostało rozpoczęte, lub rodzaju reasekuracji, w zakresie którego wykonywanie działalności
reasekuracyjnej nie zostało rozpoczęte.
4.
Organ nadzoru cofa zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie
ubezpieczeń, o których mowa w dziale II w grupie 10 załącznika do ustawy, z wyjątkiem
ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej przewoźnika, w przypadku stwierdzenia braku
reprezentanta do spraw roszczeń w państwie członkowskim Unii Europejskiej.
5.
W przypadku cofnięcia zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie
jednej lub więcej grup ubezpieczeń organ nadzoru może zakazać krajowemu zakładowi
ubezpieczeń prawa swobodnego rozporządzania jego aktywami oraz zaciągania zobowiązań
lub je ograniczyć, wskazując zakres zakazu lub ograniczenia, lub przekazać zarząd
majątkiem tego zakładu wyznaczonej osobie.
6.
W przypadku cofnięcia zezwolenia na wykonywanie działalności reasekuracyjnej w zakresie
jednego lub obu rodzajów reasekuracji organ nadzoru może zakazać krajowemu zakładowi
ubezpieczeń prawa swobodnego rozporządzania jego aktywami oraz zaciągania zobowiązań
lub je ograniczyć, wskazując zakres zakazu lub ograniczenia, lub przekazać zarząd
majątkiem tego zakładu wyznaczonej osobie.
7.
Z dniem przekazania zarządu majątkiem krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego
zakładu reasekuracji wyznaczonej osobie prawo reprezentacji krajowego zakładu ubezpieczeń
lub krajowego zakładu reasekuracji w zakresie praw i obowiązków, których przedmiotem
jest majątek krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji, przechodzi
na wyznaczoną osobę.
8.
Z dniem przekazania zarządu majątkiem krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego
zakładu reasekuracji wyznaczonej osobie kompetencje organów krajowego zakładu ubezpieczeń
lub krajowego zakładu reasekuracji w zakresie praw i obowiązków, których przedmiotem
jest majątek krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji, ulegają
zawieszeniu do dnia upływu terminu sprawowania zarządu przez wyznaczoną osobę.
9.
Organ nadzoru ustala wynagrodzenie za sprawowanie zarządu majątkiem krajowego zakładu
ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji przez wyznaczoną osobę. Koszty zarządu
majątkiem krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji przez wyznaczoną
osobę ponosi krajowy zakład ubezpieczeń lub krajowy zakład reasekuracji.
10.
Osobom wyznaczonym do sprawowania zarządu majątkiem krajowego zakładu ubezpieczeń
lub krajowego zakładu reasekuracji, w przypadku złożenia wniosku zgodnie z art. 174 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy
(Dz. U. z 2018 r. poz. 108, 4, 138, 305 i 357), udziela się urlopu bezpłatnego na okres pełnienia tej funkcji. Okres urlopu bezpłatnego
jest wliczany do okresu pracy, od którego zależy nabycie uprawnień pracowniczych.
11.
Organ nadzoru w decyzji o przekazaniu zarządu majątkiem krajowego zakładu ubezpieczeń
lub krajowego zakładu reasekuracji wyznaczonej osobie określa
1)
osobę, której przekazuje się zarząd majątkiem krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego
zakładu reasekuracji;
2)
okres, na który jest ustanawiany zarząd majątkiem krajowego zakładu ubezpieczeń lub
krajowego zakładu reasekuracji;
3)
szczegółowe zadania w zakresie zarządu majątkiem krajowego zakładu ubezpieczeń lub
krajowego zakładu reasekuracji;
4)
sposób wykonywania zarządu majątkiem krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu
reasekuracji;
5)
wysokość wynagrodzenia za zarząd majątkiem krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego
zakładu reasekuracji.
12.
Decyzje organu nadzoru, o których mowa w ust. 1, 2, 5 i 6, są natychmiast wykonalna.
13.
Organ nadzoru trzykrotnie ogłasza w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim informację o
cofnięciu krajowemu zakładowi ubezpieczeń zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej.
Pierwszego ogłoszenia dokonuje się w terminie 7 dni od dnia cofnięcia zezwolenia,
a pozostałych - w odstępach nie krótszych niż 7 dni i nie dłuższych niż 14 dni.
14.
Organ nadzoru przesyła do właściwego sądu rejestrowego odpis decyzji, o których mowa
w ust. 1-4.
15.
W przypadku wydania decyzji, o których mowa w ust. 1-4, organ nadzoru informuje o
nich organy nadzorcze innych niż Rzeczpospolita Polska państw członkowskich Unii Europejskiej.
1.
W przypadku cofnięcia zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej krajowy
zakład ubezpieczeń nie może
1)
zawierać umów ubezpieczenia;
2)
przedłużać zawartych umów ubezpieczenia;
3)
obejmować ochroną ubezpieczeniową nowych ryzyk na podstawie zawartych umów ubezpieczenia;
4)
podwyższać sum ubezpieczenia w zawartych umowach ubezpieczenia;
5)
dokonywać zmian umów ubezpieczenia zwiększających odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń,
innych niż podwyższanie sum ubezpieczenia.
2.
W przypadku cofnięcia zezwolenia na wykonywanie działalności reasekuracyjnej krajowy
zakład ubezpieczeń lub krajowy zakład reasekuracji nie może
1)
zawierać umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji czynnej;
2)
przedłużać zawartych umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji czynnej;
3)
przyjmować nowych cesji w ramach zawartych umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji
czynnej;
4)
zwiększać odpowiedzialności w ramach zawartych umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji
czynnej.
3.
W przypadku cofnięcia zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej umowy
ubezpieczenia zawarte na czas nieokreślony ulegają przekształceniu w umowy ubezpieczenia
zawarte na czas określony wynoszący 12 miesięcy, licząc od dnia cofnięcia zezwolenia,
przy czym
1)
krajowy zakład ubezpieczeń i ubezpieczający mogą rozwiązać umowę ubezpieczenia w drodze
porozumienia przed upływem tego terminu;
2)
ubezpieczający może wypowiedzieć umowę ubezpieczenia przed upływem tego terminu ze
skutkiem natychmiastowym.
Organ nadzoru powiadamia EIOPA o wydaniu zezwolenia, o którym mowa w art. 162 ust.
1 i art. 169 ust. 1, oraz o cofnięciu zezwolenia, o którym mowa w art. 172 ust. 1-4.
1.
Organ nadzoru może na wniosek założycieli albo zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji,
w drodze decyzji, uznać zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji za wewnętrzny zakład
ubezpieczeń lub wewnętrzny zakład reasekuracji, jeżeli spełnione są przesłanki określone
odpowiednio w art. 3 ust. 1 pkt 53a lub 53b.
2.
Jeżeli zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji przestał spełniać wymogi określone
odpowiednio w art. 3 ust. 1 pkt 53a lub 53b, zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
informuje o tym organ nadzoru i dostosowuje swoją działalność do wymogów określonych
w ustawie dla zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji niebędącego wewnętrznym
zakładem ubezpieczeń lub wewnętrznym zakładem reasekuracji.
Przepisy ustawy stosuje się odpowiednio do głównych oddziałów zagranicznych zakładów
ubezpieczeń i głównych oddziałów zagranicznych zakładów reasekuracji, o ile przepisy
niniejszego rozdziału nie stanowią inaczej.
1.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji z siedzibą w państwie
niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej może podejmować i wykonywać działalność
ubezpieczeniową na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na zasadzie wzajemności.
2.
Zasady wzajemności nie stosuje się do państw należących do Światowej Organizacji Handlu.
1.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim
Unii Europejskiej może podejmować i wykonywać działalność ubezpieczeniową na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej wyłącznie przez główny oddział.
2.
Zagraniczny zakład reasekuracji z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim
Unii Europejskiej może podejmować i wykonywać działalność reasekuracyjną na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej
1)
przez główny oddział;
2)
bezpośrednio z terytorium państwa, w którym ma siedzibę, jeżeli system wypłacalności
tego państwa, zgodnie z art. 172 dyrektywy 2009/138/WE, został uznany za równoważny
lub czasowo równoważny z systemem wypłacalności ustanowionym w Unii Europejskiej;
3)
bezpośrednio z terytorium państwa, w którym ma siedzibę, jeżeli z państwem tym została
zawarta umowa, o której mowa w art. 175 dyrektywy 2009/138/WE.
3.
Podjęcie działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej przez główny
oddział wymaga uzyskania zezwolenia organu nadzoru.
4.
W przypadku gdy system wypłacalności państwa niebędącego państwem członkowskim Unii
Europejskiej został uznany za równoważny lub czasowo równoważny z systemem wypłacalności
ustanowionym w Unii Europejskiej, umowy reasekuracji zawarte z zakładami, których
siedziba znajduje się w tym państwie, są traktowane w taki sam sposób, jak umowy reasekuracji
zawarte z zakładem, który posiada zezwolenie na wykonywanie działalności reasekuracyjnej
wydane dla krajowego zakładu reasekuracji.
1.
Główny oddział wykonuje działalność na podstawie przepisów prawa polskiego i statutu
głównego oddziału sporządzanego przez zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny
zakład reasekuracji w formie aktu notarialnego.
2.
Statut głównego oddziału i jego zmiany podlegają zatwierdzeniu przez organ nadzoru.
3.
Statut głównego oddziału określa w szczególności
1)
strukturę organizacyjną głównego oddziału;
2)
zasady tworzenia jednostek terenowych oraz zasady ich reprezentacji;
3)
rodzaje rezerw techniczno-ubezpieczeniowych tworzonych przez główny oddział dla celów
rachunkowości i metody ich tworzenia;
4)
zasady rozliczeń z centralą zagranicznego zakładu ubezpieczeń lub zagranicznego zakładu
reasekuracji.
4.
Główny oddział podlega wpisowi do Krajowego Rejestru Sądowego i może rozpocząć wykonywanie
działalności z chwilą dokonania wpisu.
5.
Wpis do Krajowego Rejestru Sądowego może zostać dokonany po uzyskaniu zezwolenia organu
nadzoru na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń
lub działalności reasekuracyjnej przez zagraniczny zakład reasekuracji na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej.
1.
Główny oddział może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywany.
2.
Głównym oddziałem kieruje dyrektor.
3.
Prawo reprezentacji głównego oddziału przysługuje łącznie dyrektorowi i jednemu z
jego zastępców lub łącznie dwóm zastępcom dyrektora głównego oddziału.
4.
Dyrektor głównego oddziału oraz jego zastępcy są ujawniani w Krajowym Rejestrze Sądowym.
5.
Główny oddział przechowuje dokumenty dotyczące jego działalności w siedzibie głównego
oddziału.
6.
Główny oddział ma siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w miejscowości
wskazanej w zezwoleniu.
1.
Dyrektorem głównego oddziału i jego zastępcą może być osoba, która spełnia łącznie
następujące wymagania
1)
posiada pełną zdolność do czynności prawnych;
2)
posiada wyższe wykształcenie uzyskane w Polsce lub uzyskane w innym państwie wykształcenie
będące wykształceniem wyższym w rozumieniu właściwych przepisów tego państwa;
3)
nie była skazana za umyślne przestępstwo prawomocnym wyrokiem sądu;
4)
daje rękojmię prowadzenia spraw zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji w sposób
należyty.
2.
Osobą nadzorującą inną kluczową funkcję w głównym oddziale może być osoba, która spełnia
łącznie wymagania, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3, oraz
1)
posiada doświadczenie zawodowe niezbędne do wykonywania nadzorowanej kluczowej funkcji;
2)
daje rękojmię wykonywania zadań w sposób należyty.
3.
Równoczesne pełnienie przez tę samą osobę funkcji dyrektora głównego oddziału, jego
zastępcy lub osoby nadzorującej inną kluczową funkcję w głównym oddziale zagranicznego
zakładu ubezpieczeń lub w głównym oddziale zagranicznego zakładu reasekuracji wykonujących
działalność w zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale I i dziale II załącznika
do ustawy, nie może być uznane za naruszenie wymagania dotyczącego rękojmi.
4.
Dyrektor głównego oddziału zagranicznego zakładu ubezpieczeń i dyrektor głównego oddziału
zagranicznego zakładu reasekuracji oraz przynajmniej jeden z jego zastępców posiadają
udowodnioną znajomość języka polskiego.
5.
Organ nadzoru, na wniosek zagranicznego zakładu ubezpieczeń lub zagranicznego zakładu
reasekuracji, może odstąpić, w drodze decyzji, od stosowania wymogu znajomości języka
polskiego, jeżeli nie jest to niezbędne ze względów nadzoru ostrożnościowego, biorąc
w szczególności pod uwagę zakres działalności zagranicznego zakładu ubezpieczeń lub
zagranicznego zakładu reasekuracji.
6.
Organ nadzoru, na wniosek zagranicznego zakładu ubezpieczeń lub zagranicznego zakładu
reasekuracji, może odstąpić, w drodze decyzji, od stosowania wymogu posiadania wyższego
wykształcenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, uwzględniając w szczególności doświadczenie
zawodowe kandydatów na stanowiska dyrektora głównego oddziału zagranicznego zakładu
ubezpieczeń lub zagranicznego zakładu reasekuracji, jego zastępcy lub osób nadzorujących
inne kluczowe funkcje.
7.
Dyrektor głównego oddziału zagranicznego zakładu ubezpieczeń i dyrektor głównego oddziału
zagranicznego zakładu reasekuracji oraz przynajmniej jeden z jego zastępców posiadają
udowodnioną znajomość języka polskiego doświadczenie zawodowe niezbędne do zarządzania
zakładem ubezpieczeń lub zakładem reasekuracji.
8.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń i zagraniczny zakład reasekuracji informują organ nadzoru
o zmianach na stanowiskach dyrektora głównego oddziału, jego zastępcy lub osób nadzorujących
inne kluczowe funkcje, w terminie 7 dni od dnia dokonania zmiany. Przepisy art. 49
ust. 3-9 stosuje się odpowiednio.
Jeżeli wymagania określone w przepisach ustawy nie są spełnione w związku z rezygnacją,
śmiercią, odwołaniem dyrektora głównego oddziału lub jego zastępcy albo decyzją organu
nadzoru o odmowie wyrażenia zgody na powołanie albo o stwierdzeniu niespełnienia wymagań
dotyczących pełnienia funkcji dyrektora głównego oddziału lub jego zastępcy, zagraniczny
zakład ubezpieczeń i zagraniczny zakład reasekuracji dostosowują działalność do wymogów
określonych w ustawie, w terminie 6 miesięcy.
1.
Organ nadzoru wydaje, w drodze decyzji, zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
przez główny oddział na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, na wniosek zagranicznego
zakładu ubezpieczeń.
2.
Organ nadzoru wydaje, w drodze decyzji, zezwolenie na wykonywanie działalności reasekuracyjnej
przez główny oddział na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, na wniosek zagranicznego
zakładu reasekuracji.
3.
Wniosek zagranicznego zakładu ubezpieczeń lub zagranicznego zakładu reasekuracji zawiera
1)
nazwę i siedzibę zagranicznego zakładu ubezpieczeń lub zagranicznego zakładu reasekuracji
oraz nazwę państwa, w którym znajduje się jego siedziba;
2)
siedzibę oraz rzeczowy zakres działalności głównego oddziału;
3)
imiona i nazwiska osób proponowanych na stanowiska dyrektora głównego oddziału, jego
zastępców, osób nadzorujących inne kluczowe funkcje, osoby odpowiedzialnej za prowadzenie
ksiąg rachunkowych oraz doradcy inwestycyjnego, w przypadku gdy obowiązek zatrudnienia
doradcy inwestycyjnego wynika z ustawy.
4.
Do wniosku zagranicznego zakładu ubezpieczeń lub zagranicznego zakładu reasekuracji
dołącza się
1)
statut zagranicznego zakładu ubezpieczeń lub zagranicznego zakładu reasekuracji;
2)
informacje o wymogach wypłacalności, którym podlega zagraniczny zakład ubezpieczeń
lub zagraniczny zakład reasekuracji na podstawie odpowiednich przepisów obowiązujących
w państwie siedziby tego zakładu;
3)
informacje o spełnieniu przez zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład
reasekuracji wymogów wypłacalności, o których mowa w pkt 2;
4)
plan działalności spełniający warunki, o których mowa w art. 163, określający sposób
prowadzenia głównego oddziału na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, obejmujący
okres pierwszych 3 lat obrotowych działalności;
5)
projekt statutu głównego oddziału;
6)
zaświadczenie organu nadzorczego państwa, w którym znajduje się siedziba zagranicznego
zakładu ubezpieczeń lub zagranicznego zakładu reasekuracji, o posiadaniu przez ten
zakład zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej
oraz o spełnianiu przez zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji
wymogów wypłacalności, o których mowa w pkt 2, zawierające informację o sytuacji finansowej
tego zakładu;
7
sprawozdanie finansowe za okres ostatnich 3 lat przed dniem złożenia wniosku działalności
zagranicznego zakładu ubezpieczeń lub zagranicznego zakładu reasekuracji wraz ze sprawozdaniem
z jego badania;
8)
bilans dla celów wypłacalności za okres ostatnich 3 lat przed dniem złożenia wniosku
działalności zagranicznego zakładu ubezpieczeń lub zagranicznego zakładu reasekuracji;
9)
w przypadku wniosku zagranicznego zakładu ubezpieczeń - dowód, że krajowe zakłady
ubezpieczeń mogą wykonywać działalność ubezpieczeniową na terytorium państwa, w którym
zagraniczny zakład ubezpieczeń ma siedzibę;
10)
w przypadku wniosku zagranicznego zakładu reasekuracji - dowód, że krajowe zakłady
reasekuracji mogą wykonywać działalność reasekuracyjną na terytorium państwa, w którym
zagraniczny zakład reasekuracji ma siedzibę;
11)
informacje o wysokości funduszu organizacyjnego przeznaczonego na utworzenie administracji
głównego oddziału i zorganizowanie jego jednostek terenowych;
12)
wskazanie źródeł środków finansowych niezbędnych do wypłacenia odszkodowań i świadczeń
z tytułu zawartych umów ubezpieczenia, pokrycia kapitałowego wymogu wypłacalności
i minimalnego wymogu kapitałowego;
13)
zgodę osoby proponowanej na stanowisko dyrektora głównego oddziału oraz osób proponowanych
na stanowiska jego zastępców, a także zgodę osób mających nadzorować inne kluczowe
funkcje na wykonywanie obowiązków w głównym oddziale;
14)
życiorysy osób proponowanych na stanowiska dyrektora głównego oddziału i jego zastępców
oraz osób nadzorujących inne kluczowe funkcje;
15)
dokumenty potwierdzające posiadanie odpowiedniego wykształcenia i doświadczenia zawodowego
niezbędnego do zarządzania zakładem ubezpieczeń lub zakładem reasekuracji osoby proponowanej
na stanowisko dyrektora i osób proponowanych na stanowiska jego zastępców;
16)
dokumenty potwierdzające posiadanie odpowiedniego wykształcenia i doświadczenia zawodowego
osób przewidzianych do nadzorowania innych kluczowych funkcji;
17)
dane o wykształceniu i doświadczeniu zawodowym osoby proponowanej na stanowisko aktuariusza
nadzorującego funkcję aktuarialną, w tym kopie dokumentów potwierdzających posiadane
wykształcenie oraz kopię decyzji o wpisie do rejestru aktuariuszy;
18)
zaświadczenia albo oświadczenia o niekaralności osób proponowanych na stanowiska dyrektora
głównego oddziału i jego zastępców oraz osób przewidzianych do nadzorowania innych
kluczowych funkcji;
19)
oświadczenia osób proponowanych na stanowiska dyrektora głównego oddziału i jego zastępców
oraz osób przewidzianych do nadzorowania innych kluczowych funkcji o toczących się
przeciwko nim postępowaniach sądowych w związku ze sprawą gospodarczą;
20)
oświadczenia osób proponowanych na stanowiska dyrektora głównego oddziału i jego zastępców
oraz osób przewidzianych do nadzorowania innych kluczowych funkcji o uczestnictwie
w organach zarządzających i nadzorujących spółek handlowych.
5.
Do wniosku zagranicznego zakładu ubezpieczeń dołącza się również
1)
projekty ogólnych warunków ubezpieczeń, w zakresie których ma być wydane zezwolenie;
2)
oświadczenie doradcy inwestycyjnego o wyrażeniu zgody na zatrudnienie - w przypadku
wniosku o wydanie zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie
ubezpieczeń na życie, jeżeli są związane z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym;
3)
listę ustanowionych w każdym państwie członkowskim Unii Europejskiej reprezentantów
do spraw roszczeń - w przypadku wniosku o wydanie zezwolenia na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowej w zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale II w grupie 10 załącznika
do ustawy, z wyjątkiem ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej przewoźnika.
6.
Wymóg, o którym mowa w ust. 4 pkt 9 i 10, nie dotyczy państw, z którymi Rzeczpospolitą
Polską wiążą umowy międzynarodowe zapewniające zasadę wzajemności.
7.
Oświadczenie o niekaralności, o którym mowa w ust. 4 pkt 18, składa się pod rygorem
odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Składający oświadczenie zawiera
w nim klauzulę następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie
fałszywego oświadczenia.”. Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności
karnej za składanie fałszywych zeznań.
8.
Dokumenty, o których mowa w ust. 4 i 5, sporządza się w języku polskim lub tłumaczy
na język polski. Tłumaczenie może być sporządzone wyłącznie przez tłumacza przysięgłego
lub konsula Rzeczypospolitej Polskiej.
9.
Dokumenty urzędowe przed tłumaczeniem wymagają zalegalizowania przez konsula Rzeczypospolitej
Polskiej. Obowiązku legalizacji nie stosuje się, jeżeli umowa międzynarodowa, której
Rzeczpospolita Polska jest stroną, stanowi inaczej.
1.
Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej, o którym mowa w art. 182
ust. 1, jest wydawane w zakresie jednej lub więcej grup ubezpieczeń, o których mowa
w załączniku do ustawy.
2.
Zezwolenie na wykonywanie działalności reasekuracyjnej, o którym mowa w art. 182 ust.
2, jest wydawane w zakresie
1)
reasekuracji ubezpieczeń na życie, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy;
2)
reasekuracji pozostałych ubezpieczeń osobowych oraz ubezpieczeń majątkowych, o których
mowa w dziale II załącznika do ustawy;
3)
reasekuracji ubezpieczeń, o których mowa w pkt 1 i 2.
3.
Zezwolenie może być wydane, jeżeli w państwie, w którym znajduje się siedziba zagranicznego
zakładu ubezpieczeń lub zagranicznego zakładu reasekuracji, zakład ten posiada odpowiednie
zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej
we wnioskowanym zakresie i wykonuje działalność w formie organizacyjno-prawnej odpowiadającej
spółce akcyjnej albo towarzystwu ubezpieczeń wzajemnych lub towarzystwu reasekuracji
wzajemnej.
4.
Wymóg co do formy, o którym mowa w ust. 3, nie dotyczy podmiotów zagranicznych wykonujących
działalność ubezpieczeniową lub reasekuracyjną, których siedziba znajduje się w państwach
należących do Światowej Organizacji Handlu, lub jeżeli wynika to z umów międzynarodowych
zawartych przez Unię Europejską.
1.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń, który złożył wniosek o wydanie zezwolenia na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowej przez główny oddział lub uzyskał takie zezwolenie na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz na terytorium innego państwa członkowskiego
Unii Europejskiej, może złożyć wniosek o przyznanie mu łącznie następujących uprawnień
do
1)
obliczania kapitałowego wymogu wypłacalności w odniesieniu do wyników całej działalności
ubezpieczeniowej, którą zagraniczny zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać lub wykonuje
przez główne oddziały mające siedziby na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej;
2)
złożenia kaucji, o której mowa w art. 187, jedynie na terytorium jednego spośród państw
członkowskich Unii Europejskiej, na terytorium których zagraniczny zakład ubezpieczeń
zamierza wykonywać lub wykonuje działalność ubezpieczeniową przez główne oddziały;
3)
umiejscowienia aktywów odpowiadających minimalnemu wymogowi kapitałowemu na terytorium
jednego spośród państw członkowskich Unii Europejskiej, na terytorium których zagraniczny
zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać lub wykonuje działalność ubezpieczeniową przez
główne oddziały.
2.
Przy obliczaniu kapitałowego wymogu wypłacalności zagraniczny zakład ubezpieczeń uwzględnia
wyłącznie działalność ubezpieczeniową i działalność reasekuracyjną wykonywane przez
główne oddziały mające siedziby w państwach członkowskich Unii Europejskiej.
3.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń występuje o przyznanie uprawnień, o których mowa w
ust. 1, do organu nadzoru oraz organów nadzorczych innych niż Rzeczpospolita Polska
państw członkowskich Unii Europejskiej, w których zamierza wykonywać lub wykonuje
działalność ubezpieczeniową przez główny oddział.
4.
We wniosku, o którym mowa w ust. 1, zagraniczny zakład ubezpieczeń wskazuje organ
nadzorczy jednego spośród państw członkowskich Unii Europejskiej, na terytorium których
zagraniczny zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać lub wykonuje działalność ubezpieczeniową
przez główne oddziały.
5.
Nadzór nad wypłacalnością zagranicznego zakładu ubezpieczeń w odniesieniu do jego
działalności wykonywanej przez główne oddziały na terytorium państw członkowskich
Unii Europejskiej sprawuje organ nadzorczy wskazany we wniosku, o którym mowa w ust.
1.
6.
Kaucję, o której mowa w art. 187, składa się w państwie członkowskim Unii Europejskiej,
w którym ma siedzibę organ nadzorczy wskazany we wniosku, o którym mowa w ust. 1.
7.
Uprawnienia, o których mowa w ust. 1, mogą być przyznane, gdy wyrażą na to zgodę organy
nadzorcze wszystkich państw członkowskich Unii Europejskiej, na terytorium których
zagraniczny zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać lub wykonuje działalność ubezpieczeniową
przez główne oddziały i na terytorium których złożył wniosek o przyznanie uprawnień.
Organ nadzoru udziela zgody, w drodze decyzji, po dokonaniu w szczególności oceny
sytuacji finansowej zagranicznego zakładu ubezpieczeń, w tym jego wypłacalności.
8.
Uprawnienia, o których mowa w ust. 1, przysługują po wyrażeniu zgody, o której mowa
w ust. 7, od dnia przekazania informacji przez wskazany organ nadzorczy, o którym
mowa w ust. 4, organom nadzorczym pozostałych państw członkowskich Unii Europejskiej,
na terytorium których zagraniczny zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać lub wykonuje
działalność ubezpieczeniową przez główne oddziały, o zamiarze sprawowania nadzoru
nad wypłacalnością tego zakładu ubezpieczeń.
9.
Organ nadzoru przekazuje organom nadzorczym państw członkowskich Unii Europejskiej,
na terytorium których zagraniczny zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać lub wykonuje
działalność ubezpieczeniową przez główne oddziały informacje niezbędne do sprawowania
nadzoru nad wypłacalnością zagranicznego zakładu ubezpieczeń w odniesieniu do jego
działalności wykonywanej przez główny oddział na terytorium państw członkowskich Unii
Europejskiej, lub występuje do nich o te informacje.
10.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń traci uprawnienia, o których mowa w ust. 1, z chwilą
cofnięcia zgody na ich przyznanie przez organ nadzorczy, który takiej zgody udzielił.
11.
Nadzór sprawowany przez wskazany organ nadzorczy, o którym mowa w ust. 4, jest traktowany
tak jak nadzór, o którym mowa w rozdziale 8.
1.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń rozpoczyna wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
w terminie nieprzekraczającym 12 miesięcy od dnia wydania zezwolenia na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowej przez główny oddział.
2.
Zagraniczny zakład reasekuracji rozpoczyna wykonywanie działalności reasekuracyjnej
w terminie nieprzekraczającym 12 miesięcy od dnia wydania zezwolenia na wykonywanie
działalności reasekuracyjnej przez główny oddział.
Zmiana rzeczowego zakresu działalności głównego oddziału wymaga uzyskania zezwolenia
organu nadzoru.
1.
Wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń lub
działalności reasekuracyjnej przez zagraniczny zakład reasekuracji na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej może być rozpoczęte po złożeniu kaucji w celu zabezpieczenia przyszłych zobowiązań
z tytułu umów ubezpieczenia lub umów reasekuracji zawartych przez główny oddział na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
Kaucja jest równa co najmniej równowartości w złotych 25% nieprzekraczalnego dolnego
progu minimalnego wymogu kapitałowego, o którym mowa w art. 272 ust. 1.
3.
Kaucja jest utrzymywana przez cały okres działalności głównego oddziału na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej.
4.
Kaucja podlega zdeponowaniu na wyodrębnionym, oprocentowanym rachunku w banku mającym
siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, który posiada fundusze własne w
wysokości stanowiącej równowartość w złotych co najmniej 100 mln euro, ustaloną zgodnie
z art. 272 ust. 6.
5.
Kaucja wraz z odsetkami jest zaliczana na poczet dopuszczonych podstawowych środków
własnych na pokrycie minimalnego wymogu kapitałowego.
6.
Kaucja wraz z odsetkami podlega zwrotowi zagranicznemu zakładowi ubezpieczeń lub zagranicznemu
zakładowi reasekuracji po zaspokojeniu wszystkich roszczeń wynikających z umów ubezpieczenia
lub umów reasekuracji zawartych za pośrednictwem głównego oddziału na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
7.
Kaucja nie podlega egzekucji. Zaspokojenie z kaucji za zgodą organu nadzoru, wydaną
w drodze decyzji, może nastąpić jedynie w trakcie likwidacji głównego oddziału.
1.
Zezwolenie na wykonywanie przez główny oddział działalności ubezpieczeniowej przez
zagraniczny zakład ubezpieczeń lub działalności reasekuracyjnej przez zagraniczny
zakład reasekuracji nie może być wydane, jeżeli
1)
wniosek zagranicznego zakładu ubezpieczeń lub zagranicznego zakładu reasekuracji nie
spełnia wymagań określonych w ustawie;
2)
osoby proponowane na stanowiska dyrektora głównego oddziału i jego zastępców lub osoby
przewidziane do nadzorowania innych kluczowych funkcji nie spełniają wymagań określonych
w ustawie;
3)
zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji nie daje rękojmi
prawidłowego wykonywania działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
4)
zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji nie spełnia wymogów
wypłacalności, o których mowa w art. 182 ust. 4 pkt 2;
5)
zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji nie posiada środków
finansowych w wysokości równej co najmniej funduszowi organizacyjnemu i środków własnych
głównego oddziału ustalonych w planie działalności;
6)
zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji nie posiada środków
finansowych niezbędnych do zapewnienia pokrycia kapitałowego wymogu wypłacalności
głównego oddziału lub środków finansowych niezbędnych do zapewnienia pokrycia minimalnego
wymogu kapitałowego głównego oddziału;
7)
zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji posługuje się wartościami
majątkowymi pochodzącymi z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł lub mającymi związek
z finansowaniem terroryzmu;
8)
plan działalności nie zapewnia zdolności do wykonywania zobowiązań głównego oddziału;
9)
w stosunku odpowiednio do akcjonariuszy albo udziałowców zagranicznego zakładu ubezpieczeń
lub zagranicznego zakładu reasekuracji zaistnieją następujące przesłanki
a)
bliskie powiązania między zagranicznym zakładem ubezpieczeń lub zagranicznym zakładem
reasekuracji i inną osobą fizyczną lub prawną stanowiłyby dla organu nadzoru przeszkodę
w sprawowaniu nadzoru,
b)
przepisy obowiązujące w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej,
a także trudności w stosowaniu tych przepisów, mające zastosowanie do osoby fizycznej
lub prawnej, z którą zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji
posiada bliskie powiązania, stanowiłyby dla organu nadzoru przeszkodę w sprawowaniu
nadzoru.
2.
Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń
w zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale II w grupie 10 załącznika do ustawy,
z wyjątkiem ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej przewoźnika, nie może być wydane,
jeżeli zagraniczny zakład ubezpieczeń nie przedłoży listy reprezentantów do spraw
roszczeń.
1.
Główny oddział tworzy rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla celów wypłacalności przeznaczone
na pokrycie bieżących i przyszłych zobowiązań, jakie mogą wyniknąć z zawartych przez
główny oddział umów ubezpieczenia, umów gwarancji ubezpieczeniowych lub umów reasekuracji
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
Główny oddział tworzy rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla celów rachunkowości przeznaczone
na pokrycie bieżących i przyszłych zobowiązań, jakie mogą wyniknąć z zawartych przez
główny oddział umów ubezpieczenia lub umów reasekuracji na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
1.
Główny oddział posiada na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dopuszczone środki
własne w wysokości nie niższej niż kapitałowy wymóg wypłacalności.
2.
Główny oddział posiada dopuszczone podstawowe środki własne w wysokości nie niższej
niż minimalny wymóg kapitałowy. Dopuszczone podstawowe środki własne głównego oddziału
nie mogą być niższe niż 50% nieprzekraczalnego dolnego progu minimalnego wymogu kapitałowego,
o którym mowa w art. 272 ust. 1.
3.
Przy obliczaniu kapitałowego wymogu wypłacalności i minimalnego wymogu kapitałowego
uwzględnia się wyłącznie działalność ubezpieczeniową i działalność reasekuracyjną
wykonywane przez główny oddział.
4.
Aktywa odpowiadające kapitałowemu wymogowi wypłacalności są lokowane przez główny
oddział zgodnie z następującymi zasadami
1)
aktywa do wysokości minimalnego wymogu kapitałowego są lokowane na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej;
2)
nadwyżka aktywów ponad minimalny wymóg kapitałowy jest lokowana na terytorium państw
członkowskich Unii Europejskiej.
Przepisy określające uprawnienia organu nadzoru w stosunku do organów zakładu ubezpieczeń
i zakładu reasekuracji stosuje się odpowiednio do dyrektora głównego oddziału i jego
zastępców.
1.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, umowę o przeniesienie całości lub części
portfela ubezpieczeń posiadanego przez główny oddział zagranicznego zakładu ubezpieczeń
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz zakładu ubezpieczeń mającego siedzibę
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
Decyzja zatwierdzająca umowę, o której mowa w ust. 1, może być wydana, jeżeli zakład
ubezpieczeń przejmujący portfel ubezpieczeń posiada dopuszczone środki własne w wysokości
nie niższej niż kapitałowy wymóg wypłacalności.
3.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, umowę o przeniesienie całości lub części
portfela ubezpieczeń posiadanego przez główny oddział zagranicznego zakładu ubezpieczeń
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz zakładu ubezpieczeń mającego siedzibę
w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej po uzyskaniu
od właściwych organów nadzorczych tego państwa
1)
informacji w zakresie dopuszczalności, według prawa tego państwa członkowskiego Unii
Europejskiej, przeniesienia portfela ubezpieczeń;
2)
pozytywnej opinii lub zgody na dokonanie przeniesienia portfela ubezpieczeń;
3)
informacji w zakresie posiadania przez zakład ubezpieczeń przejmujący portfel ubezpieczeń
dopuszczonych środków własnych w wysokości kapitałowego wymogu wypłacalności.
4.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, umowę o przeniesienie całości lub części
portfela ubezpieczeń posiadanego przez główny oddział zagranicznego zakładu ubezpieczeń
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz głównego oddziału, który uzyskał
zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w innym niż Rzeczpospolita
Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej, po uzyskaniu od właściwych organów
nadzorczych tego państwa informacji w zakresie, o którym mowa w ust. 3.
5.
W przypadku gdy ryzyko objęte umową ubezpieczenia zawartą przez główny oddział zagranicznego
zakładu ubezpieczeń na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej umiejscowione jest w innym
niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej umiejscowienia ryzyka,
organ nadzoru zatwierdza przeniesienie portfela ubezpieczeń, o którym mowa w ust.
1, 3 lub 4, po uzyskaniu zgody właściwych organów nadzorczych państwa członkowskiego
Unii Europejskiej umiejscowienia ryzyka.
6.
Do umów o przeniesienie portfela ubezpieczeń, o których mowa w ust. 1, 3 i 4, przepisy
art. 300-304 stosuje się odpowiednio.
1.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, umowę o przeniesienie całości lub części
portfela reasekuracji posiadanego przez główny oddział zagranicznego zakładu reasekuracji
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz zakładu reasekuracji lub zakładu
ubezpieczeń mającego siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
Decyzja zatwierdzająca umowę, o której mowa w ust. 1, może być wydana, jeżeli zakład
reasekuracji lub zakład ubezpieczeń przejmujący portfel reasekuracji posiada dopuszczone
środki własne w wysokości kapitałowego wymogu wypłacalności.
3.
Do umów o przeniesienie portfela reasekuracji przepisy art. 307-309 stosuje się odpowiednio.
1.
Organ nadzoru cofa, w drodze decyzji, zezwolenie na wykonywanie przez główny oddział
działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń lub działalności
reasekuracyjnej przez zagraniczny zakład reasekuracji na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, jeżeli zakład ten w państwie, w którym znajduje się jego siedziba
1)
utracił zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej;
2)
został postawiony w stan likwidacji lub ogłoszono jego upadłość.
2.
Organ nadzoru może cofnąć, w drodze decyzji, zezwolenie na wykonywanie działalności
w zakresie jednej lub więcej grup ubezpieczeń albo jednego lub kilku rodzajów ubezpieczeń
przez zagraniczny zakład ubezpieczeń bądź jednego lub obu rodzajów reasekuracji przez
zagraniczny zakład reasekuracji, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w sytuacji
gdy
1)
zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji przestał spełniać
warunki uzyskania zezwolenia;
2)
główny oddział wykonuje działalność z naruszeniem przepisów prawa, statutu lub nie
zapewnia zdolności zagranicznego zakładu ubezpieczeń lub zagranicznego zakładu reasekuracji
do wykonywania zobowiązań;
3)
zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji wystąpił do organu
nadzoru z wnioskiem o cofnięcie zezwolenia, pod warunkiem
a)
zagwarantowania zabezpieczenia interesów ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia, w szczególności w zakresie spełnienia świadczeń i wypłaty odszkodowań
- w przypadku zagranicznego zakładu ubezpieczeń,
b)
zagwarantowania zabezpieczenia interesów ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji oraz cedentów - w przypadku zagranicznego
zakładu reasekuracji;
4)
zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji nie rozpoczął wykonywania
działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej w terminie, o którym mowa w art. 185;
5)
zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji nie wykonuje działalności
ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej przez okres dłuższy niż 6 miesięcy;
6)
zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji nie zrealizował
w terminie planu naprawczego albo krótkoterminowego planu finansowego;
7)
w stosunku odpowiednio do akcjonariuszy albo udziałowców zagranicznego zakładu ubezpieczeń
lub zagranicznego zakładu reasekuracji zaistnieją następujące przesłanki
a)
bliskie powiązania między zagranicznym zakładem ubezpieczeń lub zagranicznym zakładem
reasekuracji i inną osobą fizyczną lub prawną stanowiłyby dla organu nadzoru przeszkodę
w sprawowaniu nadzoru,
b)
przepisy obowiązujące w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej,
a także trudności w stosowaniu tych przepisów, mające zastosowanie do osoby fizycznej
lub prawnej, z którą zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji
posiada bliskie powiązania, stanowiłyby dla organu nadzoru przeszkodę w sprawowaniu
nadzoru.
3.
W przypadku, o którym mowa w ust. 2 pkt 4, organ nadzoru może cofnąć zezwolenie
1)
w przypadku zagranicznego zakładu ubezpieczeń - w zakresie grup ubezpieczeń, w których
wykonywanie działalności ubezpieczeniowej nie zostało rozpoczęte;
2)
w przypadku zagranicznego zakładu reasekuracji - w zakresie rodzaju reasekuracji,
w którym wykonywanie działalności reasekuracyjnej nie zostało rozpoczęte.
4.
Organ nadzoru cofa zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny
zakład ubezpieczeń w zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale II w grupie 10
załącznika do ustawy, z wyjątkiem ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej przewoźnika,
w przypadku stwierdzenia braku reprezentanta do spraw roszczeń w państwie członkowskim
Unii Europejskiej.
5.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń zawiadamia organ nadzoru w terminie 7 dni o zaprzestaniu
wykonywania działalności ubezpieczeniowej lub zawierania umów ubezpieczenia w danej
grupie ubezpieczeń.
6.
Zagraniczny zakład reasekuracji zawiadamia organ nadzoru w terminie 7 dni o zaprzestaniu
wykonywania działalności reasekuracyjnej lub zawierania umów reasekuracji w zakresie
jednego rodzaju reasekuracji.
1.
Cofnięcie zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez główny oddział
zagranicznemu zakładowi ubezpieczeń, dla którego organ nadzoru jest wskazanym właściwym
organem, o którym mowa w art. 184 ust. 4, wymaga powiadomienia organów nadzorczych
pozostałych państw członkowskich Unii Europejskiej, na terytorium których zagraniczny
zakład ubezpieczeń wykonuje działalność ubezpieczeniową przez główne oddziały.
2.
W przypadku gdy organ nadzorczy, będący wskazanym właściwym organem, o którym mowa
w art. 184 ust. 4, poinformuje organ nadzoru o cofnięciu zezwolenia na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń na jego terytorium
przez główny oddział, organ nadzoru zastosuje wobec tego zagranicznego zakładu ubezpieczeń
odpowiednie środki przewidziane w ustawie.
3.
W przypadku gdy powodem cofnięcia zezwolenia, o którym mowa w ust. 2, jest niedobór
wymaganych dopuszczonych środków własnych na pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności
lub niedobór dopuszczonych podstawowych środków własnych na pokrycie minimalnego wymogu
kapitałowego, organ nadzoru cofa zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
przez zagraniczny zakład ubezpieczeń przez główny oddział na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
„1. Do postępowań w sprawach przedsiębiorców wszczętych na podstawie przepisów dotychczasowych
i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy, o której mowa w art. 1 ust.
1, stosuje się przepisy dotychczasowe.
Rozwiązanie głównego oddziału następuje po przeprowadzeniu jego likwidacji.
1.
Organ nadzoru może zarządzić likwidację głównego oddziału, w przypadku gdy
1)
działalność głównego oddziału jest wykonywana z naruszeniem przepisów prawa, statutu,
planu działalności lub nie zapewnia zdolności zagranicznego zakładu ubezpieczeń lub
zagranicznego zakładu reasekuracji do wykonywania zobowiązań;
2)
główny oddział nie spełnia świadczeń ubezpieczeniowych lub świadczeń z tytułu zawartych
umów reasekuracji na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej albo spełnia je z opóźnieniem
lub częściowo;
3)
zostało wszczęte postępowanie upadłościowe lub likwidacyjne wobec zagranicznego zakładu
ubezpieczeń lub zagranicznego zakładu reasekuracji w państwie jego siedziby;
4)
zachodzą okoliczności określone w art. 322 ust. 1.
2.
W przypadku zarządzenia likwidacji głównego oddziału organ nadzoru wyznacza likwidatora.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem rozdziału
6, art. 194 i art. 195, które wchodzą w życie po upływie 18 miesięcy od dnia ogłoszenia.
1.
Likwidator składa sprawozdanie o przebiegu likwidacji co 3 miesiące od dnia otwarcia
likwidacji. Organ nadzoru może żądać przedstawiania sprawozdań o przebiegu likwidacji
w terminach krótszych oraz przekazywania dodatkowych informacji.
2.
W przypadku zarządzenia likwidacji głównego oddziału zagranicznego zakładu ubezpieczeń
główny oddział nie może
1)
zawierać umów ubezpieczenia;
2)
przedłużać zawartych umów ubezpieczenia;
3)
obejmować ochroną ubezpieczeniową nowych ryzyk na podstawie zawartych umów ubezpieczenia;
4)
podwyższać sum ubezpieczenia w zawartych umowach ubezpieczenia;
5)
dokonywać zmian umów ubezpieczenia zwiększających odpowiedzialność głównego oddziału.
3.
W przypadku likwidacji głównego oddziału zagranicznego zakładu ubezpieczeń przepis
art. 173 ust. 3 stosuje się odpowiednio.
4.
W przypadku zarządzenia likwidacji głównego oddziału główny oddział nie może
1)
zawierać umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji czynnej;
2)
przedłużać zawartych umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji czynnej;
3)
przyjmować nowych cesji w ramach zawartych umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji
czynnej;
4)
zwiększać odpowiedzialności w ramach zawartych umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji
czynnej.
5.
W przypadku likwidacji dobrowolnej głównego oddziału na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej lub utraty zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności
reasekuracyjnej w państwie, w którym znajduje się siedziba zagranicznego zakładu ubezpieczeń
lub zagranicznego zakładu reasekuracji, likwidatorem głównego oddziału jest jego dyrektor.
6.
Dyrektor głównego oddziału zagranicznego zakładu ubezpieczeń powiadamia organ nadzoru
o zaistnieniu okoliczności, o których mowa w art. 194 ust. 1-4, w terminie 3 dni od
dnia powzięcia informacji o zaistnieniu tych okoliczności, oraz trzykrotnie ogłasza
o ich zaistnieniu w dzienniku o zasięgu ogólnokrajowym. Ogłoszenia są dokonywane w
odstępach nie krótszych niż 7 dni i nie dłuższych niż 14 dni. Pierwszego ogłoszenia
dokonuje się w terminie 7 dni od dnia powiadomienia organu nadzoru.
7.
Dyrektor głównego oddziału zagranicznego zakładu ubezpieczeń, który nie powiadomi
organu nadzoru oraz nie dokona wymaganych ogłoszeń o okolicznościach, o których mowa
w art. 194 ust. 1-4, odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie z zagranicznym zakładem
ubezpieczeń za szkodę wyrządzoną z tego tytułu wierzycielom.
8.
Dyrektor głównego oddziału zagranicznego zakładu reasekuracji powiadamia organ nadzoru
o zaistnieniu okoliczności, o których mowa w art. 194 ust. 1-4, w terminie 3 dni od
dnia powzięcia informacji o zaistnieniu tych okoliczności.
9.
Dyrektor głównego oddziału zagranicznego zakładu reasekuracji, który nie powiadomi
organu nadzoru o okolicznościach, o których mowa w art. 194 ust. 1-4, odpowiada całym
swoim majątkiem solidarnie z zagranicznym zakładem reasekuracji za szkodę wyrządzoną
z tego tytułu wierzycielom.
Jeżeli środki stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności
nie wystarczą na pokrycie wszystkich zobowiązań głównego oddziału, za zgodą organu
nadzoru, wydaną w drodze decyzji, zaspokojenie niepokrytej części zobowiązań następuje
z kaucji, o której mowa w art. 187.
Do likwidacji głównego oddziału stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych dotyczące likwidacji spółki akcyjnej.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń i zagraniczny zakład reasekuracji odpowiadają za zobowiązania
głównego oddziału całym swoim majątkiem.
1.
Z dniem przeniesienia przez zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład
reasekuracji siedziby do państwa członkowskiego Unii Europejskiej
1)
główny oddział, który uzyskał zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
lub działalności reasekuracyjnej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, staje się
oddziałem;
2)
wygasa zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej
przez główny oddział;
3)
kaucja, o której mowa w art. 187, wraz z odsetkami, podlega zwrotowi.
2.
Z dniem przeniesienia siedziby głównego oddziału do powstałego oddziału stosuje się
przepisy rozdziału 8.
3.
Organ nadzoru, w terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania informacji od organu nadzorczego
państwa członkowskiego Unii Europejskiej, do którego została przeniesiona siedziba
zagranicznego zakładu ubezpieczeń lub zagranicznego zakładu reasekuracji, o przeniesieniu
siedziby zagranicznego zakładu ubezpieczeń lub zagranicznego zakładu reasekuracji
do tego państwa, przekazuje temu zakładowi informację o warunkach, na jakich działalność
ta jest wykonywana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
4.
Powstały oddział do czasu uzyskania od organu nadzoru informacji, o której mowa w
ust. 3, albo upływu terminu, o którym mowa w ust. 3, może wykonywać działalność ubezpieczeniową
i działalność reasekuracyjną na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez główny
oddział.
5.
W przypadku nieprzekazania przez organ nadzorczy państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
do którego została przeniesiona siedziba zagranicznego zakładu ubezpieczeń lub siedziba
zagranicznego zakładu reasekuracji, organowi nadzoru informacji, o której mowa w ust.
3, organ nadzoru może zakazać wykonywania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
działalności ubezpieczeniowej przez zagraniczny zakład ubezpieczeń lub działalności
reasekuracyjnej przez zagraniczny zakład reasekuracji.
1.
Krajowy zakład ubezpieczeń może wykonywać działalność ubezpieczeniową na terytorium
państwa członkowskiego Unii Europejskiej w ramach swobody świadczenia usług lub przez
oddział, w zakresie objętym zezwoleniem na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej.
2.
Krajowy zakład reasekuracji może wykonywać działalność reasekuracyjną na terytorium
państwa członkowskiego Unii Europejskiej w ramach swobody świadczenia usług lub przez
oddział, w zakresie objętym zezwoleniem na wykonywanie działalności reasekuracyjnej.
3.
Działalność krajowego zakładu ubezpieczeń i krajowego zakładu reasekuracji w zakresie,
o którym mowa w ust. 1 i 2, podlega nadzorowi organu nadzoru.
1.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń z innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego
Unii Europejskiej może wykonywać działalność ubezpieczeniową na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, jeżeli uzyskał odpowiednie zezwolenie na wykonywanie tej działalności w
państwie, w którym ma swoją siedzibę.
2.
Zagraniczny zakład reasekuracji z innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego
Unii Europejskiej może wykonywać działalność reasekuracyjną na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, jeżeli uzyskał odpowiednie zezwolenie na wykonywanie tej działalności w
państwie, w którym ma swoją siedzibę.
3.
Wyłączny nadzór nad gospodarką finansową zagranicznego zakładu ubezpieczeń z innego
niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub zagranicznego
zakładu reasekuracji z innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii
Europejskiej, wykonującego działalność na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, sprawuje
organ nadzorczy państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym zakład ma swoją
siedzibę.
1
Zagraniczny zakład ubezpieczeń z innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego
Unii Europejskiej wykonujący działalność ubezpieczeniową na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej stosuje przepisy prawa polskiego w zakresie niezbędnym dla ochrony nadrzędnego
interesu publicznego, o którym mowa w art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców
zagranicznych i innych osób zagranicznych w obrocie gospodarczym na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, chyba że co innego wynika z umowy międzynarodowej, której Rzeczpospolita Polska
jest stroną, z zastrzeżeniem art. 204 ust. 3.
2.
Za zobowiązania z tytułu wykonywanej działalności ubezpieczeniowej lub działalności
reasekuracyjnej zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji
odpowiada całym swoim majątkiem.
1.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń z innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego
Unii Europejskiej może wykonywać działalność ubezpieczeniową na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej przez oddział po otrzymaniu
1)
przez organ nadzoru od organu nadzorczego państwa, w którym znajduje się siedziba
zagranicznego zakładu ubezpieczeń, odpowiednich danych i informacji zawierających
a)
zaświadczenie potwierdzające, że zagraniczny zakład ubezpieczeń posiada dopuszczone
środki własne w wysokości nie niższej niż kapitałowy wymóg wypłacalności i dopuszczone
podstawowe środki własne w wysokości nie niższej niż minimalny wymóg kapitałowy,
b)
wskazanie Rzeczypospolitej Polskiej jako państwa, na terytorium którego zagraniczny
zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać działalność ubezpieczeniową,
c)
plan działalności, w tym rodzaje ryzyka, które zagraniczny zakład ubezpieczeń zamierza
ubezpieczać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, i strukturę organizacyjną oddziału,
d)
adres oddziału na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
e)
imiona i nazwiska osób upoważnionych do reprezentowania oraz kierowania sprawami zakładu
ubezpieczeń w zakresie jego działalności przez oddział, ze wskazaniem sposobu reprezentacji,
f)
oświadczenie, że zakład ubezpieczeń jest członkiem Polskiego Biura Ubezpieczycieli
Komunikacyjnych, w przypadku gdy zamierza on wykonywać działalność w zakresie ubezpieczeń,
o której mowa w dziale II w grupie 10 załącznika do ustawy, z wyłączeniem odpowiedzialności
cywilnej przewoźnika;
2)
od organu nadzoru informacji o warunkach, na których działalność ta jest wykonywana
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
Organ nadzoru przekazuje informacje, o których mowa w ust. 1 pkt 2, organowi nadzorczemu
państwa, w którym znajduje się siedziba zagranicznego zakładu ubezpieczeń, w terminie
2 miesięcy od dnia otrzymania informacji, o których mowa w ust. 1 pkt 1.
3.
W przypadku gdy organ nadzoru nie przekaże informacji, o których mowa w ust. 1 pkt
2, organowi nadzorczemu państwa, w którym znajduje się siedziba zagranicznego zakładu
ubezpieczeń, w terminie określonym w ust. 2, zagraniczny zakład ubezpieczeń może rozpocząć
wykonywanie działalności przez oddział po upływie 2 miesięcy od dnia otrzymania przez
organ nadzoru informacji, o których mowa w ust. 1 pkt 1, chyba że organ nadzoru wskaże
wcześniejszy dzień, od którego działalność może być podjęta.
4.
O zamiarze zmiany danych lub informacji, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. c-e, zagraniczny
zakład ubezpieczeń z innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii
Europejskiej informuje organ nadzoru co najmniej na miesiąc przed planowanym wprowadzeniem
tych zmian.
1.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń mający siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie
członkowskim Unii Europejskiej może wykonywać działalność na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej w inny sposób niż przez oddział, w ramach swobody świadczenia usług, po otrzymaniu
przez organ nadzoru od organów nadzorczych państwa, w którym znajduje się siedziba
zagranicznego zakładu ubezpieczeń
1)
zaświadczenia potwierdzającego, że zagraniczny zakład ubezpieczeń posiada dopuszczone
środki własne na pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności oraz dopuszczone podstawowe
środki własne na pokrycie minimalnego wymogu kapitałowego;
2)
informacji o grupach ubezpieczeń, w których zagraniczny zakład ubezpieczeń posiada
zezwolenie na wykonywanie działalności;
3)
informacji o rodzajach ryzyka, które zagraniczny zakład ubezpieczeń zamierza ubezpieczać
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń mający siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie
członkowskim Unii Europejskiej może rozpocząć wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w inny sposób niż przez oddział, w ramach
swobody świadczenia usług, w dniu, w którym otrzyma informację od organu nadzorczego
państwa, w którym znajduje się jego siedziba, o wysłaniu do organu nadzoru zaświadczenia
i informacji, o których mowa w ust. 1.
3.
O zamiarze zmiany informacji, o których mowa w ust. 1, zagraniczny zakład ubezpieczeń
z innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej informuje
organ nadzoru co najmniej na miesiąc przed planowanym wprowadzeniem tych zmian.
1.
Zagraniczny zakład ubezpieczeń mający siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie
członkowskim Unii Europejskiej, który zamierza wykonywać na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej działalność ubezpieczeniową w zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale
II w grupie 10 załącznika do ustawy, z wyjątkiem odpowiedzialności cywilnej przewoźnika,
w inny sposób niż przez oddział, w ramach swobody świadczenia usług, przekazuje organowi
nadzoru, za pośrednictwem organu nadzorczego państwa, w którym znajduje się jego siedziba
1)
imiona i nazwiska lub nazwy, a także adresy przedstawicieli do spraw roszczeń upoważnionych
do jego reprezentowania w zakresie niezbędnym do
a)
podejmowania i zaspokajania zgłaszanych roszczeń oraz
b)
zapewnienia zastępstwa prawnego zakładu w sporach przed polskimi sądami powszechnymi;
2)
oświadczenie, że jest członkiem Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.
2.
W przypadku gdy zagraniczny zakład ubezpieczeń nie wyznaczy przedstawiciela do spraw
roszczeń, organ nadzoru może wyrazić zgodę na reprezentowanie zakładu ubezpieczeń
w zakresie, o którym mowa w ust. 1, przez ustanowionego przez ten zakład na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej reprezentanta do spraw roszczeń.
W przypadku gdy zagraniczny zakład ubezpieczeń mający siedzibę w innym niż Rzeczpospolita
Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej zamierza zawierać umowy koasekuracji
dużych ryzyk spełniające łącznie poniższe warunki
1)
ryzyko jest umiejscowione na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
2)
wyłącznie koasekurator wiodący jest odpowiedzialny przed ubezpieczającym za całość
ryzyka,
3)
co najmniej jeden zakład ubezpieczeń współubezpieczający ma siedzibę w innym państwie
członkowskim Unii Europejskiej niż koasekurator wiodący lub uczestniczy w umowie koasekuracji
przez oddział ustanowiony w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej niż państwo,
w którym koasekurator wiodący ma siedzibę,
4)
koasekurator wiodący ustala wysokość składek ubezpieczeniowych i warunki umowy ubezpieczenia
- przepisy art. 207 i art. 208 stosuje się wyłącznie do zagranicznego zakładu ubezpieczeń
będącego koasekuratorem wiodącym, mającego siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska
państwie członkowskim Unii Europejskiej.
1.
Krajowy zakład ubezpieczeń, który zamierza rozpocząć wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej
przez oddział, zawiadamia o tym organ nadzoru.
2.
Zawiadomienie, o którym mowa w ust. 1, zawiera
1)
nazwę innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej, na
terytorium którego krajowy zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać działalność ubezpieczeniową
przez oddział;
2)
plan działalności, w tym rodzaje ryzyka, które krajowy zakład ubezpieczeń zamierza
ubezpieczać w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej,
i strukturę organizacyjną oddziału;
3)
adres oddziału w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej;
4)
imiona i nazwiska osób upoważnionych do reprezentowania oraz kierowania sprawami krajowego
zakładu ubezpieczeń w zakresie jego działalności przez oddział, ze wskazaniem sposobu
reprezentacji;
5)
oświadczenie, że krajowy zakład ubezpieczeń jest członkiem biura narodowego i zagranicznego
ubezpieczeniowego funduszu gwarancyjnego przyjmującego państwa członkowskiego Unii
Europejskiej, w przypadku gdy zamierza on wykonywać działalność ubezpieczeniową w
zakresie ubezpieczeń, o których mowa dziale II w grupie 10 załącznika do ustawy, z
wyłączeniem odpowiedzialności cywilnej przewoźnika.
3.
W terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania zawiadomienia organ nadzoru przekazuje informacje,
o których mowa w ust. 2, wraz z oświadczeniem, że krajowy zakład ubezpieczeń posiada
dopuszczone środki własne w wysokości nie niższej niż kapitałowy wymóg wypłacalności
i dopuszczone podstawowe środki własne w wysokości nie niższej niż minimalny wymóg
kapitałowy, organom nadzorczym państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym
krajowy zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać działalność ubezpieczeniową przez oddział,
oraz informuje o tym zakład ubezpieczeń, którego to dotyczy.
4.
W terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania zawiadomienia organ nadzoru może odmówić,
w drodze decyzji, przekazania organom nadzorczym państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
w którym krajowy zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać działalność ubezpieczeniową
przez oddział, informacji oraz oświadczenia, o których mowa w ust. 2, jeżeli
1)
sytuacja finansowa krajowego zakładu ubezpieczeń nie pozwala na utworzenie oddziału;
2)
struktura organizacyjna oddziału nie zapewnia prawidłowego wykonywania działalności;
3)
osoby mające kierować oddziałem nie posiadają odpowiedniego wykształcenia i doświadczenia
zawodowego niezbędnego do zarządzania krajowym zakładem ubezpieczeń lub nie dają rękojmi
prowadzenia spraw zakładu ubezpieczeń w sposób należyty lub były skazane za umyślne
przestępstwo prawomocnym wyrokiem sądu;
4)
przedstawiony plan działalności nie zapewnia zdolności krajowego zakładu ubezpieczeń
do wykonywania zobowiązań.
5.
Krajowy zakład ubezpieczeń może ustanowić oddział
1)
jeżeli po przekazaniu informacji i oświadczenia zgodnie z ust. 3 otrzyma od organów
nadzorczych państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym zakład zamierza wykonywać
działalność ubezpieczeniową przez oddział, informację o warunkach, na jakich działalność
ta będzie wykonywana, albo
2)
w przypadku nieotrzymania od organów nadzorczych państwa członkowskiego Unii Europejskiej
informacji, o której mowa w pkt 1 - po upływie 2 miesięcy od dnia otrzymania przez
zakład ubezpieczeń od organu nadzoru informacji o przekazaniu do organu nadzorczego
państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym krajowy zakład ubezpieczeń zamierza
wykonywać działalność ubezpieczeniową przez oddział, informacji i oświadczenia zgodnie
z ust. 3.
6.
O zamiarze zmiany danych lub informacji, o których mowa w ust. 2 pkt 2-4, krajowy
zakład ubezpieczeń informuje organ nadzoru oraz organy nadzorcze państwa członkowskiego
Unii Europejskiej, w którym znajduje się siedziba oddziału krajowego zakładu ubezpieczeń,
co najmniej na miesiąc przed planowanym wprowadzeniem tych zmian. Przepisy ust. 3-5
stosuje się odpowiednio.
1.
Krajowy zakład reasekuracji, który zamierza rozpocząć wykonywanie działalności reasekuracyjnej
na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej
przez oddział, przekazuje organowi nadzoru następujące informacje
1)
nazwę i adres krajowego zakładu reasekuracji;
2)
nazwę innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej, na
terytorium którego krajowy zakład reasekuracji zamierza wykonywać działalność reasekuracyjną
przez oddział;
3)
zakres planowanej działalności reasekuracyjnej w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie
członkowskim Unii Europejskiej;
4)
adres oddziału w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej;
5)
imiona i nazwiska osób upoważnionych do reprezentowania oraz kierowania sprawami krajowego
zakładu reasekuracji w zakresie jego działalności przez oddział, ze wskazaniem sposobu
reprezentacji.
2.
W terminie miesiąca od dnia otrzymania informacji, o których mowa w ust. 1, organ
nadzoru przekazuje je organom nadzorczym innego niż Rzeczpospolita Polska państwa
członkowskiego Unii Europejskiej, w którym krajowy zakład reasekuracji zamierza rozpocząć
wykonywanie działalności reasekuracyjnej przez oddział, wraz z oświadczeniem dotyczącym
posiadania przez krajowy zakład reasekuracji dopuszczonych środków własnych w wysokości
nie niższej niż kapitałowy wymóg wypłacalności i dopuszczonych podstawowych środków
własnych w wysokości nie niższej niż minimalny wymóg kapitałowy.
1.
Krajowy zakład ubezpieczeń, który zamierza wykonywać działalność ubezpieczeniową na
terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej
w inny sposób niż przez oddział, w ramach swobody świadczenia usług, zawiadamia o
tym organ nadzoru.
2.
Zawiadomienie, o którym mowa w ust. 1, zawiera wskazanie rodzajów ryzyka, jakie krajowy
zakład ubezpieczeń zamierza ubezpieczać, a w przypadku gdy krajowy zakład ubezpieczeń
zamierza wykonywać działalność w zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale II
w grupie 10 załącznika do ustawy, z wyjątkiem odpowiedzialności cywilnej przewoźnika,
także
1)
imiona i nazwiska lub nazwy oraz adresy przedstawicieli do spraw roszczeń upoważnionych
do jego reprezentowania w zakresie niezbędnym do
a)
podejmowania i zaspokajania zgłaszanych roszczeń oraz
b)
zapewnienia zastępstwa prawnego zakładu w sporach przed sądami powszechnymi;
2)
oświadczenie, że krajowy zakład ubezpieczeń jest członkiem biura narodowego i zagranicznego
ubezpieczeniowego funduszu gwarancyjnego.
3.
W terminie miesiąca od dnia otrzymania zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1, organ
nadzoru przekazuje organowi nadzorczemu państwa innego niż Rzeczpospolita Polska członkowskiego
Unii Europejskiej, w którym krajowy zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać działalność
w inny sposób niż przez oddział, w ramach swobody świadczenia usług
1)
zaświadczenie potwierdzające, że krajowy zakład ubezpieczeń posiada dopuszczone środki
własne na pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności i dopuszczone podstawowe środki
własne na pokrycie minimalnego wymogu kapitałowego;
2)
informację o grupach ubezpieczeń, w których krajowy zakład ubezpieczeń posiada zezwolenie
na wykonywanie działalności;
3)
informację o rodzajach ryzyka, które krajowy zakład ubezpieczeń zamierza ubezpieczać
w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej;
4)
w przypadku gdy krajowy zakład ubezpieczeń zamierza wykonywać działalność w zakresie
ubezpieczeń, o których mowa w dziale II w grupie 10 załącznika do ustawy, z wyjątkiem
odpowiedzialności cywilnej przewoźnika - dane osobowe przedstawicieli krajowego zakładu
ubezpieczeń, o których mowa w ust. 2 pkt 1, oraz oświadczenie, że krajowy zakład ubezpieczeń
jest członkiem biura narodowego i zagranicznego ubezpieczeniowego funduszu gwarancyjnego.
4.
Organ nadzoru informuje krajowy zakład ubezpieczeń o przekazaniu informacji, o których
mowa w ust. 3. Po otrzymaniu tej informacji krajowy zakład ubezpieczeń może wykonywać
działalność ubezpieczeniową na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa
członkowskiego Unii Europejskiej w inny sposób niż przez oddział, w ramach swobody
świadczenia usług.
5.
O zamiarze zmiany danych lub informacji, o których mowa w ust. 2, krajowy zakład ubezpieczeń
informuje organ nadzoru co najmniej na miesiąc przed wprowadzeniem tych zmian. Przepisy
ust. 3 i 4 stosuje się odpowiednio.
1.
W przypadku gdy krajowy zakład ubezpieczeń zamierza zawierać umowy koasekuracji dużych
ryzyk spełniające łącznie poniższe warunki
1)
ryzyka są umiejscowione na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego
Unii Europejskiej,
2)
wyłącznie koasekurator wiodący jest odpowiedzialny przed ubezpieczającym za całość
ryzyka,
3)
co najmniej jeden zakład ubezpieczeń współubezpieczający ma siedzibę w innym państwie
członkowskim Unii Europejskiej niż koasekurator wiodący albo uczestniczy w umowie
koasekuracji przez oddział ustanowiony w państwie członkowskim Unii Europejskiej innym
niż państwo, w którym koasekurator wiodący ma siedzibę,
4)
koasekurator wiodący ustala wysokość składek ubezpieczeniowych i warunki umowy ubezpieczenia
- przepisy art. 211 stosuje się wyłącznie do krajowego zakładu ubezpieczeń będącego
koasekuratorem wiodącym.
2.
Krajowy zakład ubezpieczeń będący koasekuratorem wiodącym tworzy rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe
dla celów wypłacalności z tytułu umów koasekuracji, o których mowa w ust. 1, zgodnie
z art. 224 ust. 1, 3 i 4 oraz art. 225-237, z uwzględnieniem warunków umów koasekuracji.
1.
Organ nadzoru przekazuje informacje, oświadczenia i zaświadczenia organom nadzorczym
innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej w języku
urzędowym państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym krajowy zakład ubezpieczeń
zamierza wykonywać działalność przez oddział lub w inny sposób niż przez oddział w
ramach swobody świadczenia usług, chyba że organy nadzorcze tego państwa nie zgłoszą
takiego wymogu.
2.
Organ nadzoru może zgłosić wymóg przekazania mu w języku polskim informacji, oświadczeń
i zaświadczeń dotyczących zagranicznego zakładu ubezpieczeń z innego niż Rzeczpospolita
Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej, który zamierza wykonywać działalność
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez oddział lub w inny sposób niż przez
oddział w ramach swobody świadczenia usług.
Organ nadzoru informuje Komisję Europejską i EIOPA o liczbie i powodach odmów przekazania
informacji, oświadczeń lub zaświadczeń organom nadzorczym innych niż Rzeczpospolita
Polska państw członkowskich Unii Europejskiej, dotyczących krajowych zakładów ubezpieczeń,
niezbędnych do wykonywania na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa
członkowskiego Unii Europejskiej działalności ubezpieczeniowej przez oddział lub wykonywania
takiej działalności w inny sposób niż przez oddział, w ramach swobody świadczenia
usług.
1.
Organ nadzoru może żądać przedstawienia przez zagraniczny zakład ubezpieczeń z innego
niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej wykonujący działalność
ubezpieczeniową na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej umów ubezpieczenia oraz innych
dokumentów w celu zbadania ich zgodności z przepisami prawa polskiego dotyczącymi
umowy ubezpieczenia.
2.
Jeżeli organ nadzoru stwierdzi, że zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny
zakład reasekuracji z innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii
Europejskiej wykonujący na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej działalność przez
oddział lub w inny sposób niż przez oddział, w ramach swobody świadczenia usług, przy
wykonywaniu tej działalności nie przestrzega przepisów prawa polskiego, zobowiązuje
ten zakład, w drodze zalecenia, do usunięcia takiej nieprawidłowości. W przypadku
gdy zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji nie wykonuje
tego zalecenia, organ nadzoru może zobowiązać go do jego wykonania w drodze decyzji.
3.
Jeżeli zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji nie podejmie
koniecznych działań, o których mowa w ust. 2, organ nadzoru informuje o tym organy
nadzorcze innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
w którym zakład ten ma siedzibę.
4.
Jeżeli pomimo zastosowania środków przez organy nadzorcze innego niż Rzeczpospolita
Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej wobec zagranicznego zakładu ubezpieczeń
lub zagranicznego zakładu reasekuracji środki te okażą się niedostateczne lub nie
zostaną zastosowane a zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji
w dalszym ciągu narusza przepisy prawa polskiego, organ nadzoru, po poinformowaniu
właściwych organów nadzorczych państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym
zakład ten ma siedzibę, może
1)
zastosować wszystkie uprawnienia przysługujące mu zgodnie z ustawą w stosunku do krajowych
zakładów ubezpieczeń lub krajowych zakładów reasekuracji, aby zapobiec dalszym naruszeniom
prawa;
2)
złożyć wniosek o pomoc do EIOPA.
5.
Organ nadzoru w ramach czynności, o których mowa w ust. 4 pkt 1, może również zakazać
wykonywania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej działalności ubezpieczeniowej
przez zagraniczny zakład ubezpieczeń lub działalności reasekuracyjnej przez zagraniczny
zakład reasekuracji.
6.
Organ nadzoru informuje Komisję Europejską i EIOPA o przypadkach i powodach zastosowania
środków, o których mowa w ust. 4 pkt 1.
1.
Dokument potwierdzający zawarcie umowy ubezpieczenia przez zagraniczny zakład ubezpieczeń
z innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej wykonujący
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej działalność ubezpieczeniową przez oddział
lub w inny sposób niż przez oddział, w ramach swobody świadczenia usług, zawiera informacje
dotyczące
1)
adresu siedziby zagranicznego zakładu ubezpieczeń, który udziela ochrony ubezpieczeniowej,
a w przypadku zagranicznego zakładu ubezpieczeń wykonującego działalność na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej przez oddział - adresu oddziału oraz adresu do doręczeń,
jeżeli jest inny niż adres oddziału;
2)
miejsca zawarcia umowy ubezpieczenia;
3)
właściwości sądu, w przypadku sporu między stronami umowy ubezpieczenia;
4)
daty zawarcia umowy ubezpieczenia i terminu jej obowiązywania;
5)
przedmiotu umowy ubezpieczenia i warunków jej wykonania;
6)
oznaczenia stron umowy ubezpieczenia;
7)
wysokości składki ubezpieczeniowej;
8)
wskazania ogólnych warunków ubezpieczenia, w oparciu o które została zawarta umowa
ubezpieczenia, oraz ich dostarczenia ubezpieczającemu;
9)
imienia i nazwiska lub nazwy, a także adresu przedstawiciela do spraw roszczeń.
2.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się do dużych ryzyk.
1.
Krajowy zakład ubezpieczeń wykonujący działalność na terytorium innego niż Rzeczpospolita
Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej informuje organ nadzoru, oddzielnie
dla transakcji przeprowadzanych w zakresie działalności oddziału oraz dla transakcji
przeprowadzanych w inny sposób niż przez oddział w ramach swobody świadczenia usług,
o wysokości składki przypisanej, odszkodowań, świadczeń i prowizji, niepomniejszonych
o udział reasekuratorów i spółek celowych, w podziale na państwa członkowskie Unii
Europejskiej i linie biznesowe, a także - w odniesieniu do działu II grupy 10 załącznika
do ustawy, z wyłączeniem odpowiedzialności cywilnej przewoźnika - o częstotliwości
występowania szkód i średniej wysokości odszkodowania.
2.
Organ nadzoru przekazuje informacje, o których mowa w ust. 1, na wniosek, organom
nadzorczym innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
w którym krajowy zakład ubezpieczeń wykonuje działalność ubezpieczeniową przez oddział
lub w inny sposób niż przez oddział w ramach swobody świadczenia usług.
1.
Krajowy zakład ubezpieczeń może zawrzeć umowę o przeniesienie portfela ubezpieczeń
z zagranicznym zakładem ubezpieczeń mającym siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska
państwie członkowskim Unii Europejskiej.
2.
Organ nadzoru zatwierdza umowę, o której mowa w ust. 1, jeżeli zostały spełnione warunki
przeniesienia portfela ubezpieczeń określone w art. 298-304 oraz
1)
po otrzymaniu od organu nadzorczego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym
przejmujący portfel ubezpieczeń zakład ubezpieczeń ma siedzibę, potwierdzenia, że
zakład ten po przejęciu portfela ubezpieczeń będzie posiadać dopuszczone środki własne
w wysokości nie niższej niż kapitałowy wymóg wypłacalności;
2)
po zasięgnięciu opinii
a)
w przypadku ubezpieczeń, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy - organu nadzorczego
państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym ubezpieczający ma stałe miejsce
zamieszkania lub siedzibę,
b)
w przypadku ubezpieczeń, o których mowa w dziale działu II załącznika do ustawy -
organu nadzorczego państwa członkowskiego Unii Europejskiej umiejscowienia ryzyka.
1.
Przeniesienie portfela ubezpieczeń zawartych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
przez zakład ubezpieczeń mający siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie
członkowskim Unii Europejskiej wymaga pozytywnej opinii organu nadzoru przekazanej
organowi nadzorczemu państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym zagraniczny
zakład ubezpieczeń ma siedzibę.
2.
W przypadku gdy przeniesienie portfela ubezpieczeń, o którym mowa w ust. 1, ma nastąpić
na rzecz krajowego zakładu ubezpieczeń, organ nadzoru przekazuje organowi nadzorczemu
państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym zagraniczny zakład ubezpieczeń
ma siedzibę, informację, czy krajowy zakład ubezpieczeń po przeniesieniu portfela
ubezpieczeń będzie posiadał dopuszczone środki własne w wysokości nie niższej niż
kapitałowy wymóg wypłacalności.
3.
Informacje, o których mowa w ust. 1 i 2, organ nadzoru przekazuje w terminie 3 miesięcy
od dnia wystąpienia o przekazanie tych informacji.
1.
Jeżeli w przypadkach, o których mowa w art. 217 i art. 218, przenoszony portfel ubezpieczeń
obejmuje umowy ubezpieczenia, z których ryzyka są umiejscowione na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, ubezpieczający ma prawo wypowiedzenia takiej umowy.
2.
Zakład ubezpieczeń, który przejął portfel ubezpieczeń, z których ryzyka są umiejscowione
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w terminie 30 dni od dnia przejęcia portfela
ubezpieczeń, ogłasza w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim o przeniesieniu portfela
ubezpieczeń i informuje ubezpieczających o możliwości wypowiedzenia przez nich umowy
ubezpieczenia w terminie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia. Zakład ubezpieczeń, w terminie
14 dni od dnia ogłoszenia, przekazuje kopię tego ogłoszenia organowi nadzoru.
3.
Zakład ubezpieczeń może odstąpić od ogłoszenia, o którym mowa w ust. 2, jeżeli powiadomi
przesyłką poleconą ubezpieczających o przeniesieniu portfela ubezpieczeń i możliwości
wypowiedzenia przez nich umowy ubezpieczenia w terminie 3 miesięcy od dnia powiadomienia.
Zakład ubezpieczeń, w terminie 30 dni od dnia doręczenia przesyłki poleconej, przekazuje
organowi nadzoru kopię tej przesyłki oraz kopie potwierdzeń odbioru.
1.
Krajowy zakład reasekuracji może zawrzeć umowę o przeniesienie portfela reasekuracji
z zakładem reasekuracji lub zakładem ubezpieczeń mającym siedzibę w innym niż Rzeczpospolita
Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej.
2.
Organ nadzoru zatwierdza umowę, o której mowa w ust. 1, jeżeli zostały spełnione warunki
odnoszące się do przeniesienia portfela reasekuracji, o których mowa w art. 305-309,
po otrzymaniu od organu nadzorczego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym
przejmujący zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji ma siedzibę, potwierdzenia,
że zakład ten po przejęciu portfela reasekuracji będzie posiadał dopuszczone środki
własne w wysokości nie niższej niż kapitałowy wymóg wypłacalności.
1.
W przypadku przeniesienia portfela reasekuracji przez zagraniczny zakład reasekuracji
mający siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej na rzecz krajowego zakładu
reasekuracji lub krajowego zakładu ubezpieczeń organ nadzoru przekazuje właściwemu
organowi nadzorczemu państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym zagraniczny
zakład reasekuracji ma siedzibę, informację, czy krajowy zakład reasekuracji lub krajowy
zakład ubezpieczeń po przeniesieniu portfela reasekuracji będzie posiadał dopuszczone
środki własne w wysokości nie niższej niż kapitałowy wymóg wypłacalności.
2.
Informację, o której mowa w ust. 1, organ nadzoru przekazuje w terminie 3 miesięcy
od dnia wystąpienia o przekazanie tej informacji.
1.
Do likwidacji oddziału krajowego zakładu ubezpieczeń wykonującego działalność ubezpieczeniową
na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej
stosuje się odpowiednio przepisy art. 318-328.
2.
Do likwidacji oddziału zagranicznego zakładu ubezpieczeń z państwa członkowskiego
Unii Europejskiej stosuje się odpowiednio przepisy art. 319 i art. 327.
3.
Do likwidacji oddziału krajowego zakładu reasekuracji wykonującego działalność reasekuracyjną
na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej
stosuje się odpowiednio przepisy art. 318-328.
4.
Do likwidacji oddziału zagranicznego zakładu reasekuracji z państwa członkowskiego
Unii Europejskiej stosuje się odpowiednio przepisy art. 319 ust. 2 i art. 327 ust.
3.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji wyceniają aktywa dla celów wypłacalności
w wartości godziwej.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji wyceniają zobowiązania dla celów wypłacalności,
inne niż rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla celów wypłacalności, w wartości godziwej.
3.
Przy wycenie zobowiązań dla celów wypłacalności, innych niż rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe
dla celów wypłacalności, zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji nie dokonują dostosowań
w celu uwzględnienia własnej zdolności kredytowej.
1.
Zakład ubezpieczeń tworzy rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla celów wypłacalności,
przeznaczone na pokrycie bieżących i przyszłych zobowiązań, jakie mogą wyniknąć z
zawartych umów ubezpieczenia, umów gwarancji ubezpieczeniowych lub umów reasekuracji.
2.
Zakład reasekuracji tworzy rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla celów wypłacalności,
przeznaczone na pokrycie bieżących i przyszłych zobowiązań, jakie mogą wyniknąć z
zawartych umów reasekuracji.
3.
Wartość rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności jest równa bieżącej
kwocie, którą zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji zapłaciłby przy natychmiastowym
przeniesieniu zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub umów reasekuracji
na inny zakład ubezpieczeń lub inny zakład reasekuracji.
4.
Wartość rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności ustala się w sposób
ostrożny, wiarygodny i obiektywny. Obliczenia dokonywane są zgodnie z danymi dostępnymi
na rynkach finansowych oraz ogólnodostępnymi danymi na temat ryzyk aktuarialnych.
1.
Wartość rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności stanowi sumę najlepszego
oszacowania oraz marginesu ryzyka.
2.
Najlepsze oszacowanie jest równe oczekiwanej wartości obecnej przyszłych przepływów
pieniężnych ważonych prawdopodobieństwem ich realizacji, obliczonej przy zastosowaniu
odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka. Obliczenie najlepszego
oszacowania jest dokonywane na podstawie aktualnych i wiarygodnych informacji i realistycznych
założeń. Prognozy przepływów pieniężnych stosowane w obliczeniu najlepszego oszacowania
uwzględniają wpływy i wypływy pieniężne wymagane do rozliczenia zobowiązań z tytułu
zawartych umów ubezpieczenia lub umów reasekuracji w okresie trwania tych zobowiązań.
Najlepsze oszacowanie oblicza się w wysokości brutto, bez pomniejszania o kwoty należne
z umów reasekuracji i od spółek celowych.
3.
Margines ryzyka ma wysokość zapewniającą, aby wartość rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
dla celów wypłacalności odpowiadała kwocie, której zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
zażądałyby za przejęcie zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub umów
reasekuracji i wywiązanie się z zobowiązań.
4.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji obliczają najlepsze oszacowanie i margines
ryzyka oddzielnie.
5.
Jeżeli przyszłe przepływy pieniężne związane z zobowiązaniami z tytułu zawartych umów
ubezpieczenia lub umów reasekuracji mogą być odwzorowane przy wykorzystaniu dostępnych
instrumentów finansowych, których wartość rynkową można wiarygodnie określić, zakład
ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą ustalić wartość rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
dla celów wypłacalności łącznie, w oparciu o wartość rynkową tych instrumentów finansowych.
6.
Jeżeli zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji obliczają najlepsze oszacowanie i
margines ryzyka oddzielnie, margines ryzyka oblicza się przy użyciu metody kosztu
kapitału. Stosowana stopa kosztu kapitału jest równa dodatkowej stopie procentowej
ponad odpowiednią stopę procentową wolną od ryzyka, którą zapłaciłby zakład ubezpieczeń
lub zakład reasekuracji posiadający dopuszczone środki własne w wysokości kapitałowego
wymogu wypłacalności, niezbędną do pokrycia zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia
lub umów reasekuracji przez okres trwania tych zobowiązań.
7.
Stopa kosztu kapitału stosowana do obliczania marginesu ryzyka, określona w art. 39
rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/35, jest równa dla wszystkich zakładów
ubezpieczeń i zakładów reasekuracji i jest poddawana okresowemu przeglądowi.
1.
W przypadku niewydania przez Komisję Europejską aktów wykonawczych, o których mowa
w art. 230 ust. 1, oraz nieopublikowania przez EIOPA danych i informacji technicznych,
o których mowa w art. 230 ust. 1, zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji wyznaczają
dla każdej odpowiedniej waluty odpowiednią strukturę terminową stopy procentowej wolnej
od ryzyka zgodnie z ust. 2-6.
2.
Przy wyznaczaniu odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka
zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji uwzględniają odpowiednie instrumenty finansowe
o takich terminach zapadalności, w przypadku których rynki dla tych instrumentów finansowych
oraz rynki obligacji są głębokie, płynne i przejrzyste.
3.
Jeżeli przy wyznaczaniu odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej
od ryzyka zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji uwzględniają instrumenty finansowe
o takich terminach zapadalności, w przypadku których rynki dla danych instrumentów
finansowych lub rynki obligacji nie są głębokie, płynne i przejrzyste, odpowiednia
struktura terminowa stopy procentowej wolnej od ryzyka podlega ekstrapolacji.
4.
Ekstrapolacja odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka
jest oparta na stopach forward.
5.
Stopy forward, o których mowa w ust. 4, począwszy od stóp forward powiązanych z instrumentami
finansowymi o najdłuższych terminach zapadalności, dla których można zaobserwować
odpowiednie instrumenty finansowe i obligacje na głębokim, płynnym i przejrzystym
rynku, stopniowo zbiegają do ostatecznej stopy forward.
6.
W przypadku opublikowania przez EIOPA zasad opracowywania danych i informacji technicznych,
o których mowa w art. 230 ust. 1, zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji przy
wyznaczaniu odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka stosuje
również te zasady.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą stosować korektę dopasowującą do odpowiedniej
struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka mającej zastosowanie przy
obliczaniu najlepszego oszacowania portfela zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia
lub zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji o charakterze zobowiązań z tytułu
umów ubezpieczenia na życie lub umów reasekuracji ubezpieczeń na życie, w tym zobowiązań
z tytułu świadczeń rentowych wynikających z umów ubezpieczeń, o których mowa w dziale
II załącznika do ustawy lub reasekuracji umów ubezpieczeń, o których mowa w dziale
II załącznika do ustawy, gdy spełnione są następujące warunki
1)
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji wyznaczył portfel aktywów złożony z obligacji
i innych aktywów o podobnych właściwościach pod względem przepływów pieniężnych w
celu pokrycia najlepszego oszacowania portfela zobowiązań z tytułu zawartych umów
ubezpieczenia lub zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji;
2)
portfel zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub zobowiązań z tytułu zawartych
umów reasekuracji, do którego stosowana jest korekta dopasowująca, oraz portfel aktywów
będący przedmiotem wyznaczenia są zidentyfikowane, organizowane i zarządzane niezależnie
od pozostałej działalności zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji, a wyznaczony
portfel aktywów nie może być wykorzystywany do pokrywania strat wynikłych z pozostałej
działalności danego zakładu;
3)
oczekiwane przepływy pieniężne z wyznaczonego portfela aktywów odtwarzają każdy z
oczekiwanych przepływów pieniężnych portfela zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia
lub zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji w tej samej walucie, a niedopasowania
nie pociągają za sobą znaczącego ryzyka w stosunku do ryzyka przyjętego przez zakład
ubezpieczeń lub zakład reasekuracji, związanego z portfelem zobowiązań, do którego
stosuje się korektę dopasowującą;
4)
umowy ubezpieczenia lub umowy reasekuracji stanowiące podstawę portfela zobowiązań
z tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji
nie pociągają za sobą możliwości opłacenia przyszłych składek;
5)
ryzyko aktuarialne związane z portfelem zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia
lub zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji może obejmować wyłącznie ryzyko
długowieczności, ryzyko kosztów, ryzyko rewizji wysokości rent i ryzyko śmiertelności;
6)
najlepsze oszacowanie portfela zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub
zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji nie może wzrosnąć o więcej niż 5%
przy zastosowaniu szoku dla ryzyka śmiertelności obliczanego zgodnie z art. 249 ust.
2-8, jeżeli ryzyko aktuarialne związane z portfelem zobowiązań z tytułu zawartych
umów ubezpieczenia lub zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji obejmuje ryzyko
śmiertelności;
7)
umowy ubezpieczenia lub umowy reasekuracji stanowiące podstawę portfela zobowiązań
z tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji
nie obejmują opcji umownych przysługujących ubezpieczającym z umów ubezpieczenia lub
cedentom z umów reasekuracji albo obejmują wyłącznie opcję wykupu, w której wartość
wykupu nie przekracza wartości aktywów wycenionych zgodnie z art. 223 ust. 1, pokrywających
zobowiązania z tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub zobowiązania z tytułu zawartych
umów reasekuracji w momencie realizacji opcji wykupu;
8)
przepływy pieniężne z wyznaczonego portfela aktywów są ustalone i nie mogą zostać
zmienione przez emitentów aktywów lub osoby trzecie, z zastrzeżeniem ust. 4 i 5;
9)
zobowiązania z tytułu zawartej umowy ubezpieczenia lub zobowiązania z tytułu zawartej
umowy reasekuracji nie zostały podzielone na poszczególne części przy tworzeniu portfela
zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub zobowiązań z tytułu zawartych
umów reasekuracji.
2.
Wyznaczenie portfela aktywów obowiązuje przez cały okres trwania zobowiązań, z wyjątkiem
działań mających na celu odtworzenie przepływów pieniężnych pomiędzy aktywami a zobowiązaniami
w przypadku, gdy przepływy pieniężne uległy znaczącym zmianom.
3.
Stosowanie przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji korekty dopasowującej,
o której mowa w ust. 1, wymaga zgody organu nadzoru, wydanej w drodze decyzji.
4.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą kwalifikować do wyznaczonego portfela
aktywa, z których przepływy pieniężne są ustalone, z wyjątkiem zależności od inflacji,
pod warunkiem że aktywa te odtwarzają przepływy pieniężne portfela zobowiązań z tytułu
zawartych umów ubezpieczenia lub zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji,
które są zależne od inflacji.
5.
Jeżeli emitenci aktywów lub osoby trzecie mają prawo do zmiany przepływów pieniężnych
z danego aktywa w taki sposób, aby inwestor otrzymał wystarczającą rekompensatę umożliwiającą
mu uzyskanie takiego samego przepływu pieniężnego w wyniku reinwestycji w aktywa o
równoważnej lub lepszej jakości kredytowej, prawo do zmiany przepływów pieniężnych
nie wyklucza możliwości zakwalifikowania aktywa do wyznaczonego portfela.
6.
Zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji stosujący korektę dopasowującą do odpowiedniej
struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka do portfela zobowiązań z tytułu
zawartych umów ubezpieczenia lub zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji nie
może powrócić do podejścia, które nie uwzględnia korekty dopasowującej.
7.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji stosujący korektę dopasowującą
do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka stwierdzi,
że warunki, o których mowa w ust. 1, nie są spełnione, niezwłocznie informuje o tym
organ nadzoru i podejmuje odpowiednie środki celem przywrócenia zgodności z tymi warunkami.
Jeżeli zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji nie przywróci zgodności z tymi warunkami
w terminie 2 miesięcy od dnia stwierdzenia niezgodności z tymi warunkami, zakład zaprzestaje
stosowania korekty dopasowującej do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej
wolnej od ryzyka i nie może jej stosować przez okres kolejnych 24 miesięcy.
8.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji nie mogą stosować korekty dopasowującej do
odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka do zobowiązań
z tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji,
w przypadku gdy odpowiednia struktura terminowa stopy procentowej wolnej od ryzyka
stosowana przy obliczaniu najlepszego oszacowania portfela tych zobowiązań obejmuje
korektę z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej
wolnej od ryzyka.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji obliczają korektę dopasowującą do odpowiedniej
struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka dla każdej waluty zgodnie
z następującymi zasadami
1)
korekta dopasowująca jest równa różnicy
a)
efektywnej rocznej stopy oprocentowania odpowiadającej pojedynczej stopie dyskontowej,
dla której oczekiwana wartość obecna przepływów pieniężnych portfela zobowiązań z
tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji
jest równa wartości wyznaczonego portfela aktywów wycenionego zgodnie z art. 223 ust.
1, oraz
b)
efektywnej rocznej stopy oprocentowania odpowiadającej pojedynczej stopie dyskontowej,
dla której oczekiwana wartość obecna przepływów pieniężnych portfela zobowiązań z
tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji
jest równa wartości najlepszego oszacowania portfela zobowiązań z tytułu zawartych
umów ubezpieczenia lub zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji, obliczonego
z uwzględnieniem zmian wartości pieniądza w czasie, przy zastosowaniu podstawowej
struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka;
2)
korekta dopasowująca nie może obejmować spreadu bazowego odzwierciedlającego ryzyko
zatrzymane przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji;
3)
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji zwiększa spread bazowy w celu zapewnienia,
aby korekta dopasowująca dla aktywów, których ocena jakości kredytowej jest niższa
niż inwestycyjna, nie przekraczała wartości korekt dopasowujących dla aktywów o inwestycyjnej
ocenie jakości kredytowej, takim samym czasie trwania i takiej samej klasie;
4)
sposób wykorzystania zewnętrznych ocen wiarygodności kredytowej przy obliczaniu korekty
dopasowującej jest zgodny z art. 3-6 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/35.
2.
Spread bazowy, o którym mowa w ust. 1 pkt 2
1)
jest równy sumie
a)
spreadu kredytowego odpowiadającego prawdopodobieństwu niewykonania zobowiązania przez
emitenta aktywów,
b)
spreadu kredytowego odpowiadającego oczekiwanej stracie wynikającej z obniżenia jakości
kredytowej aktywów;
2)
w przypadku ekspozycji wobec rządów centralnych lub banków centralnych państw członkowskich
Unii Europejskiej - nie może być niższy niż 30% długoterminowej średniej wartości
spreadu ponad stopę procentową wolną od ryzyka aktywów o takim samym czasie trwania,
takiej samej jakości kredytowej i takiej samej klasie, obserwowanych na rynkach finansowych;
3)
w przypadku ekspozycji innej niż wobec rządów centralnych lub banków centralnych państw
członkowskich Unii Europejskiej - nie może być niższy niż 35% długoterminowej średniej
wartości spreadu ponad stopę procentową wolną od ryzyka aktywów o takim samym czasie
trwania, takiej samej jakości kredytowej i takiej samej klasie, obserwowanych na rynkach
finansowych.
3.
Prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania przez emitenta aktywów, o którym mowa
w ust. 2 pkt 1 lit. a, ustala się w oparciu o długoterminowe statystyki przypadków
niewykonania zobowiązań przez emitenta aktywów, które są odpowiednie dla aktywów pod
względem czasu trwania aktywów, jakości kredytowej i klasy aktywów.
4.
Jeżeli nie jest możliwe wyznaczenie wiarygodnego spreadu kredytowego na podstawie
długoterminowych statystyk, o których mowa w ust. 3, spread bazowy jest równy części
długoterminowej średniej wartości spreadu ponad stopę procentową wolną od ryzyka aktywów
o takim samym czasie trwania, takiej samej jakości kredytowej i takiej samej klasie,
obserwowanych na rynkach finansowych.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą stosować korektę z tytułu zmienności
do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka stosowanej
przy obliczaniu najlepszego oszacowania, o którym mowa w art. 225 ust. 2.
2.
Organ nadzoru wyraża, w drodze decyzji, zgodę na stosowanie przez zakład ubezpieczeń
lub zakład reasekuracji korekty z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej
stopy procentowej wolnej od ryzyka, aby zapobiec procyklicznemu zachowaniu inwestycyjnemu
zakładu.
3.
Dla każdej odpowiedniej waluty korekta z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury
terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka jest oparta na spreadzie pomiędzy stopą
procentową możliwą do uzyskania z aktywów wchodzących w skład portfela referencyjnego
dla tej waluty a stopą odpowiedniej podstawowej struktury terminowej stopy procentowej
wolnej od ryzyka dla tej waluty.
4.
Portfel referencyjny dla każdej odpowiedniej waluty, o którym mowa w ust. 3, jest
reprezentatywny dla aktywów, które są denominowane w tej walucie i w które zakład
ubezpieczeń lub zakład reasekuracji lokuje środki w celu pokrycia najlepszego oszacowania
zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub zobowiązań z tytułu zawartych
umów reasekuracji denominowanych w tej walucie.
5.
Wartość korekty z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej
wolnej od ryzyka odpowiada 65% spreadu dla danej waluty skorygowanego o ryzyko.
6.
Spread dla danej waluty skorygowany o ryzyko stanowi różnicę pomiędzy spreadem, o
którym mowa w ust. 3, oraz częścią tego spreadu, która jest bezpośrednio powiązana
z realistyczną oceną oczekiwanych strat lub nieoczekiwanym ryzykiem kredytowym lub
innym ryzykiem związanym z aktywami.
7.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą stosować korektę z tytułu zmienności
do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka wyłącznie
do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka, która nie
jest wyznaczana za pomocą ekstrapolacji zgodnie z art. 226 ust. 3 i 4. Ekstrapolacja
odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka jest oparta na
skorygowanych stopach procentowych wolnych od ryzyka.
8.
Dla każdego odpowiedniego państwa korekta z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury
terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka odnosząca się do waluty tego państwa
odpowiada 65% sumy
1)
spreadu dla waluty tego państwa skorygowanego o ryzyko oraz
2)
różnicy między spreadem dla danego państwa skorygowanym o ryzyko a dwukrotnością spreadu
dla waluty tego państwa skorygowanego o ryzyko, jeżeli spełnione są następujące warunki
a)
różnica jest dodatnia,
b)
spread dla danego państwa skorygowany o ryzyko jest wyższy niż 100 punktów bazowych.
9.
Jeżeli jeden z warunków, o których mowa w ust. 8 pkt 2, nie jest spełniony, korekta
z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej
od ryzyka odnosząca się do waluty danego państwa odpowiada 65% spreadu dla waluty
tego państwa skorygowanego o ryzyko.
10.
Korekta z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej
wolnej od ryzyka, o której mowa w ust. 8, jest stosowana do obliczania najlepszego
oszacowania zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia i zobowiązań z tytułu
zawartych umów reasekuracji dla produktów ubezpieczeniowych sprzedawanych na rynku
ubezpieczeń w danym państwie.
11.
Spread dla danego państwa skorygowany o ryzyko jest wyznaczany w oparciu o portfel
referencyjny dla danego państwa jako różnica pomiędzy spreadem, o którym mowa w ust.
3, dla waluty tego państwa oraz częścią tego spreadu, która jest bezpośrednio powiązana
z realistyczną oceną oczekiwanych strat, nieoczekiwanym ryzykiem kredytowym lub innym
ryzykiem związanym z aktywami.
12.
Portfel referencyjny dla danego państwa, o którym mowa w ust. 11, jest reprezentatywny
dla aktywów, w które zakłady ubezpieczeń lub zakłady reasekuracji lokują środki w
celu pokrycia najlepszego oszacowania zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia
lub zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji dla produktów ubezpieczeniowych
sprzedawanych na rynku ubezpieczeniowym tego państwa i denominowanych w walucie tego
państwa.
13.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji nie mogą stosować korekty z tytułu zmienności
do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka do zobowiązań
z tytułu zawartych umów ubezpieczenia, jeżeli odpowiednia struktura terminowa stopy
procentowej wolnej od ryzyka stosowana przy obliczaniu najlepszego oszacowania portfela
tych zobowiązań obejmuje korektę dopasowującą do odpowiedniej struktury terminowej
stopy procentowej wolnej od ryzyka.
14.
Kapitałowy wymóg wypłacalności nie obejmuje ryzyka zmiany podstawowych środków własnych
wynikającego ze zmian korekty z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej
stopy procentowej wolnej od ryzyka.
1.
W przypadku opracowania i opublikowania przez EIOPA, na podstawie art. 77e ust. 1
dyrektywy 2009/138/WE, danych i informacji technicznych dotyczących
1)
odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka stosowanej przy
obliczaniu najlepszego oszacowania, bez uwzględnienia korekty dopasowującej do odpowiedniej
struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka i korekty z tytułu zmienności
do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka,
2)
spreadu bazowego służącego do obliczania korekty dopasowującej do odpowiedniej struktury
terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka, o którym mowa w art. 228 ust. 1 pkt
2, dla każdego odpowiedniego czasu trwania, jakości kredytowej i klasy aktywów,
3)
korekty z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej
wolnej od ryzyka dla każdego odpowiedniego krajowego rynku ubezpieczeń
- oraz wydania przez Komisję Europejską aktów wykonawczych na podstawie art. 77e ust.
2 dyrektywy 2009/138/WE, określających dane i informacje w zakresie określonym w pkt
1-3, zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji przy obliczaniu najlepszego oszacowania,
korekty dopasowującej do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej
od ryzyka i korekty z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej stopy
procentowej wolnej od ryzyka stosują dane i informacje techniczne wskazane w tych
aktach wykonawczych, a w zakresie nieobjętym tymi aktami wykonawczymi - dane i informacje
techniczne opracowane i publikowane przez EIOPA.
2.
W przypadku wydania przez Komisję Europejską aktów wykonawczych na podstawie art.
77e ust. 2 dyrektywy 2009/138/WE, określających dane i informacje w zakresie określonym
w ust. 1 pkt 1-3, jeżeli nie zostały opracowane i opublikowane przez EIOPA, na podstawie
art. 77e ust. 1 dyrektywy 2009/138/WE, dane i informacje techniczne w zakresie określonym
w ust. 1 pkt 1-3, zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji przy obliczaniu najlepszego
oszacowania, korekty dopasowującej do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej
wolnej od ryzyka i korekty z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej
stopy procentowej wolnej od ryzyka stosują dane i informacje techniczne wskazane w
tych aktach wykonawczych.
3.
W przypadku opracowania i opublikowania przez EIOPA, na podstawie art. 77e ust. 1
dyrektywy 2009/138/WE, danych i informacji technicznych w zakresie określonym w ust.
1 pkt 1-3, jeżeli nie zostały wydane przez Komisję Europejską akty wykonawcze na podstawie
art. 77e ust. 2 dyrektywy 2009/138/WE, określające dane i informacje w zakresie określonym
w ust. 1 pkt 1-3, zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji przy obliczaniu najlepszego
oszacowania, korekty dopasowującej do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej
wolnej od ryzyka i korekty z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej
stopy procentowej wolnej od ryzyka stosują dane i informacje techniczne opracowane
i opublikowane przez EIOPA.
4.
W przypadku gdy w aktach wykonawczych albo w danych i informacjach technicznych opracowanych
i opublikowanych przez EIOPA, o których mowa w ust. 1, nie zostaną określone dane
i informacje techniczne, o których mowa w ust. 1 pkt 3, przy obliczaniu najlepszego
oszacowania zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji nie stosują korekty z tytułu
zmienności do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka.
1.
Przy ustalaniu wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności
zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji uwzględniają
1)
koszty, jakie zostaną poniesione w związku z obsługą zobowiązań z tytułu zawartych
umów ubezpieczenia i umów reasekuracji;
2)
oczekiwany wzrost kosztów i roszczeń ubezpieczeniowych;
3)
płatności na rzecz ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia
oraz cedentów z umów reasekuracji, w tym przyszłe premie uznaniowe, których zakład
ubezpieczeń lub zakład reasekuracji zamierza dokonywać niezależnie od tego, czy płatności
te są zagwarantowane umownie, chyba że płatności te są zakwalifikowane jako fundusze
nadwyżkowe, o których mowa w art. 244;
4)
wartość gwarancji finansowych i opcji umownych zawartych w umowach ubezpieczenia i
umowach reasekuracji.
2.
Przyjęte przez zakład ubezpieczeń założenia dotyczące prawdopodobieństwa skorzystania
przez ubezpieczających z opcji umownych, o których mowa w ust. 1 pkt 4, w tym odstąpień
od umów ubezpieczenia i wypowiedzeń umów ubezpieczenia oraz wykupów ubezpieczenia,
są realistyczne i oparte na aktualnych i wiarygodnych informacjach.
3.
Przyjęte przez zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji założenia dotyczące prawdopodobieństwa
skorzystania przez cedentów z opcji umownych, o których mowa w ust. 1 pkt 4, w tym
odstąpień od umów reasekuracji i wypowiedzeń umów reasekuracji, są realistyczne i
oparte na aktualnych i wiarygodnych informacjach.
4.
W założeniach, o których mowa w ust. 2 i 3, uwzględnia się wpływ przyszłych zmian
warunków finansowych i niefinansowych na skorzystanie przez ubezpieczających lub cedentów
z opcji umownych, o których mowa w ust. 1 pkt 4.
Przy ustalaniu wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności
zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji grupują zobowiązania z tytułu zawartych umów
ubezpieczenia lub z tytułu zawartych umów reasekuracji według jednorodnych grup ryzyka,
co najmniej w podziale na linie biznesowe.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji ustalają wartość rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
dla celów wypłacalności na udziale reasekuratorów oraz spółek celowych zgodnie z art.
224-232.
2.
Przy obliczaniu kwot należnych z umów reasekuracji i od spółek celowych zakład ubezpieczeń
i zakład reasekuracji uwzględniają różnicę w czasie między otrzymaniem kwoty należnej
od reasekuratora lub spółki celowej a dokonaniem bezpośredniej wypłaty.
3.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji dostosowują wyniki obliczeń, o których mowa
w ust. 2, uwzględniając oczekiwane straty w związku z niewykonaniem zobowiązania przez
reasekuratora lub spółkę celową.
4.
W celu obliczenia oczekiwanych strat, o których mowa w ust. 3, zakład ubezpieczeń
i zakład reasekuracji ustalają prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania przez
reasekuratora lub spółkę celową oraz średnią wysokość straty z tytułu niewykonania
zobowiązania przez reasekuratora lub spółkę celową.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji wprowadzają wewnętrzne procesy i procedury
zapewniające odpowiedniość, kompletność i dokładność danych wykorzystywanych przy
ustalaniu wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności.
2.
Jeżeli zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji nie posiadają odpowiedniej jakości
danych umożliwiających zastosowanie wiarygodnej metody aktuarialnej dla zbioru lub
podzbioru zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub z tytułu zawartych
umów reasekuracji lub kwot należnych na podstawie umów reasekuracji lub od spółek
celowych, mogą w celu obliczenia najlepszego oszacowania zastosować odpowiednie przybliżenia,
w tym podejście indywidualne.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji wprowadzają wewnętrzne procesy i procedury
w celu zapewnienia regularnego porównywania wartości najlepszego oszacowania oraz
założeń stanowiących podstawę obliczeń najlepszego oszacowania z danymi wynikającymi
ze zgromadzonych doświadczeń.
2.
Jeżeli porównanie, o którym mowa w ust. 1, wykaże systematyczną różnicę między danymi
wynikającymi ze zgromadzonych doświadczeń a obliczeniami najlepszego oszacowania,
zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji dokonują odpowiednich dostosowań stosowanych
metod aktuarialnych lub przyjmowanych założeń.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem
1)
art. 184, który wchodzi w życie z dniem 1 lipca 2018 r.;
2)
art. 185, który wchodzi w życie z dniem 11 lipca 2019 r.;
3)
art. 188, który wchodzi w życie z dniem 1 października 2018 r.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji, na wezwanie organu nadzoru, wykazują, że
rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla celów wypłacalności mają odpowiednią wartość,
stosowane metody ustalania wartości tych rezerw są właściwe i mogą być stosowane,
a dane statystyczne stanowiące podstawę tych metod są odpowiednie.
1.
Jeżeli ustalanie wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności
w zakładzie ubezpieczeń lub zakładzie reasekuracji jest niezgodne z art. 224-235,
organ nadzoru zobowiązuje ten zakład, w drodze zalecenia, do zwiększenia wartości
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności, aby odpowiadały one wartości
określanej zgodnie z przepisami ustawy.
2.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji nie wykonuje zalecenia,
o którym mowa w ust. 1, organ nadzoru, w drodze decyzji, może zobowiązać zakład ubezpieczeń
lub zakład reasekuracji do jego wykonania. Decyzja jest natychmiast wykonalna.
Środki własne zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji stanowią aktywa wolne od
obciążeń, dostępne na pokrycie strat wynikających z niesprzyjających wahań w obszarze
wykonywanej działalności, zarówno przy założeniu kontynuacji działalności, jak i w
przypadku likwidacji.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji posiadają dopuszczone środki własne w wysokości
nie niższej niż kapitałowy wymóg wypłacalności.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji posiadają dopuszczone podstawowe środki własne
w wysokości nie niższej niż minimalny wymóg kapitałowy.
Środki własne zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji stanowią sumę podstawowych
środków własnych oraz uzupełniających środków własnych.
1.
Podstawowe środki własne zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji obejmują
1)
nadwyżkę aktywów dla celów wypłacalności nad zobowiązaniami dla celów wypłacalności;
2)
zobowiązania podporządkowane.
2.
Wysokość nadwyżki, o której mowa w ust. 1 pkt 1, zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji
pomniejszają o wartość akcji własnych lub udziałów własnych będących w posiadaniu
zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji.
1.
Uzupełniające środki własne obejmują pozycje inne niż podstawowe środki własne, które
mogą stanowić przedmiot wezwania do opłacenia i zostać przeznaczone do pokrycia strat.
2.
Uzupełniające środki własne mogą obejmować następujące pozycje, o ile nie stanowią
one pozycji podstawowych środków własnych
1)
nieopłacony kapitał zakładowy, do którego opłacenia nie wezwano;
2)
akredytywy i gwarancje;
3)
inne prawnie wiążące zobowiązania wobec zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji.
3.
W przypadku towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych i towarzystwa reasekuracji wzajemnej
do uzupełniających środków własnych zalicza się przyszłe należności towarzystwa od
jego członków wynikające z możliwości wezwania do wniesienia dopłat w ciągu kolejnych
12 miesięcy, w tym dopłat wynikających z potencjalnych strat uwzględnionych w kapitałowym
wymogu wypłacalności.
4.
W przypadku gdy pozycja uzupełniających środków własnych została opłacona lub wezwano
do jej opłacenia, jest traktowana jako składnik aktywów i nie stanowi uzupełniających
środków własnych.
1.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, kwoty pozycji uzupełniających środków
własnych uwzględniane przy określaniu środków własnych zakładu ubezpieczeń i zakładu
reasekuracji, uwzględniając art. 62-67 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/35.
2.
Kwota każdej pozycji uzupełniających środków własnych odzwierciedla zdolność do pokrycia
strat w ramach danej pozycji. Jeżeli dana pozycja uzupełniających środków własnych
posiada stałą wartość nominalną, kwota tej pozycji odpowiada jej wartości nominalnej,
pod warunkiem posiadania pełnej zdolności do pokrycia strat.
3.
Kwotę pozycji uzupełniających środków własnych ustala się w oparciu o ostrożne i realistyczne
założenia.
4.
Organ nadzoru, w drodze decyzji, zatwierdza dla poszczególnych pozycji uzupełniających
środków własnych
1)
kwotę pieniężną albo
2)
metodę stosowaną do wyznaczania kwoty pieniężnej, przy czym zgoda organu nadzoru na
kwotę wyznaczoną zgodnie z tą metodą jest udzielana na czas określony.
5.
Wydając decyzję, o której mowa w ust. 4, organ nadzoru ocenia
1)
status danych kontrahentów pod względem ich możliwości płatności i gotowości do płatności;
2)
możliwość uzyskania środków, przy uwzględnieniu formy prawnej danej pozycji, oraz
warunków, które stanowią przeszkodę dla skuteczności opłacenia lub wezwania do opłacenia
danej pozycji;
3)
informacje o wynikach wcześniejszych wezwań, których zakład ubezpieczeń lub zakład
reasekuracji dokonał w odniesieniu do tego rodzaju uzupełniających środków własnych,
w zakresie, w jakim informacje te mogą zostać wiarygodnie wykorzystane w celu oceny
spodziewanych rezultatów przyszłych wezwań.
6.
Organ nadzoru może uchylić decyzję, o której mowa w ust. 4, w przypadku zmian okoliczności
faktycznych skutkujących niezasadnością uznawania danej kwoty lub metody.
1.
Za fundusze nadwyżkowe uznaje się
1)
w przypadku zakładu ubezpieczeń - skumulowane niepodzielone zyski zakładu, które zgodnie
ze statutem mogą zostać w pełni lub częściowo, dodatkowo w stosunku do podziału zysku
uwzględnionego w rezerwach techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności, przeznaczone
do podziału między ubezpieczających, ubezpieczonych i uprawnionych z umów ubezpieczenia
oraz cedentów z umów reasekuracji, i które jeszcze nie zostały podzielone;
2)
w przypadku zakładu reasekuracji - skumulowane niepodzielone zyski zakładu, które
zgodnie ze statutem mogą zostać w pełni lub częściowo, dodatkowo w stosunku do podziału
zysku uwzględnionego w rezerwach techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności,
przeznaczone do podziału pomiędzy cedentów z umów reasekuracji, i które jeszcze nie
zostały podzielone.
2.
Fundusze nadwyżkowe nie są uznawane za zobowiązania z tytułu zawartych umów ubezpieczenia
lub z tytułu zawartych umów reasekuracji w zakresie, w jakim posiadają one cechy jakościowe,
o których mowa w art. 245 ust. 2 i 3.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji klasyfikują pozycje środków własnych do jednej
z trzech kategorii.
2.
Klasyfikacja pozycji środków własnych do poszczególnych kategorii jest dokonywana
w zależności od tego, czy należą one do podstawowych środków własnych, czy do uzupełniających
środków własnych, oraz w jakim zakresie posiadają one następujące cechy jakościowe
1)
pozycja jest dostępna lub można wezwać do jej opłacenia w celu pełnego pokrycia strat
w przypadku kontynuacji działalności oraz w przypadku likwidacji zakładu ubezpieczeń
lub zakładu reasekuracji oraz
2)
w przypadku likwidacji zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji posiadacz nie
będzie uprawniony do odzyskania długu wynikającego z danej pozycji tak długo, jak
nie zostaną wypełnione wszystkie inne zobowiązania, łącznie z zobowiązaniami wobec
ubezpieczających, ubezpieczonych i uprawnionych z umów ubezpieczenia oraz zobowiązaniami
wobec cedentów z tytułu zawartych umów reasekuracji.
3.
Przy ocenie stopnia, w jakim pozycje środków własnych posiadają cechy jakościowe określone
w ust. 2, zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji biorą również pod uwagę następujące
czynniki
1)
dopasowanie okresu trwania pozycji do okresu trwania zobowiązań z tytułu zawartych
umów ubezpieczenia lub umów reasekuracji - jeżeli pozycja posiada termin wymagalności;
2)
czy pozycja jest wolna od wymogów lub bodźców do wykupu kwoty nominalnej;
3)
czy pozycja jest wolna od obowiązkowych ustalonych opłat;
4)
czy pozycja jest wolna od obciążeń i jak jest powiązana z inną umową.
1.
Pozycje podstawowych środków własnych klasyfikuje się do kategorii 1, jeżeli posiadają
w znacznym stopniu cechy jakościowe, o których mowa w art. 245 ust. 2, z uwzględnieniem
czynników, o których mowa w art. 245 ust. 3.
2.
Pozycje podstawowych środków własnych klasyfikuje się do kategorii 2, jeżeli posiadają
w znacznym stopniu cechę jakościową, o której mowa w art. 245 ust. 2 pkt 2, z uwzględnieniem
czynników, o których mowa w art. 245 ust. 3.
3.
Pozycje uzupełniających środków własnych klasyfikuje się do kategorii 2, jeżeli posiadają
w znacznym stopniu cechy jakościowe, o których mowa w art. 245 ust. 2, z uwzględnieniem
czynników, o których mowa w art. 245 ust. 3.
4.
Pozostałe pozycje podstawowych i uzupełniających środków własnych klasyfikuje się
do kategorii 3.
5.
Dokonując klasyfikacji pozycji środków własnych do poszczególnych kategorii, o których
mowa w ust. 1-4, zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji stosują wykaz pozycji środków
własnych zgodny z art. 69, art. 72, art. 74, art. 76 i art. 78 rozporządzenia delegowanego
Komisji (UE) 2015/35.
6.
W przypadku gdy wykaz środków własnych, o którym mowa w ust. 5, nie obejmuje danej
pozycji środków własnych, zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji klasyfikują daną
pozycję zgodnie z ust. 1-4.
7.
Organ nadzoru, w drodze decyzji, zatwierdza klasyfikację pozycji środków własnych,
o których mowa w ust. 6.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji klasyfikują
1)
fundusze nadwyżkowe, o których mowa w art. 244, do kategorii 1;
2)
akredytywy i gwarancje zarządzane powierniczo na zlecenie wierzycieli ubezpieczeniowych
przez niezależnego powiernika i wystawione przez instytucje kredytowe z siedzibą na
terytorium Unii Europejskiej do kategorii 2.
2.
Towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych, którego członkami są armatorzy, wykonujące działalność
ubezpieczeniową wyłącznie w zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale II w grupach
6, 12 i 17 załącznika do ustawy, klasyfikuje przyszłe należności towarzystwa od jego
członków wynikające z możliwości wezwania do wniesienia dopłat, których towarzystwo
może zażądać na podstawie statutu w ciągu kolejnych 12 miesięcy, do kategorii 2.
3.
Towarzystwo inne niż towarzystwo, o którym mowa w ust. 2, klasyfikuje przyszłe należności
towarzystwa od jego członków wynikające z możliwości wezwania do wniesienia dopłat,
których towarzystwo może zażądać na podstawie statutu w ciągu kolejnych 12 miesięcy,
do kategorii 2, jeżeli posiadają w znacznym stopniu cechy jakościowe, o których mowa
w art. 245 ust. 2, z uwzględnieniem czynników, o których mowa w art. 245 ust. 3.
1.
Wysokość dopuszczonych środków własnych zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji
stanowiących pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności stanowi sumę wysokości dopuszczonych
środków własnych zakwalifikowanych do kategorii 1, 2 i 3.
2.
Dopuszczone środki własne stanowiące pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności podlegają
co najmniej następującym wymogom ilościowym
1)
kwota pozycji dopuszczonych środków własnych zakwalifikowanych do kategorii 1 stanowi
więcej niż jedną trzecią łącznej wysokości dopuszczonych środków własnych;
2)
kwota pozycji dopuszczonych środków własnych zakwalifikowanych do kategorii 3 stanowi
mniej niż jedną trzecią łącznej wysokości dopuszczonych środków własnych.
3.
Wysokość dopuszczonych podstawowych środków własnych stanowiących pokrycie minimalnego
wymogu kapitałowego stanowi sumę
1)
wysokości dopuszczonych środków własnych zakwalifikowanych do kategorii 1;
2)
wysokości dopuszczonych podstawowych środków własnych zakwalifikowanych do kategorii
2.
4.
Kwota pozycji dopuszczonych podstawowych środków własnych zakwalifikowanych do kategorii
1 stanowi więcej niż 50% łącznej wysokości dopuszczonych podstawowych środków własnych
stanowiących pokrycie minimalnego wymogu kapitałowego.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji obliczają kapitałowy wymóg wypłacalności
1)
według formuły standardowej albo
2)
według formuły standardowej i przy zastosowaniu częściowego modelu wewnętrznego, albo
3)
przy zastosowaniu pełnego modelu wewnętrznego.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji obliczają kapitałowy wymóg wypłacalności
przy założeniu kontynuacji działalności.
3.
Kapitałowy wymóg wypłacalności jest obliczany tak, aby zapewniał uwzględnienie wszystkich
mierzalnych rodzajów ryzyka, na które narażony jest zakład ubezpieczeń lub zakład
reasekuracji.
4.
Kapitałowy wymóg wypłacalności obejmuje zawarte umowy ubezpieczenia lub umowy reasekuracji
oraz umowy ubezpieczenia lub umowy reasekuracji, których spodziewane rozpoczęcie nastąpi
w terminie kolejnych 12 miesięcy, z zastrzeżeniem przepisów wydanych na podstawie
art. 252 ust. 9.
5.
Kapitałowy wymóg wypłacalności odpowiada wartości narażonej na ryzyko zmiany podstawowych
środków własnych zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji na poziomie ufności
99,5% w okresie jednego roku.
6.
Kapitałowy wymóg wypłacalności pokrywa co najmniej następujące ryzyka
1)
aktuarialne w pozostałych ubezpieczeniach osobowych oraz ubezpieczeniach majątkowych;
2)
aktuarialne w ubezpieczeniach na życie;
3)
aktuarialne w ubezpieczeniach zdrowotnych;
4)
rynkowe;
5)
kredytowe;
6)
operacyjne.
7.
Ryzyko operacyjne obejmuje ryzyko prawne i nie obejmuje ryzyka wynikającego z decyzji
strategicznych oraz ryzyka reputacji.
8.
Przy obliczaniu kapitałowego wymogu wypłacalności zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji
uwzględniają wpływ technik przenoszenia ryzyka, pod warunkiem że ryzyko kredytowe
i inne ryzyka wynikające ze stosowania takich technik zostaną uwzględnione w kapitałowym
wymogu wypłacalności.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji obliczają kapitałowy wymóg wypłacalności
co najmniej raz w roku i informują organ nadzoru o wyniku obliczeń.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji posiadają dopuszczone środki własne w wysokości
co najmniej kapitałowego wymogu wypłacalności wykazanego w ostatnim sprawozdaniu przekazanym
do organu nadzoru, o którym mowa w art. 335.
3.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji monitorują wysokość dopuszczonych środków
własnych i kapitałowy wymóg wypłacalności w sposób ciągły.
4.
Jeżeli profil ryzyka zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji znacząco odbiega
od założeń stanowiących podstawę ostatniego obliczenia kapitałowego wymogu wypłacalności,
zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji niezwłocznie dokonują ponownego obliczenia
kapitałowego wymogu wypłacalności i informują organ nadzoru o wyniku obliczeń.
5.
Jeżeli zachodzą przesłanki wskazujące, że profil ryzyka zakładu ubezpieczeń lub zakładu
reasekuracji uległ znacznej zmianie od dnia, na który obliczono kapitałowy wymóg wypłacalności
wykazany w ostatnich przekazanych organowi nadzoru danych i informacjach, o których
mowa w art. 304 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/35, organ nadzoru może
wydać zalecenie ponownego obliczenia kapitałowego wymogu wypłacalności dla danego
zakładu.
Kapitałowy wymóg wypłacalności obliczany według formuły standardowej stanowi sumę
1)
podstawowego kapitałowego wymogu wypłacalności;
2)
wymogu kapitałowego dla ryzyka operacyjnego;
3)
dostosowania z tytułu zdolności rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności
i odroczonego podatku dochodowego do pokrywania strat.
1.
Podstawowy kapitałowy wymóg wypłacalności składa się co najmniej z następujących modułów
ryzyka
1)
aktuarialnego w pozostałych ubezpieczeniach osobowych oraz ubezpieczeniach majątkowych;
2)
aktuarialnego w ubezpieczeniach na życie;
3)
aktuarialnego w ubezpieczeniach zdrowotnych;
4)
rynkowego;
5)
niewykonania zobowiązania przez kontrahenta.
2.
Zobowiązania wynikające z zawartych umów ubezpieczenia lub umów reasekuracji zakład
ubezpieczeń i zakład reasekuracji przypisują do tego z określonych w ust. 1 pkt 1-3
modułów ryzyka aktuarialnego, który najlepiej odpowiada technicznemu charakterowi
czynników ryzyka.
3.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji kalibrują moduły ryzyka, o których mowa w
ust. 1, przy uwzględnieniu wartości narażonej na ryzyko na poziomie ufności 99,5%
w okresie jednego roku.
4.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji, w uzasadnionych przypadkach, uwzględniają
efekty dywersyfikacji przy konstruowaniu poszczególnych modułów ryzyka.
5.
W odniesieniu do ryzyk wynikających z katastrof, w uzasadnionych przypadkach, zakład
ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą wykorzystać specyfikę geograficzną do obliczeń
modułów ryzyka aktuarialnego, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3.
6.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą przy obliczaniu modułów ryzyka aktuarialnego,
o których mowa w ust. 1 pkt 1-3, oraz przy zachowaniu konstrukcji formuły standardowej,
zastąpić część stosowanych parametrów, parametrami specyficznymi dla danego zakładu.
7.
Parametry, o których mowa w ust. 6, są kalibrowane przy zastosowaniu metod standardowych,
w oparciu o wewnętrzne dane zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji lub dane,
które są bezpośrednio związane z umowami ubezpieczenia lub umowami reasekuracji zawieranymi
przez ten zakład.
8.
Możliwość stosowania parametrów specyficznych dla danego zakładu, o której mowa w
ust. 6, wymaga zatwierdzenia przez organ nadzoru. Wydając decyzję, organ nadzoru weryfikuje
kompletność, dokładność i odpowiedniość stosowanych danych.
9.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowy sposób obliczania podstawowego kapitałowego wymogu wypłacalności według
formuły standardowej, uwzględniając sposób obliczania poszczególnych modułów i podmodułów
ryzyka, z których składa się podstawowy kapitałowy wymóg wypłacalności oraz zależności
pomiędzy poszczególnymi modułami ryzyka.
1.
Wymóg kapitałowy dla ryzyka operacyjnego odzwierciedla ryzyko operacyjne w zakresie,
w jakim nie zostało ono uwzględnione w poszczególnych modułach ryzyka, o których mowa
w art. 252 ust. 1.
2.
Wymóg kapitałowy dla ryzyka operacyjnego jest obliczany zgodnie z art. 249 ust. 3-5.
3.
W odniesieniu do umów ubezpieczenia na życie, w których ryzyko inwestycyjne ponosi
ubezpieczający, przy obliczaniu wymogu kapitałowego dla ryzyka operacyjnego zakład
ubezpieczeń uwzględnia kwotę rocznych kosztów poniesionych w związku z zobowiązaniami
z tytułu tych umów ubezpieczenia w zakresie zobowiązań, w których ryzyko inwestycyjne
ponosi ubezpieczający.
4.
W odniesieniu do zobowiązań innych niż zobowiązania, w zakresie których ryzyko inwestycyjne
ponosi ubezpieczający, przy obliczaniu wymogu kapitałowego dla ryzyka operacyjnego
zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji uwzględniają wielkość składki zarobionej
i rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności utworzonych na pokrycie
zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub umów reasekuracji. Wymóg kapitałowy
dla ryzyka operacyjnego nie może przekraczać 30% podstawowego kapitałowego wymogu
wypłacalności.
1.
Dostosowanie, o którym mowa w art. 251 pkt 3, odzwierciedla możliwe wyrównanie nieoczekiwanych
strat przez równoczesne zmniejszenie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów
wypłacalności lub zmianę odroczonego podatku dochodowego lub przez połączenie obu
tych metod.
2.
Dostosowanie, o którym mowa w ust. 1, uwzględnia efekt ograniczenia ryzyka przez przyszłe
świadczenia uznaniowe z umów ubezpieczenia i umów reasekuracji w zakresie, w jakim
zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą ustalić, że zmniejszenie takich świadczeń
może zostać wykorzystane do pokrycia nieoczekiwanych strat w momencie ich wystąpienia.
Efekt ograniczenia ryzyka przez przyszłe świadczenia uznaniowe nie może przekraczać
sumy rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności związanych z tymi
przyszłymi świadczeniami uznaniowymi.
3.
Wartość przyszłych świadczeń uznaniowych w niekorzystnych warunkach porównuje się
z wartością przyszłych świadczeń uznaniowych obliczoną zgodnie z założeniami stanowiącymi
podstawę obliczenia najlepszego oszacowania.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą stosować uproszczone obliczenia dla
danego podmodułu lub modułu ryzyka jeżeli uzasadniają to charakter, skala i złożoność
ryzyk oraz jeżeli wymaganie od zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji stosowania
standardowych obliczeń byłoby niewspółmierne do ponoszonego ryzyka.
2.
Do uproszczonych obliczeń stosuje się przepisy art. 249 ust. 3-5.
1.
W przypadku gdy obliczanie kapitałowego wymogu wypłacalności według formuły standardowej
nie jest właściwe, ponieważ profil ryzyka danego zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji
znacząco odbiega od założeń stanowiący podstawę obliczeń według formuły standardowej,
organ nadzoru może, w drodze decyzji, wymagać od tego zakładu zastąpienia części parametrów
stosowanych w obliczeniach według formuły standardowej parametrami specyficznymi dla
tego zakładu przy obliczaniu modułów ryzyka aktuarialnego, o których mowa w art. 252
ust. 1 pkt 1-3.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji kalibrują parametry, o których mowa w ust.
1, przy zastosowaniu metod standardowych, w oparciu o wewnętrzne dane zakładu ubezpieczeń
lub zakładu reasekuracji lub dane, które są bezpośrednio związane z umowami ubezpieczenia
lub umowami reasekuracji zawieranymi przez ten zakład.
3.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji obliczają parametry, o których mowa w ust.
1, zgodnie z przepisami art. 249 ust. 3-5.
4.
Wydając decyzję, o której mowa w ust. 1, organ nadzoru weryfikuje kompletność, dokładność
i odpowiedniość stosowanych danych.
W przypadku gdy obliczanie kapitałowego wymogu wypłacalności według formuły standardowej
nie jest właściwe, ponieważ profil ryzyka danego zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji
znacząco odbiega od założeń stanowiących podstawę obliczeń według formuły standardowej,
organ nadzoru może, w drodze decyzji, zobowiązać ten zakład do stosowania modelu wewnętrznego
przy obliczaniu kapitałowego wymogu wypłacalności lub odpowiednich modułów ryzyka
kapitałowego wymogu wypłacalności.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą obliczać kapitałowy wymóg wypłacalności
przy zastosowaniu pełnego albo częściowego modelu wewnętrznego zatwierdzonego, w drodze
decyzji, przez organ nadzoru.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą stosować częściowy model wewnętrzny
w celu obliczania
1)
jednego lub kilku modułów ryzyka lub podmodułów podstawowego kapitałowego wymogu wypłacalności,
o których mowa w art. 252 i w przepisach wydanych na podstawie art. 252 ust. 9;
2)
wymogu kapitałowego dla ryzyka operacyjnego, o którym mowa w art. 253;
3)
dostosowania, o którym mowa w art. 251 pkt 3.
3.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą stosować częściowy model wewnętrzny
w odniesieniu do całej działalności zakładu lub w odniesieniu do jednego lub kilku
głównych obszarów działalności zakładu.
4.
Wraz z wnioskiem o zatwierdzenie modelu wewnętrznego zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji
przedkładają dokumentację potwierdzającą zgodność modelu wewnętrznego z wymaganiami,
o których mowa w art. 263-268.
5.
W przypadku gdy wniosek zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji o zatwierdzenie
modelu wewnętrznego dotyczy częściowego modelu wewnętrznego, wymagania, o których
mowa w ust. 4, uwzględniają ograniczony zakres zastosowania modelu.
6.
Organ nadzoru zatwierdza pełny albo częściowy model wewnętrzny w terminie 6 miesięcy
od dnia otrzymania kompletnego wniosku, jeżeli systemy identyfikowania, pomiaru, monitorowania
ryzyka, zarządzania ryzykiem i prowadzenia sprawozdawczości na temat ryzyka stosowane
przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji są odpowiednie, a w szczególności
model wewnętrzny jest zgodny z wymaganiami, o których mowa w art. 263-268, z uwzględnieniem
ograniczonego zakresu zastosowania modelu w przypadku gdy wniosek dotyczy częściowego
modelu wewnętrznego. 7. Organ nadzoru po zatwierdzeniu pełnego albo częściowego modelu
wewnętrznego może, w drodze decyzji, zażądać od zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji
przedstawienia oszacowania kapitałowego wymogu wypłacalności dokonanego według formuły
standardowej.
1.
Organ nadzoru zatwierdza częściowy model wewnętrzny, jeżeli model ten spełnia wymagania
określone w art. 258 i art. 263-268 oraz
1)
ograniczony zakres stosowania modelu częściowego jest odpowiednio uzasadniony;
2)
kapitałowy wymóg wypłacalności obliczony przy zastosowaniu modelu wewnętrznego lepiej
odzwierciedla profil ryzyka zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji;
3)
budowa częściowego modelu wewnętrznego powoduje, że częściowy model wewnętrzny może
zostać w pełni zintegrowany z formułą standardową kapitałowego wymogu wypłacalności.
2.
Dokonując oceny wniosku o zatwierdzenie częściowego modelu wewnętrznego stosowanego
do obliczania kapitałowego wymogu wypłacalności, obejmującego
1)
niektóre podmoduły określonego modułu ryzyka lub
2)
niektóre obszary działalności zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji w odniesieniu
do określonego modułu ryzyka - organ nadzoru może zażądać od zakładu ubezpieczeń lub
zakładu reasekuracji przedstawienia realistycznego planu przejściowego w celu rozszerzenia
zakresu stosowanego modelu wewnętrznego.
3.
Plan przejściowy, o którym mowa w ust. 2, określa planowany sposób rozszerzenia przez
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji zakresu modelu wewnętrznego na inne podmoduły
ryzyka lub inne obszary działalności, tak aby zapewnić objęcie przez model wewnętrzny
przeważającej części działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej
w odniesieniu do określonego modułu ryzyka.
1.
Model wewnętrzny obejmuje zasady wprowadzania zmian w stosowanym modelu wewnętrznym
zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji. Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji
mogą wprowadzać zmiany w stosowanym modelu wewnętrznym zgodnie z tymi zasadami.
2.
Zasady wprowadzania zmian w modelu wewnętrznym zawierają specyfikację głównych i drugorzędnych
zmian modelu wewnętrznego.
3.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, główne zmiany modelu wewnętrznego oraz
zmiany zasad wprowadzania zmian w stosowanym modelu wewnętrznym, mając w szczególności
na uwadze dostosowanie modelu wewnętrznego do zmian zakresu i charakteru działalności
zakładu.
4.
Drugorzędne zmiany modelu wewnętrznego nie podlegają zatwierdzeniu przez organ nadzoru,
pod warunkiem że zostały opracowane zgodnie z zasadami wprowadzania zmian w stosowanym
modelu wewnętrznym.
5.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji wprowadzają systemy zapewniające ciągłe i
właściwe funkcjonowanie modelu wewnętrznego.
Po zatwierdzeniu pełnego lub częściowego modelu wewnętrznego przez organ nadzoru zakład
ubezpieczeń i zakład reasekuracji nie mogą powrócić do obliczania całości lub części
kapitałowego wymogu wypłacalności według formuły standardowej, z wyjątkiem należycie
uzasadnionych okoliczności i pod warunkiem wyrażenia zgody, w drodze decyzji, przez
organ nadzoru.
1.
Jeżeli po zatwierdzeniu modelu wewnętrznego przez organ nadzoru model wewnętrzny przestanie
spełniać wymagania, o których mowa w art. 263-268, zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji
niezwłocznie przedstawiają organowi nadzoru plan przywrócenia zgodności modelu z tymi
wymaganiami lub dowód, że skutki niezgodności są nieistotne.
2.
Jeżeli zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji nie zrealizuje przedstawionego organowi
nadzoru planu, o którym mowa w ust. 1, organ nadzoru nakazuje temu zakładowi, w drodze
decyzji, powrót do obliczania kapitałowego wymogu wypłacalności według formuły standardowej.
Decyzja ta jest natychmiast wykonalna.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji zapewniają powszechne stosowanie modelu wewnętrznego,
który pełni istotną rolę w systemie zarządzania, a w szczególności w
1)
systemie zarządzania ryzykiem, o którym mowa w art. 56-62, i procesach decyzyjnych;
2)
procesach oceny i alokacji kapitału ekonomicznego oraz kapitału zabezpieczającego
wypłacalność, w tym oceny, o której mowa w art. 63.
2.
Częstotliwość obliczania kapitałowego wymogu wypłacalności przy zastosowaniu modelu
wewnętrznego jest zgodna z częstotliwością, z którą zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji
stosują model wewnętrzny do celów, o których mowa w ust. 1.
3.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji zapewniają w sposób ciągły odpowiednią budowę
i sposób funkcjonowania modelu wewnętrznego oraz właściwe odzwierciedlenie przez model
wewnętrzny profilu ryzyka zakładu.
1.
Model wewnętrzny, a w szczególności wyznaczanie prognozy rozkładu prawdopodobieństwa
stanowiącej podstawę modelu wewnętrznego, spełnia wymogi określone w ust. 2-11.
2.
Metody stosowane do wyznaczania prognozy rozkładu prawdopodobieństwa są oparte na
odpowiednich, mających zastosowanie i właściwych metodach aktuarialnych i technikach
statystycznych i zgodne z metodami stosowanymi przy ustalaniu wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
dla celów wypłacalności. Metody stosowane do wyznaczania prognozy rozkładu prawdopodobieństwa
są oparte na aktualnych i wiarygodnych informacjach oraz realistycznych założeniach.
3.
Dane stosowane w modelu wewnętrznym są dokładne, kompletne i odpowiednie. Zakład ubezpieczeń
i zakład reasekuracji aktualizują bazy danych stosowane przy wyznaczaniu prognozy
rozkładu prawdopodobieństwa co najmniej raz w roku.
4.
Niezależnie od wybranej metody wyznaczania prognozy rozkładu prawdopodobieństwa, model
wewnętrzny wykazuje zdolność określania wagi ryzyka w sposób wystarczający, aby zapewnić
jego powszechne stosowanie i istotną rolę w systemie zarządzania zakładu ubezpieczeń
lub zakładu reasekuracji, w szczególności w systemie zarządzania ryzykiem, procesach
decyzyjnych i alokacji kapitału, zgodnie z art. 263.
5.
Model wewnętrzny, z zastrzeżeniem art. 258 ust. 2, obejmuje istotne ryzyka, na które
narażone są zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji. Model wewnętrzny obejmuje co
najmniej ryzyka, o których mowa w art. 249 ust. 6.
6.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą uwzględniać w stosowanym modelu wewnętrznym
efekty dywersyfikacji w ramach poszczególnych kategorii ryzyka i pomiędzy kategoriami
ryzyka, jeżeli system stosowany do pomiaru tych efektów dywersyfikacji jest odpowiedni.
7.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą w pełni uwzględniać w stosowanym modelu
wewnętrznym wpływ zastosowania technik przenoszenia ryzyka, pod warunkiem że ryzyko
kredytowe i inne ryzyka wynikające z zastosowania technik przenoszenia ryzyka są odpowiednio
odzwierciedlone w modelu wewnętrznym.
8.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji dokonują w modelu wewnętrznym dokładnej oceny
ryzyk związanych z gwarancjami finansowymi i opcjami umownymi zawartymi w umowach
ubezpieczenia lub umowach reasekuracji, jeżeli ryzyka są istotne. Zakład ubezpieczeń
i zakład reasekuracji dokonują również oceny ryzyk związanych z opcjami przysługującymi
ubezpieczającym i ubezpieczonym oraz opcjami umownymi zakładów ubezpieczeń i zakładów
reasekuracji. W tym celu zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji uwzględniają możliwy
wpływ przyszłych zmian warunków finansowych i niefinansowych na realizację tych opcji.
9.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą uwzględniać w stosowanym modelu wewnętrznym
przyszłe działania zarządu, które zgodnie z rozsądnymi oczekiwaniami zostałyby przeprowadzone
w określonych okolicznościach, a także czas konieczny do realizacji takich działań.
10.
Zakład ubezpieczeń uwzględnia w stosowanym modelu wewnętrznym płatności na rzecz ubezpieczających,
ubezpieczonych i uprawnionych z umów ubezpieczenia oraz płatności na rzecz cedentów
z umów reasekuracji, które planuje dokonać niezależnie od zagwarantowania tych płatności
w umowach ubezpieczenia i umowach reasekuracji.
11.
Zakład reasekuracji uwzględnia w stosowanym modelu wewnętrznym płatności na rzecz
cedentów z umów reasekuracji, które planuje dokonać niezależnie od zagwarantowania
tych płatności w umowach reasekuracji.
„1. Podmioty, będące podmiotami uprawnionymi do badania sprawozdań finansowych na
podstawie przepisów dotychczasowych, stają się firmami audytorskimi w rozumieniu niniejszej
ustawy.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą stosować inny horyzont czasu lub inną
miarę ryzyka niż określone w art. 249 ust. 5, jeżeli wyniki uzyskane przy zastosowaniu
modelu wewnętrznego będą wykorzystane przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
do obliczenia kapitałowego wymogu wypłacalności w sposób zapewniający ubezpieczającym,
ubezpieczonym i uprawnionym z umów ubezpieczenia oraz cedentom z umów reasekuracji
poziom ochrony równoważny z poziomem ochrony określonym w art. 249.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji obliczają kapitałowy wymóg wypłacalności
bezpośrednio z prognozy rozkładu prawdopodobieństwa wygenerowanej przez model wewnętrzny
tego zakładu, który odpowiada wartości narażonej na ryzyko, o której mowa w art. 249
ust. 5.
3.
Jeżeli zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji nie mogą obliczyć kapitałowego wymogu
wypłacalności bezpośrednio z prognozy rozkładu prawdopodobieństwa wygenerowanej przez
model wewnętrzny, organ nadzoru może, w drodze decyzji, zezwolić na zastosowanie przybliżeń
przy obliczaniu kapitałowego wymogu wypłacalności, pod warunkiem że zakład ubezpieczeń
lub zakład reasekuracji jest w stanie wykazać, że poziom ochrony ubezpieczających,
ubezpieczonych i uprawnionych z umów ubezpieczenia oraz cedentów z umów reasekuracji
jest równoważny z poziomem określonym w art. 249.
4.
Organ nadzoru może wezwać zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji do weryfikacji
stosowanego modelu wewnętrznego na odpowiednich wzorcowych portfelach umów i przy
zastosowaniu założeń opartych w większym stopniu na danych zewnętrznych niż na danych
wewnętrznych celem zweryfikowania kalibracji modelu wewnętrznego oraz skontrolowania,
czy specyfikacja modelu jest zgodna z ogólnie przyjętą praktyką rynkową.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji, co najmniej raz w roku, dokonują przeglądu
przyczyn powstania zysków i strat każdego głównego obszaru działalności zakładu.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji wykazują, w jaki sposób wybrana w modelu
wewnętrznym kategoryzacja ryzyka wyjaśnia przyczyny powstania zysków i strat. Kategoryzacja
ryzyka oraz przypisanie zysków i strat odzwierciedlają profil ryzyka zakładu.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji posiadają regularny cykl walidacji modelu
wewnętrznego, obejmujący monitorowanie skuteczności wyników uzyskanych z modelu wewnętrznego,
dokonywanie przeglądu ciągłej adekwatności specyfikacji modelu oraz porównywanie wyników
uzyskiwanych na podstawie stosowanego modelu z danymi wynikającymi ze zgromadzonych
doświadczeń.
2.
Proces walidacji modelu wewnętrznego obejmuje efektywne metody statystyczne walidacji
modelu wewnętrznego, które umożliwiają zakładowi ubezpieczeń i zakładowi reasekuracji
wykazanie organowi nadzoru, że wymogi kapitałowe wynikające z zastosowania modelu
są odpowiednie.
3.
Stosowane metody statystyczne służą weryfikacji adekwatności prognozy rozkładu prawdopodobieństwa
w porównaniu z poniesionymi stratami oraz w porównaniu z istotnymi nowymi danymi i
informacjami z nimi związanymi.
4.
Proces walidacji modelu wewnętrznego obejmuje analizę stabilności modelu wewnętrznego,
w szczególności analizę wrażliwości wyników uzyskanych z modelu wewnętrznego na zmiany
w podstawowych założeniach stanowiących podstawę stosowanego modelu wewnętrznego.
Proces walidacji modelu wewnętrznego obejmuje również ocenę dokładności, kompletności
i adekwatności danych stosowanych w modelu wewnętrznym.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji sporządzają dokumentację zawierającą opis
budowy stosowanego modelu wewnętrznego oraz szczegółowe informacje dotyczące działania
modelu wewnętrznego.
2.
W dokumentacji zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji wykazują, że stosowany model
wewnętrzny spełnia wymagania określone w art. 263-267.
3.
Dokumentacja zawiera szczegółowy opis teorii, założeń matematycznych i empirycznych
oraz pozostałych założeń stanowiących podstawę stosowanego modelu wewnętrznego.
4.
W dokumentacji określone są przypadki, w których model wewnętrzny nie działa prawidłowo.
5.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji dokumentują główne zmiany wprowadzane w modelu
wewnętrznym zgodnie z art. 260.
Stosowanie przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji modelu wewnętrznego dostarczonego
przez inny podmiot lub danych uzyskanych od innych podmiotów nie zwalnia zakładu z
obowiązku spełnienia wymagań określonych w art. 258 i art. 263-268.
1.
Organ nadzoru może, w drodze decyzji, nałożyć narzut kapitałowy dla zakładu ubezpieczeń
lub zakładu reasekuracji, w przypadkach gdy
1)
profil ryzyka zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji znacząco odbiega od założeń
leżących u podstaw obliczeń kapitałowego wymogu wypłacalności przy zastosowaniu formuły
standardowej oraz
a)
wymóg stosowania modelu wewnętrznego zgodnie z art. 257 jest nieodpowiedni lub okazał
się nieskuteczny lub
b)
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji jest w trakcie opracowywania częściowego
lub pełnego modelu wewnętrznego zgodnie z art. 257;
2)
profil ryzyka zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji znacząco odbiega od założeń
stanowiących podstawę obliczeń kapitałowego wymogu wypłacalności przy zastosowaniu
pełnego albo częściowego modelu wewnętrznego, ponieważ niektóre mierzalne rodzaje
ryzyka nie zostały uwzględnione w sposób wystarczający i dostosowanie modelu w celu
bardziej odpowiedniego odzwierciedlenia danego profilu ryzyka w odpowiednim terminie
nie odniosło pożądanego skutku;
3)
system zarządzania zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji znacząco odbiega od
zasad określonych w ustawie i rozbieżności te uniemożliwiają zakładowi ubezpieczeń
lub zakładowi reasekuracji odpowiednie określenie, pomiar i monitorowanie ryzyk, na
które zakład jest lub może być narażony, odpowiednie zarządzanie ryzykiem i prowadzenie
sprawozdawczości na temat ryzyka, oraz jest mało prawdopodobne, aby zastosowanie innych
środków doprowadziło do wystarczającej poprawy uchybień w odpowiednim terminie;
4)
profil ryzyka zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji znacząco odbiega od założeń
stanowiących podstawę stosowanych przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
a)
korekty dopasowującej do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej
od ryzyka,
b)
korekty z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej
wolnej od ryzyka.
2.
Kapitałowy wymóg wypłacalności z uwzględnieniem ustanowionego narzutu kapitałowego
zastępuje nieadekwatny kapitałowy wymóg wypłacalności. Kapitałowy wymóg wypłacalności
nie obejmuje narzutu kapitałowego ustanowionego zgodnie z ust. 1 pkt 3, w celu obliczenia
marginesu ryzyka, o którym mowa w art. 225 ust. 6 i 7.
3.
W przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, kapitałowy wymóg wypłacalności z
uwzględnieniem narzutu kapitałowego jest obliczany zgodnie z art. 249 ust. 3-5.
4.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, narzut kapitałowy jest współmierny do istotnych
ryzyk wynikających z niezgodności, które są powodem ustanowienia narzutu.
5.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, narzut kapitałowy jest współmierny do istotnych
ryzyk wynikających z faktu, że profil ryzyka zakładu znacząco odbiega od założeń leżących
u podstaw stosowania korekt, o których mowa w ust. 1 pkt 4.
6.
W przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji
usuwają niezgodności, które doprowadziły do ustanowienia narzutu kapitałowego.
7.
Organ nadzoru, co najmniej raz w roku, dokonuje przeglądu narzutu kapitałowego.
8.
Organ nadzoru znosi, w drodze decyzji, narzut kapitałowy, jeżeli zakład ubezpieczeń
lub zakład reasekuracji usunął niezgodności, które doprowadziły do ustanowienia narzutu
kapitałowego.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji obliczają minimalny wymóg kapitałowy w sposób
zrozumiały, prosty i zapewniający możliwość dokonania kontroli obliczeń.
2.
Minimalny wymóg kapitałowy odpowiada kwocie dopuszczonych podstawowych środków własnych,
poniżej której - przy założeniu kontynuacji wykonywania działalności przez zakład
ubezpieczeń lub zakład reasekuracji - ubezpieczający, ubezpieczeni lub uprawnieni
z umów ubezpieczenia oraz cedenci z umów reasekuracji mogliby być narażeni na niedopuszczalny
poziom ryzyka.
3.
Minimalny wymóg kapitałowy zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji jest wyznaczany
jako funkcja liniowa zbioru lub podzbioru następujących zmiennych
1)
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności;
2)
składki przypisanej;
3)
sumy na ryzyku;
4)
odroczonego podatku dochodowego;
5)
kosztów administracyjnych.
4.
Stosowane zmienne, o których mowa w ust. 3, mierzy się na udziale własnym, po uwzględnieniu
udziału reasekuratorów i spółek celowych.
5.
Funkcja liniowa, o której mowa w ust. 3, jest kalibrowana według wartości narażonej
na ryzyko zmiany podstawowych środków własnych zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji,
na poziomie ufności wynoszącym 85% w okresie jednego roku.
1.
Nieprzekraczalny dolny próg minimalnego wymogu kapitałowego jest równy odpowiednim
kwotom bazowym
1)
równowartości w złotych 2 500 000 euro - dla zakładów ubezpieczeń wykonujących działalność
wyłącznie w zakresie ryzyk, o których mowa w dziale II w grupach 1-9 oraz 16-18 załącznika
do ustawy;
2)
równowartości w złotych 3 700 000 euro - dla zakładów ubezpieczeń wykonujących działalność
w zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale II załącznika do ustawy, jeżeli zakład
ubezpieczeń wykonuje działalność w zakresie ryzyk, z których przynajmniej jedno ryzyko
jest ryzykiem, o którym mowa w dziale II w grupach 10-15 załącznika do ustawy;
3)
równowartości w złotych 3 700 000 euro - dla zakładów ubezpieczeń wykonujących działalność
w zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy;
4
równowartości w złotych 3 600 000 euro - dla zakładów reasekuracji innych niż wewnętrzne
zakłady reasekuracji;
5
równowartości w złotych 1 200 000 euro - dla wewnętrznych zakładów reasekuracji.
2.
Obowiązujące wartości kwot bazowych są weryfikowane co 5 lat, z uwzględnieniem zmian
zharmonizowanego europejskiego indeksu cen konsumpcyjnych publikowanego przez Urząd
Statystyczny Unii Europejskiej.
3.
Jeżeli procentowy wzrost zharmonizowanego europejskiego indeksu cen konsumpcyjnych
w okresie od dnia ostatniej zmiany do dnia przeglądu
1)
wynosi co najmniej 5% - nowe obowiązujące wartości tych kwot są ustalane przez zwiększenie
bazowych wartości kwot o procentową wielkość zmiany zharmonizowanego europejskiego
indeksu cen konsumpcyjnych wszystkich państw członkowskich Unii Europejskiej w okresie
od dnia 31 grudnia 2015 r. do dnia przeglądu, z zaokrągleniem w górę do wielokrotności
100 000 euro;
2)
jest mniejszy niż 5% - obowiązujące wartości tych kwot nie ulegają zmianie.
4.
Obowiązujące wartości kwot bazowych organ nadzoru ogłasza co 5 lat w Dzienniku Urzędowym
Komisji Nadzoru Finansowego, w terminie 12 miesięcy od dnia ich opublikowania przez
Komisję Europejską w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
5.
Jeżeli wielkość obowiązujących kwot bazowych ulega zmianie w danym roku obrotowym,
mają one zastosowanie od początku następnego roku obrotowego.
6.
Do ustalenia równowartości w złotych wyrażonych w euro kwot bazowych obowiązujących
od dnia 31 grudnia danego roku do dnia 30 grudnia następnego roku przyjmuje się średni
kurs walut obcych ogłoszony przez Narodowy Bank Polski w ostatnim dniu roboczym października
danego roku.
1.
Minimalny wymóg kapitałowy nie może być niższy niż 25% kapitałowego wymogu wypłacalności
i nie może przekraczać 45% kapitałowego wymogu wypłacalności.
2.
Minimalny wymóg kapitałowy nie może być niższy niż nieprzekraczalny dolny próg minimalnego
wymogu kapitałowego, o którym mowa w art. 272 ust. 1.
3.
Jeżeli organ nadzoru nałożył narzut kapitałowy zgodnie z art. 270, minimalny wymóg
kapitałowy jest obliczany z uwzględnieniem narzutu kapitałowego.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji obliczają minimalny wymóg kapitałowy co najmniej
raz na kwartał i informują organ nadzoru o wyniku obliczeń.
2.
Dla celów obliczania limitów, o których mowa w art. 273 ust. 1, zakład ubezpieczeń
i zakład reasekuracji nie mają obowiązku obliczania kapitałowego wymogu wypłacalności
raz na kwartał.
3.
Jeżeli minimalny wymóg kapitałowy zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji jest
równy jednemu z limitów, o których mowa w art. 273 ust. 1, zakład wyjaśnia organowi
nadzoru przyczyny uzyskanego wyniku obliczeń.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji posiadają dokumentację pozwalającą na odtworzenie
odpowiednich obliczeń minimalnego wymogu kapitałowego.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji lokują środki finansowe zgodnie z zasadą
ostrożnego inwestora, określoną w ust. 2-8.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji lokują środki finansowe wyłącznie w aktywa
i instrumenty finansowe, których ryzyko mogą właściwie określić, mierzyć, monitorować,
którym mogą właściwie zarządzać, które mogą właściwie kontrolować i prowadzić sprawozdawczość
w zakresie ryzyka i które mogą właściwie uwzględnić przy ocenie ogólnych potrzeb w
zakresie wypłacalności zgodnie z art. 63 ust. 1 pkt 1.
3.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji lokują środki finansowe, a w szczególności
aktywa stanowiące pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności i aktywa stanowiące pokrycie
minimalnego wymogu kapitałowego, w taki sposób, aby osiągnąć jak największy stopień
bezpieczeństwa, jakości i rentowności, przy jednoczesnym zachowaniu płynności środków.
Umiejscowienie aktywów zapewnia ich dostępność.
4.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji lokują aktywa zgodnie z następującymi zasadami
1)
aktywa stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności
uwzględniają rodzaj działalności wykonywanej przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji,
w szczególności charakter i czas trwania zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia
lub umów reasekuracji;
2)
aktywa stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności
są lokowane w sposób zgodny z interesami ubezpieczających, ubezpieczonych i uprawnionych
z umów ubezpieczenia, z uwzględnieniem ujawnionych celów prowadzonej polityki lokacyjnej;
3)
aktywa są zróżnicowane i odpowiednio rozproszone, tak aby umożliwiały właściwe reagowanie
przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji na zmiany w otoczeniu gospodarczym,
w szczególności na rozwój sytuacji na rynkach finansowych i rynkach nieruchomości
lub wystąpienie zdarzeń katastroficznych;
4)
lokaty w aktywa, które nie są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym, zakład utrzymuje
na ostrożnym poziomie;
5)
zakład może lokować aktywa w instrumenty pochodne, pod warunkiem że przyczyniają się
one do zmniejszenia ryzyka lub ułatwiają efektywne zarządzanie portfelem;
6)
zakład różnicuje aktywa w taki sposób, aby uniknąć nadmiernego uzależnienia od jednego,
określonego składnika aktywów, emitenta lub grupy emitentów powiązanych ze sobą lub
określonego obszaru geograficznego oraz nadmiernej akumulacji ryzyka w całym portfelu,
a lokaty w aktywach wyemitowanych przez tego samego emitenta lub grupę emitentów powiązanych
ze sobą nie mogą narażać zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji na nadmierną
koncentrację ryzyka.
5.
W odniesieniu do lokat, o których mowa w ust. 4 pkt 2, w przypadku wystąpienia konfliktu
interesów zakład ubezpieczeń lub podmiot zarządzający portfelem aktywów zapewnia dokonanie
lokaty w najlepszym interesie ubezpieczających, ubezpieczonych i uprawnionych z umów
ubezpieczenia.
6.
Wymogu określonego w ust. 4 pkt 6 nie stosuje się do papierów wartościowych emitowanych,
gwarantowanych lub poręczonych przez Skarb Państwa lub podmioty, wobec zobowiązań
lub działalności których zobowiązania Skarbu Państwa, udzielone na podstawie odrębnych
przepisów, spełniają wymogi ochrony kredytowej w rozumieniu art. 213-215 rozporządzenia
nr 575/2013.
7.
W przypadku umów ubezpieczenia na życie, w których ryzyko lokaty ponosi ubezpieczający,
w tym umów ubezpieczenia na życie, w których świadczenie zakładu ubezpieczeń jest
ustalane w oparciu o określone indeksy, rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla celów
wypłacalności znajdują jak najdokładniejsze odzwierciedlenie w jednostkach uczestnictwa
lub w odpowiednich aktywach. Przepisów ust. 4 pkt 3-6 i ust. 6 nie stosuje się.
8.
Jeżeli warunki umów ubezpieczenia na życie, w których ryzyko lokaty ponosi ubezpieczający,
w tym umów ubezpieczenia na życie, w których świadczenie zakładu ubezpieczeń jest
ustalane w oparciu o określone indeksy, przewidują wypłatę świadczenia gwarantowanego
związanego z wynikiem lokaty lub innego świadczenia gwarantowanego, aktywa stanowiące
pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności związanych z
tymi świadczeniami są lokowane zgodnie z przepisami ust. 4 pkt 3-6 i ust. 6.
9.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń wykonuje działalność w zakresie ubezpieczeń, o
których mowa w dziale I w grupie 3 załącznika do ustawy, zatrudnia doradcę inwestycyjnego
do zarządzania ubezpieczeniowymi funduszami kapitałowymi lub zawiera umowę z podmiotem
uprawnionym, na podstawie odrębnych przepisów, do zarządzania aktywami na zlecenie.
1.
Zakład ubezpieczeń tworzy rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla celów rachunkowości,
przeznaczone na pokrycie bieżących i przyszłych zobowiązań, jakie mogą wyniknąć z
zawartych umów ubezpieczenia, umów gwarancji ubezpieczeniowych lub umów reasekuracji.
2.
Zakład reasekuracji tworzy rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla celów rachunkowości,
przeznaczone na pokrycie bieżących i przyszłych zobowiązań, jakie mogą wyniknąć z
zawartych umów reasekuracji.
3.
Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla celów rachunkowości obejmują
1)
rezerwę składek;
2)
rezerwę na ryzyka niewygasłe;
3)
rezerwę na niewypłacone odszkodowania i świadczenia, w tym rezerwę na skapitalizowaną
wartość rent;
4)
rezerwę na wyrównanie szkodowości;
5)
rezerwę ubezpieczeń na życie;
6)
rezerwę ubezpieczeń na życie, gdy ryzyko lokaty ponosi ubezpieczający;
7)
rezerwy na premie i rabaty dla ubezpieczonych;
8)
rezerwy na zwrot składek dla członków;
9)
inne rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe określone w statucie.
4.
Rezerwy, o których mowa w ust. 3 pkt 5-7, oraz rezerwę na skapitalizowaną wartość
rent, zwiększa się w całości lub określonej części o przychody z tytułu lokat tych
rezerw, z uwzględnieniem warunków umowy ubezpieczenia i odpowiednich formuł matematycznych
wykorzystywanych przy obliczaniu rezerw.
5.
Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla celów rachunkowości, które są ustalane metodami
matematyki ubezpieczeniowej, są potwierdzone opinią aktuariusza nadzorującego funkcję
aktuarialną o ich prawidłowości.
6.
Zakład ubezpieczeń, w zakresie koasekuracji, tworzy rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe
dla celów rachunkowości zgodnie z zasadami przewidzianymi w ustawie, co najmniej w
wysokości proporcjonalnej do udziału zakładu w koasekurowanym ryzyku.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą tworzyć w ciężar kosztów fundusz prewencyjny,
a także fundusze i rezerwy specjalne określone w statucie.
2.
Fundusz prewencyjny jest tworzony w wysokości nieprzekraczającej 1% składki przypisanej
na udziale własnym w ostatnim roku obrotowym.
1.
Ze środków pochodzących z funduszu organizacyjnego zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji,
zgromadzonych na wyodrębnionym rachunku bankowym, mogą być finansowane wyłącznie koszty
związane z utworzeniem administracji zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji
oraz jego przedstawicielstw.
2.
Przychody ze środków funduszu organizacyjnego zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji
po opodatkowaniu zwiększają odpowiednio wartość tego funduszu.
3.
Wartość funduszu organizacyjnego w trakcie roku obrotowego może być zwiększona wyłącznie
o przychody ze środków funduszu organizacyjnego po opodatkowaniu.
4.
Sposób tworzenia funduszu organizacyjnego i gospodarowania tym funduszem określają
statuty zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji przedstawiają organowi nadzoru roczne sprawozdanie
finansowe, sporządzone zgodnie z przepisami o rachunkowości, nie później niż w terminie
15 dni od dnia zatwierdzenia tego sprawozdania przez organ zatwierdzający.
2.
Sprawozdanie finansowe
1)
zakładu ubezpieczeń wykonującego działalność w zakresie ubezpieczeń, o których mowa
w dziale I oraz dziale II w grupie 10 załącznika do ustawy,
2)
zakładu reasekuracji wykonującego działalność w zakresie reasekuracji ubezpieczeń
na życie, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy
- podpisuje również aktuariusz nadzorujący funkcję aktuarialną.
3.
Do sprawozdania finansowego
1)
zakładu ubezpieczeń wykonującego działalność w zakresie ubezpieczeń, o których mowa
w dziale II załącznika do ustawy,
2)
zakładu reasekuracji wykonującego działalność w zakresie reasekuracji ubezpieczeń,
o których mowa w dziale II załącznika do ustawy
- w których rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla celów rachunkowości są ustalane
metodami aktuarialnymi, dołącza się opinię aktuariusza nadzorującego funkcję aktuarialną
o prawidłowości wykazanych w sprawozdaniu tych rezerw.
1.
(uchylony)
2
O wyborze firmy audytorskiej zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji zawiadamiają
organ nadzoru, nie później niż w terminie 7 dni od dnia wyboru.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji zawiadamiają organ nadzoru o zmianie osoby,
której powierzono prowadzenie ksiąg rachunkowych, w terminie 7 dni od dnia zmiany
tej osoby.
2
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji zawiadamiają organ nadzoru o zmianie firmy
audytorskiej badającej sprawozdanie finansowe w terminie 7 dni od dnia zmiany tej
firmy.
1.
Biegły rewident przeprowadzający badanie sprawozdania finansowego zakładu ubezpieczeń
lub zakładu reasekuracji niezwłocznie informuje organ nadzoru o ujawnionych podczas
badania sprawozdania finansowego zakładu faktach wskazujących na
1)
popełnienie przestępstwa;
2)
istotne naruszenie przepisów prawa dotyczących warunków udzielenia zezwolenia lub
wykonywania działalności przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji;
3)
zakłócenie ciągłości działania zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji;
4
możliwość odmowy wyrażenia opinii lub wyrażenia opinii z zastrzeżeniami.
2.
Biegły rewident niezwłocznie informuje organ nadzoru również o faktach, o których
mowa w ust. 1, ujawnionych w podmiocie posiadającym bliskie powiązania wynikające
z powiązania przez kontrolę z zakładem ubezpieczeń lub zakładem reasekuracji, w którym
przeprowadza badanie sprawozdania finansowego.
3.
Organ nadzoru może żądać od biegłego rewidenta przekazania informacji i wyjaśnień
dotyczących przeprowadzanego badania sprawozdania finansowego zakładu ubezpieczeń
lub zakładu reasekuracji w zakresie niezbędnym dla wykonywania zadań z zakresu nadzoru.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji, co najmniej raz w roku, ujawniają sprawozdanie
o wypłacalności i kondycji finansowej.
2.
Sprawozdanie o wypłacalności i kondycji finansowej zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji
obejmuje elementy i dane, o których mowa w art. 335 ust. 9, oraz jest zgodne z zasadami,
o których mowa w art. 335 ust. 10.
1.
Sprawozdanie o wypłacalności i kondycji finansowej zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji,
w pełnej formie lub poprzez zamieszczenie odniesień do informacji równoważnych, zawiera
następujące informacje
1)
opis działalności i wyników zakładu;
2)
opis systemu zarządzania i ocenę jego adekwatności do profilu ryzyka zakładu;
3)
opis - oddzielnie dla każdej kategorii ryzyka - ekspozycji na ryzyko, koncentracji
ryzyka, ograniczania ryzyka i wrażliwości na ryzyko;
4)
opis - oddzielnie dla aktywów, rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności
i pozostałych zobowiązań - podstaw i metod stosowanych do ich wyceny, wraz z wyjaśnieniem
istotnych różnic w porównaniu z podstawami i metodami stosowanymi do ich wyceny w
sprawozdaniach finansowych;
5)
opis zarządzania kapitałem zawierający co najmniej
a)
strukturę i wysokość środków własnych oraz ich jakość,
b)
wysokość kapitałowego wymogu wypłacalności i minimalnego wymogu kapitałowego,
c)
informacje pozwalające na zrozumienie głównych różnic między założeniami stanowiącymi
podstawę formuły standardowej a założeniami modelu wewnętrznego stosowanego przez
zakład do obliczenia kapitałowego wymogu wypłacalności,
d)
kwotę niezgodności z minimalnym wymogiem kapitałowym oraz kwotę istotnej niezgodności
z kapitałowym wymogiem wypłacalności w okresie sprawozdawczym, nawet jeżeli później
została ona usunięta, wraz z wyjaśnieniem jej źródeł i konsekwencji, a także zastosowanych
środków naprawczych.
2.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji stosują korektę dopasowującą
do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka, opis, o którym
mowa w ust. 1 pkt 4, obejmuje również
1)
opis korekty dopasowującej do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej
wolnej od ryzyka oraz portfela zobowiązań i wyznaczonych aktywów, do których ma zastosowanie
ta korekta;
2)
ocenę ilościową wpływu zmiany korekty dopasowującej do odpowiedniej struktury terminowej
stopy procentowej wolnej od ryzyka do zera na sytuację finansową zakładu.
3.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji stosują korektę z tytułu
zmienności do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka,
opis, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, obejmuje również ocenę ilościową wpływu zmiany
tej korekty do zera na sytuację finansową zakładu.
4.
Opis, o którym mowa w ust. 1 pkt 5 lit. a, zawiera analizę istotnych zmian w porównaniu
z poprzednim okresem sprawozdawczym oraz wyjaśnienie istotnych różnic w stosunku do
wartości takich elementów w sprawozdaniach finansowych, a także krótki opis możliwości
dokonania transferu kapitału.
5.
Ujawniane dane dotyczące kapitałowego wymogu wypłacalności, o którym mowa w ust. 1
pkt 5 lit. b, określają oddzielnie kapitałowy wymóg wypłacalności obliczony według
formuły standardowej albo według formuły standardowej i przy zastosowaniu częściowego
modelu wewnętrznego, albo przy zastosowaniu pełnego modelu wewnętrznego, oraz narzuty
kapitałowe lub wpływ parametrów własnych zakładu, które zakład ubezpieczeń i zakład
reasekuracji są obowiązane stosować, wraz ze zwięzłą informacją na temat uzasadnienia
podanego przez organ nadzoru.
6.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji w uzasadnionych przypadkach ujawniają, że
kwoty, o których mowa w ust. 1 pkt 5 lit. b, podlegają dalszej ocenie organu nadzoru.
1.
Z wyjątkiem informacji, o których mowa w art. 285 ust. 1 pkt 5, organ nadzoru, w drodze
decyzji, wyraża zgodę na nieujawnianie przez zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji
informacji, jeżeli
1)
w wyniku ujawnienia takich informacji podmioty konkurujące zakładu uzyskają znaczącą
nienależną korzyść;
2)
zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji są obowiązane względem ubezpieczających lub
kontrahentów do zachowania tajemnicy lub poufności.
2.
Jeżeli organ nadzoru wyrazi zgodę, o której mowa w ust. 1, zakład ubezpieczeń i zakład
reasekuracji podają tę informację w sprawozdaniu o wypłacalności i kondycji finansowej
i wskazują powody nieujawnienia informacji.
3.
Organ nadzoru, w drodze decyzji, wyraża zgodę na wykorzystywanie informacji ujawnionych
na podstawie odrębnych przepisów lub odnoszenie się do nich w zakresie, w jakim ujawnione
informacje są równoważne z informacjami wymaganymi w sprawozdaniu o wypłacalności
i kondycji finansowej pod względem ich charakteru i zakresu.
4.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji niezwłocznie informują organ nadzoru o zmianie
okoliczności faktycznych uzasadniających cofnięcie zgody, o której mowa w ust. 1 lub
3.
5.
Organ nadzoru, w drodze decyzji, może cofnąć zgodę, o której mowa w ust. 1 lub 3,
jeżeli ustały przesłanki do jej wydania.
1.
W przypadku wystąpienia istotnych zdarzeń mających znaczący wpływ na informacje ujawnione
zgodnie z art. 284-286 zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji ujawniają odpowiednie
informacje na temat charakteru i skutków takiego istotnego zdarzenia.
2.
Za istotne zdarzenia, o których mowa w ust. 1, uznaje się co najmniej sytuacje, w
których
1)
stwierdzono niezgodność z minimalnym wymogiem kapitałowym, a w ocenie organu nadzoru
zakład nie będzie w stanie przedłożyć krótkoterminowego realistycznego planu finansowego
lub organ nadzoru nie otrzyma takiego planu w ciągu miesiąca od stwierdzenia takiej
niezgodności;
2)
stwierdzono istotną niezgodność z kapitałowym wymogiem wypłacalności, a organ nadzoru
nie otrzyma realistycznego planu naprawczego w ciągu 2 miesięcy od stwierdzenia takiej
niezgodności.
3.
W przypadku, o którym mowa w ust. 2 pkt 1, zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji,
których to dotyczy, ujawniają kwotę niezgodności wraz z wyjaśnieniem jej przyczyn
i konsekwencji, a także zastosowanych środków naprawczych. Jeżeli mimo krótkoterminowego
planu finansowego, który początkowo został uznany za realistyczny, nie usunięto niezgodności
z minimalnym wymogiem kapitałowym w ciągu 3 miesięcy od dnia jej stwierdzenia, niezgodność
jest ujawniana na koniec tego okresu, wraz z wyjaśnieniem jej przyczyn i konsekwencji,
a także już zastosowanych i dalszych planowanych środków naprawczych.
4.
W przypadku, o którym mowa w ust. 2 pkt 2, zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji,
których to dotyczy, ujawniają kwotę niezgodności wraz z wyjaśnieniem jej przyczyn
i konsekwencji, a także zastosowanych środków naprawczych. Jeżeli mimo planu naprawczego,
który początkowo został uznany za realistyczny, nie usunięto istotnej niezgodności
z kapitałowym wymogiem wypłacalności w ciągu 6 miesięcy od dnia jej stwierdzenia,
niezgodność ujawnia się na koniec tego okresu, wraz z wyjaśnieniem jej przyczyn i
konsekwencji, a także już zastosowanych i dalszych planowanych środków naprawczych.
5.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą dobrowolnie ujawniać informacje lub
wyjaśnienia związane z wypłacalnością i kondycją finansową zakładu, których ujawnienie
nie jest wymagane ustawą.
Wraz ze sprawozdaniem o wypłacalności i kondycji finansowej zakład ubezpieczeń ujawnia
dane statystyczne dotyczące postępowań pozasądowych, o których mowa w rozdziale 4 ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty
rynku finansowego i o Rzeczniku Finansowym
(Dz. U. z 2017 r. poz. 2270 i 2486), z udziałem tego zakładu ubezpieczeń.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji wprowadzają odpowiednie systemy i struktury
mające zapewnić realizację obowiązków dotyczących ujawniania sprawozdania o wypłacalności
i kondycji finansowej zakładu, a także obowiązku sporządzenia na piśmie zasad zapewniających
ciągłą adekwatność ujawnianych informacji.
2.
Sprawozdanie o wypłacalności i kondycji finansowej podlega zatwierdzeniu przez radę
nadzorczą zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji i jest ujawniane po tym zatwierdzeniu.
1
Sprawozdanie o wypłacalności i kondycji finansowej zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji
podlega badaniu przez firmę audytorską.
2.
Celem badania sprawozdania o wypłacalności i kondycji finansowej zakładu ubezpieczeń
i zakładu reasekuracji jest wyrażenie przez biegłego rewidenta pisemnej opinii w sprawozdaniu
biegłego rewidenta o tym, czy sprawozdanie o wypłacalności i kondycji finansowej
1)
jest sporządzone zgodnie z obowiązującymi przepisami, w szczególności dotyczącymi
a)
ujmowania i wyceny aktywów dla celów wypłacalności,
b)
ujmowania i wyceny zobowiązań dla celów wypłacalności innych niż rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe
dla celów wypłacalności,
c)
ustalania wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności,
d)
wymogów kapitałowych,
e)
jakości i wysokości dopuszczonych środków własnych.
2)
(uchylony)
3
Sprawozdanie biegłego rewidenta zawierające opinię biegłego rewidenta jest publikowane
razem ze sprawozdaniem o wypłacalności i kondycji finansowej.
4.
Biegły rewident przeprowadzający badanie sprawozdania o wypłacalności i kondycji finansowej
zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji niezwłocznie informuje organ nadzoru
o ujawnionych podczas badania faktach wskazujących na
1)
popełnienie przestępstwa;
2)
istotne naruszenie przepisów prawa dotyczących warunków udzielenia zezwolenia lub
wykonywania działalności przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji;
3)
zakłócenie ciągłości działania zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji;
4
możliwość odmowy wyrażenia opinii lub wyrażenia opinii z zastrzeżeniami;
5)
niezgodność z kapitałowym wymogiem wypłacalności;
6)
niezgodność z minimalnym wymogiem kapitałowym.
5
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowy zakres badania sprawozdania o wypłacalności i kondycji finansowej przez
firmę audytorską oraz zakres informacji zawartych w sprawozdaniu biegłego rewidenta,
uwzględniając istotność danych zawartych w sprawozdaniu o wypłacalności i kondycji
finansowej.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji ujawniają sprawozdania o wypłacalności i
kondycji finansowej nie później niż w ciągu 14 tygodni po zakończeniu roku obrotowego
kończącego się w dniu przypadającym między 30 czerwca a 31 grudnia.
Połączenie zakładów ubezpieczeń albo zakładów reasekuracji może nastąpić, jeżeli wykonują
one działalność w takiej samej formie organizacyjnej.
Do łączenia się zakładów ubezpieczeń albo zakładów reasekuracji stosuje się przepisy
ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych o łączeniu się spółek kapitałowych, z uwzględnieniem przepisów ustawy. W przypadku
towarzystw przepisy te stosuje się odpowiednio.
1.
Na zakład ubezpieczeń przejmujący lub na zakład ubezpieczeń nowo zawiązany przechodzą,
z dniem połączenia
1)
portfel ubezpieczeń zakładu przejmowanego lub zakładów łączących się przez zawiązanie
nowego zakładu;
2)
portfel reasekuracji zakładu przejmowanego lub zakładów łączących się przez zawiązanie
nowego zakładu.
2.
Na zakład reasekuracji przejmujący lub na zakład reasekuracji nowo zawiązany przechodzi,
z dniem połączenia, portfel reasekuracji zakładu przejmowanego lub łączących się zakładów.
Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie
1)
art. 4 ust. 11, art. 9 ust. 8 i art. 50 ust. 3 ustawy uchylanej w art. 301 zachowują
moc do dnia wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 10 ust.
10, art. 16 ust. 6 i art. 53 ust. 6,
2)
art. 169f ust. 7 ustawy zmienianej w art. 238 zachowują moc do dnia wejścia w życie
przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 169f ust. 7 ustawy zmienianej w
art. 238 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą,
3)
art. 290 ust. 5 ustawy zmienianej w art. 261 zachowują moc do dnia wejścia w życie
przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 290 ust. 5 ustawy zmienianej w art.
261, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą
- nie dłużej jednak niż przez 6 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
1.
Łączące się zakłady ubezpieczeń oraz łączące się zakłady reasekuracji uzgadniają na
piśmie plan połączenia zakładów.
2.
Plan połączenia zakładów ubezpieczeń albo zakładów reasekuracji, oprócz danych określonych
w ustawie z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych, zawiera
1)
w przypadku zakładu ubezpieczeń - grupy ubezpieczeń, w zakresie których zakład ubezpieczeń
przejmujący lub nowo zawiązany będzie wykonywać działalność, a w przypadku zakładu
reasekuracji - rodzaj lub rodzaje reasekuracji, w zakresie których zakład reasekuracji
przejmujący lub nowo zawiązany będzie wykonywać działalność;
2)
imiona i nazwiska osób, które będą pełniły kluczowe funkcje w zakładzie przejmującym
lub nowo zawiązanym;
3)
imię i nazwisko osoby, której powierzono prowadzenie ksiąg rachunkowych.
3.
Do planu połączenia zakładów ubezpieczeń albo zakładów reasekuracji dołącza się
1)
projekty uchwał o połączeniu zakładów ubezpieczeń albo zakładów reasekuracji;
2)
projekt statutu zakładu przejmującego lub zakładu nowo zawiązanego;
3)
prognozę sprawozdania finansowego zakładu przejmującego lub nowo zawiązanego sporządzoną
na dzień planowanego połączenia;
4)
prognozę bilansu dla celów wypłacalności zakładu przejmującego lub nowo zawiązanego
sporządzoną na dzień planowanego połączenia;
5)
dowód posiadania dopuszczonych środków własnych w wysokości nie niższej niż kapitałowy
wymóg wypłacalności zakładu przejmującego lub nowo zawiązanego.
1.
Powiadomienie organu nadzoru o planie połączenia zakładów ubezpieczeń albo zakładów
reasekuracji następuje nie później niż w terminie 14 dni od ogłoszenia planu połączenia
zakładów ubezpieczeń albo zakładów reasekuracji przez jeden z łączących się zakładów
ubezpieczeń albo zakładów reasekuracji.
2.
Organ nadzoru może, w drodze decyzji, w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania powiadomienia
o planie połączenia zakładów ubezpieczeń albo zakładów reasekuracji, złożyć sprzeciw
wobec planowanego połączenia zakładów ubezpieczeń albo zakładów reasekuracji, jeżeli
z przedłożonych dokumentów wynika, że po połączeniu nowo powstały zakład ubezpieczeń
albo zakład reasekuracji nie będzie posiadał dopuszczonych środków własnych w wysokości
kapitałowego wymogu wypłacalności, oraz
1)
interesy ubezpieczających, ubezpieczonych i uprawnionych z umów ubezpieczenia nie
zostały należycie zabezpieczone lub
2)
interesy ubezpieczających, ubezpieczonych i uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających
reasekuracji oraz cedentów nie zostały należycie zabezpieczone.
3.
Sprzeciw złożony przez organ nadzoru powoduje bezskuteczność planu połączenia zakładów
ubezpieczeń albo zakładów reasekuracji.
4.
Organ nadzoru może, w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania powiadomienia o planie
połączenia zakładów ubezpieczeń albo zakładów reasekuracji, wydać decyzję o stwierdzeniu
braku podstaw do zgłoszenia sprzeciwu, jeżeli stwierdzi, że nie zachodzą okoliczności,
o których mowa w ust. 2.
1.
W przypadku połączenia zakładów ubezpieczeń ubezpieczający może wypowiedzieć umowę
ubezpieczenia.
2.
Zakład ubezpieczeń przejmujący lub zakład ubezpieczeń nowo zawiązany, w terminie 30
dni od dnia połączenia, ogłasza w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim o połączeniu zakładów
ubezpieczeń i informuje ubezpieczających o możliwości wypowiedzenia przez nich umowy
ubezpieczenia w terminie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, z zastrzeżeniem ust. 4 i 5.
Zakład ubezpieczeń, w terminie 14 dni od dnia ogłoszenia, przekazuje kopię ogłoszenia
organowi nadzoru.
3.
Zakład ubezpieczeń przejmujący lub zakład ubezpieczeń nowo zawiązany może odstąpić
od ogłoszenia, o którym mowa w ust. 2, jeżeli powiadomi przesyłką poleconą ubezpieczających
o połączeniu zakładów ubezpieczeń i o możliwości wypowiedzenia przez nich umowy ubezpieczenia
w terminie 3 miesięcy od dnia powiadomienia. Zakład ubezpieczeń informuje o tym organ
nadzoru.
4.
W przypadku wydania decyzji, o której mowa w art. 296 ust. 4, organ nadzoru, na koszt
łączących się zakładów ubezpieczeń, ogłasza w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim o
połączeniu zakładów ubezpieczeń i informuje ubezpieczających o możliwości wypowiedzenia
przez nich umowy ubezpieczenia w terminie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.
5.
Organ nadzoru może odstąpić od ogłoszenia, o którym mowa w ust. 4, jeżeli zakład ubezpieczeń
przejmujący lub zakład ubezpieczeń nowo zawiązany wykaże, że ubezpieczający zostali
powiadomieni o połączeniu zakładów ubezpieczeń oraz o możliwości wypowiedzenia przez
nich umowy ubezpieczenia w terminie 3 miesięcy od dnia powiadomienia.
1.
Zakład ubezpieczeń może zawrzeć z innym zakładem ubezpieczeń umowę o przeniesienie
całości lub części portfela ubezpieczeń.
2.
Przeniesienie portfela ubezpieczeń wymaga zatwierdzenia przez organ nadzoru.
1.
Przeniesienie portfela ubezpieczeń może nastąpić, pod warunkiem że zakład ubezpieczeń
przejmujący i zakład ubezpieczeń przekazujący portfel ubezpieczeń, po wykonaniu umowy,
będą posiadać dopuszczone środki własne w wysokości nie niższej niż kapitałowy wymóg
wypłacalności.
2.
Organ nadzoru może zwolnić zakład ubezpieczeń przekazujący lub zakład ubezpieczeń
przejmujący portfel ubezpieczeń od spełnienia warunku, o którym mowa w ust. 1, jeżeli
umowa ma na celu ochronę interesów ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia w sytuacji zagrożenia wypłacalności zakładu ubezpieczeń przekazującego.
1.
W przypadku przeniesienia portfela ubezpieczeń ubezpieczający może wypowiedzieć umowę
ubezpieczenia.
2.
Po zatwierdzeniu przeniesienia portfela ubezpieczeń organ nadzoru, na koszt zakładu
ubezpieczeń przejmującego i zakładu ubezpieczeń przekazującego portfel ubezpieczeń,
ogłasza w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim o dokonanym przeniesieniu portfela ubezpieczeń
i poinformuje ubezpieczających o możliwości wypowiedzenia przez nich umowy ubezpieczenia
w terminie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.
3.
Organ nadzoru może odstąpić od ogłoszenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli zakład ubezpieczeń
przejmujący i zakład ubezpieczeń przekazujący portfel ubezpieczeń wykażą, że ubezpieczający
zostali powiadomieni o przeniesieniu portfela ubezpieczeń i możliwości wypowiedzenia
przez nich umowy ubezpieczenia w terminie 3 miesięcy od dnia powiadomienia.
1.
Wniosek o zatwierdzenie przeniesienia portfela ubezpieczeń składają wspólnie zakład
ubezpieczeń przejmujący i zakład ubezpieczeń przekazujący portfel ubezpieczeń.
2.
Wniosek o zatwierdzenie przeniesienia portfela ubezpieczeń zawiera
1)
nazwy i siedziby zakładów ubezpieczeń przejmującego i przekazującego portfel ubezpieczeń;
2)
wykaz przenoszonych umów ubezpieczenia;
3)
wykaz rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności, ustalonych dla
przenoszonych umów ubezpieczenia;
4)
wykaz aktywów przenoszonych wraz z umowami ubezpieczenia.
3.
Do wniosku o zatwierdzenie przeniesienia portfela ubezpieczeń dołącza się
1)
umowę o przeniesienie portfela ubezpieczeń;
2)
dowód posiadania dopuszczonych środków własnych w wysokości kapitałowego wymogu wypłacalności
zakładów ubezpieczeń przejmującego i przekazującego portfel ubezpieczeń lub wniosek
o zwolnienie od spełnienia tego warunku.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 55 ust.
1-10, art. 56 ust. 1-9 oraz art. 226, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2018 r.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, przeniesienie portfela ubezpieczeń, jeżeli
są spełnione następujące warunki
1)
wniosek o zatwierdzenie przeniesienia portfela ubezpieczeń spełnia warunki określone
w art. 301;
2)
zakłady ubezpieczeń przekazujący i przejmujący portfel ubezpieczeń spełniają warunki
określone w art. 299;
3)
interesy ubezpieczających, ubezpieczonych i uprawnionych z umów ubezpieczenia są należycie
zabezpieczone.
W przypadku gdy przeniesienie portfela ubezpieczeń obejmuje przeniesienie umów ubezpieczenia,
w których ryzyko umiejscowione jest w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim
Unii Europejskiej umiejscowienia ryzyka, przeniesienie portfela ubezpieczeń jest uzależnione
od uzyskania przez organ nadzoru pozytywnej opinii organu nadzorczego państwa członkowskiego
Unii Europejskiej umiejscowienia ryzyka. Brak opinii w terminie 3 miesięcy od dnia
otrzymania zapytania organu nadzoru uznaje się za pozytywną opinię organu nadzorczego
państwa członkowskiego Unii Europejskiej umiejscowienia ryzyka.
1.
Wraz z przeniesieniem portfela ubezpieczeń następuje przeniesienie aktywów zakładu
ubezpieczeń przekazującego do zakładu ubezpieczeń przejmującego w wysokości rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności, ustalonej dla przenoszonego
portfela ubezpieczeń.
2.
W przypadku uzasadnionym ochroną interesów ubezpieczających, ubezpieczonych i uprawnionych
z umów ubezpieczenia, organ nadzoru może, na wniosek zainteresowanego zakładu ubezpieczeń,
określić wartości aktywów przenoszonych wraz z portfelem ubezpieczeń lub wyrazić zgodę
na przeniesienie portfela ubezpieczeń bez przekazania środków finansowych.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą zawrzeć z innym zakładem ubezpieczeń
lub zakładem reasekuracji umowę o przeniesienie całości lub części portfela reasekuracji.
2.
Przeniesienie portfela reasekuracji wymaga zatwierdzenia przez organ nadzoru.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2019 r., z wyjątkiem art. 12 ust. 1 i art.
289, które wchodzą w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.
1.
Przeniesienie portfela reasekuracji może nastąpić, pod warunkiem że zakład ubezpieczeń
lub zakład reasekuracji przejmujący i zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji przekazujący
portfel reasekuracji po wykonaniu umowy będą posiadać dopuszczone środki własne w
wysokości nie niższej niż kapitałowy wymóg wypłacalności.
2.
Organ nadzoru może zwolnić zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji przejmujący
i zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji przekazujący portfel reasekuracji od
spełnienia warunku, o którym mowa w ust. 1, jeżeli umowa ma na celu ochronę interesów
ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających
reasekuracji oraz cedentów w sytuacji zagrożenia wypłacalności zakładu ubezpieczeń
albo zakładu reasekuracji przekazującego portfel reasekuracji.
1.
Wniosek o zatwierdzenie przeniesienia portfela reasekuracji składają wspólnie zakłady
ubezpieczeń, zakłady reasekuracji albo zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji.
2.
Wniosek o zatwierdzenie przeniesienia portfela reasekuracji zawiera
1)
nazwy i siedziby zakładu ubezpieczeń albo zakładu reasekuracji przekazującego i zakładu
ubezpieczeń albo zakładu reasekuracji przejmującego portfel reasekuracji;
2)
wykaz przenoszonych umów reasekuracji;
3)
wykaz rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności, ustalonych dla
przenoszonych umów reasekuracji;
4)
wykaz aktywów przenoszonych wraz z umowami reasekuracji.
3.
Do wniosku o zatwierdzenie przeniesienia portfela reasekuracji dołącza się
1)
umowę o przeniesienie portfela reasekuracji;
2)
dowód posiadania dopuszczonych środków własnych w wysokości kapitałowego wymogu wypłacalności
zakładu ubezpieczeń albo zakładu reasekuracji przekazującego i zakładu ubezpieczeń
albo zakładu reasekuracji przejmującego portfel reasekuracji lub wniosek o zwolnienie
od spełnienia tego warunku.
Organ nadzoru zatwierdza, w drodze decyzji, przeniesienie portfela reasekuracji, jeżeli
są spełnione następujące warunki
1)
wniosek o zatwierdzenie przeniesienia portfela reasekuracji spełnia warunki określone
w art. 307;
2)
zakład ubezpieczeń albo zakład reasekuracji przekazujący oraz zakład ubezpieczeń albo
zakład reasekuracji przejmujący portfel reasekuracji spełniają warunki określone w
art. 306;
3)
interesy ubezpieczających, ubezpieczonych i uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających
reasekuracji oraz cedentów są należycie zabezpieczone.
1.
Wraz z przeniesieniem portfela reasekuracji następuje przeniesienie aktywów zakładu
ubezpieczeń albo zakładu reasekuracji przekazującego do zakładu ubezpieczeń albo zakładu
reasekuracji przejmującego w wysokości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów
wypłacalności, ustalonej dla przenoszonego portfela reasekuracji.
2.
W przypadku uzasadnionym ochroną interesów ubezpieczających, ubezpieczonych i uprawnionych
z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji oraz cedentów organ nadzoru może,
na wniosek zainteresowanego zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji, określić
wartości aktywów przenoszonych wraz z portfelem reasekuracji lub wyrazić zgodę na
przeniesienie portfela reasekuracji bez przekazania środków finansowych.
1.
Jeżeli zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji nie przestrzegają przepisów art. 224-237,
organ nadzoru może, w drodze decyzji, zakazać
1)
swobodnego rozporządzania aktywami, wskazując zakres zakazu,
2)
dokonywania wypłat z zysku
- po uprzednim zawiadomieniu organów nadzorczych przyjmujących państw członkowskich
Unii Europejskiej.
2.
Organ nadzoru wskazuje aktywa obejmowane zakazem, o którym mowa w ust. 1 pkt 1.
1.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji stwierdzi niezgodność z
kapitałowym wymogiem wypłacalności lub gdy istnieje niebezpieczeństwo wystąpienia
takiej niezgodności w ciągu najbliższych 3 miesięcy, zakład ubezpieczeń lub zakład
reasekuracji niezwłocznie informuje o tym organ nadzoru.
2.
W przypadku stwierdzenia niezgodności z kapitałowym wymogiem wypłacalności, w terminie
2 miesięcy od dnia stwierdzenia tej niezgodności, zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
jest obowiązany przedkłada organowi nadzoru do zatwierdzenia realistyczny plan naprawczy.
Organ nadzoru zatwierdza ten plan w drodze decyzji.
3.
W przypadku wystąpienia niezgodności z kapitałowym wymogiem wypłacalności organ nadzoru
może, w drodze decyzji, zakazać zakładowi ubezpieczeń lub zakładowi reasekuracji dokonywania
wypłat z zysku, po uprzednim zawiadomieniu organów nadzorczych przyjmujących państw
członkowskich Unii Europejskiej.
4.
Organ nadzoru nakłada na zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji obowiązek podjęcia
takich środków, aby w terminie 6 miesięcy od dnia stwierdzenia niezgodności z kapitałowym
wymogiem wypłacalności przywrócony został poziom dopuszczonych środków własnych pokrywający
kapitałowy wymóg wypłacalności lub został obniżony profil ryzyka w celu zapewnienia
zgodności z kapitałowym wymogiem wypłacalności.
5.
Termin, o którym mowa w ust. 4, organ nadzoru może w uzasadnionych przypadkach, w
drodze decyzji, przedłużyć o 3 miesiące.
6.
W przypadku ogłoszenia przez EIOPA o wystąpieniu wyjątkowo niekorzystnej sytuacji,
mającej wpływ na zakłady ubezpieczeń lub zakłady reasekuracji reprezentujące znaczący
udział w rynku lub w liniach biznesowych, na które wpływ miało wystąpienie wyjątkowo
niekorzystnej sytuacji, organ nadzoru może przedłużyć, w drodze decyzji, termin przedłużony
na podstawie ust. 5 w odniesieniu do zakładów, których to dotyczy, o maksymalny okres
7 lat.
7.
Wydając decyzję, o której mowa w ust. 6, organ nadzoru uwzględnia istotne czynniki,
w tym średni czas trwania rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności.
8.
Organ nadzoru może wystąpić do EIOPA z wnioskiem o ogłoszenie wystąpienia wyjątkowo
niekorzystnej sytuacji, mającej wpływ na zakłady ubezpieczeń lub zakłady reasekuracji
reprezentujące znaczący udział w rynku lub w liniach biznesowych, na które wpływ miało
wystąpienie wyjątkowo niekorzystnej sytuacji, jeżeli istnieje duże prawdopodobieństwo,
że zakłady ubezpieczeń lub zakłady reasekuracji reprezentujące znaczący udział w rynku
lub w dotkniętych liniach biznesowych nie spełnią jednego z wymogów określonych w
ust. 4 w terminie określonym w ust. 4 lub 5.
9.
Organ nadzoru współpracuje z EIOPA
1)
przy dokonywaniu oceny, czy występuje wyjątkowo niekorzystna sytuacja mająca wpływ
na zakłady ubezpieczeń lub zakłady reasekuracji reprezentujące znaczący udział w rynku
lub w dotkniętych liniach biznesowych;
2)
przy dokonywaniu oceny, czy po ogłoszeniu o wystąpieniu wyjątkowo niekorzystnej sytuacji
mającej wpływ na zakłady ubezpieczeń lub zakłady reasekuracji reprezentujące znaczący
udział w rynku lub w dotkniętych liniach biznesowych, w dalszym ciągu spełnione są
warunki, o których mowa w pkt 1;
3)
przy ogłaszaniu przez EIOPA o wystąpieniu albo o ustaniu wyjątkowo niekorzystnej sytuacji
mającej wpływ na zakłady ubezpieczeń lub zakłady reasekuracji reprezentujące znaczący
udział w rynku lub w dotkniętych liniach biznesowych.
10.
W przypadku przedłużenia przez organ nadzoru terminu, na podstawie ust. 6, zakład
ubezpieczeń lub zakład reasekuracji przedkłada organowi nadzoru, co 3 miesiące, sprawozdanie,
w którym wskazuje podjęte środki i postępy dokonane w celu przywrócenia poziomu dopuszczonych
środków własnych stanowiących pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności lub obniżenia
profilu ryzyka w celu zapewnienia zgodności z kapitałowym wymogiem wypłacalności.
11.
Organ nadzoru cofa, w drodze decyzji, zgodę na przedłużenie terminu, o której mowa
w ust. 6, jeżeli sprawozdanie z postępów wykazuje, że w okresie od dnia stwierdzenia
niezgodności z kapitałowym wymogiem wypłacalności do dnia przedłożenia sprawozdania
z postępów w przywracaniu poziomu dopuszczonych środków własnych stanowiących pokrycie
kapitałowego wymogu wypłacalności lub obniżaniu profilu ryzyka w celu zapewnienia
zgodności z kapitałowym wymogiem wypłacalności, nie dokonano istotnych postępów w
przywracaniu tego poziomu lub obniżaniu profilu ryzyka.
12.
W wyjątkowych okolicznościach, jeżeli w opinii organu nadzoru sytuacja finansowa danego
zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji może ulec dalszemu pogorszeniu, organ
nadzoru może, w drodze natychmiast wykonalnej decyzji, ograniczyć swobodne rozporządzanie
aktywami tego zakładu lub zakazać dokonywania takiego rozporządzania, wskazując zakres
ograniczenia lub zakazu. Organ nadzoru wskazuje aktywa, które mają zostać objęte ograniczeniem
lub zakazem. O wydaniu ograniczenia lub zakazu organ nadzoru informuje organy nadzorcze
przyjmujących państw członkowskich Unii Europejskiej.
13.
Przy dokonywaniu oceny, o której mowa w ust. 9 pkt 1, bierze się pod uwagę, czy spełniony
jest co najmniej jeden z następujących warunków
1)
spadek na rynkach finansowych jest niespodziewany, gwałtowny i poważny;
2)
utrzymuje się niski poziom stóp procentowych;
3)
wystąpiło zdarzenie katastroficzne o znaczącym wpływie na zakłady ubezpieczeń, zakłady
reasekuracji lub dotknięte linie biznesowe.
1.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji stwierdzi niezgodność z
minimalnym wymogiem kapitałowym lub gdy istnieje niebezpieczeństwo wystąpienia takiej
niezgodności w ciągu najbliższych 3 miesięcy, zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
niezwłocznie informuje o tym organ nadzoru.
2.
W terminie miesiąca od dnia stwierdzenia niezgodności z minimalnym wymogiem kapitałowym
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji przedkłada do zatwierdzenia przez organ
nadzoru krótkoterminowy realistyczny plan finansowy mający na celu przywrócenie, w
terminie 3 miesięcy od tego stwierdzenia, dopuszczonych podstawowych środków własnych
co najmniej do poziomu minimalnego wymogu kapitałowego lub obniżenie profilu ryzyka
w celu zapewnienia zgodności z minimalnym wymogiem kapitałowym. Organ nadzoru zatwierdza
ten plan w drodze decyzji.
3.
W przypadku wystąpienia niezgodności z minimalnym wymogiem kapitałowym organ nadzoru
może, w drodze decyzji, zakazać zakładowi ubezpieczeń lub zakładowi reasekuracji dokonywania
wypłat z zysku, po uprzednim zawiadomieniu organów nadzorczych przyjmujących państw
członkowskich Unii Europejskiej.
4.
Organ nadzoru może, w drodze decyzji, ograniczyć swobodne rozporządzanie aktywami
zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji lub zakazać dokonywania takich rozporządzeń,
wskazując zakres ograniczenia lub zakazu. Organ nadzoru wskazuje aktywa, które mają
zostać objęte ograniczeniem lub zakazem. O wydaniu ograniczenia lub zakazu organ nadzoru
informuje organy nadzorcze przyjmujących państw członkowskich Unii Europejskiej.
W przypadku gdy organ nadzorczy z państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym
ma siedzibę zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji wykonujący
działalność na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez oddział lub w inny sposób
niż przez oddział, w ramach swobody świadczenia usług, podejmie środki mające na celu
ograniczenie lub zakaz swobodnego rozporządzania aktywami po stwierdzeniu, że ten
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji nie przestrzega przepisów tego państwa
dotyczących tworzenia rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności
lub nie spełnia kapitałowego wymogu wypłacalności, lub nie spełnia minimalnego wymogu
kapitałowego, organ nadzoru, w drodze decyzji, na wniosek tego organu nadzorczego
ogranicza lub zakazuje swobodnego rozporządzania aktywami takiego zagranicznego zakładu
umiejscowionymi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wskazanymi we wniosku tego
organu nadzorczego.
1.
Plan naprawczy, o którym mowa w art. 312 ust. 2, oraz krótkoterminowy plan finansowy,
o którym mowa w art. 313 ust. 2, zawierają co najmniej następujące informacje
1)
oszacowanie kosztów prowadzonej działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej,
w szczególności kosztów administracyjnych i kosztów akwizycji;
2)
oszacowanie przypisu składki oraz odszkodowań i świadczeń wypłaconych, z wyróżnieniem
działalności ubezpieczeniowej, w tym reasekuracji biernej, oraz działalności reasekuracyjnej;
3)
prognozę bilansu dla celów sprawozdawczości statutowej;
4)
prognozę ogólnego rachunku zysków i strat;
5)
prognozę zbiorczego technicznego rachunku ubezpieczeń;
6)
prognozę technicznych rachunków ubezpieczeń dla poszczególnych grup ubezpieczeń;
7)
prognozę bilansu dla celów wypłacalności;
8)
oszacowanie i wskazanie źródeł finansowania środków niezbędnych do pokrycia rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności, dopuszczonych środków własnych
w wysokości kapitałowego wymogu wypłacalności oraz podstawowych dopuszczonych środków
własnych w wysokości minimalnego wymogu kapitałowego;
9)
obliczenie kapitałowego wymogu wypłacalności oraz wysokości dopuszczonych środków
własnych stanowiących pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności;
10)
obliczenie minimalnego wymogu kapitałowego oraz wysokości dopuszczonych podstawowych
środków własnych stanowiących pokrycie minimalnego wymogu kapitałowego;
11)
w przypadku zakładu ubezpieczeń - informacje dotyczące programu reasekuracji, określające
program i zakres reasekuracji oraz reasekuratorów, a w przypadku zakładu reasekuracji
- informacje dotyczące programu retrocesji, określające formę i zakres retrocesji
oraz retrocesjonariuszy.
2.
Jeżeli sytuacja finansowa zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji w zakresie
wypłacalności ulegnie dalszemu pogorszeniu, organ nadzoru może podjąć przewidziane
w ustawie konieczne środki mające na celu ochronę interesów ubezpieczających, ubezpieczonych
i uprawnionych z umów ubezpieczenia oraz ochronę zobowiązań wynikających z umów reasekuracji.
Podjęte środki są proporcjonalne do skali i czasu trwania pogorszonej sytuacji finansowej
w zakresie wypłacalności danego zakładu.
1.
Organ nadzoru może, w drodze decyzji, ustanowić kuratora nadzorującego wykonanie przez
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
1)
planu naprawczego, o którym mowa w art. 312 ust. 2;
2)
krótkoterminowego planu finansowego, o którym mowa w art. 313 ust. 2.
2.
Kuratora powołuje się na czas określony. Organ nadzoru może odwołać kuratora w każdym
czasie.
3.
Kuratorowi przysługuje prawo uczestniczenia w posiedzeniach organów zakładu ubezpieczeń
lub zakładu reasekuracji oraz prawo do uzyskiwania wszelkich informacji niezbędnych
do wykonywania jego funkcji.
4.
Kuratorowi przysługuje prawo wniesienia sprzeciwu wobec uchwał i decyzji zarządu i
rady nadzorczej zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji do właściwego sądu gospodarczego
w terminie 14 dni od dnia ich podjęcia. Wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonanie
uchwały lub decyzji.
5.
Kurator zakładu ubezpieczeń, w terminie określonym w art. 424 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych, może zaskarżyć uchwałę walnego zgromadzenia akcjonariuszy lub uchwałę walnego zgromadzenia
członków, która narusza interesy
1)
zakładu ubezpieczeń;
2)
ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia.
6.
Kurator zakładu reasekuracji, w terminie określonym w art. 424 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych, może zaskarżyć uchwałę walnego zgromadzenia akcjonariuszy lub uchwałę walnego zgromadzenia
członków, która narusza interesy
1)
zakładu reasekuracji;
2)
ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających
reasekuracji;
3)
cedentów.
7.
Decyzja organu nadzoru o ustanowieniu kuratora jest natychmiast wykonalna. Na decyzję
o ustanowieniu kuratora zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji może wnieść skargę
do sądu administracyjnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia decyzji. Wniesienie
skargi nie wstrzymuje wykonania tej decyzji. Przepisu art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
(Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650) nie stosuje się.
8.
Funkcję kuratora zakładu ubezpieczeń może pełnić osoba fizyczna posiadająca co najmniej
10-letnie doświadczenie zawodowe w zakresie organizacji i zasad działalności zakładu
ubezpieczeń. Kuratorem może być również osoba prawna, w której co najmniej połowa
członków organu zarządzającego spełnia ten warunek.
9.
Funkcję kuratora zakładu reasekuracji może pełnić osoba fizyczna posiadająca co najmniej
10-letnie doświadczenie zawodowe w zakresie organizacji i zasad działalności zakładu
reasekuracji lub zakładu ubezpieczeń wykonującego również działalność reasekuracyjną.
Kuratorem może być również osoba prawna, w której co najmniej połowa członków organu
zarządzającego spełnia ten warunek.
10.
Kurator składa organowi nadzoru okresowe sprawozdania ze swojej działalności, zawierające
ocenę realizacji przez zarząd zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji krótkoterminowego
planu finansowego lub planu naprawczego. Zakres, formę i sposób sporządzenia okresowego
sprawozdania kuratora określa na piśmie organ nadzoru.
11.
Po wydaniu decyzji o ustanowieniu kuratora organ nadzoru wskazuje w formie pisemnej
osobę kuratora, jego szczegółowe zadania oraz wynagrodzenie. Wynagrodzenie kuratora
nie może być wyższe niż wynagrodzenie prezesa zarządu zakładu ubezpieczeń lub zakładu
reasekuracji, w którym ustanowiono kuratora. Koszty związane z wykonaniem funkcji
kuratora obciążają koszty działalności zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji.
1.
Organ nadzoru może ustanowić, w drodze decyzji, zarząd komisaryczny w celu doprowadzenia
do prawidłowych stosunków finansowych
1)
jeżeli zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
a)
nie przedłoży krótkoterminowego planu finansowego, o którym mowa w art. 313 ust. 2,
lub organ nadzoru odmówi jego zatwierdzenia,
b)
nie zrealizuje w terminie krótkoterminowego planu finansowego, o którym mowa w art.
313 ust. 2;
2)
w innym przypadku zagrożenia wypłacalności zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji.
2.
Organ nadzoru może ustanowić, w drodze decyzji, zarząd komisaryczny w przypadku zaistnienia
w zakładzie ubezpieczeń sytuacji niemożności wykonywania przez organy tego zakładu
ubezpieczeń powierzonych im zadań, co może w istotny sposób zagrozić interesom ubezpieczających,
ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia, a także gdy organy zakładu ubezpieczeń
wykonują powierzone im zadania z rażącym naruszeniem interesów zakładu ubezpieczeń,
ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia, w szczególności
przez doprowadzanie do sytuacji, w której zakład ubezpieczeń nie będzie w stanie wypłacać
należnych odszkodowań i świadczeń.
3.
Organ nadzoru może ustanowić, w drodze decyzji, zarząd komisaryczny w przypadku zaistnienia
w zakładzie reasekuracji sytuacji niemożności wykonywania przez organy tego zakładu
reasekuracji powierzonych im zadań, co może w istotny sposób zagrozić interesom ubezpieczających,
ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji oraz
cedentów, a także gdy organy zakładu reasekuracji wykonują powierzone im zadania z
rażącym naruszeniem interesów zakładu reasekuracji, ubezpieczających, ubezpieczonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji oraz cedentów, w
szczególności przez doprowadzanie do sytuacji, w której zakład reasekuracji nie będzie
w stanie wypłacać kwot należnych cedentom z tytułu zawartych umów reasekuracji.
4.
Decyzja o ustanowieniu zarządu komisarycznego jest natychmiast wykonalna.
5.
Rada nadzorcza zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji może złożyć wniosek o
ponowne rozpatrzenie sprawy, a w przypadku utrzymania decyzji w mocy - wnieść skargę
do sądu administracyjnego na decyzję o ustanowieniu zarządu komisarycznego.
6.
Ustanowienie zarządu komisarycznego podlega zgłoszeniu do Krajowego Rejestru Sądowego.
Zgłoszenia dokonuje zarząd komisaryczny w dniu jego ustanowienia.
7.
Ustanowienie zarządu komisarycznego nie wpływa na prawa i obowiązki zakładu ubezpieczeń
lub zakładu reasekuracji, z zastrzeżeniem wyjątków określonych w ustawie.
8.
Z dniem ustanowienia zarządu komisarycznego
1)
wygasają mandaty członków zarządu zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji;
2)
wygasają ustanowione prokury i pełnomocnictwa;
3)
prawa i obowiązki innych organów zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji ulegają
zawieszeniu na czas funkcjonowania zarządu komisarycznego, z zastrzeżeniem ust. 5.
9.
Zarząd komisaryczny ma prawo podejmowania decyzji w sprawach zastrzeżonych w przepisach
prawa i statucie do właściwości zarządu, rady nadzorczej i walnego zgromadzenia zakładu
ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji.
10.
Organ nadzoru wydaje decyzję o odwołaniu zarządu komisarycznego, jeżeli przestały
istnieć przesłanki ustanowienia zarządu komisarycznego, została zarządzona likwidacja
przymusowa zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji albo zakład ubezpieczeń lub
zakład reasekuracji został postawiony w stan upadłości.
11.
Zarząd komisaryczny zakładu ubezpieczeń, w porozumieniu z organem nadzoru, podejmuje
niezbędne czynności w celu zabezpieczenia interesów ubezpieczających, ubezpieczonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia.
12.
Zarząd komisaryczny zakładu reasekuracji, w porozumieniu z organem nadzoru, podejmuje
niezbędne czynności w celu zabezpieczenia interesów ubezpieczających, ubezpieczonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji oraz cedentów.
13.
Organ nadzoru w decyzji o ustanowieniu zarządu komisarycznego określa dzień ustanowienia
zarządu komisarycznego i okres, na jaki jest ustanowiony zarząd komisaryczny, a także
wskazuje, czy okres ten może być przedłużany.
14.
Organ nadzoru po wydaniu decyzji o ustanowieniu zarządu komisarycznego określa, w
formie pisemnej, liczbę jego członków i skład, a także jego szczegółowe zadania, sposób
ich wykonywania, zasady reprezentacji oraz wynagrodzenie członków.
15.
Wynagrodzenie członków zarządu komisarycznego nie może być wyższe niż wynagrodzenie
członków dotychczasowego zarządu zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji. Koszty
zarządu komisarycznego obciążają zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji.
16.
Członkowi zarządu komisarycznego w przypadku złożenia wniosku zgodnie z art. 174 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy udziela się urlopu bezpłatnego na okres pełnienia tej funkcji. Okres urlopu bezpłatnego
jest wliczany do okresu pracy, od którego zależy nabycie uprawnień pracowniczych.
W przypadku wydania przez organ nadzoru decyzji o zatwierdzeniu planu naprawczego,
ustanowieniu kuratora albo ustanowieniu zarządu komisarycznego, organ nadzoru ogłasza
tę decyzję. Organ nadzoru ogłasza tę decyzję także w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Likwidacja zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji następuje w przypadku
1)
podjęcia przez walne zgromadzenie zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji uchwały
o jego rozwiązaniu (likwidacja dobrowolna);
2)
zarządzenia likwidacji przez organ nadzoru (likwidacja przymusowa).
1.
W przypadku otwarcia likwidacji zakład ubezpieczeń nie może
1)
zawierać umów ubezpieczenia;
2)
przedłużać zawartych umów ubezpieczenia;
3)
obejmować ochroną ubezpieczeniową nowych ryzyk na podstawie zawartych umów ubezpieczenia;
4)
podwyższać sum ubezpieczenia w zawartych umowach ubezpieczenia;
5)
dokonywać zmian umów ubezpieczenia zwiększających odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń.
2.
W przypadku otwarcia likwidacji zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji nie mogą
1)
zawierać umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji czynnej;
2)
przedłużać zawartych umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji czynnej;
3)
przyjmować nowych cesji w ramach zawartych umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji
czynnej;
4)
zwiększać odpowiedzialności w ramach zawartych umów reasekuracji czynnej i umów retrocesji
czynnej.
3.
W przypadku otwarcia likwidacji zakładu ubezpieczeń przepis art. 173 ust. 3 stosuje
się odpowiednio.
1.
W przypadku zamiaru podjęcia uchwały o rozwiązaniu zakładu ubezpieczeń lub zakładu
reasekuracji organ zwołujący walne zgromadzenie tego zakładu zawiadamia organu nadzoru,
nie później niż 30 dni przed jego zwołaniem, o takim zamiarze.
2.
Zawiadomienie o zamiarze rozwiązania zakładu ubezpieczeń zawiera
1)
określenie przyczyn rozwiązania zakładu ubezpieczeń;
2)
wskazanie osób mających pełnić funkcje likwidatorów;
3)
założenia planu likwidacji;
4)
informacje o sposobach ochrony interesów ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia;
5)
propozycję harmonogramu podejmowanych przez zakład ubezpieczeń działań w związku z
likwidacją zakładu, ze szczególnym uwzględnieniem informacji i dowodów w zakresie
ochrony interesów ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia.
3.
Zawiadomienie o zamiarze rozwiązania zakładu reasekuracji zawiera
1)
określenie przyczyn rozwiązania zakładu reasekuracji;
2)
wskazanie osób mających pełnić funkcje likwidatorów;
3)
założenia planu likwidacji;
4)
informacje o sposobach ochrony interesów ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji oraz cedentów;
5)
propozycję harmonogramu podejmowanych przez zakład reasekuracji działań w związku
z likwidacją zakładu, ze szczególnym uwzględnieniem informacji i dowodów w zakresie
ochrony interesów ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia
podlegających reasekuracji oraz cedentów.
4.
Organ nadzoru może, w terminie 30 dni od dnia otrzymania zawiadomienia, w drodze decyzji,
wyrazić sprzeciw, jeżeli rozwiązanie zakładu ubezpieczeń zagrażałoby interesom ubezpieczających,
ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia, a w przypadku zakładu reasekuracji
- zagrażałoby interesom ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia
podlegających reasekuracji oraz cedentów. Organ, który zwołał walne zgromadzenie zakładu
ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji, w przypadku zgłoszenia sprzeciwu przez organ
nadzoru, niezwłocznie odwołuje walne zgromadzenie.
5.
Organ nadzoru, z ważnych powodów, może wyznaczyć likwidatorów z urzędu.
1.
W przypadku likwidacji dobrowolnej zakład ubezpieczeń do wniosku o wykreślenie zakładu
ubezpieczeń z rejestru dołącza umowę o przeniesienie całości portfela ubezpieczeń
wraz z odpisem decyzji zatwierdzającej przeniesienie portfela.
2.
W przypadku likwidacji dobrowolnej sąd odmawia wykreślenia zakładu ubezpieczeń z Krajowego
Rejestru Sądowego, jeżeli zakład ubezpieczeń nie zabezpieczył wykonania zobowiązań
z tytułu zawartych umów ubezpieczenia przez zawarcie umowy o przeniesienie portfela
ubezpieczeń.
1.
Organ nadzoru może zarządzić likwidację przymusową zakładu ubezpieczeń lub zakładu
reasekuracji w przypadku gdy
1)
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji wykonuje działalność z naruszeniem prawa,
statutu lub planu działalności, nie zapewniając zdolności zakładu do wykonywania zobowiązań;
2)
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji nie zrealizuje w terminie planu naprawczego,
o którym mowa w art. 312 ust. 2, albo krótkoterminowego planu finansowego, o którym
mowa w art. 313 ust. 2;
3)
walne zgromadzenie zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji nie podjęło uchwały
o pokryciu straty finansowej albo strata finansowa nie została pokryta w terminie
i w sposób określony w uchwale;
4)
zarząd komisaryczny nie doprowadził do przywrócenia prawidłowych stosunków finansowych
zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji w ustalonym terminie;
5)
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji nie spełnia świadczeń z tytułu umów ubezpieczenia
lub umów reasekuracji albo spełnia je z opóźnieniem lub częściowo;
6)
zostało cofnięte zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności
reasekuracyjnej w zakresie całej działalności.
2.
Decyzja o zarządzeniu likwidacji jest natychmiast wykonalna.
1.
W przypadku zarządzenia likwidacji przymusowej organ nadzoru
1)
wyznacza likwidatora;
2)
powiadamia na piśmie o otwarciu likwidacji znanych sobie wierzycieli zakładu ubezpieczeń
lub zakładu reasekuracji;
3)
niezwłocznie powiadamia o otwarciu likwidacji organy nadzorcze państw członkowskich
Unii Europejskiej;
4)
ogłasza otwarcie likwidacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
2.
Zawiadomienie wierzycieli zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji o otwarciu
likwidacji określa termin, w którym mają prawo zgłaszać swoje roszczenia, skutek niedochowania
tego terminu, oznaczenie likwidatora oraz zawiera informację o skutkach otwarcia likwidacji
dla umów ubezpieczenia i umów reasekuracji, których stroną jest likwidowany zakład
ubezpieczeń lub zakład reasekuracji.
1.
Likwidator posiada umocowanie do wykonywania obowiązków wynikających z prowadzonego
postępowania likwidacyjnego, w stosunku do zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji,
także na terytorium innych niż Rzeczpospolita Polska państw członkowskich Unii Europejskiej,
z uwzględnieniem prawa tych państw.
2.
Likwidator posiadający umocowanie do wykonywania obowiązków wynikających z prowadzonego
przymusowego postępowania likwidacyjnego w stosunku do zagranicznego zakładu ubezpieczeń
lub zagranicznego zakładu reasekuracji mającego siedzibę w państwie członkowskim Unii
Europejskiej posiada takie same uprawnienia jak likwidator zakładu ubezpieczeń lub
likwidator zakładu reasekuracji, o którym mowa w ust. 1.
Likwidator składa organowi nadzoru
1)
bilans otwarcia likwidacji i sprawozdanie likwidacyjne w terminie wyznaczonym przez
organ nadzoru;
2)
sprawozdanie finansowe za każdy rok likwidacji w terminie ustalonym dla zakładów ubezpieczeń
i zakładów reasekuracji;
3)
sprawozdania o przebiegu likwidacji w terminach i w sposób określony przez organ nadzoru;
4)
niezwłocznie zawiadomienie o zakończeniu likwidacji.
1.
W przypadku likwidacji zakładu ubezpieczeń aktywa stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
dla celów wypłacalności tworzą osobną masę przeznaczoną na zaspokojenie roszczeń z
tytułu
1)
umów ubezpieczenia;
2)
umów reasekuracji.
2.
W przypadku likwidacji zakładu reasekuracji aktywa stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
dla celów wypłacalności tworzą osobną masę przeznaczoną na zaspokojenie roszczeń z
tytułu umów reasekuracji.
3.
Inne zobowiązania zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji mogą być pokryte z
aktywów stanowiących pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności
wyłącznie po zaspokojeniu roszczeń z tytułu umów, o których mowa w ust. 1 i 2.
1.
W przypadku likwidacji zakładu ubezpieczeń zobowiązania wynikające z umów ubezpieczenia
zawartych przez oddział zakładu lub w inny sposób niż przez oddział, w ramach swobody
świadczenia usług są wykonywane w ten sam sposób, jak zobowiązania wynikające z pozostałych
umów ubezpieczenia zawartych przez ten zakład, bez względu na obywatelstwo ubezpieczających,
ubezpieczonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia.
2.
W przypadku likwidacji zakładu ubezpieczeń zobowiązania wynikające z umów koasekuracji
zawartych przez zakład ubezpieczeń na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej
są wykonywane w ten sam sposób, jak zobowiązania wynikające z innych umów ubezpieczenia
zawartych przez ten zakład ubezpieczeń.
3.
W przypadku likwidacji zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji zobowiązania wynikające
z umów reasekuracji zawartych przez oddział zakładu lub w inny sposób niż przez oddział
w ramach swobody świadczenia usług są wykonywane w ten sam sposób, jak zobowiązania
wynikające z pozostałych umów reasekuracji zawartych przez ten zakład.
1.
Do likwidacji towarzystw ubezpieczeń wzajemnych, niebędących małymi towarzystwami
ubezpieczeń wzajemnych oraz do likwidacji towarzystw reasekuracji wzajemnej stosuje
się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych dotyczące likwidacji spółki akcyjnej.
2.
Likwidacja dobrowolna małego towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych następuje w sposób
określony w uchwale walnego zgromadzenia.
3.
W przypadku likwidacji dobrowolnej małego towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych, jeżeli
wraz z uchwałą o likwidacji towarzystwa nie zostanie podjęta uchwała, o której mowa
w ust. 2, albo jeżeli pomimo jej podjęcia czynności likwidacyjne nie są wykonywane,
sąd na wniosek organu nadzoru wyznacza likwidatora. W takim przypadku stosuje się
odpowiednio przepisy ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych dotyczące likwidacji spółki akcyjnej.
4.
W przypadku likwidacji przymusowej małego towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych stosuje
się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych dotyczące likwidacji spółki akcyjnej.
1.
Organ nadzoru sprawuje nadzór nad zakładami ubezpieczeń wykonującymi działalność ubezpieczeniową
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i zakładami reasekuracji wykonującymi działalność
reasekuracyjną na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z zastrzeżeniem art. 204 ust.
3.
2.
Nadzór nad zakładem ubezpieczeń i zakładem reasekuracji polega na
1)
ochronie interesów ubezpieczających, ubezpieczonych i uprawnionych z umów ubezpieczenia;
2)
ochronie interesów cedentów oraz ubezpieczających, ubezpieczonych i uprawnionych z
umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji;
3)
zapewnieniu przestrzegania przez zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji przepisów
prawa, w szczególności dotyczących gospodarki finansowej w zakresie
a)
wymogów dotyczących wypłacalności,
b)
zasad tworzenia i wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności,
c)
zasad tworzenia i wysokości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów rachunkowości,
d)
aktywów,
e)
wysokości dopuszczonych środków własnych;
4)
wydawaniu zezwoleń na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej;
5)
ocenie zdolności zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji do sprawnego i efektywnego
zarządzania ryzykiem w ramach systemu zarządzania zakładu;
6)
podejmowaniu innych działań określonych w ustawie.
1.
Nadzór nad zakładem ubezpieczeń i zakładem reasekuracji opiera się na podejściu prospektywnym
i bazującym na ocenie ryzyka. W ramach tego podejścia nadzór obejmuje bieżącą weryfikację
wykonywania działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej oraz badanie
przestrzegania przez zakłady ubezpieczeń i zakłady reasekuracji przepisów prawa określających
wymogi związane z ich działalnością.
2.
Organ nadzoru bada przestrzeganie przez zakłady ubezpieczeń i zakłady reasekuracji
przepisów prawa określających wymogi związane z ich działalnością w sposób proporcjonalny
do charakteru, skali i złożoności ryzyk właściwych dla działalności danego zakładu.
3.
W okresach wyjątkowych zdarzeń na rynkach finansowych organ nadzoru bierze pod uwagę
potencjalne, procykliczne skutki swoich działań.
Organ nadzoru może nadać decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, poza przypadkami
określonymi w ustawie, również gdy wymaga tego interes ubezpieczających, ubezpieczonych
lub uprawnionych z umów ubezpieczenia.
Jeżeli organ nadzoru poweźmie wątpliwość, że działalność zagranicznego zakładu ubezpieczeń
lub zagranicznego zakładu reasekuracji, wykonującego działalność ubezpieczeniową lub
reasekuracyjną na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez oddział albo w inny sposób
niż przez oddział w ramach swobody świadczenia usług, narusza przepisy dotyczące gospodarki
finansowej obowiązujące w państwie członkowskim Unii Europejskiej, w którym zakład
ten ma siedzibę, informuje o tym organ nadzorczy tego państwa członkowskiego.
1.
W przypadku gdy krajowy zakład ubezpieczeń lub krajowy zakład reasekuracji wykonuje
działalność ubezpieczeniową lub reasekuracyjną na terytorium innego państwa członkowskiego
Unii Europejskiej przez oddział, organ nadzoru, po uprzednim powiadomieniu organu
nadzorczego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym zakład ten wykonuje
działalność przez oddział, może przeprowadzić kontrolę działalności i stanu majątkowego
tego oddziału.
2.
W przeprowadzanej przez organ nadzoru kontroli, o której mowa w ust. 1, może uczestniczyć
organ nadzorczy państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym krajowy zakład
ubezpieczeń lub krajowy zakład reasekuracji wykonuje działalność przez oddział, jeżeli
organ ten złoży taki wniosek.
3.
W przypadku gdy zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji
wykonuje działalność ubezpieczeniową lub reasekuracyjną na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej przez oddział, organ nadzorczy państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
w którym ma siedzibę ten zakład, po uprzednim powiadomieniu organu nadzoru, może przeprowadzić
kontrolę działalności i stanu majątkowego tego oddziału.
4.
Organ nadzoru może wystąpić do organu nadzorczego państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
w którym ma siedzibę zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji
wykonujący działalność ubezpieczeniową lub reasekuracyjną na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej przez oddział, o uczestniczenie w przeprowadzanej w tym oddziale kontroli,
o której mowa w ust. 3.
5.
Organ nadzoru, po uprzednim powiadomieniu organu nadzorczego państwa członkowskiego
Unii Europejskiej, w którym ma siedzibę zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny
zakład reasekuracji wykonujący działalność ubezpieczeniową lub reasekuracyjną na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej przez oddział, może przeprowadzić kontrolę działalności
tego oddziału, z wyłączeniem kontroli jego gospodarki finansowej.
6.
W przeprowadzanej przez organ nadzoru kontroli, o której mowa w ust. 5, może uczestniczyć
organ nadzorczy państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym ma siedzibę zagraniczny
zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji wykonujący działalność ubezpieczeniową
lub reasekuracyjną na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez oddział, jeżeli organ
ten złoży taki wniosek.
7.
Do kontroli, o której mowa w ust. 5, stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kontroli
krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji.
8.
Organ nadzoru może złożyć wniosek o pomoc do EIOPA, jeżeli nie uzyskał zgody na uczestniczenie
w kontroli oddziału krajowego zakładu ubezpieczeń lub oddziału krajowego zakładu reasekuracji
prowadzonej przez organ nadzorczy państwa, w którym znajduje się oddział, albo organ
nadzorczy uniemożliwia lub utrudnia organowi nadzoru skorzystanie z prawa uczestniczenia
w kontroli, o której mowa w ust. 3.
W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w przeprowadzonym na zlecenie zakładu ubezpieczeń
lub zakładu reasekuracji badaniu sprawozdania finansowego lub sprawozdania o wypłacalności
i kondycji finansowej organ nadzoru może, w drodze decyzji, zobowiązać zakład ubezpieczeń
lub zakład reasekuracji do zlecenia biegłemu rewidentowi badania prawidłowości i rzetelności
sprawozdań finansowych lub sprawozdań o wypłacalności i kondycji finansowej sporządzanych
przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji oraz kontroli ksiąg rachunkowych
mającej na celu badanie gospodarki finansowej i wypłacalności zakładu ubezpieczeń
lub zakładu reasekuracji. Badanie tych sprawozdań nie może być zlecone ponownie biegłemu
rewidentowi, który dokonał badania sprawozdania, w którym stwierdzono nieprawidłowości.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji przekazują organowi nadzoru informacje i
wyjaśnienia konieczne do celów nadzoru. Jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, informacje
i wyjaśnienia przekazywane są na żądanie organu nadzoru.
