Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 10 maja 2016 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego
Table of Provisions (53)
Statutory Text (53 Articles)
Ustawa określa zasady funkcjonowania górnictwa węgla kamiennego, w tym
1)
zasady restrukturyzacji finansowej przedsiębiorstw górniczych;
2)
zasady likwidacji kopalń;
2a)
zasady restrukturyzacji zatrudnienia w kopalniach likwidowanych;
3
zasady wypłacania ekwiwalentu pieniężnego z tytułu prawa do bezpłatnego węgla, zwanego
dalej „ekwiwalentem pieniężnym”, rent wyrównawczych, a także wypłaty zaległych wynagrodzeń;
4)
warunki uzyskania dofinansowania na inwestycje początkowe;
5)
zasady sprawowania nadzoru właścicielskiego;
6)
szczególne uprawnienia gmin górniczych;
7)
działania wspierające czyste technologie węglowe oraz monitoring funkcjonowania górnictwa;
8)
źródła finansowania zadań określonych w ustawie.
Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 8 ust. 5, art. 9 ust. 2
i art. 15 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym, zachowują moc do
dnia wejścia w życie nowych przepisów wykonawczych na podstawie art. 8 ust. 5 i art.
15 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, nie dłużej jednak
niż przez 6 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
Użyte w ustawie określenia oznaczają
1)
przedsiębiorstwo górnicze
a)
spółkę węglową - jednoosobową spółkę Skarbu Państwa, która prowadzi wydobycie węgla
kamiennego na podstawie koncesji lub która prowadzi likwidację zakładu górniczego
oraz działania polikwidacyjne na terenach górniczych,
b)
spółkę, w której Skarb Państwa lub spółki węglowe, posiadają akcje albo udziały, prowadzącą
wydobycie węgla kamiennego na podstawie koncesji albo która prowadzi likwidację zakładu
górniczego, działania polikwidacyjne na terenach górniczych albo zabezpiecza kopalnie
przed zagrożeniami wodnymi, gazowymi oraz pożarowymi po zakończeniu likwidacji kopalni,
c)
spółkę zależną lub współzależną w rozumieniu ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości
(Dz. U. z 2013 r. poz. 330, z późn. zm. od spółki w której Skarb Państwa posiada akcje lub udziały, prowadzącą wydobycie
węgla kamiennego na podstawie koncesji;
2)
kopalnia - wyodrębnioną jednostkę organizacyjną przedsiębiorstwa górniczego prowadzącą
zakład górniczy;
3)
zakład górniczy - służący wydobywaniu węgla kamiennego zakład górniczy w rozumieniu
art. 6 ust. 1 pkt 18 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze
(Dz. U. z 2015 r. poz. 196, 1272 i 1505 oraz z 2016 r. poz. 266);
4)
gmina górnicza - gminę, na której terenie jest
a)
wykonywana albo była wykonywana po dniu 14 stycznia 1999 r. działalność gospodarcza
objęta koncesją na wydobywanie węgla kamiennego i na rzecz której przedsiębiorstwo
górnicze jest obowiązane lub było obowiązane po tym dniu uiszczać opłatę eksploatacyjną,
o której mowa w przepisach prawa geologicznego i górniczego,
b)
zlokalizowany albo był zlokalizowany po dniu 14 stycznia 1999 r. zakład górniczy albo
część tego zakładu;
5)
oznaczona część zakładu górniczego - wydzielony z całości element składowy lub zespół
elementów zakładu górniczego, określony przez przedsiębiorcę w związku z planowaną
ich likwidacją.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2016 r., z wyjątkiem art. 1 pkt 8 w zakresie
pracy na powierzchni, który wchodzi w życie po upływie 4 miesięcy od dnia ogłoszenia.
Minister właściwy do spraw energii
1.
Zobowiązania pieniężne przedsiębiorstw górniczych powstałe do dnia 30 września 2003 r.
wraz z odsetkami z tytułu składek
1)
emerytalnych,
2)
na ubezpieczenia społeczne w części finansowanej przez ubezpieczonego,
3)
na ubezpieczenie zdrowotne
- pozostałe do spłaty według stanu na dzień wejścia w życie ustawy, podlegają restrukturyzacji,
na zasadach określonych w ust. 2.
2.
Przedsiębiorstwo górnicze dokonuje spłaty zobowiązań, o których mowa w ust. 1, do
dnia 31 grudnia 2015 r. w równych ratach miesięcznych. W przypadku niedokonania płatności
dwóch kolejnych rat miesięcznych, zobowiązania te stają się natychmiast wymagalne.
1.
Termin spłaty zobowiązań pieniężnych, o których mowa w art. 4 ust. 1, wraz z odsetkami
podlega odroczeniu do dnia 31 grudnia 2015 r.
2
Od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia 31 grudnia 2017 r. następuje spłata zobowiązań,
o których mowa w art. 4 ust. 1, wraz z odsetkami w miesięcznych ratach, zgodnie z
harmonogramem określonym w umowie zawartej pomiędzy Zakładem Ubezpieczeń Społecznych
a przedsiębiorstwami górniczymi do dnia 31 grudnia 2015 r.
(uchylony)
1.
Likwidacja kopalni polega na zaprzestaniu wydobycia węgla kamiennego i likwidacji
zakładu górniczego lub jego oznaczonej części.
2.
Właściwy organ przedsiębiorstwa górniczego podejmuje decyzję o likwidacji kopalni,
określając
1)
zakres likwidacji kopalni;
2)
termin rozpoczęcia likwidacji kopalni;
3)
termin zakończenia wydobycia węgla kamiennego;
4)
termin zakończenia likwidacji kopalni;
5)
osobę likwidatora.
3.
Do likwidacji zakładu górniczego lub jego oznaczonej części oraz zadań wykonywanych
po zakończeniu jego likwidacji stosuje się przepisy prawa geologicznego i górniczego, o ile ustawa nie stanowi inaczej.
