Obwieszczenie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 27 stycznia 2016 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie ogólnych warunków technicznych eksploatacji pojazdów kolejowych

Rozporządzenie określa ogólne warunki techniczne eksploatacji pojazdów kolejowych

kolei normalnotorowych, wąskotorowych i szerokotorowych oraz pojazdów kolejowych metra.

1.

Dokumentacji technicznej, o której mowa w § 11 ust. 1 pkt 2 i 3 rozporządzenia wymienionego

w § 1, nie wymaga się dla pojazdów kolejowych wprowadzonych do eksploatacji przed

dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, chyba że po tym dniu dokonano ich

modernizacji.

2.

Dokumentacja techniczna, o której mowa w § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia wymienionego

w § 1, dla pojazdów kolejowych wprowadzonych do eksploatacji przed dniem wejścia w

życie niniejszego rozporządzenia, powinna zostać uzupełniona w terminie 6 miesięcy

od dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.

Wnioski o zatwierdzanie dokumentacji systemu utrzymania wagonów towarowych objętych

procesem utrzymania realizowanym przez podmioty odpowiedzialne za utrzymanie pojazdu

kolejowego (ECM), które posiadają certyfikat wydany zgodnie z aaarozporządzeniem (UE)

nr 445/2011 z aaadnia 10 maja 2011 r. w sprawie systemu certyfikacji podmiotów odpowiedzialnych

za utrzymanie w zakresie obejmującym wagony towarowe oraz zmieniającym rozporządzenie

Komisji (WE) nr 653/2007, złożone i nierozpatrzone przed dniem wejścia w życie niniejszego

rozporządzenia, pozostawia się bez rozpoznania.

Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają

1)

poziom utrzymania pojazdu kolejowego - zestawienie czynności utrzymaniowych wykonywanych

dla danego pojazdu kolejowego określone zakresem tych prac;

2)

modernizacja pojazdu kolejowego - prace modyfikacyjne w pojeździe kolejowym, które

zmieniają przeznaczenie pojazdu lub poprawiają jego ogólne osiągi techniczne, a w

szczególności: zmianę charakterystyki trakcyjnej, prędkości maksymalnej, mocy, zdolności

do zasilania w różnych systemach;

3

struktura cyklu przeglądowo-naprawczego - kolejność występowania po sobie poszczególnych

rodzajów przeglądów i napraw wykonywanych w ramach procesu utrzymania pojazdu kolejowego.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Wnioski o zatwierdzanie dokumentacji systemu utrzymania pojazdów kolejowych innych

niż określone w § 2, złożone i nierozpatrzone przed dniem wejścia w życie niniejszego

rozporządzenia, podlegają rozpatrzeniu na podstawie przepisów dotychczasowych.

Eksploatacja pojazdów kolejowych powinna odbywać się z zachowaniem wymagań technicznych

i organizacyjnych określonych

1)

w rozporządzeniu;

2)

w zależności od przeznaczenia pojazdu odpowiednio

a)

w technicznych specyfikacjach interoperacyjności kolei przyjętych decyzjami Komisji

Europejskiej,

b)

we właściwych krajowych specyfikacjach technicznych i dokumentach normalizacyjnych,

o których mowa w art. 25d ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym,

c)

w Regulaminie międzynarodowego przewozu kolejami wagonów prywatnych (RIP), stanowiącym

Aneks II do Przepisów ujednoliconych o umowie międzynarodowego przewozu towarów kolejami

(CIM), będących załącznikiem B do Konwencji o międzynarodowym przewozie kolejami (COTIF), sporządzonej w Bernie dnia

9 maja 1980 r.

(Dz. U. z 2007 r. Nr 100, poz. 674 i 675, z 2009 r. Nr 167, poz. 1318 oraz z 2011 r. Nr 180, poz. 1073),

d)

w Regulaminie międzynarodowego przewozu kolejami towarów niebezpiecznych (RID), stanowiącym

Aneks I do Przepisów ujednoliconych o umowie międzynarodowego przewozu towarów kolejami

(CIM), będących załącznikiem B do Konwencji o międzynarodowym przewozie kolejami (COTIF), sporządzonej w Bernie dnia

9 maja 1980 r.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

1.

