Obwieszczenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 maja 2016 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie wymagań, jakim powinna odpowiadać ochrona wartości pieniężnych przechowywanych i transportowanych przez przedsiębiorców i inne jednostki organizacyjne

Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają

1)

ustawa - ustawę z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia;

2)

wartości pieniężne

a)

krajowe i zagraniczne znaki pieniężne,

b)

czeki, z wyjątkiem czeków zakreślonych, skasowanych lub opatrzonych indosem pełnomocniczym,

zawierającym wzmiankę „wartość do inkasa”, „należność do inkasa” lub inną o podobnym

charakterze,

c)

weksle, z wyjątkiem weksli opatrzonych indosem pełnomocniczym zawierającym wzmiankę

„wartość do inkasa” lub inną o podobnym charakterze,

d)

inne dokumenty zastępujące w obrocie gotówkę,

e)

złoto, srebro i wyroby z tych metali, kamienie szlachetne i perły, a także platynę

i inne metale z grupy platynowców, z wyjątkiem przedmiotów będących muzealiami w rozumieniu

przepisów ustawy z dnia 21 listopada 1996 r. o muzeach

(Dz. U. z 2012 r. poz. 987, z 2015 r. poz. 1505 oraz z 2016 r. poz. 352 i 749);

3)

transport wartości pieniężnych - przewożenie lub przenoszenie wartości pieniężnych

poza obiektami przedsiębiorcy lub innej jednostki organizacyjnej;

4)

konwojowany transport wartości pieniężnych - przewożenie lub przenoszenie wartości

pieniężnych ochranianych przez konwojentów poza obiektami przedsiębiorcy lub innej

jednostki organizacyjnej;

5)

jednostka obliczeniowa - 120-krotność przeciętnego wynagrodzenia w poprzednim kwartale,

ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej

Polskiej „Monitor Polski”, na podstawie art. 20 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu

Ubezpieczeń Społecznych

(Dz. U. z 2015 r. poz. 748, 1240, 1302 i 1311);

6)

klasa odporności na włamanie - przyjęte we właściwej Polskiej Normie klasyfikacyjne

oznaczenie odporności pomieszczeń lub urządzeń na włamanie;

7)

posterunki doraźne - posterunki wystawiane w miejscu, które wymaga ochrony natychmiastowej

i tymczasowej;

8

konwojent - osobę posiadającą legitymację kwalifikowanego pracownika ochrony fizycznej,

ochraniającą transport wartości pieniężnych, wyposażoną w broń palną bojową, środki

ochrony osobistej oraz środki łączności;

9)

środki łączności wewnętrznej - środki służące do nawiązywania łączności w obrębie

chronionego obiektu lub między członkami konwoju;

10)

środki łączności zewnętrznej - środki służące do nawiązywania łączności z podmiotami

zewnętrznymi;

11)

środki ochrony osobistej - wyposażenie kuloodporne składające się co najmniej z kamizelki

i hełmu;

12)

pojemnik specjalistyczny - pojemnik służący do transportu wartości pieniężnych, wyposażony

w urządzenia utrudniające jego zabór, wykorzystujące działanie paralizatora elektrycznego,

alarmu akustycznego, sygnału dymnego lub uszkadzające zawartość pojemnika z zachowaniem

możliwości identyfikacji papierowych wartości pieniężnych;

13)

pojemnik bezpieczny - pojemnik wykonany ze stopu metali używany w celu ochrony zawartości

przed włamaniem;

14)

osoba transportująca - osobę przenoszącą lub przewożącą wartości pieniężne;

15)

bankowozy - pojazdy samochodowe przeznaczone do transportu wartości pieniężnych, oznaczone

w zależności od konstrukcji i zabezpieczenia technicznego jako typy: A, B i C;

16)

pojazdy ubezpieczające - pojazdy samochodowe przeznaczone do przewożenia konwojentów

ochraniających pojazdy samochodowe przewożące wartości pieniężne;

17)

pomieszczenie - wydzieloną część budynku o określonej klasie odporności na włamanie,

służącą do przechowywania wartości pieniężnych;

18)

urządzenie - urządzenie mechaniczne o określonej klasie odporności na włamanie, służące

do przechowywania i transportu wartości pieniężnych.

Bankowozy, o których mowa w załączniku nr 5 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 września 2010 r.

w sprawie wymagań, jakim powinna odpowiadać ochrona wartości pieniężnych przechowywanych

i transportowanych przez przedsiębiorców i inne jednostki organizacyjne i które w dniu wejścia w życie niniejszego rozporządzenia nie spełniają wymogu

1)

o którym mowa w pkt 1 ppkt 1 załącznika nr 5 do rozporządzenia, w brzmieniu nadanym

niniejszym rozporządzeniem, mogą być wykorzystywane do transportu wartości pieniężnych,

nie dłużej jednak niż przez okres trzech miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszego

rozporządzenia;

2)

o którym mowa w pkt 1 ppkt 1a załącznika nr 5 do rozporządzenia, w brzmieniu nadanym

niniejszym rozporządzeniem, mogą być wykorzystywane do transportu wartości pieniężnych,

nie dłużej jednak niż przez okres dwóch lat od dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2014 r.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

1.

Wartości pieniężne przechowywane w budynkach lub pomieszczeniach znajdujących się

w granicach obszarów i obiektów umieszczonych w ewidencji, o której mowa w art. 5

ust. 5 ustawy, lub na terenie jednostek, w których utworzono wewnętrzną służbę ochrony

zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy, chroni się przez zastosowanie ochrony fizycznej lub

zabezpieczenia technicznego.

2.

W przypadku przechowywania wartości pieniężnych przekraczających 0,2 jednostki obliczeniowej

w budynkach lub pomieszczeniach znajdujących się poza obszarami i obiektami umieszczonymi

w ewidencji, o której mowa w art. 5 ust. 5 ustawy, zapewnia się co najmniej zabezpieczenie

techniczne tych budynków lub pomieszczeń.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

1.

Zabezpieczenie techniczne wartości pieniężnych podczas ich przechowywania i transportu

następuje przez zastosowanie

1)

pomieszczeń i urządzeń;

2)

pojazdów samochodowych przewożących wartości pieniężne;

3)

elektronicznych systemów zabezpieczeń budynków, pomieszczeń, urządzeń oraz pojazdów

samochodowych.

2.

Wymagania dla elektronicznych systemów zabezpieczeń budynków, pomieszczeń i urządzeń

określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.

3.

Wyrażone w jednostkach obliczeniowych limity wartości pieniężnych przechowywanych

lub transportowanych w pomieszczeniach i urządzeniach określa załącznik nr 2 do rozporządzenia.

4.

W przypadku przechowywania wartości pieniężnych w urządzeniach spełniających funkcję

automatów kasjerskich pod nadzorem osób obsługujących te urządzenia w czasie godzin

pracy jednostki organizacyjnej, limity określone w tablicy 4 załącznika nr 2 do rozporządzenia

mogą być zwiększone trzykrotnie.

5.

Zainstalowane w budynkach lub pomieszczeniach Narodowego Banku Polskiego przeznaczonych

do przechowywania wartości pieniężnych systemy sygnalizacji włamania i napadu powinny

być podłączone do najbliższej jednostki organizacyjnej Policji pełniącej służbę całodobowo

lub do jednostki organizacyjnej Policji monitorującej systemy alarmowe, wskazanej

przez właściwego terytorialnie komendanta wojewódzkiego (Stołecznego) Policji. Szczegółowe

warunki podłączenia określa umowa zawarta między Prezesem Narodowego Banku Polskiego

a Komendantem Głównym Policji.

1.

W budynkach i pomieszczeniach, o których mowa w § 2 ust. 1, w razie wystąpienia trwającej

dłużej niż 12 godzin niesprawności systemów sygnalizacji włamania i napadu lub systemów

transmisji alarmu, do czasu usunięcia niesprawności wprowadza się ochronę fizyczną

lub zwiększa ilość posterunków ochrony fizycznej budynków i pomieszczeń co najmniej

o jeden jednoosobowy uzbrojony posterunek doraźny.

2.

Jeżeli niesprawność systemów alarmowych, o których mowa w ust. 1, wystąpiła poza godzinami

pracy chronionej jednostki albo spodziewany czas naprawy wykracza poza te godziny,

na posterunku doraźnym służbę pełni co najmniej 2 uzbrojonych pracowników ochrony

fizycznej, jeżeli w chronionej jednostce organizacyjnej nie występuje stała ochrona

fizyczna. Jeżeli występuje taka ochrona, na posterunku doraźnym służbę może pełnić

jeden uzbrojony pracownik ochrony fizycznej.

3.

Pracowników ochrony, o których mowa w ust. 1 i 2, wyposaża się w niezbędne środki

łączności zewnętrznej lub wewnętrznej, stosownie do warunków wykonywania ochrony fizycznej.

Transport wartości pieniężnych nieprzekraczających 0,2 jednostki obliczeniowej nie

wymaga ochrony fizycznej i zabezpieczenia technicznego.

1.

Wartości pieniężne powyżej 1 jednostki obliczeniowej transportuje się bankowozem.

2.

Transport wartości pieniężnych powyżej 1 jednostki obliczeniowej może być wykonywany

bez użycia bankowozu, jeżeli brak jest możliwości dojazdu bankowozem do miejsca, z

którego wartości pieniężne są pobierane lub do którego są dostarczane.

