Obwieszczenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 kwietnia 2016 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia w jednostkach organizacyjnych Straży Granicznej przeznaczone dla osób zatrzymanych, oraz regulaminu pobytu w tych pomieszczeniach

Rozporządzenie określa

1)

warunki, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia w jednostkach organizacyjnych Straży

Granicznej przeznaczone dla osób zatrzymanych, zwane dalej „pomieszczeniami”, w tym

wyposażenie tych pomieszczeń;

2)

podmioty kontrolujące pomieszczenia;

3)

zakres dokumentacji prowadzonej w związku z funkcjonowaniem pomieszczeń;

4)

regulamin pobytu w pomieszczeniach, w tym szczegółowe uprawnienia i obowiązki osób

zatrzymanych.

1.

Przyjmowaną do pomieszczenia osobę zatrzymaną bezzwłocznie

1)

informuje się o jej uprawnieniach i obowiązkach;

2)

zapoznaje się z regulaminem;

3

informuje się o wyposażeniu pomieszczenia w środki techniczne służące do obserwowania

i rejestrowania obrazu, działające w systemie całodobowym, jeżeli takie środki zostały

zainstalowane.

2.

Informacje, o których mowa w ust. 1, przekazuje się w formie pisemnej w języku zrozumiałym

dla osoby zatrzymanej.

2a

Osoba zatrzymana potwierdza fakt zapoznania się z informacjami i regulaminem, o których

mowa w ust. 1, poprzez złożenie podpisu na kopii dokumentu przekazanego do zapoznania

się.

3.

Wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1, należy udokumentować w książce służby

w pomieszczeniu.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

1.

Pomieszczenie powinno znajdować się na kondygnacji parterowej lub wyższej budynku.

2.

Pomieszczenie może znajdować się na kondygnacji znajdującej się poniżej kondygnacji

parterowej - w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków

1

uzyskania pozwolenia Państwowej Inspekcji Sanitarnej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych;

2)

zapewnienia oświetlenia naturalnego;

3)

wyposażenia w izolację przeciwwilgociową.

Osobie zatrzymanej nieznającej języka polskiego zapewnia się możliwość porozumiewania

się za pośrednictwem tłumacza - w sprawach dotyczących pobytu w pomieszczeniu.

1.

W pomieszczeniu znajdują się

1)

pokoje dla osób zatrzymanych;

2)

pokój dyżurnego;

3)

pokój do przygotowania lub podgrzewania posiłków oraz zmywania naczyń;

4)

magazyn rzeczy przekazanych do depozytu i bielizny pościelowej;

5)

pokoje sanitarne służące do utrzymania higieny osobistej, w tym umywalnie, natryski

i ubikacje.

2.

Nie wymaga się wydzielania w pomieszczeniu

1)

pokoju dyżurnego - w przypadku braku etatowej służby ochronnej;

2)

pokoju do przygotowywania lub podgrzewania posiłków oraz zmywania naczyń - w przypadku

dostaw gotowych posiłków w naczyniach jednorazowych.

3.

W skład pomieszczenia może wchodzić

1)

pokój lekarski;

2)

szatnia dla funkcjonariuszy Straży Granicznej pełniących służbę w pomieszczeniu, zwanych

dalej „funkcjonariuszami”;

3)

pokój do przeprowadzania i dokumentowania czynności służbowych z udziałem osoby umieszczonej

w pomieszczeniu.

1.

Przyjmowaną do pomieszczenia osobę zatrzymaną poddaje się w uzasadnionych przypadkach

badaniom lekarskim i udziela się jej niezbędnej pomocy medycznej na zasadach określonych

w przepisach dotyczących przeprowadzania badań lekarskich i udzielania pierwszej pomocy

medycznej osobom zatrzymanym przez funkcjonariuszy Straży Granicznej. Przyjmowaną

do pomieszczenia osobę zatrzymaną można poddać również niezbędnym zabiegom sanitarnym.

2.

Badań lub zabiegów, o których mowa w ust. 1, nie przeprowadza się, gdy przyjmowana

do pomieszczenia osoba zatrzymana była poddana po zatrzymaniu wcześniejszym badaniom

lekarskim oraz zabiegom sanitarnym, a powtórne ich przeprowadzenie nie jest konieczne.