4.
Zakres likwidacji kopalni określa przedsiębiorstwo górnicze w planie ruchu likwidowanego
zakładu górniczego.
1.
Postępowania administracyjne wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie
niniejszej ustawy toczą się nadal przed organami, które przejęły kompetencje zgodnie
z przepisami niniejszej ustawy.
2.
Organy, które przejęły zadania i kompetencje na podstawie niniejszej ustawy, przejmują
wszystkie prawa i obowiązki organów, które utraciły kompetencje.
3.
Organy, które utraciły zadania i kompetencje na podstawie niniejszej ustawy, przekazują
niezwłocznie akta spraw administracyjnych oraz inne dokumenty organom, które przejęły
zadania i kompetencje.
(uchylony)
Ustawa wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.
1
Przedsiębiorstwo górnicze, którego podstawowym przedmiotem działalności jest prowadzenie
likwidacji kopalni, zabezpieczenie kopalń sąsiednich przed zagrożeniem wodnym, gazowym
oraz pożarowym, w trakcie i po zakończeniu likwidacji kopalni, zagospodarowywanie
majątku likwidowanej kopalni, zbędnego majątku przedsiębiorstwa górni
czego, tworzenie nowych miejsc pracy, w szczególności dla pracowników likwidowanej
kopalni, wykonuje te czynności z dotacji budżetowej oraz innych źródeł finansowania,
jeżeli likwidację tej kopalni rozpoczęto przed dniem 1 stycznia 2019 r.
2
Prowadzenie likwidacji kopalń, których likwidację rozpoczęto przed dniem 1 stycznia
2019 r., zadania związane z zabezpieczeniem kopalń sąsiednich przed zagrożeniem wodnym,
gazowym oraz pożarowym w trakcie i po zakończeniu likwidacji kopalni oraz zadania
związane z naprawianiem szkód wywołanych ruchem zlikwidowanego zakładu górniczego,
w tym szkód powstałych w wyniku reaktywacji starych zrobów, są finansowane z dotacji
budżetowej.
3
W przypadku gdy likwidację kopalni rozpoczęto po dniu 1 stycznia 2019 r., przedsiębiorstwo
górnicze finansuje likwidację kopalni z funduszu likwidacji zakładu górniczego w rozumieniu
ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze.
4.
Środki funduszu, o którym mowa w ust. 3, mogą być gromadzone również w postaci bonów
skarbowych i obligacji emitowanych lub gwarantowanych przez Skarb Państwa.
5
Minister właściwy do spraw energii określi, w drodze rozporządzenia
1)
szczegółowe warunki i tryb przyznawania oraz wykorzystania dotacji budżetowej przeznaczonej
na finansowanie likwidacji kopalń, zabezpieczenie kopalń sąsiednich przed zagrożeniem
wodnym, gazowym oraz pożarowym, w trakcie i po zakończeniu likwidacji kopalni, naprawiania
szkód wywołanych ruchem zakładu górniczego, w tym szkód powstałych w wyniku reaktywacji
starych zrobów i działań wykonywanych po zakończeniu likwidacji kopalń,
2)
tryb rozliczania przyznanej dotacji budżetowej,
3)
szczegółowe warunki powodujące cofnięcie lub czasowe wstrzymanie wypłaty przyznanej
dotacji budżetowej
- biorąc pod uwagę zadania wykonywane w trakcie i po zakończeniu likwidacji kopalni,
zapewnienie bezpieczeństwa kopalni oraz upraszczanie systemu odwadniania, a także
naprawianie szkód wywołanych ruchem zakładu górniczego.
1
Przedsiębiorstwo górnicze może przed dniem 1 stycznia 2019 r. zbyć nieodpłatnie na
rzecz przedsiębiorstwa, o którym mowa w art. 8 ust. 1, kopalnię, zakład górniczy lub
jego oznaczoną część, prowadzące wydobycie węgla kamiennego lub roboty górnicze, w
celu przeprowadzenia ich likwidacji.
2.
Zbycie, o którym mowa w ust. 1, jest równoznaczne z podjęciem decyzji o likwidacji,
o której mowa w art. 6.
3.
Likwidacja kopalni, zakładu górniczego lub jego oznaczonej części przez przedsiębiorstwo,
o którym mowa w art. 8 ust. 1, finansowana jest z dotacji budżetowej oraz innych źródeł
finansowania.
4
Przedsiębiorstwo, o którym mowa w art. 8 ust. 1, może zbyć zakład górniczy lub jego
oznaczoną część nabyte w trybie określonym w ust. 1 lub zbyć aktywa należące do zakładu
górniczego lub jego oznaczonej części nabyte w trybie określonym w ust. 1.
1.
Przychody z tytułu nabycia przez przedsiębiorstwo, o którym mowa w art. 8 ust. 1,
kopalni, zakładu górniczego lub jego oznaczonej części, o których mowa w art. 8a ust.
1, nie stanowią przychodu w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych
(Dz. U. z 2014 r. poz. 851, z późn. zm..
2
Dla przedsiębiorstwa górniczego, o którym mowa w art. 8a ust. 1, które przed dniem
1 stycznia 2019 r. zbyło nieodpłatnie na rzecz przedsiębiorstwa, o którym mowa w art.
8 ust. 1, kopalnię, zakład górniczy lub jego oznaczoną część, prowadzące wydobycie
węgla kamiennego lub roboty górnicze, kosztem uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów
ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych jest również wartość początkowa środków trwałych w części niepokrytej sumą odpisów
amortyzacyjnych, o których mowa w art. 16h ust. 1 pkt 1 tej ustawy, wchodzących w
skład takiej kopalni, zakładu górniczego lub jego oznaczonej części.
3
Przedsiębiorstwo górnicze może pomniejszyć kapitał zapasowy lub rezerwowy o wartość
księgową netto zbywanego mienia, o którym mowa w art. 8a ust. 1. W tym zakresie przepisu art. 32 ust. 4 ustawy z dnia 29 września 1994 r.
o rachunkowości, w części dotyczącej sposobu ujęcia księgowego odpisu aktualizującego z tytułu utraty
wartości środków trwałych, nie stosuje się.
1.
Z dniem nabycia, o którym mowa w art. 8a ust. 1, przedsiębiorstwo, o którym mowa w
art. 8 ust. 1, wstępuje we wszystkie prawa i obowiązki nabytej kopalni, zakładu górniczego
lub jego oznaczonej części wynikające z ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze oraz innych ustaw w takim zakresie, w jakim jest to niezbędne do prowadzenia zakładu
górniczego, w szczególności staje się stroną umowy o ustanowienie użytkowania górniczego
dotyczącego złoża nabytej kopalni, zakładu górniczego lub jego oznaczonej części oraz
wstępuje w prawa i obowiązki wynikające z koncesji oraz innych decyzji wydanych na
podstawie ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze. Przepisy art. 6 ust. 3 i 4 stosuje się odpowiednio. Do nabycia, o którym mowa w
art. 8a ust. 1, przepisu art. 36 ust. 11 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne
i górnicze nie stosuje się.
2.
Z dniem nabycia mienia, o którym mowa w art. 8a ust. 1, przedsiębiorstwo, o którym
mowa w art. 8 ust. 1, przejmuje zobowiązania z tytułu szkód spowodowanych ruchem zakładu
górniczego, w tym szkód powstałych w wyniku reaktywacji starych zrobów. Środki na
finansowanie tych zobowiązań pochodzą z dotacji budżetowej.
Z dniem nabycia, o którym mowa w art. 8a ust. 1, przedsiębiorstwo, o którym mowa w
art. 8 ust. 1, staje się stroną w dotychczasowych stosunkach pracy zgodnie z art. 23.
W stosunku do nieruchomości oraz prawa użytkowania wieczystego nieruchomości niezbędnych
do prowadzenia zakładu górniczego kopalni zbywanej na podstawie art. 8a ust. 1, gminom nie przysługuje prawo ich pierwokupu. Przepisów art. 109 ustawy
z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
(Dz. U. z 2015 r. poz. 1774 i 1777 oraz z 2016 r. poz. 65) nie stosuje się.
(uchylony)
Przedsiębiorca podejmujący działalność górniczą w obszarze likwidowanej albo zlikwidowanej
kopalni przejmuje zadania związane z zabezpieczeniem kopalń sąsiednich przed zagrożeniem
wodnym, gazowym oraz pożarowym, o których mowa w art. 8 ust. 1, wraz z obowiązkiem
ich finansowania, z chwilą uzyskania w zakresie niezbędnym do prowadzenia działalności
górniczej, tytułu prawnego do mienia likwidowanej albo zlikwidowanej kopalni.
Przedsiębiorstwo, o którym mowa w art. 8 ust. 1, które nabyło likwidowaną kopalnię,
zakład górniczy lub jego oznaczoną część przed dniem 31 grudnia 2027 r. zwalnia się
z obowiązku zapłaty bieżących wpłat wobec Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób
Niepełnosprawnych, wpłat z zysku, opłat i kar wobec Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska
i Gospodarki Wodnej w części dotyczącej tych funduszy, z wyjątkiem opłat i kar stanowiących
dochody jednostek samorządu terytorialnego.
Jeżeli plan ruchu zakładu górniczego przewiduje likwidację jego obiektów, urządzeń
bądź wyrobisk górniczych, związane z tym koszty mogą być pokrywane z funduszu likwidacji
zakładu górniczego. Podstawą wypłaty środków na pokrycie kosztów, o których mowa w
zdaniu poprzednim, jest decyzja o zatwierdzeniu planu ruchu.
1.
W okresie likwidacji kopalni, zakładu górniczego lub jego oznaczonej części, nabytych
po dniu 1 stycznia 2015 r. przez przedsiębiorstwo, o którym mowa w art. 8 ust. 1,
pracownikom nieposiadającym uprawnień emerytalnych przysługuje
1)
urlop górniczy albo
2)
urlop dla pracowników zakładu przeróbki mechanicznej węgla, albo
3)
jednorazowa odprawa pieniężna.
2.
Uprawnienia, o których mowa w ust. 1, są przyznawane pracownikowi na jego wniosek
za zgodą pracodawcy, jeżeli przed dniem złożenia wniosku nie korzystał z takich uprawnień.
3.
Urlop górniczy oraz urlop dla pracowników zakładu przeróbki mechanicznej węgla, o
których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, mogą być udzielone pracownikowi tylko jeden raz.
4.
Osoba korzystająca z urlopu górniczego albo urlopu dla pracowników zakładu przeróbki
mechanicznej węgla, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, traci to uprawnienie, jeżeli
w czasie korzystania z niego
1
podjęła zatrudnienie na podstawie stosunku pracy lub umowy cywilnoprawnej na powierzchni
w przedsiębiorstwie górniczym albo pod ziemią;
2)
nabyła uprawnienia emerytalne.
5.
Uprawnienia, o których mowa w ust. 1, nie ograniczają uprawnień określonych ustawą z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych
zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników
(Dz. U. z 2015 r. poz. 192).
1.
Urlop górniczy, o którym mowa w art. 11a ust. 1 pkt 1, przysługuje pracownikowi zatrudnionemu
pod ziemią w kopalni, zakładzie górniczym lub jego oznaczonej części, nabytych po
dniu 1 stycznia 2015 r. przez przedsiębiorstwo, o którym mowa w art. 8 ust. 1, któremu
ze względu na wiek, łączny staż pracy lub staż pracy pod ziemią wykonywanej stale
i w pełnym wymiarze czasu pracy brakuje nie więcej niż cztery lata do nabycia prawa
do emerytury - w wymiarze do czterech lat.
2.
Urlop dla pracowników zakładu przeróbki mechanicznej węgla, o którym mowa w art. 11a
ust. 1 pkt 2, przysługuje pracownikowi zatrudnionemu w zakładzie przeróbki mechanicznej
węgla kopalni, zakładu górniczego lub jego oznaczonej części, nabytych po dniu 1 stycznia
2015 r. przez przedsiębiorstwo, o którym mowa w art. 8 ust. 1, któremu ze względu
na wiek, łączny staż pracy lub staż pracy wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu
pracy brakuje nie więcej niż trzy lata do nabycia prawa do emerytury - w wymiarze
do trzech lat.
3
Urlop górniczy, o którym mowa w art. 11a ust. 1 pkt 1, przysługuje pracownikowi w
wymiarze do czterech lat pod warunkiem, że skorzystanie z niego pozwoli mu nabyć prawo
do emerytury przed dniem 1 stycznia 2023 r.
4
Urlop dla pracowników zakładu przeróbki mechanicznej węgla, o którym mowa w art. 11a
ust. 1 pkt 2, przysługuje pracownikowi w wymiarze do trzech lat pod warunkiem, że
skorzystanie z niego pozwoli mu nabyć prawo do emerytury przed dniem 1 stycznia 2022 r.
5.
Urlop górniczy oraz urlop dla pracowników zakładu przeróbki mechanicznej węgla, o
których mowa w art. 11a ust. 1 pkt 1 i 2, mogą być udzielone przez pracodawcę po ustaleniu
przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych okresów uprawniających pracownika do emerytury
i okresu tych urlopów niezbędnego do nabycia uprawnień emerytalnych.
6.
Urlop górniczy, o którym mowa w art. 11a ust. 1 pkt 1, traktuje się na równi z okresem
pracy górniczej uprawniającym do nabycia uprawnień emerytalnych. Okres urlopu górniczego
uwzględnia się również przy ustalaniu prawa do emerytury górniczej, o której mowa
w art. 50e ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń
Społecznych
(Dz. U. z 2015 r. poz. 748, 1240, 1302 i 1311 oraz z 2016 r. poz. 394).
7.
Okres urlopu dla pracowników zakładu mechanicznej przeróbki węgla, o którym mowa w
art. 11a ust. 1 pkt 2, traktuje się na równi z okresami pracy w szczególnych warunkach,
uprawniającymi do emerytury pomostowej, o której mowa w ustawie z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych
(Dz. U. z 2015 r. poz. 965 i 1240).
8.
Skorzystanie z urlopu górniczego oraz urlopu dla pracowników zakładu przeróbki mechanicznej
węgla, o których mowa w art. 11a ust. 1 pkt 1 i 2, jest dobrowolne.
9.
Urlop górniczy oraz urlop dla pracowników zakładu przeróbki mechanicznej węgla, o
których mowa w art. 11a ust. 1 pkt 1 i 2, mogą być przyznane pod warunkiem rozwiązania
z pracownikiem z jego inicjatywy umowy o pracę za porozumieniem stron z dniem zakończenia
urlopu. Uzgodnienie trybu rozwiązania umowy o pracę następuje przed przyznaniem urlopu.
1
W okresie korzystania z urlopu górniczego albo urlopu dla pracowników zakładu przeróbki
mechanicznej węgla, o których mowa w art. 11a ust. 1 pkt 1 i 2, pracownik jest zwolniony
z obowiązku świadczenia pracy i otrzymuje świadczenie socjalne w wysokości 75% miesięcznego
wynagrodzenia obliczanego jak wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy.
2.
Do podstawy obliczania wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy, o którym mowa w ust. 1,
wlicza się
1)
nagrodę z okazji „Dnia Górnika” w wysokości 1/12 ostatniej wypłaconej pracownikowi
nagrody;
2)
dodatkową nagrodę roczną w wysokości 1/12 ostatniej wypłaconej pracownikowi nagrody;
3)
nagrodę jubileuszową w wysokości 1/60 nagrody, a w przypadku ratowników górniczych
1/36 ostatniej wypłaconej pracownikowi nagrody.
2a
Pracownik korzystający z urlopu górniczego albo urlopu dla pracowników zakładu przeróbki
mechanicznej węgla, o których mowa w art. 11a ust. 1 pkt 1 i 2, niezależnie od świadczenia,
o którym mowa w ust. 1, ma prawo do korzystania z uznaniowych świadczeń z zakładowego
funduszu świadczeń socjalnych.
3.
W okresie korzystania z urlopu górniczego albo urlopu dla pracowników zakładu przeróbki
mechanicznej węgla, o których mowa w art. 11a ust. 1 pkt 1 i 2, pracownikowi nie przysługuje
urlop wypoczynkowy.
4.
Urlopy górnicze oraz urlopy dla pracowników zakładu przeróbki mechanicznej węgla,
o których mowa w art. 11a ust. 1 pkt 1 i 2, są finansowane przez przedsiębiorstwo,
o którym mowa w art. 8 ust. 1, z dotacji budżetowej.
5.
Minister właściwy do spraw energii
1)
szczegółowe warunki i tryb przyznawania oraz sposób wykorzystania dotacji budżetowej
przeznaczonej na finansowanie świadczenia, o którym mowa w ust. 1,
2)
tryb przyznawania i wypłacania świadczenia, o którym mowa w ust. 1,
3)
tryb rozliczania dotacji budżetowej,
4)
warunki powodujące cofnięcie lub czasowe wstrzymanie wypłaty przyznanej dotacji budżetowej
- biorąc pod uwagę rodzaj oraz zapewnienie sprawności wypłacania świadczenia, o którym
mowa w ust. 1, na finansowanie którego będzie przyznana dotacja.
1.
Jednorazowa odprawa pieniężna, o której mowa w art. 11a ust. 1 pkt 3, przysługuje
pracownikom, z którymi rozwiązywana jest za porozumieniem stron umowa o pracę po dniu
1 stycznia 2015 r., nie później jednak niż do dnia 31 grudnia 2015 r., zatrudnionym
na dzień 1 stycznia 2015 r.
1)
w zakładzie przeróbki mechanicznej węgla przez okres nie krótszy niż 5 lat;
2)
na powierzchni kopalni i posiadającym co najmniej 5-letni staż pracy w przedsiębiorstwie
górniczym, innym niż wymienieni w pkt 1.
2.
Pracownikom, o których mowa w ust. 1, przysługuje odprawa w wysokości 12-krotności
przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z pierwszego półrocza roku poprzedzającego
rozwiązanie umowy o pracę w kopalni, w której pracownik był zatrudniony.
3
Jednorazowa odprawa pieniężna, o której mowa w art. 11a ust. 1 pkt 3, przysługuje
pracownikom, z którymi zostanie rozwiązana za porozumieniem stron umowa o pracę po
dniu 31 grudnia 2015 r., nie później jednak niż do dnia 31 grudnia 2018 r., zatrudnionym
na dzień zbycia, o którym mowa w art. 8a ust. 1, na powierzchni kopalni, w tym w zakładzie
mechanicznej przeróbki węgla i posiadającym co najmniej 5-letni staż pracy w przedsiębiorstwie
górniczym.
4
Pracownikom, o których mowa w ust. 3, przysługuje jednorazowa odprawa pieniężna, o
której mowa w art. 11a ust. 1 pkt 3, w wysokości
1)
12-krotności należnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z pierwszego półrocza
roku poprzedzającego rozwiązanie umowy o pracę w kopalni, w której pracownik był zatrudniony
- jeżeli umowa o pracę zostanie rozwiązana w okresie do 3 miesięcy od dnia zbycia
o którym mowa w art. 8a ust. 1;
2)
8-krotności należnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z pierwszego półrocza
roku poprzedzającego rozwiązanie umowy o pracę w kopalni, w której pracownik był zatrudniony
- jeżeli umowa o pracę zostanie rozwiązana w okresie od 4 do 6 miesięcy od dnia zbycia
o którym mowa w art. 8a ust. 1;
3)
4-krotności należnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z pierwszego półrocza
roku poprzedzającego rozwiązanie umowy o pracę w kopalni, w której pracownik był zatrudniony
- jeżeli umowa o pracę zostanie rozwiązana w okresie od 7 do 9 miesięcy od dnia zbycia
o którym mowa w art. 8a ust. 1.
5
Jednorazowa odprawa pieniężna może być przyznana nie później niż 12 miesięcy przed
dniem uzyskania przez pracownika uprawnień emerytalnych.
W przypadku nieskorzystania przez pracownika likwidowanej kopalni, zakładu górniczego
lub jego oznaczonej części, z uprawnień, o których mowa w art. 11a ust. 1 pkt 3, w
terminie do 9 miesięcy od dnia zbycia,
o którym mowa w art. 8a ust. 1, pracodawca rozwiązuje umowę o pracę z pracownikiem
na zasadach określonych w ustawie z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami
stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników.
1.
Restrukturyzacja zatrudnienia oraz pokrycie bieżących strat produkcyjnych przedsiębiorstwa,
o którym mowa w art. 8 ust. 1, w likwidowanej kopalni, zakładzie górniczym lub jego
oznaczonej części, o których mowa w art. 11a ust. 1, finansowane są przez to przedsiębiorstwo,
z dotacji budżetowej.
2.
Wysokość dotacji, o której mowa w ust. 1, jest pomniejszana o środki pozyskane na
ten cel z innych źródeł, w tym ze środków własnych oraz Funduszu Gwarantowanych Świadczeń
Pracowniczych.
3
Minister właściwy do spraw pracy - dysponent Funduszu, przeznaczy w okresie od dnia
1 stycznia 2015 r. do dnia 31 grudnia 2018 r., ze środków Funduszu Gwarantowanych
Świadczeń Pracowniczych, nie więcej niż 1 mld zł na pokrycie wydatków z tytułu jednorazowych
odpraw pieniężnych wypłacanych pracownikom likwidowanej kopalni, zakładu górniczego
lub jego oznaczonej części, o których mowa w art. 11a ust. 1, z tytułu restrukturyzacji
zatrudnienia.
4.
Środki Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych minister właściwy do spraw
pracy - dysponent Funduszu przekaże, na wniosek ministra właściwego do spraw energii
5.
Wydatki Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na pokrycie kosztów jednorazowych
odpraw pieniężnych wypłacanych pracownikom likwidowanej kopalni, zakładu górniczego
lub jego oznaczonej części, o których mowa w art. 11a ust. 1, skompensowane zostaną
dochodami Funduszu w wysokości nie więcej niż 1 mld zł pochodzącymi z przychodów z
prywatyzacji, o których mowa w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji
(Dz. U. z 2015 r. poz. 747 i 978), które przekaże na rachunek Funduszu minister właściwy do spraw Skarbu Państwa.
6
W celu umożliwienia sfinansowania ze środków pozyskanych z Funduszu Gwarantowanych
Świadczeń Pracowniczych jednorazowych odpraw pieniężnych wypłacanych pracownikom likwidowanej
kopalni, zakładu górniczego lub jego oznaczonej części, o których mowa w art. 11a
ust. 1, minister właściwy do spraw pracy - dysponent Funduszu, w terminie 7 dni od
daty wpływu wniosku ministra właściwego do spraw energii, o którym mowa w ust. 4,
dokona zmiany w projekcie planu finansowego Funduszu lub planie finansowym Funduszu
na poszczególne lata w okresie od dnia 1 stycznia 2015 r. do dnia 31 grudnia 2018 r.
przez zwiększenie planowanych wydatków Funduszu powiększających koszty Funduszu o
nie więcej niż 1 mld zł z przeznaczeniem na wypłatę jednorazowych odpraw pieniężnych
wypłacanych pracownikom likwidowanej kopalni, zakładu górniczego lub jego oznaczonej
części, o których mowa w art. 11a ust. 1, z tytułu restrukturyzacji zatrudnienia,
w ciężar pozostałości środków Funduszu z okresów poprzednich zapisanych w projekcie
planu finansowego Funduszu lub w planie finansowym Funduszu jako stan na początek
kolejnych lat w okresie od dnia 1 stycznia 2015 r. do dnia 31 grudnia 2018 r.
7.
Dysponentem środków przeznaczonych na wypłatę jednorazowych odpraw pieniężnych wypłacanych
pracownikom likwidowanej kopalni, zakładu górniczego lub jego oznaczonej części, o
których mowa w art. 11a ust. 1, jest minister właściwy do spraw energii
8.
Podstawą przyznania środków przeznaczonych na wypłatę jednorazowych odpraw pieniężnych
wypłacanych pracownikom likwidowanej kopalni, zakładu górniczego lub jego oznaczonej
części, o których mowa w art. 11a ust. 1, oraz środków na pokrycie bieżących strat
produkcyjnych przedsiębiorstwa, o którym mowa w art. 8 ust. 1, jest umowa zawarta
między ministrem właściwym do spraw energii
9.
Środki przyznane na podstawie umowy, o której mowa w ust. 8, wykorzystane niezgodnie
z przeznaczeniem lub niewykorzystane podlegają zwrotowi na rachunek wskazany przez
ministra właściwego do spraw energii
Monitoring zmian stanu zatrudnienia w kopalniach likwidowanych, w tym wykorzystania
uprawnień i świadczeń, o których mowa w art. 11a ust. 1, oraz rejestr pracowników,
którzy skorzystali z uprawnień i świadczeń określonych ustawą, prowadzi Agencja Rozwoju
Przemysłu S.A.
1.
Minister właściwy do spraw energii
1)
szczegółowe warunki i tryb przyznawania oraz sposób wykorzystania środków przeznaczonych
na wypłatę jednorazowych odpraw pieniężnych,
2)
szczegółowe warunki i tryb przyznawania oraz sposób wykorzystania środków na pokrycie
bieżących strat produkcyjnych przedsiębiorstwa, o którym mowa w art. 8 ust. 1,
3)
warunki i tryb wypłacania środków, o których mowa w pkt 1 i 2,
4)
tryb rozliczania środków, o których mowa w pkt 1 i 2,
5)
szczegółowe warunki powodujące cofnięcie lub czasowe wstrzymanie wypłaty przyznanych
środków
- biorąc pod uwagę przeznaczenie środków oraz zapewnienie sprawności wypłacania jednorazowych
odpraw pieniężnych i pokrywania bieżących strat produkcyjnych przedsiębiorstwa, o
którym mowa w art. 8 ust. 1, na finansowanie których będą przyznane środki, o których
mowa w art. 11f.
2
Niewykorzystane środki, o których mowa w art. 11f ust. 3 i 4, są zwracane na rachunek
Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w terminie do dnia 31 marca każdego
roku następującego po roku rozliczeniowym.
1.
Byłemu pracownikowi kopalni postawionej w stan likwidacji przed dniem 1 stycznia 2007 r.,
uprawnionemu do bezpłatnego węgla, który uzyskał emeryturę lub rentę przed tym dniem,
jest wypłacany przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, zwany dalej „ZUS”, oprócz emerytury
lub renty, ekwiwalent pieniężny, z zastrzeżeniem ust. 2.
2.
Pracownikowi kopalni likwidowanej wchodzącej w skład przedsiębiorstwa, o którym mowa
w art. 8 ust. 1, który uzyska emeryturę lub rentę, jest wypłacany przez ZUS, oprócz
emerytury lub renty, ekwiwalent pieniężny.
3.
(uchylony)
4.
Ekwiwalent pieniężny może otrzymać także osoba, która przed dniem wejścia w życie
ustawy, oprócz renty przyznanej na czas określony, pobierała ekwiwalent pieniężny
wypłacany przez ZUS, której po upływie okresu, na jaki rentę przyznano, przywrócono
prawo do pobierania renty.
5.
Byłemu pracownikowi kopalni postawionej w stan likwidacji przed dniem 1 stycznia 2007 r.,
uprawnionemu do bezpłatnego węgla, który uzyskał rentę przed dniem wejścia w życie
ustawy i który po dniu 31 grudnia 2006 r. uzyska emeryturę, jest wypłacany przez ZUS,
oprócz emerytury, ekwiwalent pieniężny.
6.
W przypadku gdy uprawnienie do bezpłatnego węgla wynika z górniczej renty rodzinnej
- wszystkim osobom do niej uprawnionym przysługuje łącznie jeden ekwiwalent pieniężny.
W razie podziału renty rodzinnej ekwiwalent pieniężny ulega podziałowi w częściach
równych, odpowiednio do liczby uprawnionych.
7.
Ekwiwalent pieniężny przysługuje również osobie, która po dniu wejścia w życie ustawy
uzyska prawo do renty rodzinnej po emerycie lub renciście, który pobierał ekwiwalent
pieniężny wypłacany przez ZUS.
8.
Wysokość ekwiwalentu pieniężnego stanowi iloczyn ilości węgla objętego uprawnieniem,
która nie może być wyższa niż 3 Mg węgla kamiennego rocznie i przeciętnej średniorocznej
ceny zbytu węgla, o której mowa w ust. 9.
9.
Minister właściwy do spraw energii
10.
Ekwiwalent pieniężny jest wypłacany przez ZUS z dotacji budżetowej.
(uchylony)
1.
Pracownikom lub byłym pracownikom kopalni postawionej w stan likwidacji przed dniem
1 stycznia 2019 r. wchodzącej w skład przedsiębiorstwa, o którym mowa w art. 8 ust.
1, jest wypłacana przez to przedsiębiorstwo z dotacji budżetowej renta wyrównawcza
przyznana na podstawie prawomocnego wyroku sądu lub ugody zawartej przed sądem albo
ugody zawartej między kopalnią a pracownikiem lub byłym pracownikiem.
2.
Przedsiębiorstwo, o którym mowa w art. 8 ust. 1, przejmuje obowiązek wypłaty z dotacji
budżetowej rent wyrównawczych pracownikom lub byłym pracownikom kopalń postawionych
w stan likwidacji przed dniem 1 stycznia 2007 r., którym świadczenia były wypłacane
przez inne przedsiębiorstwa górnicze.
Minister właściwy do spraw energii
1
szczegółowe warunki i tryb przyznawania oraz wykorzystania dotacji budżetowej przeznaczonej
na finansowanie ekwiwalentu pieniężnego oraz rent wyrównawczych,
2)
tryb rozliczania dotacji budżetowej,
3)
szczegółowe warunki powodujące cofnięcie lub czasowe wstrzymanie wypłaty przyznanej
dotacji budżetowej
- biorąc pod uwagę rodzaje uprawnień, na finansowanie których będzie przyznana dotacja.
W przypadku ogłoszenia upadłości przedsiębiorstwa górniczego albo podjęcia decyzji
o jego likwidacji, obowiązek wypłaty rent wyrównawczych przejmuje przedsiębiorstwo
górnicze, o którym mowa w art. 8 ust. 1.
1.
Byłym pracownikom przedsiębiorstw górniczych postawionych w stan likwidacji albo upadłości,
którzy przed dniem wejścia w życie ustawy przebywali na świadczeniu aktywizującym,
będą wypłacane do dnia 31 grudnia 2008 r., z dotacji budżetowej, zaległe wynagrodzenia
z tytułu nagrody jubileuszowej, nagrody z okazji „Dnia Górnika”, odprawy wynikającej
z ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami
stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy (Dz. U. z 2002 r. poz. 980, 1146
i 1679 oraz z 2003 r. poz. 844)
2.
Zaległe wynagrodzenia, o których mowa w ust. 1, będą wypłacane przez przedsiębiorstwo
górnicze wskazane przez ministra właściwego do spraw energii
3.
Minister właściwy do spraw energii
1.
Przedsiębiorstwo górnicze może otrzymać z dotacji budżetowej dofinansowanie do inwestycji
początkowej, na zasadach określonych w art. 5 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1407/2002
z dnia 23 lipca 2002 r. w sprawie pomocy państwa dla przemysłu węglowego (Dz. Urz.
L 205 z 02.08.2002, Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 8, t. 2, str. 170).
2.
Wysokość dofinansowania, o którym mowa w ust. 1, nie może przekroczyć 30% ogółu kosztów
projektu inwestycyjnego.
3.
Przedsiębiorstwo górnicze sporządza plany: operacyjny i finansowy, mające na celu
wykazanie, że pomoc finansowa dla projektu inwestycyjnego zapewni efektywność ekonomiczną
inwestycji początkowej. Plany te stanowią podstawę dla przedsiębiorstwa górniczego
do wystąpienia do ministra właściwego do spraw energii
4.
Środki dotacji budżetowej na dofinansowanie projektu inwestycyjnego przekazuje się
do dnia 31 grudnia 2010 r.
Minister właściwy do spraw energii
1)
szczegółowe warunki i tryb przyznawania oraz wykorzystania dotacji budżetowej przeznaczonej
na dofinansowanie do inwestycji początkowych,
2)
tryb rozliczania przyznanej dotacji budżetowej,
3)
szczegółowe warunki powodujące cofnięcie lub czasowe wstrzymanie wypłaty przyznanej
dotacji budżetowej
- biorąc pod uwagę celowość i efektywność przedsięwzięć inwestycyjnych.
(uchylony)
Kompetencje ministra właściwego do spraw Skarbu Państwa określone w art. 2 pkt 5 i 6, art. 5a oraz art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o zasadach
wykonywania uprawnień przysługujących Skarbowi Państwa
(Dz. U. z 2016 r. poz. 154) w odniesieniu do
1)
przedsiębiorstw górniczych, z wyjątkiem Lubelskiego Węgla „Bogdanka” S.A., oraz spółek
zależnych od tych przedsiębiorstw,
2)
CZW „Węglozbyt” S.A. w Katowicach, „Węglokoks” S.A. w Katowicach, Centralnej Stacji
Ratownictwa Górniczego S.A. oraz spółek zależnych od tych spółek
- w których Skarbowi Państwa przysługują uprawnienia z akcji lub udziałów, wykonuje
minister właściwy do spraw energii.
1
Pracownikom przedsiębiorstwa górniczego, które dokonało zbycia przedsiębiorstwa na
rzecz Kompanii Węglowej S.A., przysługuje prawo do nieodpłatnego nabycia akcji Kompanii
Węglowej S.A., na zasadach określonych w ustawie z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji z chwilą jej prywatyzacji.
2.
Liczbę akcji przeznaczonych dla pracowników, o których mowa w ust. 1, określa się
według stanu na dzień 31 stycznia 2003 r.
W latach 2008-2011 gminę górniczą zwalnia się z wpłat do budżetu państwa przeznaczonych
na część równoważącą subwencji ogólnej dla gmin od przypadającej jej części opłaty
eksploatacyjnej od przedsiębiorstwa górniczego.
1.
Przedsiębiorstwo górnicze może dokonać darowizny mienia na rzecz gminy górniczej albo
spółdzielni mieszkaniowej, za ich zgodą, na cele związane z realizacją urządzeń infrastruktury
technicznej lub innych celów publicznych, a także w celu pobudzania aktywności gospodarczej
w gminie górniczej.
2.
Przedsiębiorstwo górnicze może pomniejszyć kapitał zapasowy o wartość księgową netto
przekazanego mienia.
3.
Czynność prawna, o której mowa w ust. 1, nie wymaga zgody ministra właściwego do spraw
Skarbu Państwa, o której mowa w art. 5a ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o zasadach wykonywania uprawnień przysługujących
Skarbowi Państwa.
1.
Minister właściwy do spraw energii
2.
W celu realizacji zadania, o którym mowa w ust. 1, minister właściwy do spraw energii
1.
Agencja Rozwoju Przemysłu S.A., zwana dalej „Agencją”, prowadzi monitoring i wykonuje,
na zlecenie ministra właściwego do spraw energii
1)
sposobu wykorzystania dotacji oraz udzielanej pomocy publicznej;
2)
procesu likwidacji kopalń, działań wykonywanych po zakończeniu likwidacji kopalń i
naprawiania szkód wywołanych ruchem zakładu górniczego oraz zabezpieczenia kopalń
sąsiednich przed zagrożeniem wodnym, gazowym oraz pożarowym;
3)
zmian stanu zatrudnienia w górnictwie węgla kamiennego;
4)
monitorowania sprzedaży węgla przez producentów, z wyodrębnieniem ilości, parametrów
jakościowych, ceny węgla oraz wyników ekonomiczno-finansowych;
5)
cen węgla kamiennego u producentów krajowych oraz cen węgla importowanego;
6)
przygotowania dokumentacji w celu notyfikacji Komisji Europejskiej pomocy publicznej
dla sektora górnictwa węgla kamiennego;
7)
archiwizowania i przechowywania dokumentacji osobowej oraz płacowej przedsiębiorstw
górniczych i przedsiębiorstw robót górniczych postawionych w stan likwidacji lub upadłości;
8)
prowadzenia bazy danych o firmach usługowych wykonujących podziemne prace górnicze
w kopalniach.
2.
Realizując zadania, o których mowa w ust. 1, Agencja może zlecać wykonanie poszczególnych
czynności specjalistom lub podmiotom zatrudniającym pracowników posiadających wiedzę
i odpowiednie doświadczenie, niezbędne do wykonywania tych czynności.
1.
W każdym roku budżetowym Rada Ministrów, na wniosek ministra właściwego do spraw energii
1)
zadań dotyczących likwidacji kopalń oraz działań wykonywanych po zakończeniu całkowitej
likwidacji kopalń realizowanych w przedsiębiorstwach górniczych, o których mowa w
art. 8 ust. 1;
2)
zadań dotyczących zabezpieczenia kopalń sąsiednich przed zagrożeniem wodnym, gazowym
oraz pożarowym, w trakcie i po zakończeniu likwidacji kopalń realizowanych w przedsiębiorstwie
górniczym, o którym mowa w art. 8 ust. 1;
3)
naprawiania szkód wywołanych ruchem zlikwidowanego zakładu górniczego, w tym szkód
powstałych w wyniku reaktywacji starych zrobów;
4)
aż do wygaśnięcia
a)
ekwiwalentu pieniężnego przysługującego emerytom i rencistom z kopalń, o których mowa
w art. 12, wypłacanych przez ZUS,
b)
kosztów obsługi wypłat ekwiwalentów, o których mowa w lit. a;
4a
świadczeń, o których mowa w art. 11a ust. 1;
5
roszczeń pracowniczych, w tym z tytułu rent wyrównawczych, o których mowa w art. 14;
6)
świadczeń, o których mowa w art. 17, do dnia 31 grudnia 2008 r.;
7)
studium wykonalności projektu instalacji do produkcji paliw gazowych i płynnych z
węgla kamiennego;
8)
monitoringu procesów związanych z funkcjonowaniem górnictwa węgla kamiennego oraz
innych czynności zleconych przez ministra właściwego do spraw energii
2.
Rada Ministrów, na wniosek ministra właściwego do spraw energiiart. 5 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1407/2002 z dnia 23 lipca 2002 r. w sprawie
pomocy państwa dla przemysłu węglowego, w przypadku spełnienia przez przedsiębiorstwo górnicze warunków określonych w tym
rozporządzeniu.
3.
Dysponentem dotacji, o której mowa w ust. 1 i 2, jest minister właściwy do spraw energii
4.
Podstawą przyznania dotacji na realizację zadań określonych w ustawie jest umowa zawarta
między ministrem właściwym do spraw energii
5.
Podstawą realizacji zadań, o których mowa w ust. 1 pkt 4, jest umowa zawarta między
ministrem właściwym do spraw energii
6.
Dotacje wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem podlegają zwrotowi do budżetu państwa
w trybie określonym w przepisach o finansach publicznych.
Przepisy art. 12, art. 26 ust. 1 pkt 4 i ust. 5 oraz przepisy wydane na podstawie
art. 15 stosuje się do ekwiwalentów pieniężnych przyznanych i wypłacanych przez ZUS
na podstawie ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. o dostosowaniu górnictwa węgla kamiennego
do funkcjonowania w warunkach gospodarki rynkowej oraz szczególnych uprawnieniach
i zadaniach gmin górniczych (Dz. U. poz. 1112, z 2001 r. poz. 41 i 1802, z 2002 r.
poz. 1826 i 2020 oraz z 2003 r. poz. 844)
(pominięty)
Traci moc ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o restrukturyzacji górnictwa węgla kamiennego
w latach 2003-2006 (Dz. U. poz. 2037, z 2005 r. poz. 1250, z 2006 r. poz. 1835 oraz
z 2007 r. poz. 227).
(uchylony)
Świadczenia, o których mowa w art. 12 i art. 14, zadania, o których mowa w art. 8
ust. 2, oraz likwidacja, o której mowa w art. 8a ust. 3, są finansowane z dotacji
budżetowej do dnia 31 grudnia 2027 r.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2008 r.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem
1)
art. 15 i art. 26, które wchodzą w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia;
2)
art. 3 pkt 2, w zakresie art. 12b pkt 1, który wchodzi w życie z dniem 1 kwietnia
2016 r.;
3)
art. 3 pkt 2, w zakresie art. 12b pkt 2, który wchodzi w życie z dniem 1 lipca 2016 r.