2.
Informacje i wyjaśnienia, o których mowa w ust. 1, obejmują informacje konieczne w
procesie nadzoru do
1)
przeprowadzenia oceny systemu zarządzania stosowanego przez zakład ubezpieczeń i zakład
reasekuracji, spełnienia wymagań dotyczących osób pełniących kluczowe funkcje, wykonywanej
działalności, zasad wyceny stosowanych do celów określenia wypłacalności, ryzyka związanego
z działalnością zakładu, systemów zarządzania ryzykiem, a także ich struktury kapitałowej,
potrzeb kapitałowych i zarządzania kapitałem;
2)
wykonywania innych zadań nadzorczych.
3.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji przedstawiają organowi nadzoru dane i informacje,
o których mowa w art. 304 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/35.
4.
W zakresie niezbędnym dla celów nadzoru organ nadzoru może żądać od zakładu ubezpieczeń
lub zakładu reasekuracji
1)
przekazywania danych i informacji w określonych okresach;
2)
przekazywania danych i informacji w przypadku wystąpienia określonych zdarzeń;
3)
przekazywania danych i informacji podczas postępowań dotyczących sytuacji zakładu;
4)
okazania dokumentów lub przekazania poświadczonych przez pracownika zakładu kopii
dokumentów oraz informacji i wyjaśnień dotyczących działalności zakładu i jego gospodarki
finansowej;
5)
przedstawienia wzorców umownych, informacji o poszczególnych produktach ubezpieczeniowych
oferowanych na podstawie indywidualnych negocjacji z ubezpieczającymi, wniosków o
zawarcie ubezpieczenia, taryf składek ubezpieczeniowych i innych formularzy lub innych
dokumentów stosowanych przez zakład ubezpieczeń przy zawieraniu umów ubezpieczenia.
5.
Organ nadzoru może żądać od zagranicznego zakładu ubezpieczeń z innego niż Rzeczpospolita
Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej w zakresie wykonywanej na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej działalności ubezpieczeniowej
1)
okazania dokumentów lub przekazania poświadczonych przez pracownika zakładu kopii
dokumentów oraz informacji i wyjaśnień dotyczących działalności zakładu, z wyłączeniem
gospodarki finansowej;
2)
przedstawienia wzorców umownych, informacji o poszczególnych produktach ubezpieczeniowych
oferowanych na podstawie indywidualnych negocjacji z ubezpieczającymi, wniosków o
zawarcie ubezpieczenia, formularzy lub innych dokumentów stosowanych przez zakład
ubezpieczeń przy zawieraniu umów ubezpieczenia.
6.
W zakresie niezbędnym dla celów nadzoru organ nadzoru może żądać przekazania informacji
od aktuariusza nadzorującego funkcję aktuarialną, biegłego rewidenta przeprowadzającego
badanie sprawozdania finansowego zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji oraz
od biegłego rewidenta przeprowadzającego badanie sprawozdania o wypłacalności i kondycji
finansowej zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji.
7.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji przekazują organowi nadzoru dane i informacje
za okresy roczne nie później niż w ciągu 14 tygodni po zakończeniu roku obrotowego
kończącego się w dniu przypadającym między 30 czerwca a 31 grudnia.
8.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji przekazują organowi nadzoru dane i informacje
za okresy kwartalne w roku obrotowym nie później niż w ciągu 5 tygodni od ostatniego
dnia kwartału w roku obrotowym kończącego się w okresie przypadającym między 1 stycznia
a 31 grudnia.
9.
Informacje dostarczane do celów nadzoru obejmują
1)
elementy jakościowe lub ilościowe, lub odpowiednie połączenie tych elementów;
2)
elementy odnoszące się do przeszłości, teraźniejszości lub przyszłości, lub odpowiednie
połączenie tych elementów;
3)
dane pochodzące ze źródeł wewnętrznych lub zewnętrznych, lub odpowiednie połączenie
tych danych.
10.
Informacje dostarczane do celów nadzoru są zgodne z następującymi zasadami
1)
odzwierciedlają charakter, skalę i złożoność działalności danego zakładu, a w szczególności
ryzyka właściwe dla jego działalności;
2)
są dostępne, kompletne, porównywalne i spójne w czasie;
3)
są istotne, wiarygodne i zrozumiałe.
11.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
formę oraz sposób sporządzenia danych i informacji, o których mowa w ust. 3, mając
na względzie umożliwienie organowi nadzoru efektywne gromadzenie i analizowanie tych
danych.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji przedstawiają organowi nadzoru dodatkowe
sprawozdanie finansowe i statystyczne obejmujące informacje
1)
specyficzne dla Rzeczypospolitej Polskiej, niepodlegające harmonizacji w Unii Europejskiej;
2)
niezbędne do celów statystyki publicznej, inne niż określone w programie badań statystyki
publicznej;
3)
specyficzne dla realizacji zadań związanych z uczestnictwem Narodowego Banku Polskiego
w Europejskim Systemie Banków Centralnych.
2.
Dodatkowe sprawozdanie finansowe i statystyczne zakładu ubezpieczeń obejmuje również
informacje dotyczące skarg na działalność zakładu ubezpieczeń oraz sporów sądowych
z udziałem zakładu ubezpieczeń. Informacje dotyczące skarg zakład ubezpieczeń przekazuje
również Rzecznikowi Finansowemu. Rzecznik Finansowy ujawnia te informacje.
3.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowy zakres, częstotliwość, formę i sposób sporządzania dodatkowego sprawozdania
finansowego i statystycznego oraz termin jego przedstawiania organowi nadzoru, uwzględniając
informacje mające wpływ na ocenę sytuacji finansowej zakładu ubezpieczeń lub zakładu
reasekuracji.
1.
Zakład ubezpieczeń współubezpieczający i główny oddział współubezpieczający sporządzają
dane statystyczne dotyczące zakresu operacji koasekuracyjnych oraz przekazują je organowi
nadzoru.
2.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowy zakres i rodzaje danych statystycznych, o których mowa w ust. 1, oraz
terminy i formy ich przekazywania organowi nadzoru, uwzględniając dane pozwalające
określić pełny zakres operacji koasekuracyjnych.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji wprowadzają odpowiedni system przekazywania
informacji i strukturę mające zapewnić realizację obowiązków przekazywania informacji
do celów nadzoru, a także sporządzają na piśmie zasady zapewniające ciągłą adekwatność
przekazywanych informacji. Zasady te podlegają zatwierdzeniu przez zarząd.
1.
Organ nadzoru może, w drodze decyzji, zwolnić zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
z obowiązku przekazywania pełnego wykazu aktywów lub ograniczyć ten obowiązek do sprawozdań
rocznych, jeżeli łącznie są spełnione następujące warunki
1)
przekazywanie tych informacji stanowiłoby nadmierne obciążenie w stosunku do charakteru,
skali i złożoności ryzyk właściwych dla działalności danego zakładu;
2)
przekazywanie tych informacji nie jest konieczne do prowadzenia skutecznego nadzoru
nad danym zakładem;
3)
zwolnienie lub ograniczenie nie narusza stabilności odpowiednich systemów finansowych
w Unii Europejskiej;
4)
dany zakład jest w stanie przekazywać dane i informacje na żądanie organu nadzoru.
2.
Organ nadzoru nie może zwolnić z obowiązku przekazywania pełnego wykazu aktywów zakładu
ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji, który wchodzi w skład grupy, chyba że dany zakład
może wykazać organowi nadzoru, że przekazywanie pełnego wykazu aktywów nie jest właściwe
z uwagi na charakter, skalę i złożoność ryzyk właściwych dla działalności danej grupy
i przy uwzględnieniu celu stabilności finansowej.
3.
Organ nadzoru może zwolnić z obowiązku przekazywania pełnego wykazu aktywów wyłącznie
1)
zakłady ubezpieczeń wykonujące działalność w zakresie ubezpieczeń, o których mowa
w dziale I załącznika do ustawy, lub zakłady reasekuracji wykonujące działalność w
zakresie reasekuracji ubezpieczeń na życie, o których mowa w dziale I załącznika do
ustawy, których łączny udział w rynku ubezpieczeń, o których mowa w dziale I załącznika
do ustawy, i reasekuracji ubezpieczeń, o których mowa w dziale I załącznika do ustawy,
mierzony wartością rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności w ujęciu
brutto, nie przekracza 20%,
2)
zakłady ubezpieczeń wykonujące działalność w zakresie ubezpieczeń, o których mowa
w dziale II załącznika do ustawy, lub zakłady reasekuracji wykonujące działalność
w zakresie reasekuracji pozostałych ubezpieczeń osobowych oraz ubezpieczeń majątkowych,
o których mowa w dziale II załącznika do ustawy, których łączny udział w rynku ubezpieczeń,
o których mowa w dziale II załącznika do ustawy, i reasekuracji ubezpieczeń, o których
mowa w dziale II załącznika do ustawy, mierzony wielkością przypisu składki brutto,
nie przekracza 20%
- lub ograniczyć ten obowiązek do sprawozdań rocznych.
4.
Organ nadzoru klasyfikując zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji do przyznania
uprawnień, o których mowa w ust. 1 i 3, kieruje się rozmiarem wykonywanej działalności
i priorytetowo traktuje najmniejsze zakłady.
5.
Organ nadzoru dokonuje oceny, czy przekazywanie informacji stanowiłoby nadmierne obciążenie
w stosunku do charakteru, skali i złożoności ryzyk właściwych dla danego zakładu ubezpieczeń
lub zakładu reasekuracji, biorąc pod uwagę co najmniej
1)
wartość przypisu składki brutto, rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności
i aktywów zakładu;
2)
zmienność odszkodowań i świadczeń wypłacanych przez zakład;
3)
ryzyko rynkowe związane z lokatami zakładu;
4)
poziom koncentracji ryzyka;
5)
w przypadku zakładu ubezpieczeń - łączną liczbę grup ubezpieczeń, o których mowa w
dziale I załącznika do ustawy, albo łączną liczbę grup ubezpieczeń, o których mowa
w dziale II załącznika do ustawy, na wykonywanie działalności w których organ nadzoru
wydał zezwolenie;
6)
możliwy wpływ zarządzania aktywami zakładu na stabilność finansową;
7)
systemy i struktury zakładu służące przekazywaniu informacji do celów nadzoru oraz
zasady, o których mowa w art. 338;
8)
adekwatność systemu zarządzania zakładu;
9)
poziom dopuszczonych środków własnych zakładu na pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności;
10)
poziom dopuszczonych podstawowych środków własnych zakładu na pokrycie minimalnego
wymogu kapitałowego;
11
czy zakład jest wewnętrznym zakładem ubezpieczeń lub wewnętrznym zakładem reasekuracji.
Organ nadzoru może stosować niezbędne narzędzia ilościowe służące do oceny zdolności
zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji do poniesienia niekorzystnych skutków
zdarzeń lub przyszłych zmian warunków gospodarczych, które mogłyby mieć niekorzystny
wpływ na ich ogólną kondycję finansową, i może wezwać zakłady do przeprowadzania odpowiednich
testów.
1.
W procesie nadzoru organ nadzoru dokonuje przeglądu i oceny strategii, procesów i
procedur sprawozdawczych ustanowionych przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
w celu zapewnienia zgodności z przepisami ustawy, a w szczególności z przepisami dotyczącymi
1)
systemu zarządzania, w tym własnej oceny ryzyka i wypłacalności;
2)
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności;
3)
wymogów kapitałowych;
4)
zasad inwestowania;
5)
jakości i wysokości dopuszczonych środków własnych;
6)
w przypadku gdy zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji stosują pełny albo częściowy
model wewnętrzny - zgodności z wymogami dla pełnych i częściowych modeli wewnętrznych.
2.
Przegląd i ocena, o których mowa w ust. 1, obejmują ocenę wymogów jakościowych związanych
z systemem zarządzania, ocenę rodzajów ryzyka, na które dany zakład ubezpieczeń lub
zakład reasekuracji jest lub może być narażony, oraz ocenę zdolności zakładu do oszacowania
tego ryzyka przy uwzględnieniu warunków, w których zakład wykonuje działalność.
3.
Organ nadzoru monitoruje sytuację zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji w celu
wykrycia pogarszającej się kondycji finansowej zakładu oraz monitoruje proces prowadzący
do naprawy sytuacji.
4.
Organ nadzoru dokonuje oceny adekwatności metod i praktyk stosowanych przez zakład
ubezpieczeń i zakład reasekuracji w celu określenia możliwych zdarzeń lub przyszłych
zmian warunków gospodarczych, które mogłyby mieć niekorzystny wpływ na jego ogólną
kondycję finansową. Organ nadzoru dokonuje oceny zdolności zakładu do poniesienia
niekorzystnych skutków zdarzeń lub przyszłych zmian warunków gospodarczych.
5.
Organ nadzoru przeprowadza przeglądy i oceny regularnie, dostosowując ich częstotliwość
oraz zakres do charakteru, skali i złożoności działalności danego zakładu ubezpieczeń
lub zakładu reasekuracji.
1.
Organ nadzoru może przeprowadzać kontrolę działalności i stanu majątkowego zakładu
ubezpieczeń i zakładu reasekuracji.
2.
W ramach kontroli, o której mowa w ust. 1, organ nadzoru może przeprowadzić kontrolę
działalności i stanu majątkowego dostawcy usług w zakresie powierzonych, w drodze
outsourcingu, czynności ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych oraz funkcji należących
do systemu zarządzania.
3.
Organ nadzoru może również
1)
przeprowadzić kontrolę dostawcy usług umiejscowionego w innym niż Rzeczpospolita Polska
państwie członkowskim Unii Europejskiej w zakresie powierzonych przez krajowy zakład
ubezpieczeń lub krajowy zakład reasekuracji, w drodze outsourcingu, czynności ubezpieczeniowych
i reasekuracyjnych oraz funkcji należących do systemu zarządzania;
2)
powierzyć kontrolę, o której mowa w pkt 1, organowi nadzorczemu państwa członkowskiego
Unii Europejskiej, w którym umiejscowiony jest dostawca usług;
3)
przeprowadzić, na wniosek organu nadzorczego państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
w którym ma siedzibę zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji,
kontrolę dostawcy usług umiejscowionego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w
zakresie powierzonych mu przez zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład
reasekuracji, w drodze outsourcingu, czynności ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych
oraz funkcji należących do systemu zarządzania.
4.
W przypadku, o którym mowa w ust. 3 pkt 1, organ nadzoru informuje organ nadzorczy
państwa członkowskiego Unii Europejskiej o zamiarze dokonania kontroli.
5.
Organ nadzorczy państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym ma siedzibę zagraniczny
zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji, może przeprowadzić kontrolę
dostawcy usług umiejscowionego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie
powierzonych mu przez zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji,
w drodze outsourcingu, czynności ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych oraz funkcji
należących do systemu zarządzania. Organ nadzorczy tego państwa informuje organ nadzoru
o zamiarze dokonania kontroli.
6.
Organ nadzoru może złożyć wniosek o pomoc do EIOPA, jeżeli powiadomił organ nadzorczy
państwa członkowskiego Unii Europejskiej o zamiarze przeprowadzenia kontroli, o której
mowa w ust. 3 pkt 1, a organ nadzorczy tego państwa uniemożliwia lub utrudnia organowi
nadzoru jej przeprowadzenie.
1.
Kontrola działalności i stanu majątkowego zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji
jest przeprowadzana przez pracowników Urzędu tworzących zespół inspekcyjny, upoważnionych
przez organ nadzoru, po okazaniu legitymacji służbowej oraz doręczeniu upoważnienia
do przeprowadzenia kontroli.
2.
Pracownicy tworzący zespół inspekcyjny, w zakresie ustalonym w upoważnieniu organu
nadzoru, mają prawo do
1)
wstępu do wszystkich pomieszczeń kontrolowanego zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji;
2)
wglądu do dokumentów kontrolowanego zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji oraz
żądania, na koszt zakładu, sporządzenia kopii, odpisów i wyciągów z tych dokumentów;
3)
wglądu do danych zawartych w systemie informatycznym kontrolowanego zakładu ubezpieczeń
i zakładu reasekuracji oraz żądania, na koszt zakładu, sporządzenia kopii lub wyciągów
z tych danych, w tym w postaci elektronicznej;
4)
wglądu do dokumentów pośrednika ubezpieczeniowego kontrolowanego zakładu ubezpieczeń
oraz żądania, na koszt zakładu, sporządzenia kopii, odpisów i wyciągów z tych dokumentów;
5)
żądania ustnych lub pisemnych wyjaśnień od osób pozostających w stosunku pracy, zlecenia
lub innym stosunku prawnym o podobnym charakterze z zakładem ubezpieczeń i zakładem
reasekuracji oraz pośredników ubezpieczeniowych kontrolowanego zakładu ubezpieczeń,
w tym w postaci elektronicznej;
6)
żądania przygotowania niezbędnych danych, w tym w postaci elektronicznej;
7)
zabezpieczenia dokumentów i innych dowodów.
3.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji zapewniają pracownikom tworzącym zespół inspekcyjny
swobodny dostęp do oddzielnego pomieszczenia biurowego i środków łączności.
1.
W toku kontroli zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji badaniu podlega
1)
działalność zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji w zakresie zgodności z prawem,
statutem, planem działalności, interesem ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia, oraz interesem cedentów, ubezpieczających, ubezpieczonych lub
uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji, a także zdolność do
sprawnego i efektywnego zarządzania ryzykiem w ramach systemu zarządzania zakładu;
2)
stan majątkowy zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji.
2.
Czynności kontrolne są przeprowadzane w terminie nie dłuższym niż 60 dni, licząc od
dnia rozpoczęcia kontroli.
1.
Kontrolę przeprowadza zespół inspekcyjny składający się co najmniej z dwóch inspektorów.
2.
Upoważnienie do przeprowadzenia kontroli zawiera co najmniej
1)
wskazanie podstawy prawnej;
2)
oznaczenie organu nadzoru;
3)
datę i miejsce wystawienia;
4)
imię i nazwisko inspektora uprawnionego do wykonania kontroli oraz numer jego legitymacji
służbowej;
5)
firmę lub nazwę podmiotu objętego kontrolą;
6)
określenie zakresu przedmiotowego kontroli;
7)
wskazanie daty rozpoczęcia i przewidywanego terminu zakończenia kontroli;
8)
podpis osoby udzielającej upoważnienia z podaniem zajmowanego stanowiska lub funkcji;
9)
pouczenie o prawach i obowiązkach kontrolowanego podmiotu.
3.
Kontrola jest przeprowadzana w siedzibie lub w miejscu wykonywania działalności przez
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji oraz w godzinach pracy lub w czasie faktycznego
wykonywania działalności przez zakład.
4.
W przypadku przeprowadzania, w celu weryfikacji na miejscu informacji, o których mowa
w art. 410, kontroli z udziałem osób wskazanych przez organ nadzorczy państwa członkowskiego
Unii Europejskiej wnioskujący o jej przeprowadzenie, w upoważnieniu, o którym mowa
w ust. 2, wskazuje się także imiona i nazwiska tych osób oraz rodzaje i numery dokumentów
potwierdzających ich tożsamość.
5.
Do przeprowadzenia kontroli organ nadzoru może upoważnić również osobę niebędącą pracownikiem
Urzędu, dysponującą niezbędną wiedzą w zakresie objętym kontrolą. W takim przypadku
w upoważnieniu, o którym mowa w ust. 2, wskazuje się także imię i nazwisko tej osoby
oraz rodzaj i numer dokumentu potwierdzającego jej tożsamość.
1.
Inspektor podlega wyłączeniu od udziału w kontroli, jeżeli ustalenia kontroli mogłyby
oddziaływać na jego prawa lub obowiązki albo prawa lub obowiązki jego małżonka lub
osoby pozostającej z nim faktycznie we wspólnym pożyciu, krewnych i powinowatych do
drugiego stopnia lub osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli.
2.
Inspektor może być wyłączony od udziału w kontroli również w razie stwierdzenia innych
przyczyn, które mogłyby wywołać wątpliwości co do jego bezstronności.
3.
Jeżeli okoliczności, o których mowa w ust. 1 i 2, zostaną ujawnione w toku kontroli,
inspektor nie podejmuje dalszych czynności i zawiadamia o tym niezwłocznie organ nadzoru.
4.
Wyłączony inspektor podejmuje jedynie czynności niecierpiące zwłoki ze względu na
interes publiczny lub ważny interes zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji.
5.
O wyłączeniu od udziału w kontroli postanawia organ nadzoru z urzędu albo na wniosek
zakładu ubezpieczeń, zakładu reasekuracji lub inspektora. Organ nadzoru, postanawiając
o wyłączeniu inspektora, uzupełnia skład zespołu inspekcyjnego, a także zmienia odpowiednio
upoważnienie do przeprowadzenia kontroli oraz niezwłocznie doręcza upoważnienie zakładowi
ubezpieczeń lub zakładowi reasekuracji.
6.
Z ważnych przyczyn organ nadzoru może zmienić skład osobowy zespołu inspekcyjnego
także w innych przypadkach, niż określone w ust. 1 i 2. Przepis ust. 5 zdanie drugie
stosuje się odpowiednio.
1.
Ustaleń kontroli dokonuje się na podstawie dowodów.
2.
Do dowodów zalicza się
1)
dokumenty;
2)
dane i informacje umieszczone w systemach informatycznych zakładu ubezpieczeń lub
zakładu reasekuracji;
3)
dowody rzeczowe;
4)
oświadczenia, informacje i wyjaśnienia złożone przez upoważnionych pracowników i pośredników
ubezpieczeniowych zakładu ubezpieczeń lub upoważnionych pracowników zakładu reasekuracji;
5)
oświadczenia osób trzecich;
6)
opinie ekspertów;
7)
wyniki oględzin;
8)
inne materiały będące przedmiotem kontroli, które mogą przyczynić się do stwierdzenia
stanu faktycznego w zakresie objętym kontrolą.
3.
Organ nadzoru przed podpisaniem protokołu, o którym mowa w art. 348 ust. 1, zapewnia
zakładowi ubezpieczeń i zakładowi reasekuracji możliwość zapoznania się materiałami
będącymi dowodami, które nie zostały uzyskane w toku kontroli, oraz ustosunkowania
się do nich.
4.
Dowody uzyskane w toku kontroli są przechowywane w sposób uniemożliwiający dostęp
do nich bez zgody inspektora kierującego zespołem inspekcyjnym.
5.
Dowody zebrane w toku kontroli mogą być zabezpieczane przez
1)
oddanie na przechowanie zarządowi zakładu ubezpieczeń, zarządowi zakładu reasekuracji
lub upoważnionemu przez zarząd pracownikowi zakładu za pokwitowaniem;
2)
przechowanie w siedzibie zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji w oddzielnym,
zamkniętym i opieczętowanym pomieszczeniu;
3)
zabranie z zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji za pokwitowaniem.
1.
Z przeprowadzonej kontroli sporządza się protokół.
2.
Protokół kontroli zawiera w szczególności
1)
nazwę i siedzibę zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji;
2)
datę i numer upoważnienia do przeprowadzenia kontroli oraz jego zmiany;
3)
miejsce i datę przeprowadzania czynności kontrolnych;
4)
wskazanie jednostek organizacyjnych objętych kontrolą;
5)
wskazanie objętych kontrolą dostawców usług, którzy wykonują, w drodze outsourcingu,
czynności, funkcje lub zadania powierzone przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji;
6)
imiona i nazwiska inspektorów;
7)
określenie zakresu przedmiotowego kontroli;
8)
imiona i nazwiska oraz stanowiska służbowe osób składających oświadczenia oraz udzielających
informacji i wyjaśnień w toku kontroli;
9)
opis dokonanych czynności oraz ustalenia stanu faktycznego;
10)
wzmiankę o poinformowaniu zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji o przysługujących
mu prawach i obowiązkach;
11)
miejsce i datę sporządzenia protokołu.
3.
Protokół kontroli sporządza się w dwóch egzemplarzach, z których jeden egzemplarz
inspektor kierujący zespołem inspekcyjnym lub w jego zastępstwie inny inspektor wchodzący
w skład zespołu inspekcyjnego przeprowadzającego kontrolę przekazuje zakładowi ubezpieczeń
lub zakładowi reasekuracji.
4.
Osoba upoważniona przez organ zarządzający zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji
potwierdza odbiór protokołu kontroli na jednym egzemplarzu protokołu podpisanym przez
inspektora kierującego zespołem inspekcyjnym. Osoby te parafują każdą stronę protokołu.
5.
Jeżeli zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji odmawiają lub uchylają się od odebrania
protokołu kontroli, organ nadzoru wzywa na piśmie zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji
do odebrania protokołu, wyznaczając termin nie krótszy niż 7 dni do dokonania tej
czynności. W przypadku bezskutecznego upływu wyznaczonego terminu protokół uważa się
za doręczony z upływem ostatniego dnia tego terminu.
1.
W protokole kontroli, po jego podpisaniu, nie dokonuje się poprawek i dopisków.
2.
Oczywiste omyłki pisarskie w protokole kontroli prostuje inspektor kierujący zespołem
inspekcyjnym, parafując sprostowania. Organ nadzoru o sprostowaniu oczywistych omyłek
pisarskich informuje na piśmie zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji.
1.
W terminie 14 dni od dnia doręczenia protokołu kontroli zakład ubezpieczeń i zakład
reasekuracji mogą zgłosić organowi nadzoru pisemne zastrzeżenia i uwagi do treści
protokołu oraz wyjaśnienia w sprawach objętych zakresem kontroli.
2.
O sposobie rozpatrzenia zastrzeżeń organ nadzoru informuje zakład ubezpieczeń i zakład
reasekuracji w terminie 14 dni od dnia doręczenia zastrzeżeń.
3.
Informacje o sposobie rozpatrzenia zastrzeżeń dołącza się do protokołu kontroli.
Do kontroli dostawców usług, którzy wykonują, w drodze outsourcingu, czynności ubezpieczeniowe
i reasekuracyjne oraz funkcje należące do systemu zarządzania powierzone przez zakład
ubezpieczeń i zakład reasekuracji, stosuje się odpowiednio przepisy o kontroli zakładów
ubezpieczeń i zakładów reasekuracji.
Do kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy stosuje się przepisy rozdziału 5 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców.
1.
Upoważnieni pracownicy Urzędu w celu zbadania i oceny indywidualnej sprawy pojawiającej
się w toku działalności zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji mogą przeprowadzić
w tym zakładzie wizytę nadzorczą w zakresie spełnienia wymagań określonych w rozdziale
3 oraz wymagań dotyczących kapitałowego wymogu wypłacalności.
2.
Wizyta nadzorcza może być także przeprowadzona w przypadku postępowań dotyczących
zgody lub zatwierdzenia przez organ nadzoru, określonych w ustawie.
Wizytę nadzorczą przeprowadza się w sposób niezakłócający w istotnym stopniu działalności
prowadzonej przez zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji, w szczególności terminowego
wykonania ich zobowiązań wobec osób trzecich.
1.
Czas trwania wizyty nadzorczej nie może być dłuższy niż miesiąc.
2.
Wizyta nadzorcza rozpoczyna się w dniu, w którym nastąpiło doręczenie upoważnienia
do przeprowadzenia wizyty nadzorczej zakładowi ubezpieczeń i zakładowi reasekuracji,
nie wcześniej jednak niż w dniu jej rozpoczęcia określonym w upoważnieniu do jej przeprowadzenia.
3.
Za dzień zakończenia wizyty nadzorczej uważa się dzień, w którym dokonana została
ostatnia czynność w ramach wizyty nadzorczej w miejscu wykonywania działalności przez
zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji.
1.
Upoważnienia do przeprowadzenia wizyty nadzorczej udziela organ nadzoru w formie pisemnej,
wskazując w nim
1)
podstawę prawną;
2)
oznaczenie organu nadzoru;
3)
datę i miejsce wystawienia;
4)
imię i nazwisko inspektora uprawnionego do przeprowadzenia wizyty nadzorczej oraz
numer jego legitymacji służbowej;
5)
firmę (nazwę) zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji objętego wizytą nadzorczą;
6)
miejsce przeprowadzenia wizyty nadzorczej;
7)
zakres przedmiotowy wizyty nadzorczej;
8)
dzień rozpoczęcia wizyty nadzorczej oraz przewidywany czas jej trwania;
9)
pouczenie o prawach i obowiązkach zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji objętego
wizytą nadzorczą.
2.
Zmiany dotyczące czasu trwania, przedmiotu, zakresu oraz miejsca przeprowadzenia wizyty
nadzorczej wymagają odpowiedniej zmiany upoważnienia do jej przeprowadzenia.
3.
Zmiana osoby upoważnionej do przeprowadzenia wizyty nadzorczej wymaga wydania odrębnego
upoważnienia.
4.
W przypadku przeprowadzania, w celu weryfikacji na miejscu informacji, o których mowa
w art. 410, wizyty nadzorczej z udziałem osób wskazanych przez organ nadzorczy państwa
członkowskiego Unii Europejskiej wnioskujący o jej przeprowadzenie, w upoważnieniu,
o którym mowa w ust. 1, wskazuje się także imiona i nazwiska tych osób oraz rodzaje
i numery dokumentów potwierdzających ich tożsamość.
1.
Wizyta nadzorcza jest przeprowadzana w miejscu wykonywania działalności przez zakład
ubezpieczeń i zakład reasekuracji oraz w godzinach jego pracy lub w czasie faktycznego
wykonywania działalności.
2.
Wizytę nadzorczą przeprowadza zespół pracowników Urzędu, składający się co najmniej
z dwóch osób, po okazaniu zakładowi ubezpieczeń i zakładowi reasekuracji lub osobie
przez niego upoważnionej legitymacji służbowej lub dokumentu potwierdzającego tożsamość
oraz doręczeniu upoważnienia do przeprowadzenia wizyty nadzorczej.
3.
Pracownik Urzędu, po doręczeniu upoważnienia, informuje zakład ubezpieczeń i zakład
reasekuracji o jego prawach i obowiązkach oraz poucza o skutkach prawnych utrudniania
lub uniemożliwiania przeprowadzenia czynności w ramach wizyty nadzorczej.
4
Do wizyty nadzorczej nie stosuje się przepisów rozdziału 5 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców.
5.
Do pracowników Urzędu uczestniczących w wizycie nadzorczej stosuje się odpowiednio
przepis art. 346.
1.
Pracownik Urzędu w ramach wizyty nadzorczej ma prawo wglądu do ksiąg, dokumentów,
systemów informatycznych lub innych nośników informacji oraz żądania sporządzenia
kopii, odpisów i wyciągów z badanych dokumentów.
2.
Na żądanie pracownika Urzędu osoby wchodzące w skład statutowych organów zakładu ubezpieczeń
i zakładu reasekuracji lub osoby pozostające z zakładem w stosunku pracy, zlecenia
lub innym stosunku prawnym o podobnym charakterze niezwłocznie sporządzają i przekazują,
na koszt zakładu, kopie dokumentów lub innych nośników informacji oraz udzielają pisemnych
lub ustnych wyjaśnień, w terminie określonym w żądaniu.
3.
Z czynności odebrania wyjaśnień pracownicy Urzędu mogą sporządzać notatki służbowe.
4.
Pracownicy Urzędu mogą żądać od zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji sporządzenia
zestawień określonych danych i informacji na podstawie dokumentów i innych nośników
informacji, wyznaczając odpowiedni termin ich przekazania.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji zapewniają pracownikom Urzędu przeprowadzającym
wizytę nadzorczą warunki do sprawnego przeprowadzenia wizyty nadzorczej.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji, w miarę możliwości, udostępniają pracownikom
Urzędu posiadane urządzenia techniczne służące usprawnieniu wykonywania czynności
w ramach wizyty nadzorczej oraz oddzielne pomieszczenie z odpowiednim wyposażeniem.
Ustaleń wizyty nadzorczej dokonuje się na podstawie zebranych w toku wizyty nadzorczej
1)
dokumentów;
2)
wyjaśnień udzielonych przez osoby wchodzące w skład statutowych organów zakładu ubezpieczeń
i zakładu reasekuracji lub osoby pozostające z zakładem w stosunku pracy, zlecenia
lub innym stosunku prawnym o podobnym charakterze;
3)
danych i informacji zamieszczonych w systemach informatycznych zakładu ubezpieczeń
i zakładu reasekuracji;
4)
dowodów rzeczowych;
5)
oświadczeń osób trzecich;
6)
innych materiałów, które mogą przyczynić się do ustalenia stanu faktycznego w zakresie
objętym wizytą nadzorczą.
1.
Organ nadzoru może wydawać zalecenia w stosunku do zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji
w celu
1)
zapewnienia zgodności działalności zakładu z przepisami prawa, statutu lub planem
działalności;
2)
zapewnienia trwałej zdolności zakładu do wykonywania zobowiązań;
3)
zapobieżenia naruszaniu interesów ubezpieczających, ubezpieczonych i uprawnionych
z umów ubezpieczenia;
4)
zapobieżenia naruszaniu interesów cedentów oraz ubezpieczających, ubezpieczonych lub
uprawnionych z umów ubezpieczenia podlegających reasekuracji;
5)
usunięcia nieprawidłowości stwierdzonych w procesie nadzoru;
6)
poprawy i wzmocnienia systemu zarządzania zakładu;
7)
ograniczenia ryzyka występującego w działalności zakładu;
8)
innym, określonym w ustawie.
2.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji nie wykonają w wyznaczonym
terminie zaleceń, o których mowa w ust. 1, organ nadzoru może, w drodze decyzji, zobowiązać
zakład do wykonania tych zaleceń.
1.
Jeżeli zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji nie wykonają w wyznaczonym terminie
decyzji, o której mowa w art. 361 ust. 2, organ nadzoru może, w drodze decyzji
1)
nałożyć na członka zarządu zakładu ubezpieczeń, zakładu reasekuracji lub prokurenta
karę pieniężną do wysokości odpowiadającej ich trzykrotnemu przeciętnemu miesięcznemu
wynagrodzeniu z ostatnich 12 miesięcy, a jeżeli nie można ustalić przeciętnego miesięcznego
wynagrodzenia z ostatnich 12 miesięcy - do wysokości 100 000 złotych;
2)
nałożyć na zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji karę pieniężną do wysokości
0,5% składki przypisanej brutto wykazanej przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
w ostatnim przedstawionym organowi nadzoru sprawozdaniu finansowym, o którym mowa
w art. 280, a w przypadku gdy zakład nie wykonywał działalności lub uzyskał składkę
przypisaną brutto poniżej 20 mln złotych - do wysokości 100 000 złotych;
3)
zawiesić w czynnościach członka zarządu zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji
do czasu rozpatrzenia wniosku o jego odwołanie na najbliższym posiedzeniu organu uprawnionego
do jego odwołania;
4)
wystąpić do właściwego organu zakładu ubezpieczeń, zakładu reasekuracji lub innego
uprawnionego podmiotu z wnioskiem o odwołanie członka zarządu lub odwołanie udzielonej
prokury, ze wskazaniem terminu, w którym wniosek ten zostanie rozpatrzony.
2.
Organ nadzoru może wobec zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji zastosować środki,
o których mowa w ust. 1, również w przypadku
1)
gdy zakład wykonuje działalność z naruszeniem przepisów prawa, statutu, zawartych
umów ubezpieczenia, zawartych umów reasekuracji lub planu działalności;
2)
niezastosowania się do obowiązku zlecenia biegłemu rewidentowi badania sprawozdań
o wypłacalności i kondycji finansowej sporządzanych przez zakład;
3)
niezastosowania się do obowiązku zlecenia biegłemu rewidentowi badania sprawozdań
finansowych sporządzanych przez zakład;
4)
niezastosowania się do żądania okazania dokumentów, przekazania poświadczonych przez
pracownika zakładu kopii dokumentów lub udzielenia informacji i wyjaśnień;
5)
niezastosowania się do wezwania organu nadzoru do przeprowadzania przez zakład odpowiednich
testów;
6)
niezastosowania się do żądania zwołania walnego zgromadzenia i umieszczenia określonych
spraw w porządku obrad walnego zgromadzenia zakładu;
7)
niezastosowania się do wezwania, o którym mowa w art. 236;
8)
niezastosowania się do wezwania do weryfikacji stosowanego modelu wewnętrznego, o
którym mowa w art. 265 ust. 4;
9)
niezastosowania się do żądania organu nadzoru będącego organem sprawującym nadzór
nad grupą do ponownego obliczenia kapitałowego wymogu wypłacalności grupy, o którym
mowa w art. 379 ust. 4.
3.
W nałożeniu kary, o której mowa w ust. 1 pkt 1, nie stanowi przeszkody okoliczność,
że osoba, która pełniła funkcję członka zarządu, przestała pełnić tę funkcję, jeżeli
osoba ta pełniła funkcję członka zarządu w okresie, w którym zalecenia lub decyzje
organu nadzoru nie były przez ten zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji wykonywane.
4.
Zawieszenie w czynnościach, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, polega na wyłączeniu z podejmowania
decyzji za zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji, w tym w zakresie jego praw
i obowiązków majątkowych.
5.
Przepisy ust. 1 pkt 1, 3 i 4 oraz ust. 2 stosuje się do członków rady administrującejwprzypadku
wykonywania działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej w formie
spółki europejskiej, w której przyjęto system monistyczny.
6.
Jeżeli zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji po doręczeniu przez organ nadzoru
decyzji stwierdzającej niespełnienie wymagań dotyczących pełnienia kluczowej funkcji
dopuszcza osobę, której ta decyzja dotyczy, do pełnienia danej kluczowej funkcji,
organ nadzoru może, w drodze decyzji, nałożyć na zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
karę pieniężną do wysokości 0,5% składki przypisanej brutto wykazanej przez zakład
ubezpieczeń lub zakład reasekuracji w ostatnim przedstawionym organowi nadzoru sprawozdaniu
finansowym, o którym mowa w art. 280, a w przypadku gdy zakład nie wykonywał działalności
lub uzyskał składkę przypisaną brutto poniżej 20 mln złotych - do wysokości 100 000
złotych.
7.
Wpływy z tytułu kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1-3, 5 i 6, stanowią dochód
budżetu państwa.
1.
Organ nadzoru może, w drodze decyzji, zakazać zakładowi ubezpieczeń i zakładowi reasekuracji
planowanego outsourcingu funkcji należących do systemu zarządzania oraz podstawowych
lub ważnych czynności, a także istotnej zmiany takiej umowy outsourcingu, w przypadku
stwierdzenia, że wykonywanie tych funkcji i czynności mogłoby odbywać się z naruszeniem
warunków, o których mowa w art. 73-77.
2.
Organ nadzoru może, w drodze decyzji, nakazać zakładowi ubezpieczeń i zakładowi reasekuracji
rozwiązanie w wyznaczonym terminie umowy outsourcingu w przypadku stwierdzenia, że
wykonywanie funkcji należących do systemu zarządzania oraz podstawowych lub ważnych
czynności odbywa się z naruszeniem warunków, o których mowa w art. 73-77.
3.
W przypadku, o którym mowa w ust. 2, nie stosuje się przewidzianych w umowie outsourcingu
ograniczeń w zakresie możliwości i terminów jej rozwiązywania lub wypowiadania.
4.
W przypadku zawarcia umowy outsourcingu z naruszeniem zakazu, o którym mowa w ust.
1, albo nierozwiązania umowy outsourcingu w wyznaczonym terminie, o którym mowa w
ust. 2, organ nadzoru może nałożyć kary pieniężne, o których mowa w art. 362 ust.
1 pkt 1 i 2.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji zawiadamiają organ nadzoru o terminie walnego
zgromadzenia zakładu, w terminie 7 dni przed dniem posiedzenia, a w przypadku nadzwyczajnego
walnego zgromadzenia - niezwłocznie po powzięciu informacji o zwołaniu walnego zgromadzenia.
2.
Organ nadzoru może delegować swojego przedstawiciela do udziału w posiedzeniu walnego
zgromadzenia zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji.
3.
Przedstawiciel organu nadzoru może zabierać głos we wszystkich sprawach na walnym
zgromadzeniu zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji.
4.
Organ nadzoru może żądać od organów zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji zwołania,
w określonym terminie, walnego zgromadzenia zakładu lub umieszczenia określonych spraw
w porządku obrad najbliższego walnego zgromadzenia. W przypadku żądania zwołania walnego
zgromadzenia zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji organ nadzoru może wskazać
sposób zwołania walnego zgromadzenia, zgodny z przepisami ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych, oraz dzień jego odbycia.
5.
Jeżeli w terminie 14 dni od dnia przedstawienia żądania, o którym mowa w ust. 4, walne
zgromadzenie zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji nie zostanie zwołane w terminie
określonym przez organ nadzoru lub określone sprawy nie zostaną umieszczone w porządku
obrad najbliższego walnego zgromadzenia, organ nadzoru zwołuje walne zgromadzenie
zakładu lub umieszcza określone sprawy w porządku obrad najbliższego walnego zgromadzenia.
Koszty zwołania i odbycia walnego zgromadzenia ponosi zakład ubezpieczeń lub zakład
reasekuracji.
6.
W przypadkach, o których mowa w ust. 4 i 5, organ nadzoru deleguje swojego przedstawiciela
do udziału w walnym zgromadzeniu zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji.
1.
Organ nadzoru może wydawać rekomendacje skierowane do zakładów ubezpieczeń i zakładów
reasekuracji
1)
w zakresie niezbędnym do realizacji wytycznych i zaleceń EIOPA wydawanych na podstawie
art. 16 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1094/2010 z dnia 24
listopada 2010 r. w sprawie ustanowienia Europejskiego Urzędu Nadzoru (Europejskiego
Urzędu Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych), zmiany decyzji
nr 716/2009/WE i uchylenia decyzji Komisji 2009/79/WE, zwanego dalej „rozporządzeniem 1094/2010”;
2)
w celu
a)
zapewnienia zgodności działalności zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji z
przepisami prawa,
b)
zapobieżenia naruszaniu interesów ubezpieczających, ubezpieczonych lub uprawnionych
z umów ubezpieczenia,
c)
ograniczenia ryzyka występującego w działalności zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji,
d)
zapewnienia trwałej zdolności zakładu ubezpieczeń do wykonywania zobowiązań.
2.
Organ nadzoru przeprowadza konsultacje projektu rekomendacji z zainteresowanymi podmiotami
i instytucjami.
3.
Organ nadzoru dokonuje oceny przewidywanych skutków społeczno-gospodarczych związanych
z rekomendacjami oraz opracowuje projekt rekomendacji. Przedstawienie tej oceny stanowi
odrębną część projektu rekomendacji.
4.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji, które nie stosują się do rekomendacji organu
nadzoru, o których mowa w ust. 1 pkt 1, ani nie zamierzają się do nich zastosować,
informują o tym organ nadzoru. Organ nadzoru ujawnia otrzymaną informację.
5.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji, które nie stosują się do rekomendacji organu
nadzoru, o których mowa w ust. 1 pkt 2, ani nie zamierzają się do nich zastosować,
informują organ nadzoru, w jaki sposób zamierzają osiągnąć cele, dla realizacji których
organ nadzoru wydał rekomendacje. Organ nadzoru ujawnia otrzymaną informację.
1.
(uchylony)
2
Organ nadzoru wprowadza zakazy lub ograniczenia, o których mowa w art. 17 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1286/2014 z dnia 26
listopada 2014 r. w sprawie dokumentów zawierających kluczowe informacje, dotyczących
detalicznych produktów zbiorowego inwestowania i ubezpieczeniowych produktów inwestycyjnych
(PRIIP)
(Dz. Urz. UE L 352 z 09.12.2014, str. 1, z późn. zm.)
3.
Do decyzji, o których mowa w ust. 2, przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio.
4.
Decyzje, o których mowa w ust. 2, podlegają ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Komisji
Nadzoru Finansowego. Informacje o ich wydaniu organ nadzoru przekazuje niezwłocznie
do publicznej wiadomości za pośrednictwem agencji informacyjnej, o której mowa w art.
58 ust. 1 ustawy o ofercie publicznej.
5.
(uchylony)
W przypadku gdy organ nadzorczy z państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym
ma siedzibę zagraniczny zakład ubezpieczeń lub zagraniczny zakład reasekuracji wykonujący
działalność na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez oddział lub w inny sposób
niż przez oddział, w ramach swobody świadczenia usług, cofnie temu zakładowi ubezpieczeń
lub zakładowi reasekuracji zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
lub działalności reasekuracyjnej, organ nadzoru, w drodze decyzji, na wniosek tego
organu nadzorczego, ogranicza lub zakazuje swobodnego rozporządzania aktywami takiego
zagranicznego zakładu umiejscowionymi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wskazanymi
we wniosku tego organu nadzorczego.
1.
Organ nadzoru informuje Komisję Europejską, EIOPA oraz organy nadzorcze innych niż
Rzeczpospolita Polska państw członkowskich Unii Europejskiej o
1)
udzieleniu zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej krajowemu zakładowi
ubezpieczeń będącemu jednostką zależną jednostki dominującej mającej siedzibę w państwie
niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej;
2)
udzieleniu zezwolenia na wykonywanie działalności reasekuracyjnej krajowemu zakładowi
reasekuracji będącemu jednostką zależną jednostki dominującej mającej siedzibę w państwie
niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej;
3)
bezpośrednim lub pośrednim nabyciu albo objęciu akcji lub praw z akcji krajowego zakładu
ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji przez podmiot mający siedzibę w państwie
niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej, jeżeli wskutek nabycia albo objęcia
akcji lub praw z akcji krajowy zakład ubezpieczeń lub krajowy zakład reasekuracji
staje się jednostką zależną tego podmiotu.
2.
Organ nadzoru wraz z informacją, o której mowa w pkt 1 i 2, przekazuje informacje
o strukturze danej grupy.
Organ nadzoru informuje Komisję Europejską i EIOPA o trudnościach, na które w państwach
niebędących państwami członkowskimi Unii Europejskiej napotykają krajowe zakłady ubezpieczeń
lub krajowe zakłady reasekuracji, które zamierzają wykonywać lub wykonują działalność
ubezpieczeniową lub reasekuracyjną na terytorium tych państw.
Organ nadzoru corocznie informuje EIOPA o
1)
średnim narzucie kapitałowym nałożonym na zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji
oraz o rozkładzie nałożonych w poprzednim roku narzutów kapitałowych, obliczonych
jako procent kapitałowego wymogu wypłacalności, wykazanych odrębnie dla
a)
zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji,
b)
zakładów ubezpieczeń wykonujących działalność w zakresie ubezpieczeń, o których mowa
w dziale I załącznika do ustawy,
c)
zakładów ubezpieczeń wykonujących działalność w zakresie ubezpieczeń, o których mowa
w dziale II załącznika do ustawy,
d)
zakładów reasekuracji;
2)
udziale narzutów kapitałowych nałożonych przez organ nadzoru zgodnie z art. 270 ust.
1 pkt 1-3 - w odniesieniu do każdej z informacji określonych w pkt 1 lit. a-d;
3)
liczbie zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji korzystających z ograniczenia
obowiązku regularnego przekazywania danych i informacji do organu nadzoru oraz o liczbie
zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji korzystających ze zwolnienia z obowiązku
przekazywania pełnego wykazu aktywów, o którym mowa w art. 339 ust. 1, wraz z wartością
ich wymogów kapitałowych, przypisu składki brutto, rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
dla celów wypłacalności i aktywów, mierzonych odpowiednio jako procent łącznej wartości
wymogów kapitałowych, przypisu składki brutto, rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
dla celów wypłacalności oraz aktywów zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji
wykonujących działalność na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
4)
liczbie grup korzystających z ograniczenia obowiązku regularnego przekazywania danych
i informacji do organu nadzoru będącego organem sprawującym nadzór nad grupą oraz
o liczbie grup korzystających ze zwolnienia z obowiązku przekazywania pełnego wykazu
aktywów do organu nadzoru będącego organem sprawującym nadzór nad grupą, wraz z wartością
ich wymogów kapitałowych, przypisu składki brutto, rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
dla celów wypłacalności i aktywów, mierzonych odpowiednio jako procent łącznej wartości
wymogów kapitałowych, przypisu składki brutto, rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
dla celów wypłacalności oraz aktywów wszystkich grup.
1.
Organ nadzoru przekazuje organom nadzorczym innych niż Rzeczpospolita Polska państw
członkowskich Unii Europejskiej niezbędne informacje dotyczące umów koasekuracji i
współpracuje z nimi w zakresie nadzoru nad takimi umowami.
2.
Organ nadzoru współpracuje również z organami nadzorczymi innych niż Rzeczpospolita
Polska państw członkowskich Unii Europejskiej i Komisją Europejską w zakresie prawidłowego
rozwoju praktyki koasekuracyjnej w Unii Europejskiej.
1.
Organ nadzoru udostępnia pod jednym adresem elektronicznym, w jednolitym formacie
1)
teksty aktów prawnych w zakresie działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej;
2)
informacje określające podstawowe kryteria i metody stosowane w nadzorze, w szczególności
niezbędne narzędzia ilościowe służące do oceny zdolności zakładu ubezpieczeń lub zakładu
reasekuracji do poniesienia niekorzystnych skutków zdarzeń lub przyszłych zmian warunków
gospodarczych, które mogłyby mieć niekorzystny wpływ na ich ogólną kondycję finansową;
3)
zbiorcze dane statystyczne dotyczące głównych aspektów stosowania nadzoru ostrożnościowego;
4)
informacje określające sposób, w jaki Rzeczpospolita Polska skorzystała z możliwości
wyboru opcji przewidzianych w dyrektywie 2009/138/WE;
5)
informacje określające cele nadzoru oraz jego główne funkcje i działania;
6)
rekomendacje organu nadzoru.
2.
Informacje, rekomendacje i dane, o których mowa w ust. 1 pkt 2-6, podlegają aktualizacji.
1.
Członkowie organu nadzoru, pracownicy Urzędu, osoby wykonujące pracę w Urzędzie na
podstawie umowy o dzieło, umowy zlecenia albo innych umów cywilnoprawnych, osoby posiadające
od organu nadzoru umocowanie do wykonywania obowiązków wynikających z prowadzonego
postępowania naprawczego lub likwidacyjnego, a także osoby upoważnione do przeprowadzenia
kontroli albo wizyty nadzorczej, są obowiązani do nieujawniania osobom nieupoważnionym
informacji, z którymi zapoznały się w trakcie wykonywania swoich obowiązków wynikających
z ustawy, z wyjątkiem informacji uniemożliwiających rozpoznanie pojedynczego zakładu
ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji.
2.
Do przestrzegania tajemnicy, o której mowa w ust. 1, są również obowiązane inne osoby,
którym udostępniono informacje objęte tą tajemnicą, chyba że na ich ujawnienie zezwalają
przepisy ustawowe.
3.
Naruszenia tajemnicy, o której mowa w ust. 1, nie stanowi złożenie zawiadomienia o
podejrzeniu popełnienia przestępstwa oraz udzielanie informacji lub przekazywanie
dokumentów w wykonaniu obowiązku lub uprawnienia wynikającego z odrębnych przepisów.
1.
Przepisy ustawy określające zasady sprawowania nadzoru nad zakładami ubezpieczeń i
zakładami reasekuracji, rozpatrywanymi indywidualnie, stosuje się do nadzoru nad grupą,
o ile przepisy niniejszego rozdziału nie stanowią inaczej.
2.
W przypadku, gdy dany podmiot jest jednostką dominującą, jednostką zależną albo podmiotem
posiadającym udziały kapitałowe w innym podmiocie w związku z oceną organu nadzoru,
o której mowa odpowiednio w art. 3 ust. 1 pkt 14 albo ust. 6, i ma to wpływ na zastosowanie
nadzoru nad grupą lub jego zakres, organ nadzoru informuje o dokonaniu takiej oceny
na piśmie podmiot stojący na czele grupy. W takim przypadku przepisy niniejszego rozdziału
mają zastosowanie do podmiotów wchodzących w skład grupy, od dnia doręczenia takiej
informacji podmiotowi stojącemu na jej czele.
1.
Nadzór nad grupą ma zastosowanie do
1)
zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe w przynajmniej
jednym zakładzie ubezpieczeń, zakładzie reasekuracji, zakładzie ubezpieczeń z siedzibą
w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej lub zakładzie reasekuracji
z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej;
2)
zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji, którego jednostką dominującą jest dominujący
podmiot ubezpieczeniowy mający siedzibę na terytorium państwa członkowskiego Unii
Europejskiej lub dominujący podmiot nieregulowany mający siedzibę na terytorium państwa
członkowskiego Unii Europejskiej;
3)
zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji, którego jednostką dominującą jest dominujący
podmiot ubezpieczeniowy mający siedzibę w państwie niebędącym państwem członkowskim
Unii Europejskiej lub dominujący podmiot nieregulowany mający siedzibę w państwie
niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej lub zakład ubezpieczeń z siedzibą
w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej albo zakład reasekuracji
z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej;
4)
zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji, którego jednostką dominującą jest mieszany
dominujący podmiot ubezpieczeniowy.
2.
W przypadkach, o których mowa w ust. 1 w
1)
pkt 1 i 2 - nadzór nad grupą jest sprawowany zgodnie z przepisami art. 378-415;
2)
pkt 3 - nadzór nad grupą jest sprawowany zgodnie z przepisami art. 416-418;
3)
pkt 4 - nadzór nad grupą jest sprawowany zgodnie z przepisem art. 419.
3.
W przypadku gdy organ nadzoru nie jest organem sprawującym nadzór nad grupą, organ
nadzoru współpracuje z organem sprawującym nadzór nad grupą oraz innymi zainteresowanymi
organami nadzorczymi, w tym uczestniczy w konsultacjach.
4.
W przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, jeżeli zakład ubezpieczeń posiadający
udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe
w innym zakładzie lub dominujący podmiot ubezpieczeniowy mający siedzibę na terytorium
państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub dominujący podmiot nieregulowany mający
siedzibę na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej jest podmiotem powiązanym
podmiotu regulowanego lub dominującego podmiotu nieregulowanego, podlegających nadzorowi
uzupełniającemu zgodnie z ustawą z dnia 15 kwietnia 2005 r. o nadzorze uzupełniającym nad instytucjami kredytowymi,
zakładami ubezpieczeń, zakładami reasekuracji i firmami inwestycyjnymi wchodzącymi
w skład konglomeratu finansowego, albo sam jest podmiotem regulowanym lub dominującym podmiotem nieregulowanym, podlegającym
nadzorowi uzupełniającemu zgodnie z tą ustawą, organ nadzoru będący organem sprawującym
nadzór nad grupą, po przeprowadzeniu konsultacji z innymi zainteresowanymi organami
nadzorczymi, może, w drodze decyzji, rozstrzygnąć o niesprawowaniu nadzoru w zakresie
koncentracji ryzyka, o którym mowa w art. 401, lub nadzoru w zakresie transakcji wewnątrz
grupy, o którym mowa w art. 402, lub obu tych rodzajów nadzoru, na poziomie danego
zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakładu
reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie lub danego dominującego
podmiotu ubezpieczeniowego lub danego dominującego podmiotu nieregulowanego.
5.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może, w drodze decyzji,
rozstrzygnąć o nieobejmowaniu danego podmiotu nadzorem nad grupą, jeżeli
1)
siedziba podmiotu mieści się w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej,
w którym istnieją przeszkody prawne w przekazywaniu niezbędnych informacji;
2)
podmiot mający zostać objęty nadzorem nad grupą nie posiada istotnego znaczenia dla
celów nadzoru nad grupą;
3)
objęcie podmiotu nadzorem nad grupą byłoby niewłaściwe lub wprowadzałoby w błąd w
zakresie celów nadzoru nad grupą.
6.
W przypadku gdy kilka podmiotów wchodzących w skład grupy, które mogłyby nie zostać
objęte nadzorem nad grupą ze względu na brak istotnego znaczenia dla celów nadzoru
nad grupą, posiada łącznie istotne znaczenie dla celów nadzoru nad grupą, w stosunku
do podmiotów takich nie może być wydana decyzja, o której mowa w ust. 5.
7.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą przed wydaniem decyzji,
o której mowa w ust. 5, przeprowadza konsultacje z zainteresowanymi organami nadzorczymi,
jeżeli decyzja ma być wydana z przyczyn, o których mowa w ust. 5 pkt 2 lub 3.
8.
Jeżeli organ sprawujący nadzór nad grupą nie obejmie nadzorem nad grupą krajowego
zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji z przyczyn, o których mowa
w ust. 5 pkt 2 lub 3, organ nadzoru może zwrócić się do podmiotu stojącego na czele
grupy o udzielenie informacji mogących ułatwić nadzór sprawowany nad danym zakładem
ubezpieczeń lub zakładem reasekuracji.
9.
W przypadku gdy dominujący podmiot nieregulowany podlega przepisom państwa niebędącego
państwem członkowskim Unii Europejskiej, równoważnym do przepisów dyrektywy 2009/138/WE
oraz dyrektywy 2002/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia 2002 r. w sprawie
dodatkowego nadzoru nad instytucjami kredytowymi, zakładami ubezpieczeń oraz przedsiębiorstwami
inwestycyjnymi konglomeratu finansowego, i zmieniającej dyrektywy Rady 73/239/EWG,
79/267/EWG, 92/49/EWG, 92/96/EWG, 93/6/EWG i 93/22/EWG oraz dyrektywy 98/78/WE i 2000/12/WE
Parlamentu Europejskiego i Rady
(Dz. Urz. UE L 35 z 11.02.2003, s. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 6, t. 4, s. 340, z późn. zm.), zwanej dalej „dyrektywą 2002/87/WE”, w szczególności w zakresie nadzoru bazującego
na ocenie ryzyka, organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą, po przeprowadzeniu
konsultacji z innymi zainteresowanymi organami nadzorczymi, może, w drodze decyzji,
rozstrzygnąć o stosowaniu jedynie stosownych przepisów ustawy z dnia 15 kwietnia 2005 r. o nadzorze uzupełniającym nad instytucjami kredytowymi,
zakładami ubezpieczeń, zakładami reasekuracji i firmami inwestycyjnymi wchodzącymi
w skład konglomeratu finansowego do tego dominującego podmiotu nieregulowanego.
10.
W przypadku gdy dominujący podmiot nieregulowany podlega przepisom państwa niebędącego
państwem członkowskim Unii Europejskiej, równoważnym do przepisów dyrektywy 2009/138/WE
oraz dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/36/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie
warunków dopuszczenia instytucji kredytowych do działalności oraz nadzoru ostrożnościowego
nad instytucjami kredytowymi i firmami inwestycyjnymi, zmieniającej dyrektywę 2002/87/WE
i uchylającej dyrektywy 2006/48/WE oraz 2006/49/WE
(Dz. Urz. UE L 176 z 27.06.2013, s. 338, z późn. zm.) i przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 z dnia 26 czerwca
2013 r. w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych,
zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 648/2012
(Dz. Urz. UE L 176 z 27.06.2013, s. 1, z późn. zm.), w szczególności w zakresie nadzoru bazującego na ocenie ryzyka, organ nadzoru będący
organem sprawującym nadzór nad grupą, w porozumieniu z organem odpowiedzialnym za
nadzór skonsolidowany w sektorze bankowym i w sektorze usług inwestycyjnych, może,
w drodze decyzji, rozstrzygnąć o stosowaniu jedynie przepisów ustawy z dnia 15 kwietnia 2005 r. o nadzorze uzupełniającym nad instytucjami kredytowymi,
zakładami ubezpieczeń, zakładami reasekuracji i firmami inwestycyjnymi wchodzącymi
w skład konglomeratu finansowego, dotyczących najistotniejszego sektora w konglomeracie finansowym, o którym mowa
w art. 6 ust. 6 tej ustawy.
11.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą informuje Europejski Urząd
Nadzoru Bankowego ustanowiony na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1093/2010 z dnia 24 listopada
2010 r. w sprawie ustanowienia Europejskiego Urzędu Nadzoru (Europejskiego Urzędu
Nadzoru Bankowego), zmiany decyzji nr 716/2009/WE oraz uchylenia decyzji Komisji 2009/78/WE
(Dz. Urz. UE L 331 z 15.12.2010, s. 12, z późn. zm.) i EIOPA o rozstrzygnięciach, o których mowa w ust. 9 i 10.
1.
Jeżeli krajowy zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie,
krajowy zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie, dominujący
podmiot ubezpieczeniowy mający siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub
dominujący podmiot nieregulowany mający siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
o których mowa w art. 374 ust. 1 pkt 1 i 2, jest jednostką zależną zakładu ubezpieczeń,
zakładu reasekuracji, dominującego podmiotu ubezpieczeniowego lub dominującego podmiotu
nieregulowanego, który ma siedzibę na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
przepisy art. 378-415 stosuje się odpowiednio wyłącznie na poziomie zakładu ubezpieczeń,
zakładu reasekuracji, dominującego podmiotu ubezpieczeniowego lub dominującego podmiotu
nieregulowanego, będącego jednostką dominującą najwyższego szczebla na poziomie Unii
Europejskiej.
2.
Jeżeli krajowy zakład ubezpieczeń, krajowy zakład reasekuracji, dominujący podmiot
ubezpieczeniowy mający siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub dominujący
podmiot nieregulowany mający siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest
jednostką dominującą najwyższego szczebla na poziomie Unii Europejskiej i jest jednocześnie
jednostką zależną podmiotu podlegającego nadzorowi uzupełniającemu zgodnie z ustawą z dnia 15 kwietnia 2005 r. o nadzorze uzupełniającym nad instytucjami kredytowymi,
zakładami ubezpieczeń, zakładami reasekuracji i firmami inwestycyjnymi wchodzącymi
w skład konglomeratu finansowego, organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może, w drodze decyzji,
po przeprowadzeniu konsultacji z innymi zainteresowanymi organami nadzorczymi z innych
niż Rzeczpospolita Polska państw członkowskich Unii Europejskiej, rozstrzygnąć o niesprawowaniu
nadzoru w zakresie koncentracji ryzyka, o którym mowa w art. 401, lub nadzoru w zakresie
transakcji wewnątrz grupy, o którym mowa w art. 402, lub obu tych rodzajów nadzoru,
na poziomie podmiotu będącego jednostką dominującą najwyższego szczebla na poziomie
Unii Europejskiej.
1.
W przypadku gdy podmiot będący jednostką dominującą najwyższego szczebla na poziomie
Unii Europejskiej krajowego zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe w
innym zakładzie, krajowego zakładu reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe w
innym zakładzie, dominującego podmiotu ubezpieczeniowego mającego siedzibę na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej lub dominującego podmiotu nieregulowanego mającego siedzibę
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, ma siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska
państwie członkowskim Unii Europejskiej, organ nadzoru, po przeprowadzeniu konsultacji
z organem sprawującym nadzór nad grupą oraz jednostką dominującą najwyższego szczebla
na poziomie Unii Europejskiej, może, w drodze natychmiast wykonalnej decyzji, rozstrzygnąć
o objęciu nadzorem nad grupą zakładu ubezpieczeń będącego jednostką dominującą najwyższego
szczebla na poziomie krajowym, zakładu reasekuracji będącego jednostką dominującą
najwyższego szczebla na poziomie krajowym, dominującego podmiotu ubezpieczeniowego
będącego jednostką dominującą najwyższego szczebla na poziomie krajowym lub dominującego
podmiotu nieregulowanego będącego jednostką dominującą najwyższego szczebla na poziomie
krajowym.
2.
Organ nadzoru wyjaśnia objęcie nadzorem nad grupą podmiotów, o których mowa w ust.
1, organowi sprawującemu nadzór nad grupą oraz podmiotowi będącemu jednostką dominującą
najwyższego szczebla na poziomie Unii Europejskiej.
3.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą powiadamia kolegium organów
nadzoru o decyzji, o której mowa w ust. 1, zgodnie z art. 405 ust. 1 pkt 1.
4.
W przypadku wydania decyzji, o której mowa w ust. 1, przepisy art. 378-415 stosuje
się odpowiednio do podmiotu będącego jednostką dominującą najwyższego szczebla na
poziomie krajowym, z zastrzeżeniem ust. 5-11.
5.
Organ nadzoru może ograniczyć nadzór nad grupą podmiotu będącego jednostką dominującą
najwyższego szczebla na poziomie krajowym do nadzoru nad
1)
wypłacalnością grupy, o którym mowa w art. 378-400, lub
2)
koncentracją ryzyka na poziomie grupy oraz transakcjami wewnątrz grupy, o którym mowa
w art. 401 i art. 402, lub
3)
zarządzaniem ryzykiem i kontrolą wewnętrzną w grupie, o którym mowa w art. 403.
6.
W przypadku gdy organ nadzoru w odniesieniu do podmiotu będącego jednostką dominującą
najwyższego szczebla na poziomie krajowym sprawuje nadzór nad wypłacalnością grupy
1)
obowiązek stosowania metody obliczania wypłacalności na poziomie grupy, wskazanej
przez organ sprawujący nadzór nad grupą w odniesieniu do podmiotu będącego jednostką
dominującą najwyższego szczebla na poziomie Unii Europejskiej, jest uznawany za rozstrzygający
i metoda ta jest stosowana;
2)
jeżeli podmiot będący jednostką dominującą najwyższego szczebla na poziomie Unii Europejskiej
uzyskał zezwolenie na stosowanie modelu wewnętrznego do obliczania kapitałowego wymogu
wypłacalności grupy oraz kapitałowych wymogów wypłacalności zakładów ubezpieczeń i
zakładów reasekuracji wchodzących w skład grupy, decyzja ta jest uznawana za rozstrzygającą
i jest stosowana przez organ nadzoru.
7.
Jeżeli organ nadzoru stwierdzi, że profil ryzyka podmiotu będącego jednostką dominującą
najwyższego szczebla na poziomie krajowym istotnie odbiega od założeń stanowiących
podstawę modelu wewnętrznego zatwierdzonego na poziomie Unii Europejskiej, może, w
drodze natychmiast wykonalnej decyzji, do czasu uwzględnienia zastrzeżeń organu nadzoru
przez dany podmiot
1)
nałożyć narzut kapitałowy na kapitałowy wymóg wypłacalności grupy tego podmiotu wynikający
z zastosowania modelu wewnętrznego lub
2)
zobowiązać podmiot do obliczenia kapitałowego wymogu wypłacalności grupy według formuły
standardowej, jeżeli nałożenie narzutu kapitałowego nie byłoby właściwe.
8.
Organ nadzoru wyjaśnia decyzję, o której mowa w ust. 7, organowi sprawującemu nadzór
nad grupą.
9.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą powiadamia kolegium organów
nadzoru o decyzji, o której mowa w ust. 7, zgodnie art. 405 ust. 1 pkt 1.
10.
Jeżeli organ nadzoru sprawuje nadzór nad wypłacalnością grupy, o którym mowa w art.
378-400, w odniesieniu do podmiotu będącego jednostką dominującą najwyższego szczebla
na poziomie krajowym, podmiot ten nie może złożyć wniosku o zezwolenie na objęcie
jednostek zależnych przepisami art. 397 i art. 398.
11.
Organ nadzoru nie może objąć nadzorem nad grupą zakładu ubezpieczeń będącego jednostką
dominującą najwyższego szczebla na poziomie krajowym, zakładu reasekuracji będącego
jednostką dominującą najwyższego szczebla na poziomie krajowym, dominującego podmiotu
ubezpieczeniowego będącego jednostką dominującą najwyższego szczebla na poziomie krajowym
lub dominującego podmiotu nieregulowanego będącego jednostką dominującą najwyższego
szczebla na poziomie krajowym, w przypadku gdy zakład ubezpieczeń, zakład reasekuracji,
dominujący podmiot ubezpieczeniowy lub dominujący podmiot nieregulowany jest jednostką
zależną podmiotu będącego jednostką dominującą najwyższego szczebla na poziomie Unii
Europejskiej, który uzyskał zezwolenie na objęcie danej jednostki zależnej przepisami
art. 397 i art. 398.
1.
Organ nadzoru może zawierać porozumienia z organami nadzorczymi z innych niż Rzeczpospolita
Polska państw członkowskich Unii Europejskiej, w których jest obecny inny podmiot
powiązany będący jednostką dominującą najwyższego szczebla na poziomie krajowym, w
celu sprawowania nadzoru nad grupą na poziomie podgrupy obejmującej kilka państw członkowskich
Unii Europejskiej.
2.
W przypadku gdy podmiot powiązany będący jednostką dominującą najwyższego szczebla
na poziomie krajowym jest jednocześnie jednostką dominującą najwyższego szczebla na
poziomie podgrupy, organ nadzoru sprawuje nadzór nad grupą na poziomie podgrupy obejmującej
kilka państw członkowskich Unii Europejskiej.
3.
W przypadku gdy podmiot powiązany będący jednostką dominującą najwyższego szczebla
na poziomie krajowym nie jest jednostką dominującą najwyższego szczebla na poziomie
podgrupy, organ nadzoru nie sprawuje nadzoru nad grupą na poziomie zakładu ubezpieczeń,
zakładu reasekuracji, dominującego podmiotu ubezpieczeniowego lub dominującego podmiotu
nieregulowanego, będącego jednostką dominującą najwyższego szczebla na poziomie krajowym
obecnego w państwie członkowskim Unii Europejskiej innym niż państwo członkowskie
Unii Europejskiej, w którym ma siedzibę jednostka dominująca najwyższego szczebla
na poziomie podgrupy.
4.
Organ nadzoru wyjaśnia zawarte porozumienie, o którym mowa w ust. 1, organowi sprawującemu
nadzór nad grupą oraz podmiotowi będącemu jednostką dominującą najwyższego szczebla
na poziomie Unii Europejskiej.
5.
W przypadku gdy organ nadzoru jest organem sprawującym nadzór nad grupą, organ nadzoru
powiadamia kolegium organów nadzoru o porozumieniu, o którym mowa w ust. 1, zgodnie
z art. 405 ust. 1 pkt 1.
6.
Przepisy art. 376 ust. 5-11 dotyczące jednostki dominującej najwyższego szczebla na
poziomie krajowym stosuje się odpowiednio.
1.
Nadzór nad wypłacalnością grupy jest sprawowany zgodnie z ust. 2 i 3 oraz art. 403-415.
2.
W przypadku, o którym mowa w art. 374 ust. 1 pkt 1, zakład ubezpieczeń posiadający
udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe
w innym zakładzie zapewnia w ramach grupy stałą dostępność dopuszczonych środków własnych
w wysokości równej co najmniej kapitałowemu wymogowi wypłacalności grupy, obliczonemu
zgodnie z art. 380-393.
3.
W przypadku, o którym mowa w art. 374 ust. 1 pkt 2, zakład ubezpieczeń lub zakład
reasekuracji, którego jednostką dominującą jest dominujący podmiot ubezpieczeniowy
mający siedzibę na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub dominujący
podmiot nieregulowany mający siedzibę na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
zapewnia w ramach grupy stałą dostępność dopuszczonych środków własnych w wysokości
nie niższej niż kapitałowy wymóg wypłacalności grupy, obliczony zgodnie z art. 394.
4.
Spełnienie wymogów, o których mowa w ust. 2 i 3, podlega nadzorowi sprawowanemu przez
organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą zgodnie z art. 404-415.
Przepisy art. 310 i art. 312 ust. 1-11 stosuje się odpowiednio.
5.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie
lub zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie stwierdzi
i poinformuje organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą, że grupa
nie spełnia kapitałowego wymogu wypłacalności lub istnieje ryzyko wystąpienia takiej
niezgodności w ciągu najbliższych 3 miesięcy, organ nadzoru będący organem sprawującym
nadzór nad grupą informuje o tym pozostałe organy nadzorcze należące do kolegium organów
nadzoru. Kolegium organów nadzoru dokonuje analizy sytuacji finansowej grupy.
1.
Zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie, zakład reasekuracji
posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie, dominujący podmiot ubezpieczeniowy
oraz dominujący podmiot nieregulowany dokonują obliczeń, o których mowa w art. 378
ust. 2 i 3, co najmniej raz w roku.
2.
Dane do obliczeń oraz wyniki obliczeń są przekazywane organowi nadzoru będącemu organem
sprawującym nadzór nad grupą
1)
w przypadku gdy podmiotem stojącym na czele grupy jest zakład ubezpieczeń lub zakład
reasekuracji - przez zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie
lub zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie;
2)
w przypadku gdy podmiotem stojącym na czele grupy nie jest zakład ubezpieczeń ani
zakład reasekuracji - przez dominujący podmiot ubezpieczeniowy albo przez dominujący
podmiot nieregulowany albo przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji wchodzący
w skład grupy wyznaczony przez organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad
grupą po przeprowadzeniu konsultacji z zainteresowanymi organami nadzorczymi i podmiotem
stojącym na czele grupy.
3.
Zakład ubezpieczeń, zakład reasekuracji, dominujący podmiot ubezpieczeniowy oraz dominujący
podmiot nieregulowany monitorują kapitałowy wymóg wypłacalności grupy w sposób ciągły.
Jeżeli profil ryzyka grupy znacząco odbiega od założeń stanowiących podstawę kapitałowego
wymogu wypłacalności grupy wykazanego w ostatnich przekazanych na poziomie grupy do
organu nadzoru, zgodnie z ust. 2, danych i informacjach, podmiot, o którym mowa w
ust. 2, bezzwłocznie dokonuje ponownego obliczenia kapitałowego wymogu wypłacalności
grupy i informuje organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą o wyniku
obliczeń.
4.
W przypadku gdy istnieją podstawy, by przypuszczać, że profil ryzyka grupy uległ znaczącej
zmianie od dnia, na który obliczono kapitałowy wymóg wypłacalności grupy wykazany
w ostatnich przekazanych na poziomie grupy do organu nadzoru, zgodnie z ust. 2, danych
i informacjach, organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może zażądać,
w drodze natychmiast wykonalnej decyzji, ponownego obliczenia kapitałowego wymogu
wypłacalności grupy.
1.
Wypłacalność grupy zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie
lub zakładu reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie jest obliczana
przy zastosowaniu metody opierającej się na danych skonsolidowanych.
2.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może, po przeprowadzeniu
konsultacji z zainteresowanymi organami nadzorczymi i z podmiotem stojącym na czele
grupy, nałożyć na podmiot stojący na czele grupy, w drodze natychmiast wykonalnej
decyzji, obowiązek stosowania metody odliczeń i agregacji lub kombinacji tej metody
oraz metody, o której mowa w ust. 1, jeżeli stosowanie wyłącznie metody, o której
mowa w ust. 1, nie byłoby właściwe.
1.
Przy obliczaniu wypłacalności grupy zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe
w innym zakładzie lub zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie
uwzględnia proporcje posiadanych udziałów kapitałowych w innych zakładach ubezpieczeń
lub zakładach reasekuracji będących podmiotami powiązanymi tego zakładu.
2.
Przez proporcję posiadanych udziałów kapitałowych w danym zakładzie będącym podmiotem
powiązanym należy rozumieć
1)
wskaźnik procentowy stosowany do sporządzenia danych skonsolidowanych - w przypadku
gdy stosowana jest metoda opierająca się na danych skonsolidowanych;
2)
sumę procentowych zaangażowań w kapitale zakładowym danego zakładu, wynikających z
bezpośrednich lub pośrednich powiązań kapitałowych - w przypadku gdy stosowana jest
metoda odliczeń i agregacji, o której mowa w art. 380 ust. 2.
3.
Jeżeli zakład będący podmiotem powiązanym jest jednostką zależną zakładu ubezpieczeń
posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakładu reasekuracji posiadającego
udziały kapitałowe w innym zakładzie i nie posiada dopuszczonych środków własnych
w wysokości co najmniej kapitałowego wymogu wypłacalności, zakład ubezpieczeń posiadający
udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe
w innym zakładzie uwzględnia niedobór dopuszczonych środków własnych wykazany przez
jednostkę zależną w pełnej wysokości, niezależnie od proporcji posiadanych udziałów
kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 4.
4.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może wydać, w drodze decyzji,
zgodę na uwzględnienie niedoboru, o którym mowa w ust. 3, stosownie do proporcji posiadanych
udziałów kapitałowych w zakładzie będącym jednostką zależną, jeżeli w ocenie organu
nadzoru odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe w innym
zakładzie lub zakładu reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie
za zobowiązania tej jednostki zależnej jest ściśle i jednoznacznie ograniczona do
posiadanego udziału kapitałowego.
5.
Proporcja posiadanych udziałów kapitałowych w danym zakładzie będącym podmiotem powiązanym,
jaką należy uwzględnić, jest ustalana przez organ nadzoru będący organem sprawującym
nadzór nad grupą po konsultacji z pozostałymi zainteresowanymi organami nadzorczymi
oraz podmiotem stojącym na czele grupy w następujących przypadkach
1)
jeżeli nie ma powiązań kapitałowych między niektórymi podmiotami wchodzącymi w skład
grupy;
2)
gdy podmiot posiada udziały kapitałowe w innym podmiocie w związku z dokonaniem przez
organ nadzoru oceny, że w inny sposób niż określony w art. 3 ust. 1 pkt 14 sprawuje
on kontrolę nad tym podmiotem;
3)
gdy podmiot posiada udziały kapitałowe w związku z dokonaniem przez organ nadzoru
oceny, że w inny sposób niż określony w art. 3 ust. 1 pkt 51 wywiera na ten podmiot
znaczący wpływ.
1.
Wcelu uniknięcia uwzględniania tych samych pozycji dopuszczonych środków własnych
na pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności więcej niż jednego zakładu ubezpieczeń
lub zakładu reasekuracji przy obliczaniu wypłacalności grupy wyłącza się
1)
wartość aktywów zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie
lub zakładu reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie, finansujących
dopuszczone środki własne na pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności któregokolwiek
zakładu będącego podmiotem powiązanym;
2)
wartość aktywów zakładu będącego podmiotem powiązanym zakładu ubezpieczeń posiadającego
udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakładu reasekuracji posiadającego udziały
kapitałowe w innym zakładzie, finansujących dopuszczone środki własne na pokrycie
kapitałowego wymogu wypłacalności zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe
w innym zakładzie lub zakładu reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe w innym
zakładzie;
3)
wartość aktywów zakładu będącego podmiotem powiązanym zakładu ubezpieczeń posiadającego
udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakładu reasekuracji posiadającego udziały
kapitałowe w innym zakładzie, finansujących dopuszczone środki własne na pokrycie
kapitałowego wymogu wypłacalności któregokolwiek innego zakładu będącego podmiotem
powiązanym danego zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie
lub danego zakładu reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie.
2.
Fundusze nadwyżkowe, o których mowa w art. 244, posiadane przez zakład ubezpieczeń
wykonujący działalność w zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale I załącznika
do ustawy lub zakład reasekuracji wykonujący działalność w zakresie reasekuracji ubezpieczeń,
o których mowa w dziale I załącznika do ustawy, będący podmiotem powiązanym zakładu
ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakładu reasekuracji
posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie, mogą być uwzględniane przy obliczaniu
wypłacalności grupy w wysokości, w jakiej są dopuszczone na pokrycie kapitałowego
wymogu wypłacalności zakładu będącego podmiotem powiązanym.
3.
Nieopłacony kapitał zakładowy zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji będącego
podmiotem powiązanym zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe w innym
zakładzie lub zakładu reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie
może być uwzględniany przy obliczaniu wypłacalności grupy w wysokości, w jakiej jest
dopuszczony na pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności zakładu będącego podmiotem
powiązanym.
4.
Przy obliczaniu wypłacalności grupy wyłącza się następujące pozycje
1)
nieopłacony kapitał zakładowy, stanowiący zobowiązanie zakładu ubezpieczeń posiadającego
udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakładu reasekuracji posiadającego udziały
kapitałowe w innym zakładzie, w części, w jakiej odpowiada zobowiązaniu tego zakładu
ubezpieczeń lub tego zakładu reasekuracji;
2)
nieopłacony kapitał zakładowy zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe
w innym zakładzie lub zakładu reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe w innym
zakładzie, stanowiący zobowiązanie zakładu będącego podmiotem powiązanym tego zakładu,
w części, w jakiej odpowiada zobowiązaniu zakładu będącego podmiotem powiązanym;
3)
nieopłacony kapitał zakładowy zakładu będącego podmiotem powiązanym zakładu ubezpieczeń
posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakładu reasekuracji posiadającego
udziały kapitałowe w innym zakładzie, stanowiący zobowiązanie innego zakładu będącego
podmiotem powiązanym tego zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji, w części,
w jakiej odpowiada zobowiązaniu innego zakładu ubezpieczeń lub innego zakładu reasekuracji
będącego podmiotem powiązanym.
5.
Jeżeli organ nadzoru stwierdzi, że pozycje dopuszczonych środków własnych na pokrycie
kapitałowego wymogu wypłacalności zakładu będącego podmiotem powiązanym zakładu ubezpieczeń
posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakładu reasekuracji posiadającego
udziały kapitałowe w innym zakładzie, inne niż pozycje, o których mowa w ust. 2 i
3, nie mogą zostać udostępnione na pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności zakładu
ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakładu reasekuracji
posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie, dla którego jest obliczana wypłacalność
grupy, pozycje te mogą być uwzględnione w obliczeniu tylko w wysokości, w jakiej są
dopuszczone na pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności zakładu będącego podmiotem
powiązanym.
6.
Suma wartości dopuszczonych środków własnych, o których mowa w ust. 2, 3 i 5, nie
może być wyższa niż kapitałowy wymóg wypłacalności zakładu będącego podmiotem powiązanym.
7.
Uzupełniające środki własne zakładu będącego podmiotem powiązanym zakładu ubezpieczeń
posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakładu reasekuracji posiadającego
udziały kapitałowe w innym zakładzie, które podlegają uprzedniemu zatwierdzeniu przez
organ nadzoru zgodnie z art. 243, są uwzględniane przy obliczaniu wypłacalności grupy
wyłącznie w zakresie, w jakim zostały zatwierdzone przez organ nadzoru sprawujący
nadzór nad danym podmiotem powiązanym.
1.
Przy obliczaniu wypłacalności grupy nie uwzględnia się pozycji dopuszczonych środków
własnych na pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności, które wynikają ze wzajemnych
powiązań finansowych między zakładem ubezpieczeń posiadającym udziały kapitałowe w
innym zakładzie lub zakładem reasekuracji posiadającym udziały kapitałowe w innym
zakładzie oraz
1)
podmiotem powiązanym tego zakładu;
2)
podmiotem posiadającym udziały kapitałowe w tym zakładzie;
3)
podmiotem powiązanym podmiotu wymienionego w pkt 2.
2.
Przy obliczaniu wypłacalności grupy nie uwzględnia się pozycji dopuszczonych środków
własnych na pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności zakładu ubezpieczeń lub zakładu
reasekuracji będącego podmiotem powiązanym zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały
kapitałowe w innym zakładzie lub zakładu reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe
w innym zakładzie, dla którego jest obliczana wypłacalność grupy, które wynikają ze
wzajemnych powiązań finansowych z innym podmiotem powiązanym danego zakładu ubezpieczeń
posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakładu reasekuracji posiadającego
udziały kapitałowe w innym zakładzie.
3.
Powiązania finansowe, o których mowa w ust. 1 i 2, polegają w szczególności na
1)
posiadaniu przez zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie
lub zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie lub podmiot
powiązany tego zakładu udziałów kapitałowych w innym podmiocie, który bezpośrednio
lub pośrednio posiada pozycje dopuszczonych środków własnych na pokrycie kapitałowego
wymogu wypłacalności zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe w innym
zakładzie lub zakładu reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie;
2)
udzieleniu przez zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie
lub zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie lub podmiot
powiązany tego zakładu pożyczki innemu podmiotowi, który bezpośrednio lub pośrednio
posiada pozycje dopuszczonych środków własnych na pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności
zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakładu
reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie.
Na potrzeby obliczania wypłacalności grupy aktywa dla celów wypłacalności i zobowiązania
dla celów wypłacalności inne niż rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla celów wypłacalności
wycenia się zgodnie z art. 223.
1.
Jeżeli zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji posiada udziały kapitałowe w więcej
niż jednym zakładzie, przy obliczaniu wypłacalności grupy uwzględnia się wszystkie
zakłady ubezpieczeń i zakłady reasekuracji będące podmiotami powiązanymi tego zakładu
ubezpieczeń lub tego zakładu reasekuracji.
2.
Jeżeli zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji będący podmiotem powiązanym ma siedzibę
w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej niż zakład ubezpieczeń posiadający
udziały kapitałowe w tym zakładzie lub zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe
w tym zakładzie, przy obliczaniu wypłacalności grupy uwzględnia się
1)
kapitałowy wymóg wypłacalności zakładu będącego podmiotem powiązanym, obliczony w
tym innym państwie członkowskim Unii Europejskiej;
2)
wysokość dopuszczonych środków własnych na pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności
zakładu będącego podmiotem powiązanym, ustaloną w tym innym państwie członkowskim
Unii Europejskiej.
1.
Przy obliczaniu wypłacalności grupy zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji,
który, przez dominujący podmiot ubezpieczeniowy lub przez dominujący podmiot nieregulowany,
posiada udziały kapitałowe w innym zakładzie ubezpieczeń lub innym zakładzie reasekuracji
lub w zakładzie ubezpieczeń z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim
Unii Europejskiej lub w zakładzie reasekuracji z siedzibą w państwie niebędącym państwem
członkowskim Unii Europejskiej, uwzględnia się dominujący podmiot ubezpieczeniowy
lub dominujący podmiot nieregulowany.
2.
Dla celów obliczeń wypłacalności grupy dominujący podmiot ubezpieczeniowy lub dominujący
podmiot nieregulowany jest traktowany jak zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji.
Przepisy art. 238-270 stosuje się odpowiednio.
3.
Przy obliczaniu wypłacalności grupy uwzględnia się posiadany przez dominujący podmiot
ubezpieczeniowy lub dominujący podmiot nieregulowany dług podporządkowany lub dopuszczone
środki własne objęte limitami ilościowymi, o których mowa w art. 248, do wysokości
niedoboru dopuszczonych środków własnych na poziomie grupy.
4.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą zatwierdza, w drodze decyzji,
uzupełniające środki własne dominującego podmiotu ubezpieczeniowego lub dominującego
podmiotu nieregulowanego na potrzeby obliczania wypłacalności grupy zgodnie z art.
243.
1.
W przypadku gdy wypłacalność grupy jest obliczana metodą odliczeń i agregacji, o której
mowa w art. 380 ust. 2, a zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji posiada udziały
kapitałowe w zakładzie z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii
Europejskiej, organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może dokonywać
weryfikacji, czy w państwie siedziby tego zakładu obowiązują równoważne przepisy określające
wymogi uzyskania zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności
reasekuracyjnej oraz wymogi dotyczące wypłacalności.
2.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może dokonywać weryfikacji,
o której mowa w ust. 1, na wniosek zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji posiadającego
udziały kapitałowe w zakładzie z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim
Unii Europejskiej albo z urzędu.
3.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą, dokonując weryfikacji,
o której mowa w ust. 1, przeprowadza konsultacje z zainteresowanymi organami nadzorczymi
przy pomocy EIOPA.
4.
W przypadku przyjęcia przez Komisję Europejską, na podstawie art. 227 ust. 3 dyrektywy
2009/138/WE, kryteriów oceny równoważności systemu wypłacalności państwa niebędącego
państwem członkowskim Unii Europejskiej organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór
nad grupą dokonuje weryfikacji, o której mowa w ust. 1, na podstawie tych kryteriów.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą nie dokonuje tej weryfikacji,
jeżeli Komisja Europejska, na podstawie art. 227 ust. 4 lub 5 dyrektywy 2009/138/WE,
stwierdziła równoważność lub tymczasową równoważność przepisów określających wymogi
uzyskania zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności
reasekuracyjnej lub określających wymogi dotyczące wypłacalności w tym państwie.
5.
W przypadku uznania przez organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą
przepisów państwa niebędącego państwem członkowskim Unii Europejskiej, określających
wymogi uzyskania zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności
reasekuracyjnej oraz wymogi dotyczące wypłacalności za równoważne lub stwierdzenia
przez Komisję Europejską równoważności, o której mowa w ust. 4, przy obliczaniu wypłacalności
grupy, w odniesieniu do zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji z siedzibą w
takim państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej, uwzględnia się
wymóg wypłacalności zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji oraz wysokość dopuszczonych
środków własnych na pokrycie tego wymogu, obliczoną zgodnie z przepisami obowiązującymi
w tym państwie.
6.
W przypadku gdy weryfikacja, o której mowa w ust. 1, jest dokonywana przez organ nadzorczy
z innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej będący
organem sprawującym nadzór nad grupą, organ nadzoru sprawujący nadzór nad zakładem
ubezpieczeń lub zakładem reasekuracji wchodzącym w skład grupy współpracuje z tym
organem nadzorczym oraz z zainteresowanymi organami nadzorczymi w celu osiągnięcia
wspólnego stanowiska.
7.
W przypadku gdy organ nadzoru nie jest organem sprawującym nadzór nad grupą i nie
zgadza się z wynikiem weryfikacji dokonanej przez organ sprawujący nadzór nad grupą,
organ nadzoru może złożyć wniosek do EIOPA o wydanie rozstrzygnięcia zgodnie z art.
19 rozporządzenia 1094/2010 w terminie 3 miesięcy od dnia powiadomienia o wyniku weryfikacji
dokonanej przez organ sprawujący nadzór nad grupą.
1.
Zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe w instytucjach
kredytowych, instytucjach finansowych w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe lub firmach inwestycyjnych może przy obliczaniu wypłacalności grupy stosować metodę
1 albo metodę 2, o których mowa w rozporządzeniu delegowanym Komisji (UE) nr 342/2014 z dnia 21 stycznia 2014 r. uzupełniającym
dyrektywę 2002/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady oraz rozporządzenie Parlamentu
Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 w odniesieniu do regulacyjnych standardów technicznych
dotyczących stosowania metod obliczania wymogów adekwatności kapitałowej w odniesieniu
do konglomeratów finansowych
(Dz. Urz. UE L 100 z 03.04.2014, s. 1).
2.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może wydać, w drodze decyzji,
zgodę na stosowanie metody 1 na wniosek zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji,
o którym mowa w ust. 1.
3.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą wydaje, w drodze decyzji,
zgodę na stosowanie metody 1, jeżeli stwierdzi, że poziom zarządzania w ramach grupy
oraz poziom kontroli wewnętrznej w odniesieniu do podmiotów, które zostałyby włączone
w zakres konsolidacji, jest odpowiedni.
4.
Zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w instytucjach kredytowych, instytucjach
finansowych lub firmach inwestycyjnych lub zakład reasekuracji posiadający udziały
kapitałowe w instytucjach kredytowych, instytucjach finansowych lub firmach inwestycyjnych
stosuje wybraną metodę obliczania wypłacalności grupy w sposób ciągły.
5.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może wydać, w drodze decyzji,
zgodę na odliczenie z dopuszczonych środków własnych grupy na pokrycie kapitałowego
wymogu wypłacalności grupy, posiadanych przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
wchodzący w skład grupy udziałów kapitałowych w instytucjach kredytowych, instytucjach
finansowych lub w firmach inwestycyjnych, w szczególności, jeżeli wydanie zgody nie
doprowadzi do nadmiernej ekspozycji na ryzyko podmiotów wchodzących w skład grupy.
6.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą wydaje zgodę na wniosek
zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji, o którym mowa w ust. 5, albo z urzędu.
1.
Jeżeli organ nadzoru nie posiada wiarygodnych informacji dotyczących podmiotu powiązanego
zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji, niezbędnych do obliczenia wypłacalności
grupy, z pozycji dopuszczonych środków własnych na pokrycie wypłacalności grupy wyłącza
się aktywa finansujące kapitały własne tego podmiotu powiązanego.
2.
Niezrealizowane zyski związane z udziałami kapitałowymi w podmiocie powiązanym, o
którym mowa w ust. 1, nie mogą być uznawane za pozycje dopuszczonych środków własnych
na pokrycie wypłacalności grupy.
1.
W przypadku stosowania metody opierającej się na danych skonsolidowanych, o której
mowa w art. 380 ust. 1, wypłacalność grupy zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały
kapitałowe w innym zakładzie lub zakładu reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe
w innym zakładzie jest obliczana na podstawie danych skonsolidowanych, zgodnie z ust.
2-7.
2.
Wypłacalność grupy zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie
lub zakładu reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie jest równa
różnicy między
1)
wysokością dopuszczonych środków własnych grupy na pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności
grupy obliczonych na podstawie danych skonsolidowanych oraz
2)
kapitałowym wymogiem wypłacalności na poziomie grupy obliczonym na podstawie danych
skonsolidowanych (skonsolidowanym kapitałowym wymogiem wypłacalności grupy).
3.
Na potrzeby obliczania wypłacalności grupy przepisy art. 238-270 stosuje się odpowiednio.
4.
Skonsolidowany kapitałowy wymóg wypłacalności grupy nie może być niższy niż minimalny
skonsolidowany kapitałowy wymóg wypłacalności grupy.
5.
Minimalny skonsolidowany kapitałowy wymóg wypłacalności grupy jest równy sumie
1)
minimalnego wymogu kapitałowego zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe
w innym zakładzie lub zakładu reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe w innym
zakładzie;
2)
łącznej wartości części minimalnych wymogów kapitałowych zakładów będących podmiotami
powiązanymi zakładu, o którym mowa w pkt 1, odpowiadających proporcji posiadanych
udziałów kapitałowych tego zakładu w tych podmiotach powiązanych.
6.
Minimalny skonsolidowany kapitałowy wymóg wypłacalności grupy jest pokrywany dopuszczonymi
podstawowymi środkami własnymi grupy. Wysokość dopuszczonych podstawowych środków
własnych grupy oblicza się zgodnie z art. 248 ust. 3 i 4.
7.
Do celów ustalenia, czy pozycje dopuszczonych środków własnych kwalifikują się na
pokrycie minimalnego skonsolidowanego kapitałowego wymogu wypłacalności grupy, przepisy
art. 381-389 stosuje się odpowiednio.
8.
Przepisy art. 313 ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio.
1.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą wydaje, w drodze decyzji,
zgodę na obliczanie skonsolidowanego kapitałowego wymogu wypłacalności grupy oraz
kapitałowych wymogów wypłacalności zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji wchodzących
w skład grupy przy zastosowaniu modelu wewnętrznego.
2.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą wydaje zgodę, o której mowa
w ust. 1, na wniosek złożony przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji oraz
podmioty powiązane tego zakładu albo przez podmioty powiązane dominującego podmiotu
ubezpieczeniowego lub podmioty powiązane dominującego podmiotu nieregulowanego.
3.
W przypadku złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 2, organ nadzoru będący organem
sprawującym nadzór nad grupą bezzwłocznie podejmuje współpracę z zainteresowanymi
organami nadzorczymi w celu wydania decyzji o udzieleniu lub odmowie udzielenia zgody,
o której mowa w ust. 1, oraz określenia ewentualnych warunków, którym ta zgoda podlega.
4.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą po otrzymaniu kompletnego
wniosku, o którym mowa w ust. 2, bezzwłocznie przekazuje ten wniosek pozostałym członkom
kolegium organów nadzoru.
5.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą wydaje zgodę, o której mowa
w ust. 1, lub odmawia wydania takiej zgody, w terminie 6 miesięcy od dnia otrzymania
kompletnego wniosku, o którym mowa w ust. 2. Wydając decyzję, organ nadzoru będący
organem sprawującym nadzór nad grupą współpracuje z zainteresowanymi organami nadzorczymi,
dążąc do osiągnięcia wspólnego stanowiska zarówno co do samego rozstrzygnięcia, jak
i jego przesłanek.
6.
Jeżeli w terminie, o którym mowa w ust. 5, co najmniej jeden zainteresowany organ
nadzorczy złoży wniosek do EIOPA zgodnie z art. 19 rozporządzenia 1094/2010, organ
nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą zawiesza postępowanie do czasu
wydania przez EIOPA rozstrzygnięcia zgodnie z art. 19 ust. 3 tego rozporządzenia.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą wydaje decyzję po wydaniu
rozstrzygnięcia przez EIOPA.
7.
W przypadku gdy
1)
w terminie 6 miesięcy od dnia otrzymania przez organ nadzoru będący organem sprawującym
nadzór nad grupą kompletnego wniosku, o którym mowa w ust. 2, zainteresowane organy
nadzorcze nie osiągną wspólnego stanowiska,
2)
zainteresowany organ nadzorczy złożył wniosek do EIOPA, który nie wydał rozstrzygnięcia
- decyzję wydaje wyłącznie organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą.
Decyzję tę uznaje się za rozstrzygającą.
8.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą wydając decyzję, o której
mowa w ust. 1, bierze pod uwagę opinie i zastrzeżenia zainteresowanych organów nadzorczych
wyrażone w terminie, o którym mowa w ust. 5.
9.
W przypadku gdy rozstrzygnięcie jest wydawane przez organ nadzorczy innego niż Rzeczpospolita
Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej będący organem sprawującym nadzór
nad grupą, organ nadzoru sprawujący nadzór nad zakładem ubezpieczeń lub zakładem reasekuracji
wchodzącym w skład grupy współpracuje z tym organem nadzorczym oraz z zainteresowanymi
organami nadzorczymi w celu osiągnięcia wspólnego stanowiska zarówno co do samego
rozstrzygnięcia, jak i jego przesłanek. W tym celu organ nadzoru wyraża opinię co
do proponowanego wspólnego stanowiska, zarówno co do samego rozstrzygnięcia, jak i
jego przesłanek, w szczególności w zakresie, w jakim wniosek złożony do organu nadzorczego
innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej będącego
organem sprawującym nadzór nad grupą dotyczy nadzorowanego przez organ nadzoru zakładu
ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji. Rozstrzygnięcie organu nadzorczego innego niż
Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej będącego organem sprawującym
nadzór nad grupą jest stosowane przez organ nadzoru.
10.
W przypadku, o którym mowa w ust. 9, organ nadzoru może złożyć wniosek do EIOPA o
wydanie rozstrzygnięcia zgodnie z art. 19 rozporządzenia 1094/2010, w terminie 6 miesięcy
od dnia otrzymania przez organ sprawujący nadzór nad grupą kompletnego wniosku o wyrażenie
zgody w zakresie odpowiadającym ust. 2.
11.
W przypadku, o którym mowa w ust. 9, organ nadzoru przekazuje nadzorowanemu przez
niego zakładowi ubezpieczeń lub zakładowi reasekuracji wchodzącemu w skład grupy rozstrzygnięcie
wydane przez organ nadzorczy innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego
Unii Europejskiej będący organem sprawującym nadzór nad grupą.
12.
Jeżeli organ nadzoru stwierdzi, że profil ryzyka nadzorowanego przez niego zakładu
ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji znacząco odbiega od założeń stanowiących podstawę
modelu wewnętrznego zatwierdzonego na poziomie grupy przez organ nadzorczy innego
niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej będący organem
sprawującym nadzór nad grupą, organ nadzoru może nałożyć, w drodze natychmiast wykonalnej
decyzji, do czasu uwzględnienia zastrzeżeń organu nadzoru przez dany zakład, narzut
kapitałowy na kapitałowy wymóg wypłacalności tego zakładu ubezpieczeń lub zakładu
reasekuracji wynikający z zastosowania modelu wewnętrznego.
13.
Jeżeli nałożenie narzutu kapitałowego, o którym mowa w ust. 12, nie byłoby właściwe,
organ nadzoru może wymagać od zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji obliczenia
kapitałowego wymogu wypłacalności według formuły standardowej. W przypadkach, o których
mowa w art. 270 ust. 1 pkt 1 i 3, organ nadzoru może nałożyć, w drodze natychmiast
wykonalnej decyzji, narzut kapitałowy na kapitałowy wymóg wypłacalności tego zakładu
ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji wynikający z zastosowania formuły standardowej.
14.
Organ nadzoru wyjaśnia decyzje, o których mowa w ust. 12 i 13, pozostałym członkom
kolegium organów nadzoru.
1.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą, rozstrzygając, czy skonsolidowany
kapitałowy wymóg wypłacalności grupy właściwie odzwierciedla profil ryzyka grupy,
bierze pod uwagę na poziomie grupy przypadki, o których mowa w art. 270 ust. 1 pkt
1-4, w szczególności gdy
1)
specyficzne ryzyka występujące na poziomie grupy nie zostałyby odpowiednio ujęte w
formule standardowej ani w zastosowanym modelu wewnętrznym, ponieważ są trudne do
oszacowania;
2)
co najmniej jeden zainteresowany organ nadzorczy, w okolicznościach, o których mowa
w art. 270 oraz art. 391 ust. 12 i 13, nałożył narzut kapitałowy na kapitałowy wymóg
wypłacalności zakładu ubezpieczeń będącego podmiotem powiązanym lub zakładu reasekuracji
będącego podmiotem powiązanym.
2.
Jeżeli profil ryzyka grupy nie jest właściwie odzwierciedlony, organ nadzoru będący
organem sprawującym nadzór nad grupą może nałożyć, w drodze natychmiast wykonalnej
decyzji, narzut kapitałowy na skonsolidowany kapitałowy wymóg wypłacalności grupy.
3.
Przepisy art. 270 oraz przepisy art. 276-286 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE)
2015/35 i wykonawcze standardy techniczne wydane na podstawie art. 37 ust. 8 dyrektywy
2009/138/WE stosuje się odpowiednio.
1.
W przypadku stosowania metody odliczeń i agregacji, o której mowa w art. 380 ust.
2, wypłacalność grupy zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe w innym
zakładzie lub zakładu reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie
jest równa różnicy między łączną wysokością dopuszczonych środków własnych grupy,
ustaloną zgodnie z ust. 2, a sumą
1)
łącznej wartości udziałów kapitałowych zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe
lub zakładu reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe w zakładach będących podmiotami
powiązanymi oraz
2)
łącznego kapitałowego wymogu wypłacalności grupy, o którym mowa w ust. 3.
2.
Łączna wysokość dopuszczonych środków własnych grupy jest równa sumie
1)
wysokości dopuszczonych środków własnych na pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności
zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakładu
reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe w innym zakładzie oraz
2)
łącznej wartości części dopuszczonych środków własnych zakładów będących podmiotami
powiązanymi zakładu, o którym mowa w pkt 1, odpowiadających proporcji posiadanych
udziałów kapitałowych tego zakładu w tych podmiotach powiązanych.
3.
Łączny kapitałowy wymóg wypłacalności grupy jest równy sumie
1)
kapitałowego wymogu wypłacalności zakładu ubezpieczeń posiadającego udziały kapitałowe
w innym zakładzie lub zakładu reasekuracji posiadającego udziały kapitałowe w innym
zakładzie oraz
2)
łącznej wartości części kapitałowych wymogów wypłacalności zakładów będących podmiotami
powiązanymi zakładu, o którym mowa w pkt 1, odpowiadających proporcji posiadanych
udziałów kapitałowych tego zakładu w tych podmiotach powiązanych.
4.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji posiada, przez inne podmioty,
udziały kapitałowe w zakładzie będącym podmiotem powiązanym, udział kapitałowy w takim
podmiocie powiązanym oblicza się jako iloczyn kolejnych zaangażowań kapitałowych.
W pozycjach, o których mowa w ust. 2 pkt 2 i ust. 3 pkt 2, uwzględnia się odpowiednią
część wysokości dopuszczonych środków własnych na pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności
zakładu będącego podmiotem powiązanym oraz odpowiednią część kapitałowego wymogu wypłacalności
zakładu będącego podmiotem powiązanym.
5.
Przepisy art. 391 stosuje się odpowiednio w przypadku złożenia przez zakład ubezpieczeń
lub zakład reasekuracji oraz podmioty powiązane tego zakładu albo przez podmioty powiązane
dominującego podmiotu ubezpieczeniowego lub podmioty powiązane dominującego podmiotu
nieregulowanego wniosku o zgodę na obliczanie kapitałowego wymogu wypłacalności zakładów
ubezpieczeń i zakładów reasekuracji wchodzących w skład grupy na podstawie modelu
wewnętrznego.
6.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą, rozstrzygając, czy łączny
kapitałowy wymóg wypłacalności grupy, obliczony zgodnie z ust. 3, właściwie odzwierciedla
profil ryzyka grupy, bierze pod uwagę specyficzne ryzyka występujące na poziomie grupy,
które nie zostały odpowiednio ujęte w kapitałowym wymogu wypłacalności, ze względu
na trudność w ich oszacowaniu.
7.
Jeżeli profil ryzyka grupy znacząco odbiega od założeń stanowiących podstawę łącznego
kapitałowego wymogu wypłacalności grupy, organ nadzoru będący organem sprawującym
nadzór nad grupą może nałożyć, w drodze natychmiast wykonalnej decyzji, narzut kapitałowy
na łączny kapitałowy wymóg wypłacalności grupy.
8.
Przepisy art. 270 oraz przepisy art. 276-286 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE)
2015/35 i wykonawcze standardy techniczne wydane na podstawie art. 37 ust. 8 dyrektywy
2009/138/WE stosuje się odpowiednio.
1.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji jest jednostką zależną
dominującego podmiotu ubezpieczeniowego lub dominującego podmiotu nieregulowanego,
wypłacalność grupy oblicza się na poziomie dominującego podmiotu ubezpieczeniowego
lub dominującego podmiotu nieregulowanego zgodnie z art. 380-393.
2.
Do celów obliczeń wypłacalności grupy jednostki dominujące, o których mowa w ust.
1, są traktowane jak zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji.
3.
Przepisy art. 238-270 stosuje się odpowiednio.
Przepisy art. 397 i art. 398 stosuje się do zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji
będącego jednostką zależną innego zakładu ubezpieczeń lub innego zakładu reasekuracji,
jeżeli łącznie są spełnione następujące warunki
1)
jednostka zależna, w stosunku do której organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór
nad grupą nie wydał decyzji, o której mowa w art. 374 ust. 5, jest objęta nadzorem
nad grupą sprawowanym przez organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą
na poziomie jednostki dominującej;
2)
procesy zarządzania ryzykiem i mechanizmy kontroli wewnętrznej jednostki dominującej
obejmują jednostkę zależną i w ocenie organu nadzoru jednostka zależna jest zarządzana
w sposób ostrożny;
3)
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji będący jednostką dominującą otrzymał zgodę
organu nadzoru, o której mowa w art. 403 ust. 8;
4)
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji będący jednostką dominującą otrzymał zgodę,
o której mowa w art. 412 ust. 2;
5)
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji będący jednostką dominującą złożył wniosek
o zgodę na objęcie jednostki zależnej przepisami art. 397 i art. 398 i uzyskał zgodę
zgodnie z art. 396.
1.
Organ nadzoru wydaje, w drodze decyzji, zgodę na objęcie krajowego zakładu ubezpieczeń
lub krajowego zakładu reasekuracji będącego jednostką zależną innego zakładu ubezpieczeń
lub innego zakładu reasekuracji przepisami art. 397 i art. 398, w szczególności, jeżeli
wydanie takiej zgody nie doprowadzi do ograniczenia zdolności krajowego zakładu ubezpieczeń
lub krajowego zakładu reasekuracji do wykonywania zobowiązań lub do nadmiernej ekspozycji
na ryzyko.
2.
Organ nadzoru wydaje zgodę, o której mowa w ust. 1, na wniosek jednostki dominującej
krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji.
3.
W przypadku złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 2, organ nadzoru bezzwłocznie podejmuje
współpracę z zainteresowanymi organami nadzorczymi państw członkowskich Unii Europejskiej
w ramach kolegium organów nadzoru, w celu podjęcia decyzji o udzieleniu albo odmowie
udzielenia zgody, o której mowa w ust. 1, oraz w celu określenia ewentualnych warunków,
którym ta zgoda podlega.
4.
Organ nadzoru po otrzymaniu kompletnego wniosku, o którym mowa w ust. 2, bezzwłocznie
informuje o nim pozostałych członków kolegium organów nadzoru i przekazuje im ten
wniosek.
5.
Organ nadzoru wydaje zgodę, o której mowa w ust. 1, albo odmawia wydania takiej zgody,
w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania wniosku, o którym mowa w ust. 2. Warunkiem
wydania decyzji przez organ nadzoru jest osiągnięcie wspólnego stanowiska przez kolegium
organów nadzoru. Wydając decyzję organ nadzoru współpracuje z zainteresowanymi organami
nadzorczymi dążąc do osiągnięcia wspólnego stanowiska zarówno co do samego rozstrzygnięcia,
jak i jego przesłanek.
6.
W przypadku gdy w terminie, o którym mowa w ust. 5, zainteresowane organy nadzorcze
nie osiągną wspólnego stanowiska lub gdy którykolwiek z zainteresowanych organów nadzorczych
złożył wniosek do EIOPA o wydanie rozstrzygnięcia zgodnie z art. 19 rozporządzenia
1094/2010, organ nadzoru przekazuje wniosek, o którym mowa w ust. 2, do rozpatrzenia
organowi sprawującemu nadzór nad grupą, chyba że sam jest organem sprawującym nadzór
nad grupą. W przypadku gdy wniosek, o którym mowa w ust. 2, został przekazany do rozpatrzenia
organowi będącemu organem sprawującym nadzór nad grupą, organ nadzoru może złożyć
wniosek do EIOPA o wydanie rozstrzygnięcia zgodnie z art. 19 rozporządzenia 1094/2010.
7.
W przypadku gdy rozstrzygnięcie w sprawie
1)
wniosku o wyrażenie zgody w zakresie odpowiadającym ust. 1 jest wydawane przez organ
nadzorczy innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
który wydał jednostce zależnej zgodę na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
lub działalności reasekuracyjnej, albo
2)
wniosku, o którym mowa w ust. 2, lub wniosku o wyrażenie zgody w zakresie odpowiadającym
ust. 1, jest wydawane przez organ nadzorczy innego niż Rzeczpospolita Polska państwa
członkowskiego Unii Europejskiej będący organem sprawującym nadzór nad grupą
- organ nadzoru współpracuje z tymi organami nadzorczymi oraz innymi zainteresowanymi
organami nadzorczymi w celu osiągnięcia wspólnego stanowiska zarówno co do samego
rozstrzygnięcia, jak i jego przesłanek. Rozstrzygnięcie wydane przez organ nadzorczy
innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej jest stosowane.
8.
W przypadku
1)
o którym mowa w ust. 7,
2)
gdy organ nadzoru jest organem sprawującym nadzór nad grupą i nie jest organem, który
wydał jednostce zależnej zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub
działalności reasekuracyjnej
- organ nadzoru może złożyć wniosek do EIOPA o wydanie rozstrzygnięcia zgodnie z art.
19 rozporządzenia 1094/2010, w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania przez organ
nadzoru kompletnego wniosku o wyrażenie zgody w zakresie odpowiadającym ust. 1.
9.
W przypadku złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 8 pkt 2, lub gdy zainteresowane
organy nadzorcze nie osiągną wspólnego stanowiska co do wniosku o wyrażenie zgody
w zakresie odpowiadającym ust. 1, lub w przypadku, gdy którykolwiek z zainteresowanych
organów nadzorczych złożył wniosek do EIOPA o wydanie rozstrzygnięcia zgodnie z art.
19 rozporządzenia 1094/2010, organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą
wydaje decyzję w sprawie wniosku o wyrażenie zgody w zakresie odpowiadającym ust.
1. Organ nadzoru może wyrazić taką zgodę, w szczególności jeżeli jej wydanie nie doprowadzi
do ograniczenia zdolności krajowego zakładu ubezpieczeń lub krajowego zakładu reasekuracji
do wykonywania zobowiązań lub do nadmiernej ekspozycji na ryzyko.
10.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą, wydając decyzję bierze
pod uwagę
1)
opinie i zastrzeżenia zainteresowanych organów nadzorczych;
2)
zastrzeżenia pozostałych organów nadzorczych należących do kolegium organów nadzoru.
11.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą przekazuje wnioskodawcy
decyzję zawierającą wyjaśnienie jej elementów istotnie odbiegających od zastrzeżeń
zainteresowanych organów nadzorczych.
12.
W przypadku gdy organ nadzoru jest organem sprawującym nadzór nad grupą i zainteresowany
organ nadzorczy złoży wniosek do EIOPA o wydanie rozstrzygnięcia zgodnie z art. 19
rozporządzenia 1094/2010, organ nadzoru zawiesza postępowanie do czasu wydania przez
EIOPA rozstrzygnięcia zgodnie z art. 19 ust. 3 tego rozporządzenia, chyba że organ
nadzoru wydaje decyzję w sprawie wniosku o wyrażenie zgody w zakresie odpowiadającym
ust. 1 w związku ze złożeniem przez organ nadzoru lub przez zainteresowany organ nadzorczy
wniosku do EIOPA o wydanie rozstrzygnięcia zgodnie z art. 19 tego rozporządzenia.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą wydaje decyzję po wydaniu
rozstrzygnięcia przez EIOPA.
1.
W przypadku gdy kapitałowy wymóg wypłacalności jednostki zależnej jest obliczany przy
zastosowaniu modelu wewnętrznego zatwierdzonego na poziomie grupy zgodnie z art. 391,
a organ nadzoru wydał jednostce zależnej zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
lub działalności reasekuracyjnej i w jego ocenie profil ryzyka jednostki zależnej
odbiega znacząco od założeń stanowiących podstawę stosowanego modelu wewnętrznego,
w przypadkach, o których mowa w art. 270, organ nadzoru jest uprawniony do wnioskowania
o nałożenie, do czasu właściwego uwzględnienia zastrzeżeń organu nadzoru przez dany
zakład, narzutu kapitałowego na kapitałowy wymóg wypłacalności jednostki zależnej
wynikający z zastosowania modelu wewnętrznego.
2.
Jeżeli nałożenie narzutu kapitałowego, o którym mowa w ust. 1, nie byłoby właściwe,
organ nadzoru może wnioskować o zobowiązanie zakładu do obliczania kapitałowego wymogu
wypłacalności według formuły standardowej.
3.
Organ nadzoru poddaje wniosek, o którym mowa w ust. 1 lub 2, pod dyskusję w kolegium
organów nadzoru i informuje o przyczynach przekazania takiego wniosku jednostkę zależną
i kolegium organów nadzoru.
4.
Jeżeli kapitałowy wymóg wypłacalności zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji
będącego jednostką zależną jest obliczany według formuły standardowej, a organ nadzoru
wydał jednostce zależnej zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub
działalności reasekuracyjnej, oraz w ocenie organu nadzoru profil ryzyka jednostki
zależnej odbiega znacząco od założeń stanowiących podstawę formuły standardowej i
jeżeli dany zakład nie uwzględnia w sposób należyty zastrzeżeń organu nadzoru, organ
nadzoru jest uprawniony do wnioskowania o
1)
zobowiązanie zakładu do zastąpienia części parametrów stosowanych w formule standardowej
parametrami specyficznymi dla tego zakładu - zgodnie z art. 256 lub
2)
nałożenie narzutu kapitałowego na kapitałowy wymóg wypłacalności zakładu - w przypadkach,
o których mowa w art. 270.
5.
Organ nadzoru poddaje wniosek, o którym mowa w ust. 4, pod dyskusję w kolegium organów
nadzoru i wyjaśnia propozycję rozpatrzenia wniosku zakładowi ubezpieczeń lub zakładowi
reasekuracji będącemu jednostką zależną i kolegium organów nadzoru.
6.
W przypadku braku jednomyślności pomiędzy organem nadzoru a organem sprawującym nadzór
nad grupą organ nadzoru może złożyć wniosek o wydanie rozstrzygnięcia do EIOPA zgodnie
z art. 19 rozporządzenia 1094/2010 w ciągu miesiąca od przekazania wniosku.
7.
Jeżeli został złożony wniosek do EIOPA, organ nadzoru zawiesza postępowanie do czasu
wydania przez EIOPA rozstrzygnięcia zgodnie z art. 19 ust. 3 rozporządzenia 1094/2010.
Organ nadzoru wydaje decyzję po wydaniu rozstrzygnięcia przez EIOPA.
8.
W przypadku gdy organ nadzoru jest organem sprawującym nadzór nad grupą i nie ma jednomyślności
pomiędzy organem nadzoru a organem nadzorczym, który wydał jednostce zależnej zezwolenie
na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej, organ
nadzoru może złożyć wniosek o wydanie rozstrzygnięcia do EIOPA w ciągu miesiąca od
otrzymania wniosku organu nadzorczego, który wydał jednostce zależnej zezwolenie na
wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej, o zastosowanie
środków o zakresie odpowiadającym ust. 1, 2 lub 4.
1.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji będący jednostką zależną
nie spełnia kapitałowego wymogu wypłacalności, zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
będący jednostką zależną przekazuje do organu nadzoru, który udzielił mu zezwolenia
na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej, plan
naprawczy, o którym mowa w art. 312 ust. 2, w celu zapewnienia spełnienia kapitałowego
wymogu wypłacalności przez przywrócenie poziomu dopuszczonych środków własnych lub
obniżenie profilu ryzyka w terminie 6 miesięcy od dnia stwierdzenia niespełnienia
kapitałowego wymogu wypłacalności. Przepis art. 312 stosuje się odpowiednio.
2.
Organ nadzoru niezwłocznie przekazuje kolegium organów nadzoru plan naprawczy, o którym
mowa w art. 312 ust. 2, przedłożony przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
będący jednostką zależną.
3.
Organ nadzoru wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia planu naprawczego w terminie
4 miesięcy od dnia stwierdzenia niespełnienia kapitałowego wymogu wypłacalności. Wydając
decyzję, organ nadzoru współpracuje z organami nadzorczymi innych państw członkowskich
Unii Europejskiej w ramach kolegium organów nadzoru, dążąc do osiągnięcia wspólnego
stanowiska, zarówno co do samego rozstrzygnięcia, jak i jego przesłanek.
4.
W przypadku gdy w terminie 4 miesięcy od dnia stwierdzenia niespełnienia kapitałowego
wymogu wypłacalności kolegium organów nadzoru nie osiągnie wspólnego stanowiska, organ
nadzoru wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia planu naprawczego, biorąc pod uwagę
opinie i zastrzeżenia pozostałych organów nadzorczych należących do kolegium organów
nadzoru.
5.
Jeżeli organ nadzoru stwierdzi, po otrzymaniu powiadomienia, o którym mowa w art.
310, pogarszanie się sytuacji finansowej zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji
będącego jednostką zależną, niezwłocznie powiadamia kolegium organów nadzoru. Organ
nadzoru, z wyjątkiem sytuacji nadzwyczajnych, konsultuje w kolegium organów nadzoru
środki podejmowane wobec jednostki zależnej.
6.
Organ nadzoru wydaje decyzję w sprawie środków, o których mowa w ust. 5, w terminie
miesiąca od dnia powiadomienia przez organ nadzoru kolegium organów nadzoru. Wydając
decyzję, organ nadzoru współpracuje z organami nadzorczymi innych państw członkowskich
Unii Europejskiej w ramach kolegium organów nadzoru, dążąc do osiągnięcia wspólnego
stanowiska, zarówno co do samego rozstrzygnięcia, jak i jego przesłanek.
7.
Jeżeli w terminie, o którym mowa w ust. 6, kolegium organów nadzoru nie osiągnie wspólnego
stanowiska w sprawie wniosku organu nadzoru dotyczącego środków, o których mowa w
ust. 5, organ nadzoru wydaje decyzję, biorąc pod uwagę opinie i zastrzeżenia pozostałych
organów nadzorczych należących do kolegium.
8.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji będący jednostką zależną
nie spełnia minimalnego wymogu kapitałowego, zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
przekazuje do organu nadzoru, który udzielił mu zezwolenia na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej, krótkoterminowy plan finansowy,
o którym mowa w art. 313 ust. 2, w celu zapewnienia spełnienia minimalnego wymogu
kapitałowego przez przywrócenie poziomu dopuszczonych podstawowych środków własnych
lub obniżenie profilu ryzyka w terminie 3 miesięcy od dnia stwierdzenia niespełnienia
minimalnego wymogu kapitałowego. Przepis art. 313 stosuje się odpowiednio.
9.
Organ nadzoru niezwłocznie przekazuje kolegium organów nadzoru krótkoterminowy plan
finansowy, o którym mowa w art. 313 ust. 2, przedłożony przez zakład ubezpieczeń lub
zakład reasekuracji będący jednostką zależną.
10.
Organ nadzoru informuje kolegium organów nadzoru o środkach podjętych w celu spełnienia
przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji będący jednostką zależną minimalnego
wymogu kapitałowego.
11.
Organ nadzoru, z wyjątkiem sytuacji nadzwyczajnych, może złożyć wniosek do EIOPA zgodnie
z art. 19 rozporządzenia 1094/2010 o wydanie rozstrzygnięcia w przypadku braku jednomyślności
pomiędzy organem nadzoru a organem sprawującym nadzór nad grupą
1)
w odniesieniu do zatwierdzenia planu naprawczego, w tym przedłużenia okresu naprawczego,
w terminie, o którym mowa w ust. 3, lub
2)
w odniesieniu do zatwierdzenia środków, jakie należy podjąć wobec jednostki zależnej
w terminie, o którym mowa w ust. 6.
12.
Jeżeli został złożony wniosek do EIOPA, organ nadzoru zawiesza postępowanie do czasu
wydania przez EIOPA rozstrzygnięcia zgodnie z art. 19 ust. 3 rozporządzenia 1094/2010.
Organ nadzoru wydaje decyzję po wydaniu rozstrzygnięcia przez EIOPA. Decyzja jest
przekazywana jednostce zależnej i kolegium organów nadzoru.
13.
Jeżeli organ nadzoru jest organem sprawującym nadzór nad grupą i nie jest organem
nadzorczym, który wydał zakładowi ubezpieczeń lub zakładowi reasekuracji będącemu
jednostką zależną zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności
reasekuracyjnej, oraz nie ma jednomyślności pomiędzy organem nadzoru a tym organem
nadzorczym
1)
w odniesieniu do zatwierdzenia planu naprawczego, w tym przedłużenia okresu naprawczego,
w terminie, o którym mowa w ust. 3, lub
2)
w odniesieniu do zatwierdzenia środków, jakie należy podjąć wobec jednostki zależnej
w terminie miesiąca od dnia powiadomienia kolegium organów nadzoru przez organ nadzorczy,
który wydał zakładowi ubezpieczeń lub zakładowi reasekuracji będącemu jednostką zależną
zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej,
o zamiarze podjęcia środków wobec jednostki zależnej
- organ nadzoru, z wyjątkiem sytuacji nadzwyczajnych, może złożyć wniosek do EIOPA
zgodnie z art. 19 rozporządzenia 1094/2010 o wydanie rozstrzygnięcia.
1.
Przepisów art. 397 i art. 398 nie stosuje się do zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji,
w przypadku gdy zakład przestał spełniać
1)
warunek, o którym mowa w art. 395 pkt 1;
2)
warunek, o którym mowa w art. 395 pkt 2, a grupa nie przywróciła zgodności z tym warunkiem
w odpowiednim terminie;
3)
warunki, o których mowa w art. 395 pkt 3 i 4.
2.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, jeżeli organ nadzoru będący organem sprawującym
nadzór nad grupą, po przeprowadzeniu konsultacji z kolegium organów nadzoru, postanowi
wyłączyć jednostkę zależną ze sprawowanego nadzoru nad grupą, niezwłocznie informuje
o tym zainteresowany organ nadzoru i jednostkę dominującą.
3.
Jednostka dominująca jest odpowiedzialna za zapewnienie spełniania w sposób ciągły
warunków, o których mowa w art. 395 pkt 2-4. W przypadku niespełnienia danego warunku
jednostka dominująca niezwłocznie informuje organ nadzoru będący organem sprawującym
nadzór nad grupą oraz organ nadzorczy sprawujący nadzór nad daną jednostką zależną.
Jednostka dominująca przedstawia plan przywrócenia spełnienia danego warunku w odpowiednim
terminie.
4.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą dokonuje, co najmniej raz
w roku, weryfikacji spełnienia warunków, o których mowa w art. 395 pkt 2-4.
5.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą dokonuje weryfikacji spełnienia
warunków, o których mowa w art. 395 pkt 2-4, na wniosek zainteresowanego organu nadzorczego,
jeżeli zainteresowany organ nadzorczy wyraża wątpliwości dotyczące spełniania w sposób
ciągły tych warunków.
6.
W przypadku stwierdzenia niespełnienia warunków, o których mowa w art. 395 pkt 2-4,
organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może żądać od jednostki
dominującej przedstawienia planu przywrócenia spełnienia danego warunku w odpowiednim
terminie.
7.
Jeżeli po konsultacji z kolegium organów nadzoru, w ocenie organu nadzoru będącego
organem sprawującym nadzór nad grupą plan, o którym mowa w ust. 3 lub 6, jest niewystarczający
lub nie jest wdrażany w uzgodnionym terminie, organ nadzoru bezzwłocznie informuje
zainteresowany organ nadzorczy o niespełnieniu warunków, o których mowa w art. 395
pkt 2-4.
8.
W przypadku gdy nadzór nad grupą sprawuje organ nadzorczy innego niż Rzeczpospolita
Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej, organ nadzoru jest uprawniony do
występowania z wnioskiem do organu sprawującego nadzór nad grupą o weryfikację spełniania
w sposób ciągły warunków, o których mowa w art. 395 pkt 2-4.
Przepisy art. 395-399 stosuje się odpowiednio do zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji
będących jednostkami zależnymi dominującego podmiotu ubezpieczeniowego lub dominującego
podmiotu nieregulowanego.
1.
Nadzór nad koncentracją ryzyka na poziomie grupy jest sprawowany zgodnie z ust. 2-6
i art. 403-415.
2.
Koncentracja ryzyka na poziomie grupy podlega nadzorowi sprawowanemu przez organ nadzoru
będący organem sprawującym nadzór nad grupą.
3.
Zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji stojący na czele grupy lub, w przypadku
gdy na jej czele nie stoi zakład ubezpieczeń ani zakład reasekuracji, dominujący podmiot
ubezpieczeniowy lub dominujący podmiot nieregulowany, lub wchodzący w skład grupy
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji wyznaczony przez organ nadzoru będący organem
sprawującym nadzór nad grupą po konsultacji z pozostałymi zainteresowanymi organami
nadzorczymi i z podmiotem stojącym na czele grupy, przekazuje organowi nadzoru będącemu
organem sprawującym nadzór nad grupą
1)
sprawozdanie w zakresie koncentracji określonych rodzajów ryzyka, w możliwie najkrótszym
terminie;
2)
regularnie, co najmniej raz w roku, sprawozdanie w zakresie znaczącej koncentracji
ryzyka na poziomie grupy.
4.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą, po konsultacji z zainteresowanymi
organami nadzorczymi i z podmiotem stojącym na czele grupy, określa, w drodze natychmiast
wykonalnej decyzji
1)
rodzaje ryzyka, które są objęte obowiązkiem sprawozdawczym w każdych okolicznościach;
2)
odpowiednie progi uznawania koncentracji ryzyka za znaczącą, oparte na kapitałowych
wymogach wypłacalności, rezerwach techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności
lub obu tych elementach.
5.
Wydając decyzję, o której mowa w ust. 4, organ nadzoru będący organem sprawującym
nadzór nad grupą i inne zainteresowane organy nadzorcze uwzględniają specyfikę grupy
oraz strukturę zarządzania ryzykiem w grupie.
6.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą, dokonując przeglądu koncentracji
ryzyka, monitoruje w szczególności ryzyko zarażenia w grupie, ryzyko konfliktu interesów
oraz poziom lub wielkość tych ryzyk.
1.
Nadzór nad transakcjami wewnątrz grupy jest sprawowany zgodnie z ust. 2-5 i art. 403-415.
2.
Transakcje wewnątrz grupy podlegają nadzorowi sprawowanemu przez organ nadzoru będący
organem sprawującym nadzór nad grupą.
3.
Zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji stojący na czele grupy lub, w przypadku
gdy na jej czele nie stoi zakład ubezpieczeń ani zakład reasekuracji, dominujący podmiot
ubezpieczeniowy lub dominujący podmiot nieregulowany, lub wchodzący w skład grupy
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji wyznaczony przez organ nadzoru będący organem
sprawującym nadzór nad grupą po konsultacji z pozostałymi zainteresowanymi organami
nadzorczymi i z podmiotem stojącym na czele grupy, przekazuje organowi nadzoru będącemu
organem sprawującym nadzór nad grupą sprawozdanie w zakresie
1)
znaczących transakcji wewnątrz grupy dokonywanych przez zakłady ubezpieczeń i zakłady
reasekuracji wchodzące w skład grupy, w tym transakcji z osobami fizycznymi mającymi
bliskie powiązania z podmiotem wchodzącym w skład grupy, co najmniej raz w roku;
2)
szczególnie znaczących transakcji wewnątrz grupy w możliwe najkrótszym terminie;
3)
określonych typów transakcji wewnątrz grupy, które muszą być przekazane w każdych
okolicznościach, w możliwie najkrótszym terminie.
4.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą, po konsultacji z zainteresowanymi
organami nadzorczymi i z podmiotem stojącym na czele grupy, określa, w drodze natychmiast
wykonalnej decyzji, rodzaje transakcji wewnątrz grupy, zawieranych przez zakłady ubezpieczeń
i zakłady reasekuracji wchodzące w skład grupy, objęte obowiązkiem sprawozdawczym,
o którym mowa w ust. 3.
5.
Przepisy art. 401 ust. 4-6 stosuje się odpowiednio.
1.
Przepisy rozdziału 3 stosuje się odpowiednio na poziomie grupy.
2.
Systemy zarządzania ryzykiem i kontroli wewnętrznej oraz procedury sprawozdawcze są
wdrażane spójnie we wszystkich zakładach ubezpieczeń i zakładach reasekuracji objętych
nadzorem nad grupą, o których mowa w art. 374 ust. 1 pkt 1 i 2, w sposób umożliwiający
kontrolowanie tych systemów i procedur na poziomie grupy.
3.
Mechanizmy kontroli wewnętrznej grupy obejmują co najmniej
1)
odpowiednie mechanizmy dotyczące wypłacalności grupy, umożliwiające identyfikację
i pomiar istotnych ryzyk oraz właściwe powiązanie dopuszczonych środków własnych z
ryzykami;
2)
rzetelne procedury dotyczące sprawozdawczości i rachunkowości, umożliwiające monitorowanie
transakcji wewnątrz grupy i koncentracji ryzyka oraz zarządzanie nimi.
4.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą dokonuje oceny systemów
i procedur, o których mowa w ust. 2, zgodnie z art. 404-415.
5.
Zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakład reasekuracji
posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie lub dominujący podmiot ubezpieczeniowy
lub dominujący podmiot nieregulowany przeprowadza własną ocenę ryzyka i wypłacalności,
o której mowa w art. 63, na poziomie grupy.
6.
Własna ocena ryzyka i wypłacalności przeprowadzana na poziomie grupy podlega nadzorowi
organu nadzoru będącemu organem sprawującym nadzór nad grupą.
7.
Jeżeli wypłacalność na poziomie grupy jest obliczana metodą, o której mowa w art.
390, zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakład
reasekuracji posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie lub dominujący podmiot
ubezpieczeniowy lub dominujący podmiot nieregulowany wykazuje organowi nadzoru będącemu
organem sprawującym nadzór nad grupą właściwe zrozumienie różnicy między sumą kapitałowych
wymogów wypłacalności wszystkich zakładów ubezpieczeń lub zakładów reasekuracji będących
podmiotami powiązanymi i wchodzących w skład grupy a skonsolidowanym kapitałowym wymogiem
wypłacalności grupy.
8.
Zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie, zakład reasekuracji
posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie, dominujący podmiot ubezpieczeniowy
lub dominujący podmiot nieregulowany może, pod warunkiem uzyskania zgody organu nadzoru
będącego organem sprawującym nadzór nad grupą, wydanej w drodze decyzji, przeprowadzać
jednocześnie własne oceny ryzyka i wypłacalności na poziomie grupy i na poziomie dowolnej
jednostki zależnej wchodzącej w skład grupy oraz sporządzać jeden dokument obejmujący
wszystkie te oceny. Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może
wydać taką zgodę, w szczególności jeżeli nie doprowadzi to do nadmiernej ekspozycji
na ryzyko zakładów ubezpieczeń lub zakładów reasekuracji.
9.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą przed wydaniem zgody, o
której mowa w ust. 8, przeprowadza konsultacje z członkami kolegium organów nadzoru
i uwzględnia opinie i zastrzeżenia tych organów.
10.
W przypadku uzyskania zgody, o której mowa w ust. 8, zakład ubezpieczeń posiadający
udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe
w innym zakładzie lub dominujący podmiot ubezpieczeniowy lub dominujący podmiot nieregulowany
przekazuje sporządzony dokument jednocześnie wszystkim zainteresowanym organom nadzorczym.
11.
Uzyskanie zgody, o której mowa w ust. 8, nie zwalnia zakładu ubezpieczeń lub zakładu
reasekuracji będącego jednostką zależną z obowiązku przeprowadzania własnej oceny
ryzyka i wypłacalności zgodnie z art. 63.
1.
W przypadku gdy organ nadzoru sprawuje nadzór nad wszystkimi zakładami ubezpieczeń
i zakładami reasekuracji wchodzącymi w skład grupy, organ nadzoru wykonuje zadania
organu sprawującego nadzór nad grupą.
2.
Organ nadzoru wykonuje zadania organu sprawującego nadzór nad grupą również w przypadku
gdy
1)
podmiotem stojącym na czele grupy jest zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji,
któremu organ nadzoru wydał zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej
lub działalności reasekuracyjnej;
2)
podmiotem stojącym na czele grupy nie jest zakład ubezpieczeń ani zakład reasekuracji
i spełniony jest jeden z poniższych warunków
a)
organ nadzoru wydał zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności
reasekuracyjnej zakładowi ubezpieczeń lub zakładowi reasekuracji, którego jednostką
dominującą jest dominujący podmiot ubezpieczeniowy lub dominujący podmiot nieregulowany,
b)
organ nadzoru wydał zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności
reasekuracyjnej zakładowi ubezpieczeń lub zakładowi reasekuracji, którego jednostką
dominującą jest dominujący podmiot ubezpieczeniowy lub dominujący podmiot nieregulowany
z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a więcej niż jeden zakład ubezpieczeń
lub zakład reasekuracji z siedzibą na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej
ma jako jednostkę dominującą ten sam, co ten zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji,
dominujący podmiot ubezpieczeniowy lub ten sam, co ten zakład ubezpieczeń lub zakład
reasekuracji, dominujący podmiot nieregulowany,
c)
organ nadzoru sprawuje nadzór nad zakładem ubezpieczeń lub zakładem reasekuracji z
największą sumą aktywów bilansu, jeżeli podmiotem stojącym na czele grupy jest więcej
niż jeden dominujący podmiot ubezpieczeniowy lub więcej niż jeden dominujący podmiot
nieregulowany i podmioty te mają siedziby na terytorium różnych państw członkowskich
Unii Europejskiej, a w każdym z tych państw członkowskich jest obecny zakład ubezpieczeń
lub zakład reasekuracji,
d)
organ nadzoru wydał zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności
reasekuracyjnej zakładowi ubezpieczeń lub zakładowi reasekuracji z największą sumą
aktywów bilansu, jeżeli więcej niż jeden zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
z siedzibą na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej ma jako jednostkę
dominującą ten sam, co ten zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji, dominujący
podmiot ubezpieczeniowy lub ten sam, co ten zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji,
dominujący podmiot nieregulowany i żaden z tych zakładów nie uzyskał zezwolenia na
wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej na terytorium
państwa członkowskiego Unii Europejskiej, na którym ten dominujący podmiot ubezpieczeniowy
lub ten dominujący podmiot nieregulowany ma siedzibę,
e)
organ nadzoru wydał zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub działalności
reasekuracyjnej zakładowi ubezpieczeń lub zakładowi reasekuracji z największą sumą
aktywów bilansu, jeżeli grupa nie posiada jednostki dominującej lub jeżeli nie są
spełnione warunki, o których mowa w lit. a-d.
3.
Organ nadzoru wraz z innymi zainteresowanymi organami nadzorczymi może, na wniosek
któregokolwiek organu nadzorczego, wspólnie uzgodnić odstąpienie od stosowania kryteriów,
o których mowa w ust. 2, jeżeli ich stosowanie nie byłoby właściwe z uwagi na strukturę
grupy i względne znaczenie działalności zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji
w różnych państwach członkowskich Unii Europejskiej, oraz wyznaczyć inny organ nadzorczy
jako organ sprawujący nadzór nad grupą (wspólne uzgodnienie).
4.
Organ nadzoru może, nie częściej niż raz w roku, wystąpić z wnioskiem o otwarcie dyskusji,
czy kryteria, o których mowa w ust. 2, są właściwe. Organ nadzoru dąży do podjęcia
wspólnego uzgodnienia w terminie 3 miesięcy od dnia złożenia wniosku w sprawie dyskusji.
5.
Organ nadzoru wyznaczony w trybie ust. 3 i 4 jako organ sprawujący nadzór nad grupą
powiadamia podmiot stojący na czele grupy o wyznaczeniu go jako organu sprawującego
nadzór nad grupą, podając uzasadnienie.
6.
W terminie 3 miesięcy od złożenia wniosku w sprawie dyskusji organ nadzoru może złożyć
wniosek do EIOPA o wydanie rozstrzygnięcia zgodnie z art. 19 rozporządzenia 1094/2010.
W przypadku złożenia wniosku do EIOPA zainteresowane organy nadzorcze podejmują wspólne
uzgodnienie zgodne z rozstrzygnięciem EIOPA.
7.
W przypadku gdy organ nadzoru spełnia przynajmniej jedno z kryteriów, o których mowa
w ust. 2, przed podjęciem wspólnego uzgodnienia, na podstawie którego zostanie wyznaczony
inny organ nadzoru jako organ sprawujący nadzór nad grupą, organ nadzoru przekazuje
podmiotowi stojącemu na czele grupy informacje o
1)
zamiarze podjęcia wspólnego uzgodnienia,
2)
projektowanej treści wspólnego uzgodnienia,
3)
procedurach odwoławczych od rozstrzygnięć organu wyznaczanego jako organ sprawujący
nadzór nad grupą
- umożliwiając podmiotowi stojącemu na czele grupy wyrażenie opinii.
8.
Na podstawie wspólnego uzgodnienia organ nadzoru może przyjmować jedynie zadania odpowiadające
celom i zadaniom nadzoru nad grupą określonym w ustawie.
9.
W przypadku niepodjęcia wspólnego uzgodnienia zadania organu sprawującego nadzór nad
grupą wykonuje organ nadzorczy określony zgodnie z ust. 2.
10.
Po podjęciu wspólnego uzgodnienia, na podstawie którego został wyznaczony inny organ
nadzorczy jako organ sprawujący nadzór nad grupą, organ nadzoru przekazuje podmiotowi
stojącemu na czele grupy, który ma siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
informacje o podjęciu wspólnego uzgodnienia i jego treści, oraz dniu, od którego wspólne
uzgodnienie będzie przez organy nadzorcze stosowane.
11.
W przypadku niepodjęcia wspólnego uzgodnienia organ nadzoru przekazuje podmiotowi
stojącemu na czele grupy informacje o jego niepodjęciu.
12.
Organ nadzoru ogłasza w Dzienniku Urzędowym Komisji Nadzoru Finansowego wspólne uzgodnienie
albo informację o jego niepodjęciu.
1.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą posiada następujące uprawnienia
i obowiązki w odniesieniu do nadzoru nad grupą
1)
koordynacja gromadzenia i rozpowszechniania odpowiednich i istotnych informacji w
normalnych i nadzwyczajnych sytuacjach, w tym przekazywania istotnych informacji dotyczących
zadań nadzorczych organów nadzorczych;
2)
nadzór nad sytuacją finansową grupy i jej ocena;
3)
ocena przestrzegania przez grupę przepisów dotyczących wypłacalności grupy, koncentracji
ryzyka i transakcji wewnątrz grupy, o których mowa w art. 378-402;
4)
ocena systemu zarządzania grupy określonego w art. 403 oraz spełniania przez członków
zarządu oraz rady nadzorczej podmiotu posiadającego udziały kapitałowe w innym podmiocie
przepisów, o których mowa w art. 48 i art. 414;
5)
planowanie i koordynacja działań nadzorczych w normalnych i nadzwyczajnych sytuacjach,
we współpracy z zainteresowanymi organami nadzorczymi i z uwzględnieniem charakteru,
skali i złożoności ryzyk właściwych dla działalności wykonywanej przez podmioty wchodzące
w skład danej grupy, poprzez odbywanie przynajmniej raz w roku regularnych spotkań
lub stosowanie innych odpowiednich środków;
6)
inne zadania, środki, decyzje i rozstrzygnięcia przypisane organowi sprawującemu nadzór
nad grupą, w szczególności zatwierdzanie modelu wewnętrznego na poziomie grupy zgodnie
z art. 391 i art. 393, oraz wydawanie zgody na stosowanie systemu ustanowionego zgodnie
z art. 396-399.
2.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą przewodniczy kolegium organów
nadzoru powołanemu w celu ułatwienia wykonywania zadań, o których mowa w ust. 1.
3.
Kolegium organów nadzoru składa się z organu będącego organem sprawującym nadzór nad
grupą, organów nadzorczych państw członkowskich Unii Europejskiej, na których terytorium
znajdują się siedziby zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji będących jednostkami
zależnymi, oraz z EIOPA.
4.
W pracach kolegium organów nadzoru mogą uczestniczyć
1)
organy nadzorcze sprawujące nadzór nad znaczącymi oddziałami zakładów ubezpieczeń
i zakładów reasekuracji, o których mowa w art. 354 rozporządzenia delegowanego Komisji
(UE) 2015/35;
2)
organy nadzorcze sprawujące nadzór nad zakładami ubezpieczeń i zakładami reasekuracji
mającymi siedzibę na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej, będących podmiotami
powiązanymi innymi niż jednostki zależne;
3)
organy nadzorcze sprawujące nadzór nad zakładami ubezpieczeń i zakładami reasekuracji
mającymi siedzibę na terytorium państw niebędących państwami członkowskimi Unii Europejskiej,
będących podmiotami powiązanymi;
4)
organy nadzorcze sprawujące nadzór nad instytucjami kredytowymi i firmami inwestycyjnymi
mającymi siedzibę na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej albo na terytorium
państw niebędących państwami członkowskimi Unii Europejskiej, będących podmiotami
powiązanymi.
5.
Udział organów nadzorczych, o których mowa w ust. 4, w pracach kolegium organów nadzoru
jest ograniczony do realizacji celu polegającego na efektywnej wymianie informacji.
6.
Powołanie i funkcjonowanie kolegium organów nadzoru jest oparte na porozumieniu w
zakresie koordynacji sprawowania nadzoru grupowego pomiędzy organem będącym organem
sprawującym nadzór nad grupą i pozostałymi zainteresowanymi organami nadzorczymi.
7.
W przypadku gdy kolegium organów nadzoru nie osiągnie wspólnego stanowiska w odniesieniu
do treści porozumienia w zakresie koordynacji sprawowania nadzoru grupowego, organ
nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może złożyć wniosek do EIOPA o
wydanie rozstrzygnięcia.
8.
W przypadku gdy organ nadzoru jest organem sprawującym nadzór nad grupą i został złożony
wniosek do EIOPA o wydanie rozstrzygnięcia w sprawie porozumienia w zakresie koordynacji
sprawowania nadzoru grupowego, organ nadzoru wydaje decyzję zgodną z rozstrzygnięciem
EIOPA. Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą przekazuje treść
wydanej decyzji zainteresowanym organom nadzorczym.
9.
Porozumienie w zakresie koordynacji sprawowania nadzoru grupowego określa procedury
1)
podejmowania przez zainteresowane organy nadzorcze rozstrzygnięć, o których mowa w
art. 391, art. 392 i art. 404;
2)
konsultacji przeprowadzanych przez zainteresowane organy nadzorcze zgodnie z ust.
6-8 i art. 378 ust. 5.
10.
Porozumienie w zakresie koordynacji sprawowania nadzoru grupowego może określać także
procedury
1)
konsultacji między zainteresowanymi organami nadzorczymi, w szczególności w sprawach,
o których mowa w art. 374-377, art. 379-381, art. 387, art. 401-403, art. 407, art.
412, art. 416 i art. 417;
2)
współpracy z innymi organami nadzorczymi.
11.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może, na podstawie porozumienia
w zakresie koordynacji sprawowania nadzoru grupowego, przydzielać dodatkowe zadania
innym organom nadzorczym uczestniczącym w pracach kolegium organów nadzoru, jeżeli
przyczyni się to do poprawy skuteczności nadzoru nad grupą i nie wpłynie to niekorzystnie
na wypełnianie obowiązków nadzorczych przez członków kolegium organów nadzoru.
12.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą przekazuje EIOPA informacje
dotyczące funkcjonowania kolegium organów nadzoru, w tym istotnych trudności dotyczących
jego funkcjonowania.
13.
W przypadku gdy organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą w ocenie
innego zainteresowanego organu nadzorczego nie wypełnia zadań, o których mowa w ust.
1, lub gdy nie ma odpowiedniej współpracy między członkami kolegium organów nadzoru
i został złożony wniosek do EIOPA o wydanie rozstrzygnięcia zgodnie z art. 19 rozporządzenia
1094/2010, organ nadzoru wydaje decyzję po wydaniu rozstrzygnięcia przez EIOPA. Organ
nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą przekazuje treść wydanego rozstrzygnięcia
zainteresowanym organom nadzorczym.
14.
W przypadku gdy organem sprawującym nadzór nad grupą jest organ nadzorczy innego niż
Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej, organ nadzoru jest
uprawniony do uczestniczenia w pracach kolegium organów nadzoru, jeżeli
1)
organ nadzoru sprawuje nadzór nad krajowym zakładem ubezpieczeń lub krajowym zakładem
reasekuracji wchodzącym w skład grupy;
2)
organ nadzoru sprawuje nadzór nad znaczącym oddziałem zakładu ubezpieczeń lub zakładu
reasekuracji z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
3)
organ nadzoru sprawuje nadzór nad instytucją kredytową lub firmą inwestycyjną z siedzibą
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, będącą podmiotem powiązanym.
15.
W przypadku, o którym mowa w ust. 14 pkt 2 i 3, udział organu nadzoru w pracach kolegium
organów nadzoru jest ograniczony do realizacji celu polegającego na efektywnej wymianie
informacji.
16.
W przypadku gdy w ocenie organu nadzoru organ nadzorczy innego niż Rzeczpospolita
Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej będący organem sprawującym nadzór
nad grupą nie wypełnia zadań, o których mowa w ust. 1, lub gdy nie ma odpowiedniej
współpracy między członkami kolegium organów nadzoru, organ nadzoru może złożyć wniosek
o pomoc do EIOPA zgodnie z art. 19 rozporządzenia 1094/2010.
17.
W ramach prac kolegium organów nadzoru organ nadzoru jest uprawniony do wymiany informacji
i konsultacji z organami nadzorczymi będącymi członkami kolegium organów nadzoru w
celu podejmowania odpowiednich działań.
18.
Organ nadzoru, który uczestniczy w pracach kolegium organów nadzoru, może złożyć wniosek
do EIOPA o wydanie rozstrzygnięcia zgodnie z art. 19 rozporządzenia 1094/2010 w przypadku
wystąpienia rozbieżnych opinii w odniesieniu do porozumienia w zakresie koordynacji
sprawowania nadzoru grupowego.
19.
Organ nadzoru, który uczestniczy w pracach kolegium organów nadzoru, może, na podstawie
porozumienia w zakresie koordynacji sprawowania nadzoru grupowego, realizować dodatkowe
zadania przydzielone mu przez inny organ nadzorczy uczestniczący w pracach kolegium
organów nadzoru, jeżeli przyczyni się to do poprawy skuteczności nadzoru nad grupą
i jeżeli realizacja dodatkowych zadań nie wpłynie niekorzystnie na wypełnianie obowiązków
nadzorczych przez organ nadzoru.
1.
Organ nadzoru może wystąpić do innych organów nadzorczych wchodzących w skład kolegium
organów nadzoru o informacje pomocne w sprawowaniu nadzoru.
2.
Organ nadzoru niezwłocznie przekazuje informacje innym organom nadzorczym wchodzącym
w skład kolegium organów nadzoru, obejmujące co najmniej informacje dotyczące działań
grupy i organu nadzoru oraz informacje przekazywane przez podmioty wchodzące w skład
grupy.
3.
Jeżeli inny organ nadzorczy wchodzący w skład kolegium organów nadzoru nie przekazał
organowi nadzoru odpowiednich informacji w terminie 14 dni, organ nadzoru może złożyć
wniosek do EIOPA.
4.
Organ nadzoru, który uczestniczy w kolegium organów nadzoru, może niezwłocznie zwołać
posiedzenie kolegium organów nadzoru w przypadkach gdy
1)
uzyska informacje o poważnym naruszeniu kapitałowego wymogu wypłacalności lub naruszeniu
minimalnego wymogu kapitałowego przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji wchodzący
w skład grupy;
2)
uzyska informacje o poważnym naruszeniu kapitałowego wymogu wypłacalności na poziomie
grupy;
3)
wystąpiły inne wyjątkowe okoliczności.
1.
Organ nadzoru przed wydaniem decyzji mającej znaczenie dla zadań nadzorczych innych
organów nadzorczych przeprowadza konsultacje z zainteresowanymi organami nadzorczymi
wchodzącymi w skład kolegium organów nadzoru w zakresie
1)
zmian struktury akcjonariatu lub udziałów, struktury organizacyjnej lub struktury
zarządzania zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji wchodzącego w skład grupy,
które wymagają zatwierdzenia lub wydania zgody przez organ nadzoru lub uprawniają
organ nadzoru do zgłoszenia sprzeciwu;
2)
wydawania decyzji w sprawie przedłużenia okresu naprawczego, o którym mowa w art.
312 ust. 5-9;
3)
znaczących sankcji lub środków wyjątkowych zastosowanych przez organ nadzoru, w tym
nałożenia narzutu kapitałowego na kapitałowy wymóg wypłacalności zgodnie z art. 270,
oraz nałożonych ograniczeń dotyczących stosowania modelu wewnętrznego przy obliczaniu
kapitałowego wymogu wypłacalności.
2.
W konsultacjach, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, uczestniczy organ sprawujący nadzór
nad grupą.
3.
Jeżeli decyzja wydana przez organ nadzoru jest oparta na informacjach otrzymanych
od innych organów nadzorczych, organ nadzoru przeprowadza konsultacje z tymi organami
nadzorczymi.
4.
Organ nadzoru może odstąpić od przeprowadzenia konsultacji w pilnych przypadkach lub
jeżeli konsultacje mogłyby zagrozić skuteczności wydanej decyzji.
5.
W przypadku, o którym mowa w ust. 4, organ nadzoru bezzwłocznie informuje zainteresowane
organy nadzorcze.
1.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może wystąpić z wnioskiem
do organu nadzorczego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, na którego terytorium
jednostka dominująca ma siedzibę, o przekazanie jednostce dominującej żądania udzielenia
informacji odpowiednich dla wykonywania praw i obowiązków organu sprawującego nadzór
nad grupą, o których mowa w art. 405.
2.
Jeżeli informacje odpowiednie dla celów nadzoru nad grupą, o których mowa w art. 410
ust. 2, zostały wcześniej przekazane innemu organowi nadzorczemu, organ nadzoru będący
organem sprawującym nadzór nad grupą może wystąpić do tego organu nadzorczego z wnioskiem
o przekazanie odpowiednich informacji.
Wprzypadku gdy zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji jest podmiotem powiązanym
instytucji kredytowej lub firmy inwestycyjnej albo jeżeli ten sam podmiot posiada
udziały kapitałowe w zakładzie ubezpieczeń lub zakładzie reasekuracji i w instytucji
kredytowej lub firmie inwestycyjnej
1)
organ nadzoru może wystąpić do organów odpowiedzialnych za sprawowanie nadzoru nad
instytucjami kredytowymi i firmami inwestycyjnymi z wnioskiem o przekazanie informacji
mogących ułatwić realizację jego zadań, w szczególności zadań określonych w niniejszym
rozdziale;
2)
organ nadzoru przekazuje zainteresowanym organom nadzorczym informacje związane z
wykonywaniem nadzoru nad instytucjami kredytowymi i firmami inwestycyjnymi, mogące
ułatwić realizację zadań tych organów.
1.
Podmioty podlegające nadzorowi nad grupą, podmioty powiązane podmiotów podlegających
nadzorowi nad grupą oraz podmioty posiadające udziały kapitałowe w podmiotach podlegających
nadzorowi nad grupą mogą dokonywać wymiany informacji, które mogą być odpowiednie
dla celów nadzoru nad grupą.
2.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może żądać od każdego podmiotu
wchodzącego w skład grupy danych i informacji istotnych dla celów nadzoru nad grupą.
Przepisy art. 335 stosuje się odpowiednio.
3.
Organ nadzoru może żądać bezpośrednio od podmiotów wchodzących w skład grupy niezbędnych
danych i informacji, jeżeli wcześniej wystąpił o takie dane i informacje do zakładu
ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji objętego nadzorem nad grupą, a zakład ten nie
przekazał tych danych i informacji w odpowiednim terminie.
4.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może zwolnić z obowiązku
przekazywania pełnego wykazu aktywów na poziomie grupy w sprawozdaniu na poziomie
grupy do organu, o którym mowa w art. 372 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE)
2015/35, jeżeli wszystkie zakłady ubezpieczeń lub zakłady reasekuracji wchodzące w
skład grupy uzyskały uprawnienie, o którym mowa w art. 339 ust. 1-4, lub odpowiednie
uprawnienie przyznane na podstawie przepisów obowiązujących w innym niż Rzeczpospolita
Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej, biorąc pod uwagę charakter, skalę
oraz złożoność ryzyk właściwych dla działalności wykonywanej przez grupę oraz cel
stabilności finansowej.
5.
Zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie ubezpieczeń lub
zakładzie reasekuracji, zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe w innym
zakładzie ubezpieczeń lub zakładzie reasekuracji, dominujący podmiot ubezpieczeniowy
i dominujący podmiot nieregulowany przekazują organowi nadzoru dane i informacje za
okresy roczne, nie później niż w ciągu 20 tygodni po zakończeniu roku obrotowego kończącego
się w dniu przypadającym między 30 czerwca a 31 grudnia.
6.
Zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie ubezpieczeń lub
zakładzie reasekuracji, zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe w innym
zakładzie ubezpieczeń lub zakładzie reasekuracji, dominujący podmiot ubezpieczeniowy
i dominujący podmiot nieregulowany przekazują organowi nadzoru informacje za okresy
kwartalne w roku obrotowym nie później niż w ciągu 11 tygodni po zakończeniu kwartału
w roku obrotowym kończącego się w dniu przypadającym między 1 stycznia a 31 grudnia.
1.
Organ nadzoru może przeprowadzić, bezpośrednio lub za pośrednictwem osób w tym celu
wyznaczonych, weryfikację na miejscu informacji, o których mowa w art. 410.
2.
Weryfikacja, o której mowa w ust. 1, może być przeprowadzona w trybie określonym w
przepisach art. 342 albo art. 353.
3.
Weryfikacja, o której mowa w ust. 1, może być przeprowadzana w siedzibie lub miejscu
wykonywania działalności
1)
zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji objętego nadzorem nad grupą;
2)
podmiotu powiązanego zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji objętego nadzorem
nad grupą;
3)
jednostki dominującej zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji objętego nadzorem
nad grupą;
4)
podmiotu powiązanego jednostki dominującej zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji
objętego nadzorem nad grupą.
4.
Jeżeli organ nadzoru zamierza zweryfikować informacje dotyczące podmiotu wchodzącego
w skład grupy i mającego siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim
Unii Europejskiej, w tym podmiotu niebędącego podmiotem regulowanym, organ nadzoru
może wystąpić do organu nadzorczego tego państwa członkowskiego z wnioskiem o przeprowadzenie
tej weryfikacji. Organ nadzoru może uczestniczyć w przeprowadzeniu weryfikacji lub
przeprowadzić ją we własnym zakresie.
5.
W przypadku otrzymania wniosku organu nadzorczego państwa członkowskiego Unii Europejskiej
w sprawie zweryfikowania otrzymanych przez ten organ informacji organ nadzoru przeprowadza
taką weryfikację lub umożliwia temu organowi nadzorczemu lub osobie wyznaczonej przez
ten organ nadzorczy uczestnictwo w przeprowadzanej przez organ nadzoru weryfikacji
lub umożliwia przeprowadzenie przez ten organ nadzorczy takiej weryfikacji we własnym
zakresie. O podejmowanych działaniach jest informowany organ sprawujący nadzór nad
grupą.
6.
Jeżeli wniosek, o którym mowa w ust. 4, nie został rozpatrzony w terminie 2 tygodni
lub organ nadzorczy, o którym mowa w ust. 3, utrudnia lub uniemożliwia organowi nadzoru
uczestniczenie lub przeprowadzenie we własnym zakresie weryfikacji, organ nadzoru
może złożyć wniosek o pomoc do EIOPA zgodnie z art. 19 rozporządzenia 1094/2010.
1.
Zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakład reasekuracji
posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie lub dominujący podmiot ubezpieczeniowy
lub dominujący podmiot nieregulowany ujawnia, raz w roku, sprawozdanie na temat wypłacalności
i kondycji finansowej na poziomie grupy. Przepisy rozdziału 11 stosuje się odpowiednio.
2.
Zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakład reasekuracji
posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie lub dominujący podmiot ubezpieczeniowy
lub dominujący podmiot nieregulowany może, po uzyskaniu zgody organu nadzoru będącego
organem sprawującym nadzór nad grupą, przedstawić jedno sprawozdanie dotyczące wypłacalności
i kondycji finansowej grupy. Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą
wyraża taką zgodę, jeżeli w jednolitym sprawozdaniu dotyczącym wypłacalności i kondycji
finansowej grupy zostaną przedstawione oddzielnie
1)
informacje na poziomie grupy, których ujawnianie jest wymagane zgodnie z ust. 1;
2)
informacje dotyczące jednostek zależnych w grupie, których ujawnianie jest wymagane
zgodnie z przepisami rozdziału 11, w sposób pozwalający na rozpoznanie każdej z tych
jednostek.
3.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą, przed wydaniem, w drodze
decyzji, zgody, o której mowa w ust. 2, przeprowadza konsultacje z członkami kolegium
organów nadzoru i bierze pod uwagę opinie i zastrzeżenia organów nadzorczych uczestniczących
w pracach kolegium.
4.
Jeżeli sprawozdanie, o którym mowa w ust. 2, nie zawiera informacji, których ujawniania
wymaga od podobnych podmiotów organ nadzorczy, który wydał zezwolenie jednostce zależnej
wchodzącej w skład grupy na wykonywanie działalności, a są to informacje istotne,
organ nadzoru może zażądać od danej jednostki zależnej ujawnienia niezbędnych dodatkowych
informacji.
5.
Zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie ubezpieczeń lub
zakładzie reasekuracji, zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe w innym
zakładzie ubezpieczeń lub zakładzie reasekuracji, dominujący podmiot ubezpieczeniowy
i dominujący podmiot nieregulowany, ujawniają sprawozdanie o wypłacalności i kondycji
finansowej na poziomie grupy nie później niż w ciągu 20 tygodni po zakończeniu roku
obrotowego kończącego się w dniu przypadającym między 30 czerwca a 31 grudnia.
Zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie lub zakład reasekuracji
posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie lub dominujący podmiot ubezpieczeniowy
lub dominujący podmiot nieregulowany ujawnia, raz do roku, opis struktury prawnej,
struktury zarządzania i struktury organizacyjnej na poziomie grupy, w tym informacje
dotyczące wszystkich jednostek zależnych, znaczących podmiotów powiązanych, znaczących
oddziałów zakładów ubezpieczeń i znaczących oddziałów zakładów reasekuracji wchodzących
w skład grupy.
Do osób, które faktycznie zarządzają dominującym podmiotem ubezpieczeniowym lub dominującym
podmiotem nieregulowanym, przepisy art. 48 i art. 49 stosuje się odpowiednio.
1.
W przypadku gdy
1)
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji wchodzący w skład grupy nie spełnia wymogów,
o których mowa w art. 378-403,
2)
wymogi, o których mowa w pkt 1, są spełnione, ale wypłacalność zakładu ubezpieczeń
lub zakładu reasekuracji wchodzącego w skład grupy może być zagrożona, lub
3)
transakcje wewnątrz grupy lub koncentracja ryzyka stanowią zagrożenie dla sytuacji
finansowej zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji wchodzącego w skład grupy
- organ nadzoru może wydawać zalecenia w celu naprawy sytuacji w stosunku do zakładu
ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji, a w przypadku gdy organ nadzoru jest organem
sprawującym nadzór nad grupą - w stosunku do dominującego podmiotu ubezpieczeniowego
lub dominującego podmiotu nieregulowanego.
2.
W przypadku niewykonania w wyznaczonym terminie zaleceń, o których mowa w ust. 1,
organ nadzoru może, w drodze decyzji, zobowiązać do ich wykonania w określonym terminie.
W przypadku niewykonania takiej decyzji przez dominujący podmiot ubezpieczeniowy lub
dominujący podmiot nieregulowany organ nadzoru może nałożyć na ten podmiot karę pieniężną
do wysokości 10 000 000 zł.
3.
Jeżeli dominujący podmiot ubezpieczeniowy lub dominujący podmiot nieregulowany, o
którym mowa w ust. 1, ma siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim
Unii Europejskiej, organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą informuje
właściwe organy nadzorcze o swoich ustaleniach w celu umożliwienia im podjęcia niezbędnych
środków.
4.
Jeżeli zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji, o którym mowa w ust. 1, ma siedzibę
w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej, organ nadzoru
będący organem sprawującym nadzór nad grupą informuje właściwe organy nadzorcze o
swoich ustaleniach w celu umożliwienia im podjęcia niezbędnych środków.
5.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą, w uzasadnionych przypadkach,
koordynuje podejmowane środki z zainteresowanymi organami nadzorczymi.
1.
Organ nadzoru pełniący obowiązki organu sprawującego nadzór nad grupą wraz z zainteresowanymi
organami nadzorczymi, może dokonać weryfikacji, czy zakład ubezpieczeń lub zakład
reasekuracji, którego jednostka dominująca ma siedzibę na terytorium państwa niebędącego
państwem członkowskim Unii Europejskiej, podlega nadzorowi wykonywanemu przez organ
nadzorczy państwa niebędącego państwem członkowskim Unii Europejskiej równoważnemu
z nadzorem sprawowanym na podstawie niniejszego rozdziału nad zakładami ubezpieczeń
i zakładami reasekuracji, o których mowa w art. 374 ust. 1 pkt 1 i 2.
2.
Organ nadzoru pełniący obowiązki organu sprawującego nadzór nad grupą dokonuje weryfikacji
równoważności, o której mowa w ust. 1, z urzędu albo na wniosek jednostki dominującej
lub zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji, który uzyskał zezwolenie na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej w państwie członkowskim
Unii Europejskiej.
3.
Organ nadzoru pełniący obowiązki organu sprawującego nadzór nad grupą przed wydaniem
rozstrzygnięcia w sprawie weryfikacji równoważności, o której mowa w ust. 1, przeprowadza
konsultacje z zainteresowanymi organami nadzorczymi, przy pomocy EIOPA.
4.
W przypadku wydania przez Komisję Europejską aktów wykonawczych, o których mowa w
art. 260 ust. 3 lub 5 dyrektywy 2009/138/WE, organ nadzoru pełniący obowiązki organu
sprawującego nadzór nad grupą nie dokonuje weryfikacji równoważności.
5.
W przypadku wydania przez Komisję Europejską aktów wykonawczych, o których mowa w
art. 260 ust. 3 lub 5 dyrektywy 2009/138/WE, lub wydania rozstrzygnięcia stwierdzającego
równoważność systemu nadzoru państwa niebędącego państwem członkowskim Unii Europejskiej
organ nadzoru polega na równoważnym nadzorze nad grupą sprawowanym przez organy nadzorcze
tego państwa.
6.
Do współpracy z organami nadzorczymi, o których mowa w ust. 5, przepisy art. 404-415
stosuje się odpowiednio.
7.
W przypadku gdy organ nadzoru nie zgadza się z rozstrzygnięciem organu nadzorczego
innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej pełniącego
obowiązki organu sprawującego nadzór nad grupą, dokonanym w ramach sprawdzania, w
zakresie odpowiadającym ust. 1, równoważności nadzoru wykonywanego przez organ nadzorczy
państwa niebędącego państwem członkowskim Unii Europejskiej, organ nadzoru może złożyć
wniosek do EIOPA o wydanie rozstrzygnięcia zgodnie z art. 19 rozporządzenia 1094/2010,
w terminie 3 miesięcy od dnia powiadomienia o rozstrzygnięciu dokonanym przez ten
organ nadzorczy innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej.
1.
W przypadku gdy nie zostało wydane rozstrzygnięcie stwierdzające równoważność systemu
nadzoru państwa niebędącego państwem członkowskim Unii Europejskiej, ani nie zostały
przez Komisję Europejską wydane akty wykonawcze, o których mowa w art. 260 ust. 3
lub 5 dyrektywy 2009/138/WE, do zakładów ubezpieczeń lub zakładów reasekuracji stosuje
się odpowiednio przepisy art. 378-394 i art. 401-415 albo jedną z metod, o której
mowa w ust. 4.
2.
Na poziomie dominującego podmiotu ubezpieczeniowego z siedzibą w państwie niebędącym
państwem członkowskim Unii Europejskiej lub dominującego podmiotu nieregulowanego
z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej, zakładu
ubezpieczeń z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej
lub zakładu reasekuracji z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii
Europejskiej stosuje się zasady i metody, o których mowa w art. 378-415.
3.
Dla celów obliczeń wypłacalności grupy podmiot, o którym mowa w ust. 2, jest traktowany
jak zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji przy zastosowaniu przepisów art. 238-248,
oraz
1)
przepisów art. 386 - w przypadku dominującego podmiotu ubezpieczeniowego i dominującego
podmiotu nieregulowanego;
2)
przepisów art. 387 - w przypadku zakładu ubezpieczeń z siedzibą w państwie niebędącym
państwem członkowskim Unii Europejskiej i zakładu reasekuracji z siedzibą w państwie
niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej.
4.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może stosować inne metody
zapewniające odpowiedni nadzór nad zakładami ubezpieczeń i zakładami reasekuracji
wchodzącymi w skład grupy. Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą
określa te metody po przeprowadzeniu konsultacji z zainteresowanymi organami nadzorczymi.
5.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może żądać utworzenia dominującego
podmiotu ubezpieczeniowego z siedzibą w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub
dominującego podmiotu nieregulowanego z siedzibą w państwie członkowskim Unii Europejskiej
w celu stosowania regulacji zawartych w niniejszym rozdziale do zakładów ubezpieczeń
lub zakładów reasekuracji wchodzących w skład grupy, w której podmiotem stojącym na
czele grupy będzie ten dominujący podmiot ubezpieczeniowy lub ten dominujący podmiot
nieregulowany.
6.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą informuje zainteresowane
organy nadzorcze oraz Komisję Europejską o wybranych metodach umożliwiających realizację
celów nadzoru nad grupą.
1.
Jeżeli jednostka dominująca, o której mowa w art. 416, jest jednostką zależną dominującego
podmiotu ubezpieczeniowego z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim
Unii Europejskiej lub dominującego podmiotu nieregulowanego z siedzibą w państwie
niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej lub zakładu ubezpieczeń z siedzibą
w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej lub zakładu reasekuracji
z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej, organ nadzoru
dokonuje weryfikacji równoważności, o której mowa w art. 416, wyłącznie na poziomie
jednostki dominującej najwyższego szczebla będącej dominującym podmiotem ubezpieczeniowym
z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej lub dominującym
podmiotem nieregulowanym z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii
Europejskiej lub zakładem ubezpieczeń z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim
Unii Europejskiej lub zakładem reasekuracji z siedzibą w państwie niebędącym państwem
członkowskim Unii Europejskiej.
2.
W przypadku gdy nie zostało wydane rozstrzygnięcie stwierdzające równoważność, o której
mowa w art. 416 ust. 1, lub właściwy organ nadzorczy państwa członkowskiego Unii Europejskiej
nie wydał rozstrzygnięcia o stwierdzeniu równoważności w zakresie odpowiadającym art.
416 ust. 1, ani nie zostały przez Komisję Europejską wydane akty wykonawcze, o których
mowa w art. 260 ust. 3 lub 5 dyrektywy 2009/138/WE, organ nadzoru może dokonać weryfikacji
równoważności na niższym poziomie, jeżeli zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji
ma jednostkę dominującą, niezależnie od tego, czy jest to dominujący podmiot ubezpieczeniowy
z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej, dominujący
podmiot nieregulowany z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii
Europejskiej, zakład ubezpieczeń z siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim
Unii Europejskiej czy zakład reasekuracji z siedzibą w państwie niebędącym państwem
członkowskim Unii Europejskiej.
3.
W przypadku, o którym mowa w ust. 2, organ nadzoru pełniący obowiązki organu sprawującego
nadzór nad grupą wyjaśnia rozstrzygnięcie w sprawie weryfikacji równoważności podmiotowi
stojącemu na czele grupy.
4.
Przepis art. 417 stosuje się odpowiednio.
1.
Jeżeli jednostką dominującą zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji jest mieszany
dominujący podmiot ubezpieczeniowy, organ nadzoru sprawuje nadzór nad transakcjami
pomiędzy tymi zakładami ubezpieczeń lub zakładami reasekuracji a mieszanym dominującym
podmiotem ubezpieczeniowym i jego podmiotami powiązanymi.
2.
Przepisy art. 402, art. 406-411 i art. 415 stosuje się odpowiednio.
1.
Krajowe zakłady ubezpieczeń i zagraniczne zakłady ubezpieczeń wykonujące działalność
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej tworzą ubezpieczeniowy samorząd gospodarczy.
2.
Organizacją ubezpieczeniowego samorządu gospodarczego jest Polska Izba Ubezpieczeń,
zwana dalej „Izbą”.
Przepisy niniejszego rozdziału nie wyłączają możliwości utworzenia ubezpieczeniowego
samorządu gospodarczego na zasadach określonych w ustawie z dnia 30 maja 1989 r. o izbach gospodarczych
(Dz. U. z 2017 r. poz. 1218 oraz z 2018 r. poz. 650).
1.
Członkostwo w Izbie jest obowiązkowe i powstaje z dniem podjęcia przez zakład ubezpieczeń,
o którym mowa w art. 420 ust. 1, działalności ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
2.
Członkostwo w Izbie ustaje z dniem podjęcia uchwały o likwidacji dobrowolnej albo
z dniem, w którym decyzja o likwidacji przymusowej stała się prawomocna.
3.
Członkami Izby, na zasadzie dobrowolności, mogą być krajowe zakłady reasekuracji i
zagraniczne zakłady reasekuracji wykonujące działalność na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
Izba działa na rzecz rozwiązywania problemów rynku ubezpieczeń w Rzeczypospolitej
Polskiej i reprezentuje zakłady ubezpieczeń, a także zakłady reasekuracji, które przystąpią
do Izby.
1.
Izba posiada osobowość prawną.
2.
Organami Izby są
1)
Walne Zgromadzenie Polskiej Izby Ubezpieczeń, zwane dalej „Walnym Zgromadzeniem Izby”;
2)
Zarząd Polskiej Izby Ubezpieczeń, składający się z Prezesa Zarządu, który jest Prezesem
Izby, i z pozostałych członków Zarządu, w tym Wiceprezesów, których liczbę określa
statut Izby;
3)
Komisja Rewizyjna Polskiej Izby Ubezpieczeń.
3.
Wybory do organów Izby są powszechne i odbywają się w głosowaniu tajnym.
4.
Kadencja organów, o których mowa w ust. 2 pkt 2 i 3, nie może być dłuższa niż 4 lata.
1.
Statut Izby oraz jego zmiany są uchwalane przez Walne Zgromadzenie Izby bezwzględną
większością głosów, w obecności co najmniej połowy uprawnionych do głosowania.
2.
Statut Izby określa w szczególności
1)
nazwę Izby i jej siedzibę;
2)
zadania Izby i formy ich realizacji;
3)
zakres uprawnień organów Izby oraz tryb ich wyboru;
4)
prawa i obowiązki członków Izby;
5)
zasady gospodarki finansowej Izby oraz zasady wykonywania działalności gospodarczej;
6)
strukturę organizacyjną Izby.
1.
Podstawowymi zadaniami Izby są: reprezentowanie i podejmowanie działań w celu ochrony
wspólnych interesów członków Izby, współdziałanie w zapobieganiu zagrożeniom rynku
ubezpieczeń, kształtowanie, upowszechnianie i czuwanie nad przestrzeganiem zasad uczciwej
konkurencji i zasad etyki w działalności ubezpieczeniowej.
2.
Do zadań Izby należy w szczególności
1)
reprezentowanie członków Izby wobec organów władzy publicznej oraz podejmowanie działań
w celu ochrony ich interesów;
2)
wyrażanie opinii o projektach aktów prawnych zawierających regulacje dotyczące działalności
ubezpieczeniowej, działalności reasekuracyjnej lub z nią związanej i współdziałanie,
na wniosek, przy ich opracowaniu;
3)
reprezentowanie członków Izby w międzynarodowych organizacjach ubezpieczeniowych;
4)
współdziałanie z organizacjami, stowarzyszeniami i instytucjami krajowymi i zagranicznymi
w zakresie ubezpieczeń;
5)
inicjowanie i wykonywanie działalności edukacyjnej i informacyjnej w dziedzinie ubezpieczeń
oraz współpraca w zakresie szkolenia i doskonalenia zawodowego kadr ubezpieczeniowych;
6)
pozyskiwanie, gromadzenie, przetwarzanie i przekazywanie informacji o funkcjonowaniu
rynków ubezpieczeniowych w Rzeczypospolitej Polskiej i poza jej granicami oraz opracowywanie
na ich podstawie i udostępnianie na potrzeby działalności ubezpieczeniowej i działalności
reasekuracyjnej analiz i prognoz oraz wydawanie biuletynu Izby;
7)
stwarzanie możliwości polubownego i pojednawczego rozstrzygania sporów między członkami
Izby;
8)
tworzenie i wykonywanie informatycznych baz danych w zakresie statystyki ubezpieczeniowej;
9)
tworzenie sytemu rozliczeń i dokonywanie rozliczeń pomiędzy zakładami ubezpieczeń
wykonującymi na zlecenie innego zakładu ubezpieczeń czynności ubezpieczeniowe, oraz
gromadzenie, przetwarzanie i udostępnianie informacji dotyczących rozliczeń między
uczestnikami tego systemu.
3.
Ustalenie zakresu oraz sposobu pozyskiwania i udostępniania informacji, o których
mowa w ust. 2 pkt 6, od zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji wymaga uchwały
Walnego Zgromadzenia Izby.
4.
Izba udostępnia członkom Izby dane zgromadzone w bazie danych, o której mowa w ust.
2 pkt 8.
5.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
po zasięgnięciu opinii Izby, zakres danych gromadzonych w bazach danych, o których
mowa w ust. 2 pkt 8, uwzględniając przydatność tych danych dla zakładu ubezpieczeń
i rozwoju rynku ubezpieczeń.
Izba w przypadku naruszenia przez członka Izby zasad, o których mowa w art. 426 ust.
1, podejmuje działania i stosuje środki określone w statucie i uchwałach Walnego Zgromadzenia
Izby.
Izba może wykonywać działalność gospodarczą w ramach przedsiębiorcy powołanego przez
Walne Zgromadzenie Izby.
1.
Majątek Izby powstaje ze składek członkowskich, dotacji, darowizn, spadków, zapisów,
dochodów z majątku Izby oraz dochodów z działalności gospodarczej.
2.
Dochód z działalności gospodarczej służy do realizacji zadań Izby i nie może być przeznaczony
do podziału między jej członków.
3.
Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze rozporządzenia,
wysokość składki członkowskiej płaconej przez zakłady ubezpieczeń na rzecz Izby, uwzględniając
zadania Izby określone w ustawie.
4.
Sposób opłacania i egzekwowania składki oraz ustalania wysokości odsetek za nieterminowe
jej opłacanie określa statut Izby.
1.
Kto bez wymaganego zezwolenia wykonuje czynności ubezpieczeniowe lub działalność reasekuracyjną,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
2.
Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działając w
imieniu osoby prawnej.
1.
Kto, nie będąc uprawnionym przez zakład ubezpieczeń, zawiera w jego imieniu umowy
ubezpieczenia,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
2.
Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działając w
imieniu osoby prawnej.
1.
Kto, nie będąc uprawnionym przez zakład reasekuracji, zawiera w jego imieniu umowy
reasekuracji,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
2.
Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działając w
imieniu osoby prawnej.
1.
Kto przy wykonywaniu obowiązków określonych w ustawie ogłasza dane i informacje nieprawdziwe
albo przedstawia je organowi zakładu ubezpieczeń, organowi zakładu reasekuracji, władzom
państwowym lub osobie powołanej do badania sprawozdań finansowych,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
2.
Jeżeli sprawca działa nieumyślnie,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
Kto, będąc członkiem zarządu, członkiem rady nadzorczej, a w przypadku spółki europejskiej,
w której przyjęto system monistyczny - członkiem rady administrującej, lub likwidatorem
zakładu ubezpieczeń albo zakładu reasekuracji, przedstawia organowi nadzoru dane i
informacje nieprawdziwe albo w inny sposób wprowadza w błąd ten organ,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
Kto, będąc członkiem zarządu zakładu ubezpieczeń, a w przypadku spółki europejskiej,
w której przyjęto system monistyczny - członkiem rady administrującej, albo likwidatorem,
nie zgłasza wniosku o ogłoszenie upadłości zakładu ubezpieczeń pomimo powstania warunków
uzasadniających według przepisów upadłość zakładu ubezpieczeń,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
Kto, będąc członkiem zarządu zakładu reasekuracji, a w przypadku spółki europejskiej,
w której przyjęto system monistyczny - członkiem rady administrującej, albo likwidatorem,
nie zgłasza wniosku o ogłoszenie upadłości zakładu reasekuracji pomimo powstania warunków
uzasadniających według przepisów upadłość zakładu reasekuracji,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
1.
Kto, wykonując działalność gospodarczą, nie będąc zakładem ubezpieczeń albo zakładem
reasekuracji, używa w nazwie albo do określenia wykonywanej działalności lub w reklamie
wyrazów wskazujących na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub reasekuracyjnej,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
2.
Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w ust. 1, działając w
imieniu osoby prawnej.
Dyrektor głównego oddziału, który nie wykonuje obowiązków, o których mowa w art. 198
ust. 6 albo 8,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
1.
Kto, będąc obowiązanym do zachowania tajemnicy, o której mowa w art. 35 ust. 1, ujawnia
ją lub wykorzystuje,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
2.
Jeżeli sprawca dopuszcza się czynu, o którym mowa w ust. 1, w celu osiągnięcia korzyści
majątkowej lub osobistej,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 5.
1.
Kto, będąc obowiązanym do zachowania tajemnicy, o której mowa w art. 372 ust. 1, ujawnia
ją lub wykorzystuje,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
2.
Jeżeli sprawca dopuszcza się czynu, o którym mowa w ust. 1, w celu osiągnięcia korzyści
majątkowej lub osobistej,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 5.
(pominięte)
1.
Zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej lub reasekuracyjnej udzielone
lub zachowane w mocy na podstawie przepisów ustawy uchylanej w art. 503 pozostają
w mocy.
2.
W stosunku do zakładów ubezpieczeń, które uzyskały lub zachowały zezwolenie na wykonywanie
działalności ubezpieczeniowej w zakresie ubezpieczeń, o których mowa w dziale I w
grupie 3 załącznika do ustawy uchylanej w art. 503, uznaje się, że posiadają one zezwolenie
na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie ubezpieczeń, o których mowa
w dziale I w grupie 3 załącznika do ustawy.
1.
Do postępowań wszczętych na podstawie ustawy uchylanej w art. 503 i niezakończonych
przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy ustawy, w zakresie, w jakim
ustawa, w takich samych sprawach jak te, w których postępowania wszczęto, uprawnia
organ nadzoru do wydawania decyzji lub aktów zawierających takie same rozstrzygnięcia,
jak decyzje lub akty, które mogłyby być wydane na podstawie przepisów ustawy uchylanej
w art. 503.
2.
Decyzje i inne akty nadzorcze wydane przez organ nadzoru na podstawie przepisów ustawy
uchylanej w art. 503 pozostają w mocy w zakresie, w jakim ustawa, w takich samych
sprawach jak te, w których te decyzje lub akty zostały wydane, uprawnia organ nadzoru
do wydawania decyzji lub aktów zawierających takie same rozstrzygnięcia, jak decyzje
lub akty wydane na podstawie przepisów ustawy uchylanej w art. 503.
1.
Do umów ubezpieczenia zawartych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy
ustawy, z tym że
1)
do umów ubezpieczenia na cudzy rachunek zawartych przed dniem 1 kwietnia 2016 r. przepisy
art. 19 i art. 21 stosuje się w przypadku
a)
wyrażenia przez ubezpieczonego zgody na udzielenie ochrony ubezpieczeniowej lub zgody
na finansowanie kosztu składki ubezpieczeniowej po dniu 31 marca 2016 r.,
b)
przedłużenia lub wznowienia ochrony ubezpieczeniowej po dniu 31 marca 2016 r.;
2)
przepis art. 18 stosuje się do umów ubezpieczenia zawartych przed dniem 1 kwietnia
2016 r. w zakresie zdarzeń występujących po dniu 31 marca 2016 r.
2.
Przepis art. 26 stosuje się do
1)
umów ubezpieczenia na życie, o których mowa w dziale I w grupie 3 załącznika do ustawy,
oraz umów ubezpieczenia na życie lub dożycie, w których świadczenie zakładu ubezpieczeń
z tytułu dożycia jest równe składce ubezpieczeniowej powiększonej o określony w umowie
ubezpieczenia wskaźnik, zawartych po dniu 31 grudnia 2015 r.;
2)
zawartych na cudzy rachunek, do dnia 31 grudnia 2015 r., umów ubezpieczenia na życie,
o których mowa w dziale I w grupie 3 załącznika do ustawy, oraz zawartych na cudzy
rachunek, do dnia 31 grudnia 2015 r., umów ubezpieczenia na życie lub dożycie, w których
świadczenie zakładu ubezpieczeń z tytułu dożycia jest równe składce ubezpieczeniowej
powiększonej o określony w umowie ubezpieczenia wskaźnik, jeżeli zgoda ubezpieczonego
na udzielenie ochrony ubezpieczeniowej została wyrażona po dniu 31 grudnia 2015 r.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji dostosują skład zarządu do wymogów określonych
w ustawie, w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.
2.
Do czasu dostosowania składu zarządu zgodnie z ust. 1 zakład ubezpieczeń i zakład
reasekuracji zapewniają zgodność składu zarządu z wymogami określonymi w przepisach
dotychczasowych.
3.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji informują organ nadzoru o osobach nadzorujących
w tym zakładzie inne kluczowe funkcje, w terminie 7 dni od dnia wejścia w życie ustawy.
Przepis art. 49 stosuje się odpowiednio.
1.
Przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 13 ust. 6, art. 22 ust. 6, art. 26 ust.
2, art. 35b ust. 3, art. 166 ust. 1, art. 166 ust. 3 oraz art. 174 ust. 2 ustawy uchylanej
w art. 503 zachowują moc do dnia wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych na
podstawie art. 23 ust. 8, art. 38 ust. 9, art. 43 ust. 3, art. 72 ust. 1 i 2, art.
84 ust. 3 i art. 337 ust. 2, nie dłużej jednak niż przez 12 miesięcy od dnia wejścia
w życie ustawy.
2.
Przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 81 ust. 2 pkt 6 lit. a ustawy zmienianej
w art. 446 zachowują moc do dnia wejścia w życie nowych przepisów wykonawczych wydanych
na podstawie art. 81 ust. 2 pkt 6 lit. a ustawy zmienianej w art. 446, nie dłużej
jednak niż przez 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.
1.
Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy utworzona na podstawie przepisów ustawy uchylanej
w art. 503 staje się Komisją.
2.
Osoby wchodzące w skład Komisji Egzaminacyjnej dla Aktuariuszy w dniu wejścia w życie
ustawy zachowują swoje funkcje do czasu ich odwołania przez ministra właściwego do
spraw instytucji finansowych, na wniosek organu nadzoru.
3.
Rejestr aktuariuszy prowadzony na podstawie przepisów ustawy uchylanej w art. 503
staje się rejestrem aktuariuszy.
1.
Polska Izba Ubezpieczeń utworzona na podstawie przepisów ustawy uchylanej w art. 503
staje się Izbą.
2.
Mandaty członków Zarządu Polskiej Izby Ubezpieczeń oraz Komisji Rewizyjnej Polskiej
Izby Ubezpieczeń, pełniących funkcję w dniu wejścia w życie ustawy zachowują moc i
wygasają z upływem kadencji, na którą członkowie ci zostali powołani.
3.
W terminie 2 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy Izba przekaże dane i informacje
zgromadzone w bazach danych, o których mowa w art. 220 ust. 2 pkt 7 ustawy uchylanej
w art. 503, Ubezpieczeniowemu Funduszowi Gwarancyjnemu.
1.
Zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji, który do dnia 31 grudnia 2015 r. otworzy
likwidację, może, za zgodą organu nadzoru, wykonywać działalność zgodnie z dotychczasowymi
przepisami także po dniu wejścia w życie ustawy, nie dłużej jednak niż do dnia 31
grudnia 2018 r. w przypadku likwidacji dobrowolnej, a w przypadku likwidacji przymusowej
- do dnia 31 grudnia 2020 r., jeżeli zakład ten
1)
złoży wniosek do organu nadzoru o wyrażenie zgody na wykonywanie działalności zgodnie
z dotychczasowymi przepisami;
2)
nie wchodzi w skład grupy albo wszystkie zakłady ubezpieczeń lub zakłady reasekuracji
wchodzące w skład grupy przestały zawierać nowe umowy ubezpieczenia lub nowe umowy
reasekuracji;
3)
będzie przedkładał organowi nadzoru sprawozdania roczne w sprawie postępów osiągniętych
w zakresie likwidacji;
4)
zakończy likwidację do dnia 31 grudnia 2018 r. - w przypadku likwidacji dobrowolnej,
a w przypadku likwidacji przymusowej - do dnia 31 grudnia 2020 r.
2.
Organ nadzoru, w drodze decyzji, może skrócić terminy, o których mowa w ust. 1, jeżeli
zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji w ocenie organu nadzoru nie czyni wystarczających
postępów w celu zakończenia likwidacji.
3.
Organ nadzoru przekazuje organom nadzorczym państw członkowskich Unii Europejskiej
wykaz zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji, o których mowa w ust. 1.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji przekazują organowi nadzoru dane i informacje,
o których mowa w art. 335, za okresy roczne, nie później niż
1)
20 tygodni od ostatniego dnia roku obrotowego - w roku obrotowym kończącym się w dniu
przypadającym między 30 czerwca 2016 r. a 31 grudnia 2016 r.;
2)
18 tygodni od ostatniego dnia roku obrotowego - w roku obrotowym kończącym się w dniu
przypadającym między 30 czerwca 2017 r. a 31 grudnia 2017 r.;
3)
16 tygodni od ostatniego dnia roku obrotowego - w roku obrotowym kończącym się w dniu
przypadającym między 30 czerwca 2018 r. a 31 grudnia 2018 r.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji przekazują organowi nadzoru dane i informacje,
o których mowa w art. 335, za okresy kwartalne w roku obrotowym, nie później niż
1)
8 tygodni od ostatniego dnia kwartału w roku obrotowym - w odniesieniu do kwartałów
kończących się w dniu przypadającym między 1 stycznia 2016 r. a 31 grudnia 2016 r.;
2)
7 tygodni od ostatniego dnia kwartału w roku obrotowym - w odniesieniu do kwartałów
kończących się w dniu przypadającym między 1 stycznia 2017 r. a 31 grudnia 2017 r.;
3)
6 tygodni od ostatniego dnia kwartału w roku obrotowym - w odniesieniu do kwartałów
kończących się w dniu przypadającym między 1 stycznia 2018 r. a 31 grudnia 2018 r.
3.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji ujawniają sprawozdania o wypłacalności i
kondycji finansowej, o których mowa w rozdziale 11, nie później niż
1)
20 tygodni od ostatniego dnia roku obrotowego - w roku obrotowym kończącym się w dniu
przypadającym między 30 czerwca 2016 r. a 31 grudnia 2016 r.;
2)
18 tygodni od ostatniego dnia roku obrotowego - w roku obrotowym kończącym się w dniu
przypadającym między 30 czerwca 2017 r. a 31 grudnia 2017 r.;
3)
16 tygodni od ostatniego dnia roku obrotowego - w roku obrotowym kończącym się w dniu
przypadającym między 30 czerwca 2018 r. a 31 grudnia 2018 r.
1.
Zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie ubezpieczeń lub
zakładzie reasekuracji, zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe w innym
zakładzie ubezpieczeń lub zakładzie reasekuracji, dominujący podmiot ubezpieczeniowy
i dominujący podmiot nieregulowany przekazują organowi nadzoru dane i informacje,
o których mowa w art. 410, za okresy roczne, nie później niż
1)
26 tygodni od ostatniego dnia roku obrotowego - w roku obrotowym kończącym się w dniu
przypadającym między 30 czerwca 2016 r. a 31 grudnia 2016 r.;
2)
24 tygodnie od ostatniego dnia roku obrotowego - w roku obrotowym kończącym się w
dniu przypadającym między 30 czerwca 2017 r. a 31 grudnia 2017 r.;
3)
22 tygodnie od ostatniego dnia roku obrotowego - w roku obrotowym kończącym się w
dniu przypadającym między 30 czerwca 2018 r. a 31 grudnia 2018 r.
2.
Zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie ubezpieczeń lub
zakładzie reasekuracji, zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe w innym
zakładzie ubezpieczeń lub zakładzie reasekuracji, dominujący podmiot ubezpieczeniowy
i dominujący podmiot nieregulowany przedkładają do organu nadzoru informacje, o których
mowa w art. 410, za okresy kwartalne w roku obrotowym, nie później niż
1)
14 tygodni od ostatniego dnia kwartału w roku obrotowym - w odniesieniu do kwartałów
kończących się w dniu przypadającym między 1 stycznia 2016 r. a 31 grudnia 2016 r.;
2)
13 tygodni od ostatniego dnia kwartału w roku obrotowym - w odniesieniu do kwartałów
kończących się w dniu przypadającym między 1 stycznia 2017 r. a 31 grudnia 2017 r.;
3)
12 tygodni od ostatniego dnia kwartału w roku obrotowym - w odniesieniu do kwartałów
kończących się w dniu przypadającym między 1 stycznia 2018 r. a 31 grudnia 2018 r.
3.
Zakład ubezpieczeń posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie ubezpieczeń lub
zakładzie reasekuracji, zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe w innym
zakładzie ubezpieczeń lub zakładzie reasekuracji, dominujący podmiot ubezpieczeniowy
i dominujący podmiot nieregulowany, ujawniają sprawozdanie o wypłacalności i kondycji
finansowej na poziomie grupy, o którym mowa w art. 412, nie później niż
1)
26 tygodni od ostatniego dnia roku obrotowego - w roku obrotowym kończącym się w dniu
przypadającym między 30 czerwca 2016 r. a 31 grudnia 2016 r.;
2)
24 tygodnie od ostatniego dnia roku obrotowego - w roku obrotowym kończącym się w
dniu przypadającym między 30 czerwca 2017 r. a 31 grudnia 2017 r.;
3)
22 tygodnie od ostatniego dnia roku obrotowego - w roku obrotowym kończącym się w
dniu przypadającym między 30 czerwca 2018 r. a 31 grudnia 2018 r.
1.
W okresie od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia 31 grudnia 2025 r. zakład ubezpieczeń
i zakład reasekuracji klasyfikują pozycje podstawowych środków własnych do kategorii
1 podstawowych środków własnych, jeżeli
1)
pozycje podstawowych środków własnych zostały wyemitowane przed dniem 18 stycznia
2015 r.;
2)
w dniu 31 grudnia 2015 r. pozycje podstawowych środków własnych mogłyby stanowić środki
własne zakładu, do wysokości 50% mniejszej z dwóch wartości: marginesu wypłacalności
oraz środków własnych zakładu, zgodnie z przepisami art. 148 ust. 4 pkt 3 i ust. 5
ustawy uchylanej w art. 503;
3)
zgodnie z art. 246 ust. 1-4, pozycje podstawowych środków własnych nie byłyby klasyfikowane
do kategorii 1 ani 2.
2.
W okresie od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia 31 grudnia 2025 r. zakład ubezpieczeń
i zakład reasekuracji klasyfikują pozycje podstawowych środków własnych do kategorii
2 podstawowych środków własnych, jeżeli
1)
pozycje podstawowych środków własnych zostały wyemitowane przed dniem 18 stycznia
2015 r.;
2)
w dniu 31 grudnia 2015 r. pozycje podstawowych środków własnych mogłyby stanowić środki
własne zakładu, do wysokości 25% środków własnych zgodnie z przepisami art. 148 ust.
4 pkt 2 ustawy uchylanej w art. 503.
2a
Przepisy rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/35 wydane na podstawie upoważnienia
zawartego w art. 135 ust. 2 dyrektywy 2009/138/WE stosuje się w odniesieniu do zakładów
ubezpieczeń i zakładów reasekuracji lokujących środki finansowe w zbywalne papiery
wartościowe i inne instrumenty finansowe oparte na pożyczkach przekształconych wyemitowane
przed dniem 1 stycznia 2011 r., w przypadku gdy po dniu 31 grudnia 2014 r. zostały
dodane nowe ekspozycje bazowe lub ekspozycje zostały zastąpione.
3.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji, które obliczają kapitałowy wymóg wypłacalności
według formuły standardowej, w kolejnych latach kalendarzowych przy obliczaniu podmodułu
ryzyka koncentracji aktywów oraz podmodułu ryzyka spreadu stosują standardowe parametry
w odniesieniu do ekspozycji wobec rządów centralnych państw członkowskich Unii Europejskiej
lub banków centralnych, denominowanych i finansowanych w walucie krajowej dowolnego
państwa członkowskiego Unii Europejskiej zgodnie z poniższymi zasadami
1)
do dnia 31 grudnia 2017 r. standardowe parametry w odniesieniu do ekspozycji wobec
rządów centralnych państw członkowskich Unii Europejskiej lub banków centralnych,
denominowanych i finansowanych w walucie krajowej dowolnego innego niż Rzeczpospolita
Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej, są równe standardowym parametrom,
które miałyby zastosowanie do takich ekspozycji denominowanych i finansowanych w walucie
krajowej danego rządu centralnego lub banku centralnego;
2)
w 2018 r. standardowe parametry w odniesieniu do ekspozycji wobec rządów centralnych
państw członkowskich Unii Europejskiej lub banków centralnych, denominowanych i finansowanych
w walucie krajowej dowolnego innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego
Unii Europejskiej są zmniejszane o 80%;
3)
w 2019 r. standardowe parametry w odniesieniu do ekspozycji wobec rządów centralnych
państw członkowskich Unii Europejskiej lub banków centralnych, denominowanych i finansowanych
w walucie krajowej dowolnego innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego
Unii Europejskiej są zmniejszane o 50%.
3a
W okresie do dnia 31 grudnia 2023 r. zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji obliczające
kapitałowy wymóg wypłacalności według formuły standardowej obliczają standardowe parametry
podmodułu ryzyka cen akcji dla akcji typu 1, o których mowa w art. 168 rozporządzenia
delegowanego Komisji (UE) 2015/35, nabytych do dnia 1 stycznia 2016 r. i nieobjętych
ryzykiem cen akcji opartym na czasie trwania, o którym mowa w art. 304 dyrektywy 2009/138/WE,
zgodnie z następującymi zasadami
1)
standardowy parametr stosowany do obliczania podmodułu ryzyka cen akcji stanowi średnią
ważoną
a)
parametru stosowanego do obliczania podmodułu ryzyka cen akcji zgodnie z art. 170
ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/35,
b)
parametru stosowanego do obliczania podmodułu ryzyka cen akcji zgodnie z art. 169
ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/35;
2)
waga parametru, o którym mowa w pkt 1 lit. b, jest zwiększana co najmniej liniowo
na koniec każdego roku kalendarzowego, od 0% w roku 2016 do 100% w dniu 1 stycznia
2023 r.
4.
Przepisy ust. 1-3 stosuje się odpowiednio na poziomie grupy.
1.
Jeżeli w dniu 31 grudnia 2015 r. zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji posiadały
środki własne w wysokości nie niższej niż margines wypłacalności w rozumieniu przepisów
ustawy uchylanej w art. 503 i w dniu wejścia w życie ustawy nie posiadają dopuszczonych
środków własnych w wysokości nie niższej niż kapitałowy wymóg wypłacalności, organ
nadzoru, w drodze decyzji, wyraża zgodę na podjęcie przez zakład niezbędnych środków
w celu przywrócenia poziomu dopuszczonych środków własnych na pokrycie kapitałowego
wymogu wypłacalności lub obniżenia profilu ryzyka w celu zapewnienia zgodności z kapitałowym
wymogiem wypłacalności do dnia 31 grudnia 2017 r.
2.
W okresie, o którym mowa w ust. 1, zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji co 3 miesiące
przedkładają organowi nadzoru sprawozdanie, w którym wskazują podjęte środki i postępy
dokonane w celu przywrócenia poziomu dopuszczonych środków własnych na pokrycie kapitałowego
wymogu wypłacalności lub obniżenia profilu ryzyka w celu zapewnienia zgodności z kapitałowym
wymogiem wypłacalności.
3.
Organ nadzoru cofa zgodę, o której mowa w ust. 1, jeżeli sprawozdanie wykaże, że w
okresie od dnia stwierdzenia niezgodności z kapitałowym wymogiem wypłacalności do
dnia przedłożenia sprawozdania nie dokonano znacznych postępów w przywracaniu poziomu
dopuszczonych środków własnych na pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności lub w
obniżaniu profilu ryzyka w celu zapewnienia zgodności z kapitałowym wymogiem wypłacalności.
4.
Przepisy ust. 1-3 stosuje się odpowiednio na poziomie grupy oraz gdy zakład ubezpieczeń
lub zakład reasekuracji posiadający udziały kapitałowe w innym zakładzie ubezpieczeń
lub zakładzie reasekuracji albo zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji wchodzący
w skład tej samej grupy posiada środki własne na pokrycie marginesu wypłacalności,
ale nie jest spełniony kapitałowy wymóg wypłacalności grupy.
W okresie do dnia 31 marca 2022 r. krajowy zakład ubezpieczeń lub krajowy zakład reasekuracji,
który nie jest jednostką zależną innego zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji,
może złożyć wniosek do organu nadzoru będącego organem sprawującym nadzór nad grupą
o zgodę na obliczanie wymogu wypłacalności części grupy oraz kapitałowych wymogów
wypłacalności niektórych zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji wchodzących
w skład grupy przy zastosowaniu modelu wewnętrznego, jeżeli spełnione są poniższe
warunki
1)
podmiot dominujący najwyższego szczebla w grupie ma siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej;
2)
profil ryzyka części grupy różni się znacząco od profilu ryzyka pozostałej części
grupy.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji, które w dniu 31 grudnia 2015 r. posiadały
środki własne w wysokości nie niższej niż margines wypłacalności, ale nie posiadają
dopuszczonych podstawowych środków własnych w wysokości nie niższej niż minimalny
wymóg kapitałowy, zapewniają zgodność z minimalnym wymogiem kapitałowym w terminie
do dnia 31 grudnia 2016 r.
2.
W przypadku niespełnienia przez zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji zgodności
z minimalnym wymogiem kapitałowym w terminie, o którym mowa w ust. 1, organ nadzoru
cofa zakładowi ubezpieczeń lub zakładowi reasekuracji zezwolenie na wykonywanie działalności
ubezpieczeniowej lub działalności reasekuracyjnej.
W okresie do dnia 31 grudnia 2020 r. zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji dane
dotyczące kapitałowego wymogu wypłacalności, o których mowa w art. 285 ust. 5, mogą
prezentować łącznie.
W okresie do dnia 31 grudnia 2017 r. zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji stosują
wartości procentowe, o których mowa w art. 273 ust. 1, wyłącznie w odniesieniu do
kapitałowego wymogu wypłacalności obliczonego według formuły standardowej.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą, za zgodą organu nadzoru, wydaną w drodze
decyzji, stosować przejściową korektę do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej
wolnej od ryzyka w odniesieniu do dopuszczalnych zobowiązań z tytułu zawartych umów
ubezpieczenia i dopuszczalnych zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji (środek
przejściowy dotyczący stóp procentowych wolnych od ryzyka). Organ nadzoru może wydać
taką zgodę, w szczególności gdy stosowanie przez zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji
środka przejściowego dotyczącego stóp procentowych wolnych od ryzyka nie doprowadzi
do nadmiernej ekspozycji na ryzyko zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji stosujące środek przejściowy dotyczący stóp
procentowych wolnych od ryzyka
1)
nie uwzględniają dopuszczalnych zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub
dopuszczalnych zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji przy obliczaniu korekty
z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej
od ryzyka;
2)
nie stosują środka przejściowego dotyczącego rezerw techniczno-ubezpieczeniowych,
o którym mowa w art. 497;
3)
w sprawozdaniu o wypłacalności i kondycji finansowej, o którym mowa w rozdziale 11,
ujawniają, że stosują środek przejściowy dotyczący stóp procentowych wolnych od ryzyka
oraz ocenę ilościową wpływu niestosowania tego środka przejściowego na sytuację finansową
zakładu.
3.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji obliczają przejściową korektę do odpowiedniej
struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka dla każdej waluty jako iloczyn
1)
różnicy między
a)
efektywną roczną stopą oprocentowania, odpowiadającą pojedynczej stopie dyskontowej,
dla której wartość rezerw techniczno-ubezpieczeniowych portfela dopuszczalnych zobowiązań
z tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub dopuszczalnych zobowiązań z tytułu zawartych
umów reasekuracji jest równa wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych portfela
dopuszczalnych zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub dopuszczalnych
zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji, ustalonej z uwzględnieniem technicznych
stóp oprocentowania stosowanych przez zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji w dniu
31 grudnia 2015 r. a
b)
efektywną roczną stopą oprocentowania, odpowiadającą pojedynczej stopie dyskontowej,
dla której oczekiwana wartość obecna przepływów pieniężnych portfela dopuszczalnych
zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub dopuszczalnych zobowiązań z tytułu
zawartych umów reasekuracji jest równa najlepszemu oszacowaniu portfela dopuszczalnych
zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub portfela dopuszczalnych zobowiązań
z tytułu zawartych umów reasekuracji, obliczonego z uwzględnieniem zmian wartości
pieniądza w czasie, przy zastosowaniu odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej
wolnej od ryzyka oraz
2)
wskaźnika procentowego, o którym mowa w ust. 4.
4.
Stosowany przy obliczaniu przejściowej korekty do odpowiedniej struktury terminowej
stopy procentowej wolnej od ryzyka wskaźnik procentowy zmniejsza się liniowo na koniec
każdego roku kalendarzowego, od 100% w ciągu roku rozpoczynającego się w dniu 1 stycznia
2016 r. do 0% w ciągu roku rozpoczynającego się w dniu 1 stycznia 2032 r.
5.
Jeżeli zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji stosują korektę z tytułu zmienności
do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka, przez odpowiednią
strukturę terminową stopy procentowej wolnej od ryzyka, o której mowa w ust. 3 pkt
1 lit. b, należy rozumieć skorygowaną strukturę terminową stopy procentowej wolnej
od ryzyka.
6.
Dopuszczalne zobowiązania z tytułu zawartych umów ubezpieczenia i dopuszczalne zobowiązania
z tytułu zawartych umów reasekuracji oznaczają wyłącznie zobowiązania z tytułu zawartych
umów ubezpieczenia i zobowiązania z tytułu zawartych umów reasekuracji, które spełniają
następujące wymogi
1)
umowy ubezpieczenia lub umowy reasekuracji powodujące powstanie zobowiązań z tytułu
zawartych umów ubezpieczenia lub zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji zostały
zawarte przed dniem 1 stycznia 2016 r., z wyłączeniem umów przedłużonych lub odnowionych
tego dnia lub później;
2)
zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji ustaliły wartość rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
na dzień 31 grudnia 2015 r. w celu pokrycia tych zobowiązań;
3)
przepisu art. 227 nie stosuje się do dopuszczalnych zobowiązań z tytułu zawartych
umów ubezpieczenia i dopuszczalnych zobowiązań z tytułu zawartych umów reasekuracji.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą, za zgodą organu nadzoru, wydaną w drodze
decyzji, stosować przejściowe odliczenie w stosunku do rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
(środek przejściowy dotyczący rezerw techniczno-ubezpieczeniowych). Organ nadzoru
może wydać taką zgodę, w szczególności gdy stosowanie przez zakład ubezpieczeń i zakład
reasekuracji środka przejściowego dotyczącego rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
nie doprowadzi do nadmiernej ekspozycji na ryzyko zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji.
2.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji obliczają przejściowe odliczenie w stosunku
do rezerw techniczno-ubezpieczeniowych w podziale na jednorodne grupy ryzyka.
3.
Przejściowe odliczenie w stosunku do rezerw techniczno-ubezpieczeniowych jest równe
iloczynowi
1)
różnicy między
a)
wartością rezerw techniczno-ubezpieczeniowych dla celów wypłacalności, ustaloną na
dzień 1 stycznia 2016 r. zgodnie z art. 224, pomniejszoną o kwoty należne z umów reasekuracji
i od spółek celowych a
b)
wartością rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, ustaloną na dzień 31 grudnia 2015 r.,
pomniejszoną o kwoty należne z umów reasekuracji oraz
2)
wskaźnika procentowego, o którym mowa w ust. 4.
4.
Stosowany przy obliczaniu środka przejściowego dotyczącego rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
wskaźnik procentowy zmniejsza się liniowo na koniec każdego roku kalendarzowego, od
100% w ciągu roku rozpoczynającego się w dniu 1 stycznia 2016 r. do 0% w ciągu roku
rozpoczynającego się w dniu 1 stycznia 2032 r.
5.
Jeżeli zakład ubezpieczeń lub zakład reasekuracji stosuje w dniu 1 stycznia 2016 r.
korektę z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej
wolnej od ryzyka, zakład ustala wartość, o której mowa w ust. 3 pkt 1 lit. a, stosując
korektę z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej
wolnej od ryzyka z tego dnia.
6.
Jeżeli profil ryzyka zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji istotnie się zmienił,
organ nadzoru może, w drodze decyzji, wydanej z urzędu lub na wniosek danego zakładu,
zobowiązać zakład do ustalania wartości rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, oraz
w uzasadnionych przypadkach do obliczania kwoty korekty z tytułu zmienności do odpowiedniej
struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka, wykorzystywanych do obliczania
przejściowego odliczenia w stosunku do rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, co 24
miesiące lub częściej.
7.
W przypadku gdy stosowanie przez dany zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji środka
przejściowego dotyczącego rezerw techniczno-ubezpieczeniowych pociągałoby za sobą
zmniejszenie wymogów dotyczących posiadanych środków finansowych w porównaniu z wymogami
obowiązującymi w dniu 31 grudnia 2015 r., organ nadzoru może ograniczyć, w drodze
decyzji, stosowanie przez dany zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji tego środka
przejściowego.
8.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji nie wykonają decyzji, o której
mowa w ust. 7, organ nadzoru może nakładać kary pieniężne, o których mowa w art. 362
ust. 1 pkt 1 i 2.
9.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji stosujące środek przejściowy dotyczący rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych nie mogą stosować środka przejściowego dotyczącego stóp
procentowych wolnych od ryzyka.
10.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji, które wykazują niezgodność z kapitałowym
wymogiem wypłacalności bez stosowania środka przejściowego dotyczącego rezerw techniczno-ubezpieczeniowych,
przedkładają raz w roku organowi nadzoru sprawozdanie o podjętych środkach i postępach
na rzecz przywrócenia przed końcem okresu, o którym mowa w ust. 4, poziomu dopuszczonych
środków własnych pokrywającego kapitałowy wymóg wypłacalności lub obniżenia profilu
ryzyka w celu przywrócenia zgodności z kapitałowym wymogiem wypłacalności.
11.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji w sprawozdaniu o wypłacalności i kondycji
finansowej, o którym mowa w rozdziale 11, ujawniają, że stosują środek przejściowy
dotyczący rezerw techniczno-ubezpieczeniowych oraz ocenę ilościową wpływu niestosowania
tego środka przejściowego na sytuację finansową zakładu.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji, które stosują
1)
środek przejściowy dotyczący stóp procentowych wolnych od ryzyka albo
2)
środek przejściowy dotyczący rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
- jeżeli stwierdzą, że nie osiągną do końca okresu stosowania środka przejściowego
zgodności z kapitałowym wymogiem wypłacalności bez stosowania tego środka przejściowego,
niezwłocznie informują o tym organ nadzoru.
2.
Organ nadzoru wymaga od zakładu ubezpieczeń i zakładu reasekuracji podjęcia niezbędnych
działań w celu zapewnienia zgodności z kapitałowym wymogiem wypłacalności do końca
okresu stosowania środka przejściowego dotyczącego stóp procentowych wolnych od ryzyka
albo środka przejściowego dotyczącego rezerw techniczno-ubezpieczeniowych.
3.
W ciągu 2 miesięcy od dnia stwierdzenia, zgodnie z ust. 1, że do końca okresu stosowania
środka przejściowego dotyczącego stóp procentowych wolnych od ryzyka albo środka przejściowego
dotyczącego rezerw techniczno-ubezpieczeniowych zakład nie osiągnie zgodności z kapitałowym
wymogiem wypłacalności bez stosowania środka przejściowego, zakład ubezpieczeń i zakład
reasekuracji przedkładają organowi nadzoru plan stopniowego wdrożenia działań mających
na celu ustanowienie poziomu dopuszczonych środków własnych pokrywającego kapitałowy
wymóg wypłacalności lub obniżenie profilu ryzyka w celu zapewnienia zgodności z kapitałowym
wymogiem wypłacalności bez stosowania środka przejściowego do końca okresu stosowania
środka przejściowego.
4.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą uaktualnić plan, o którym mowa w ust.
3.
5.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji co roku przedkładają organowi nadzoru sprawozdanie,
w którym wskazują podjęte środki i poczynione postępy w celu zapewnienia zgodności
z kapitałowym wymogiem wypłacalności do końca okresu stosowania środka przejściowego
dotyczącego stóp procentowych wolnych od ryzyka albo środka przejściowego dotyczącego
rezerw techniczno-ubezpieczeniowych.
6.
Organ nadzoru cofa zgodę na stosowanie środka przejściowego dotyczącego stóp procentowych
wolnych od ryzyka albo środka przejściowego dotyczącego rezerw techniczno-ubezpieczeniowych,
jeżeli po zapoznaniu się ze sprawozdaniem, o którym mowa w ust. 5, stwierdzi, że zapewnienie
zgodności z kapitałowym wymogiem wypłacalności do końca okresu stosowania środka przejściowego
nie jest możliwe.
7.
W przypadku gdy zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji stosują środek przejściowy
dotyczący stóp procentowych wolnych od ryzyka albo środek przejściowy dotyczący rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych, przeprowadzają ocenę ciągłej zgodności z kapitałowym
wymogiem wypłacalności i minimalnym wymogiem kapitałowym z uwzględnieniem i bez uwzględnienia
tych środków przejściowych.
8.
Organ nadzoru może, w drodze decyzji, nałożyć narzut kapitałowy dla zakładu ubezpieczeń
i zakładu reasekuracji, w przypadku gdy profil ryzyka zakładu ubezpieczeń i zakładu
reasekuracji znacząco odbiega od założeń stanowiących podstawę stosowanego przez zakład
ubezpieczeń i zakład reasekuracji środka przejściowego dotyczącego stóp procentowych
wolnych od ryzyka lub środka przejściowego dotyczącego rezerw techniczno-ubezpieczeniowych.
9.
W przypadku, o którym mowa w ust. 8, narzut kapitałowy jest współmierny do istotnych
ryzyk wynikających z faktu, że profil ryzyka zakładu znacząco odbiega od założeń,
stanowiących podstawę stosowania środka przejściowego dotyczącego stóp procentowych
wolnych od ryzyka albo środka przejściowego dotyczącego rezerw techniczno-ubezpieczeniowych.
Przepisy art. 270 stosuje się.
Przepisy art. 496-498 stosuje się odpowiednio na poziomie grupy.
1.
Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji mogą, przed dniem 1 stycznia 2016 r., wystąpić
do organu nadzoru o
1)
zgodę na stosowanie, po dniu 31 grudnia 2015 r., korekty dopasowującej do odpowiedniej
struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka przy obliczaniu najlepszego
oszacowania portfela zobowiązań z tytułu zawartych umów ubezpieczenia lub zobowiązań
z tytułu zawartych umów reasekuracji;
2)
zgodę na stosowanie, po dniu 31 grudnia 2015 r., korekty z tytułu zmienności do odpowiedniej
struktury terminowej stopy procentowej wolnej od ryzyka przy obliczaniu najlepszego
oszacowania;
3)
zatwierdzenie, dla poszczególnych pozycji uzupełniających środków własnych, kwoty
pieniężnej albo metody stosowanej do wyznaczania kwoty pieniężnej, które po dniu 31
grudnia 2015 r. będą przez zakład uwzględniane przy określaniu środków własnych zakładu;
4)
zatwierdzenie klasyfikacji pozycji środków własnych, jakie po dniu 31 grudnia 2015 r.
będą przez zakład uwzględniane przy określaniu środków własnych zakładu;
5)
zatwierdzenie możliwości stosowania przez zakład, po dniu 31 grudnia 2015 r., parametrów
specyficznych dla tego zakładu przy obliczaniu modułów ryzyka aktuarialnego, przy
zachowaniu konstrukcji formuły standardowej;
6)
zatwierdzenie pełnego albo częściowego modelu wewnętrznego, jaki zakład będzie stosował
po dniu 31 grudnia 2015 r. do obliczania kapitałowego wymogu wypłacalności;
7)
zatwierdzenie głównych zmian modelu wewnętrznego, jaki zakład będzie stosował po dniu
31 grudnia 2015 r. do obliczania kapitałowego wymogu wypłacalności;
8)
zatwierdzanie zmian zasad wprowadzania zmian w modelu wewnętrznym, jakie będą stosowane
przez zakład po dniu 31 grudnia 2015 r.;
9)
zgodę na odliczenie, po dniu 31 grudnia 2015 r., z dopuszczonych środków własnych
grupy na pokrycie kapitałowego wymogu wypłacalności grupy, posiadanych przez zakład
ubezpieczeń i zakład reasekuracji wchodzące w skład grupy udziałów kapitałowych w
instytucjach kredytowych, instytucjach finansowych lub w firmach inwestycyjnych;
10)
zgodę na obliczanie, po dniu 31 grudnia 2015 r., skonsolidowanego kapitałowego wymogu
wypłacalności grupy oraz kapitałowych wymogów wypłacalności zakładów ubezpieczeń i
zakładów reasekuracji wchodzących w skład grupy przy zastosowaniu modelu wewnętrznego;
11)
zgodę na obliczanie, po dniu 31 grudnia 2015 r., kapitałowego wymogu wypłacalności
zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji wchodzących w skład grupy na podstawie
modelu wewnętrznego, w przypadku stosowania metody odliczeń i agregacji;
12)
zgodę na stosowanie, po dniu 31 grudnia 2015 r., środka przejściowego dotyczącego
stóp procentowych wolnych od ryzyka albo środka przejściowego dotyczącego rezerw techniczno-ubezpieczeniowych.
2.
Zgoda, o której mowa w ust. 1
1)
pkt 9 - może być wydana także z urzędu;
2)
pkt 10 - może być wydana także na wniosek złożony przez podmioty powiązane zakładu
albo przez podmioty powiązane dominującego podmiotu ubezpieczeniowego lub podmioty
powiązane dominującego podmiotu nieregulowanego;
3)
pkt 11 - może być wydana także na wniosek złożony przez podmioty powiązane zakładu
albo przez podmioty powiązane dominującego podmiotu ubezpieczeniowego lub podmioty
powiązane dominującego podmiotu nieregulowanego.
3.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą może, przed dniem 1 stycznia
2016 r., po przeprowadzeniu konsultacji z pozostałymi zainteresowanymi organami nadzorczymi
i z podmiotem stojącym na czele grupy, zobowiązać podmiot stojący na czele grupy do
stosowania, po dniu 31 grudnia 2015 r., metody odliczeń i agregacji lub kombinacji
tej metody oraz metody opierającej się na danych skonsolidowanych, jeżeli stosowanie
wyłącznie metody opierającej się na danych skonsolidowanych nie byłoby właściwe.
4.
Organ nadzoru będący organem sprawującym nadzór nad grupą, w przypadku zakładu ubezpieczeń
lub zakładu reasekuracji, który, przez dominujący podmiot ubezpieczeniowy lub przez
dominujący podmiot nieregulowany, posiada udziały kapitałowe w innym zakładzie ubezpieczeń
lub innym zakładzie reasekuracji lub w zakładzie ubezpieczeń z siedzibą w państwie
niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej lub w zakładzie reasekuracji z
siedzibą w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej, może przed
dniem 1 stycznia 2016 r. zatwierdzić, w drodze decyzji, uzupełniające środki własne
tego dominującego podmiotu ubezpieczeniowego lub tego dominującego podmiotu nieregulowanego
na potrzeby obliczania po dniu 31 grudnia 2015 r. wypłacalności na poziomie grupy.
5.
W przypadku wydania przez organ nadzoru rozstrzygnięć w sprawach, o których mowa w
ust. 1, 3 lub 4, lub w sprawach, o których mowa w art. 44, art. 374 ust. 4-11, art.
375 ust. 2, art. 376, art. 387, art. 397, art. 398, art. 404 lub art. 416-418, przed
dniem 1 stycznia 2016 r., rozstrzygnięcia te nie mogą być stosowane przed dniem 1
stycznia 2016 r.
6.
W przypadku zawarcia przed dniem 1 stycznia 2016 r. porozumienia, o którym mowa w
art. 377, porozumienie to nie może być stosowane przed dniem 1 stycznia 2016 r.
7.
Określone w art. 3 ust. 6 i 7, art. 374-377, art. 387, art. 390, art. 395, art. 397,
art. 398, art. 404, art. 405 i art. 416-418 zasady sprawowania nadzoru nad grupą stosuje
się od dnia 1 stycznia 2016 r.
W okresie do dnia 1 stycznia 2021 r. organ nadzoru corocznie przekazuje EIOPA informacje
dotyczące
1)
dostępności gwarancji długoterminowych w ramach produktów ubezpieczeniowych na rynku
krajowym oraz postępowania zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji jako inwestorów
długoterminowych;
2)
liczby zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji stosujących
a)
korektę dopasowującą do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej
od ryzyka,
b)
korektę z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej
wolnej od ryzyka,
c)
środki, o których mowa w art. 312 ust. 4, w okresie przedłużonym na podstawie art.
312 ust. 6,
d)
podmoduł ryzyka akcji oparty na czasie trwania,
e)
środek przejściowy dotyczący stóp procentowych wolnych od ryzyka,
f)
środek przejściowy dotyczący rezerw techniczno-ubezpieczeniowych;
3)
wpływu stosowania
a)
korekty dopasowującej do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej
od ryzyka,
b)
korekty z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej
wolnej od ryzyka,
c)
symetrycznego mechanizmu dostosowania wymogu kapitałowego związanego z inwestowaniem
w akcje,
d)
podmodułu ryzyka akcji opartego na czasie trwania,
e)
środka przejściowego dotyczącego stóp procentowych wolnych od ryzyka,
f)
środka przejściowego dotyczącego rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
- na sytuację finansową zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji, na rynku krajowym
oraz w odniesieniu do poszczególnych zakładów, w sposób uniemożliwiający ich identyfikację;
4)
wpływu stosowania
a)
korekty dopasowującej do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej wolnej
od ryzyka,
b)
korekty z tytułu zmienności do odpowiedniej struktury terminowej stopy procentowej
wolnej od ryzyka,
c)
symetrycznego mechanizmu dostosowania wymogu kapitałowego związanego z inwestowaniem
w akcje,
d)
podmodułu ryzyka akcji opartego na czasie trwania
- na politykę lokacyjną zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji oraz informację,
czy ich stosowanie powoduje nienależne zmniejszenie kapitałowego wymogu wypłacalności;
5)
wpływu przedłużenia, na podstawie art. 312 ust. 6, okresu stosowania środków, o których
mowa w art. 312 ust. 4, na podjęte przez zakłady ubezpieczeń i zakłady reasekuracji
środki mające na celu przywrócenie poziomu dopuszczonych środków własnych pokrywającego
kapitałowy wymóg wypłacalności lub obniżenie profilu ryzyka w celu uzyskania zgodności
z kapitałowym wymogiem wypłacalności;
6)
w przypadku gdy zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji stosują środek przejściowy
dotyczący stóp procentowych wolnych od ryzyka albo środek przejściowy dotyczący rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych
a)
realizacji planów stopniowego wdrożenia działań mających na celu ustanowienie poziomu
dopuszczonych środków własnych pokrywających kapitałowy wymóg wypłacalności lub obniżenia
profilu ryzyka w celu zapewnienia zgodności z kapitałowym wymogiem wypłacalności do
końca okresu stosowania środka przejściowego dotyczącego stóp procentowych wolnych
od ryzyka albo środka przejściowego dotyczącego rezerw techniczno-ubezpieczeniowych,
b)
prognozy zmniejszenia zależności zakładu od stosowanego środka przejściowego dotyczącego
stóp procentowych wolnych od ryzyka albo środka przejściowego dotyczącego rezerw techniczno-ubezpieczeniowych,
w tym informacji na temat działań podjętych lub planowanych przez zakłady i organ
nadzoru.
1.
W terminie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy zakład ubezpieczeń poinformuje
uprawnionego z umowy ubezpieczenia, o której mowa w art. 4 pkt 1 lub 2 ustawy zmienianej
w art. 455, o możliwości wyczerpania się określonej w umowie ubezpieczenia sumy gwarancyjnej,
jeżeli łączna kwota wypłaconych odszkodowań lub innych świadczeń, przekroczyła przed
dniem wejścia w życie ustawy, 80% określonej w umowie ubezpieczenia sumy gwarancyjnej.
2.
Przekazując informację, o której mowa w ust. 1, zakład ubezpieczeń poinformuje jednocześnie
uprawnionego z umowy ubezpieczenia o możliwości wytoczenia do właściwego sądu powództwa
o ukształtowanie stosunku prawnego wynikającego z umowy ubezpieczenia, o której mowa
w art. 4 pkt 1 lub 2 ustawy zmienianej w art. 455, na podstawie art. 357.
Traci moc ustawa z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej
(Dz. U. z 2015 r. poz. 1206, 1273 i 1348).
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2016 r., z wyjątkiem
1)
art. 478, który wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia
2)
art. 3 ust. 1 pkt 4, 5, 12, 17, 21, 23-25, 29, 32, 44 i 48 oraz ust. 6 i 7, art. 44,
art. 374-377, art. 387, art. 390, art. 395, art. 397, art. 398, art. 404, art. 405,
art. 416-418, art. 464 pkt 1 lit. a - w zakresie art. 3 pkt 2a lit. c, oraz art. 500,
które wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia;
3)
art. 18, art. 19 i art. 21, które wchodzą w życie z dniem 1 kwietnia 2016 r.;
4)
art. 4 ust. 11 pkt 3, który wchodzi w życie z dniem 1 sierpnia 2016 r.;
5)
art. 291, art. 335 ust. 7 i 8, art. 410 ust. 5 i 6 oraz art. 412 ust. 5, które wchodzą
w życie z dniem 1 stycznia 2019 r.