Jeżeli ze względów technicznych nie jest możliwe wydzielenie w pomieszczeniu pokoju

i magazynu, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 3 i 4, oraz szatni, o której mowa w §

3 ust. 3 pkt 2, dopuszcza się ich usytuowanie poza pomieszczeniem.

Jeżeli osoba zatrzymana

1)

jest kobietą w ciąży do 28. tygodnia,

2)

jest osobą niepełnosprawną w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r.

o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.

U. z 2011 r. poz. 721, z późn. zm.

3)

ma widoczne obrażenia ciała lub uczestniczyła w bójce,

4)

oświadczyła, że cierpi na schorzenia wymagające stałego lub okresowego leczenia,

5)

żąda udzielenia jej pomocy medycznej,

6)

wykazuje objawy zaburzeń psychicznych lub z posiadanych na jej temat informacji wynika,

że może być ona chora zakaźnie,

7)

jest osobą, której stan psychofizyczny stwarza domniemanie, że była poddana przemocy

przyjmuje się ją do pomieszczenia po wydaniu przez lekarza przeprowadzającego badania,

o których mowa w § 3 ust. 1, zaświadczenia o braku przeciwwskazań medycznych do przyjęcia

do pomieszczenia.

Wszystkie wejścia do pomieszczenia i wyjścia z niego powinny być wyposażone w stalową

kratę oraz drzwi o wzmocnionej konstrukcji, z zamkiem mechanicznym.

1.

Przy przyjęciu do pomieszczenia osoba zatrzymana jest obowiązana

1)

podać dane osobowe, informacje o miejscu dotychczasowego pobytu oraz stanie zdrowia;

2)

przekazać do depozytu

a)

dokumenty tożsamości oraz inne dokumenty, środki płatnicze i przedmioty wartościowe

(np. obrączkę, sygnet, pierścionek, zegarek),

b)

środki łączności oraz urządzenia techniczne służące do rejestrowania i odtwarzania

informacji,

c)

przedmioty, które mogą stanowić zagrożenie dla porządku lub bezpieczeństwa w pomieszczeniu,

w szczególności przedmioty posiadające ostre krawędzie lub zakończenie (np. brzytwy,

żyletki, narzędzia do cięcia metalu), środki służące do obezwładniania, środki odurzające,

substancje psychotropowe i alkohol oraz przedmioty takie jak: sznurowadła, pasek,

szalik, zapałki i zapalniczka oraz inne przedmioty, których wymiary lub ilość naruszają

ustalony porządek bądź bezpieczeństwo pobytu w pomieszczeniu.

2.

Osoba zatrzymana podlega szczegółowemu sprawdzeniu w celu odebrania przedmiotów, o

których mowa w ust. 1 pkt 2.

1.

Pomieszczenie wyposaża się w instalację alarmową sygnalizującą dyżurnemu jednostki

organizacyjnej Straży Granicznej o zagrożeniu życia lub zdrowia osób przebywających

w pomieszczeniu.

2.

Instalacja, o której mowa w ust. 1, obejmuje punkty alarmowe umieszczone

1)

na ścianach korytarzy przy drzwiach do pokojów dla osób zatrzymanych;

2)

w pokoju dyżurnego;

3)

w magazynie rzeczy przekazanych do depozytu i bielizny pościelowej;

4)

w szatni dla funkcjonariuszy;

5)

w pokoju lekarskim, jeżeli został on wyodrębniony w pomieszczeniu.

3.

W skład instalacji, o której mowa w ust. 1, mogą wchodzić osobiste, przenośne urządzenia

alarmowe uruchamiane przez funkcjonariuszy.

1.

Przedmioty, o których mowa w § 5 ust. 1 pkt 2, wpisuje się z oznaczeniem cech indywidualnych

do kwitu depozytowego, który następnie podpisuje osoba zatrzymana oraz funkcjonariusz

przyjmujący te rzeczy do depozytu.

2.

Odmowę lub niemożność złożenia przez osobę zatrzymaną podpisu, o którym mowa w ust.

1, odnotowuje się w kwicie depozytowym, wskazując na obecność przy tej czynności innego

funkcjonariusza Straży Granicznej, potwierdzoną złożeniem przez niego podpisu.

Pomieszczenie może być wyposażone w środki techniczne służące do obserwowania i rejestrowania

obrazu, działające w systemie całodobowym.

1.

Osoba zatrzymana przyjęta do pomieszczenia zajmuje wskazany przez właściwego funkcjonariusza

pokój dla osób zatrzymanych i miejsce wyznaczone do spania, przy czym osoby

1)

odmiennej płci,

2)

w stosunku do których istnieje domniemanie, że są ofiarami handlu ludźmi w rozumieniu

art. 115 § 22 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny

(Dz. U. poz. 553, z późn. zm. ,

3)

zatrzymane w ramach tego samego postępowania karnego

- umieszcza się oddzielnie.

2.

Osobę zatrzymaną wraz z członkami jej rodziny, lub osoby, które oświadczą, że są osobami

sobie najbliższymi, z wyłączeniem osób, o których mowa w ust. 1 pkt 3, umieszcza się

w miarę możliwości w jednym pokoju dla osób zatrzymanych.

1.

Wszystkie pokoje, magazyn i szatnia, o których mowa w § 3 ust. 1 i 3, powinny mieć

1)

ściany

a)

o odporności mechanicznej nie niższej niż odporność mechaniczna muru wykonanego z

cegły pełnej na zaprawie cementowej, o grubości co najmniej 25 centymetrów,

b)

pokryte powłoką lub okładziną zmywalną, odporną na działanie wilgoci oraz preparatów

czyszcząco-dezynfekujących;

2)

punkty świetlne zabezpieczone przed uszkodzeniem, przewody doprowadzające napięcie

elektryczne położone podtynkowo oraz elektryczne gniazda wtykowe zainstalowane w niezbędnych

miejscach.

2.

Na ścianach korytarzy, przy drzwiach wejściowych do pokojów dla osób zatrzymanych,

mogą być zamocowane półki służące do stawiania na nich naczyń z posiłkami.

1.

Osoba zatrzymana korzysta w pomieszczeniu z własnej odzieży, bielizny i obuwia.

2.

Jeżeli przedmioty, o których mowa w ust. 1, nie nadają się do użytku lub jeżeli ich

używanie jest niedopuszczalne ze względów higienicznych, osoba zatrzymana może otrzymać

nieodpłatnie potrzebną odzież, bieliznę i obuwie.

3.

Decyzję o nieodpłatnym przekazaniu osobie zatrzymanej odzieży, bielizny i obuwia podejmuje

komendant placówki Straży Granicznej lub komendant oddziału Straży Granicznej, w terytorialnym

zasięgu działania których znajdują się te pomieszczenia, albo osoby przez nich upoważnione.

4.

Osoba zatrzymana otrzymuje nieodpłatnie na okres pobytu w pomieszczeniu środki czystości

niezbędne do utrzymania higieny osobistej, w szczególności mydło i ręcznik.

5.

W czasie ciszy nocnej, a jeżeli jest to uzasadnione - również o innej porze doby,

osobie zatrzymanej udostępnia się do indywidualnego użytkowania materac, podgłówek

i koc, a w porze jesienno-zimowej dwa koce, oraz pościel, na którą składają się dwa

prześcieradła i powłoczka.

1.

Pokoje dla osób zatrzymanych powinny

1)

mieć

a)

powierzchnię o wielkości zapewniającej nie mniej niż 3 m˛ na jedną osobę zatrzymaną,

b)

podłogę trwałą i zmywalną, odporną na działanie wilgoci oraz preparatów czyszcząco-dezynfekujących,

c)

okna uchylne o powierzchni 1:8 w stosunku do powierzchni podłogi, z zainstalowaną

na zewnątrz kratą z prętów lub płaskowników stalowych, a od wewnątrz - siatką stalową;

w przypadku wentylacji mechanicznej oraz okien nieotwieralnych o konstrukcji antywłamaniowej

dopuszcza się odstąpienie od instalowania siatki stalowej wewnętrznej,

d)

przyciski układu elektrycznego służącego do wzywania funkcjonariuszy; układ elektryczny

zasilany jest napięciem elektrycznym bezpiecznym,

e)

drzwi o wzmocnionej konstrukcji, z dwiema zasuwami i zamkiem mechanicznym oraz łańcuchem

zabezpieczającym, otwierane na zewnątrz, wyposażone w wizjer zabezpieczony od strony

pokoju szkłem hartowanym, a od strony korytarza - ruchomą zasłoną;

2)

być wyposażone w prycze jednoosobowe lub materace wolno leżące pokryte zmywalną tkaniną

oraz stoły, taborety lub ławy, bez ostrych krawędzi, przymocowane do podłogi lub ściany;

3)

zapewniać wentylację umożliwiającą dostateczny dopływ powietrza i odpowiednią do pory

roku temperaturę, zgodnie z normami określonymi dla pomieszczeń mieszkalnych, a także

oświetlenie odpowiednie do czytania i pisania; wyłącznik oświetlenia znajduje się

poza pokojem.

2.

Drzwi, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. e, mogą być wyposażone w drzwiczki służące

do podawania posiłków oraz zakładania kajdanek osobom zatrzymanym.

3.

Drzwiczki, o których mowa w ust. 2, powinny być wyposażone w zabezpieczenia uniemożliwiające

ich otwarcie od wewnątrz.

4.

Drzwi, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. e, i okna w pokojach dla osób zatrzymanych

mogą być wyposażone w urządzenia sygnalizujące ich otwarcie.

1.

W pomieszczeniu osoba zatrzymana jest uprawniona do

1)

rozporządzania przekazanymi do depozytu przedmiotami, o których mowa w § 5 ust. 1

pkt 2, jeżeli nie zostały jej one odebrane w celu zatrzymania lub zajęte w drodze

zabezpieczenia albo egzekucji administracyjnej;

2

otrzymywania posiłków zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 427 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

(Dz. U. poz. 1650, z późn. zm.; posiłki te wydawane są w następujących godzinach

a)

7

b)

12

c)

18

3)

korzystania z opieki lekarskiej;

4)

korzystania z urządzeń sanitarnych i środków czystości niezbędnych do utrzymania higieny

osobistej;

5)

posiadania przedmiotów kultu religijnego, pod warunkiem że ich właściwości nie będą

stanowić zagrożenia dla bezpieczeństwa w pomieszczeniu;

6)

wykonywania praktyk religijnych i korzystania z posług religijnych w sposób niezakłócający

porządku i bezpieczeństwa w pomieszczeniu;

7)

korzystania z prasy;

8)

zakupu z własnych środków pieniężnych wyrobów tytoniowych i prasy oraz przechowywania

ich w pokoju dla osób zatrzymanych, a także posiadania przedmiotów osobistego użytku

służących do utrzymania higieny osobistej i przechowywania ich w tym pokoju, pod warunkiem

że przedmioty te i ich opakowania nie stanowią zagrożenia dla porządku lub bezpieczeństwa

w pomieszczeniu;

9)

palenia tytoniu w miejscu do tego wyznaczonym, za zezwoleniem funkcjonariusza;

10)

otrzymywania paczek z odzieżą, obuwiem i innymi przedmiotami osobistego użytku oraz

środkami opatrunkowymi i higienicznymi, a także lekami, które mogą być udostępnione

za zgodą lekarza po uprzednim ich skontrolowaniu w obecności osoby zatrzymanej;

11)

składania próśb, skarg i wniosków do komendanta placówki Straży Granicznej lub komendanta

oddziału Straży Granicznej, w terytorialnym zasięgu działania których znajdują się

te pomieszczenia.

2.

Realizację uprawnienia, o którym mowa w ust. 1 pkt 8, należy zapewnić za pośrednictwem

funkcjonariusza, nie częściej jednak niż raz dziennie.

3.

Leki, o których mowa w ust. 1 pkt 10, wydaje osobie zatrzymanej lekarz lub funkcjonariusz,

zgodnie z ustaleniami dokonanymi razem z lekarzem.

Pokój do przygotowania lub podgrzewania posiłków oraz zmywania naczyń powinien być

wyposażony i spełniać warunki zgodnie z przepisami dotyczącymi bezpieczeństwa żywności

i żywienia oraz higieny środków spożywczych.

W pomieszczeniu osoba zatrzymana jest obowiązana do

1)

przestrzegania regulaminu;

2)

wykonywania poleceń funkcjonariuszy;

3)

przestrzegania ciszy nocnej w godzinach od 22

4)

przestrzegania zasad współżycia społecznego;

5)

dbania o higienę osobistą i czystość pomieszczenia;

6)

korzystania z wyposażenia pomieszczenia zgodnie z jego przeznaczeniem;

7)

niezwłocznego powiadamiania właściwego funkcjonariusza o wystąpieniu choroby, samookaleczeniu

lub innym podobnym zdarzeniu.