3.

Złoto, srebro i platyna, w tym wyroby z tych metali używane do celów technologicznych,

jeśli ich gabaryty uniemożliwiają użycie bankowozu, mogą być transportowane innym

pojazdem samochodowym z zastosowaniem systemu lokalizacji, z zastrzeżeniem § 9 ust.

5.

1.

Wartości pieniężne powyżej 24 jednostek obliczeniowych są transportowane bankowozem

typu A.

2

Transport wartości pieniężnych do 8 jednostek obliczeniowych z użyciem bankowozu typu

C, wyposażonego w pojemniki specjalistyczne co najmniej klasy D, może być wykonywany

przez nieuzbrojonego pracownika ochrony posiadającego legitymację kwalifikowanego

pracownika ochrony fizycznej, bez udziału konwojenta.

3.

Bankowozem typu C mogą być transportowane wyłącznie wartości pieniężne umieszczone

w pojemnikach specjalistycznych lub innych urządzeniach, o których mowa w pkt 1 ppkt

1 załącznika nr 5 do rozporządzenia.

Transport wartości pieniężnych nieprzekraczających 1 jednostki obliczeniowej może

być wykonywany przez osobę transportującą bez udziału konwojenta, pod warunkiem użycia

pojemnika specjalistycznego w odpowiedniej klasie zabezpieczenia, z uwzględnieniem

wymagań określonych w załączniku nr 2 do rozporządzenia.

1.

Konwojowany transport wartości pieniężnych jest chroniony co najmniej przez

1)

jednego konwojenta - przy transporcie wartości pieniężnych powyżej 1 do 8 jednostek

obliczeniowych, z zastrzeżeniem § 7 ust. 2;

2)

dwóch konwojentów - przy transporcie wartości pieniężnych powyżej 8 do 24 jednostek

obliczeniowych;

3)

trzech konwojentów - przy transporcie wartości pieniężnych powyżej 24 do 50 jednostek

obliczeniowych;

4)

czterech konwojentów - przy transporcie wartości pieniężnych powyżej 50 jednostek

obliczeniowych.

2.

Konwojent nie może przenosić wartości pieniężnych lub kierować bankowozem.

3.

Osoba transportująca nie może jednocześnie kierować bankowozem i wykonywać zadań konwojenta.

4.

Osoba kierująca bankowozem nie może jednocześnie wykonywać zadań osoby transportującej

lub konwojenta.

5.

Przy transporcie wartości pieniężnych powyżej 24 jednostek obliczeniowych bankowozem

typu A należy do transportu przydzielić pojazd ubezpieczający.

6.

W przypadku transportowania wartości pieniężnych kolumną pojazdów samochodowych, w

rozumieniu przepisów o ruchu drogowym, należy do transportu przydzielić dwa pojazdy

ubezpieczające, po jednym z przodu i z tyłu kolumny, ustalając liczebność grupy konwojowej

po dwóch konwojentów na pojazd ubezpieczający i po jednym konwojencie na każdy pojazd

przewożący wartości pieniężne.

7.

Dopuszcza się możliwość używania bankowozów typu A i B jako pojazdów ubezpieczających.

1.

Wymagania techniczne bankowozów określają załączniki do rozporządzenia

1)

załącznik nr 3 - wymagania techniczne dla bankowozu typu A;

2)

załącznik nr 4 - wymagania techniczne dla bankowozu typu B;

3)

załącznik nr 5 - wymagania techniczne dla bankowozu typu C.

2.

Ogólne wymagania techniczne pojazdu ubezpieczającego określa załącznik nr 6 do rozporządzenia.

Jednostki organizacyjne Narodowego Banku Polskiego oraz jednostki organizacyjne produkujące

znaki pieniężne mogą dodatkowo wzmacniać ochronę transportów wartości pieniężnych

przez funkcjonariuszy Policji. Sposób współdziałania z Policją oraz odpłatność w zakresie

takiego wzmacniania określa umowa zawarta z Komendantem Głównym Policji przez Prezesa

Narodowego Banku Polskiego lub kierownika jednostki organizacyjnej produkującej znaki

pieniężne.

1

Przedsiębiorcy i kierownicy innych jednostek organizacyjnych wykorzystują do przechowywania

lub transportowania wartości pieniężnych pomieszczenia i urządzenia

1)

posiadające wydany przez uprawnioną jednostkę certyfikującą certyfikat zgodności albo

wydaną przez producenta lub importera deklarację zgodności, potwierdzające zgodność

z zasadniczymi lub szczegółowymi wymaganiami w rozumieniu przepisów o systemie oceny

zgodności - w przypadku gdy dla danego wyrobu wymagania takie zostały ustalone;

2)

posiadające wydane przez jednostkę certyfikującą akredytowaną przez Polskie Centrum

Akredytacji poświadczenie zgodności z odpowiednimi Polskimi Normami lub poświadczenie

zgodności wydane przez akredytowaną jednostkę certyfikującą w innym państwie członkowskim

Unii Europejskiej, Republice Turcji lub w państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia

o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, albo wyprodukowane

lub wprowadzone do obrotu w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Republice

Turcji lub w państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA)

- stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, pod warunkiem, że te pomieszczenia

i urządzenia spełniają wymagania odpowiadające wymaganiom niniejszego rozporządzenia

- jeżeli dla danego wyrobu nie ustalono wymagań, o których mowa w pkt 1.

2.

Pomieszczenia i urządzenia, o których mowa w ust. 1, powinny być oznaczone tabliczką

znamionową lub innym trwałym oznaczeniem, wydanym przez jednostkę certyfikującą, które

zawiera następujące dane

1)

nazwę wyrobu;

2)

nazwę producenta lub dystrybutora wyrobu (według certyfikatu lub deklaracji zgodności);

3)

oznaczenie typu lub nazwę modelu;

4)

numer fabryczny i rok produkcji;

5)

klasę odporności;

6)

numer certyfikatu, deklaracji lub poświadczenia zgodności;

7)

masę wyrobu;

8)

nazwę jednostki certyfikującej.

3.

Urządzenia stosowane w elektronicznym systemie zabezpieczeń, dla których jest wymagana

klasyfikacja, powinny posiadać odpowiednie do wymaganej klasyfikacji certyfikaty lub

deklaracje zgodności w rozumieniu przepisów o systemie oceny zgodności, zaś elektroniczny

system zabezpieczeń powinien posiadać wydane przez dostawcę poświadczenie zgodności

z wymogami określonymi w niniejszym rozporządzeniu.

4.

Przepisu ust. 3 nie stosuje się do instalowanych w pojazdach samochodowych urządzeń

posiadających świadectwo homologacji, wydane w trybie przewidzianym przepisami w sprawie

homologacji typu pojazdów oraz przedmiotów ich wyposażenia lub części składowych.

Do opancerzonych pojazdów samochodowych spełniających wymagania, o których mowa w

1)

pkt 1 ppkt 2 i 3 załącznika nr 3 do rozporządzenia,

2)

pkt 1 ppkt 1 i 2 załącznika nr 4 do rozporządzenia,

3)

pkt 1 ppkt 1 i 2 załącznika nr 6 do rozporządzenia

- stosuje się odpowiednio homologację typu pojazdu o kodzie nadwozia SB (samochód

opancerzony).

1.

Pojazdy samochodowe spełniające na podstawie dotychczasowych przepisów o ochronie

osób i mienia warunki techniczne pojazdów specjalnych (bankowozów) lub pojazdów przystosowanych

do przewozu wartości pieniężnych oraz pojazdy używane dotychczas jako pojazdy ubezpieczające

mogą być do czasu wyrejestrowania wykorzystywane do transportu wartości pieniężnych,

z zastosowaniem dotychczasowych limitów jednostek obliczeniowych i wymaganej liczby

konwojentów.

2.

Przepis ust. 1 stosuje się również do pojazdów samochodowych wydanych nabywcy po dniu

wejścia w życie rozporządzenia, jeżeli ich nabycie nastąpiło na podstawie umowy sprzedaży

zawartej przed tym dniem.

3.

Systemy sygnalizacji włamania i napadu, wykonane przed dniem wejścia w życie rozporządzenia

według normy PN-93/E-08390 w klasie co najmniej SA3, mogą być nadal wykorzystywane

do zabezpieczenia przechowywanych lub transportowanych wartości pieniężnych, z tym

że wymiana centrali elektronicznego systemu zabezpieczeń na inny typ lub model jest

traktowana na równi z wykonaniem nowego systemu zabezpieczeń, który powinien spełniać

wymagania określone w rozporządzeniu.

4.

Użytkowane dotychczas w systemach telewizji dozorowej urządzenia do rejestracji dynamicznej

obrazów z kamer, które nie spełniają wymogów określonych w niniejszym rozporządzeniu,

mogą być nadal stosowane, jednak nie dłużej niż 36 miesięcy od dnia wejścia w życie

rozporządzenia.

5.

Tabliczki znamionowe umieszczone w pomieszczeniach i na urządzeniach przed wejściem

w życie niniejszego rozporządzenia zachowują ważność, jeżeli jest możliwe odczytanie

z nich co najmniej

1)

nazwy wyrobu;

2)

klasy odporności;

3)

numeru certyfikatu zgodności lub certyfikatu typu;

4)

nazwy jednostki certyfikującej.

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia