Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o pracy na morzu
Table of Provisions (157)
Statutory Text (157 Articles)
1.
Ustawa reguluje
1)
prawa i obowiązki stron stosunku pracy na statkach morskich o polskiej przynależności;
2)
pośrednictwo pracy dla osób poszukujących pracy na statkach morskich;
3)
wymagania dotyczące dokumentów związanych z pracą na statkach morskich;
4)
warunki pracy i życia marynarzy na statkach morskich o polskiej przynależności;
5)
ochronę zdrowia i ochronę socjalną marynarzy.
2.
Przepisy ustawy stosuje się do statków morskich, zwanych dalej „statkami”, przeznaczonych
lub używanych do prowadzenia działalności gospodarczej.
3.
Do statków niekonwencyjnych przepisy ustawy stosuje się w zakresie w niej określonym.
4.
Przepisów ustawy nie stosuje się do jednostek pływających Marynarki Wojennej, Straży
Granicznej i Policji.
5.
W zakresie nieuregulowanym w ustawie do stosunków pracy na statkach stosuje się przepisy
ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy
(Dz. U. z 2018 r. poz. 108, 4, 138, 305 i 357), zwanej dalej „Kodeksem pracy”, i inne przepisy prawa pracy.
Ilekroć w ustawie jest mowa o
1)
armatorze - należy przez to rozumieć armatora w rozumieniu ustawy z dnia 18 września 2001 r. - Kodeks morski
(Dz. U. z 2016 r. poz. 66) oraz właściciela statku albo zarządzającego statkiem, agenta lub czarterującego statek
bez załogi, który przejął od właściciela statku odpowiedzialność za jego eksploatację
oraz przyjął obowiązki armatora wynikające z ustawy i ponosi wyłączną odpowiedzialność
z tego tytułu bez względu na to, czy jakikolwiek inny podmiot wypełnia niektóre obowiązki
w imieniu armatora;
2)
marynarskiej umowie o pracę - należy przez to rozumieć umowę o pracę na statku, zawartą
między armatorem a marynarzem, na podstawie której marynarz zostaje zatrudniony zgodnie
z wymaganiami w zakresie warunków pracy i życia na statku przewidzianymi w Konwencji
o pracy na morzu, przyjętej przez Konferencję Ogólną Międzynarodowej Organizacji Pracy
w Genewie dnia 23 lutego 2006 r. (Dz. U. z 2013 r. poz. 845 oraz z 2017 r. poz. 512);
3)
marynarzu - należy przez to rozumieć osobę posiadającą kwalifikacje zawodowe, o których
mowa w rozdziale 4 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie morskim
(Dz. U. z 2018 r. poz. 181), a także inną osobę zatrudnioną na statku, z wyjątkiem osoby, która okazjonalnie
wykonuje na statku pracę niezwiązaną z żeglugą morską;
4)
organie inspekcyjnym - należy przez to rozumieć dyrektora urzędu morskiego;
5)
podróży morskiej - należy przez to rozumieć podróż marynarza na statku z portu jej
rozpoczęcia do portu jej zakończenia, niezależnie od tego, czy w czasie tej podróży
statek zawijał do innych portów;
6
praktykancie - należy przez to rozumieć ucznia szkoły ponadpodstawowej lub studenta
uczelni, o której mowa w art. 74 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie morskim, odbywającego praktykę zawodową na statku szkolnym, którego ta szkoła lub uczelnia
jest armatorem, albo na statku innego armatora na podstawie umowy zawartej między
szkołą lub uczelnią a tym armatorem;
7)
statku niekonwencyjnym - należy przez to rozumieć statek, do którego nie ma zastosowania
Konwencja o pracy na morzu, przyjęta przez Konferencję Ogólną Międzynarodowej Organizacji
Pracy w Genewie dnia 23 lutego 2006 r., w tym statek używany wyłącznie do celów naukowo-badawczych
lub sportowych, statek pełniący wyłącznie specjalną służbę państwową, statek rybacki,
statek uprawiający wyłącznie żeglugę śródlądową, statek uprawiający wyłącznie żeglugę
na obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej z wyjątkiem wyłącznej strefy ekonomicznej,
jacht morski, a także platformę wiertniczą lub wydobywczą.
1.
Na statku może być zatrudniona osoba, która ukończyła 18 lat.
2.
Marynarz może być zatrudniony na statku, jeżeli posiada
1)
dokumenty potwierdzające kwalifikacje zawodowe;
2)
ważne świadectwo zdrowia;
3)
ważną książeczkę żeglarską.
3.
Dopuszcza się zatrudnienie na statku młodocianego, który ukończył 16 lat, wyłącznie
w celu przygotowania zawodowego.
4.
Na statku mogą odbywać praktykę zawodową praktykanci, zgodnie z programem nauczania
szkoły lub kształcenia na kierunku studiów wyższych w uczelni, o której mowa w art. 74 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie morskim, zwanej dalej „uczelnią”.
1.
Przepisy art. 76a-76c ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się do zabezpieczeń finansowych
odpowiedzialności w zakresie, o którym mowa w art. 73 i art. 75 ustawy zmienianej
w art. 1, udzielonych od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
2.
Zabezpieczenie finansowe odpowiedzialności, o którym mowa w art. 74 ust. 1 ustawy
zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym, udzielone przed dniem wejścia w życie
niniejszej ustawy zachowuje ważność przez okres, na jaki zostało udzielone, jednak
nie dłużej niż do dnia 20 lutego 2018 r.
1.
Na statku może być zatrudniony marynarz, który w wyniku badania lekarskiego został
uznany za zdolnego do pracy na statku.
2.
Stan zdrowia marynarza potwierdza orzeczenie lekarskie wydawane w formie świadectwa
zdrowia, podpisane przez uprawnionego lekarza.
3.
Do przeprowadzania badań lekarskich w celu wydawania świadectw zdrowia są uprawnieni
lekarze posiadający specjalizację w dziedzinie medycyny morskiej i tropikalnej, medycyny
pracy, medycyny transportu lub spełniający dodatkowe wymagania kwalifikacyjne określone
w przepisach wydanych na podstawie art. 229 § 8 Kodeksu pracy.
4.
W ramach badania lekarskiego uprawniony lekarz może skierować marynarza na konsultacje
do lekarza specjalisty lub psychologa albo zlecić przeprowadzenie pomocniczych badań
diagnostycznych.
5.
Świadectwo zdrowia wydaje się na okres 2 lat, a w przypadku gdy osoba ubiegająca się
o zatrudnienie na statku nie ukończyła 18 lat - na okres 1 roku.
6.
Marynarzowi, który ukończył 50 lat, oraz marynarzowi, którego stan zdrowia, według
uprawnionego lekarza, nie pozwala na wydanie świadectwa zdrowia na okres 2 lat, świadectwo
zdrowia może być wydane na okres krótszy niż 2 lata.
7.
Badanie lekarskie w zakresie dotyczącym zdolności do rozpoznawania kolorów jest ważne
w okresie nie dłuższym niż 6 lat.
8.
W świadectwie zdrowia stwierdza się zdolność albo brak zdolności marynarza do pracy
na statku na określonym stanowisku pracy oraz ograniczenia dotyczące zdolności do
pracy, w szczególności w odniesieniu do czasu pracy lub zakresu obowiązków, jeżeli
takie występują.
9.
Świadectwo zdrowia sporządza się w języku polskim i angielskim.
10.
Koszty przeprowadzenia badania lekarskiego w celu wydania świadectwa zdrowia ponosi
armator.
11.
Świadectwo zdrowia wydane w innym państwie uznaje się za równoważne ze świadectwem
zdrowia wydanym na podstawie ustawy, jeżeli spełnia ono zasadnicze wymagania określone
w Międzynarodowej konwencji o wymaganiach w zakresie wyszkolenia marynarzy, wydawania
im świadectw oraz pełnienia wacht, 1978, sporządzonej w Londynie dnia 7 lipca 1978 r.
(Dz. U. z 1984 r. poz. 201, z 1999 r. poz. 286 oraz z 2013 r. poz. 1092), zwanej dalej „Konwencją STCW”.
Armator statku, o którym mowa w art. 93a ustawy zmienianej w art. 1, jest obowiązany
złożyć wniosek o przeprowadzenie inspekcji okresowej, o której mowa w art. 93a ustawy
zmienianej w art. 1, w terminie 30 dni od dnia wejścia w życie przepisów wykonawczych
wydanych na podstawie art. 94a ustawy zmienianej w art. 1.
1.
Marynarzowi oraz armatorowi, który skierował marynarza na badanie lekarskie, służy
odwołanie od świadectwa zdrowia.
2.
Marynarz albo armator wnosi odwołanie w terminie 7 dni od dnia wydania świadectwa
zdrowia za pośrednictwem lekarza, który je wydał, do
1)
wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy, właściwego ze względu na siedzibę armatora;
2)
instytutu badawczego w dziedzinie medycyny pracy lub Uniwersyteckiego Centrum Medycyny
Morskiej i Tropikalnej w Gdyni, jeżeli odwołanie dotyczy świadectwa zdrowia wydanego
przez lekarza zatrudnionego w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy.
3.
Lekarz, za pośrednictwem którego zostało wniesione odwołanie, przekazuje odwołanie
wraz z dokumentacją stanowiącą podstawę wydanego świadectwa zdrowia, w terminie 7
dni od dnia otrzymania odwołania, do podmiotu właściwego do rozpatrzenia odwołania.
4.
Ponowne badanie lekarskie w trybie odwołania przeprowadza się w terminie 14 dni od
dnia wniesienia odwołania.
5.
Koszty przeprowadzenia ponownego badania lekarskiego pokrywa podmiot, który wniósł
odwołanie.
6.
Od świadectwa zdrowia wydanego po przeprowadzeniu ponownego badania lekarskiego nie
służy odwołanie.
7.
Minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw gospodarki
morskiej określi, w drodze rozporządzenia
1)
wykaz chorób i stanów chorobowych, które mogą spowodować niezdolność marynarza do
pracy na statku, zakres przeciwwskazań, ograniczeń lub warunków wykonywania pracy
na statku,
2)
zakres badań lekarskich przeprowadzanych w celu wydania świadectwa zdrowia oraz warunki
ich przeprowadzania,
3)
wzór świadectwa zdrowia
- biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia prawidłowego i kompleksowego przebiegu
badań lekarskich oraz konieczność posiadania i dokumentowania przez marynarzy odpowiedniego
stanu zdrowia do wykonywania pracy na statku, uwzględniając Wytyczne Międzynarodowej
Organizacji Pracy i Międzynarodowej Organizacji Morskiej w sprawie badań lekarskich
marynarzy oraz wymagania Konwencji STCW.
Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 94 ust. 2 ustawy zmienianej
w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym zachowują moc do dnia wejścia w życie przepisów
wykonawczych wydanych na podstawie art. 94a ustawy zmienianej w art. 1, nie dłużej
jednak niż przez okres 6 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
1.
W przypadku wątpliwości dotyczących stanu zdrowia marynarza, armator może, na swój
koszt, skierować marynarza na doraźne badania lekarskie lub badanie psychologiczne.
2.
W przypadku utraty ważności świadectwa zdrowia w czasie trwania podróży morskiej,
marynarz może kontynuować pracę na statku do czasu zawinięcia statku do najbliższego
portu, w którym marynarz może uzyskać świadectwo zdrowia, z tym że okres pracy na
statku bez ważnego świadectwa zdrowia nie może przekroczyć 3 miesięcy.
3.
W nagłych przypadkach dyrektor urzędu morskiego właściwy dla portu macierzystego statku
może zezwolić marynarzowi na pracę bez ważnego świadectwa zdrowia, do czasu zawinięcia
statku do portu, w którym marynarz może uzyskać świadectwo zdrowia od uprawnionego
lekarza, pod warunkiem że okres zezwolenia nie przekracza 3 miesięcy, a świadectwo
zdrowia marynarza niedawno utraciło ważność.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia.
1.
Książeczka żeglarska jest dokumentem osobistym marynarza, poświadczającym jego tożsamość,
dokumentującym przebieg zatrudnienia na statkach oraz uprawniającym do przekraczania
granicy Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
Marynarz, będący obywatelem polskim, może wrócić na podstawie książeczki żeglarskiej
do kraju w okresie 12 miesięcy od dnia utraty jej ważności.
3.
Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do praktykanta.
1.
Marynarz jest obowiązany do okazywania książeczki żeglarskiej właściwym organom.
2.
Kapitan statku dokonuje w książeczce żeglarskiej wpisów poświadczających przebieg
zatrudnienia marynarza na statku, wskazując armatora i kapitana statku oraz zajmowane
przez marynarza stanowiska.
3.
Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do praktykanta.
Książeczkę żeglarską wystawia się na wniosek
1)
osoby posiadającej udokumentowane ukończenie szkolenia podstawowego, o którym mowa
w rozdziale VI Konwencji STCW;
2
ucznia szkoły ponadpodstawowej - potwierdzony przez armatora lub dyrektora tej szkoły;
3)
studenta - potwierdzony przez rektora uczelni;
4)
młodocianego, za zgodą rodziców lub opiekunów prawnych, w celu przygotowania zawodowego
- potwierdzony przez armatora;
5)
innej osoby, jeżeli pozostaje ona z armatorem w stosunku pracy - potwierdzony przez
armatora.
1.
Książeczkę żeglarską wystawia dyrektor urzędu morskiego.
2.
Poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej książeczkę żeglarską może wystawić konsul
Rzeczypospolitej Polskiej, w przypadku jej utraty, zniszczenia albo upływu terminu
ważności, jedynie na czas określonej podróży morskiej. Przed wystawieniem książeczki
żeglarskiej konsul może zażądać informacji o posiadaczu książeczki od właściwego dyrektora
urzędu morskiego.
1.
Książeczkę żeglarską wystawia się na okres 10 lat.
2.
Osobom, o których mowa w art. 9 pkt 2-4, książeczkę żeglarską wystawia się na 5 lat.
3.
Cudzoziemcom niebędącym obywatelami państw członkowskich Unii Europejskiej, państw
członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stron umowy o Europejskim
Obszarze Gospodarczym oraz Konfederacji Szwajcarskiej ani członkami ich rodzin w rozumieniu
art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 14 lipca 2006 r. o wjeździe na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, pobycie oraz wyjeździe z tego terytorium obywateli państw członkowskich
Unii Europejskiej i członków ich rodzin
(Dz. U. z 2017 r. poz. 900), książeczkę żeglarską wystawia się na 5 lat.
4.
Za wystawienie książeczki żeglarskiej pobiera się opłatę w wysokości równowartości
50 euro.
5
Za wystawienie książeczki żeglarskiej uczniom szkół ponadpodstawowych i studentom
pobiera się opłatę w wysokości równowartości 25 euro.
6.
Przeliczenia równowartości euro na złote dokonuje się według średniego kursu ogłoszonego
przez Narodowy Bank Polski dla tej waluty, w dniu roboczym poprzedzającym dzień złożenia
wniosku o wydanie książeczki żeglarskiej.
7.
Opłaty, o których mowa w ust. 4 i 5, stanowią dochód budżetu państwa.
Dyrektor urzędu morskiego odmawia, w drodze decyzji, wystawienia książeczki żeglarskiej,
jeżeli z wnioskiem wystąpiła osoba
1)
nieuprawniona;
2)
która jest niezdolna do wykonywania pracy na statku ze względu na stan zdrowia;
3)
wobec której prawomocnie orzeczono zakaz wykonywania pracy na statku;
4)
wobec której zachodzą przesłanki odmowy wydania paszportu.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 2 pkt
8, który wchodzi w życie po upływie 12 miesięcy od dnia ogłoszenia.
1.
Książeczka żeglarska podlega wymianie w przypadku
1)
zmiany danych w niej zamieszczonych;
2)
uszkodzenia lub zaistnienia innej okoliczności utrudniającej ustalenie tożsamości
jej posiadacza lub przebiegu zatrudnienia;
3)
braku miejsca na dokonanie adnotacji lub wpisów;
4)
upływu terminu ważności.
2.
Książeczka żeglarska podlega wymianie na koszt wnioskodawcy.
3.
Za wymianę książeczki żeglarskiej pobiera się opłaty jak za jej wystawienie.
4.
Opłaty, o których mowa w ust. 3, stanowią dochód budżetu państwa.
1.
Książeczka żeglarska traci ważność
1)
z upływem określonego w niej okresu ważności, nie wcześniej jednak niż z dniem rozwiązania
marynarskiej umowy o pracę, zawartej na czas określony lub na czas podróży morskiej;
2)
w przypadku jej unieważnienia przez dyrektora urzędu morskiego.
2.
Dyrektor urzędu morskiego unieważnia, w drodze decyzji, książeczkę żeglarską
1)
z przyczyn określonych w art. 12 pkt 3 i 4;
2
jeżeli uczeń szkoły ponadpodstawowej został skreślony z listy uczniów;
3)
w przypadku skreślenia studenta z listy studentów.
3
W przypadku zaistnienia przesłanki, o której mowa w ust. 2 pkt 2 lub 3, odpowiednio
dyrektor szkoły ponadpodstawowej lub rektor uczelni są obowiązani do niezwłocznego
zawiadomienia o tym dyrektora urzędu morskiego.
4.
Książeczkę żeglarską podlegającą unieważnieniu przedkłada się dyrektorowi urzędu morskiego
niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o
unieważnieniu książeczki żeglarskiej stała się ostateczna. Dyrektor urzędu morskiego
unieważnia książeczkę żeglarską i zwraca ją posiadaczowi.
Minister właściwy do spraw gospodarki morskiej w porozumieniu z ministrem właściwym
do spraw wewnętrznych oraz ministrem właściwym do spraw zagranicznych określi, w drodze
rozporządzenia
1)
dokumenty, które należy dołączyć do wniosku o wystawienie lub wymianę książeczki żeglarskiej,
2)
tryb postępowania w sprawie wystawiania, wymiany i unieważniania książeczki żeglarskiej,
3)
wzór książeczki żeglarskiej
- z uwzględnieniem postanowień Konwencji nr 108 Międzynarodowej Organizacji Pracy dotyczącej krajowych dowodów tożsamości
marynarzy, przyjętej w Genewie dnia 13 maja 1958 r.
(Dz. U. z 1994 r. poz. 501), mając na względzie konieczność zapewnienia identyfikacji posiadacza książeczki żeglarskiej,
sprawność prowadzonego postępowania oraz zapewnienie ochrony przetwarzanych danych.
1.
Pośrednictwo pracy dla osób poszukujących pracy na statkach, zwane dalej „pośrednictwem
pracy”, obejmuje pomoc osobom zainteresowanym podjęciem pracy na statku oraz pomoc
armatorom w poszukiwaniu odpowiednich kandydatów do pracy na statku.
2.
Za czynności związane z pośrednictwem pracy nie wolno pobierać bezpośrednio lub pośrednio
opłat od osób poszukujących pracy na statkach.
3.
Pośrednictwo pracy prowadzą agencje zatrudnienia, o których mowa w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
(Dz. U. z 2017 r. poz. 1065, z późn. zm., zwanej dalej „ustawą o promocji zatrudnienia”, oraz powiatowe urzędy pracy.
1.
Powiatowy urząd pracy udziela pomocy osobie zainteresowanej podjęciem pracy na statku,
zarejestrowanej jako bezrobotny lub poszukujący pracy, przez poinformowanie o agencjach
zatrudnienia, które posiadają dokument uprawniający je do kierowania marynarzy do
pracy na statkach wydany przez właściwego dyrektora urzędu morskiego, oraz o możliwości
skorzystania z usług tych agencji.
2.
Powiatowy urząd pracy, do którego armator złożył ofertę pracy na statku, informuje
armatora o agencjach zatrudnienia, które posiadają dokument uprawniający je do kierowania
marynarzy do pracy na statkach, wydany przez dyrektora urzędu morskiego, i zwraca
armatorowi złożoną ofertę pracy albo przekazuje ją do agencji zatrudnienia wybranej
przez armatora.
3.
Powiatowy urząd pracy, na wniosek agencji zatrudnienia, może za zgodą osoby zainteresowanej
podjęciem pracy na statku, zarejestrowanej jako bezrobotny lub poszukujący pracy,
udostępnić agencji zatrudnienia informacje umożliwiające nawiązanie bezpośredniej
współpracy z tą osobą.
1.
Pośrednictwo pracy prowadzone przez agencje zatrudnienia jest dobrowolne dla osób
zainteresowanych podjęciem pracy na statku oraz dla armatorów.
2.
Agencja zatrudnienia świadczy usługi pośrednictwa pracy po uzyskaniu od dyrektora
urzędu morskiego właściwego dla jej siedziby dokumentu uprawniającego do kierowania
marynarzy do pracy na statkach.
2a
Właściwość dyrektora urzędu morskiego określa się zgodnie z art. 17 ust. 1a i 1b ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie morskim, zwanej dalej „ustawą o bezpieczeństwie morskim”.
3.
Dyrektor urzędu morskiego wydaje, na wniosek agencji zatrudnienia, dokument, o którym
mowa w ust. 2, na podstawie pozytywnych wyników audytu wstępnego przeprowadzonego
przez wyznaczonych audytorów, posiadających wiedzę z zakresu zagadnień objętych Konwencją
o pracy na morzu, przyjętą przez Konferencję Ogólną Międzynarodowej Organizacji Pracy
w Genewie dnia 23 lutego 2006 r., zwaną dalej „Konwencją MLC”, oraz kwalifikacje i
doświadczenie w zakresie prowadzenia audytów. W dokumencie ustala się okres jego ważności.
4.
Audyt wstępny jest przeprowadzany w celu sprawdzenia, czy agencja zatrudnienia spełnia
warunki do kierowania marynarzy do pracy na statkach zgodnie z wymogami Konwencji
MLC.
5.
Dyrektor urzędu morskiego przeprowadza audyt odnowieniowy w związku z upływem ważności
dokumentu, o którym mowa w ust. 2, oraz może przeprowadzić audyt dodatkowy, w przypadku
uzasadnionego podejrzenia, że działanie agencji zatrudnienia nie jest zgodne z ustawą
lub wymaganiami określonymi w Konwencji MLC.
6.
W przypadku negatywnego wyniku audytu dodatkowego dyrektor urzędu morskiego unieważnia,
w drodze decyzji, dokument, o którym mowa w ust. 2.
7.
Minister właściwy do spraw gospodarki morskiej określi, w drodze rozporządzenia, zakres
i tryb przeprowadzania audytów, o których mowa w ust. 4 i 5, oraz wzór dokumentu,
o którym mowa w ust. 2, mając na uwadze konieczność zachowania obiektywizmu i prawidłowego
przebiegu audytów oraz dane niezbędne do uwzględnienia w dokumencie, o którym mowa
w ust. 2.
8.
Za przeprowadzenie audytu wstępnego i odnowieniowego oraz wydanie dokumentu, o którym
mowa w ust. 2, pobiera się opłaty. Opłaty stanowią dochód budżetu państwa.
9.
Opłaty za przeprowadzenie audytu wstępnego lub odnowieniowego wynoszą
1)
200 zł - dla agencji zatrudniającej do 2 pracowników;
2)
500 zł - dla agencji zatrudniającej od 2 do 5 pracowników;
3)
1000 zł - dla agencji zatrudniającej powyżej 5 pracowników.
10.
Opłata za wydanie dokumentu uprawniającego agencję zatrudnienia do kierowania marynarzy
do pracy na statkach wynosi 200 zł.
11.
Audytorom za przeprowadzenie audytu przysługuje wynagrodzenie w wysokości
1)
300 zł - dla audytora;
2)
400 zł - dla audytora wiodącego.
12.
Właściwy dyrektor urzędu morskiego umieszcza na stronie internetowej urzędu aktualną
listę agencji zatrudnienia, którym wydał dokument uprawniający do kierowania marynarzy
do pracy na statkach.
1.
Agencja zatrudnienia udziela pomocy w podjęciu pracy na statku osobie zainteresowanej
podjęciem pracy, która spełnia wymagania, o których mowa w art. 3 ust. 1 oraz ust.
2 pkt 1 i 3.
2.
Agencja zatrudnienia informuje osobę zainteresowaną podjęciem pracy na statku o posiadanych
ofertach pracy, a w przypadku ich braku może poinformować taką osobę o innych agencjach
zatrudnienia prowadzących pośrednictwo pracy.
3.
Agencja zatrudnienia może, na wniosek innej agencji zatrudnienia prowadzącej pośrednictwo
pracy i za zgodą osoby zainteresowanej podjęciem pracy na statku, udostępnić tej osobie
informacje umożliwiające nawiązanie jej bezpośredniej współpracy z tą agencją.
4.
Agencja zatrudnienia przyjmuje od armatora ofertę pracy na statku, jeżeli w ofercie
nie zostały zawarte wymagania, o których mowa w art. 36 ust. 5e ustawy o promocji
zatrudnienia, sprawdza, czy wśród osób zainteresowanych podjęciem pracy na statku
są kandydaci spełniający wymagania armatora określone w tej ofercie oraz informuje
armatora, czy może skierować do niego odpowiednich kandydatów do pracy na statku,
a w przypadku ich braku może poinformować o innych agencjach zatrudnienia prowadzących
pośrednictwo pracy.
5.
W przypadku braku odpowiednich kandydatów do pracy na statku, agencja zatrudnienia
informuje o tym armatora, który może wycofać ofertę.
1.
Oferta pracy na statku obejmuje w szczególności
1)
nazwę i adres armatora;
2)
imię i nazwisko, numer telefonu oraz adres poczty elektronicznej osoby upoważnionej
do kontaktów;
3)
nazwę statku oraz stanowiska do obsadzenia na statku;
4)
wysokość i warunki wynagradzania;
5)
oczekiwania wobec kandydatów do pracy;
6)
termin rozpoczęcia pracy oraz okres, na jaki zostanie zawarta marynarska umowa o pracę;
7)
warunki ubezpieczenia społecznego oraz ubezpieczenia od następstw nieszczęśliwych
wypadków, choroby lub śmierci.
2.
Armator, składając ofertę pracy na statku, jest obowiązany dołączyć do niej następujące
dokumenty
1)
kopię ważnego Morskiego Certyfikatu Pracy albo Tymczasowego Morskiego Certyfikatu
Pracy oraz ważnej Deklaracji Zgodności wydanych dla tego statku albo pisemne oświadczenie,
że przestrzega postanowień Konwencji MLC dotyczących warunków pracy i życia marynarzy
na statku;
2)
projekt marynarskiej umowy o pracę;
3)
pisemne oświadczenie zawierające zobowiązanie armatora do
a)
przestrzegania przepisów wynikających z układu zbiorowego pracy, którym jest objęty
marynarz, jeżeli taki układ na statku obowiązuje,
b)
poniesienia kosztów repatriacji i innych zobowiązań finansowych wobec osoby zainteresowanej
podjęciem pracy na statku,
c)
zawarcia umowy z agencją zatrudnienia - w przypadku gdy oferta pracy dotyczy pracy
na statku o obcej przynależności.
3.
Oświadczenie, o którym mowa w ust. 2 pkt 3, zawiera również: nazwę i adres armatora,
datę sporządzenia oświadczenia oraz podpis uprawnionego przedstawiciela armatora,
ze wskazaniem imienia, nazwiska oraz pełnionej funkcji.
4.
W przypadku pośrednictwa pracy dla osób poszukujących pracy na statku o obcej przynależności
oferta pracy na statku oraz dokumenty, o których mowa w ust. 2, mogą być przedkładane
w języku angielskim.
5.
W przypadku niespełnienia warunków, o których mowa w ust. 1-4, agencja zatrudnienia
odstępuje od realizacji oferty pracy na statku, informując o tym armatora.
Agencja zatrudnienia udostępnia osobie zainteresowanej podjęciem pracy na statku ofertę
pracy na statku, projekt marynarskiej umowy o pracę oraz informacje, o których mowa
w art. 19 ust. 3, jeżeli osoba ta spełnia wymagania wobec kandydatów określone w tej
ofercie.
1.
W przypadku pośrednictwa pracy dla osób poszukujących pracy na statku o obcej przynależności
agencja zatrudnienia zawiera z
1)
osobą zainteresowaną podjęciem pracy na statku pisemną umowę, spełniającą wymagania
określone w art. 85 ust. 2 pkt 1-6 i 9 ustawy o promocji zatrudnienia;
2)
armatorem, do którego zamierza kierować osoby do pracy, pisemną umowę, spełniającą
wymagania określone w art. 85 ust. 3 pkt 3 i 4 ustawy o promocji zatrudnienia.
2.
Agencja zatrudnienia, przed zawarciem umowy, o której mowa w ust. 1 pkt 1, zwraca
się do armatora o informację o objęciu marynarza ubezpieczeniem emerytalnym i rentowym
oraz zdrowotnym, a w przypadku uzyskania informacji o nieobjęciu marynarza tymi ubezpieczeniami
zamieszcza w umowie informację, że może on skorzystać z dobrowolnego ubezpieczenia
emerytalnego i rentowego oraz zdrowotnego przysługującego mu na podstawie odrębnych
przepisów.
3.
Umowa, o której mowa w ust. 1 pkt 1, zawiera również
1)
nazwę i przynależność statku, na którym praca będzie wykonywana;
2)
zobowiązanie agencji zatrudnienia do zwrotu osobie zainteresowanej podjęciem pracy
na statku poniesionych przez nią kosztów pieniężnych z tytułu niewykonania lub nienależytego
wykonania umowy z winy tej agencji.
4.
Agencja zatrudnienia, która zawarła z osobą zainteresowaną podjęciem pracy na statku
umowę, o której mowa w ust. 1 pkt 1, jest obowiązana zapewnić, aby osoba ta nie ponosiła
kosztów bezpośrednio związanych ze skierowaniem do pracy za granicą, w tym kosztów
dojazdu na statek i powrotu do miejsca repatriacji wskazanego w marynarskiej umowie
o pracę, wydania wizy, badań lekarskich oraz tłumaczenia dokumentów.
1.
Agencja zatrudnienia jest obowiązana posiadać ubezpieczenie lub inne zabezpieczenie
finansowe odpowiedzialności za szkody poniesione przez marynarzy z tytułu nieskuteczności
pośrednictwa pracy lub niewypełnienia przez armatora zobowiązań wynikających z marynarskiej
umowy o pracę.
2.
Agencja zatrudnienia odpowiada za szkody, o których mowa w ust. 1, wobec osoby, z
którą zawarła umowę, o której mowa w art. 22 ust. 1 pkt 1, do wysokości odszkodowania,
o którym mowa w art. 33 ust. 1.
1.
Agencja zatrudnienia niezwłocznie zawiadamia dyrektora urzędu morskiego w przypadku
uzyskania informacji wskazujących, że
1)
statek, którego dotyczyła oferta pracy, nie spełnia warunków, które potwierdza Deklaracja
Zgodności i Morski Certyfikat Pracy albo Tymczasowy Morski Certyfikat Pracy wydane
dla tego statku;
2)
armator, składając ofertę pracy na statku, zawarł w oświadczeniu, o którym mowa w
art. 20 ust. 2 pkt 3, informacje niezgodne ze stanem faktycznym;
3)
armator naruszył zobowiązania wynikające z marynarskiej umowy o pracę zawartej z osobą
zainteresowaną podjęciem pracy na statku lub umowy zawartej z agencją zatrudnienia.
2.
W przypadku uzyskania informacji, o których mowa w ust. 1, agencja zatrudnienia odstępuje
od realizacji oferty pracy na statku oraz informuje o odstąpieniu osobę zainteresowaną
podjęciem pracy na statku i armatora.
1.
Agencja zatrudnienia jest obowiązana prowadzić wykaz osób, które podjęły pracę na
statku za jej pośrednictwem, zawierający
1)
imię i nazwisko;
2)
okres, na jaki została zawarta marynarska umowa o pracę;
3)
nazwę armatora, u którego praca jest wykonywana;
4)
nazwę i przynależność statku, na którym praca jest wykonywana.
2.
Wykaz osób, o którym mowa w ust. 1, agencja zatrudnienia jest obowiązana udostępniać
organom administracji morskiej, na ich żądanie.
1.
Zatrudnienie na statku następuje na podstawie marynarskiej umowy o pracę. W imieniu
armatora marynarską umowę o pracę może zawierać agencja zatrudnienia.
2.
Marynarską umowę o pracę zawiera się na czas nieokreślony, na czas określony lub na
czas podróży morskiej.
3.
Okres zatrudnienia na podstawie marynarskiej umowy o pracę na czas określony, a także
łączny okres zatrudnienia na podstawie marynarskich umów o pracę na czas określony
zawieranych między tymi samymi stronami stosunku pracy, nie może przekraczać 36 miesięcy,
o ile przerwa między rozwiązaniem poprzedniej a nawiązaniem kolejnej marynarskiej
umowy o pracę nie trwała dłużej niż 90 dni.
4.
Jeżeli okres zatrudnienia na podstawie marynarskiej umowy o pracę na czas określony
jest dłuższy niż okres, o którym mowa w ust. 3, uważa się, że marynarz od dnia następującego
po upływie okresu, o którym mowa w ust. 3, jest zatrudniony na podstawie marynarskiej
umowy o pracę na czas nieokreślony.
5.
Z młodocianym niebędącym praktykantem zawiera się marynarską umowę o pracę w celu
przygotowania zawodowego.
1.
Marynarską umowę o pracę zawiera się na piśmie, przed wpisaniem marynarza na listę
załogi statku.
2.
Armator, przed podpisaniem marynarskiej umowy o pracę, umożliwia marynarzowi zapoznanie
się z jej treścią, informuje o warunkach umowy i w razie wątpliwości udziela niezbędnych
wyjaśnień.
3.
Marynarska umowa o pracę określa w szczególności
1)
imię i nazwisko oraz datę i miejsce urodzenia marynarza;
2)
nazwę i adres siedziby armatora;
3)
rodzaj umowy oraz datę i miejsce jej zawarcia;
4)
nazwę i rodzaj statku, na którym będzie wykonywana praca - w przypadku umów innych
niż umowa na czas nieokreślony;
5)
warunki pracy i płacy, w tym
a)
stanowisko, na którym marynarz będzie zatrudniony,
b)
wynagrodzenie za pracę, odpowiadające rodzajowi pracy, ze wskazaniem wysokości wynagrodzenia
podstawowego i innych składników wynagrodzenia oraz innych świadczeń związanych z
pracą, a także rodzaj waluty, w której wynagrodzenie będzie wypłacane,
c)
sposób i termin wypłaty wynagrodzenia za pracę,
d)
wymiar corocznego płatnego urlopu albo sposób jego obliczenia,
e)
miejsce i termin rozpoczęcia pracy na statku oraz termin jej zakończenia, a także
w przypadku gdy
-
umowa została zawarta na czas nieokreślony - warunki upoważniające każdą ze stron
do jej wypowiedzenia ze wskazaniem okresu wypowiedzenia,
-
umowa została zawarta na czas określony - termin jej rozwiązania,
-
umowa została zawarta na czas trwania podróży morskiej - miejsce zakończenia podróży
morskiej i czas od momentu przybycia statku do portu do zejścia marynarza ze statku,
f)
wskazanie układu zbiorowego pracy, którym jest objęty marynarz - jeżeli taki układ
obowiązuje.
4.
Marynarska umowa o pracę określa również
1)
świadczenia armatora na rzecz marynarza z zakresu opieki zdrowotnej;
2)
świadczenia armatora na rzecz marynarza z zakresu zabezpieczenia społecznego;
3)
okres pracy na statku, po upływie którego marynarz nabywa prawo do repatriacji;
4)
szczegółowe warunki dotyczące odszkodowania z tytułu utraty zatrudnienia w przypadku,
o którym mowa w art. 33 ust. 1;
5)
warunki i miejsce repatriacji oraz miejsce sprowadzenia zwłok w przypadku śmierci
marynarza.
5.
Armator, w razie potrzeby, może zmienić statek, na którym marynarz będzie wykonywał
pracę, przy zachowaniu pozostałych warunków marynarskiej umowy o pracę. W takim przypadku
armator potwierdza tę zmianę marynarzowi na piśmie.
6.
Marynarską umowę o pracę sporządza się w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach, po jednym
dla każdej ze stron.
7.
W przypadku gdy armator korzysta z usług pośrednictwa pracy, kopię marynarskiej umowy
o pracę armator przesyła do agencji zatrudnienia.
8.
Kopia marynarskiej umowy o pracę jest przechowywana na statku przez okres, w którym
marynarz jest wpisany na listę załogi statku.
1.
Do marynarskiej umowy o pracę armator dołącza informację o stosowanych na statku procedurach
składania skarg, w tym danych kontaktowych do właściwego organu państwa bandery statku
oraz danych kontaktowych do właściwego organu w kraju zamieszkania marynarza, jeżeli
nie jest nim państwo bandery, a także imię i nazwisko osoby lub osób na statku, które
mogą, na zasadzie poufności, udzielić marynarzowi informacji w sprawie złożenia skargi.
2.
Na statku przechowuje się wzór marynarskiej umowy o pracę, układ zbiorowy pracy lub
regulamin wynagradzania. Kopie wzoru marynarskiej umowy o pracę oraz układu zbiorowego
pracy w zakresie wymagań określonych w Konwencji MLC udostępnia się także w języku
angielskim.
3.
Szczegółowe warunki odszkodowań z tytułu utraty zatrudnienia określają układy zbiorowe
pracy lub regulaminy wynagradzania, a w przypadku armatorów nieobjętych tymi układami
lub regulaminami - marynarskie umowy o pracę.
1.
Marynarska umowa o pracę rozwiązuje się
1)
w przypadkach określonych w Kodeksie pracy;
2)
na skutek zatonięcia, zaginięcia lub utraty statku w inny sposób - z wyjątkiem umowy
zawartej na czas nieokreślony;
3)
z dniem odmowy pracy na statku udającym się w podróż morską do strefy konfliktów zbrojnych
albo - jeżeli o skierowaniu statku do takiej strefy postanowiono po rozpoczęciu podróży
morskiej - z dniem zejścia marynarza ze statku przed osiągnięciem takiej strefy;
4)
w przypadku, o którym mowa w art. 39 ust. 1.
2.
Marynarska umowa o pracę zawarta na czas podróży morskiej rozwiązuje się w dniu przybycia
statku do miejsca zakończenia podróży morskiej.
3.
Marynarz może rozwiązać marynarską umowę o pracę bez wypowiedzenia, jeżeli armator
dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków wobec marynarza, w szczególności
nie zapewnił mu bezpiecznych i higienicznych warunków pracy i życia na statku, wyżywienia
i opieki zdrowotnej.
1.
Okres wypowiedzenia marynarskiej umowy o pracę zawartej na czas określony wynosi
1)
2 tygodnie - jeżeli marynarska umowa o pracę została zawarta na okres krótszy niż
6 miesięcy;
2)
1 miesiąc - jeżeli marynarska umowa o pracę została zawarta na okres co najmniej 6
miesięcy i nie dłuższy niż 3 lata;
3)
2 miesiące - jeżeli marynarska umowa o pracę została zawarta na okres dłuższy niż
3 lata.
2.
Marynarz może rozwiązać marynarską umowę o pracę bez zachowania terminów, o których
mowa w ust. 1, z ważnego powodu rodzinnego lub innej nagłej konieczności rozwiązania
marynarskiej umowy o pracę.
1.
Marynarska umowa o pracę, której termin rozwiązania upływa podczas podróży morskiej,
ulega przedłużeniu do dnia przybycia statku do najbliższego portu.
2.
Jeżeli w przypadku, o którym mowa w ust. 1, marynarz wraca do kraju w inny sposób
niż na statku, na którym jest wpisany na listę załogi statku, marynarska umowa o pracę
ulega przedłużeniu do dnia przybycia marynarza do miejsca repatriacji wskazanego w
marynarskiej umowie o pracę.
3.
Czas oczekiwania na repatriację i czas repatriacji zalicza się do okresu zatrudnienia
marynarza.
W przypadku, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 3, marynarzowi przysługuje świadczenie
w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia za pracę obliczonego według zasad obowiązujących
przy ustalaniu wynagrodzenia za czas urlopu wypoczynkowego.
1.
W przypadku rozwiązania marynarskiej umowy o pracę na skutek zatonięcia, zaginięcia
lub utraty statku w inny sposób, armator wypłaca marynarzowi odszkodowanie w wysokości
wynagrodzenia za pracę przysługującego do końca obowiązywania marynarskiej umowy o
pracę, nie wyższe niż trzymiesięczne wynagrodzenie za pracę określone w marynarskiej
umowie o pracę.
2.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1, nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami
stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników
(Dz. U. z 2016 r. poz. 1474 oraz z 2017 r. poz. 2181).
1.
Marynarz, z którym została zawarta marynarska umowa o pracę, niebędący członkiem załogi
statku, pozostaje do chwili rozwiązania marynarskiej umowy o pracę w rezerwie, jeżeli
przewiduje to ta umowa lub układ zbiorowy pracy.
2.
Armator może powierzyć marynarzowi, za jego zgodą, w czasie pozostawania w rezerwie,
wykonywanie innej pracy niż określona w marynarskiej umowie o pracę, jeżeli odpowiada
ona kwalifikacjom zawodowym marynarza.
3.
Armator nie może przenieść marynarza do rezerwy
1)
przed wykorzystaniem przez marynarza urlopu wypoczynkowego lub urlopu wyrównawczego;
2)
w okresie usprawiedliwionej nieobecności marynarza w pracy.
4.
Wysokość wynagrodzenia za pracę w przypadku, o którym mowa w ust. 2, określa układ
zbiorowy pracy lub regulamin wynagradzania, a w przypadku armatorów nieobjętych tymi
układami lub regulaminami - marynarska umowa o pracę.
5.
Za pracę, o której mowa w ust. 2, przysługuje wynagrodzenie przewidziane za daną pracę,
nie niższe niż wynagrodzenie za pracę ustalone w marynarskiej umowie o pracę.
6.
Marynarz pozostający w rezerwie oczekuje w miejscu uzgodnionym z armatorem na wezwanie
armatora do wykonywania pracy w rezerwie lub na statku. Za czas oczekiwania marynarzowi
pozostającemu w rezerwie przysługuje co najmniej wynagrodzenie podstawowe, o którym
mowa w art. 35 ust. 3.
1.
Warunki wynagradzania za pracę i przyznawania innych świadczeń związanych z pracą,
a także sposób i termin wypłaty wynagrodzenia za pracę, ustalają układy zbiorowe pracy
lub regulaminy wynagradzania, a w przypadku armatorów nieobjętych tymi układami lub
regulaminami - marynarskie umowy o pracę.
2.
Armator ma obowiązek wypłaty wynagrodzenia za pracę marynarzowi miesięcznie z dołu,
nie później niż w terminie pierwszych 15 dni następnego miesiąca kalendarzowego, w
formie pieniężnej, w walucie określonej w marynarskiej umowie o pracę, po dokonaniu
potrąceń przewidzianych prawem lub zadeklarowanych przez marynarza.
3.
Wynagrodzenie za pracę składa się z wynagrodzenia podstawowego, określonego stawką
godzinową lub miesięczną, oraz dodatku morskiego, który ustala się z uwzględnieniem
rodzaju żeglugi, sposobu eksploatowania statku, szczególnej uciążliwości i niebezpieczeństwa
pracy na statku. Wynagrodzenie podstawowe nie może być niższe niż minimalne wynagrodzenie
za pracę ustalone na podstawie przepisów o minimalnym wynagrodzeniu za pracę.
4.
Wynagrodzenie za pracę może być wypłacane na rachunek bankowy, jeżeli tak stanowi
układ zbiorowy pracy lub marynarz wyrazi na to zgodę na piśmie.
5.
Armator może wypłacić, na wniosek marynarza, całość albo część wynagrodzenia za pracę
na rachunek bankowy osoby lub osób wskazanych przez marynarza.
6.
W przypadku gdy wynagrodzenie za pracę jest wypłacane w walucie obcej, kurs wymiany
odpowiada średniemu kursowi wymiany walut ogłoszonemu przez Narodowy Bank Polski,
obowiązującemu dla danej waluty w dniu roboczym poprzedzającym dzień wypłaty wynagrodzenia
za pracę.
7.
Armator przekazuje marynarzowi miesięczne zestawienie obejmujące kwoty należne, potrącone
i wypłacone marynarzowi z tytułu wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń związanych
z pracą, a w przypadku gdy te kwoty są określone w walucie obcej - kurs wymiany walut.
1.
Załogę statku stanowią marynarze zatrudnieni przez armatora, wpisani na listę załogi
tego statku.
2.
Listę załogi statku wystawia armator albo w jego imieniu kapitan statku.
3.
Na liście załogi statku dokonuje się wpisów dotyczących rodzaju zawartej marynarskiej
umowy o pracę, zajmowanego na statku stanowiska oraz miejsca i terminu rozpoczęcia
pracy na statku. Skreślenie marynarza z listy załogi statku polega na dokonaniu adnotacji
dotyczących miejsca i terminu zakończenia pracy na statku oraz jego przyczyny.
4.
Wpisania marynarza na listę załogi statku dokonuje się najpóźniej z chwilą wyjścia
statku w morze, a skreślenia z tej listy - najwcześniej z chwilą przybycia statku
do portu, w którym marynarz kończy pracę na statku.
5.
Przepisy ust. 1-4 stosuje się odpowiednio do praktykanta.
6.
Minister właściwy do spraw gospodarki morskiej określi, w drodze rozporządzenia, wzór
listy załogi statku oraz sposób jej wystawiania i dokonywania w niej wpisów, kierując
się koniecznością zapewnienia prawidłowego prowadzenia ewidencji członków załogi statku
oraz wymaganiami Konwencji o ułatwieniu międzynarodowego obrotu morskiego, sporządzonej w Londynie
dnia 9 kwietnia 1965 r.
(Dz. U. z 1969 r. poz. 236, z późn. zm..
1.
Statek posiada załogę, której skład i kwalifikacje zawodowe oraz stan zdrowia zapewniają
bezpieczne i higieniczne warunki pracy i życia, prawidłową obsługę urządzeń statku
i ładunku, należytą obsługę załogi statku i pasażerów oraz umożliwiają przestrzeganie
przepisów o czasie pracy i odpoczynku na statku.
2
Marynarz zatrudniony na stanowisku kucharza, odpowiedzialny za przygotowywanie posiłków,
posiada kwalifikacje i odbył przeszkolenie określone w przepisach wydanych na podstawie
art. 68 ustawy o bezpieczeństwie morskim.
3.
W przypadkach szczególnych dyrektor urzędu morskiego właściwy dla portu macierzystego
statku może zezwolić, aby posiłki na statku przygotowywał członek załogi statku niebędący
kucharzem do czasu zawinięcia statku do następnego portu, nie dłużej niż miesiąc,
pod warunkiem że osoba taka jest przeszkolona w zakresie higieny osobistej, higieny
żywności i żywienia oraz zasad przechowywania żywności na statku.
4.
Jeżeli zatrudnienie kucharza na statku, na którym jest zatrudnionych mniej niż dziesięciu
marynarzy, nie jest wymagane ze względu na charakter uprawianej przez statek żeglugi
oraz skład załogi statku, marynarz przygotowujący posiłki musi być przeszkolony w
zakresie higieny osobistej, higieny żywności i żywienia oraz zasad przechowywania
żywności na statku.
1.
Kapitan statku kieruje pracą na statku i reprezentuje armatora wobec załogi statku.
2.
Kapitan statku jest obowiązany do dokonania wpisu w dzienniku pokładowym o każdym
ważnym zdarzeniu dotyczącym załogi statku.
3.
Kapitan statku rozpatruje skargi dotyczące warunków pracy i życia marynarzy na statku,
a o podjętych decyzjach zawiadamia przedstawiciela załogi statku, jeżeli został wybrany.
4.
Kapitan statku jest obowiązany do dokonania wpisu w dzienniku pokładowym o złożeniu
skargi dotyczącej warunków pracy i życia na statku oraz sposobie i terminie jej rozpatrzenia.
5.
Kapitan statku lub osoba przez niego upoważniona przeprowadza kontrole
1)
stanu pomieszczeń mieszkalnych na statku, w szczególności w zakresie utrzymania czystości
i porządku;
2)
zapasów żywności i wody pitnej;
3)
miejsc przechowywania żywności i wody pitnej;
4)
kuchni na statku oraz sprzętu do przyrządzania i wydawania posiłków.
6.
Kontrole, o których mowa w ust. 5 pkt 1, przeprowadza się nie rzadziej niż raz w miesiącu.
Kontrole, o których mowa w ust. 5 pkt 2-4, przeprowadza się raz w tygodniu. Wyniki
kontroli kapitan statku dokumentuje w dzienniku pokładowym.
1.
Kapitan statku może polecić marynarzowi zejście ze statku w porcie, jeżeli wymaga
tego bezpieczeństwo statku, załogi statku lub pasażerów, a także gdy ze względu na
brak wymaganej sprawności psychofizycznej lub rzeczywistych kwalifikacji zawodowych
marynarz nie jest w stanie należycie wykonywać obowiązków na stanowisku określonym
w marynarskiej umowie o pracę.
2.
Polecenie zejścia ze statku, wraz z uzasadnieniem, kapitan statku wydaje marynarzowi
na piśmie i dokonuje o tym wpisu w dzienniku pokładowym.
1.
Przedstawiciel załogi statku reprezentuje załogę statku wobec kapitana statku.
2.
Przedstawiciel załogi statku jest uprawniony do zgłoszenia kapitanowi statku interwencji
w sprawach załogi statku.
3.
Kapitan statku rozpatruje interwencję niezwłocznie i o podjętych decyzjach powiadamia
przedstawiciela załogi statku. Jeżeli interwencja była zgłoszona na piśmie, kapitan
statku sporządza w dzienniku pokładowym wzmiankę o jej zgłoszeniu oraz o sposobie
i terminie załatwienia.
1.
W przypadku stwierdzenia w wyniku bardziej szczegółowej inspekcji, że warunki życia
i pracy na statku nie są zgodne z wymaganiami określonymi w Konwencji MLC, organ inspekcyjny
informuje kapitana statku o stwierdzonych uchybieniach oraz o terminach, w których
należy je usunąć.
2.
W przypadku gdy uchybienia, o których mowa w ust. 1, są znaczące lub dotyczą informacji,
o której mowa w art. 56a ust. 1, organ inspekcyjny informuje właściwe organizacje
zrzeszające odpowiednio marynarzy lub armatorów.
1.
Przedstawiciela załogi statku wybiera załoga statku.
2.
Przedstawiciel załogi statku pełni funkcję do dnia rozwiązania marynarskiej umowy
o pracę. Przedstawiciel załogi statku może w każdym czasie zrezygnować z pełnionej
przez siebie funkcji albo być odwołany przez załogę statku.
3.
Kapitan statku umożliwia przeprowadzenie zebrania załogi statku nie później niż do
10. dnia od dnia złożenia wniosku o zwołanie zebrania załogi statku lub od dnia rozwiązania
z dotychczasowym przedstawicielem załogi statku marynarskiej umowy o pracę.
1.
Na czas uzasadniony potrzebami statku, kapitan statku może polecić marynarzowi wykonywanie,
zgodnej z jego kwalifikacjami zawodowymi, innej pracy niż określona w marynarskiej
umowie o pracę, przy zapewnieniu marynarzowi wynagrodzenia przewidzianego za daną
pracę, nie niższego od wynagrodzenia określonego w marynarskiej umowie o pracę.
2.
Wykonywanie pracy, o której mowa w ust. 1, może trwać w czasie danej podróży morskiej
do zawinięcia statku do pierwszego portu dogodnego dla armatora, jednak nie dłużej
niż 6 tygodni. Jeżeli praca ta jest wykonywana niezależnie od pracy określonej w marynarskiej
umowie o pracę, marynarzowi przysługuje odpowiednie dodatkowe wynagrodzenie. Szczegółowe
zasady wynagradzania dodatkowego określa odpowiednio układ zbiorowy pracy, regulamin
wynagradzania lub marynarska umowa o pracę.
3.
W przypadku gdy po rozpoczęciu podróży morskiej marynarz wykazał na zajmowanym stanowisku
brak wymaganej sprawności psychofizycznej lub wymaganych kwalifikacji zawodowych,
kapitan statku może polecić marynarzowi wykonywanie, zgodnej z jego kwalifikacjami
zawodowymi, innej pracy niż określona w marynarskiej umowie o pracę, przy zapewnieniu
marynarzowi wynagrodzenia przewidzianego za daną pracę, które może być niższe od wynagrodzenia
określonego w marynarskiej umowie o pracę.
4.
O wydaniu polecenia, o którym mowa w ust. 1 lub 3, kapitan statku sporządza wzmiankę
w dzienniku pokładowym.
1.
Czasem pracy jest czas, w którym marynarz jest obowiązany wykonywać swoje obowiązki
na statku zgodnie z marynarską umową o pracę.
2.
Czasem pracy jest również czas, w którym odbywają się zbiórki załogi statku, szkolenia,
ćwiczenia opuszczenia statku i przeciwpożarowe oraz inne ćwiczenia wymagane postanowieniami
umów i przepisów międzynarodowych oraz prawa krajowego.
3.
Dozwolona jest praca w niedziele i święta, które określają przepisy o dniach wolnych
od pracy.
1.
Czas pracy na statku nie może przekraczać 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin
w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym
6 miesięcy.
2.
Czas pracy na statku przebywającym w morzu nie może przekraczać 56 godzin w siedmiodniowym
tygodniu pracy, a dla pracowników niepełniących wacht - 46 godzin w sześciodniowym
tygodniu pracy.
3.
Maksymalny czas pracy nie może przekraczać 14 godzin na dobę oraz 72 godzin na tydzień.
1.
Dobowy czas odpoczynku może zostać podzielony na dwie części, z których jedna nie
może być krótsza niż 6 godzin, a przerwa między dwoma następującymi po sobie okresami
odpoczynku nie może być dłuższa niż 14 godzin.
2.
W przypadku naruszenia zasad, o których mowa w ust. 1, marynarzowi przysługuje niezwłocznie
równoważny odpoczynek, polegający na odpowiednim skróceniu czasu pracy, przy zagwarantowaniu
przysługującego marynarzowi wynagrodzenia za pracę.
3.
Kapitan statku zarządza zbiórki załogi statku, ćwiczenia i szkolenia, o których mowa
w art. 43 ust. 2, w taki sposób, aby w możliwie jak najmniejszym stopniu zakłócać
czas odpoczynku i nie powodować przemęczenia marynarza, niezależnie od zapewnienia
równoważnego odpoczynku.
1.
Czas pracy na statku obsługiwanym przez kolejno wymieniające się załogi statku lub
część załogi statku może być przedłużony do 14 godzin na dobę i 72 godzin na tydzień,
jeżeli po każdym nieprzerwanym okresie takiej pracy, nie dłuższym niż 6 tygodni, marynarzowi
zapewnia się co najmniej taki sam okres wolnego od pracy pobytu na lądzie. Za zgodą
marynarza okres takiej pracy może być przedłużony do 3 miesięcy.
2.
Praca w granicach norm określonych w ust. 1 nie jest pracą w godzinach nadliczbowych,
jeżeli liczba przepracowanych godzin w okresie rozliczeniowym nie dłuższym niż 8 miesięcy
nie przekroczy sumy tygodniowych norm czasu pracy, obliczonej na podstawie art. 44
ust. 2.
1.
Praca wykonywana ponad obowiązujące marynarza normy czasu pracy, a także praca wykonywana
ponad przedłużony dobowy wymiar czasu pracy, wynikający z obowiązującego marynarza
rozkładu czasu pracy, stanowi pracę w godzinach nadliczbowych.
2.
Praca w godzinach nadliczbowych jest dopuszczalna w przypadku
1)
potrzeb eksploatacyjnych statku;
2)
konieczności zapewnienia bezpieczeństwa statku, przebywającym na nim pasażerom lub
przewożonemu ładunkowi albo w związku z udzielaniem pomocy innym statkom lub osobom
będącym w niebezpieczeństwie na morzu.
3.
Liczba godzin nadliczbowych przepracowanych z przyczyn, o których mowa w ust. 2 pkt
1, nie może przekroczyć dla każdego marynarza 140 godzin w każdym okresie 30-dniowym,
licząc od dnia wpisania marynarza na listę załogi statku.
4.
Za pracę w godzinach nadliczbowych, oprócz wynagrodzenia za pracę określonego w układzie
zbiorowym pracy lub w regulaminie wynagradzania, a w przypadku armatora nieobjętego
tymi układami lub regulaminami - w marynarskiej umowie o pracę, przysługuje dodatkowe
wynagrodzenie w wysokości 50% wynagrodzenia za pracę.
5.
W zamian za pracę w godzinach nadliczbowych marynarzowi, na jego wniosek, może być
udzielony czas wolny od pracy w takim samym wymiarze jak praca wykonana w godzinach
nadliczbowych.
6.
Do kapitana statku i kierowników działów na statku stosuje się przepisy art. 151.
1.
Armator może zobowiązać marynarza do pozostawania w gotowości do pracy, jeżeli
1)
statek oczekuje na manewry;
2)
zachodzi konieczność ochrony statku, pasażerów, załogi statku lub ładunku;
3)
wymaga tego organizacja obsługi systemów i urządzeń zautomatyzowanych na statku.
2.
Wysokość wynagrodzenia za pozostawanie w gotowości do pracy określa układ zbiorowy
pracy lub regulamin wynagradzania, a w przypadku armatorów nieobjętych tymi układami
lub regulaminami - marynarska umowa o pracę.
Podczas postoju statku w porcie kapitan statku umożliwia marynarzowi wykorzystanie
na lądzie czasu wolnego od pracy, chyba że marynarz został zobowiązany przez kapitana
statku do wykonywania innej pracy niż praca wynikająca z marynarskiej umowy o pracę.
1.
Na statku prowadzi się ewidencję czasu pracy i odpoczynku dla każdego marynarza. Ewidencję
czasu pracy i odpoczynku prowadzi się w języku polskim i angielskim. Nadzór nad ewidencją
czasu pracy i odpoczynku prowadzi kapitan statku.
2.
Ewidencja czasu pracy i odpoczynku jest jawna.
3.
Marynarz otrzymuje podpisany przez kapitana statku formularz ewidencji czasu pracy
i odpoczynku dotyczący jego osoby.
4.
Minister właściwy do spraw gospodarki morskiej określi, w drodze rozporządzenia, sposób
prowadzenia ewidencji czasu pracy i odpoczynku oraz wzór formularza do prowadzenia
ewidencji czasu pracy i odpoczynku marynarza, mając na uwadze wymagania wynikające
z umów międzynarodowych wiążących Rzeczpospolitą Polską w tym zakresie oraz konieczność
prawidłowego dokonywania rozliczeń czasu pracy i odpoczynku marynarzy.
1.
Kapitan statku jest obowiązany umieścić w dostępnym miejscu na statku informację o
rozkładzie czasu pracy dla każdego stanowiska na statku, obejmującą
1)
czas pracy na statku przebywającym w morzu;
2)
czas pracy podczas postoju statku w porcie;
3)
maksymalną liczbę godzin pracy.
2.
Informację, o której mowa w ust. 1, sporządza się w języku polskim i angielskim.
1.
Czas pracy młodocianego nie może przekraczać 8 godzin na dobę i 40 godzin tygodniowo.
2.
Młodociany nie może wykonywać pracy w porze nocnej, obejmującej okres 9 godzin kolejno
następujących po sobie, włączając w to czas między godziną 24
3.
Młodociany może wykonywać pracę w godzinach nadliczbowych tylko w razie zagrożenia
bezpieczeństwa statku.
4.
Młodocianemu należy zapewnić wystarczający czas na posiłki, co najmniej godzinną przerwę
na główny posiłek dnia oraz, po każdym dwugodzinnym okresie ciągłej pracy, 15-minutową
przerwę.
5.
Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się, jeżeli wpływałoby to negatywnie na efektywność
szkolenia młodocianych prowadzonego zgodnie z programem szkolenia określonym w przepisach
wydanych na podstawie art. 74 ust. 4 ustawy o bezpieczeństwie morskim.
6.
Praca wykonywana przez młodocianego nie może powodować zagrożenia jego życia, zdrowia
i rozwoju psychofizycznego.
7.
Przepisy ust. 1-6 stosuje się odpowiednio do praktykanta.
1.
Wymiar płatnego urlopu wypoczynkowego wynosi 2,5 dnia z upływem każdego miesiąca zatrudnienia
na statku.
2.
Układ zbiorowy pracy lub regulamin pracy, a u armatorów nieobjętych tymi układami
lub regulaminami - marynarska umowa o pracę mogą ustalać wymiar urlopu przekraczający
wymiar, o którym mowa w ust. 1.
3.
W przypadku rozwiązania marynarskiej umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony,
na czas określony lub na czas podróży morskiej, marynarzowi przysługuje ekwiwalent
pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy.
4.
Wymiar urlopu wypoczynkowego za okres krótszy niż miesiąc ustala się proporcjonalnie,
biorąc za podstawę wymiar urlopu określony w ust. 1, przy czym niepełny dzień urlopu
zaokrągla się w górę do dnia pełnego.
5.
Do udzielonego płatnego urlopu wypoczynkowego nie wlicza się w szczególności niedziel
i świąt określonych w przepisach o dniach wolnych od pracy, okresu urlopu wyrównawczego
oraz okresów urlopów określonych przepisami Kodeksu pracy.
Armator udziela marynarzowi urlopu wypoczynkowego zgodnie z planem urlopów, w porozumieniu
z marynarzem. W przypadku braku porozumienia termin urlopu wypoczynkowego marynarza
ustala armator.
1.
Przesunięcie terminu urlopu wypoczynkowego lub odwołanie marynarza z urlopu wypoczynkowego
może nastąpić, za zgodą marynarza, jedynie w przypadku gdy armator, z przyczyn, których
nie można było przewidzieć w chwili rozpoczęcia urlopu wypoczynkowego lub w czasie
ustalania terminu urlopu wypoczynkowego, jest pozbawiony innej możliwości skompletowania
załogi statku, biorąc pod uwagę jej skład i kwalifikacje zawodowe.
2.
Armator jest obowiązany pokryć koszty poniesione przez marynarza, pozostające w bezpośrednim
związku z przesunięciem terminu urlopu wypoczynkowego lub odwołaniem z urlopu wypoczynkowego.
1.
Za okres pracy na statku odbywającym podróż morską marynarz nabywa prawo do wolnego
od pracy płatnego pobytu na lądzie, zwanego dalej „urlopem wyrównawczym”.
2.
Urlop wyrównawczy stanowi ekwiwalent za przedłużenie czasu pracy wykonywanej w warunkach
morskich oraz za konieczność spędzania w podróży morskiej dziennego i tygodniowego
czasu wolnego od pracy.
3.
Wymiar urlopu wyrównawczego wynosi 5 dni za każdy miesiąc przebywania marynarza na
statku. Wymiar urlopu wyrównawczego za niepełny miesiąc ustala się proporcjonalnie.
4.
Układ zbiorowy pracy lub regulamin pracy, a u armatorów nieobjętych tymi układami
lub regulaminami - marynarska umowa o pracę mogą ustalać wymiar urlopu wyrównawczego
przekraczający wymiar, o którym mowa w ust. 3.
5.
Urlopu wyrównawczego udziela się na zasadach określonych w art. 54.
6.
W przypadku rozwiązania marynarskiej umowy o pracę marynarzowi przysługuje ekwiwalent
pieniężny za niewykorzystany urlop wyrównawczy, obliczany według zasad obowiązujących
przy ustalaniu wynagrodzenia za czas urlopu wypoczynkowego.
1.
Członek załogi statku może poinformować organ inspekcyjny o naruszeniu wymagań określonych
w Konwencji MLC, w tym praw marynarzy. W takim przypadku inspektor organu inspekcyjnego
podejmuje działania w celu wstępnej oceny otrzymanej informacji, z zapewnieniem poufności
informacji i bez ujawniania tożsamości podmiotu składającego informację, zwaną dalej
„skargą”.
2.
Wstępna ocena skargi, w zależności od jej charakteru, obejmuje sprawdzenie, czy skorzystano
z procedur wnoszenia skarg na statkach przewidzianych w Konwencji MLC. Inspektor może
również przeprowadzić bardziej szczegółową inspekcję.
3.
Inspektor zapewnia, jeżeli to możliwe, rozpatrzenie skargi na statku.
4.
W przypadku gdy w wyniku oceny, o której mowa w ust. 1, lub w wyniku przeprowadzonej
inspekcji zostaną wykazane uchybienia uzasadniające zatrzymanie statku, organ inspekcyjny
zatrzymuje statek.
5.
W pozostałych przypadkach oraz gdy skarga członka załogi statku dotycząca naruszenia
wymagań określonych w Konwencji MLC nie została rozpatrzona na statku, inspektor niezwłocznie
powiadamia o tym właściwy organ państwa bandery statku, zwracając się o ustosunkowanie
się w określonym terminie i przedstawienie planu działań naprawczych.
6.
W przypadku gdy nie udało się rozstrzygnąć skargi w wyniku działań podjętych zgodnie
z ust. 5, aby zapewnić zachowanie otrzymanych od członka załogi statku informacji
oraz przekazanie ich stronom zainteresowanym skorzystaniem z możliwości odwołania
od wyniku rozstrzygnięcia skargi w sposób przewidziany prawem, organ inspekcyjny,
w sprawach objętych zakresem Konwencji MLC, przekazuje kopię raportu z inspekcji,
wraz z otrzymanymi w wyznaczonym terminie odpowiedziami właściwych organów państwa
bandery statku, Dyrektorowi Generalnemu Międzynarodowego Biura Pracy oraz właściwym
organizacjom zrzeszającym odpowiednio marynarzy lub armatorów.
7.
Do dnia 1 kwietnia każdego roku organ inspekcyjny przekazuje Dyrektorowi Generalnemu
Międzynarodowego Biura Pracy informację o liczbie skarg, które wpłynęły w danym roku
oraz sposobie ich załatwienia, w szczególności, o liczbie skarg uznanych za bezzasadne,
oraz liczbie skarg uznanych za zasadne, w tym załatwionych i niezałatwionych, a także
informację o liczbie zatrzymań statków, których przyczyną były uchybienia z zakresu
Konwencji MLC.
1.
Marynarz nabywa prawo do bezpłatnej repatriacji po upływie okresu pracy na statku,
określonego w układzie zbiorowym pracy lub regulaminie wynagradzania, a u armatorów
nieobjętych tymi układami lub regulaminami - marynarskiej umowie o pracę.
2.
Okres pracy na statku, po upływie którego marynarz nabywa prawo do repatriacji, nie
może być dłuższy niż 8 miesięcy.
W przypadku stwierdzenia w wyniku inspekcji, że na statku podnoszącym banderę państwa
członkowskiego Unii Europejskiej doszło do niebudzącego wątpliwości naruszenia przepisów
prawa Unii Europejskiej, jeżeli ma to zastosowanie, organ inspekcyjny niezwłocznie
informuje odpowiednie organy państwa bandery, instytucje międzynarodowe lub inne podmioty,
aby mogły podjąć właściwe działania.
1.
Marynarz ma prawo do bezpłatnej repatriacji, w przypadku gdy
1)
minął okres, na jaki została zawarta marynarska umowa o pracę;
2)
doszło do sprzedaży, zatonięcia, zaginięcia lub utraty statku w inny sposób albo statek
został wycofany z eksploatacji na okres co najmniej jednego miesiąca;
3)
zszedł ze statku z powodu niezdolności do pracy na skutek choroby lub obrażeń odniesionych
w wyniku wypadku przy pracy;
4)
po rozpoczęciu podróży morskiej statek został skierowany do strefy konfliktów zbrojnych,
a marynarz nie wyraził na piśmie zgody na pracę na tym statku;
5)
marynarska umowa o pracę została rozwiązana przez armatora;
6)
marynarska umowa o pracę została rozwiązana przez marynarza z innych uzasadnionych
powodów, w szczególności z ważnego powodu rodzinnego lub innej nagłej konieczności
rozwiązania umowy.
2.
Marynarz ma prawo do repatriacji środkiem transportu uzgodnionym w marynarskiej umowie
o pracę do
1)
miejsca zamieszkania lub
2)
miejsca, w którym została podpisana marynarska umowa o pracę, lub
3)
innego miejsca wskazanego w marynarskiej umowie o pracę.
1.
Jeżeli marynarz pozostał za granicą bez własnej winy, koszty repatriacji i oczekiwania
na nią ponosi armator.
2
Armator ponosi koszty repatriacji marynarza obejmujące
1)
transport bagażu osobistego marynarza do 30 kg ciężaru bagażu;
2)
zakwaterowanie, transport, wyżywienie, wodę pitną oraz niezbędną opiekę medyczną nad
marynarzem w czasie repatriacji.
3.
Jeżeli układ zbiorowy pracy, regulamin wynagradzania lub marynarska umowa o pracę
nie stanowią inaczej, marynarz ponosi koszty repatriacji
1)
zorganizowanej na jego żądanie, w przypadku innym niż określony w art. 58 ust. 1 pkt
6;
2)
przeprowadzonej w przypadku braku wymaganej sprawności psychofizycznej lub kwalifikacji
zawodowych marynarza - z jego winy;
3)
w przypadku ciężkiego naruszenia przez niego obowiązków pracowniczych.
1.
Uprawnienia przysługujące marynarzowi w związku z repatriacją, dotyczące w szczególności
środków oraz kosztów transportu, określa układ zbiorowy pracy lub regulamin pracy,
a w przypadku armatorów nieobjętych tymi układami lub regulaminami - marynarska umowa
o pracę.
2.
Na statku przechowuje się kopię przepisów określających prawa i obowiązki marynarza
i armatora związane z repatriacją.
Armator nie może
1)
wymagać od marynarza wpłacenia zaliczki w związku z kosztami repatriacji;
2)
potrącać kosztów repatriacji z wynagrodzenia za pracę marynarza lub innych świadczeń
wynikających z marynarskiej umowy o pracę, z wyjątkiem sytuacji, o których mowa w
art. 59 ust. 3;
3)
obciążać marynarza kosztami repatriacji w przypadku wystąpienia okoliczności, o których
mowa w art. 30 ust. 2.
1.
W przypadku gdy armator statku o polskiej przynależności lub podmiot udzielający zabezpieczenia,
o którym mowa w art. 62a ust. 1, nie podejmuje działań zmierzających do repatriacji
marynarza, repatriację organizuje na wniosek marynarza lub osoby przez niego upoważnionej
dyrektor urzędu morskiego właściwy dla portu macierzystego statku we współpracy z
konsulem Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1, za pokrycie kosztów repatriacji, o których mowa
w art. 59 ust. 2, odpowiadają solidarnie armator statku i podmiot udzielający zabezpieczenia,
o którym mowa w art. 62a ust. 1.
3.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1, dyrektor urzędu morskiego właściwy dla portu
macierzystego statku wydaje decyzję w sprawie obciążenia kosztami repatriacji, o których
mowa w art. 59 ust. 2, określając ich wysokość, podmioty obowiązane do ich pokrycia
oraz termin i sposób uiszczenia tych kosztów.
4.
Koszty repatriacji, o których mowa w art. 59 ust. 2, podlegają egzekucji w trybie
przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
5.
Jeżeli egzekucja kosztów repatriacji, o których mowa w art. 59 ust. 2, w trybie, o
którym mowa w ust. 4, okaże się nieskuteczna, koszty te ponosi dyrektor urzędu morskiego
właściwy dla portu macierzystego statku.
1.
Armator jest obowiązany posiadać ubezpieczenie lub inne zabezpieczenie finansowe,
takie jak gwarancja ubezpieczeniowa lub bankowa lub gwarancja innej instytucji finansowej
podobnej do banku lub zakładu ubezpieczeń, odpowiedzialności na wypadek porzucenia
marynarza, zwane dalej „zabezpieczeniem finansowym na wypadek porzucenia marynarza”.
2.
Marynarz jest uważany za porzuconego, jeżeli armator
1)
nie pokrył kosztów repatriacji w przypadkach określonych w ustawie,
2)
pozostawił marynarza bez uzasadnionych środków utrzymania lub
3)
w inny sposób jednostronnie zaprzestał wykonywać obowiązki wynikające ze stosunku
pracy, w szczególności nie wypłacił wynagrodzenia za pracę przez okres co najmniej
2 miesięcy.
3.
Środki utrzymania, o których mowa w ust. 2 pkt 2, obejmują odpowiednie wyżywienie,
zapasy wody pitnej, zakwaterowanie, paliwo niezbędne do przetrwania na statku oraz
niezbędną opiekę medyczną.
4.
Zabezpieczenie finansowe na wypadek porzucenia marynarza obejmuje
1)
zaległe wynagrodzenia i inne świadczenia należne marynarzom od armatora za okres nieprzekraczający
4 miesięcy;
2)
uzasadnione wydatki poniesione przez marynarzy w związku z porzuceniem, w tym koszty
repatriacji, o których mowa w art. 59 ust. 2;
3)
wydatki na zaspokojenie podstawowych potrzeb marynarzy, w szczególności na: uzasadnione
środki utrzymania, o których mowa w ust. 2 pkt 2, oraz, w razie potrzeby, ubranie,
oraz wszelkie poniesione przez marynarzy w sposób uzasadniony koszty i opłaty związane
z porzuceniem do chwili powrotu marynarzy do miejsca wskazanego zgodnie z art. 58
ust. 2.
5.
Zabezpieczenie finansowe na wypadek porzucenia marynarza może wygasnąć przed upływem
terminu, na jaki zostało udzielone, nie wcześniej jednak niż po upływie 30 dni od
dnia zawiadomienia o tym dyrektora urzędu morskiego właściwego ze względu na port
macierzysty statku przez podmiot, który udzielił zabezpieczenia finansowego na wypadek
porzucenia marynarza.
6.
W przypadku wygaśnięcia zabezpieczenia finansowego na wypadek porzucenia marynarza
zgodnie z ust. 5 armator, przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 5, jest obowiązany
uzyskać nowe zabezpieczenie finansowe na wypadek porzucenia marynarza.
7.
Ubezpieczenie, o którym mowa w ust. 1, nie stanowi ubezpieczenia obowiązkowego w rozumieniu
ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu
Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
(Dz. U. z 2016 r. poz. 2060 i 1948, z 2017 r. poz. 1089, 1926 i 2361 oraz z 2018 r. poz. 79).
8.
Przepisów ust. 1-7 nie stosuje się do statków o pojemności brutto (GT) mniejszej niż
200 jednostek, uprawiających żeglugę wyłącznie na obszarach morskich Rzeczypospolitej
Polskiej.
1.
Dla każdego statku, o którym mowa w art. 92 ust. 1 i 3, objętego zabezpieczeniem finansowym
na wypadek porzucenia marynarza podmiot, który go udzielił, wydaje certyfikat potwierdzający
to zabezpieczenie. Zakres informacji zawartych w certyfikacie określa załącznik A2-I
do Konwencji MLC.
2.
Certyfikat, o którym mowa w ust. 1, sporządza się w języku angielskim albo w języku
polskim wraz z tłumaczeniem na język angielski.
3.
Oryginał certyfikatu, o którym mowa w ust. 1, przechowuje się razem z pozostałymi
dokumentami statku i udostępnia na żądanie właściwych władz lub na wniosek organizacji
pracodawców i organizacji pracowników.
4.
Armator jest obowiązany zapewnić umieszczenie kopii certyfikatu, o którym mowa w ust.
1, na statku, w widocznym i dostępnym dla marynarzy miejscu.
1.
Marynarz lub osoba przez niego upoważniona może dochodzić roszczeń w zakresie określonym
w art. 62a ust. 4 bezpośrednio od podmiotu udzielającego zabezpieczenia finansowego
na wypadek porzucenia marynarza.
2.
Podmiot udzielający zabezpieczenia finansowego na wypadek porzucenia marynarza wypłaca
świadczenie niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 7 dni od dnia złożenia
wniosku przez marynarza lub osobę przez niego upoważnioną.
3.
Wniosek, o którym mowa w ust. 2, zawiera wskazanie okoliczności, o których mowa w
art. 62a ust. 2.
4.
W przypadku gdy wyjaśnienie okoliczności niezbędnych do ustalenia wysokości należnego
marynarzowi świadczenia nie jest możliwe w terminie 7 dni, podmiot udzielający zabezpieczenia
finansowego na wypadek porzucenia marynarza wypłaca zaliczkę na pokrycie bieżących
potrzeb marynarza. Wypłata zaliczki nie stanowi uznania odpowiedzialności i może zostać
zaliczona na poczet późniejszych kwot wypłacanych marynarzowi na wypadek jego porzucenia.
1.
Armator jest obowiązany zapewnić, aby pomieszczenia pracy, pomieszczenia mieszkalne,
rekreacyjne, higieniczno-sanitarne oraz mesy na statku spełniały wymagania określone
w Konwencji MLC w zakresie powierzchni, oświetlenia, czystości powietrza, dopuszczalnego
hałasu i drgań.
2.
Armator zapewnia marynarzowi na statku bezpłatne zakwaterowanie oraz warunki do rekreacji
oraz, jeżeli to możliwe, inne udogodnienia mające na celu zaspokojenie potrzeb marynarzy.
3.
Armator, uwzględniając różnice kulturowe i religijne oraz czas trwania i charakter
podróży morskiej, jest obowiązany zapewnić marynarzom bezpłatne wyżywienie o odpowiedniej
jakości i wodę pitną.
1.
Armator jest obowiązany zapewnić, aby stanowiska pracy, maszyny, instalacje i urządzenia
na statku zapewniały bezpieczne i higieniczne warunki pracy i życia marynarzy oraz
innych osób znajdujących się na statku, w szczególności nie stwarzały zagrożeń wypadkami
lub zagrożeń zdrowia w wyniku narażenia na czynniki niebezpieczne, szkodliwe lub uciążliwe
w środowisku pracy.
2.
Armator przeprowadza ocenę i dokumentuje ryzyko zawodowe związane z wykonywaniem pracy
na poszczególnych stanowiskach pracy na statku, wykorzystując ogólne statystyki wypadków
przy pracy i chorób zawodowych marynarzy na statkach, ze szczególnym uwzględnieniem
statków przez niego eksploatowanych.
3.
Armator informuje marynarzy o wynikach przeprowadzonej oceny ryzyka zawodowego, stosuje
niezbędne środki profilaktyczne oraz szkoli marynarzy w zakresie ochrony przed zagrożeniami.
4.
Armator przeprowadza na swój koszt badania i pomiary czynników szkodliwych dla zdrowia
w środowisku pracy na statku, przechowuje wyniki tych pomiarów oraz udostępnia je
marynarzom.
W przypadku przewozu na statkach towarów niebezpiecznych armator jest obowiązany poinformować
członków załogi statku o stwarzanych przez nie zagrożeniach, środkach zapobiegawczych
i procedurach postępowania z nimi na wypadek zagrożenia oraz zasadach udzielania pierwszej
pomocy przedmedycznej w przypadku wystąpienia niepożądanych skutków tych zagrożeń.
1.
Armator jest obowiązany dostarczyć członkom załogi statku nieodpłatnie środki ochrony
indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze, zabezpieczające przed działaniem niebezpiecznych
i szkodliwych dla zdrowia czynników występujących w środowisku pracy na morzu oraz
poinformować ich o sposobach posługiwania się tymi środkami.
2.
Środki ochrony indywidualnej muszą spełniać wymagania określone w przepisach dotyczących
oceny zgodności.
3.
Armator, w porozumieniu z kapitanem statku, ustala rodzaje środków ochrony indywidualnej
oraz odzieży i obuwia roboczego, których stosowanie jest niezbędne na określonych
stanowiskach pracy na statku.
4.
Środki ochrony indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze, o których mowa w ust. 1,
stanowią własność armatora.
1.
Kapitan statku odpowiada za przestrzeganie przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny
pracy na statku.
2.
Na statku, na którym jest zatrudnionych co najmniej 5 marynarzy, załoga statku ustanawia
komisję do spraw bezpieczeństwa i higieny pracy na statku, zwaną dalej „komisją”.
W pracach komisji uczestniczy przedstawiciel załogi statku, jeżeli został wybrany.
3.
Komisja doradza kapitanowi statku w podejmowaniu działań dotyczących w szczególności
1)
zmian w organizacji pracy i wyposażenia stanowisk pracy na statku, jeżeli mogą powodować
zagrożenie zdrowia lub życia marynarzy;
2)
oceny ryzyka zawodowego występującego przy wykonywaniu określonych prac oraz informowania
marynarzy o tym ryzyku;
3)
przydzielania marynarzom środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego;
4)
oceny stanu bezpieczeństwa i higieny pracy na statku.
4.
Komisja może przedstawiać kapitanowi statku wnioski w sprawie eliminacji lub ograniczenia
zagrożeń zdrowia lub życia marynarzy na statku.
5.
Marynarze wchodzący w skład komisji nie mogą ponosić niekorzystnych dla nich konsekwencji
z tytułu działalności w komisji.
1.
Marynarz nie może zostać dopuszczony do pracy, do której wykonywania nie posiada wymaganych
kwalifikacji zawodowych, a także dostatecznej znajomości przepisów i zasad bezpieczeństwa
i higieny pracy na statku.
2.
Kapitan statku zapewnia przeszkolenie marynarza w zakresie bezpieczeństwa i higieny
pracy na statku przed dopuszczeniem go do pracy na określonym stanowisku pracy.
3.
Na statku udostępnia się marynarzom do stałego korzystania aktualne instrukcje bezpieczeństwa
i higieny pracy na statku, dotyczące w szczególności
1)
wykonywania prac związanych z ryzykiem wystąpienia wypadku lub zagrożeniami zdrowia
i życia marynarzy;
2)
obsługi maszyn i urządzeń;
3)
pracy z materiałami szkodliwymi dla zdrowia i niebezpiecznymi;
4)
przeciwdziałania skutkom długotrwałego narażenia na hałas, drgania oraz inne czynniki
szkodliwe dla zdrowia w środowisku pracy na statku;
5)
zasad stosowania środków ochrony indywidualnej przed hałasem, drganiami i innymi czynnikami
szkodliwymi dla zdrowia w środowisku pracy na statku;
6)
udzielania pierwszej pomocy przedmedycznej.
1.
Jeżeli marynarz ulegnie wypadkowi przy pracy, kapitan statku jest obowiązany do ustalenia
okoliczności i przyczyn tego wypadku.
2.
W czynnościach, o których mowa w ust. 1, uczestniczy przedstawiciel załogi statku,
jeżeli został wybrany.
3.
O wypadku przy pracy i podejrzeniu choroby zawodowej na statku kapitan statku niezwłocznie
zawiadamia armatora.
1.
Armator jest obowiązany zapewnić marynarzowi dostęp do opieki medycznej, w szczególności
do
1)
profilaktycznej opieki zdrowotnej;
2)
zaopatrzenia w produkty lecznicze i wyroby medyczne;
3)
leczenia ambulatoryjnego, w tym stomatologicznego;
4)
leczenia szpitalnego.
2.
Podczas postoju w porcie, do którego zawinął statek, armator umożliwia marynarzowi,
bez zbędnej zwłoki, wizytę u lekarza lub lekarza dentysty.
3.
Koszty świadczeń opieki zdrowotnej ponosi armator, z wyjątkiem kosztów świadczeń udzielonych
na podstawie ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych
ze środków publicznych
(Dz. U. z 2017 r. poz. 1938, z późn. zm. lub rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia
2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego
(Dz. Urz. UE L 166 z 30.04.2004, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 5, str. 72).
4.
Armator jest uprawniony do nabywania produktów leczniczych i wyrobów medycznych na
statek na podstawie zapotrzebowania, o którym mowa w art. 96 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne
(Dz. U. z 2017 r. poz. 2211).
5.
Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do praktykanta.
1.
Na statku zapewnia się odpowiednie zaplecze i wyposażenie na potrzeby pomocy medycznej,
w szczególności apteczka okrętowa i poradnik medyczny zgodny z wymaganiami Międzynarodowej
Organizacji Zdrowia.
2.
Na statku odbywającym podróże międzynarodowe dłuższe niż 3 dni, na którym znajduje
się co najmniej 100 osób, armator jest obowiązany zatrudnić lekarza.
3.
Jeżeli ze względu na charakter uprawianej przez statek żeglugi, w tym czas trwania
podróży morskich oraz liczbę znajdujących się na nim osób, obecność lekarza na statku
nie jest wymagana, w składzie załogi statku zapewnia się obecność co najmniej jednego
marynarza posiadającego przeszkolenie spełniające wymagania Konwencji STCW w zakresie
sprawowania opieki medycznej nad chorym.
4.
Statek z załogą liczącą co najmniej 15 osób odbywający podróż morską trwającą co najmniej
3 dni powinien posiadać pomieszczenie szpitalne zapewniające możliwość prowadzenia
prawidłowej opieki medycznej.
5.
Prowadzenie apteczki okrętowej i sprawowanie opieki medycznej na statku należy do
osoby posiadającej przeszkolenie, o którym mowa w ust. 3. Za czynności te odpowiada
kapitan statku.
6.
Dla marynarza na statku kapitan statku lub osoba przez niego upoważniona prowadzi
kartę zdrowia, w której są dokonywane adnotacje o stanie zdrowia marynarza, których
treść jest poufna i może być wykorzystywana wyłącznie w celu ułatwienia leczenia marynarza.
Minister właściwy do spraw zdrowia, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw
gospodarki morskiej, określi, w drodze rozporządzenia
1)
wymagania dotyczące wyposażenia apteczek okrętowych w odpowiednie rodzaje i ilości
produktów leczniczych, wyrobów medycznych i odtrutek, sposobu ich przechowywania,
kontroli, wymiany oraz ewidencjonowania,
2)
wymagania dotyczące wyposażenia środków ratunkowych w apteczki medyczne w odpowiednie
rodzaje i ilości produktów leczniczych i wyrobów medycznych, sposobu ich kontroli,
wymiany oraz ewidencjonowania,
3)
wykaz substancji i materiałów stanowiących zagrożenie dla zdrowia lub życia, znajdujących
się na statku,
4)
wzór karty zdrowia dla marynarza na statku
- mając na uwadze wymagania wynikające z umów międzynarodowych wiążących Rzeczpospolitą
Polską w tym zakresie, uwzględniając charakter uprawianej żeglugi oraz konieczność
zapewnienia marynarzom właściwej pomocy medycznej na statku.
1.
Armator jest obowiązany do poniesienia kosztów
1)
związanych z chorobą lub uszkodzeniem ciała marynarza w okresie zatrudnienia lub powstałych
w jego wyniku,
2)
opieki medycznej w przypadkach choroby lub uszkodzenia ciała marynarza, o których
mowa w pkt 1, w tym kosztów leczenia i zaopatrzenia w niezbędne produkty lecznicze
i wyroby medyczne, a w przypadku pobytu marynarza poza granicami kraju także zakwaterowania
i wyżywienia
- do czasu, gdy marynarz wróci do zdrowia lub nabędzie uprawnienia do korzystania
ze świadczeń na zasadach określonych w art. 70 ust. 3, ale nie dłużej niż przez 16
tygodni licząc od dnia uszkodzenia ciała lub początku choroby.
2.
W przypadku niezdolności do pracy trwającej powyżej 3 miesięcy, wynikającej z uszkodzenia
ciała lub choroby powstałej na skutek wykonywania pracy, marynarzowi, a w przypadku
śmierci marynarza jego rodzinie, przysługuje odszkodowanie od armatora. Do odszkodowania
stosuje się odpowiednio przepisy art. 93 § 2 i 3 Kodeksu pracy.
3.
Armator jest obowiązany pokryć koszty sprowadzenia zwłok marynarza do kraju oraz koszty
pogrzebu w razie śmierci marynarza, mającej miejsce na statku lub na lądzie w czasie
wykonywania pracy, a także w czasie repatriacji marynarza.
4.
W przypadku, o którym mowa w ust. 3, zwłoki sprowadza się do miejsca wskazanego w
marynarskiej umowie o pracę lub innego miejsca wskazanego w układzie zbiorowym pracy.
(uchylony)
Jeżeli niezdolność do pracy marynarza powstała na skutek choroby lub uszkodzenia ciała,
armator wypłaca wynagrodzenie za pracę, o którym mowa w art. 35 ust. 3
1)
do czasu gdy chory lub ranny marynarz przebywa na statku albo do czasu repatriacji
marynarza;
2)
od dnia repatriacji marynarza albo zejścia ze statku do czasu jego powrotu do zdrowia
lub nabycia uprawnień do świadczeń na zasadach określonych w ustawie z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego
w razie choroby i macierzyństwa
(Dz. U. z 2017 r. poz. 1368) lub w ustawie z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków
przy pracy i chorób zawodowych
(Dz. U. z 2017 r. poz. 1773, 2120 i 2179), ale nie dłużej niż przez 16 tygodni licząc od dnia uszkodzenia ciała lub początku
choroby.
Armator jest zwolniony z obowiązku, o którym mowa w art. 75, jeżeli
1)
uszkodzenie ciała marynarza nastąpiło w sytuacji niezwiązanej z wykonywaniem pracy
na statku;
2)
uszkodzenie ciała lub choroba wynika ze świadomego nieprawidłowego postępowania chorego
lub rannego marynarza;
3)
choroba lub niepełnosprawność marynarza została przez niego umyślnie ukryta.
1.
Armator jest obowiązany posiadać ubezpieczenie lub inne zabezpieczenie finansowe,
takie jak gwarancja ubezpieczeniowa lub bankowa lub gwarancja innej instytucji finansowej
podobnej do banku lub zakładu ubezpieczeń, odpowiedzialności w zakresie, o którym
mowa w art. 73 i art. 75, zwane dalej „zabezpieczeniem finansowym odpowiedzialności
armatora”.
2.
Zabezpieczenie finansowe odpowiedzialności armatora może wygasnąć przed upływem terminu,
na jaki zostało udzielone, nie wcześniej jednak niż po upływie 30 dni od dnia zawiadomienia
o tym dyrektora urzędu morskiego właściwego ze względu na port macierzysty statku
przez podmiot, który udzielił zabezpieczenia finansowego odpowiedzialności armatora.
3.
W przypadku, o którym mowa w ust. 2, armator niezwłocznie zapewnia umieszczenie na
statku, w widocznym i dostępnym dla marynarzy miejscu, informacji dotyczącej terminu
wygaśnięcia zabezpieczenia finansowego odpowiedzialności armatora.
4.
W przypadku wygaśnięcia zabezpieczenia finansowego odpowiedzialności armatora zgodnie
z ust. 2, armator, przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 2, jest obowiązany
uzyskać nowe zabezpieczenie finansowe odpowiedzialności armatora.
5.
Ubezpieczenie, o którym mowa w ust. 1, nie stanowi ubezpieczenia obowiązkowego w rozumieniu
ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu
Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.
1.
Dla każdego statku objętego zabezpieczeniem finansowym odpowiedzialności armatora
podmiot, który go udzielił, wydaje certyfikat potwierdzający to zabezpieczenie. Zakres
informacji zawartych w certyfikacie określa załącznik A4-I do Konwencji MLC.
2.
Certyfikat, o którym mowa w ust. 1, sporządza się w języku angielskim albo w języku
polskim wraz z tłumaczeniem na język angielski.
3.
Oryginał certyfikatu, o którym mowa w ust. 1, przechowuje się razem z pozostałymi
dokumentami statku i udostępnia na żądanie właściwych władz lub na wniosek organizacji
pracodawców i organizacji pracowników.
4.
Armator jest obowiązany zapewnić umieszczenie kopii certyfikatu, o którym mowa w ust.
1, na statku, w widocznym i dostępnym dla marynarzy miejscu.
1.
Marynarz, osoba przez niego upoważniona lub uprawnieni w rozumieniu art. 93 § 4 Kodeksu pracy członkowie rodziny marynarza mogą dochodzić roszczeń w zakresie, o którym mowa w
art. 73 i art. 75, bezpośrednio od podmiotu udzielającego zabezpieczenia finansowego
odpowiedzialności armatora. Podmiot udzielający zabezpieczenia finansowego odpowiedzialności
armatora wypłaca świadczenie niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 7 dni
od dnia złożenia wniosku przez marynarza, osobę przez niego upoważnioną lub uprawnioną.
2.
W przypadku gdy w wyniku długotrwałej niezdolności do pracy będącej skutkiem choroby
lub uszkodzenia ciała zachodzą trudności w ustaleniu wysokości należnego marynarzowi
świadczenia, podmiot udzielający zabezpieczenia finansowego odpowiedzialności armatora
wypłaca zaliczkę na pokrycie bieżących potrzeb marynarza. Wypłata zaliczki nie stanowi
uznania odpowiedzialności i może zostać zaliczona na poczet późniejszych kwot wypłacanych
osobom, o których mowa w ust. 1, w zakresie, o którym mowa w art. 73 i art. 75.
3.
Wypłata świadczenia może być potwierdzona na formularzu, którego wzór określa załącznik
B4-I do Konwencji MLC.
1.
Armator zabezpiecza rzeczy chorego, rannego lub zmarłego marynarza pozostawione na
statku.
2.
Rzeczy należące do zmarłego marynarza armator zwraca członkom rodziny marynarza, uprawnionym
w rozumieniu art. 93 § 4 Kodeksu pracy.
1.
W przypadku zaginięcia marynarza na morzu, armator wypłaca uprawnionym członkom rodziny
marynarza
1)
przez okres 6 miesięcy - comiesięczne świadczenie obliczane według zasad obowiązujących
przy ustalaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy;
2)
po upływie 6 miesięcy - do czasu uznania marynarza za zmarłego - comiesięczny zasiłek
pieniężny.
2.
Zasiłek, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, ustala się w wysokości określonej w art. 80 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń
Społecznych
(Dz. U. z 2017 r. poz. 1383, 1386 i 2120 oraz z 2018 r. poz. 138 i 357).
Marynarz jest obowiązany w szczególności
1)
przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa żeglugi;
2)
przestrzegać przepisów obowiązujących w portach i na morzu;
3)
przestrzegać przepisów regulaminu pracy i przebywania na statku - jeżeli został wprowadzony;
4)
dbać o bezpieczeństwo pasażerów;
5)
dbać o pomieszczenia własnego użytku, wspólne pomieszczenia załogi statku oraz ich
wyposażenie;
6)
chronić statek, jego urządzenia i ładunek;
7)
chronić środowisko naturalne przed zanieczyszczeniem.
1.
Marynarz nie może wnosić i przewozić na statku przedmiotów zagrażających bezpieczeństwu
statku lub znajdujących się na nim osób i ładunku.
2.
W razie uzasadnionego podejrzenia, że marynarz posiada na statku przedmioty, o których
mowa w ust. 1, kapitan statku może zarządzić przeszukanie pomieszczenia własnego użytku
i rzeczy marynarza, a w razie ujawnienia takich przedmiotów może usunąć je ze statku
lub przekazać właściwym władzom.
3.
Przeszukania pomieszczenia własnego użytku i rzeczy marynarza dokonuje się w jego
obecności i przy udziale przedstawiciela załogi statku. W przeszukaniu może uczestniczyć
osoba wskazana przez marynarza.
4.
Z czynności przeszukania sporządza się protokół. Kopię protokołu doręcza się marynarzowi.
5.
O przeszukaniu pomieszczenia własnego użytku i rzeczy marynarza oraz wyniku przeszukania
kapitan statku dokonuje wpisu w dzienniku pokładowym.
6.
Przepisy ust. 1-3 stosuje się odpowiednio do praktykanta.
1.
W razie grożącego statkowi niebezpieczeństwa, w szczególności zatonięcia, rozbicia
lub pożaru, albo w razie konieczności niesienia pomocy innemu statkowi lub osobom
będącym w niebezpieczeństwie na morzu, marynarz jest obowiązany, do czasu zakończenia
akcji ratowniczej, do wykonywania pracy poleconej przez kapitana statku, jednak bez
narażania siebie na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty zdrowia lub życia.
2.
Jeżeli czas akcji ratowniczej zakłóca czas odpoczynku, marynarzowi przysługuje wyrównawczy
okres odpoczynku bezpośrednio po zakończeniu akcji ratowniczej.
1.
Armator, bez zgody marynarza wyrażonej na piśmie, nie może skierować go do pracy na
statku udającym się w podróż morską do strefy konfliktów zbrojnych. Jeżeli o skierowaniu
statku do takiej strefy postanowiono po rozpoczęciu podróży morskiej, marynarzowi,
który nie wyraził zgody, armator umożliwia zejście ze statku przed osiągnięciem strefy
konfliktów zbrojnych.
2.
Niedopełnienie wymagań, o których mowa w ust. 1, stanowi ciężkie naruszenie obowiązków
armatora wobec marynarza.
Armator przenosi, w miarę możliwości, marynarza, który pełnił wachty w porze nocnej
i nabawił się choroby, która na podstawie badania lekarskiego może być uznana za konsekwencję
pracy w nocy, do pracy w porze dziennej, do której posiada kwalifikacje zawodowe.
1.
Na statku z załogą liczącą co najmniej 15 osób wprowadza się regulamin pracy i przebywania
na statku.
2.
Regulamin pracy i przebywania na statku określa w szczególności zasady utrzymywania
porządku, spokoju i czystości na statku.
3.
Do regulaminu pracy i przebywania na statku, w zakresie nieuregulowanym ustawą, stosuje
się odpowiednio przepisy rozdziału IV działu czwartego Kodeksu pracy.
1.
Armator będący przedsiębiorcą żeglugowym, który używa statek do przewozu ładunku lub
pasażerów w żegludze międzynarodowej, w rozumieniu ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym
(Dz. U. z 2018 r. poz. 381), jest obowiązany do wystawienia, po zakończeniu roku, nie później niż do końca lutego
następującego po tym roku, zaświadczenia marynarzowi zatrudnionemu na tym statku zawierającego
1)
imię i nazwisko marynarza, jego adres zamieszkania i numer PESEL lub w przypadku jego
braku - numer innego dokumentu potwierdzającego tożsamość;
2)
liczbę dni przepracowanych w roku, którego dotyczy zaświadczenie, przez marynarza
na statku spełniającym wymagania, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 23c ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób
fizycznych
(Dz. U. z 2018 r. poz. 200, z 2017 r. poz. 2494 oraz z 2018 r. poz. 106, 138, 317 i 398), z podaniem okresów zatrudnienia i nazwy statku;
3)
kwotę dochodu oraz zaliczek odprowadzonych na poczet podatku dochodowego od osób fizycznych
marynarza przypadających za dni pracy, o których mowa w pkt 2;
4)
informacje dotyczące armatora, podawane w przypadku ubiegania się o pomoc inną niż
pomoc de minimis lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie, zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 37 ust. 6 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących
pomocy publicznej
(Dz. U. z 2018 r. poz. 362), obejmujące
a)
imię i nazwisko albo nazwę,
b)
adres miejsca zamieszkania albo adres siedziby,
c)
identyfikator gminy, w której armator ma miejsce zamieszkania albo siedzibę,
d)
numer identyfikacji podatkowej (NIP),
e)
formę prawną,
f)
wielkość,
g)
klasę działalności, w związku z którą armator ubiega się o pomoc publiczną, według
Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD), zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie
art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej
(Dz. U. z 2016 r. poz. 1068 oraz z 2017 r. poz. 60).
2.
Zaświadczenie, o którym mowa w ust. 1, wystawia się w celu zastosowania zwolnienia,
o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 23c ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób
fizycznych.
3.
Zwolnienie, o którym mowa w przepisach powołanych w ust. 2, stanowi pomoc publiczną
dla armatora na poprawę konkurencyjności.
1.
Marynarzowi przysługuje dostęp do obiektów, urządzeń i udogodnień socjalnych na lądzie,
niezależnie od narodowości, rasy, płci, wieku, wyznania, poglądów politycznych, przynależności
związkowej, pochodzenia etnicznego lub społecznego.
2.
Dostęp do obiektów, urządzeń i udogodnień socjalnych na lądzie przysługuje marynarzowi
niezależnie od przynależności statku, na którym marynarz jest zatrudniony, w czasie
wolnym od pracy, na podstawie ważnej książeczki żeglarskiej.
3.
Nikt nie może utrudniać marynarzowi dostępu do obiektów, urządzeń i udogodnień socjalnych
na lądzie.
1.
Organizacje armatorów i marynarzy oraz władze i organizacje lokalne w portach morskich
Gdańsk, Gdynia, Szczecin i Świnoujście mogą tworzyć rady opiekuńcze dla marynarzy,
zwane dalej „komisjami socjalnymi”, które świadczą usługi socjalne, kulturalne i rekreacyjne
dla marynarzy oraz dokonują przeglądów znajdujących się w tych portach ogólnodostępnych
obiektów i urządzeń socjalnych.
2.
Przeglądy, o których mowa w ust. 1, służą monitorowaniu dostosowania obiektów i urządzeń
socjalnych do zmieniających się potrzeb marynarzy, w szczególności w związku z postępem
technicznym i rozwojem żeglugi.
3.
Wyniki dokonanego przeglądu oraz propozycje w tym zakresie komisja socjalna przedstawia
podmiotom odpowiedzialnym za utrzymanie obiektów i urządzeń socjalnych.
4.
W pracach komisji socjalnych mogą w szczególności uczestniczyć przedstawiciele kościołów
i związków wyznaniowych, konsulowie państw bandery statków zawijających do tych portów
i lokalni przedstawiciele zagranicznych komisji socjalnych.
5.
Działalność komisji socjalnych, związana ze świadczeniem usług socjalnych, kulturalnych
i rekreacyjnych oraz dokonywaniem przeglądów obiektów i urządzeń socjalnych, może
być finansowana z części opłat portowych, o których mowa w art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich
(Dz. U. z 2017 r. poz. 1933), pobieranych od armatorów statków zawijających do portów, o których mowa w ust. 1.
6.
Komisje socjalne opracowują roczne programy działania na podstawie informacji uzyskanych
od armatorów, związków marynarzy i organizacji społecznych o potrzebach usług socjalnych,
kulturalnych i rekreacyjnych oraz związanych z utrzymaniem ogólnodostępnych obiektów
i urządzeń socjalnych. W przypadku otrzymania środków, o których mowa w ust. 5, komisje
socjalne informują ministra właściwego do spraw gospodarki morskiej o podziale tych
środków i sposobie ich wykorzystania w danym roku w terminie do dnia 30 kwietnia następnego
roku.
1.
Na statku przechowuje się kopię Konwencji MLC, kopię Umowy zawartej między Stowarzyszeniem
Armatorów Wspólnoty Europejskiej (ECSA) a Europejską Federacją Pracowników Transportu
(ETF) w sprawie Konwencji o pracy na morzu z 2006 r., kopię ustawy oraz aktów wykonawczych
wydanych na podstawie art. 5 ust. 7, art. 50 ust. 4, art. 94 ust. 2, art. 95 ust. 10, a także aktów wykonawczych
wydanych na podstawie art. 204 Kodeksu pracy.
2.
Kopie aktów prawnych, o których mowa w ust. 1, mogą być przechowywane w postaci elektronicznej.
1.
Potwierdzeniem spełnienia przez statek wymagań ustawy oraz Konwencji MLC w zakresie
warunków pracy i życia marynarzy jest Morski Certyfikat Pracy, zwany dalej „certyfikatem”.
2.
Certyfikat wydaje, na wniosek armatora, dyrektor urzędu morskiego właściwy dla portu
macierzystego statku, na okres nieprzekraczający 5 lat.
3
Certyfikat jest wydawany na podstawie pozytywnych wyników inspekcji warunków pracy
i życia marynarzy na statku przeprowadzonej przez organ inspekcyjny w zakresie określonym
w załączniku A5-I do Konwencji MLC.
4.
Odmowa wydania certyfikatu następuje w drodze decyzji.
5.
Ważność certyfikatu jest potwierdzana przez dyrektora urzędu morskiego właściwego
dla portu macierzystego statku po przeprowadzeniu inspekcji, o których mowa w art.
94.
6.
Certyfikat traci ważność, jeżeli
1)
inspekcje warunków pracy i życia marynarzy na statku, o których mowa w art. 94, nie
zostały przeprowadzone w terminie;
2)
nie została potwierdzona ważność certyfikatu;
3)
statek zmienił przynależność;
4)
armator przestał być odpowiedzialny za eksploatację statku;
5)
zostały dokonane znaczące zmiany w konstrukcji lub wyposażeniu statku mające wpływ
na warunki pracy i życia marynarzy.
7.
Właściwy dyrektor urzędu morskiego może unieważnić certyfikat, jeżeli statek nie spełnia
wymagań ustawy lub postanowień Konwencji MLC, a armator nie podjął wymaganych środków
naprawczych. Przy podejmowaniu decyzji o unieważnieniu certyfikatu bierze się pod
uwagę rodzaj i charakter stwierdzonych nieprawidłowości oraz częstotliwość ich występowania.
1.
Tymczasowy Morski Certyfikat Pracy, zwany dalej „certyfikatem tymczasowym”, wydaje
się dla statku
1)
nowo zbudowanego, po oddaniu go do eksploatacji;
2)
który zmienił przynależność;
3)
na którym armator przejął odpowiedzialność za jego eksploatację.
2.
Dyrektor urzędu morskiego właściwy dla portu macierzystego statku wydaje, na wniosek
armatora, certyfikat tymczasowy, na okres niezbędny do uzyskania certyfikatu, nie
dłuższy niż 6 miesięcy. Okres ten nie może być przedłużony.
3.
Certyfikat tymczasowy może zostać wydany, jeżeli
1)
przeprowadzona przez dyrektora urzędu morskiego inspekcja warunków pracy i życia marynarzy
na statku zakończyła się pozytywnie;
2)
armator wykazał, że na statku są stosowane właściwe procedury, zgodne z wymaganiami
ustawy i Konwencji MLC;
3)
kapitanowi statku są znane wymagania Konwencji MLC odnoszące się do warunków pracy
i życia marynarzy na statku oraz obowiązki związane z ich wprowadzaniem;
4)
dyrektor urzędu morskiego właściwy dla portu macierzystego statku otrzymał niezbędne
informacje umożliwiające sporządzenie Deklaracji Zgodności.
4.
Odmowa wydania certyfikatu tymczasowego następuje w drodze decyzji.
5.
Certyfikat tymczasowy traci ważność po zajściu okoliczności, o których mowa w art.
89 ust. 6 pkt 1 i 3-5.
1.
Deklaracja Zgodności, zwana dalej „deklaracją”, potwierdza, że na statku są przestrzegane
przepisy dotyczące minimalnego wieku umożliwiającego podjęcie pracy na statku, świadectw
zdrowia, kwalifikacji zawodowych marynarzy, marynarskiej umowy o pracę, pośrednictwa
pracy, czasu pracy i odpoczynku, składu załogi statku, warunków zakwaterowania, wyżywienia
i przygotowania posiłków, pomieszczeń rekreacyjnych, bezpieczeństwa i higieny pracy,
opieki medycznej, wypłaty wynagrodzeń i innych świadczeń oraz procedur składania skarg.
2.
Deklaracja składa się z
1)
części I - sporządzanej przez dyrektora urzędu morskiego właściwego dla portu macierzystego
statku, obejmującej potwierdzenie przestrzegania przez statek wymagań Konwencji MLC
i ustawy, dotyczących warunków pracy i życia marynarzy na statku, ze wskazaniem odpowiednich
przepisów w prawie krajowym albo wskazującej rozwiązania zasadniczo równoważne lub
zwolnienia udzielone przez właściwy organ dla danego statku;
2)
części II - sporządzanej przez armatora, określającej środki ustanowione w celu zapewnienia
zgodności z wymaganiami określonymi w części I deklaracji.
3.
Deklarację wydaje, na wniosek armatora, dyrektor urzędu morskiego właściwy dla portu
macierzystego statku, po weryfikacji informacji podanych przez armatora w części II
deklaracji, na podstawie pozytywnych wyników inspekcji warunków pracy i życia na statku.
4.
Deklarację dołącza się do certyfikatu i przechowuje na statku.
1.
Statek o pojemności brutto (GT) co najmniej 500 jednostek, uprawiający żeglugę międzynarodową
lub żeglugę pomiędzy portami innego państwa, posiada certyfikat wraz z deklaracją
albo certyfikat tymczasowy.
2.
Statek, o którym mowa w ust. 1, nie może być używany w żegludze, jeśli nie posiada
certyfikatu wraz z deklaracją albo certyfikatu tymczasowego.
3.
Dla statku o pojemności brutto (GT) mniejszej niż 500 jednostek certyfikat wraz z
deklaracją albo certyfikat tymczasowy wydaje się na wniosek armatora.
4.
Certyfikat wraz z deklaracją albo certyfikat tymczasowy wydaje się w języku polskim
i angielskim.
5.
Oryginał certyfikatu wraz z deklaracją albo certyfikatu tymczasowego przechowuje się
razem z pozostałymi dokumentami statku i udostępnia na żądanie właściwych władz lub
na wniosek organizacji pracodawców i organizacji pracowników.
6.
Armator jest obowiązany zapewnić umieszczenie kopii certyfikatu wraz z deklaracją
albo certyfikatu tymczasowego na statku, w widocznym i dostępnym dla marynarzy miejscu.
7.
Za przeprowadzenie inspekcji i wydanie certyfikatu wraz z deklaracją albo certyfikatu
tymczasowego jest pobierana opłata. Opłata stanowi dochód budżetu państwa.
8.
Wzór certyfikatu i dołączonej do niego deklaracji oraz wzór certyfikatu tymczasowego
określa załącznik A5-II do Konwencji MLC.
1.
Wysokość opłaty za przeprowadzenie inspekcji i wydanie certyfikatu wraz z deklaracją
wynosi dla statków o pojemności brutto (GT)
1)
do 500 jednostek - 1500 zł;
2)
powyżej 500 jednostek do 2000 jednostek - 2000 zł;
3)
powyżej 2000 jednostek do 10 000 jednostek - 2500 zł;
4)
powyżej 10 000 jednostek do 30 000 jednostek - 3500 zł;
5)
powyżej 30 000 jednostek - za każde następne 20 000 jednostek dodatkowo - 1000 zł.
2.
Wysokość opłaty za przeprowadzenie inspekcji i wydanie certyfikatu tymczasowego wynosi
dla statków o pojemności brutto (GT)
1)
do 500 jednostek - 750 zł;
2)
powyżej 500 jednostek do 2000 jednostek - 1000 zł;
3)
powyżej 2000 jednostek do 10 000 jednostek - 1250 zł;
4)
powyżej 10 000 jednostek do 30 000 jednostek - 1750 zł;
5)
powyżej 30 000 jednostek - za każde następne 20 000 jednostek dodatkowo - 500 zł.
3.
Opłata za przeprowadzenie inspekcji w celu potwierdzenia ważności certyfikatu wraz
z deklaracją wynosi 50% wartości stawki określonej do przeprowadzenia inspekcji w
celu wydania certyfikatu wraz z deklaracją, na którym dokonano potwierdzenia ważności.
1.
Statek inny niż statek, o którym mowa w art. 92 ust. 1 i 3, podlega inspekcji okresowej
warunków pracy i życia marynarzy na statku przeprowadzanej przez organ inspekcyjny,
w zakresie określonym w załączniku A5-I do Konwencji MLC. Inspekcję okresową przeprowadza
się nie rzadziej niż co 3 lata.
2.
Organ inspekcyjny w przypadku uzasadnionego podejrzenia, że statek nie spełnia wymagań
dotyczących warunków pracy i życia marynarzy w zakresie, o którym mowa w ust. 1, może
przeprowadzić z urzędu inspekcję doraźną.
3.
Za przeprowadzenie inspekcji, o której mowa w ust. 1, pobiera się opłatę w wysokości
1000 zł. Opłata stanowi dochód budżetu państwa.
1.
Statek, o którym mowa w art. 92 ust. 1 i 3, podlega inspekcji
1)
wstępnej - przeprowadzanej w celu uzyskania po raz pierwszy certyfikatu albo certyfikatu
tymczasowego;
2)
pośredniej - przeprowadzanej w celu potwierdzenia ważności certyfikatu pomiędzy drugą
i trzecią datą rocznicową, o której mowa w art. 5 pkt 22 ustawy o bezpieczeństwie morskim;
3
odnowieniowej - przeprowadzanej, w związku z upływem ważności certyfikatu, w celu
wydania nowego certyfikatu;
4)
doraźnej - przeprowadzanej w celu dodatkowej weryfikacji warunków pracy i życia marynarzy
na statku.
2.
(uchylony)
Minister właściwy do spraw gospodarki morskiej określi, w drodze rozporządzenia, tryb
przeprowadzania poszczególnych rodzajów inspekcji, o których mowa w art. 93a i art.
94, mając na uwadze konieczność zapewnienia sprawności przeprowadzanych inspekcji,
a także prawidłowej weryfikacji spełniania warunków pracy i życia marynarzy na statku.
1.
Jeżeli inspekcja odnowieniowa została zakończona w okresie 3 miesięcy przed dniem
upływu ważności certyfikatu, nowy certyfikat jest ważny od dnia zakończenia inspekcji
przez okres nieprzekraczający 5 lat, licząc od dnia upływu ważności certyfikatu.
2.
Jeżeli inspekcja odnowieniowa została zakończona wcześniej niż 3 miesiące przed dniem
upływu ważności certyfikatu, nowy certyfikat jest ważny przez okres nieprzekraczający
5 lat, licząc od dnia zakończenia inspekcji.
1.
Warunki pracy i życia marynarzy na statku kontrolują organy inspekcyjne na podstawie
ustawy oraz organy Państwowej Inspekcji Pracy zgodnie z ustawą z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy
(Dz. U. z 2017 r. poz. 786 i 962 oraz z 2018 r. poz. 305), zwaną dalej „ustawą o Państwowej Inspekcji Pracy”.
2.
Kontrola przestrzegania przepisów o czasie pracy i odpoczynku marynarzy jest przeprowadzana
z urzędu albo na podstawie wniosku lub skargi pochodzącej od osoby, która posiada
informacje o nieprawidłowościach w zakresie przestrzegania przepisów o czasie pracy
i odpoczynku marynarzy na statku.
3.
Przeprowadzający kontrolę, o której mowa w ust. 1, zwany dalej „kontrolującym”, jest
obowiązany do nieujawniania danych osoby, o której mowa w ust. 2.
4.
Kontrolę przeprowadza się w czasie postoju statku w porcie, w sposób niepowodujący
opóźnienia wyjścia statku w morze.
5.
Kapitan statku lub osoba przez niego upoważniona, na czas wykonywania kontroli, udostępnia
kontrolującemu pomieszczenie służbowe na statku.
6.
Na żądanie kontrolującego kapitan statku lub osoba przez niego upoważniona udostępnia,
z zachowaniem przepisów o ochronie danych osobowych, oryginalne dokumenty i materiały
dotyczące ewidencji czasu pracy i odpoczynku marynarzy oraz rozkłady czasu pracy.
7.
Ustalanie stanu faktycznego może być dokonywane przez kontrolującego również na podstawie
ustnych i pisemnych wyjaśnień udzielanych przez marynarzy zatrudnionych na statku.
8.
Kontrolujący ustala, na podstawie dowodów zebranych w toku kontroli, stan faktyczny
co do przestrzegania przepisów o czasie pracy i odpoczynku marynarzy zatrudnionych
na statku.
9.
W razie stwierdzenia nieprawidłowości dotyczących przestrzegania przepisów o czasie
pracy i odpoczynku marynarzy na statku organ inspekcyjny podejmuje działania zgodnie
z art. 27 ustawy o bezpieczeństwie morskim, a organ Państwowej Inspekcji Pracy postępuje zgodnie z art. 11 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy.
10.
Minister właściwy do spraw gospodarki morskiej określi, w drodze rozporządzenia, tryb
przeprowadzania kontroli przestrzegania przepisów o czasie pracy i odpoczynku marynarzy,
mając na uwadze skuteczność kontroli oraz właściwe wykorzystanie jej wyników.
1.
Marynarz ma prawo do składania skarg dotyczących niezapewnienia właściwych warunków
pracy i życia na statku.
2.
Zakazuje się podejmowania jakichkolwiek niekorzystnych działań w stosunku do marynarza
w związku ze złożoną przez niego skargą.
3.
Osoba, do której marynarz złożył skargę, jest obowiązana do zapewnienia poufności
źródła otrzymanej skargi.
1.
Skarga może być złożona przez marynarza osobiście, za pośrednictwem upoważnionej przez
niego osoby albo przedstawiciela załogi statku, jeżeli został wybrany.
2.
Marynarz może złożyć skargę do swojego bezpośredniego przełożonego albo do kapitana
statku.
3.
Bezpośredni przełożony marynarza rozpatruje skargę niezwłocznie.
4.
W przypadku gdy rozstrzygnięcie skargi przez bezpośredniego przełożonego nie satysfakcjonuje
marynarza, składa on skargę do kapitana statku.
5.
Kapitan statku rozpatruje skargę w terminie 14 dni od dnia jej otrzymania.
6.
W przypadku gdy rozstrzygnięcie skargi na statku nie jest możliwe, kapitan statku
przekazuje niezwłocznie skargę do armatora.
7.
Armator rozpatruje skargę w terminie 30 dni od dnia jej otrzymania.
Na statku prowadzi się ewidencję skarg.
1.
Niezależnie od uprawnienia marynarza, o którym mowa w art. 97 ust. 2, marynarzowi
przysługuje prawo złożenia skargi do organu inspekcyjnego w porcie, do którego zawinął
statek, oraz do agencji zatrudnienia, za pośrednictwem której marynarz podjął pracę
na statku.
2.
W przypadku gdy marynarz złożył skargę do organu inspekcyjnego, inspektor inspekcji
państwa bandery podejmuje działania w celu wstępnej oceny otrzymanej skargi.
3.
Inspektor inspekcji państwa bandery jest obowiązany do nieujawniania, że inspekcja
jest przeprowadzana na skutek złożonej skargi.
4.
Wstępna ocena skargi, w zależności od jej charakteru, obejmuje sprawdzenie, czy na
statku skorzystano z procedur wnoszenia skarg przewidzianych w Konwencji MLC.
5.
Inspektor inspekcji państwa bandery podejmuje wszelkie działania, aby skarga została
rozpatrzona na statku.
6.
W przypadku nierozstrzygnięcia skargi na statku i nieprzekazania przez kapitana statku
skargi do armatora zgodnie z art. 97 ust. 6, organ inspekcyjny niezwłocznie powiadamia
o tym armatora statku, wyznaczając termin na ustosunkowanie się i przekazanie planu
działań naprawczych.
7.
W przypadku gdy nie udało się rozstrzygnąć skargi w wyniku działań podjętych zgodnie
z ust. 6, organ inspekcyjny może, w drodze decyzji, zatrzymać statek w porcie, a o
złożonej skardze poinformować właściwe organizacje zrzeszające odpowiednio marynarzy
lub armatorów oraz Państwową Inspekcję Pracy albo Państwową Inspekcję Sanitarną.
8.
W przypadku gdy skarga została złożona do agencji zatrudnienia, agencja wyjaśnia skargę
z armatorem statku, a w przypadku niemożności wyjaśnienia skargi, jeżeli zawierała
ona informacje, o których mowa w art. 24 ust. 1 pkt 1 lub 3, agencja zawiadamia dyrektora
urzędu morskiego.
9.
Dyrektor urzędu morskiego sprawdza, w jaki sposób agencja zatrudnienia wyjaśnia skargi
złożone przez marynarzy, podczas przeprowadzania audytów, o których mowa w art. 18
ust. 4 i 5.
1.
Do stosunków pracy na statkach niekonwencyjnych stosuje się odpowiednio przepisy ustawy
dotyczące
1)
minimalnych wymagań dla marynarzy do pracy na statku, z uwzględnieniem obowiązujących
wymagań międzynarodowych i krajowych dotyczących rybaków morskich oraz pracowników
szkół i uczelni morskich;
2)
warunków zatrudnienia i organizacji pracy na statku - z wyjątkiem przepisów art. 34,
art. 40, art. 41, art. 43-47, art. 50, art. 51 ust. 2 i art. 53-56;
3)
warunków pracy i życia na statku - z wyjątkiem przepisów art. 28 ust. 1 i 2, art.
63, art. 64 ust. 2-4, art. 65, art. 67 ust. 2 i 3 oraz art. 69 ust. 2, z tym że przepis
art. 63 ust. 3 stosuje się do statków, o których mowa w art. 103;
4)
ochrony zdrowia i ochrony socjalnej.
2.
Do statków niekonwencyjnych mogą być stosowane przepisy ustawy dotyczące pośrednictwa
pracy.
3.
Na statkach niekonwencyjnych, które nie odbywają podróży międzynarodowych, nie stosuje
się przepisów dotyczących repatriacji marynarzy.
4.
Na statkach niekonwencyjnych marynarska umowa o pracę może przewidywać inne składniki
wynagrodzenia niż określone w art. 35 ust. 3.
1.
W okresie prowadzenia połowów lub innej działalności związanej bezpośrednio z rybołówstwem
czas pracy na statku rybackim może być przedłużony do 14 godzin na dobę i 72 godzin
na tydzień.
2.
Statek rybacki przebywa w morzu od chwili wyjścia w morze w celu wykonywania rybołówstwa
do chwili przybycia do portu, po zakończeniu rybołówstwa. Dzień wyjścia w morze i
przybycia do portu uznaje się za dni przebywania w morzu.
3.
W okresie przebywania statku rybackiego w morzu dopuszcza się wprowadzenie wymiaru
i rozkładu czasu pracy uzależnionego od warunków połowowych z zapewnieniem pracownikowi
co najmniej sześciogodzinnego nieprzerwanego odpoczynku w ciągu doby. Przerwa między
dwoma następującymi po sobie okresami odpoczynku nie może być dłuższa niż 14 godzin.
4.
Praca wykonywana według wymiaru i rozkładu czasu pracy określonych w ust. 3 nie jest
pracą w godzinach nadliczbowych.
5.
Przepis art. 81 stosuje się odpowiednio.
1.
Stosunek pracy na statku rybackim może powstać na mocy spółdzielczej umowy o pracę.
2.
Umowę o pracę na statku rybackim można także zawrzeć na okres sezonu połowowego. Pracownikom
zatrudnionym na podstawie takiej umowy przysługuje prawo do urlopu wypoczynkowego
w wymiarze 2 dni roboczych za każdy przepracowany miesiąc.
3.
Umowa o pracę na statku rybackim, oprócz elementów określonych w art. 27, określa
również
1)
warunki wyżywienia na statku rybackim albo ustalenia dotyczące wypłaty ekwiwalentu
za wyżywienie;
2)
normy przydziału środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego;
3)
wysokość wynagrodzenia za pozostawanie w gotowości do pracy;
4)
wysokość wynagrodzenia za dni wolne.
1.
Na statkach pełniących stałe pogotowie ratownicze marynarze są obowiązani do prowadzenia
akcji poszukiwawczych i ratowniczych oraz do utrzymywania gotowości do podjęcia takich
akcji.
2.
Marynarze, o których mowa w ust. 1, są obowiązani do wykonywania pracy związanej z
wymaganiami służby ratowniczej w wymiarze do 12 godzin na dobę i 40 godzin przeciętnie
na tydzień, w przyjętym okresie rozliczeniowym nie dłuższym niż 1 miesiąc.
3.
Marynarzom, o których mowa w ust. 1, przysługuje czas odpoczynku w wymiarze nie niższym
niż 12 godzin na dobę z zachowaniem gotowości do podjęcia akcji ratowniczej.
4.
W czasie odpoczynku, o którym mowa w ust. 3, kapitan statku może zarządzić pracę wynikającą
tylko z akcji ratowniczej. Czas prowadzenia akcji ratowniczej wlicza się do czasu
pracy.
5.
Jeżeli czas prowadzenia akcji ratowniczej zakłóca czas odpoczynku, marynarzowi przysługuje
wyrównawczy okres odpoczynku bezpośrednio po zakończeniu akcji ratowniczej.
6.
Za każdą godzinę gotowości do podjęcia akcji ratowniczej marynarzom przysługuje wynagrodzenie
w wysokości nie niższej niż 18% stawki godzinowej wynikającej z minimalnego wynagrodzenia
za pracę ustalonego na podstawie przepisów o minimalnym wynagrodzeniu za pracę.
1.
Marynarze, o których mowa w art. 103, pozostają na statku przez okres zmiany liczący
15 dni bez przerwy. Po tym okresie marynarzom udziela się dni wolnych w wymiarze nie
niższym niż liczba dni pracy.
2.
W miesiącu liczącym 31 dni marynarze jednej zmiany pozostają na statku nieprzerwanie
16 dni. Marynarzom takiej zmiany udziela się dni wolnych w wymiarze co najmniej 16
dni w najbliższym miesiącu liczącym 31 dni.
1.
Przepisy art. 103 i art. 104 stosuje się odpowiednio do statków pełniących stałe pogotowie
inne niż stałe pogotowie ratownicze, o ile są na nich zachowane równoważne warunki
zatrudnienia.
2.
Na statkach pełniących stałe pogotowie i statkach, które muszą w sposób nieprzerwany
wykonywać obowiązki specjalnej służby państwowej, można, w celu uzupełnienia składu
załogi statku, zatrudniać marynarzy na podstawie marynarskich umów o pracę na zastępstwo.
1.
Na statkach szkolnych zatrudnienie marynarza może być uzależnione od posiadania przez
niego kwalifikacji przydatnych w pracy dydaktyczno-wychowawczej określonych przez
armatora.
2.
Czas pracy marynarza posiadającego kwalifikacje, o których mowa w ust. 1, może obejmować
pracę na statku i pracę w morskich jednostkach edukacyjnych, o których mowa w art. 74 ust. 2 ustawy o bezpieczeństwie morskim. Dodatek morski przysługuje jedynie za pracę na statku.
1.
Na statkach używanych w obsłudze ruchu turystycznego z marynarzami mogą być zawierane
marynarskie umowy o pracę na okres sezonu turystycznego.
2.
Do pracy na statkach, o których mowa w ust. 1, przepis art. 34 stosuje się odpowiednio.
1.
Czas pracy na platformach wiertniczych lub wydobywczych, obsługiwanych przez kolejno
wymieniające się załogi lub część załogi, może być przedłużony do 14 godzin na dobę
i 84 godzin na tydzień. W takim przypadku, po każdym, nie dłuższym niż 2 tygodnie,
nieprzerwanym okresie pracy zapewnia się pracownikowi co najmniej równy okres wolnego
od pracy pobytu na lądzie. Za zgodą pracownika, okres pracy może być przedłużony do
3 tygodni.
2.
Praca w granicach norm czasu pracy, o których mowa w ust. 1, nie jest pracą w godzinach
nadliczbowych, jeżeli liczba godzin pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym nie przekroczy
przeciętnie 44 godzin.
3.
W przypadku wykonywania pracy zgodnie z ust. 1, przepisów art. 133 Kodeksu pracy nie stosuje się.
1.
Za naruszenie regulaminu pracy i przebywania na statku przez marynarza mogą być stosowane
kary porządkowe zgodnie z przepisami Kodeksu pracy, z tym że
1)
sprzeciw marynarza wobec zastosowanej kary rozpatruje kapitan statku;
2)
w przypadku gdy naruszenie nastąpiło w porcie będącym siedzibą armatora, sprzeciw
marynarza wobec zastosowanej kary rozpatruje armator;
3)
kapitan statku nie może zastosować kary po upływie 7 dni od dnia, w którym dowiedział
się o naruszeniu, nie później niż po upływie 3 miesięcy od dnia naruszenia;
4)
przed zastosowaniem kary kapitan statku jest obowiązany zasięgnąć opinii przedstawiciela
załogi statku, jeżeli został wybrany;
5)
w okresie podróży morskiej uznanie kary za niebyłą może nastąpić także na wniosek
przedstawiciela załogi statku, jeżeli został wybrany.
2.
Marynarz lub przedstawiciel załogi statku może, w terminie 7 dni od dnia podjęcia
przez kapitana statku decyzji o odrzuceniu sprzeciwu wobec zastosowanej kary, złożyć
na piśmie uzasadniony protest w tej sprawie do kapitana statku. W takim przypadku
kapitan statku przekazuje sprawę do rozpatrzenia armatorowi. Armator podejmuje decyzję
o odrzuceniu sprzeciwu, w uzgodnieniu z organizacją związkową reprezentującą marynarza,
w terminie 14 dni od dnia przybycia marynarza do miejsca zawarcia marynarskiej umowy
o pracę.
3.
Armator może ukarać kapitana statku w terminie 30 dni od dnia jego przybycia do siedziby
armatora, nie później niż po upływie 9 miesięcy od dnia naruszenia regulaminu pracy
i przebywania na statku.
1.
Kto, będąc armatorem lub działając w jego imieniu, narusza przepisy o
1)
przechowywaniu na statku kopii marynarskiej umowy o pracę przez okres, w którym marynarz
jest wpisany na listę załogi statku,
2)
przechowywaniu na statku wzoru marynarskiej umowy o pracę, układu zbiorowego pracy
lub regulaminu wynagradzania,
3)
wpisach i adnotacjach dokonywanych na liście załogi statku,
4)
przeprowadzaniu oceny i dokumentowaniu analizy ryzyka zawodowego związanego z wykonywaniem
pracy na poszczególnych stanowiskach pracy na statku,
5)
informowaniu marynarzy o wynikach przeprowadzonej oceny ryzyka zawodowego, stosowaniu
niezbędnych środków profilaktycznych oraz szkoleniu marynarzy w zakresie ochrony przed
zagrożeniami,
6)
informowaniu marynarzy o zagrożeniach stwarzanych przez towary niebezpieczne przewożone
na statku, środkach zapobiegawczych i procedurach postępowania z nimi na wypadek zagrożenia
oraz zasadach udzielania pierwszej pomocy przedmedycznej w przypadku wystąpienia niepożądanych
skutków tych zagrożeń
- podlega karze pieniężnej do wysokości nieprzekraczającej dwudziestokrotnego przeciętnego
miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej za ubiegły rok, ogłaszanego przez
Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej
„Monitor Polski” do celów emerytalnych i rentowych.
2.
Tej samej karze podlega kapitan statku, który
1)
dokonuje wpisów do książeczki żeglarskiej z naruszeniem art. 8 ust. 2;
2)
nie dokonuje wymaganych wpisów w dzienniku pokładowym;
3)
narusza przepisy o rozpatrywaniu skarg dotyczących warunków pracy i życia marynarzy
na statku;
4)
nie przeprowadza kontroli żywności i wody pitnej, miejsc przechowywania żywności i
wody pitnej, kuchni na statku oraz sprzętu do przyrządzania i wydawania posiłków;
5)
nie umieszcza w dostępnym miejscu na statku informacji o rozkładzie czasu pracy dla
każdego stanowiska na statku;
6)
nie zapewnia przeszkolenia marynarza w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy na
statku przed dopuszczeniem go do pracy na określonym stanowisku pracy;
7)
nie ustala okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy;
8)
nie zawiadamia armatora o wypadku przy pracy lub podejrzeniu choroby zawodowej na
statku.
3.
Tej samej karze podlega ten, kto
1)
wydaje marynarzowi świadectwo zdrowia, nie będąc do tego uprawnionym;
2)
nie zawiadamia dyrektora urzędu morskiego o okolicznościach, o których mowa w art.
14 ust. 2 pkt 2 i 3;
3)
nie przedkłada dyrektorowi urzędu morskiego książeczki żeglarskiej podlegającej unieważnieniu;
4)
nie zawiadamia dyrektora urzędu morskiego, zgodnie z obowiązkiem określonym w art.
24 ust. 1 oraz art. 99 ust. 8;
5)
nie udostępnia organom administracji morskiej, na ich żądanie, wykazu osób, o którym
mowa w art. 25 ust. 1;
6)
utrudnia marynarzowi dostęp do obiektów, urządzeń i udogodnień socjalnych na lądzie;
7)
nie zapewnia poufności źródła otrzymanej skargi w przypadku złożenia skargi przez
marynarza.
Kto, będąc armatorem
1)
uprawia żeglugę z naruszeniem obowiązku, o którym mowa w art. 62b ust. 4, art. 76a
ust. 3, art. 76b ust. 4, art. 92 ust. 1 lub 6,
2)
nie poddał statku inspekcji warunków pracy i życia marynarzy, o której mowa w art.
93a ust. 1
- podlega karze pieniężnej w wysokości od 5000 zł do 10 000 zł.
1.
Kto, prowadząc agencję zatrudnienia
1)
nie odstępuje od realizacji oferty pracy na statku, składanej przez armatora, w przypadku
braku dołączonych do oferty pracy dokumentów, o których mowa w art. 20 ust. 2,
2)
nie odstępuje od realizacji oferty pracy na statku, w przypadku uzyskania informacji,
o których mowa w art. 24 ust. 1,
3)
świadczy usługi pośrednictwa pracy bez dokumentu uprawniającego do kierowania marynarzy
do pracy na statkach, wydanego przez właściwego dyrektora urzędu morskiego,
4)
nie posiada ubezpieczenia lub innego zabezpieczenia finansowego odpowiedzialności
za szkody poniesione przez marynarzy z tytułu nieskuteczności pośrednictwa pracy lub
niewypełnienia przez armatora zobowiązań wynikających z marynarskiej umowy o pracę
- podlega karze grzywny od 1000 zł do 30 000 zł.
2.
Tej samej karze podlega ten, kto prowadząc pośrednictwo pracy pobrał bezpośrednio
lub pośrednio od osoby poszukującej pracy na statku opłatę za czynności związane z
pośrednictwem pracy oraz ten, kto nie zapewnił, aby osoba poszukująca pracy na statku
nie ponosiła kosztów bezpośrednio związanych ze skierowaniem do pracy za granicą,
w tym kosztów dojazdu na statek i powrotu do miejsca repatriacji wskazanego w marynarskiej
umowie o pracę, wydania wizy, badań lekarskich oraz tłumaczenia dokumentów.
Kto, będąc armatorem
1)
nie pokrywa kosztów badania lekarskiego przeprowadzanego w celu wydania marynarzowi
świadectwa zdrowia, o którym mowa w art. 4,
2)
nie wypłaca marynarzowi świadczenia, o którym mowa w art. 32, lub odszkodowania w
przypadku zatonięcia, zaginięcia lub utraty statku w inny sposób,
3)
nie pokrywa kosztów poniesionych przez marynarza, pozostających w bezpośrednim związku
z przesunięciem terminu urlopu wypoczynkowego lub odwołaniem z urlopu wypoczynkowego,
4)
nie zapewnia, aby pomieszczenia pracy i pomieszczenia mieszkalne, rekreacyjne, higieniczno-sanitarne
oraz mesy na statku spełniały wymagania określone w Konwencji MLC w zakresie powierzchni,
oświetlenia, czystości powietrza, dopuszczalnego hałasu i drgań,
5)
nie pokrywa kosztów związanych z chorobą lub uszkodzeniem ciała marynarza oraz kosztów
opieki medycznej, o których mowa w art. 73 ust. 1, lub kosztów sprowadzenia zwłok
w przypadku śmierci marynarza, o których mowa w art. 73 ust. 3,
6
nie posiada wymaganego zabezpieczenia finansowego na wypadek porzucenia marynarza
lub zabezpieczenia finansowego odpowiedzialności armatora
- podlega karze grzywny od 1000 zł do 30 000 zł.
1.
Kto, będąc armatorem lub działając w jego imieniu
1)
zatrudnia na statku osobę, która nie ukończyła 18. roku życia, z wyjątkiem przypadku,
o którym mowa w art. 3 ust. 3,
2)
zatrudnia na statku marynarza, nie wpisując go na listę załogi statku
- podlega karze grzywny od 1000 zł do 30 000 zł.
2.
Tej samej karze podlega ten, kto na statku zatrudnia marynarza bez marynarskiej umowy
o pracę albo nieposiadającego odpowiednich dokumentów potwierdzających kwalifikacje
zawodowe niezbędne do zajmowania stanowiska na statku, młodocianego w celu innym niż
przygotowanie zawodowe, a także nieposiadającego aktualnego świadectwa zdrowia, z
uwzględnieniem art. 6 ust. 2 i 3, oraz ważnej książeczki żeglarskiej.
1.
Kto, będąc armatorem lub działając w jego imieniu, kieruje marynarza, bez jego zgody
wyrażonej na piśmie, do pracy na statku udającym się w podróż morską do strefy konfliktów
zbrojnych, podlega karze grzywny od 1000 zł do 30 000 zł.
2.
Tej samej karze podlega armator, który w przypadku gdy o skierowaniu statku do strefy
konfliktów zbrojnych postanowiono po rozpoczęciu podróży morskiej, uniemożliwia marynarzowi,
który nie wyraził zgody, zejście ze statku przed osiągnięciem tej strefy.
1.
Kto, będąc armatorem lub działając w jego imieniu, narusza przepisy
1)
o wymaganej formie i treści marynarskiej umowy o pracę,
2)
dotyczące okresów zatrudnienia marynarza na podstawie marynarskiej umowy o pracę na
czas określony, określonych w art. 26 ust. 3,
3)
o czasie pracy i odpoczynku marynarza,
4)
dotyczące procedur rozpatrywania skarg marynarzy, określonych w art. 97 i art. 99
- podlega karze grzywny od 1000 zł do 30 000 zł.
2.
Tej samej karze podlega ten, kto będąc armatorem lub działając w jego imieniu
1)
uniemożliwia marynarzowi zapoznanie się z treścią marynarskiej umowy o pracę przed
jej podpisaniem;
2)
nie informuje marynarza o warunkach marynarskiej umowy o pracę przed jej podpisaniem;
3)
nie udziela marynarzowi wyjaśnień w razie wątpliwości dotyczących marynarskiej umowy
o pracę przed jej podpisaniem;
4)
nie wypłaca w ustalonym terminie wynagrodzenia za pracę lub innego świadczenia związanego
z pracą na statku marynarzowi albo uprawnionym członkom rodziny, wysokość tego wynagrodzenia
lub świadczenia bezpodstawnie obniża lub dokonuje bezpodstawnych potrąceń;
5)
nie udziela przysługującego marynarzowi urlopu wypoczynkowego lub urlopu wyrównawczego
lub bezpodstawnie obniża wymiar tego urlopu;
6)
dokonuje potrąceń kosztów repatriacji z wynagrodzenia za pracę marynarza lub innych
świadczeń wynikających z marynarskiej umowy o pracę, z wyjątkiem sytuacji, o których
mowa w art. 59 ust. 3.
Kto, będąc armatorem lub działając w jego imieniu
1)
nie dokonuje repatriacji marynarza w przypadkach, o których mowa w art. 58 ust. 1,
2)
nie zapewnia, aby stanowiska pracy, maszyny, instalacje i urządzenia na statku zapewniały
bezpieczne i higieniczne warunki pracy i życia marynarzy oraz innych osób znajdujących
się na statku, w szczególności nie stwarzały zagrożeń wypadkami lub zagrożeń dla zdrowia
w wyniku narażenia na czynniki niebezpieczne, szkodliwe lub uciążliwe w środowisku
pracy,
3)
nie zapewnia marynarzowi bezpłatnego wyżywienia o odpowiedniej jakości i wody pitnej,
4)
nie dostarcza członkom załogi statku nieodpłatnie środków ochrony indywidualnej oraz
odzieży i obuwia roboczego, zabezpieczających przed działaniem niebezpiecznych i szkodliwych
dla zdrowia czynników występujących w środowisku pracy na morzu oraz nie informuje
ich o sposobach posługiwania się tymi środkami,
5)
nie zapewnia marynarzowi dostępu do opieki medycznej, o której mowa w art. 70 ust.
1 i 2,
6)
nie zapewnia, aby na statku, o którym mowa w art. 71 ust. 2, był zatrudniony lekarz,
7)
nie zapewnia, aby w składzie załogi statku, o którym mowa w art. 71 ust. 3, znajdował
się co najmniej jeden marynarz przeszkolony w zakresie sprawowania opieki medycznej
nad chorym,
8
nakłania marynarza, osobę przez niego upoważnioną lub uprawnionego w rozumieniu art. 93 § 4 Kodeksu pracy członka rodziny marynarza do akceptacji świadczenia niższego niż wynikające z art.
73 lub art. 75
- podlega karze grzywny od 1000 zł do 30 000 zł.
1
Do właściwości organów oraz trybu wymierzania i ściągania kar pieniężnych, o których
mowa w art. 110 oraz art. 110a, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji
morskiej
(Dz. U. z 2017 r. poz. 2205 oraz z 2018 r. poz. 317).
2.
Orzekanie w sprawach o czyny, o których mowa w art. 111-116, następuje na podstawie
wniosku pochodzącego od dyrektora urzędu morskiego lub od inspektora pracy, w trybie
przepisów ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
(Dz. U. z 2016 r. poz. 1713, z późn. zm..
W ustawie z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
(Dz. U. z 2012 r. poz. 361, z późn. zm. w art. 21
1)
w ust. 1 po pkt 23b dodaje się pkt 23c w brzmieniu
„
23c)
dochody marynarzy, którzy są obywatelami państwa członkowskiego Unii Europejskiej
lub państwa należącego do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, uzyskane z tytułu pracy
na statkach morskich o polskiej przynależności używanych do przewozu ładunku lub pasażerów
w żegludze międzynarodowej, w rozumieniu ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym, wykonywanej łącznie przez okres przekraczający 183 dni w roku podatkowym, z wyjątkiem
marynarzy zatrudnionych na
a)
holownikach, na których mniej niż 50% czasu pracy faktycznie wykonywanej przez holownik
w ciągu roku stanowił przewóz ładunku lub pasażerów drogą morską,
b)
pogłębiarkach, na których mniej niż 50% czasu pracy faktycznie wykonywanej przez pogłębiarkę
w ciągu roku stanowił przewóz wydobytego materiału drogą morską;
”
;
2)
dodaje się ust. 35 w brzmieniu
„
35.
Zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 23c, ma zastosowanie pod warunkiem złożenia
urzędowi skarbowemu, o którym mowa w art. 45 ust. 1b, nie później niż w terminie określonym
w art. 45 ust. 1, zaświadczenia lub zaświadczeń, o których mowa w art. 85 ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o pracy na morzu
(Dz. U. poz. 1569).
”
.
(pominięty)
W ustawie z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich
(Dz. U. z 2010 r. Nr 33, poz. 179) w art. 9 dodaje się ust. 3 w brzmieniu
„
3.
Podmiot zarządzający portem może przeznaczyć część przychodów z tytułu opłat portowych,
do wysokości 0,005 euro za jednostkę pojemności brutto (GT) statku, na działalność
komisji socjalnych, o których mowa w art. 87 ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o pracy na morzu
(Dz. U. poz. 1569).
”
.
(pominięty)
W ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych
ze środków publicznych
(Dz. U. z 2015 r. poz. 581, z późn. zm. wprowadza się następujące zmiany
1)
w art. 68 po ust. 8 dodaje się ust. 8a w brzmieniu
„
8a.
W przypadku marynarzy będących osobami, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 i 2,
z wyłączeniem osób przebywających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie
zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub zgody na pobyt tolerowany, oraz w pkt
2a, z wyłączeniem osób korzystających z ochrony czasowej na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, do okresu, o którym mowa w ust. 8, nie wlicza się okresu ich zatrudnienia
na statkach morskich o obcej przynależności.
”
;
2)
w art. 83 w ust. 3 pkt 1 otrzymuje brzmienie
„
1)
przychód ubezpieczonego wolny od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 23c oraz pkt 46 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym
od osób fizycznych, od którego płatnik nie oblicza zaliczki na ten podatek,
”
.
(pominięty)
W ustawie z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie morskim
(Dz. U. z 2015 r. poz. 611, 1320 i 1336) wprowadza się następujące zmiany
1)
w art. 5 po pkt 34 dodaje się pkt 34a w brzmieniu
„
34a)
Kodeksie ISPS - należy przez to rozumieć Międzynarodowy kodeks ochrony statków i obiektów
portowych, określony w rozdziale XI-2 Konwencji SOLAS;
”
;
2)
w art. 18 ust. 8 otrzymuje brzmienie
„
8.
Inspektorem inspekcji państwa bandery może być osoba, która posiada kwalifikacje,
doświadczenie i wiedzę w zakresie wymagań dotyczących bezpieczeństwa statków oraz
zagadnień objętych Konwencją MLC.
”
;
3)
w art. 27 ust. 1 otrzymuje brzmienie
„
1.
W przypadku stwierdzenia w wyniku inspekcji państwa bandery, że stan statku lub sposób
jego załadowania stwarza zagrożenie dla bezpieczeństwa na morzu, życia lub środowiska
morskiego, albo warunki pracy lub życia marynarzy nie spełniają wymagań określonych
w Konwencji MLC, organ inspekcyjny, w drodze decyzji, zatrzymuje statek, zabrania
użycia statku lub wstrzymuje operacje, podczas których zostały stwierdzone nieprawidłowości,
wskazując jednocześnie uchybienia, które należy usunąć, mając na uwadze stopień stwarzanego
zagrożenia. Decyzji nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności.
”
;
4)
w art. 40 ust. 2 otrzymuje brzmienie
„
2.
Organ inspekcyjny przeprowadza inspekcję bardziej szczegółową w przypadku, gdy w wyniku
inspekcji wstępnej występują wyraźne powody, aby stwierdzić, że stan statku, jego
wyposażenia lub skład i kwalifikacje załogi statku oraz warunki życia i pracy na statku
nie spełniają wymagań określonych w umowach międzynarodowych.
”
;
5)
po art. 40 dodaje się art. 40a w brzmieniu
„
Art. 40a.
1.
W przypadku stwierdzenia w wyniku bardziej szczegółowej inspekcji, że warunki życia
i pracy na statku nie są zgodne z wymaganiami określonymi w Konwencji MLC, organ inspekcyjny
informuje kapitana statku o stwierdzonych uchybieniach oraz o terminach, w których
należy je usunąć.
2.
W przypadku gdy uchybienia, o których mowa w ust. 1, są znaczące lub dotyczą informacji,
o której mowa w art. 56a ust. 1, organ inspekcyjny informuje właściwe organizacje
zrzeszające odpowiednio marynarzy lub armatorów.
”
;
6)
w art. 43
a)
w ust. 1 pkt 1 otrzymuje brzmienie
„
1)
stan statku lub sposób jego załadowania stwarza zagrożenie dla bezpieczeństwa statku,
osób na nim przebywających lub dla środowiska morskiego albo gdy warunki życia i pracy
marynarzy na statku stwarzają wyraźne zagrożenie dla ich bezpieczeństwa, zdrowia lub
ochrony lub występują uchybienia stanowiące poważne lub powtarzające się naruszenie
wymagań określonych w Konwencji MLC, organ inspekcyjny, w drodze decyzji, biorąc pod
uwagę stopień stworzonego zagrożenia, zatrzymuje statek lub wstrzymuje operacje, podczas
których zostały stwierdzone nieprawidłowości, wskazując jednocześnie uchybienia, które
należy usunąć;
”
,
b)
po ust. 4 dodaje się ust. 4a w brzmieniu
„
4a.
W przypadku wydania decyzji o zatrzymaniu statku ze względu na poważne lub powtarzające
się naruszenia wymagań określonych w Konwencji MLC, lub z uwagi na to, że warunki
życia i pracy marynarzy na statku stwarzają wyraźne zagrożenie dla ich bezpieczeństwa,
zdrowia lub ochrony, organ inspekcyjny niezwłocznie powiadamia o tym administrację
państwa bandery, zwracając się z prośbą o ustosunkowanie się w określonym terminie
do stwierdzonych uchybień oraz informując o możliwości udziału w inspekcji jej przedstawiciela.
Organ inspekcyjny niezwłocznie informuje również armatora oraz reprezentatywne organizacje
zrzeszające odpowiednio marynarzy lub armatorów w państwie portu.
”
;
7)
w art. 45 ust. 1 otrzymuje brzmienie
„
1.
Decyzję o zwolnieniu statku z zatrzymania oraz decyzję o cofnięciu wstrzymania operacji
wydaje organ inspekcyjny po ponownej inspekcji statku, jeżeli stwierdził usunięcie
uchybień lub zaakceptował plan działań naprawczych, który zostanie niezwłocznie wdrożony.
Przed zaakceptowaniem planu działań naprawczych organ inspekcyjny może skonsultować
się z administracją państwa bandery statku.
”
;
8)
po art. 56 dodaje się art. 56a w brzmieniu
„
Art. 56a.
1.
Członek załogi statku może poinformować organ inspekcyjny o naruszeniu wymagań określonych
w Konwencji MLC, w tym praw marynarzy. W takim przypadku inspektor organu inspekcyjnego
podejmuje działania w celu wstępnej oceny otrzymanej informacji, z zapewnieniem poufności
informacji i bez ujawniania tożsamości podmiotu składającego informację, zwaną dalej
„skargą”.
2.
Wstępna ocena skargi, w zależności od jej charakteru, obejmuje sprawdzenie, czy skorzystano
z procedur wnoszenia skarg na statkach przewidzianych w Konwencji MLC. Inspektor może
również przeprowadzić bardziej szczegółową inspekcję.
3.
Inspektor zapewnia, jeżeli to możliwe, rozpatrzenie skargi na statku.
4.
W przypadku gdy w wyniku oceny, o której mowa w ust. 1, lub w wyniku przeprowadzonej
inspekcji zostaną wykazane uchybienia uzasadniające zatrzymanie statku, organ inspekcyjny
zatrzymuje statek.
5.
W pozostałych przypadkach oraz gdy skarga członka załogi statku dotycząca naruszenia
wymagań określonych w Konwencji MLC nie została rozpatrzona na statku, inspektor niezwłocznie
powiadamia o tym właściwy organ państwa bandery statku, zwracając się o ustosunkowanie
się w określonym terminie i przedstawienie planu działań naprawczych.
6.
W przypadku gdy nie udało się rozstrzygnąć skargi w wyniku działań podjętych zgodnie
z ust. 5, aby zapewnić zachowanie otrzymanych od członka załogi statku informacji
oraz przekazanie ich stronom zainteresowanym skorzystaniem z możliwości odwołania
od wyniku rozstrzygnięcia skargi w sposób przewidziany prawem, organ inspekcyjny,
w sprawach objętych zakresem Konwencji MLC, przekazuje kopię raportu z inspekcji,
wraz z otrzymanymi w wyznaczonym terminie odpowiedziami właściwych organów państwa
bandery statku, Dyrektorowi Generalnemu Międzynarodowego Biura Pracy oraz właściwym
organizacjom zrzeszającym odpowiednio marynarzy lub armatorów.
7.
Do dnia 1 kwietnia każdego roku organ inspekcyjny przekazuje Dyrektorowi Generalnemu
Międzynarodowego Biura Pracy informację o liczbie skarg, które wpłynęły w danym roku
oraz sposobie ich załatwienia, w szczególności, o liczbie skarg uznanych za bezzasadne,
oraz liczbie skarg uznanych za zasadne, w tym załatwionych i niezałatwionych, a także
informację o liczbie zatrzymań statków, których przyczyną były uchybienia z zakresu
Konwencji MLC.
”
;
9)
po art. 57 dodaje się art. 57a w brzmieniu
„
Art. 57a.
W przypadku stwierdzenia w wyniku inspekcji, że na statku podnoszącym banderę państwa
członkowskiego Unii Europejskiej doszło do niebudzącego wątpliwości naruszenia przepisów
prawa Unii Europejskiej, jeżeli ma to zastosowanie, organ inspekcyjny niezwłocznie
informuje odpowiednie organy państwa bandery, instytucje międzynarodowe lub inne podmioty,
aby mogły podjąć właściwe działania.
”
;
10)
w art. 80
a)
po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu
„
1a.
Przy ustalaniu składu załogi statku dyrektor urzędu morskiego bierze pod uwagę wymagania
zawarte w Konwencji SOLAS, w tym w szczególności w Kodeksie ISM oraz Kodeksie ISPS,
a także potrzebę unikania i minimalizowana, o ile to możliwe, wydłużonego czasu pracy
na statku, w celu zapewnienia odpowiedniego odpoczynku i ograniczenia zmęczenia marynarzy.
”
,
b)
ust. 3 otrzymuje brzmienie
„
3.
Minister właściwy do spraw gospodarki morskiej określi, w drodze rozporządzenia, wzór
certyfikatu bezpiecznej obsługi statku oraz warunki ustalania składu załogi statku
przez dyrektora urzędu morskiego, mając na uwadze postanowienia Konwencji SOLAS dotyczące
minimalnej bezpiecznej obsady statku oraz wymagania Konwencji MLC określające warunki
pracy i życia na statku, w tym konieczność zapewnienia w składzie załogi statku lekarza
i kucharza, a także zapewnienie bezpiecznej eksploatacji statku.
”
;
11)
w art. 127 w ust. 1 pkt 7 otrzymuje brzmienie
„
7)
prowadzi statek morski lub statek żeglugi śródlądowej, jacht morski lub śródlądowy,
lub wykonuje obowiązki w zakresie bezpieczeństwa statku, jego ochrony lub zapobiegania
zanieczyszczaniu środowiska morskiego, w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka
odurzającego”.
”
;
(pominięty)
Z dniem wejścia w życie ustawy pracownicy w rozumieniu przepisów ustawy uchylanej
w art. 131 stają się marynarzami w rozumieniu niniejszej ustawy.
Umowy o pracę zawarte z pracownikami na podstawie ustawy uchylanej w art. 131 przekształcają
się w marynarskie umowy o pracę w rozumieniu niniejszej ustawy.
Do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się
przepisy dotychczasowe.
1.
Książeczki żeglarskie wystawione na czas nieokreślony zachowują ważność przez okres
10 lat od dnia wejścia w życie ustawy.
2.
Za wystawienie książeczki żeglarskiej zgodnie z przepisami dotychczasowymi pobiera
się opłatę w wysokości określonej w niniejszej ustawie.
3.
Książeczki żeglarskie według wzoru określonego w przepisach dotychczasowych mogą być
wystawiane do czasu wyczerpania zapasów druków, nie dłużej jednak niż przez rok od
dnia wejścia w życie ustawy.
1.
Lista załogi statku wystawiona zgodnie z przepisami dotychczasowymi zachowuje ważność
przez okres 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.
2.
Ewidencja czasu pracy, czasu pracy w nocy i czasu wypoczynku po pracy prowadzona na
formularzu według wzoru określonego w przepisach dotychczasowych zachowuje ważność
przez okres 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.
Armator jest obowiązany uzyskać, w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy,
certyfikat lub certyfikat tymczasowy dla statku spełniającego wymagania, o których
mowa w art. 92 ust. 1.
Agencja zatrudnienia, która w dniu wejścia w życie ustawy posiada dokument uprawniający
do kierowania marynarzy do pracy na statkach, może prowadzić pośrednictwo pracy na
dotychczasowych zasadach do czasu uzyskania dokumentu, o którym mowa w art. 18 ust.
2, nie dłużej jednak niż przez okres 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy
Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 16, art. 19 ust. 4, art.
57 ust. 7 i art. 57a ust. 3 ustawy uchylanej w art. 131, zachowują moc do dnia wejścia
w życie przepisów wykonawczych wydanych odpowiednio na podstawie art. 15, art. 36
ust. 6, art. 50 ust. 4 i art. 95 ust. 10 niniejszej ustawy, nie dłużej jednak niż
przez okres 6 miesięcy od dnia jej wejścia w życie.
1.
W latach 2016-2025 maksymalny limit wydatków budżetu państwa będący skutkiem finansowym
ustawy wynosi w
1)
2016 r. - 48 300,00 zł;
2)
2017 r. - 1400,00 zł;
3)
2018 r. - 1400,00 zł;
4)
2019 r. - 1400,00 zł;
5)
2020 r. - 48 300,00 zł;
6)
2021 r. - 1400,00 zł;
7)
2022 r. - 1400,00 zł;
8)
2023 r. - 1400,00 zł;
9)
2024 r. - 48 300,00 zł;
10)
2025 r. - 1400,00 zł.
2.
W przypadku przekroczenia lub zagrożenia przekroczenia przyjętego na dany rok budżetowy
maksymalnego limitu wydatków, o których mowa w ust. 1, zostaną zastosowane mechanizmy
korygujące, polegające na racjonalizacji wykonywania działań.
3.
Organem właściwym do monitorowania wykorzystania limitu wydatków, o którym mowa w
ust. 1, oraz wdrożenia mechanizmów korygujących, o których mowa w ust. 2, jest minister
właściwy do spraw gospodarki morskiej.
Traci moc ustawa z dnia 23 maja 1991 r. o pracy na morskich statkach handlowych
(Dz. U. z 2014 r. poz. 430).
Przepisy art. 85 niniejszej ustawy oraz art. 21 ust. 1 pkt 23c i ust. 35 ustawy zmienianej
w art. 118, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się do dochodów uzyskanych
począwszy od roku, w którym Komisja Europejska wydała pozytywną decyzję o zgodności
pomocy publicznej z rynkiem wewnętrznym, i obowiązują w okresie jej obowiązywania.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia
Przepisy
1)
art. 39 ust. 1 pkt 6, art. 46 ust. 3 pkt 1, art. 50 ust. 2, art. 54 ust. 1d pkt 8,
art. 166 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 2,
2)
art. 197 § 2 pkt 2 ustawy zmienianej w art. 3,
3)
art. 4 ust. 3 i 4 ustawy zmienianej w art. 6,
4)
art. 116a ust. 2 ustawy zmienianej w art. 9,
5)
art. 4 ust. 4 pkt 2 i ust. 7 pkt 1, art. 5 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy zmienianej w art.
17,
6)
art. 8 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy zmienianej w art. 19,
7)
art. 130 § 1 i 3 ustawy zmienianej w art. 23,
8)
art. 5 ust. 1 pkt 4 ustawy zmienianej w art. 26,
9)
art. 6 ust. 4 ustawy zmienianej w art. 31,
10)
art. 107a ust. 2 ustawy zmienianej w art. 37,
11)
art. 144 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 41,
12)
art. 134a ust. 2 ustawy zmienianej w art. 44,
13)
art. 71 ust. 1 pkt 1 lit. g, ust. 3 pkt 1 oraz ust. 4 pkt 2 ustawy zmienianej w art.
53,
14)
art. 24 ust. 5 pkt 4 ustawy zmienianej w art. 55,
15)
art. 3 pkt 18 oraz art. 15 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy zmienianej w art. 57,
16)
art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 58,
17)
art. 43 ust. 1 pkt 27 ustawy zmienianej w art. 59,
18)
art. 89 ust. 2 i ust. 8 pkt 1, art. 107 ust. 5b pkt 12 ustawy zmienianej w art. 60,
19)
art. 2 ust. 1 pkt 35, art. 12 ust. 2 pkt 2, art. 55 ust. 1 ustawy zmienianej w art.
63,
20)
art. 27 ust. 3 i art. 67 ust. 5 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 64,
21)
art. 9 ust. 5 pkt 2 lit. f ustawy zmienianej w art. 65,
22)
art. 130 ust. 6 ustawy zmienianej w art. 66,
23)
art. 2 pkt 13 ustawy zmienianej w art. 76,
24)
art. 7 ust. 1 pkt 20, art. 14 pkt 5 i 6, art. 57 ust. 1 i 2, art. 62 ust. 1, art.
107 ust. 6 pkt 1 i art. 127 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 90,
25)
art. 19 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy zmienianej w art. 93,
26)
art. 74 ust. 2 pkt 3 ustawy zmienianej w art. 94,
27)
art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 95,
28)
art. 64 ust. 4 pkt 1 i ust. 6 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 98,
29)
art. 237 ust. 1 pkt 2 ustawy zmienianej w art. 104,
30)
art. 84 ust. 2 pkt 2 ustawy zmienianej w art. 106,
31)
art. 2 pkt 6, art. 9 pkt 2, art. 11 ust. 5, art. 14 ust. 2 pkt 2 i ust. 3 ustawy zmienianej
w art. 110,
32)
art. 2 pkt 17 ustawy zmienianej w art. 113
- w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą stosuje się również do szkół ponadgimnazjalnych
i klas dotychczasowych szkół ponadgimnazjalnych w szkołach ponadpodstawowych do czasu
zakończenia kształcenia w tych szkołach i klasach.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 września 2017 r., z wyjątkiem
1)
art. 1, art. 116-219, art. 314, art. 326-336, art. 347, art. 348, art. 358 i art.
359, które wchodzą w życie po upływie 3 dni od dnia ogłoszenia;
2)
art. 4 pkt 9, 12, 14 lit. a, art. 15 pkt 26, pkt 29 lit. a w zakresie art. 22 ust.
1 pkt 3a, pkt 48, 49, pkt 54 w zakresie art. 36a ust. 14 i pkt 114 w zakresie art.
71d, art. 66 pkt 1, art. 80, art. 111 pkt 2, art. 113 pkt 2, art. 115, art. 220-223,
art. 225-313, art. 315-325, art. 349-357 i art. 360-368, które wchodzą w życie po
upływie 14 dni od dnia ogłoszenia;
3)
art. 15 pkt 118 lit. f i h oraz pkt 123 lit. m, które wchodzą w życie z dniem 1 lutego
2017 r.;
4)
art. 15 pkt 31, pkt 32 w zakresie art. 22ac ust. 1, art. 22ae ust. 2, art. 22ak ust.
1 i art. 85b ust. 2 i 5, pkt 33-43, pkt 44 w zakresie art. 22ar i art. 22at ust. 1
pkt 1, pkt 46, 47 i 120, art. 105 i art. 337-346, które wchodzą w życie z dniem 15
lutego 2017 r.;
5)
art. 4 pkt 5, 10 i 11, które wchodzą w życie z dniem 1 marca 2017 r.;
6)
art. 224, który wchodzi w życie z dniem 1 kwietnia 2017 r.;
7)
art. 66 pkt 3, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2022 r.