Magazyn rzeczy przekazanych do depozytu i bielizny pościelowej powinien mieć wyodrębnione

miejsca przeznaczone do przechowywania

1)

rzeczy osobistych osób zatrzymanych;

2)

rzeczy osobistych osób zatrzymanych chorych zakaźnie;

3)

czystej bielizny pościelowej;

4)

brudnej bielizny pościelowej.

1.

Osobie zatrzymanej zwalnianej z pomieszczenia wydaje się przekazane do depozytu przedmioty,

o których mowa w § 5 ust. 1 pkt 2, z wyjątkiem przedmiotów, które zostały zatrzymane

lub zajęte w drodze zabezpieczenia albo egzekucji administracyjnej.

2.

W przypadku zwalniania osoby zatrzymanej z pomieszczenia w celu przekazania przedmioty

przyjęte do depozytu, a zwłaszcza dokumenty tożsamości, środki łączności, urządzenia

techniczne służące do rejestrowania i odtwarzania informacji oraz przedmioty, o których

mowa w § 5 ust. 1 pkt 2 lit. c, z wyjątkiem sznurowadeł, paska i szalika, przejmuje

- na czas trwania doprowadzenia - funkcjonariusz dokonujący doprowadzenia lub jego

bezpośredni przełożony biorący udział w doprowadzeniu, który następnie przekazuje

te przedmioty w miejscu docelowym doprowadzenia osobie, która je przekazała do depozytu.

1

Pokoje sanitarne służące do utrzymania higieny osobistej powinny być wyposażone w

oświetlenie, wentylację oraz powinno się w nich znajdować wyposażenie zgodne z przepisami

wydanymi na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

(Dz. U. z 2016 r. poz. 290).

2.

Instalację dostarczającą wodę do pokojów sanitarnych, o których mowa w ust. 1, wyposaża

się w urządzenie umożliwiające regulację temperatury i strumienia wody, które powinno

być zabezpieczone przed dostępem do niego osób zatrzymanych.

3.

Drzwi w umywalniach, natryskach i ubikacjach wyposaża się w szybę z nietłukącego się

szkła lub w zwykłą szybę zabezpieczoną obustronnie siatką stalową lub powłoką uniemożliwiającą

jej rozbicie.

Przekazane do depozytu przedmioty, o których mowa w § 5 ust. 1 pkt 2, z wyłączeniem

dokumentów tożsamości oraz przedmiotów, które nie zostały odebrane w celu zatrzymania

lub zajęte w drodze zabezpieczenia albo egzekucji administracyjnej, można wydać osobie

upoważnionej na podstawie pisemnego wniosku osoby zatrzymanej lub doprowadzanej.

1.

Okresowej kontroli pomieszczeń dokonują komendant oddziału Straży Granicznej, komendant

placówki Straży Granicznej właściwy ze względu na miejsce położenia pomieszczenia

lub ich zastępcy.

2.

Bieżącej kontroli pomieszczeń dokonują funkcjonariusz odpowiadający za funkcjonowanie

pomieszczenia lub upoważniony przez niego funkcjonariusz.

Funkcjonariusze prowadzą następującą dokumentację w związku z funkcjonowaniem pomieszczenia

1

książkę ewidencji osób zatrzymanych, osadzonych w pomieszczeniu;

2)

skorowidz osób zatrzymanych, osadzonych w pomieszczeniu;

3)

ewidencję nakazów przyjęcia, przekazania, zwolnienia oraz wydania osób zatrzymanych;

4)

ewidencję kwitów depozytowych;

5)

książkę służby w pomieszczeniu;

6)

książkę wizyt lekarskich.

Regulamin pobytu osób zatrzymanych w pomieszczeniach jest określony w załączniku do

rozporządzenia.

Traci moc rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 listopada

2001 r. w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia w jednostkach organizacyjnych

Straży Granicznej przeznaczone dla osób zatrzymanych, oraz regulaminu pobytu w tych

pomieszczeniach (Dz. U. poz. 1657 oraz z 2007 r. poz. 879 i 1113).

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia