Rozporządzenie Ministra Energii z dnia 9 listopada 2016 r. w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących przechowywania i używania środków strzałowych i sprzętu strzałowego w ruchu zakładu górniczego

Rozporządzenie określa szczegółowe wymagania dotyczące przechowywania i używania środków

strzałowych i sprzętu strzałowego w ruchu zakładu górniczego, w tym rodzaje, sposób

i wzory ewidencji środków strzałowych oraz przypadki, w których przedsiębiorca ma

obowiązek posiadać dowód sprawdzenia rozwiązań technicznych przez rzeczoznawcę do

spraw ruchu zakładu górniczego.

Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają

1)

ładunek materiału wybuchowego - materiał wybuchowy uzbrojony środkiem inicjującym

lub środkiem zapalającym;

2)

niewypał - środek strzałowy, który w trakcie pomiaru ciągłości obwodu strzałowego

wykazał przerwę lub który przy wykonywaniu robót strzałowych nie odpalił;

3)

osoba dozoru ruchu górniczego - osobę dozoru ruchu zakładu górniczego w specjalności

górniczej, wiertniczej lub geofizyki i techniki strzałowej, posiadającą w zakresie

swoich obowiązków sprawy techniki strzałowej;

4)

środki inicjujące - wyroby wypełnione materiałem wybuchowym, służące do zainicjowania

materiału wybuchowego, w szczególności spłonki, zapalniki niebędące zapalnikami elektrycznymi

nieostrymi, lonty detonujące, opóźniacze detonujące;

5)

środki zapalające - wyroby wypełnione materiałem wybuchowym, służące pośrednio do

zainicjowania materiału wybuchowego, w szczególności lonty prochowe, zapalacze lontowe,

zapalniki elektryczne nieostre.

Wyróżnia się następujące rodzaje sprzętu strzałowego

1)

wyroby służące do bezpiecznego przewożenia środków strzałowych;

2)

wyroby służące do bezpiecznego przenoszenia środków strzałowych;

3)

wyroby służące do bezpiecznego przechowywania środków strzałowych;

4)

wyroby służące do bezpiecznego sporządzania materiałów wybuchowych;

5)

wyroby służące do bezpiecznego wprowadzania materiałów wybuchowych;

6)

wyroby służące do bezpiecznego wprowadzania ładunków materiału wybuchowego;

7)

wyroby służące do bezpiecznego konstruowania obwodów strzałowych;

8)

wyroby służące do bezpiecznego sprawdzania obwodów strzałowych;

9)

urządzenia służące do odpalania ładunków materiałów wybuchowych;

10)

wyroby służące do wykonywania więcej niż jednej czynności wymienionych w pkt 1-9.

W ruchu zakładu górniczego są przechowywane i używane

1)

środki strzałowe, które zgodnie z ustawą z dnia 21 czerwca 2002 r. o materiałach wybuchowych przeznaczonych do użytku

cywilnego

(Dz. U. z 2017 r. poz. 283) spełniają wymagania dotyczące oceny zgodności, zostały wprowadzone do obrotu, posiadają

numer identyfikacyjny materiału wybuchowego przeznaczonego do użytku cywilnego, zostały

wpisane do rejestru materiałów wybuchowych przeznaczonego do użytku cywilnego oraz

dla których uzyskano pozwolenie na ich przechowywanie lub używanie;

2)

sprzęt strzałowy, dla którego uzyskano pozwolenie na przechowywanie lub używanie w

ruchu zakładu górniczego

a)

wymieniony w przepisach wydanych na podstawie art. 113 ust. 15 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze, zwanej dalej „ustawą”, spełnia wymagania techniczne określone w tych przepisach

oraz został dopuszczony do stosowania w zakładzie górniczym, zgodnie z art. 113 ustawy,

albo

b)

urządzenie służące do odpalania ładunków materiałów wybuchowych albo elektryczny sprzęt

strzałowy, którego rozwiązania techniczne zostały sprawdzone na wniosek podmiotu wprowadzającego

urządzenie na rynek przez rzeczoznawcę do spraw ruchu zakładu górniczego, zwanego

dalej „rzeczoznawcą”, albo

c)

nie jest wymieniony w lit. a i b i został dobrany do warunków geologiczno-górniczych

i środowiskowych w miejscu jego zastosowania.

1.

Czynności związane z przechowywaniem, odbiorem, używaniem, przewożeniem i przenoszeniem

środków strzałowych w ruchu zakładu górniczego wykonują i dozorują osoby upoważnione

przez kierownika ruchu zakładu górniczego, spełniające wymagania lub posiadające odpowiednie

kwalifikacje określone w dziale IV ustawy oraz przepisach wydanych na podstawie art.

69 ust. 1 ustawy albo określone na podstawie art. 53 ust. 2 ustawy.

2.

Dozwolone jest przenoszenie przez górników strzałowych materiałów wybuchowych wraz

ze środkami inicjującymi albo środkami zapalającymi.

3.

Dozwolone jest wyznaczenie, przez osobę dozoru ruchu górniczego, osób przeszkolonych

w zakresie postępowania z materiałami wybuchowymi do pomocy przy przenoszeniu materiału

wybuchowego, bez jednoczesnego przenoszenia przez te osoby środków inicjujących i

środków zapalających.

4.

Osoby, o których mowa w ust. 3, są nadzorowane przez osobę upoważnioną do wykonywania

robót strzałowych lub odbioru środków strzałowych.

1.

Kierownik ruchu zakładu górniczego zapewnia zatrudnienie na stanowisku kierownika

działu obejmującego swoją właściwością sprawy techniki strzałowej, zwanego dalej „kierownikiem

działu techniki strzałowej”, oraz jego zastępcy osoby, która

1)

w podziemnych zakładach górniczych - posiada stwierdzone kwalifikacje do wykonywania

czynności na tym stanowisku,

2)

w odkrywkowych zakładach górniczych i w zakładach górniczych wydobywających kopaliny

otworami wiertniczymi - posiada stwierdzone kwalifikacje do wykonywania czynności

kierownika ruchu zakładu górniczego lub kierownika działu górniczego lub osoby wyższego

dozoru ruchu w specjalności górniczej

‒ a także która ukończyła kurs specjalistyczny dla osób kierujących działem techniki

strzałowej.

2.

Kierownik ruchu zakładu prowadzącego działalność określoną w art. 2 ust. 1 ustawy

albo zakładu wykonującego roboty geologiczne, zwanych dalej „zakładami”, zapewnia

zatrudnienie na stanowisku kierownika działu techniki strzałowej oraz jego zastępcy

osoby, która

1)

w zakładach prowadzących działalność określoną w art. 2 ust. 1 ustawy - posiada stwierdzone

kwalifikacje do wykonywania czynności na tym stanowisku,

2)

w zakładach wykonujących roboty geologiczne - posiada stwierdzone kwalifikacje do

wykonywania czynności kierownika ruchu zakładu lub kierownika działu geofizyki i techniki

strzałowej, lub kierownika działu wiertniczego, lub osoby wyższego dozoru ruchu w

specjalności geofizyka i technika strzałowa

‒ a także która ukończyła kurs specjalistyczny dla osób kierujących działem techniki

strzałowej.

3.

Kierownik ruchu zakładu górniczego albo zakładu, zwany dalej „kierownikiem ruchu”,

upoważnia kierownika działu obejmującego swoją właściwością sprawy techniki strzałowej,

o którym mowa w ust. 1 albo 2, do kierowania gospodarką środkami strzałowymi i sprzętem

strzałowym oraz nadzoru nad nią, a także do nadzoru nad wykonywaniem robót strzałowych

w zakładzie górniczym albo w zakładzie.

W miejscach, w których znajdują się środki strzałowe, w ich otoczeniu oraz w trakcie

wykonywania czynności związanych bezpośrednio ze środkami strzałowymi niedozwolone

jest używanie ognia, palenie tytoniu ani stosowanie materiałów i urządzeń mogących

być źródłem iskrzenia zdolnego do zainicjowania środków strzałowych.

Środki strzałowe i urządzenia służące do odpalania ładunków materiałów wybuchowych

zabezpiecza się w sposób uniemożliwiający dostęp do nich osób nieupoważnionych.

Osobę wykonującą czynności w ruchu zakładu górniczego zapoznaje się z wyglądem środków

strzałowych, a także informuje o

1)

niebezpieczeństwie, które może wystąpić w przypadku niewłaściwego postępowania ze

środkami strzałowymi;

2)

bezpiecznym zachowaniu się podczas wykonywania robót strzałowych;

3)

znaczeniu sygnałów i znaków ostrzegawczych stosowanych w zakładzie górniczym, w związku

z wykonywaniem robót strzałowych.

Przy wykonywaniu czynności związanych ze środkami strzałowymi zachowuje się szczególną

ostrożność.

1.

Osobę dozoru ruchu górniczego informuje się niezwłocznie o

1)

stwierdzonym przypadku braku

a)

środków strzałowych,

b)

urządzeń służących do odpalania ładunków materiałów wybuchowych;

2)

przypadkach znalezienia lub pozostawienia bez dozoru środków strzałowych;

3)

innych faktach i okolicznościach, które mogą spowodować niebezpieczeństwo wybuchu

środków strzałowych.

2.

Informacja, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a i pkt 2, jest niezwłocznie przekazywana

przez osobę dozoru ruchu górniczego kierownikowi ruchu, który zawiadamia właściwy

organ nadzoru górniczego i najbliższą jednostkę Policji.

3.

Przepisu ust. 2 nie stosuje się w przypadku znalezienia środków strzałowych w urobku

w ciągu technologicznym.

1.

Kierownik ruchu wdraża do stosowania w ruchu zakładu ustalenia dotyczące bezpiecznego

sposobu wykonywania robót strzałowych, o których mowa w art. 115 ust. 8 ustawy, w

zakresie

1)

przewożenia i przenoszenia środków strzałowych;

2)

przechowywania i zabezpieczania środków strzałowych w pobliżu miejsca wykonywania

robót strzałowych;

3)

wykonywania prac przygotowawczych, poprzedzających wykonywanie właściwych robót strzałowych;

4)

ochrony osób i mienia przed skutkami robót strzałowych;

5)

utrzymania ciągłości ruchu zakładu górniczego w trakcie wykonywania robót strzałowych.

2.

Osoby wykonujące lub nadzorujące czynności określone w ust. 1 potwierdzają na piśmie

zapoznanie się z ustaleniami kierownika ruchu i przestrzegają tych ustaleń.

1.

Środki strzałowe w zakładzie górniczym przechowuje się w przeznaczonych do tego celu,

odpowiednio przystosowanych i zlokalizowanych składach materiałów wybuchowych, zapewniających

bezpieczeństwo osób i ochronę mienia przed skutkami wybuchu środków strzałowych, z

uwzględnieniem w szczególności

1)

bezpieczeństwa osób wykonujących czynności w składach materiałów wybuchowych oraz

bezpieczeństwa osób zamieszkałych lub przebywających w pobliżu składów materiałów

wybuchowych;

2)

ochrony obiektów i urządzeń zakładu górniczego oraz obiektów i urządzeń położonych

w jego sąsiedztwie;

3)

zabezpieczenia przed dostępem osób nieupoważnionych.

2.

Przy ocenie bezpieczeństwa osób i ochrony mienia, o których mowa w ust. 1, uwzględnia

się możliwe skutki wybuchu w składzie materiałów wybuchowych.

3.

W odkrywkowym zakładzie górniczym jest dozwolone przechowywanie środków strzałowych,

potrzebnych do jednorazowego odstrzału, poza składem materiałów wybuchowych, przez

okres nie dłuższy niż 24 godziny.

4.

Miejsce przechowywania, o którym mowa w ust. 3

1)

ogradza się, w odległości nie mniejszej niż 10 m od złożonych środków strzałowych;

2)

ochrania się posterunkiem;

3)

oznacza się tablicami ostrzegawczymi;

4)

oświetla się w porze nocnej;

5)

lokalizuje się w odległości nie mniejszej niż

a)

100 m od obiektów przemysłowych,

b)

300 m od obiektów użyteczności publicznej, budynków mieszkalnych i składów materiałów

łatwopalnych.

5.

Dozwolone jest przechowywanie

1)

sprzętu strzałowego - w składzie materiałów wybuchowych w odrębnych pomieszczeniach

wyznaczonych do tego celu;

2)

środków strzałowych - w składach innych przedsiębiorców; środki te przechowuje się

na odrębnych półkach, a ich ewidencję prowadzi się w odrębnej książce obrotu środkami

strzałowymi.

W składach materiałów wybuchowych zapewnia się temperaturę i wilgotność zgodne ze

wskazaniami podanymi przez producenta środków strzałowych.

1.

Składy materiałów wybuchowych

1)

ze względu na okres użytkowania dzielą się na

a)

stałe, których okres użytkowania jest nieograniczony,

b)

tymczasowe, których okres użytkowania wynosi nie więcej niż 5 lat,

c)

podręczne, w tym ruchome, służące do przechowywania środków strzałowych w okresie

do 24 godzin i wydawania ich w pobliżu miejsca wykonywania robót strzałowych;

2)

ze względu na lokalizację dzielą się na

a)

ruchome - przystosowane do przewożenia, przechowywania i wydawania środków strzałowych

oraz sprzętu strzałowego,

b)

podziemne - stanowiące zespół podziemnych komór składowych i innych wyrobisk połączonych

z podziemnymi wyrobiskami górniczymi, oddzielonych od podziemnych wyrobisk górniczych

drzwiami lub kratami,

c)

naziemne - stanowiące zespół komór składowych i pomieszczeń składowych usytuowanych

na powierzchni w obrębie ogrodzonego terenu,

d)

wgłębne - stanowiące zespół podziemnych komór składowych i innych wyrobisk odpowiednio

ogrodzonych, niepołączonych z podziemnymi wyrobiskami górniczymi.

2.

Wydłużenie okresu przechowywania środków strzałowych w podręcznym składzie materiałów

wybuchowych, do nie więcej niż 120 godzin, jest dozwolone za zgodą kierownika ruchu.

3.

Szczegółowe wymagania dotyczące przechowywania środków strzałowych i sprzętu strzałowego

w składach materiałów wybuchowych określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.

Dostęp do składu materiałów wybuchowych ma wyłącznie wydawca środków strzałowych oraz

w jego obecności

1)

kierownik ruchu lub jego zastępca;

2)

kierownik działu techniki strzałowej lub jego zastępca;

3)

przedstawiciel organu nadzoru górniczego;

4)

przedstawiciel Policji;

5)

inne osoby posiadające pisemne upoważnienie udzielone przez kierownika ruchu.

1.

Środki strzałowe wydaje się wyłącznie

1)

osobom upoważnionym do wykonywania robót strzałowych - na podstawie zapotrzebowania

na środki strzałowe;

2)

osobom upoważnionym do odbioru tych środków - na podstawie awiza wystawionego przez

kierownika działu techniki strzałowej.

2.

Przed wydaniem środków strzałowych sprawdza się tożsamość osób, o których mowa w ust.

1.

3.

Osoba dozoru ruchu górniczego oraz osoby, o których mowa w ust. 1, mają dostęp do

1)

ogrodzonego terenu naziemnego lub wgłębnego składu materiałów wybuchowych oraz przedsionka

komory wydawczej tego składu;

2)

podręcznych lub ruchomych składów materiałów wybuchowych;

3)

przedsionka komory wydawczej podziemnego składu materiałów wybuchowych.

4.

Poza osobami, o których mowa w ust. 1 i 3, dostęp do przedsionka komory wydawczej

składu materiałów wybuchowych mają osoby wyznaczone do pomocy w przenoszeniu materiału

wybuchowego.

Osoba, której są wydawane środki strzałowe ze składu materiałów wybuchowych, sprawdza,

w obecności wydawcy środków strzałowych, przed pisemnym potwierdzeniem ich odbioru,

zgodność otrzymanych środków strzałowych z zapotrzebowaniem na te środki albo awizem

wystawionym przez kierownika działu techniki strzałowej.

1.

Osoba dozoru ruchu górniczego wystawia zapotrzebowanie na środki strzałowe w dzienniku

strzałowym.

2.

Górnik strzałowy wystawia zapotrzebowanie na środki strzałowe w swoim dzienniku strzałowym.

3.

Upoważnienie do wystawiania zapotrzebowania wydaje kierownik ruchu.

1.

Samowolne przekazywanie środków strzałowych innym osobom przez osobę, której są wydawane

środki strzałowe, jest niedozwolone.

2.

Dozwolone jest przekazanie, za zgodą osoby dozoru ruchu górniczego, środków strzałowych

innej osobie wykonującej roboty strzałowe w tym samym zakładzie górniczym - na zasadach

określonych przez kierownika ruchu.

3.

Przekazywanie środków strzałowych jest odnotowywane przez osobę dozoru ruchu górniczego

w dziennikach strzałowych osób, między którymi te środki są przekazywane.

1.

W składach materiałów wybuchowych umieszcza się

1)

wykaz osób upoważnionych przez kierownika ruchu do wykonywania robót strzałowych;

2)

wykaz osób dozoru ruchu górniczego lub górników strzałowych, upoważnionych przez kierownika

ruchu do wystawiania zapotrzebowania na środki strzałowe, oraz wzory podpisów tych

osób;

3)

książkę kontroli składu materiałów wybuchowych;

4)

książkę ewidencji niewypałów i znalezionych środków strzałowych.

2.

W przypadku stosowania lontów detonujących w składzie materiałów wybuchowych umieszcza

się dodatkowo

1)

wykaz osób upoważnionych przez kierownika ruchu do wykonywania robót strzałowych z

zastosowaniem lontów detonujących;

2)

wykaz osób dozoru ruchu górniczego upoważnionych przez kierownika ruchu do nadzorowania

robót strzałowych z zastosowaniem lontów detonujących;

3)

wykaz miejsc, w których jest dozwolone wykonywanie robót strzałowych z zastosowaniem

lontów detonujących.

W składach materiałów wybuchowych jest niedozwolone

1)

rozcinanie lontów, z wyjątkiem lontów detonujących, uzbrajanie i rozbrajanie środków

zapalających, przygotowywanie ładunków materiałów wybuchowych, dokonywanie pomiarów

oporności zapalników elektrycznych oraz wykonywanie innych czynności związanych ze

środkami strzałowymi, które grożą wybuchem;

2)

używanie wyrobów, w tym odzieży i obuwia, gromadzących ładunki elektryczności statycznej,

zdolnych do zainicjowania środków strzałowych.

1.

Przechowywanie środków strzałowych w pobliżu miejsca wykonywania robót strzałowych

jest dozwolone wyłącznie w

1)

zamkniętych przodkowych skrzyniach strzałowych;

2)

podręcznych, w tym ruchomych, składach materiałów wybuchowych, z wyjątkiem przypadków

określonych w § 13 ust. 3.

2.

Klucze do przodkowych skrzyń strzałowych, w których znajdują się środki strzałowe,

przechowują przy sobie osoby upoważnione do wykonywania robót strzałowych.

3.

Za przechowywanie środków strzałowych, o którym mowa w ust. 1, nie uznaje się składowania

środków strzałowych w miejscu wykonywania robót strzałowych, bezpośrednio przed załadowaniem

ich do otworów strzałowych, na warunkach określonych przez kierownika ruchu.

1.

Przodkowe skrzynie strzałowe ustawia się w miejscach suchych, w sposób zabezpieczający

je przed uszkodzeniem.

2.

Miejsca ustawienia i sposób zabezpieczenia przodkowych skrzyń strzałowych są określane

przez osoby dozoru ruchu górniczego.

Przechowywanie w tym samym pomieszczeniu lub w tej samej komorze środków strzałowych

wraz ze sprzętem strzałowym lub z innymi przedmiotami i narzędziami jest niedozwolone.

Naziemne i wgłębne składy materiałów wybuchowych chroni się w sposób uzgodniony z

właściwymi organami Policji na podstawie art. 7 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia

(Dz. U. z 2016 r. poz. 1432 i 2255 oraz z 2017 r. poz. 60).

1.

Środki strzałowe są przenoszone i przewożone w oryginalnych opakowaniach fabrycznych

lub w przeznaczonych i przystosowanych do tego celu naczyniach, z użyciem, w przypadku

przewożenia, środków transportu zapewniających ochronę mienia i ciągłości ruchu zakładu

górniczego albo zakładu oraz bezpieczeństwo osób, w szczególności

1)

przenoszących i przewożących środki strzałowe;

2)

przebywających na trasie przenoszenia lub przewożenia środków strzałowych.

2.

Niedozwolone jest przewożenie luzem paczek naboi i środków inicjujących oraz ładunków

materiałów wybuchowych.

W trakcie przenoszenia i przewożenia środków strzałowych zabezpiecza się je przed

zetknięciem z otwartym płomieniem, iskrami, urządzeniami i przewodami elektrycznymi

oraz przed temperaturą wyższą niż 50°C, a także tarciem, uderzeniem, zawilgoceniem

oraz możliwością przejęcia tych środków przez osoby nieupoważnione.

Odległość między osobami przenoszącymi środki strzałowe wynosi co najmniej 5 m.

Środki strzałowe są przewożone

1)

sprzętem strzałowym dopuszczonym do przewożenia środków strzałowych w zakładach górniczych

lub w zakładach;

2)

pojazdami samochodowymi spełniającymi wymagania określone w ustawie z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych

(Dz. U. z 2016 r. poz. 1834, 1948 i 1954);

3)

naczyniami wyciągowymi do jazdy ludzi wyciągu szybowego;

4)

szybowymi wyciągami kubłowymi;

5)

przenośnikami taśmowymi;

6)

kolejkami;

7)

wyciągami krzesełkowymi;

8)

wozami;

9)

pociągami;

10)

niewymienionymi w pkt 1-9 urządzeniami, które są przeznaczone do jazdy ludzi w zakładach

górniczych albo w zakładach.

W trakcie przewożenia środków strzałowych wstrzymuje się inny transport oraz inne

roboty na trasie przewożenia tych środków.

Przewóz środków strzałowych naczyniem wyciągowym do jazdy ludzi wyciągu szybowego,

szybowym wyciągiem kubłowym, przenośnikiem taśmowym, kolejką albo wyciągiem krzesełkowym

1)

prowadzi się za pomocą urządzeń przeznaczonych do jazdy ludzi w zakładach górniczych

albo zakładach;

2)

jest niedozwolony w czasie przeznaczonym na jazdę ludzi, z wyjątkiem przypadku, o

którym mowa w § 36 ust. 2;

3)

jest dozwolony z prędkością nie większą niż prędkość przewidziana dla jazdy ludzi.

1.

Przewóz środków strzałowych naczyniami wyciągowymi do jazdy ludzi wyciągu szybowego

odbywa się wyłącznie w wozach specjalnie do tego celu przystosowanych.

2.

W trakcie przewozu, o którym mowa w ust. 1, jest niedozwolone użycie do innych celów

drugiego naczynia wyciągowego do jazdy ludzi tego samego wyciągu szybowego lub innego

piętra tego samego naczynia wyciągowego do jazdy ludzi.

3.

Jazda wydawcy środków strzałowych, osoby nadzorującej przewóz środków strzałowych

oraz osób biorących udział w przewozie naczyniem wyciągowym do jazdy ludzi wyciągu

szybowego, którym przewozi się środki strzałowe, odbywa się wyłącznie na innym, pustym

piętrze tego samego naczynia wyciągowego do jazdy ludzi.

4.

Jazda w naczyniu wyciągowym do jazdy ludzi wyciągu szybowego, którym przewozi się

środki strzałowe, osób innych niż określone w ust. 3 jest niedozwolona.

5.

Maszynista maszyny wyciągowej oraz sygnaliści na nadszybiu i podszybiach są zawiadamiani

przez osoby, o których mowa w ust. 3, o rozpoczęciu i zakończeniu przewozu środków

strzałowych.

6.

Jazda osób przewożących środki strzałowe szybami, szybikami i wyrobiskami pochyłymi

w tym samym naczyniu wyciągowym do jazdy ludzi wyciągu szybowego lub wozie, w którym

znajdują się inne osoby niż osoby dozoru ruchu górniczego, jest niedozwolona.

1.

Przewóz środków strzałowych szybowym wyciągiem kubłowym odbywa się bezpośrednio przed

przystąpieniem do ładowania otworów strzałowych.

2.

W trakcie przewozu szybowym wyciągiem kubłowym środków inicjujących oraz materiałów

wybuchowych, a także materiałów wybuchowych wraz ze środkami inicjującymi, dozwolone

jest przebywanie w kuble wyłącznie osoby wykonującej roboty strzałowe i osoby dozoru

ruchu górniczego.

3.

Ładowanie środków strzałowych do kubła jest dozwolone, jeżeli kubeł spoczywa na zamkniętych

klapach szybowych, a lina wyciągowa jest napięta.

4.

Wyładowanie środków strzałowych z kubła jest dozwolone po uprzednim odczepieniu liny

wyciągowej od kubła.

5.

Czynności, o których mowa w ust. 3 i 4, są wykonywane przez osoby upoważnione do ich

wykonywania oraz osoby wyznaczone do pomocy w przenoszeniu materiałów wybuchowych.

Przewóz środków strzałowych przenośnikiem taśmowym odbywa się z zachowaniem następujących

wymagań

1)

wsiadanie i wysiadanie osób przewożących środki strzałowe jest dozwolone po zatrzymaniu

ruchu przenośnika;

2)

w wyrobiskach i na przenośniku jest dozwolone przebywanie wyłącznie osób przewożących

środki strzałowe i obsługujących urządzenia oraz osób dozoru ruchu górniczego nadzorujących

ten przewóz;

3)

osoby jadące na taśmie przenośnika zabezpieczają naczynia zawierające środki strzałowe

przed ich ewentualnym stoczeniem;

4)

odległość między osobami jadącymi wynosi nie mniej niż 10 m;

5)

rozpoczęcie i zakończenie przewozu środków strzałowych sygnalizuje się w sposób ustalony

przez kierownika ruchu.

1.

Przewóz środków strzałowych kolejkami jest dozwolony w obecności osób przewożących.

2.

Przewóz środków strzałowych kolejkami razem z jazdą ludzi jest dozwolony w przypadku

przewożenia środków strzałowych w pojemnikach będących sprzętem strzałowym dopuszczonym

do stosowania w tym celu w zakładach górniczych lub w zakładach, z zastosowaniem dodatkowych

środków bezpieczeństwa, określonych przez kierownika ruchu.

1.

Przewóz środków strzałowych wyciągiem krzesełkowym odbywa się z zachowaniem następujących

wymagań

1)

naczynia zawierające środki strzałowe znajdują się na kolanach osoby przewożącej środki

strzałowe;

2)

odległość między osobami przewożącymi środki strzałowe jest większa niż 20 m;

3)

wsiadanie i wysiadanie osób przewożących środki strzałowe jest dozwolone wyłącznie

po zatrzymaniu ruchu wyciągu.

2.

Dozwolony jest przewóz środków strzałowych wyciągiem krzesełkowym z użyciem pojemników

przystosowanych do kształtu krzesełek i do nich przymocowanych.

3.

Załadowanie i wyładowanie środków strzałowych jest dozwolone wyłącznie po zatrzymaniu

ruchu wyciągu krzesełkowego.

Przewożenie środków strzałowych pociągiem w podziemnych wyrobiskach górniczych odbywa

się z zachowaniem następujących wymagań

1)

wozy ze środkami strzałowymi umieszcza się za nie mniej niż dwoma pierwszymi pustymi

wozami osobowymi, licząc od lokomotywy, przy czym jeden z tych wozów jest wozem do

konwojowania transportu;

2)

poza wozami, o których mowa w pkt 1, z zastrzeżeniem pkt 7 i 8, w skład pociągu nie

mogą wchodzić inne wozy;

3)

wozy ze środkami strzałowymi umieszcza się w taki sposób, aby nie mogły na nie spadać

iskry z pantografu lokomotywy przewodowej;

4)

materiałów wybuchowych i środków inicjujących nie przewozi się w tym samym pociągu,

z wyjątkiem przypadków określonych w pkt 7 i 8;

5)

prędkość jazdy pociągu nie może przekraczać prędkości ustalonej dla jazdy ludzi;

6)

w pociągu mogą znajdować się tylko maszynista, konwojent pociągu, wydawca środków

strzałowych lub osoba nadzorująca transport, z wyjątkiem przypadków określonych w

pkt 7 i 8;

7)

osoby przenoszące środki strzałowe, korzystające z pociągu przewożącego załogę, wsiadają

do wyznaczonych dla nich wozów osobowych na końcu pociągu; wozy te oddziela się od

reszty pociągu nie mniej niż dwoma pustymi wozami osobowymi;

8)

w pociągu przewożącym wyłącznie górników strzałowych ze środkami strzałowymi ładownice

z zapalnikami są przewożone w wozie osobowym, w którym przewozi się górników strzałowych;

wóz ten jest oddzielony od lokomotywy nie mniej niż dwoma pustymi wozami osobowymi;

materiał wybuchowy w opakowaniach fabrycznych lub w specjalnych naczyniach umieszcza

się w wozach przeznaczonych do transportu materiałów wybuchowych znajdujących się

na końcu pociągu i oddzielonych co najmniej dwoma pustymi wozami osobowymi od wozu

przewożącego górników strzałowych.

1.

Przewóz ręczny środków strzałowych w wyrobiskach pochyłych jest niedozwolony.

2.

W trakcie ręcznego przewozu środków strzałowych wozami w wyrobiskach poziomych zachowuje

się odstęp między wozami wynoszący co najmniej 10 m.

1.

Przewóz środków strzałowych w wyrobiskach pochyłych

1)

jest dozwolony urządzeniami, które są przeznaczone do jazdy ludzi w zakładach górniczych;

2)

odbywa się poza jazdą ludzi, pod nadzorem osoby dozoru ruchu górniczego.

2.

Przepisu ust. 1 pkt 2 nie stosuje się w przypadku określonym w § 36 ust. 2.

Materiały wybuchowe wraz ze środkami inicjującymi albo środkami zapalającymi są przewożone

1)

sprzętem strzałowym dopuszczonym do przewożenia środków strzałowych w zakładach górniczych

lub w zakładach, jeżeli przewidują to warunki stosowania tych wyrobów, ustalone na

podstawie art. 113 ust. 11 ustawy - w sposób określony w tych warunkach;

2)

pojazdami samochodowymi spełniającymi wymagania określone w ustawie z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych, jeżeli przewidują to warunki dopuszczenia przedziału ładunkowego do przewozu towarów

niebezpiecznych, ustalone na podstawie pkt 7.5.2.2 w załączniku A do Umowy europejskiej dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych

(ADR), sporządzonej w Genewie dnia 30 września 1957 r.

(Dz. U. z 2015 r. poz. 882) - w sposób określony w tej ustawie;

3)

urządzeniami wymienionymi w § 30 pkt 3-10 - wyłącznie przez górników strzałowych.

1.

Dostarczone do zakładu górniczego albo do zakładu oraz zużyte w zakładzie górniczym

albo w zakładzie środki strzałowe niezwłocznie ewidencjonuje się w ewidencji środków

strzałowych.

2.

Wyróżnia się następujące rodzaje ewidencji środków strzałowych

1)

ewidencja obrotu środkami strzałowymi składu materiałów wybuchowych;

2)

ewidencja obrotu środkami strzałowymi zakładu górniczego;

3)

ewidencja zapotrzebowania na środki strzałowe oraz wydania i rozliczenia pobranych

środków strzałowych;

4)

ewidencja przychodu środków strzałowych;

5)

ewidencja zużycia saletrolu;

6)

ewidencja odstrzałów.

3.

Dokumentami ewidencji środków strzałowych, zwanymi dalej „dokumentami ewidencji”,

są

1)

książka obrotu środkami strzałowymi składu materiałów wybuchowych;

2)

książka obrotu środkami strzałowymi zakładu górniczego;

3)

dziennik strzałowy;

4)

awizo wysyłkowe środków strzałowych;

5)

wydruk z urządzenia mieszalniczo-załadowczego materiałów wybuchowych luzem;

6)

książka zużycia saletrolu;

7)

książka odstrzałów.

4.

Dokumenty ewidencji chroni się przed kradzieżą, zgubieniem lub zniszczeniem.

5.

Dokonywanie zmian w dokumencie ewidencji jest niedozwolone. W przypadku zaistnienia

konieczności dokonania korekty niewłaściwą cyfrę lub treść przekreśla się w sposób

umożliwiający jej odczytanie, a obok przekreślenia lub nad nim wpisuje się właściwe

dane oraz datę dokonania korekty; osoba dokonująca korekty potwierdza jej dokonanie

własnoręcznym podpisem.

6.

Dokumenty ewidencji przechowuje się w składach materiałów wybuchowych. W przypadku

braku odpowiedniego pomieszczenia w składzie materiałów wybuchowych dozwolone jest

przechowywanie dokumentów ewidencji w miejscu określonym przez kierownika ruchu.

7.

Dokumenty ewidencji, w terminie nie dłuższym niż 3 miesiące od dnia zakończenia ich

wypełniania, przekazuje się do przechowania w pomieszczeniu na powierzchni, wyznaczonym

przez kierownika ruchu.

8.

W zakładzie górniczym znajdują się aktualne wykazy dokumentów ewidencji przekazanych

do przechowania, które określają

1)

nazwę i numer dokumentu ewidencji;

2)

datę rozpoczęcia i ukończenia wpisów do dokumentu ewidencji;

3)

nazwisko i imię osoby, na którą dokument ewidencji został wystawiony;

4)

datę przekazania dokumentu ewidencji do przechowania w zakładzie górniczym;

5)

potwierdzenie odbioru dokumentu ewidencji do przechowania w zakładzie górniczym.

9.

Wzory dokumentów ewidencji, o których mowa w ust. 3 pkt 1 i 3, oraz sposób ich wypełniania

określa załącznik nr 2 do rozporządzenia.

10.

Kierownik ruchu, uwzględniając specyfikę wykonywanych robót strzałowych lub asortyment

stosowanych środków strzałowych, może dokonywać zmian liczby kolumn we wzorach dokumentów

ewidencji, z zachowaniem sposobu wypełnienia tych dokumentów określonego w załączniku

nr 2 do rozporządzenia.

11.

Przedsiębiorca prowadzi rejestr jednoznacznych oznaczeń zgodnie z wymaganiami określonymi

w przepisach wydanych na podstawie art. 23a ust. 9 ustawy z dnia 22 czerwca 2001 r. o wykonywaniu działalności gospodarczej

w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami

i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym

(Dz. U. z 2017 r. poz. 290).

1.

Za zgodą kierownika ruchu dozwolone jest prowadzenie ewidencji środków strzałowych

z wykorzystaniem elektronicznych metod przetwarzania informacji.

2.

Ewidencję środków strzałowych prowadzoną z wykorzystaniem elektronicznych metod przetwarzania

informacji

1)

wyposaża się w mechanizm dziennika, w którym są odnotowywane zmiany w treści informacji

zawartych w ewidencji oraz próby dokonywania takich zmian przez osoby nieuprawnione;

dziennik zawiera określenie osoby wprowadzającej zmianę, datę i godzinę zmiany oraz

treść zmiany;

2)

chroni się przez moduł bezpieczeństwa - programowe lub sprzętowo-programowe rozwiązanie

techniczne uniemożliwiające osobie nieuprawnionej zniszczenie lub modyfikację informacji

zawartych w ewidencji.

3.

Dziennik, o którym mowa w ust. 2 pkt 1, prowadzi się w sposób automatyczny.

4.

Informacje zgromadzone w bazie danych ewidencji środków strzałowych kopiuje się na

odrębne informatyczne nośniki informacji nie później niż dobę po dokonaniu zmiany

treści tych informacji. W przypadku dokonania zmian częściej niż raz na dobę informacje

kopiuje się na odrębne informatyczne nośniki informacji raz na dobę.

1.

Książka obrotu środkami strzałowymi składu materiałów wybuchowych składa się z

1)

książki zapasów;

2)

książki wydawczej;

3)

książki zwrotu środków strzałowych.

2.

Książka, o której mowa w ust. 1, zawiera

1)

kartę tytułową;

2)

karty dostaw środków strzałowych, które numeruje się cyframi rzymskimi;

3)

karty obrotu tymi środkami, które numeruje się cyframi arabskimi.

1.

Książka obrotu środkami strzałowymi składu materiałów wybuchowych jest prowadzona

przebitkowo przez wydawcę środków strzałowych.

2.

Książka, o której mowa w ust. 1, jest przesznurowywana, opieczętowywana i zatwierdzana

przez kierownika ruchu podpisem z podaniem daty.

3.

Karta tytułowa książki, o której mowa w ust. 1, jest podpisywana przez kierownika

działu techniki strzałowej i jego zastępców oraz wydawców środków strzałowych.

4.

Wpisy w książce, o której mowa w ust. 1, są dokonywane przez wydawcę środków strzałowych.

5.

Wzór książki, o której mowa w ust. 1, oraz sposób jej wypełniania są określone w załączniku

nr 2 do rozporządzenia we wzorze 1.

1.

Książkę obrotu środkami strzałowymi zakładu górniczego prowadzi się w zakładzie górniczym,

w którym

1)

znajduje się kilka składów materiałów wybuchowych albo

2)

nie ma składu materiałów wybuchowych.

2.

Książkę, o której mowa w ust. 1, prowadzi się w sposób określony w § 44 i w § 45 ust.

2-4 oraz w załączniku nr 2 do rozporządzenia we wzorze 1.

3.

Książka, o której mowa w ust. 1, jest prowadzona przez

1)

kierownika działu techniki strzałowej lub upoważnioną przez niego osobę pod jego nadzorem

- jeżeli w zakładzie górniczym znajduje się kilka składów materiałów wybuchowych;

2)

wydawcę środków strzałowych - jeżeli w zakładzie górniczym nie ma składu materiałów

wybuchowych.

1.

W dzienniku strzałowym rejestruje się

1)

zapotrzebowanie na środki strzałowe;

2)

wydane środki strzałowe;

3)

rozliczenie pobranych środków strzałowych.

2.

Informacje, o których mowa w ust. 1

1)

pkt 1 - są rejestrowane przez upoważnioną osobę dozoru ruchu górniczego lub górnika

strzałowego;

2)

pkt 2 - są rejestrowane przez wydawcę środków strzałowych;

3)

pkt 3 - są rejestrowane przez osobę wykonującą roboty strzałowe.

3.

Wzór dziennika strzałowego oraz sposób jego wypełniania dla

1)

podziemnego zakładu górniczego i odkrywkowego zakładu górniczego są określone w załączniku

nr 2 do rozporządzenia we wzorze 2;

2)

zakładu górniczego wydobywającego kopaliny otworami wiertniczymi oraz zakładu wykonującego

roboty geologiczne są określone załączniku nr 2 do rozporządzenia we wzorze 3.

1.

Awizo wysyłkowe środków strzałowych stanowi dowód przychodu środków strzałowych.

2.

Jeżeli środki strzałowe są dostarczane

1)

z wytwórni - awizo wysyłkowe jest wystawiane przez posiadającego koncesję na wytwarzanie

lub obrót materiałami wybuchowymi;

2)

od dostawcy - awizo wysyłkowe jest wystawiane przez posiadającego koncesję na obrót

materiałami wybuchowymi.

3.

Jeżeli środki strzałowe są dostarczane ze składów materiałów wybuchowych innego przedsiębiorcy

w rozumieniu ustawy albo są przekazywane pomiędzy składami materiałów wybuchowych

tego samego przedsiębiorcy w rozumieniu ustawy, awizo wysyłkowe jest wystawiane przez

kierownika działu techniki strzałowej tego zakładu górniczego albo zakładu, w którym

znajduje się skład, z którego pochodzą środki strzałowe.

Wydruk z urządzenia mieszalniczo-załadowczego materiałów wybuchowych luzem stanowi

dowód przychodu i rozchodu materiałów wybuchowych.

1.

W książce zużycia saletrolu określa się ilość składników użytych do jego sporządzenia

oraz producentów tych składników; w książce przechowuje się dowody dostaw tych składników.

2.

Książka zużycia saletrolu jest prowadzona przez kierownika działu techniki strzałowej.

1.

Książkę odstrzałów prowadzi się w odkrywkowym zakładzie górniczym wykonującym roboty

strzałowe na podstawie dokumentacji strzałowej, o której mowa w § 52.

2.

Książka odstrzałów jest prowadzona przez kierownika odstrzału, o którym mowa w § 147.

3.

W książce odstrzałów określa się

1)

numer dokumentacji strzałowej oraz datę, godzinę i miejsce odstrzału;

2)

dozwolone i rzeczywiste parametry odstrzału

a)

długość otworów strzałowych,

b)

wysokość ściany,

c)

liczbę otworów strzałowych,

d)

średnicę otworów strzałowych,

e)

nachylenie otworów strzałowych,

f)

zabiór,

g)

odległość między otworami strzałowymi w rzędzie,

h)

odległość między rzędami otworów strzałowych,

i)

długość przewiertu,

j)

długość przybitki,

k)

ilość i rodzaj zużytych materiałów wybuchowych,

l)

liczbę i rodzaj zużytych środków inicjujących;

3)

dozwolone i rzeczywiste wielkości ładunków materiałów wybuchowych odpalanych w otworze

strzałowym i w serii otworów strzałowych

a)

wielkość ładunku materiału wybuchowego odpalanego w otworze strzałowym,

b)

wielkość ładunku materiału wybuchowego odpalanego w serii otworów strzałowych,

c)

jednostkowe zużycie materiału wybuchowego - w przypadku ustalenia przez rzeczoznawcę;

4)

lokalizację odstrzału na aktualnej mapie górniczej;

5)

dodatkowe informacje dotyczące wykonywanych robót strzałowych

a)

miejsca inicjowania ładunków materiału wybuchowego w otworze strzałowym,

b)

rodzaj włomu serii otworów strzałowych,

c)

rodzaj ładunku materiału wybuchowego w otworze strzałowym,

d)

szkic sposobu łączenia zapalników z oznaczeniem kolejności stopni opóźnień zapalników

w poszczególnych otworach strzałowych.

1.

W zależności od rodzaju robót strzałowych, ich złożoności oraz warunków, w których

są one wykonywane, dla miejsca ich wykonywania sporządza się metrykę strzałową albo

dokumentację strzałową.

2.

Metryka strzałowa zawiera

1)

część opisową, która określa

a)

miejsce wykonywania robót strzałowych, w zależności od rodzaju zakładu górniczego

- nazwę przodka lub wyrobiska, z uwzględnieniem w szczególności pokładu, złoża i poziomu,

b)

cel robót strzałowych,

c)

stopień, kategorię albo klasę zagrożeń naturalnych, do których zaliczone zostało miejsce

wykonywania robót strzałowych,

d)

rodzaje używanych środków strzałowych, w tym środków inicjujących i zapalających,

e)

sposób łączenia zapalników,

f)

sposób inicjowania ładunków materiałów wybuchowych,

g)

maksymalną liczbę otworów strzałowych albo ładunków jednocześnie odpalanych,

h)

maksymalną wielkość ładunku materiału wybuchowego (pojedynczego otworu oraz w całej

serii otworów lub ładunków),

i)

maksymalną wielkość ładunku materiału wybuchowego przypadającą na stopień opóźnienia

- w przypadku odkrywkowych zakładów górniczych,

j)

rodzaj i sposób wykonywania przybitki, stosowany sprzęt strzałowy, w szczególności

urządzenia służące do odpalenia ładunków wybuchowych, przewody, urządzenia do ładowania

otworów oraz omomierze strzałowe,

k)

dodatkowe warunki dotyczące sposobu wykonywania robót strzałowych oraz zachowania

określonych rygorów związanych ze zwalczaniem zagrożeń;

2)

część rysunkową, zawierającą szkic rozmieszczenia otworów strzałowych i ładunków materiału

wybuchowego, z oznaczeniem kolejności stopni opóźnień zapalników w poszczególnych

otworach strzałowych.

3.

Dokumentacja strzałowa zawiera elementy określone w ust. 2 oraz, w zależności od potrzeb

uzasadnionych względami technicznymi i względami bezpieczeństwa, dodatkowo

1)

obliczenia parametrów robót strzałowych oraz zasięgu szkodliwych drgań sejsmicznych;

2)

opis organizacji i sposobu dostawy środków strzałowych na miejsce wykonywania robót

strzałowych, przygotowania ładunków materiałów wybuchowych, ładowania i odpalania

tych ładunków, a także opis sposobu zabezpieczenia przed skutkami robót strzałowych;

3)

szkice konstrukcji ładunków materiałów wybuchowych;

4)

mapy górnicze z oznaczeniem stref zagrożeń oraz miejsc zabezpieczeń;

5)

opinie rzeczoznawców dotyczące wykonywania robót strzałowych.

4.

Metryka i dokumentacja, o których mowa w ust. 1, są sporządzane przez kierownika działu

techniki strzałowej zakładu górniczego lub podmiotu wykonującego powierzone mu roboty

strzałowe w ruchu zakładu górniczego.

5.

Dokumentacja strzałowa strzelania wstrząsowego w pokładach zagrożonych tąpaniami jest

sporządzana przez kierownika działu techniki strzałowej i kierownika działu tąpań

na podstawie opinii kopalnianego zespołu do spraw tąpań.

6.

Dokumentacja strzałowa jest zatwierdzana przez kierownika ruchu zakładu górniczego,

a metryka strzałowa - przez kierownika działu górniczego.

1.

W odkrywkowych zakładach górniczych w przypadku oddziaływania robót strzałowych na

środowisko, bezpieczeństwo powszechne lub bezpieczeństwo zakładu górniczego zmienia

się parametry strzelań i wykonuje się sprawdzające strzelanie doświadczalne.

2.

Strzelanie doświadczalne w odkrywkowym zakładzie górniczym wykonuje się na podstawie

opracowanej w tym celu dokumentacji strzałowej. W przypadku stosowania metod lub środków

strzałowych, niestosowanych dotychczas w zakładzie górniczym, dokumentacja ta podlega

zaopiniowaniu przez rzeczoznawcę i strzelanie odbywa się z jego udziałem. Dowód sprawdzenia

przez rzeczoznawcę rozwiązań technicznych zastosowanych w celu wykonania strzelania

doświadczalnego posiada przedsiębiorca.

3.

Strzelanie doświadczalne jest prowadzone pod nadzorem kierownika działu techniki strzałowej.

4.

O terminie przeprowadzenia strzelania doświadczalnego właściwy organ nadzoru górniczego

jest powiadamiany przez kierownika ruchu w terminie nie krótszym niż 7 dni przed planowanym

terminem strzelania doświadczalnego.

5.

Z wykonanego strzelania doświadczalnego sporządza się protokół z podaniem opisu robót

i uzyskanych efektów; protokół jest podpisywany przez wykonującego i nadzorującego

strzelanie doświadczalne oraz przez rzeczoznawcę, jeżeli bierze w nim udział.

1.

Do wykonywania robót strzałowych wykorzystuje się wyłącznie środki strzałowe i sprzęt

strzałowy wydane w zakładzie górniczym.

2.

Po zmianie roboczej niewykorzystane środki strzałowe oraz dziennik strzałowy zwraca

się do składu materiałów wybuchowych.

3.

Po zmianie roboczej sprzęt strzałowy zwraca się do pomieszczenia wyznaczonego przez

kierownika ruchu.

1.

Pobrane i wykorzystane środki strzałowe są ewidencjonowane w dzienniku strzałowym

przez osobę wykonującą roboty strzałowe, która rozlicza się z tych środków.

2.

Ilość środków strzałowych załadowanych do otworów strzałowych jest wpisywana do dziennika

strzałowego przez osobę wykonującą roboty strzałowe natychmiast po załadowaniu tych

środków.

Wykonywanie robót strzałowych jest niedozwolone w przypadku stwierdzenia

1)

nieodpowiedniej jakości środków strzałowych;

2)

braku odpowiedniego sprzętu strzałowego lub jego wadliwego działania.

1.

Uzbraja się, ładuje lub zakłada tyle materiału wybuchowego i ładunków materiałów wybuchowych,

ile będzie jednorazowo odpalonych.

2.

Ładunki materiału wybuchowego oraz załadowany lub założony materiał wybuchowy odpala

się niezwłocznie.

3.

Kierownik ruchu może wyrazić zgodę na niestosowanie ust. 1 i 2. W takim przypadku

określa on warunki wykonywania czynności, o których mowa w tych przepisach.

4.

W przypadku, o którym mowa w ust. 3, ładunki materiałów wybuchowych odpala się nie

później niż w ciągu 48 godzin od ich załadowania.

1.

Dzielenie, łamanie naboi materiałów wybuchowych oraz usypywanie z naboi materiału

wybuchowego jest niedozwolone, o ile w procedurze oceny zgodności nie określono inaczej.

2.

Niszczenie środków strzałowych jest niedozwolone.

1.

Pod bezpośrednim nadzorem osoby dozoru ruchu górniczego wykonuje się

1)

roboty strzałowe wykonywane metodą długich otworów strzałowych;

2)

odpalanie centralne z powierzchni;

3)

odpalanie grupowe przodków;

4)

odpalanie ładunków materiałów wybuchowych zza tamy strzałowej;

5)

roboty strzałowe torpedujące, prowadzone w zakładach górniczych wydobywających kopaliny

otworami wiertniczymi;

6)

roboty strzałowe

a)

przy opróbowaniu otworów wiertniczych,

b)

przy pracach sejsmicznych,

c)

w szybach, szybikach i nadsięwłomach,

d)

w podziemnych zakładach górniczych, w warunkach szczególnego zagrożenia, na zasadach

określonych w rozdziale 6.

2.

W zakładach górniczych wydobywających rudy metali roboty strzałowe, o których mowa

w ust. 1 pkt 1 i 3, mogą być wykonywane pod nadzorem instruktora strzałowego, upoważnionego

przez kierownika ruchu i posiadającego przeszkolenie w tym zakresie.

3.

W przypadku robót strzałowych, o których mowa w ust. 1 pkt 1-5 i pkt 6 lit. c, sporządza

się dokumentację strzałową.

4.

Dokumentacji strzałowej nie sporządza się w przypadku robót strzałowych, o których

mowa w ust. 1 pkt 3, wykonywanych w zakładach górniczych wydobywających rudy metali.

1.

Średnicę otworu strzałowego dobiera się w sposób umożliwiający umieszczenie w nim

środków strzałowych bez stosowania nacisku.

2.

Środki strzałowe wprowadza się do otworu strzałowego po uprzednim wyczyszczeniu go

ze zwiercin.

3.

Do wprowadzania środków strzałowych do otworu strzałowego i wypełniania go przybitką

stosuje się sprzęt strzałowy niepowodujący powstawania ładunków elektrostatycznych.

1.

Otwory strzałowe rozmieszcza się zgodnie z metryką strzałową albo dokumentacją strzałową.

2.

Odległość między otworami strzałowymi wynosi nie mniej niż 0,4 m.

3.

Przepisu ust. 2 nie stosuje się do robót strzałowych, przy których wykonywaniu jest

dozwolone użycie materiałów wybuchowych skalnych.

1.

Wiercenie otworów strzałowych w otworach pozostałych z poprzednich strzelań (fajkach)

lub w otworach, w których znajdują się środki strzałowe, jest niedozwolone.

2.

Otwory, o których mowa w ust. 1, oznakowuje się.

1.

Przed przystąpieniem do ładowania środków strzałowych

1)

usuwa się z przodka lub zabezpiecza przed uszkodzeniem narzędzia, przewody, kable,

przyrządy, urządzenia mechaniczne i sprzęt strzałowy, z wyjątkiem sprzętu strzałowego

niezbędnego do ładowania;

2)

osoby niewykonujące prac związanych z ładowaniem środków strzałowych wycofuje się

do miejsc bezpiecznych, z wyjątkiem osób upoważnionych do nadzoru i kontroli robót

strzałowych;

3)

dojścia do miejsca ładowania środków strzałowych do otworów strzałowych zabezpiecza

się przed dostępem osób nieupoważnionych.

2.

Ładowanie i odpalanie środków strzałowych w podziemnych zakładach górniczych wydobywających

węgiel kamienny wykonuje się na podstawie pisemnego zezwolenia udzielonego przez osobę

dozoru ruchu górniczego w dzienniku strzałowym osoby wykonującej roboty strzałowe.

1.

Przed przystąpieniem do wykonywania czynności związanych z odpalaniem ładunków materiałów

wybuchowych

1)

wycofuje się ludzi do miejsc bezpiecznych, wyznaczonych pisemnie przez osobę dozoru

ruchu górniczego;

2)

zabezpiecza się dojścia do strefy zagrożenia przez ustawienie posterunków, a w przypadku

braku odpowiedniej liczby osób - przez założenie zapór, wygrodzeń z umieszczonymi

na nich znakami lub urządzeniami ostrzegawczymi, w szczególności tablicami, lampami,

czerwonym światłem lub czerwonymi chorągiewkami.

2.

W podziemnych zakładach górniczych osoby zabezpieczające dojścia do miejsc wykonywania

robót strzałowych są wyznaczane, odprowadzane do tych miejsc oraz odwoływane po wykonaniu

tych robót przez osobę wykonującą roboty strzałowe. Kierownik ruchu może ustalić inny

sposób zabezpieczenia dojść do miejsca wykonywania robót strzałowych.

3.

Odpalanie ładunków materiałów wybuchowych jest bezpośrednio poprzedzane przez osobę

wykonującą roboty strzałowe okrzykiem „Odpala się!”.

4.

Przepisu ust. 3 nie stosuje się do odpalania centralnego z powierzchni.

1.

W przypadku nieodpalenia wszystkich ładunków materiałów wybuchowych lub istnienia

co do tego wątpliwości wejście do miejsca załadowania materiałami wybuchowymi osoby

wykonującej roboty strzałowe jest dozwolone po upływie 15 minut od odpalenia.

2.

W przypadku nieodpalenia ładunku materiałów wybuchowych po włączeniu służącego do

tego urządzenia ustalenie i usunięcie przyczyny nieodpalenia oraz powtórne odpalenie

tego ładunku jest dokonywane przez osobę wykonującą roboty strzałowe.

3.

W przypadku braku możliwości powtórnego odpalenia ładunków materiałów wybuchowych

osoba nadzorująca roboty strzałowe niezwłocznie zabezpiecza te ładunki przed przypadkowym

wybuchem oraz przed dostępem do nich osób nieupoważnionych.

4.

Osoba wykonująca roboty strzałowe zawiadamia osobę dozoru ruchu górniczego o zaistnieniu

przypadku, o którym mowa w ust. 3, oraz o zabezpieczeniu ładunków materiałów wybuchowych.

1.

Przygotowanie, załadowanie i przyłączenie do sieci strzałowej oraz odpalenie ładunków

materiału wybuchowego jest dokonywane osobiście przez osobę wykonującą roboty strzałowe.

2.

W podziemnych zakładach górniczych odstąpienie od wymagań, o których mowa w ust. 1,

jest dozwolone za zgodą kierownika ruchu w przypadkach uzasadnionych w szczególności

ilością i długością otworów strzałowych do załadowania, ilością materiału wybuchowego

oraz organizacją robót strzałowych.

3.

W odkrywkowych zakładach górniczych w przypadkach uzasadnionych ilością i długością

otworów strzałowych do załadowania, ilością materiału wybuchowego oraz organizacją

robót strzałowych pomoc innych strzałowych w przygotowaniu lub załadowaniu ładunków

materiałów wybuchowych jest dopuszczalna za zgodą kierownika ruchu.

4.

Przy wykonywaniu robót geologicznych w przypadkach uzasadnionych organizacją robót

strzałowych pomoc innych strzałowych w przygotowaniu, załadowaniu lub przyłączaniu

do sieci strzałowej oraz odpalaniu ładunków materiałów wybuchowych jest dopuszczalna

za zgodą kierownika ruchu.

1.

Używanie przez osoby wykonujące czynności związane z zapalnikami elektrycznymi wyrobów,

w tym odzieży i obuwia, gromadzących ładunki elektryczności statycznej, zdolnych do

zainicjowania środków strzałowych jest niedozwolone.

2.

Zapalniki elektryczne chroni się przed bezpośrednim zetknięciem się ze źródłem lub

z przewodnikiem prądu elektrycznego.

Uzbrajanie i przygotowanie ładunków materiałów wybuchowych odbywa się w miejscu wykonywania

robót strzałowych, bezpośrednio przed ich użyciem. W przypadkach uzasadnionych względami

bezpieczeństwa dozwolone jest wykonywanie tych czynności w innym bezpiecznym miejscu

wyznaczonym przez kierownika działu techniki strzałowej.

1.

Końcówki przewodów zapalnika elektrycznego zwiera się i izoluje do rozpoczęcia wykonywania

połączeń obwodu strzałowego.

2.

Zapalniki elektryczne łączy się ze sobą w obwód zapalnikowy

1)

za pomocą szybkozłączy - w celu ich połączenia szeregowego;

2)

za pośrednictwem anten z nieizolowanego drutu miedzianego - w celu ich połączenia

równoległego rozłożonego i trójpierścieniowego;

3)

przez skręcenie końcówek ze sobą i zaizolowanie - w celu ich połączenia szeregowo-równoległego

skupionego lub równoległo-szeregowego skupionego.

3.

Rodzaj połączenia ze sobą zapalników elektrycznych zapewnia oporność zastępczą obwodu

zapalnikowego, nie mniej niż dwukrotnie niższą od oporności urabianej skały.

1.

Linię strzałową elektryczną zwiera się obustronnie do momentu przystąpienia do odpalania

ładunków materiałów wybuchowych.

2.

Łączenie obwodów zapalnikowych z przodkowymi przewodami ochronnymi oraz z linią strzałową

jest dozwolone bezpośrednio przed przystąpieniem do odpalania ładunków materiałów

wybuchowych.

3.

Złącza linii strzałowej izoluje się.

4.

Przyłączenie przewodów linii strzałowej do zapalarki elektrycznej na stanowisku odpalania

jest dozwolone po uprzednim skontrolowaniu rezystancji obwodu strzałowego omomierzem

strzałowym.

5.

Niedokonywanie pomiaru, o którym mowa w ust. 4, jest dozwolone w przypadku zastosowania

zapalarki z blokadą rezystancji i za zgodą kierownika działu techniki strzałowej.

6.

Izolację linii strzałowych elektrycznych sprawdza się za pomocą miernika rezystancji

izolacji nie rzadziej niż raz w miesiącu oraz każdorazowo po wystąpieniu niewypałów;

wartość rezystancji izolacji wynosi nie mniej niż 200 kΩ.

Dokonywanie pomiarów rezystancji lub przeprowadzanie kontroli ciągłości w obwodach

strzałowych poza stanowiskiem odpalania, w tym wyszukiwanie wadliwych zapalników elektrycznych

w przodkach, za pomocą przyrządów, które nie są do tego celu przeznaczone, jest niedozwolone.

1.

Łączenie w jeden obwód strzałowy zapalników elektrycznych różnych klas jest niedozwolone.

2.

Dozwolone jest łączenie różnych rodzajów zapalników elektrycznych.

Urządzenie służące do odpalania ładunków materiału wybuchowego będące w użyciu w trakcie

zmiany roboczej przechowuje się w zamkniętej przodkowej skrzyni strzałowej, w podręcznym,

w tym ruchomym składzie materiałów wybuchowych lub w innym miejscu wyznaczonym przez

kierownika działu techniki strzałowej.

1.

Klucz albo korbka do uruchomienia urządzenia służącego do odpalania ładunków materiałów

wybuchowych są przechowywane przez osobę wykonującą roboty strzałowe.

2.

Klucza albo korbki, o których mowa w ust. 1, używa się nie wcześniej niż w chwili

odpalania ładunków materiału wybuchowego.

Do odpalania ładunków materiału wybuchowego za pomocą zapalników elektrycznych w obwodach

strzałowych używa się wyłącznie urządzeń elektrycznych do odpalania ładunków materiału

wybuchowego o wydajności dostosowanej do liczby zapalników odpalanych jednocześnie.

1.

Roboty strzałowe z użyciem zapalników elektrycznych są zabezpieczane przez kierownika

działu techniki strzałowej przed możliwością przedwczesnego odpalenia tych zapalników

spowodowanego prądami błądzącymi.

2.

Pomiaru natężenia prądów błądzących dokonuje się

1)

przed przystąpieniem po raz pierwszy do wykonania w danym miejscu robót strzałowych;

2)

w przypadku stwierdzenia możliwości ich wystąpienia.

3.

Niezależnie od pomiarów, o których mowa w ust. 2, w miejscach prowadzenia robót strzałowych

dokonuje się okresowych pomiarów natężenia prądów błądzących.

4.

W przypadku wystąpienia prądów błądzących o natężeniu przekraczającym połowę natężenia

prądu lub impulsu zapłonowego, bezpiecznych dla stosowanej klasy zapalników elektrycznych,

prowadzenie robót strzałowych z użyciem takich zapalników jest niedozwolone.

5.

W przypadku występowania prądów błądzących w zakładzie górniczym albo zakładzie stosuje

się instrukcję postępowania, która określa

1)

zakres odpowiedzialności właściwych służb za dokonywanie pomiarów natężenia prądów

błądzących;

2)

sposób dokumentowania wyników dokonanych pomiarów;

3)

sposób postępowania w zależności od wyników dokonanych pomiarów;

4)

częstotliwość dokonywania pomiarów natężenia prądów błądzących oraz stosowane do tego

celu przyrządy.

6.

Instrukcja, o której mowa w ust. 5, jest zatwierdzana przez kierownika ruchu.

1.

W przypadku wykonywania robót strzałowych przy użyciu zapalników elektrycznych w pobliżu

czynnych nadajników fal elektromagnetycznych wysokiej częstotliwości, zachowuje się

minimalne odległości obwodów strzałowych od urządzeń nadawczych, wynoszące w zależności

od mocy P nadajników

1)

10 m - dla 0,5 W < P ≤ 2,5 W;

2)

30 m - dla 2,5 W < P ≤ 30 W;

3)

60 m - dla 30 W < P ≤ 100 W;

4)

100 m - dla 100 W < P ≤ 250 W;

5)

200 m - dla 250 W < P ≤ 1 kW;

6)

500 m - dla 1 kW < P ≤ 5 kW;

7)

1500 m - dla 5 kW < P ≤ 50 kW;

8)

2200 m - dla stacji radarowych.

2.

W przypadku konieczności wykonywania robót strzałowych w odległościach mniejszych

od określonych w ust. 1, stosuje się dodatkowe środki bezpieczeństwa, określone przez

rzeczoznawcę w jego opinii i zatwierdzone przez kierownika ruchu.

3.

Przewody zapalnikowe zapalników elektrycznych znajdujących się w pobliżu czynnych

nadajników wysokiej częstotliwości zwija się w motki; zapalniki umieszcza się wewnątrz

metalowej osłony.

1.

W miejscu wykonywania robót strzałowych przeprowadza się kontrolę w celu wykrycia

ewentualnych niewypałów.

2.

Kontrola, o której mowa w ust. 1, jest przeprowadzana przez osobę wykonującą roboty

strzałowe lub osobę dozoru górniczego

1)

przed rozpoczęciem pracy;

2)

przed przystąpieniem do wiercenia otworów strzałowych;

3)

po odpaleniu ładunków materiałów wybuchowych - w przypadku gdy umożliwia to ustalona

organizacja robót strzałowych.

3.

O wykryciu niewypału informuje się osobę dozoru ruchu górniczego.

4.

Niewypał jest likwidowany przez osobę wykonującą roboty strzałowe w obecności osoby

dozoru ruchu górniczego. W zakładach górniczych wydobywających rudy metali likwidacja

niewypału może odbywać się w obecności instruktora strzałowego upoważnionego przez

kierownika ruchu i przeszkolonego w tym zakresie.

5.

Likwidacja niewypału odbywa się w sposób uniemożliwiający jego przypadkowy wybuch.

6.

W zasięgu zagrożenia ewentualnym wybuchem niewypału dozwolone jest wykonywanie prac

związanych wyłącznie z jego zlikwidowaniem.

7.

W przypadku braku możliwości likwidacji niewypału na zmianie roboczej, na której został

on wykryty

1)

osoba wykonująca roboty strzałowe pozostaje w pobliżu niewypału do czasu przybycia

a)

osoby wykonującej roboty strzałowe na następnej zmianie roboczej lub

b)

osoby dozoru ruchu górniczego albo

2)

miejsce, w którym wykryto niewypał, zabezpiecza się przed dostępem osób nieupoważnionych

i informuje się o tym niezwłocznie osobę dozoru ruchu górniczego nadzorującą roboty

strzałowe.

Środki strzałowe nienadające się do użytku zwraca się ich producentowi.

1.

W zakładzie górniczym stosuje się wyłącznie urządzenia służące do odpalania ładunków

materiału wybuchowego, omomierze strzałowe, przyrządy do pomiarów prądów błądzących,

próbniki ciągłości obwodów strzałowych i mierniki rezystancji izolacji, posiadające

świadectwo przydatności wystawione przez producenta albo jednostkę, która dokonała

jego naprawy.

2.

Dla urządzeń, o których mowa w ust. 1, prowadzi się kartę ewidencyjną.

3.

Urządzenia, o których mowa w ust. 1, podlegają kontroli

1)

zewnętrznej - przeprowadzanej przez kierownika działu techniki strzałowej, nie rzadziej

niż raz na kwartał, a także w przypadku stwierdzenia jego uszkodzenia lub wadliwego

działania;

2)

szczegółowej - przeprowadzanej nie rzadziej niż raz w roku, a w przypadku sprzętu

stosowanego w polach metanowych - nie rzadziej niż raz na pół roku, przez

a)

producenta albo

b)

jednostkę, która dokonała jego naprawy, albo

c)

rzeczoznawcę, albo

d)

właściciela sprzętu lub przedsiębiorcę uprawnionego do przeprowadzania takiej kontroli,

pod nadzorem rzeczoznawcy i na warunkach określonych w jego opinii.

4.

Wyniki przeprowadzonych kontroli odnotowuje się w karcie ewidencyjnej i w świadectwie

przydatności.

Szczegółowe wymagania dotyczące używania środków strzałowych i sprzętu strzałowego

w ruchu zakładu górniczego są określone w załączniku nr 3 do rozporządzenia.

1.

Kierownik działu techniki strzałowej wyznaczony przez kierownika ruchu sprawuje nadzór

nad stosowaniem środków strzałowych, sprzętu strzałowego oraz wykonywaniem robót strzałowych.

2.

W przypadku zakładu górniczego składającego się z co najmniej dwóch części prowadzących

samodzielnie ruch, na każdym z ruchów nadzór nad stosowaniem środków strzałowych,

sprzętu strzałowego oraz wykonywaniem robót strzałowych mogą sprawować zastępcy kierownika

działu techniki strzałowej.

1.

Pod bezpośrednim nadzorem osoby dozoru ruchu górniczego wykonuje się roboty strzałowe

1)

w przypadku gdy stężenie metanu w powietrzu wynosi więcej niż 0,5% w

a)

górnych wnękach ścianowych,

b)

wyrobiskach korytarzowych o wzniosie większym niż 10°,

c)

przypadku wywoływania zawału stropu za pomocą materiałów wybuchowych metanowych i

metanowych specjalnych;

2)

w przypadku gdy stężenie metanu w powietrzu wynosi więcej niż 1% w wyrobiskach;

3)

w przypadku wywoływania zawału stropu materiałami wybuchowymi węglowymi i skalnymi;

4)

w strefach zaburzeń geologicznych w wyrobiskach eksploatacyjnych;

5)

w przypadku rozsadzania luźnych brył materiałem wybuchowym odpalanym w otworach strzałowych;

6)

w przypadku użycia ładunków wolno przyłożonych;

7)

w przypadku użycia lontów detonujących, z wyjątkiem lontów używanych poza otworami

strzałowymi w systemie nieelektrycznego odpalania;

8)

w przypadku likwidowania niewypałów;

9)

przed maszynami urabiającymi;

10)

w skałach o temperaturze wyższej niż 50°C lub niższej niż 0°C.

2.

W przypadku wykonywania robót strzałowych, o których mowa w ust. 1 pkt 7, sporządza

się dokumentację strzałową.

3.

W zakładach górniczych wydobywających rudy metali roboty strzałowe, o których mowa

w ust. 1 pkt 4-6 i 8, mogą być wykonywane pod bezpośrednim nadzorem instruktora strzałowego,

upoważnionego przez kierownika ruchu i przeszkolonego w tym zakresie.

1.

Wykonywanie robót strzałowych w odległości mniejszej niż 30 m od komory składowej

składu materiałów wybuchowych, w której znajdują się środki strzałowe, jest niedozwolone.

2.

Przebywanie osób w składzie materiałów wybuchowych, w którym znajdują się środki strzałowe,

w trakcie wykonywania robót strzałowych w odległości mniejszej niż 100 m od komory

składowej, jest niedozwolone.

3.

Dopuszczalna łączna wielkość ładunków materiałów wybuchowych odpalanych jednocześnie

podczas wykonywania robót strzałowych w odległości mniejszej niż 100 m od komory składowej

składu materiałów wybuchowych wynosi nie więcej niż 20 kg.

Wykonywanie robót strzałowych w miejscach, w których temperatura skał jest wyższa

niż 100°C lub temperatura otoczenia jest niższa niż -35°C, jest niedozwolone.

Wykonując roboty strzałowe w

1)

skałach, w których temperatura jest wyższa niż 50°C - stosuje się środki strzałowe

termoodporne;

2)

miejscach, w których temperatura skał lub otoczenia jest niższa niż 0°C - stosuje

się środki strzałowe mrozoodporne.

1.

Wykonywanie robót strzałowych w miejscu zaburzeń tektonicznych jest dozwolone wyłącznie

na podstawie pisemnej zgody udzielonej przez kierownika działu górniczego.

2.

W podziemnych zakładach górniczych wydobywających rudy metali zgoda na wykonywanie

robót strzałowych w miejscu zaburzeń tektonicznych jest udzielana pisemnie w dzienniku

strzałowym przez osobę dozoru ruchu górniczego; warunki udzielenia takiej zgody określa

dokumentacja strzałowa lub metryka strzałowa.

W przypadku prowadzenia przodka w kierunku innego wyrobiska okres, w którym zabezpiecza

się dojście do miejsca spodziewanego przebicia, jest określany przez kierownika działu

górniczego.

1.

Środki strzałowe odpala się w uprzednio wykonanych otworach strzałowych, o ile w procedurach

oceny zgodności i nadania numeru identyfikacyjnego nie określono inaczej.

2.

Odpalanie środków strzałowych poza otworami strzałowymi jest dozwolone w przypadku

1)

rozsadzania luźnych brył i zestrzeliwania odspojeń lub

2)

badania środków strzałowych

‒ tylko za zgodą kierownika ruchu.

3.

W podziemnych zakładach górniczych wydobywających rudy metali zgodę na wykonywanie

robót strzałowych, o których mowa w ust. 2 pkt 1, na warunkach ustalonych w dokumentacji

lub metryce strzałowej, wydaje pisemnie, w dzienniku strzałowym, osoba dozoru ruchu

w specjalności górniczej upoważniona przez kierownika ruchu.

Dozwolone jest załadowanie materiałem wybuchowym skalnym otworów strzałowych wykonanych

wyłącznie w skałach płonnych lub w złożu niepalnym.

1.

Otwór strzałowy załadowany środkami strzałowymi zamyka się przybitką.

2.

Przepisu ust. 1 nie stosuje się w trakcie robót strzałowych urabiających w zakładach

górniczych wydobywających kopalinę niepalną w polach niemetanowych w przypadku udzielenia

na to zgody przez kierownika ruchu i pod warunkiem, że długość otworu strzałowego

wynosi nie więcej niż 6 m.

1.

W miejscu wykonywania robót strzałowych zapewnia się odpowiednią ilość materiału stosowanego

do wykonania przybitki.

2.

Do wykonywania przybitki otworów strzałowych stosuje się wyłącznie materiały niepalne

i nietoksyczne.

Przy wykonywaniu przybitki otworów strzałowych zachowuje się następujące warunki

1)

przybitka wypełnia szczelnie odcinek otworu strzałowego od materiału wybuchowego do

wylotu otworu;

2)

długość przybitki wynosi nie mniej niż 0,3 m;

3)

w otworach strzałowych o głębokości nie większej niż 1,5 m długość przybitki wynosi

nie mniej niż

a)

połowę długości otworu strzałowego - w przypadku stosowania środków strzałowych metanowych

i węglowych,

b)

1/3 długości otworu strzałowego - w przypadku stosowania środków strzałowych metanowych

specjalnych;

4)

w otworach o głębokości większej niż 1,5 m długość przybitki wynosi nie mniej niż

a)

1/3 długości otworu strzałowego - w przypadku stosowania środków strzałowych węglowych,

metanowych i metanowych specjalnych,

b)

0,3 m - w przypadku stosowania środków strzałowych skalnych.

1.

Wprowadzając pneumatycznie przybitkę piaskową lub z gliny do otworów strzałowych,

ładunki materiału wybuchowego inicjuje się w tych otworach zapalnikami nieelektrycznymi

lub zapalnikami elektrycznymi klasy nie niższej niż 0,45 A.

2.

Dozwolone jest stosowanie wody jako materiału przybitkowego; przybitkę wodną wprowadza

się do otworów strzałowych przez wypełnienie otworu wodą lub w pojemnikach.

3.

Stosowanie przybitki wodnej przez wypełnienie otworów strzałowych wodą jest dozwolone

wyłącznie w otworach skierowanych w dół, załadowanych wodoodpornymi środkami strzałowymi.

4.

Stosowanie przybitki wodnej w głębionych szybach jest dozwolone przez ich zalanie

wodą na wysokość nie mniejszą niż 0,1 m od dna szybu i nie większą niż 0,4 m poniżej

dolnego pierścienia anten strzałowych.

5.

W przypadku stosowania przybitki wodnej w pojemnikach przywylotowy odcinek otworu

strzałowego na długości 0,3 m wypełnia się gliną.

6.

Stosowanie przybitki wodnej jest niedozwolone w przypadku robót strzałowych

1)

zruszających, wstrząsowych i zruszająco-odprężających w caliźnie pokładów tąpiących;

2)

wymuszających zawał skał stropowych w wyrobiskach eksploatacyjnych.

W przypadku stosowania zapalników elektrycznych przewody linii strzałowej w wyrobiskach

korytarzowych zelektryfikowanych prowadzi się po ociosach.

W polach niemetanowych dozwolone jest prowadzenie przewodów linii strzałowej pod stropem.

Stykanie się przewodów linii strzałowej z przedmiotami metalowymi i z innymi przedmiotami

przewodzącymi prąd jest niedozwolone.

1.

Prowadzenie linii strzałowej po ociosie lub pod stropem, na których znajdują się przewody

elektryczne pod napięciem, jest dozwolone pod warunkiem

1)

wykonania jej z przewodu strzałowego dwużyłowego ze wspólną powłoką zewnętrzną;

2)

prowadzenia jej w odległości nie mniejszej niż 0,2 m od przewodów elektrycznych;

3)

wykonania jej z jednego odcinka lub odcinków łączonych, zgodnie z zasadami określonymi

przez kierownika ruchu;

4)

skontrolowania jej przez górnika strzałowego przed strzelaniem.

2.

Przepisu ust. 1 nie stosuje się do przodkowych przewodów strzałowych ochronnych wykonanych

z pojedynczych odcinków; długość tych przewodów wynosi nie więcej niż

1)

10 m;

2)

20 m ‒ w zakładach górniczych wydobywających rudy metali;

3)

100 m ‒ w zakładach górniczych wydobywających sól.

W przypadku centralnego lub grupowego odpalania ładunków materiałów wybuchowych wykonuje

się stałe linie strzałowe magistralne z przewodów dwużyłowych oraz stosuje się zwieracze

1)

w odległości nie większej niż 10 m za miejscem rozgałęzienia przewodów linii strzałowej

magistralnej;

2)

na przewodach linii strzałowej przodka lub grupy przodków w odległości nie większej

niż 10 m od miejsca przyłączenia ich do przewodów linii strzałowej magistralnej.

Stosowanie linii strzałowych wykonanych z przewodów oponowych czterożyłowych jako

linii dwużyłowych jest dozwolone w przypadku połączenia ich żył równolegle parami.

Miejsce, w którym są wykonywane roboty strzałowe, wyposaża się w oddzielną linię strzałową,

z wyjątkiem przypadków stosowania odpalania centralnego lub grupowego.

Odległość między stanowiskami przyłączenia zapalarek wynosi co najmniej 10 m.

1.

Przed rozpoczęciem robót strzałowych z zastosowaniem zapalników elektrycznych w głębionym

szybie lub szybiku wykonuje się pomiary napięcia prądów błądzących, stosując instrukcję,

o której mowa w § 76 ust. 5.

2.

Przed przystąpieniem do przyłączenia zapalników elektrycznych do linii strzałowej

kable i przewody elektroenergetyczne znajdujące się w szybie lub szybiku na odcinku

prowadzonej linii strzałowej wyłącza się spod napięcia.

1.

Po wykonaniu czynności przygotowawczych, poprzedzających odpalenie ładunków materiałów

wybuchowych, osoba wykonująca roboty strzałowe opuszcza miejsce załadowania materiałów

wybuchowych jako ostatnia, a po odpaleniu ładunków materiałów wybuchowych - wchodzi

do tego miejsca jako pierwsza.

2.

Przepisu ust. 1, w zakresie wchodzenia do miejsca odpalania ładunków materiałów wybuchowych,

nie stosuje się do robót strzałowych wykonywanych w wyrobiskach zagrożonych tąpaniami

oraz do odpalania centralnego i grupowego.

3.

Wejście do przodka po odpaleniu ładunków materiałów wybuchowych osób innych niż osoba

wykonująca roboty strzałowe jest dozwolone wyłącznie za zgodą tej osoby.

4.

Wejście w przypadkach, o których mowa w ust. 1-3, jest dozwolone wyłącznie po rozrzedzeniu

gazów postrzałowych, nie wcześniej niż po upływie 5 minut od odpalenia ładunków materiałów

wybuchowych.

W przypadku głębienia szybu lub szybiku ładunki materiału wybuchowego odpala się wyłącznie

z powierzchni lub z poziomu pośredniego, mającego połączenia z innym szybem.

1.

Miejsca schronienia osób i stanowiska odpalania ładunków materiałów wybuchowych wyznacza

się i przystosowuje w sposób zapewniający skuteczną ochronę przed rozrzutem odłamków,

oberwaniem się skał oraz przed gazami postrzałowymi.

2.

W wyrobiskach korytarzowych miejsca i stanowiska, o których mowa w ust. 1, lokalizuje

się w schronie, we wnęce lub za załamaniem wyrobiska; miejsca i stanowiska za załamaniem

lokalizuje się w odległości co najmniej 10 m od naroża załamania.

3.

Miejsca i stanowiska, o których mowa w ust. 1 i 2, są wyznaczane pisemnie przez osobę

dozoru ruchu górniczego nadzorującą roboty strzałowe.

4.

Schrony i wnęki zabezpiecza się przed odłamkami odbitymi.

Obecność osób między miejscem odpalania ładunków materiału wybuchowego a posterunkami

lub zagrodami zabezpieczającymi wejście do tego miejsca jest niedozwolona.

1.

Likwidowanie niewypałów prowadzi się zgodnie z instrukcją zatwierdzoną przez kierownika

ruchu.

2.

Niewypał likwiduje się przez wydobycie nabojów materiału wybuchowego z otworu strzałowego,

z wyjątkiem materiałów wybuchowych nitroglicerynowych.

1.

Niewypał, którego nie można zlikwidować przez wydobycie naboi materiału wybuchowego

z otworu strzałowego, usuwa się, zachowując następujące warunki

1)

przewody zapalnika elektrycznego zwiera się i izoluje;

2)

stwierdzenie kierunku otworu strzałowego następuje przez usunięcie przybitki na długości

nie większej niż 0,2 m od wylotu otworu;

3)

równoległy otwór strzałowy lub dwa otwory strzałowe o długości większej niż długość

otworu z niewypałem wierci się w odległości 0,5 m od otworu z niewypałem.

2.

W trakcie robót strzałowych, o których mowa w § 91 ust. 2, dozwolone jest usuwanie

niewypału przez

1)

ponowne odpalenie - w przypadku gdy są dostępne przewody zapalnika elektrycznego lub

rurka detonująca zapalnika nieelektrycznego, albo

2)

umieszczenie w otworze, w którym wykryto niewypał, ładunku udarowego i jego odpalenie,

w przypadku gdy otwór ten nie był zamknięty przybitką.

3.

Po odpaleniu ładunków materiałów wybuchowych kontroluje się odstrzelony urobek w celu

odnalezienia środków strzałowych pochodzących z niewypału.

Jeżeli do zainicjowania materiału wybuchowego zastosowano zapalnik i lont detonujący

i nie nastąpiło odpalenie zapalników, niewypał znajdujący się w otworze strzałowym

likwiduje się przez wymianę zapalnika przymocowanego do lontu detonującego i ponowne

odpalenie ładunku materiału wybuchowego.

Informację o sposobie likwidowania niewypału wpisuje się w dzienniku strzałowym, a

znalezione środki strzałowe oddaje się do składu materiałów wybuchowych.

Ładunki materiałów wybuchowych przy głębieniu szybu lub szybiku sporządza się w miejscu

wyznaczonym przez kierownika działu techniki strzałowej.

1.

Przy wykonywaniu robót strzałowych w szybie lub w szybiku stosuje się

1)

inicjowanie od dna otworu, w przypadku stosowania materiałów wybuchowych skalnych;

2)

zapalniki zwłoczne milisekundowe o kolejnych stopniach opóźnienia, w poszczególnych

kręgach otworów; w każdym z tych kręgów stosuje się wyłącznie zapalniki o tym samym

stopniu opóźnienia;

3)

niskooporowy układ połączeń zapalników elektrycznych;

4)

odrębne przewody lub kable strzałowe szybowe do odpalania ładunków materiału wybuchowego,

których użycie do innych celów jest niedozwolone.

2.

W zakładach górniczych wydobywających rudy metali, przy wykonywaniu robót strzałowych

w górotworze zamrożonym w szybie lub w szybiku, dozwolone jest

1)

stosowanie na długości strefy mrożeniowej kilku stopni opóźnień zapalników zwłocznych

w poszczególnych kręgach otworów strzałowych;

2)

odpalanie jako pierwszego kręgu otworów konturowych.

W przypadku głębienia szybu lub szybiku, w trakcie którego przechodzi się przez warstwy

węgla o grubości większej niż 0,1 m, stosowanie środków strzałowych skalnych jest

niedozwolone.

W szybie lub w szybiku głębionym metodą mrożeniową, na odcinkach mrożonych używa się

wyłącznie materiału wybuchowego mrozoodpornego.

Przy wykonywaniu nadsięwłomów odpalenie ładunku materiału wybuchowego jest dozwolone

wyłącznie, gdy na pomoście roboczym znajduje się urobek.

1.

W zakładach górniczych wydobywających węgiel kamienny wykonywanie robót strzałowych

w celu wywołania zawału skał stropowych przy użyciu materiałów wybuchowych węglowych

lub skalnych jest dozwolone pod warunkiem

1)

usunięcia pyłu węglowego w promieniu 5 m od otworów strzałowych;

2)

zastosowania opylania pyłem kamiennym w promieniu 5 m od otworów strzałowych - w przypadku

gdy pył węglowy nie został zmyty wodą lub zabezpieczony przez wilgoć naturalną;

3)

przeprowadzenia kontroli stanu zabezpieczenia przed wybuchem pyłu węglowego w wyrobisku

oraz w chodnikach przyległych do tego wyrobiska.

2.

Kontrola, o której mowa w ust. 1 pkt 3, jest przeprowadzana przez osobę dozoru służby

pyłowej

1)

przed rozpoczęciem robót strzałowych;

2)

nie rzadziej niż co trzy dni - w przypadku bieżącego wykonywania robót strzałowych.

1.

Inicjowanie ładunku materiału wybuchowego w długich otworach strzałowych odbywa się

przy użyciu lontu detonującego.

2.

Konstrukcję ładunku materiału wybuchowego w długich otworach strzałowych określa dokumentacja

strzałowa.

3.

Od stosowania lontu detonującego można odstąpić przy pneumatycznej metodzie ładowania

otworów strzałowych emulsyjnym materiałem wybuchowym - nabojowanym na warunkach określonych

w opinii sporządzonej przez rzeczoznawcę.

1.

Ładunki wielokolumnowe materiału wybuchowego w długich otworach strzałowych inicjuje

się podwójną linią lontu detonującego.

2.

W zakładach górniczych wydobywających kopalinę niepalną w polach niemetanowych dopuszcza

się inicjowanie ładunków, o których mowa w ust. 1, pojedynczą linią lontu detonującego,

o masie rdzenia nie mniejszej niż 20 g pentrytu w 1 m lontu.

3.

W zakładach górniczych wydobywających węgiel kamienny ładunki jednokolumnowe materiału

wybuchowego w długich otworach strzałowych o średnicy nie większej niż 45 mm inicjuje

się pojedynczą linią lontu detonującego.

4.

W zakładach górniczych wydobywających kopaliny niepalne dopuszcza się inicjowanie

ładunków materiału wybuchowego ciągłych i rozczłonkowanych w długich otworach strzałowych

pojedynczą linią lontu detonującego, o masie rdzenia nie mniejszej niż 20 g pentrytu

w 1 m lontu.

1.

Do inicjowania lontu detonującego w długich otworach strzałowych używa się co najmniej

dwóch zapalników natychmiastowych lub milisekundowych o tym samym stopniu opóźnienia;

zapalniki te łączy się szeregowo lub równolegle w obwód strzałowy.

2.

W zakładach górniczych wydobywających rudy metali inicjowanie lontu detonującego w

długich otworach strzałowych jest dozwolone przy użyciu co najmniej dwóch zapalników

natychmiastowych lub zwłocznych o tym samym stopniu opóźnienia.

1.

W przypadku zastosowania zapalników elektrycznych do odpalania ładunków materiału

wybuchowego w długich otworach strzałowych, stosuje się wyłącznie zapalniki, których

oporność mieści się w granicach dozwolonych dla zapalników danej klasy oraz tego samego

rodzaju i tej samej długości przewodów zapalnikowych.

2.

W przypadku, o którym mowa w ust. 1, przed odpaleniem ładunku materiału wybuchowego

mierzy się oporność obwodu strzałowego przyrządem kontrolno-pomiarowym.

Przepisy § 118-121 stosuje się do otworów o długości większej niż

1)

10 m - w przypadku zakładów górniczych wydobywających rudy metali;

2)

6 m - w przypadku zakładów górniczych innych niż wymienione w pkt 1.

Lont detonujący stosuje się w przypadku robót strzałowych

1)

z zastosowaniem ładunków rozdzielonych - niezależnie od długości kolumny i otworów

strzałowych;

2)

przy urabianiu wzdłużnym albo bocznym, otworami przelotowymi i ślepymi - w przypadku

gdy ich głębokość wynosi więcej niż 3 m;

3)

zruszających caliznę przed maszynami urabiającymi - w przypadku gdy długość kolumny

ładunku jest większa niż 1,5 m;

4)

wstrząsowych w caliźnie węglowej pokładów zagrożonych tąpaniami lub torpedujących

w otaczających je skałach;

5)

zruszająco-odgazowujących w pokładach zagrożonych wyrzutami gazów i skał;

6)

wymuszających zawał stropu wyrobisk eksploatacyjnych, niezależnie od rodzaju stosowanego

materiału wybuchowego - w przypadku gdy długość kolumny ładunku jest większa niż 1,5

m, bez względu na długość otworu.

1.

Odpalanie lontu detonującego na zewnątrz otworów strzałowych jest niedozwolone.

2.

W zakładach górniczych wydobywających kopaliny niepalne w polach niemetanowych, dozwolone

jest odpalanie lontu detonującego na zewnątrz otworów strzałowych, na warunkach określonych

przez kierownika ruchu.

3.

Lont detonujący stosuje się w miejscach wyznaczonych przez kierownika ruchu.

4.

Osoby wykonujące roboty strzałowe oraz osoby dozoru ruchu górniczego nadzorujące roboty

strzałowe wykonywane z zastosowaniem lontu detonującego szkoli się w zakresie warunków

stosowania lontu detonującego przy wykonywaniu tych robót.

1.

Roboty strzałowe zruszające caliznę przed maszynami urabiającymi wykonuje się z zachowaniem

następujących warunków

1)

w przypadku odpalania ładunków materiału wybuchowego przy użyciu zapalników elektrycznych

a)

zapalniki elektryczne odpalane w jednej serii mają jednakowe dozwolone wartości oporności,

b)

oporność obwodu strzałowego sprawdza się przeznaczonym do tego celu przyrządem kontrolno-pomiarowym;

2)

po odpaleniu każdej serii otworów strzałowych sprawdza się, czy nastąpiło całkowite

odpalenie wszystkich ładunków.

2.

Sprawdzenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, jest dokonywane przez osobę wykonującą

roboty strzałowe i osobę dozoru ruchu górniczego.

Wykonywanie robót strzałowych w polach metanowych

1)

zaliczonych do III i IV kategorii zagrożenia metanowego,

2)

w wyrobiskach korytarzowych prowadzonych po wzniosie większym niż 10°,

3)

we wszystkich przypadkach użycia materiałów wybuchowych skalnych i węglowych

- jest dozwolone po uzyskaniu zgody kierownika ruchu, który określa warunki bezpiecznego

wykonywania tych robót.

Przy wykonywaniu robót strzałowych w polach metanowych otwory strzałowe rozmieszcza

się w sposób uniemożliwiający powstanie wyrw w stropie.

1.

W polach metanowych w wyrobiskach, w których są wykonywane roboty strzałowe, dokonuje

się pomiarów stężenia metanu w powietrzu.

2.

Pomiary stężenia metanu w powietrzu są przeprowadzane przez osoby wykonujące roboty

strzałowe, metaniarzy i osoby dozoru ruchu górniczego, zgodnie z wymaganiami określonymi

w przepisach wydanych na podstawie art. 120 ust. 1 ustawy.

W przypadku stwierdzenia w wyrobisku stężenia metanu w powietrzu wynoszącego nie więcej

niż

1)

0,5% - roboty strzałowe mogą być wykonywane przy użyciu materiałów wybuchowych skalnych,

węglowych, metanowych i metanowych specjalnych;

2)

1% - roboty strzałowe mogą być wykonywane przy użyciu materiałów wybuchowych metanowych

i metanowych specjalnych, w przypadku zastosowania zapalarek z blokadą metanometryczną

również przy użyciu materiałów wybuchowych skalnych i węglowych;

3)

1,5% - roboty strzałowe mogą być wykonywane przy użyciu materiałów wybuchowych metanowych

specjalnych.

1.

Roboty strzałowe wstrzymuje się w przypadku stwierdzenia w przekroju wyrobiska w odległości

nie większej niż 10 m od otworów strzałowych lub w odległości nie większej niż 5 m

od stanowiska odpalania ładunków materiału wybuchowego stężenia metanu w powietrzu

przekraczającego wartość

1)

0,5% - w przypadku wykonywania robót strzałowych przy użyciu materiałów wybuchowych

skalnych i węglowych bez zastosowania zapalarek z blokadą metanometryczną;

2)

1% - w przypadku wykonywania robót strzałowych przy użyciu materiałów wybuchowych

metanowych, a w przypadku zastosowania zapalarek z blokadą metanometryczną również

przy użyciu materiałów wybuchowych skalnych i węglowych;

3)

1,5% - w przypadku wykonywania robót strzałowych przy użyciu materiałów wybuchowych

metanowych specjalnych.

2.

O wstrzymaniu robót strzałowych, o których mowa w ust. 1, informuje się

1)

osobę dozoru ruchu górniczego;

2)

dyspozytora ruchu zakładu górniczego;

3)

dyspozytora metanometrii - w przypadku stosowania metanometrii automatycznej.

3.

Wznowienie robót strzałowych następuje po stwierdzeniu przez osobę dozoru ruchu górniczego

usunięcia zagrożeń, o których mowa w ust. 1.

W przypadku stężenia metanu w powietrzu wynoszącego więcej niż 0,5% w polach metanowych

przy wykonywaniu robót strzałowych

1)

w górnych wnękach ścianowych,

2)

wymuszających zawał stropu w ścianach,

3)

w wyrobiskach korytarzowych o wzniosie większym niż 10°,

4)

przy zaburzeniach geologicznych w ścianach i ubierkach

- stosuje się wyłącznie do tego celu przeznaczone urządzenia służące do odpalania

ładunków materiałów wybuchowych oraz linię strzałową w jednym odcinku mającą dwa przewody

we wspólnej izolacji, z wyjątkiem przewodów przodkowych o długości nie większej niż

10 m.

W przypadku stosowania do robót strzałowych wykonywanych w polach metanowych zapalników

elektrycznych metanowych milisekundowych, w sąsiednich otworach strzałowych stosuje

się zwłokę międzystrzałową wynoszącą nie więcej niż

1)

60 ms - w skale jednorodnej;

2)

90 ms - w skale niejednorodnej.

1.

W warunkach zagrożenia wybuchem pyłu węglowego przodek i strefę przyprzodkową

1)

zmywa się wodą albo

2)

zrasza się wodą przed odpaleniem ładunku materiału wybuchowego, albo

3)

opyla się pyłem kamiennym.

2.

Czynności, o których mowa w ust. 1, są wykonywane przez osobę wykonującą roboty strzałowe.

1.

Zmywanie wodą pyłu węglowego w wyrobiskach korytarzowych drążonych w warunkach zagrożenia

wybuchem pyłu węglowego wykonuje się w przodku i w strefie przyprzodkowej o długości

nie mniejszej niż 10 m

1)

przed rozpoczęciem pracy na zmianie;

2)

w trakcie pracy - w przypadku wystąpienia osadu pyłu węglowego;

3)

przed rozpoczęciem wykonywania robót strzałowych.

2.

W wyrobiskach korytarzowych, o których mowa w ust. 1, zamiast zmywania pyłu węglowego

wodą dozwolone jest stosowanie zraszania wodą.

3.

Zraszanie wodą w celu pozbawienia pyłu lotności stosuje się w strefie nie mniejszej

niż 10 m i nie większej niż 60 m od przodka.

1.

W polach niemetanowych i w polach zaliczonych do I lub II kategorii zagrożenia metanowego,

przy robotach strzałowych wykonywanych w warunkach zagrożenia wybuchem pyłu węglowego,

zamiast zmywania lub zraszania wodą pyłu węglowego w drążonych wyrobiskach korytarzowych

dozwolone jest zastosowanie, za zgodą kierownika ruchu, opylania pyłem kamiennym przodka

i strefy przyprzodkowej o długości nie mniejszej niż 4 m.

2.

W przypadku, o którym mowa w ust. 1, ilość pyłu zużytego do opylania na otwór strzałowy

wynosi

1)

2 kg - w polach niemetanowych;

2)

3 kg - w polach metanowych;

3)

10 kg - przy pojedynczo odpalanych ładunkach materiału wybuchowego.

W wyrobiskach wybierkowych, w warunkach zagrożenia wybuchem pyłu węglowego, stosuje

się zmywanie wodą pyłu węglowego lub opylanie pyłem kamiennym przodka i strefy przodkowej

przed wykonywaniem robót strzałowych

1)

wymuszających zawał stropu w ścianach materiałami wybuchowymi węglowymi lub skalnymi;

2)

w chodnikach podsadzkowych;

3)

z zastosowaniem ładunków wolno przyłożonych;

4)

przy rozsadzaniu luźnych brył.

1.

Przed wykonywaniem robót strzałowych w luźnych bryłach ładunkami wolno przyłożonymi,

w warunkach zagrożenia wybuchem pyłu węglowego

1)

usuwa się pył węglowy w odległości 10 m od miejsca odpalania ładunków materiałów wybuchowych;

2)

strefę, o której mowa w pkt 1, zabezpiecza się przez zraszanie lub zmywanie wodą.

2.

Dozwolone jest zabezpieczenie strefy, o której mowa w ust. 1 pkt 1, przez opylenie

pyłem kamiennym; na ładunek materiału wybuchowego stosuje się co najmniej 10 kg pyłu

kamiennego.

Wykonując roboty strzałowe w luźnych bryłach, w warunkach zagrożenia wybuchem pyłu

węglowego, ładunkami materiału wybuchowego umieszczonego w otworach strzałowych, w

przybierkach stropu i spągu oraz w ściekach, pył węglowy zabezpiecza się przed możliwością

wybuchu.

W warunkach zagrożenia tąpaniami wielkość zabioru i długość otworów strzałowych przy

robotach strzałowych jest określana przez kierownika działu techniki strzałowej w

porozumieniu z kierownikiem działu tąpań, na podstawie opinii kopalnianego zespołu

do spraw tąpań.

1.

Po wykonaniu robót strzałowych urabiających w strefie szczególnego zagrożenia tąpaniami

wejście do tej strefy oraz do przodka jest dozwolone po upływie co najmniej 30 minut

od odpalenia ładunków materiałów wybuchowych.

2.

Po wykonaniu robót strzałowych wstrząsowych albo torpedujących wejście do przodka

jest dozwolone po uzyskaniu zgody osoby dozoru ruchu górniczego, po upływie co najmniej

40 minut od odpalenia ładunków materiałów wybuchowych.

1.

Przed wykonaniem robót strzałowych wstrząsowych oraz przed wykonaniem robót strzałowych

urabiających w strefie szczególnego zagrożenia tąpaniami, odbywających się w miejscach

zagrożonych wybuchem metanu lub pyłu węglowego, wyłącza się sieć elektryczną spod

napięcia.

2.

Przepisu ust. 1 nie stosuje się do sieci elektrycznej zasilającej urządzenia wentylacyjne.

3.

Ponowne załączenie sieci elektrycznej następuje po skontrolowaniu miejsca wykonywania

robót strzałowych, po upływie okresów, o których mowa w § 140.

Lokalizacja miejsc odpalania ładunku materiału wybuchowego w trakcie wykonywania robót

strzałowych urabiających, wstrząsowych albo torpedujących w warunkach zagrożenia tąpaniami

jest określana przez kierownika działu tąpań i kierownika działu techniki strzałowej.

1.

W wyrobiskach zagrożonych wyrzutami gazów i skał, po wycofaniu osób ze strefy zagrożenia

skutkami wyrzutu, roboty strzałowe wykonuje się metodą odpalania centralnego w sposób

określony przez kierownika ruchu.

2.

W wyrobiskach, w pokładach zaliczonych do I kategorii zagrożenia wyrzutami gazów i

skał, lokalne wykonywanie robót strzałowych jest dozwolone na warunkach określonych

przez kierownika ruchu

1)

w przypadku przebudowy wyrobisk korytarzowych, wykonywania robót przybierkowych i

ścieków;

2)

w ścianach przy urabianiu - jeżeli bieżąca prognoza na podstawie pomiarów dokonanych

w otworach o długości 6 m nie wykazuje strefy bezpośredniego zagrożenia;

3)

w ścianach przy wykonywaniu robót strzałowych wymuszających zawał stropu w ścianach;

4)

w przypadku rozsadzania luźnych brył.

3.

Przepisu ust. 1 nie stosuje się w przypadkach, o których mowa w § 144.

1.

W przypadku stwierdzenia okoliczności uzasadniających zaliczanie do określonej kategorii

zagrożenia wyrzutami gazów i skał, na okres wykonywania robót strzałowych wyznacza

się strefę zagrożenia, która obejmuje wyrobisko

1)

korytarzowe ‒ przewietrzane z zastosowaniem wentylacji odrębnej;

2)

ścianowe ‒ od stanowiska odpalania ładunków materiału wybuchowego do chodnika wentylacyjnego

oraz chodnik wentylacyjny do najbliższego skrzyżowania z innym niezależnym prądem

powietrza.

2.

Ze strefy zagrożenia, o której mowa w ust. 1, przed odpalaniem ładunków materiału

wybuchowego

1)

wycofuje się osoby do miejsc ustalonych w metryce strzałowej albo dokumentacji strzałowej;

2)

wyłącza się urządzenia elektryczne spod napięcia, z wyjątkiem urządzeń iskrobezpiecznych.

1.

W zakładach górniczych wydobywających sól w wyrobiskach zaliczonych do III kategorii

zagrożenia wyrzutami gazów i skał odpalanie centralne ładunków materiałów wybuchowych

odbywa się z powierzchni; w trakcie tego odpalania osoby przebywają w wyznaczonych

strefach na podszybiu.

2.

Czynności związane z odpalaniem centralnym ładunków materiałów wybuchowych są wykonywane

przez osoby wyższego dozoru ruchu górniczego, na warunkach ustalonych przez kierownika

ruchu.

3.

Lokalne wykonywanie robót strzałowych jest dozwolone, na warunkach określonych przez

kierownika ruchu, w przypadku

1)

likwidacji zatorów w urządzeniach zsypowych;

2)

rozstrzeliwania rdzeni wiertniczych;

3)

rozstrzeliwania luźnych brył.

1.

Do wykonywania robót strzałowych na powierzchni podziemnych zakładów górniczych stosuje

się odpowiednio przepisy rozdziału 7.

2.

Roboty strzałowe, o których mowa w ust. 1, są nadzorowane przez kierownika działu

techniki strzałowej.

1.

Roboty strzałowe wykonywane metodą długich otworów strzałowych wykonuje się pod nadzorem

kierownika odstrzału wyznaczonego przez kierownika ruchu.

2.

Kierownik odstrzału ma przygotowanie i doświadczenie zawodowe osoby dozoru ruchu górniczego

oraz ukończony kurs specjalistyczny kierownika strzelania długimi otworami.

1.

Wokół miejsca wykonywania robót strzałowych wyznacza się strefy zagrożenia powietrzną

falą uderzeniową, rozrzutem odłamków skalnych i drganiami parasejsmicznymi górotworu

w sposób określony w załączniku nr 4 do rozporządzenia, w których obrębie zapewnia

się bezpieczeństwo osób i ochronę mienia przed skutkami robót strzałowych.

2.

Wewnątrz strefy zagrożenia rozrzutem odłamków skalnych urządza się odrębne schrony

o odpowiedniej wielkości i wytrzymałości na uderzenia odłamków, przeznaczone do ochrony

osób znajdujących się w tej strefie, w szczególności osób wykonujących i nadzorujących

roboty strzałowe.

1.

Wykonywanie robót strzałowych w niesprzyjających warunkach meteorologicznych, w szczególności

w czasie mgły lub śnieżycy, jest niedozwolone.

2.

Wykonywanie robót strzałowych po zapadnięciu zmroku jest dozwolone wyłącznie za zgodą

kierownika ruchu, pod warunkiem zastosowania oświetlenia zapewniającego widoczność,

w miejscu wykonywania robót strzałowych i w strefie zagrożenia rozrzutem odłamków

skalnych.

3.

Warunki bezpiecznego wykonywania robót strzałowych po zapadnięciu zmroku są określane

przez kierownika ruchu.

4.

W przypadku wykonywania robót strzałowych po zapadnięciu zmroku oprócz akustycznych

sygnałów ostrzegawczych stosuje się także widoczne w strefie zagrożenia rozrzutem

odłamków skalnych sygnały optyczne o odpowiedniej częstotliwości i długości błysków.

Podczas wiercenia otworów strzałowych

1)

zabezpiecza się wiertnicę przed możliwością samoczynnego przesuwania się;

2)

stosuje się odpowiednio zakotwiczone bariery zabezpieczające - w przypadku gdy wiertnica

nie jest wyposażona w urządzenie do automatycznego podawania żerdzi;

3)

zabezpiecza się odwiercony otwór przed zalaniem lub zasypaniem;

4)

dokumentuje się zaburzenia geologiczne i inne zjawiska mogące mieć wpływ na bezpieczeństwo

w trakcie wykonywania robót strzałowych w sposób określony przez kierownika ruchu.

1.

Przed rozpoczęciem ładowania środków strzałowych do otworów strzałowych zabezpiecza

się obiekty, maszyny i urządzenia znajdujące się w strefie zagrożenia rozrzutem odłamków

skalnych.

2.

Sposób zabezpieczenia obiektów, maszyn i urządzeń znajdujących się w strefie zagrożenia

rozrzutem odłamków skalnych jest określany przez osobę bezpośrednio nadzorującą roboty

strzałowe, zgodnie z ustaleniami kierownika ruchu dotyczącymi zabezpieczenia tych

obiektów, maszyn i urządzeń przed skutkami robót strzałowych.

Ładunki materiałów wybuchowych przeznaczone do umieszczenia w otworze strzałowym przygotowuje

się bezpośrednio przed ich umieszczeniem w tym otworze w odległości co najmniej 5

m od załadowanych otworów strzałowych oraz miejsca składowania środków strzałowych.

Podwieszanie ładunku materiału wybuchowego na przewodach strzałowych w trakcie usuwania

nawisu na ścianie jest niedozwolone.

W trakcie czynności związanych z ładowaniem środków strzałowych do otworów strzałowych

osoby niewykonujące tych czynności znajdują się w odległości co najmniej 30 m od miejsca

ładowania tych środków.

1.

Przed przystąpieniem do ładowania środków strzałowych do otworu strzałowego sprawdza

się możliwość jego załadowania zgodnie z ustaleniami metryki strzałowej albo zgodnie

z ustaleniami dokumentacji strzałowej.

2.

Udrażnianie otworu strzałowego, w którym znajdują się środki strzałowe, jest niedozwolone.

W otworach strzałowych, w których znajduje się woda, środki strzałowe umieszcza się

w otoczkach ochronnych lub stosuje się środki strzałowe wodoodporne.

1.

Masa poszczególnych środków strzałowych ładowanych do otworu strzałowego wynosi nie

więcej niż 30 kg, a ładunku materiału wybuchowego wynosi nie więcej niż 10 kg.

2.

Do czynności załadowania ładunków materiałów wybuchowych do otworu strzałowego używa

się sprzętu strzałowego wykonanego z materiałów niepowodujących iskrzenia oraz niegromadzących

ładunków elektryczności statycznej, zdolnych do zainicjowania środków strzałowych.

1.

W przypadku zaklinowania się w otworze strzałowym środków strzałowych dalsze ładowanie

otworu przerywa się.

2.

O sposobie odpalania ładunków materiału wybuchowego umieszczonych w otworze strzałowym,

w którym zaklinowały się środki strzałowe, decyduje osoba dozoru ruchu górniczego

nadzorująca wykonywanie robót strzałowych.

1.

W przypadku stosowania przybitki do jej wykonywania stosuje się materiały niepalne,

umożliwiające wypełnienie otworu strzałowego od załadowanych środków strzałowych do

wylotu tego otworu.

2.

Rodzaj i sposób wypełnienia przybitką otworu strzałowego określa metryka strzałowa

albo dokumentacja strzałowa.

3.

Minimalna długość przybitki w długich otworach strzałowych wynosi nie mniej niż 0,75

zabioru obliczeniowego.

1.

Stałe linie przewodów strzałowych prowadzi się na izolatorach.

2.

W przypadku stosowania zwijanej linii strzałowej stykanie się przewodów z przedmiotami

metalowymi lub przewodzącymi prąd jest niedozwolone.

1.

Odpalanie ładunków materiałów wybuchowych odbywa się w porze najmniejszego nasilenia

pracy i natężenia ruchu w pobliżu strefy zagrożenia.

2.

Przedsiębiorca informuje o czasie odpalania ładunku materiału wybuchowego oraz o znaczeniu

sygnałów ostrzegawczych przez ogłoszenie na tablicach ostrzegawczych umieszczonych

poza strefą zagrożenia rozrzutem odłamków skalnych, w szczególności przy drogach i

innych dojściach do tej strefy.

3.

Właściwy miejscowo organ samorządu terytorialnego jest zawiadamiany przez przedsiębiorcę

o miejscu, terminie i czasie wyznaczonym do odpalania ładunków materiału wybuchowego.

1.

W związku z odpalaniem ładunku materiału wybuchowego nadaje się w strefie zagrożenia

rozrzutem odłamków skalnych następujące ostrzegawcze sygnały akustyczne

1)

sygnał pierwszy - jeden ciągły ton, oznaczający „uprzedzenie”, nadawany po ukończeniu

ładowania materiałów wybuchowych, ale przed wykonaniem obwodu strzałowego; na ten

sygnał osoby niewykonujące czynności odpalania udają się do schronów lub poza strefę

zagrożenia rozrzutem odłamków skalnych, a osoby wchodzące w skład posterunków zabezpieczających

zajmują wyznaczone stanowiska;

2)

sygnał drugi - dwa ciągłe, bezpośrednio po sobie następujące tony, oznaczający „przygotowanie

do odpalania”, nadawany po stwierdzeniu wycofania osób niewykonujących czynności odpalania

do schronów lub poza strefę zagrożenia rozrzutem odłamków skalnych oraz po stwierdzeniu

zajęcia wyznaczonych stanowisk przez osoby wchodzące w skład posterunków zabezpieczających;

na ten sygnał osoba wykonująca roboty strzałowe przygotowuje się do zapalania lontów

lub bada opór obwodu strzałowego, a następnie przyłącza urządzenie odpalające do linii

strzałowej;

3)

sygnał trzeci - jeden krótki ton, oznaczający „odpalanie”, nadawany tuż przed zapaleniem

lontów albo uruchomieniem urządzenia odpalającego;

4)

sygnał czwarty - trzy ciągłe, bezpośrednio po sobie następujące tony, oznaczający

„odwołanie”, nadawany po upewnieniu się, że ładunki materiału wybuchowego odpaliły,

jednak nie wcześniej niż po upływie 5 minut od odpalenia; na ten sygnał osoby wchodzące

w skład posterunków zabezpieczających mogą opuścić wyznaczone stanowiska wcześniej,

a pozostałe osoby znajdujące się na terenie zakładu górniczego mogą opuścić schrony.

2.

Polecenia nadawania sygnałów, o których mowa w ust. 1, są wydawane przez osobę wykonującą

roboty strzałowe.

3.

Sposób wydawania i realizowania poleceń nadania sygnałów, o których mowa w ust. 1,

jest określany przez kierownika ruchu.

4.

Od rozpoczęcia nadawania pierwszego sygnału do zakończenia nadawania czwartego sygnału,

o których mowa w ust. 1

1)

wstrzymuje się ruch w strefie zagrożenia rozrzutem odłamków skalnych;

2)

dojścia do strefy zagrożenia rozrzutem odłamków skalnych obstawia się posterunkami

zabezpieczającymi;

3)

drogi o większym nasileniu ruchu zabezpiecza się dodatkowo zaporami.

Po rozstawieniu posterunków zabezpieczających i nadaniu sygnału, o którym mowa w §

162 ust. 1 pkt 1, w strefie zagrożenia rozrzutem odłamków skalnych dozwolone jest

przebywanie wyłącznie członków zespołu powołanego do wykonania robót strzałowych oraz

osób nadzorujących i kontrolujących wykonywanie robót strzałowych.

1.

W przypadku elektrycznego odpalania ładunków materiałów wybuchowych

1)

opuszczanie do otworu strzałowego ładunku materiału wybuchowego na przewodach zapalników

jest dozwolone, jeżeli masa tego ładunku jest zgodna z masą określoną przez producenta

zapalnika i nie większa niż 500 g;

2)

części ładunku rozczłonkowanego wyposaża się w oddzielny ładunek materiału wybuchowego;

3)

przed podłączeniem zapalników elektrycznych do obwodu strzałowego rozwija się zwijaną

linię strzałową;

4)

bezpośrednio przed przyłączeniem obwodu strzałowego do zapalarki ze schronu strzałowego

sprawdza się ciągłość i oporność tego obwodu.

2.

Inicjowanie zapalnikiem elektrycznym zapalników nieelektrycznych w sieci strzałowej

jest dozwolone za zgodą kierownika ruchu na podstawie zatwierdzonej przez niego instrukcji

postępowania w tym zakresie.

3.

Uwzględniając zalecenia producenta, w instrukcji, o której mowa w ust. 2, określa

się w szczególności

1)

odległość umieszczenia zapalnika elektrycznego od sieci zapalnikowej;

2)

sposób przymocowania zapalnika elektrycznego do końcówki rurki detonującej;

3)

sposób zabezpieczenia sieci strzałowej przed możliwością jej uszkodzenia przez odłamki

odpalonego zapalnika elektrycznego.

1.

Odpalanie ładunków materiałów wybuchowych za pomocą elektronicznego lub nieelektrycznego

systemu odpalania jest dozwolone w przypadku

1)

używania w odpalanej serii zapalników elektronicznych lub nieelektrycznych pochodzących

od tego samego producenta;

2)

wykonania sieci strzałowej w sposób umożliwiający przeprowadzenie kontroli prawidłowości

połączeń;

3)

opuszczania ładunków materiałów wybuchowych, łączenia obwodów, programowania, kontroli

obwodu strzałowego i odpalania odbywającego się na warunkach podanych przez producenta

użytych zapalników;

4)

wyposażenia części ładunku rozczłonkowanego w oddzielny ładunek materiału wybuchowego.

2.

Sieć strzałową projektuje się w sposób zapobiegający nakładaniu się czasów opóźnień

inicjowania ładunków materiału wybuchowego.

Odpalanie ładunków materiałów wybuchowych przy użyciu lontów detonujących jest dozwolone

w przypadku

1)

przygotowania odcinków lontu o potrzebnej długości przed ich umieszczeniem w otworach

strzałowych;

2)

użycia w tej samej sieci lontów jednego rodzaju, pochodzących od tego samego producenta;

3)

nietworzenia przez sieć strzałową pętli;

4)

zachowania odstępów między lontami lub liniami równoległymi, wynoszących nie mniej

niż 0,2 m - w przypadku krzyżowania się lontów lub układania linii równoległych;

5)

zgodności masy ładunku materiału wybuchowego opuszczanego na loncie do otworu strzałowego

z masą określoną przez producenta lontu i nieprzekraczającą 500 g;

6)

nieużycia spłonek do inicjowania lontów;

7)

wykonania połączeń lontów na nakładkę na odcinku nie krótszym niż 0,2 m i zabezpieczenia

ich taśmą izolacyjną;

8)

wychodzenia odgałęzień od sieci strzałowej w kierunku przebiegu fali detonacyjnej

pod kątem nie mniejszym niż 30° i nie większym niż 45°;

9)

nieumieszczenia połączenia odcinków lontu w przybitce.

1.

Po stwierdzeniu prawidłowości odstrzału osoba wykonująca roboty strzałowe wydaje polecenie

nadania sygnału, o którym mowa w § 162 ust. 1 pkt 4.

2.

Opuszczenie schronu jest dozwolone po nadaniu sygnału, o którym mowa w § 162 ust.

1 pkt 4.

3.

Przepisu ust. 2 nie stosuje się do osób odpowiedzialnych za stwierdzenie prawidłowości

odstrzału.

W przypadku wykonywania robót strzałowych metodą strzelania otworami z poszerzonym

dnem

1)

niedozwolone jest przebywanie osób w strefie bezpieczeństwa, której promień wynosi

nie mniej niż 100 m;

2)

przed przystąpieniem do ponownego ładowania otworu środkami strzałowymi usuwa się

skruszony materiał z otworu i bada możliwość jego ładowania;

3)

ponowne załadowanie otworu środkami strzałowymi po poszerzeniu dna otworu strzałowego

jest dozwolone po upływie co najmniej 15 minut od odstrzału.

W zakładzie górniczym prowadzi się książkę ewidencji niewypałów i znalezionych środków

strzałowych.

W przypadku wykrycia niewypału środka strzałowego wydanie polecenia nadania sygnału,

o którym mowa w § 162 ust. 1 pkt 4, jest dozwolone wyłącznie po odpowiednim zabezpieczeniu

rejonu, w którym wykryto niewypał.

Likwidowanie niewypałów prowadzi się zgodnie z instrukcją zatwierdzoną przez kierownika

ruchu.

1.

Szczegółowy sposób likwidacji niewypału jest ustalany przez osobę kierownictwa ruchu

zakładu górniczego lub osobę dozoru ruchu górniczego nadzorującą roboty strzałowe.

O sposobie likwidacji niewypału informuje się osoby wykonujące te roboty.

2.

Przy ustalaniu sposobu likwidacji niewypału określa się

1)

granice terenu, na którym prowadzenie prac niezwiązanych z likwidacją niewypału jest

niedozwolone;

2)

granice stref zagrożenia, o których mowa w § 148 ust. 1, i sposób ich zabezpieczenia;

3)

sposób lokalizacji środków strzałowych uznanych za niewypały;

4)

sposób usuwania przybitki, ładunków materiałów wybuchowych i materiału wybuchowego;

5)

sposób postępowania w przypadku braku ciągłości obwodu strzałowego w pojedynczym ładunku

materiału wybuchowego.

1.

Likwidowanie niewypałów w otworze strzałowym za pomocą dodatkowych ładunków materiału

wybuchowego jest dozwolone wyłącznie w warunkach gwarantujących, że dodatkowy ładunek

materiału wybuchowego bezpośrednio zetknie się z materiałem wybuchowym tego niewypału.

2.

W przypadku likwidacji niewypału w otworach strzałowych przez detonację za pomocą

dodatkowego ładunku materiału wybuchowego przybitkę wodną lub sypką usuwa się z otworu

za pomocą sprężonego powietrza.

W przypadku likwidacji niewypałów za pomocą odpalenia elektrycznego badanie wzrokowe

prawidłowości połączeń sieci strzałowej lub wykonywanie innych czynności jest dozwolone

po uprzednim odłączeniu sieci strzałowej od zapalarki oraz po zwarciu i zaizolowaniu

końcówek przewodów strzałowych.

1.

Niewypał w otworze strzałowym zwykłym likwiduje się przez odpalenie ładunku materiału

wybuchowego umieszczonego w otworze odwierconym równolegle w odległości nie mniejszej

niż 50 cm.

2.

Wykonując roboty strzałowe ładunkami materiałów wybuchowych, które są nakładane lub

podkładane pod luźnymi bryłami, likwidacji niewypału dokonuje się przez ręczne usunięcie

przybitki, umieszczenie dodatkowego ładunku materiału wybuchowego, ponowne wykonanie

przybitki i odpalenie tego ładunku.

3.

W przypadku wykonywania robót strzałowych rozszczepkowych niewypał likwiduje się przez

założenie i odstrzelenie ładunku materiału wybuchowego nakładanego wprost na wylot

otworu.

1.

Roboty strzałowe prowadzone z użyciem zapalników elektrycznych wykonuje się, jeżeli

odległość wykonywania tych robót od energetycznych linii napowietrznych wysokiego

napięcia i przewodów trakcyjnych kolei elektrycznej jest większa niż

1)

300 m - w przypadku zapalników elektrycznych klasy 0,2 A;

2)

200 m - w przypadku zapalników elektrycznych klasy 0,45 A;

3)

100 m - w przypadku zapalników elektrycznych klasy 2 A.

2.

W przypadku konieczności wykonywania robót strzałowych w odległościach mniejszych

niż określone w ust. 1 stosuje się

1)

dodatkowe środki bezpieczeństwa określone w opinii sporządzonej przez rzeczoznawcę

i zatwierdzone przez kierownika ruchu lub

2)

zapalniki nieelektryczne lub elektroniczne.

1.

Specjalistyczne roboty strzałowe wykonuje się pod bezpośrednim nadzorem kierownika

działu techniki strzałowej lub jego zastępcy.

2.

Rodzaje robót strzałowych zaliczonych do specjalistycznych robót strzałowych są określane

przez kierownika ruchu.

Do wykonywania robót strzałowych w podziemnych wyrobiskach górniczych odkrywkowych

zakładów górniczych stosuje się odpowiednio przepisy rozdziału 6.

Wokół miejsca prowadzenia robót strzałowych wyznacza się strefy zagrożenia: powietrzną

falą uderzeniową, rozrzutem odłamków skalnych i drganiami parasejsmicznymi górotworu

w sposób określony w załączniku nr 4 do rozporządzenia, w których obrębie zapewnia

się bezpieczeństwo osób i ochronę mienia przed skutkami robót strzałowych.

Zbrojenie sprzętu środkami strzałowymi, sprawdzanie obwodu elektrycznego i demontaż

sprzętu po odstrzeleniu ładunku materiału wybuchowego są wykonywane na oddzielnym

stanowisku wyłącznie przez osobę wykonującą roboty strzałowe.

Przygotowanie i zbrojenie perforatorów, torped, generatorów ciśnienia i innych ładunków

materiałów wybuchowych oraz usuwanie ich niewypałów odbywa się zgodnie ze szczegółowymi

instrukcjami wykonywania tych robót, pozytywnie zaopiniowanymi przez rzeczoznawcę

i zatwierdzonymi przez kierownika ruchu.

1.

Roboty strzałowe w odwiercie wykonuje się

1)

w przypadku wypływu płynu - z użyciem śluzy, która posiada uszczelnienie na kabel

geofizyczny;

2)

w przypadku braku wypływu płynu - bez użycia śluzy, o której mowa w pkt 1.

2.

Kierownik ruchu zakładu górniczego może podjąć decyzję o użyciu śluzy w przypadku,

o którym mowa w ust. 1 pkt 2.

Urządzenia stanowiące wyposażenie grupy robót strzałowych oraz zespoły urządzenia

wiertniczego uziemia się.

Przed rozpoczęciem wykonywania robót strzałowych

1)

otwór wiertniczy lub odwiert wypełnia się płynem określonym w dokumentacji strzałowej

lub metryce strzałowej;

2)

wylot otworu wiertniczego lub odwiertu zabezpiecza się głowicą przeciwerupcyjną z

zamknięciem pełnym.

Zbrojenie, przenoszenie i zapuszczanie ładunku materiału wybuchowego w otworze wiertniczym

lub w odwiercie oraz odpalanie tego ładunku wykonuje się pod nadzorem kierownika działu

techniki strzałowej.

Likwidację niewypałów wykonuje się w sposób określony w instrukcji zatwierdzonej przez

kierownika ruchu.

1.

Wykonywanie robót strzałowych w trakcie wydobywania kopalin w granicach obszarów morskich

Rzeczypospolitej Polskiej na morskiej jednostce w niesprzyjających warunkach hydrometeorologicznych

jest niedozwolone.

2.

Decyzja o wstrzymaniu lub wznowieniu wykonywania robót strzałowych, w przypadku zaistnienia

lub ustania niesprzyjających warunków hydrometeorologicznych, jest podejmowana przez

kierownika ruchu.

Wykonywanie robót strzałowych w trakcie wydobywania kopalin w granicach obszarów morskich

Rzeczypospolitej Polskiej na morskiej jednostce jest dozwolone wyłącznie przy świetle

dziennym.

Liczba osób wykonujących roboty strzałowe w trakcie wydobywania kopalin w granicach

obszarów morskich Rzeczypospolitej Polskiej na morskiej jednostce jest ograniczana

do niezbędnego minimum przez kierownika ruchu.

1.

Przed przystąpieniem do wykonywania robót strzałowych w trakcie wydobywania kopalin

w granicach obszarów morskich Rzeczypospolitej Polskiej na morskiej jednostce sprawdza

się

1)

działanie zabezpieczenia wylotu otworu wiertniczego lub odwiertu umożliwiającego bezpieczne

wykonanie robót strzałowych;

2)

działanie urządzenia wyciągowego wyciągu wiertniczego lub innego urządzenia służącego

do transportu pionowego, stosowanego do zapuszczania i wyciągania z otworów przyrządów

pomiarowych i perforatorów;

3)

drożność rur otworu wiertniczego wraz z interwałem perforacji lub torpedowania.

2.

Czynności, o których mowa w ust. 1, są wykonywane przez osobę dozoru nadzorującą roboty

strzałowe określone w ust. 1.

Środki strzałowe wykorzystywane w trakcie wydobywania kopalin i wykonywania robót

geologicznych przechowuje się w miejscu wykonywania robót strzałowych

1)

w granicach obszarów morskich Rzeczypospolitej Polskiej - na morskiej jednostce;

2)

na lądzie - w ruchomych składach materiałów wybuchowych.

Do wykonywania robót strzałowych poza otworami wiertniczymi lub odwiertami stosuje

się odpowiednio przepisy rozdziału 7.

Wzory dokumentów ewidencji stosowane przed dniem wejścia w życie rozporządzenia mogą

być stosowane przez okres 6 miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia.

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 lipca 2017 r.