Zarysy zewnętrzne każdego pojazdu kolejowego dopuszczonego do ruchu po liniach kolejowych

powinny odpowiadać wymaganiom skrajni statycznej oraz wymaganiom określonym dla tych

linii przez zarządców infrastruktury. Skrajnie statyczne taboru kolejowego normalnotorowego

określa załącznik nr 1 do rozporządzenia, a pojazdu trakcyjnego metra - załącznik

nr 2 do rozporządzenia.

2.

Dopuszczalne jest stosowanie udowodnionych obliczeniowo zarysów zewnętrznych wyznaczonych

na podstawie zarysu odniesienia skrajni statycznej, określonej w załączniku nr 1 do

rozporządzenia, po uzgodnieniu z właściwym zarządcą infrastruktury.

3.

Dopuszczalna jest eksploatacja pojazdu kolejowego przekraczającego wymiary poprzeczne,

obliczone na podstawie zarysu odniesienia skrajni statycznej, po każdorazowym uzgodnieniu

z właściwym zarządcą infrastruktury.

1.

Naciski pojazdów kolejowych na tor powinny odpowiadać maksymalnym dopuszczalnym naciskom

określonym w przepisach techniczno-budowlanych dla linii kolejowych.

2.

Dopuszczalna jest eksploatacja pojazdu kolejowego przekraczającego maksymalne dopuszczalne

naciski, po każdorazowym uzgodnieniu z właściwym zarządcą infrastruktury.

Utrzymanie pojazdów kolejowych powinno być wykonywane przez podmioty posiadające wykwalifikowanych

pracowników, zaplecze techniczne oraz warunki organizacyjne gwarantujące prawidłowe

wykonywanie prac określonych w dokumentacji systemu utrzymania.

1.

Podmioty zajmujące się utrzymaniem pojazdów kolejowych powinny posiadać dokumentację

zawierającą

1)

opis organizacji utrzymania;

2)

dane identyfikacyjne jednostek organizacyjnych własnych i innych wykonujących prace

w zakresie utrzymania;

3)

wykaz typów pojazdów kolejowych, do których utrzymania posiadają wykwalifikowanych

pracowników oraz niezbędne zaplecze techniczne;

4)

określenie poziomów utrzymania, do których realizacji posiadają wykwalifikowanych

pracowników oraz niezbędne zaplecze techniczne;

5)

opis zaplecza technicznego do utrzymania pojazdów kolejowych;

6)

opis wykonywanych odbiorów technicznych.

2.

Poziomy utrzymania pojazdów kolejowych określa załącznik nr 3 do rozporządzenia, a

wymagane elementy opisu zaplecza technicznego do utrzymania pojazdów kolejowych określa

załącznik nr 4 do rozporządzenia.

Podmioty odpowiedzialne za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM), przewoźnicy kolejowi,

zarządcy infrastruktury, dysponenci, przedsiębiorcy zarządzający infrastrukturą i

wykonujący przewozy w metrze, użytkownicy bocznic kolejowych oraz przedsiębiorcy wykonujący

przewozy w obrębie bocznicy kolejowej powinni prowadzić dokumentację związaną z procesem

utrzymania pojazdów kolejowych oraz zapewniać zgodność procesu utrzymania z wymaganiami

zawartymi w dokumentacji systemu utrzymania.

1.

Dokumentacja związana z procesem utrzymania pojazdów kolejowych obejmuje

1)

dokumentację projektowania systemu utrzymania pojazdów kolejowych;

2)

dokumentację techniczną pojazdów kolejowych;

3)

plan utrzymania;

4

dokumentację systemu utrzymania;

5)

dokumentację czynności związanych z utrzymaniem pojazdów kolejowych;

6

opis zarządzania dokumentacją systemu utrzymania.

2.

Dokumentacja, o której mowa w ust. 1, może być prowadzona w formie elektronicznej.

Dokumentacja projektowania systemu utrzymania pojazdów kolejowych powinna określać

1)

strukturę organizacyjną jednostki odpowiedzialnej za przygotowanie projektu utrzymania

i jego zatwierdzenie;

2)

metody stosowane przy projektowaniu utrzymania;

3)

warunki użytkowania, a w szczególności: wartości graniczne dla normalnej eksploatacji

pojazdu kolejowego, warunki klimatyczne, dopuszczalne rodzaje obciążeń, uwzględnione

przy projektowaniu utrzymania;

4)

wyniki testów, badań, wykonanych obliczeń, doświadczenia praktyczne i inne dane uwzględnione

w czasie projektowania utrzymania.

1.

Dokumentacja techniczna pojazdów kolejowych powinna zawierać

1)

dokumentację techniczno-ruchową pojazdu kolejowego, jego zespołów i podzespołów;

2)

warunki techniczne odbioru pojazdu kolejowego, jego zespołów i podzespołów;

3)

dokumentację konstrukcyjną wraz z warunkami technicznymi wykonania, w zakresie określonym

umową o dostawie pojazdu kolejowego.

2.

Dokumentacja techniczno-ruchowa pojazdu kolejowego, jego zespołów i podzespołów powinna

zawierać

1)

określenie przeznaczenia pojazdu;

2)

dane techniczne;

3)

opis budowy i zasady działania;

4)

instrukcję obsługi;

5)

rysunki poglądowe;

6)

wymagania dotyczące użytkowania i bezpieczeństwa obsługi;

7)

wytyczne dotyczące utrzymania i konserwacji;

8)

opis metod sprawdzania stanu technicznego i zestawienie parametrów;

9)

opis charakterystycznych usterek i metod ich usuwania;

10)

wykaz części zamiennych;

11)

załączniki obejmujące w szczególności: schematy blokowe, ideowe, montażowe, wykresy,

rysunki i algorytmy oprogramowania;

12)

zasady recyklingu.

3.

Warunki techniczne odbioru pojazdu kolejowego, jego zespołów i podzespołów powinny

zawierać

1)

określenie przedmiotu warunków;

2)

zakres stosowania;

3)

wykaz stosowanych określeń, jeśli nie są one zawarte w odpowiednich normach krajowych;

4)

wymagania techniczne, których dotrzymanie podlega sprawdzeniu pod kątem zapewnienia

wymaganego poziomu jakości w procesie przygotowania produkcji, w produkcji i eksploatacji;

5)

program, opis i ocenę wyników badań.

Plan utrzymania powinien być sporządzony z podziałem na poziomy utrzymania pojazdu

kolejowego i uwzględniać

1)

opis metod planowania utrzymania, zestawienie rodzajów przeglądów i napraw;

2)

wykaz czynności utrzymania zapobiegawczego mającego na celu ograniczenie prawdopodobieństwa

wystąpienia uszkodzenia lub pogorszenia funkcjonowania pojazdu kolejowego;

3)

wykaz czynności utrzymania naprawczego wykonywanych po stwierdzeniu niezdatności pojazdu

kolejowego lub jego części składowych do korzystania z pojazdu zgodnie z przeznaczeniem;

4)

wykaz i sposób wykonywania warunkowych czynności utrzymania zapobiegawczego i naprawczego;

5)

wykaz czynności wynikających ze szczególnych warunków użytkowania.

1.

Dokumentacja systemu utrzymania, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, powinna zawierać następujące

dokumenty niezbędne do zarządzania utrzymaniem i utrzymania pojazdu kolejowego

1)

opis funkcjonalny pojazdu z podziałem na jego elementy składowe w procesie utrzymania;

2)

dokumentację zawierającą

a)

opisy czynności przeglądowych i naprawczych, instrukcje demontażu lub montażu,

aa

strukturę cyklu przeglądowo-naprawczego,

b)

zestawienie parametrów mierzonych w procesie przeglądu lub naprawy i opisy metod pomiarowych,

c)

wzory kart pomiarowych z wykazem wartości konstrukcyjnych, ponaprawczych i kresowych

parametrów dla zespołów, podzespołów i elementów pojazdu,

d)

wykazy urządzeń i narzędzi specjalistycznych,

e)

wykazy testów wykonywanych w trakcie utrzymania,

f)

wymagania dotyczące kwalifikacji pracowników oraz wymagania szczególne w zakresie

czynności spawania i badań nieniszczących;

3)

ograniczenia związane z bezpieczeństwem i interoperacyjnością dla podzespołów lub

części istotnych dla bezpieczeństwa i interoperacyjności, określające limity, których

nie można przekroczyć w czasie eksploatacji, łącznie z eksploatacją w trybie awaryjnym;

4)

wykaz podzespołów objętych dozorem technicznym.

1a

Strukturę cyklu przeglądowo-naprawczego wyraża się w kilometrach i jednostkach czasu,

zgodnie z poziomami utrzymania pojazdu kolejowego określonymi w załączniku nr 3 do

rozporządzenia, przy czym dla poziomów utrzymania pojazdu kolejowego 4 i 5 należy

wskazać wartości maksymalne.

1b

Dla poziomów utrzymania pojazdu kolejowego 1 i 2 określonych w załączniku nr 3 do

rozporządzenia strukturę cyklu przeglądowo-naprawczego można wyrazić w kilometrach

albo jednostkach czasu.

2.

Dokumentacja systemu utrzymania pojazdów specjalnych i pojazdów pomocniczych powinna

zawierać dokumenty techniczne odnoszące się przede wszystkim do zespołów i podzespołów

mających wpływ na bezpieczeństwo w czasie jazdy transportowej.

3.

Dokumentacja systemu utrzymania pojazdów kolejowych wpisanych do rejestru zabytków,

zgodnie z ustawą z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami

(Dz. U. z 2014 r. poz. 1446, z późn. zm., lub do inwentarza muzealiów, zgodnie z ustawą z dnia 21 listopada 1996 r. o muzeach

(Dz. U. z 2012 r. poz. 987 oraz z 2015 r. poz. 1505), i eksploatowanych w celu prowadzenia przewozów okolicznościowych pociągami „Retro”

powinna zawierać

1)

opis funkcjonalny pojazdu z podziałem na jego elementy składowe w procesie utrzymania;

2)

opisy czynności przeglądowych i naprawczych na poszczególnych poziomach utrzymania;

3)

zestawienie parametrów mierzonych w procesie utrzymania związanych z bezpieczeństwem

ruchu kolejowego wraz ze wzorami kart pomiarowych.

Opis zarządzania dokumentacją systemu utrzymania powinien zawierać

1)

wykaz jednostek organizacyjnych odpowiedzialnych za przygotowanie dokumentacji;

2)

sposób wprowadzenia zmian do dokumentacji;

3)

wykaz stanowisk, dla których dokumentacja jest przeznaczona.

1.

Każdy z podmiotów uczestniczących w procesie utrzymania pojazdu kolejowego powinien

posiadać ewidencję informacji i bezpiecznego dostępu do informacji, związanych z realizacją

procesu utrzymania pojazdów kolejowych, a w szczególności

1)

rejestry czynności wykonanych przy utrzymaniu pojazdów kolejowych;

2)

ewidencję usterek pojazdów;

3)

dane o przebiegu eksploatacji pojazdów kolejowych i podzespołów, niezbędne do planowania

ich utrzymania, według zasad określonych w planie utrzymania.

2.

Opis systemu ewidencji informacji i bezpiecznego dostępu do informacji powinien zawierać

1)

procedury zarządzania do odbierania i przetwarzania konkretnych informacji odnoszących

się do eksploatacji pojazdów kolejowych, łącznie ze zdarzeniami mającymi potencjalny

wpływ na bezpieczeństwo pojazdów kolejowych;

2)

procedury bezpieczeństwa dla ochrony danych i zatwierdzania takich systemów.

Dokumentacja związana z procesem utrzymania pojazdów kolejowych powinna być aktualizowana

po wykonaniu każdej czynności utrzymania i przechowywana przez okres co najmniej 5

lat od jej utworzenia.

1.

Warunkiem eksploatacji pojazdu kolejowego jest posiadanie zatwierdzonej przez Prezesa

Urzędu Transportu Kolejowego dokumentacji systemu utrzymania pojazdu kolejowego.

2.

Podmioty odpowiedzialne za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM), przewoźnicy kolejowi,

zarządcy infrastruktury, dysponenci, przedsiębiorcy zarządzający infrastrukturą i

wykonujący przewozy w metrze, użytkownicy bocznic kolejowych i przedsiębiorcy wykonujący

przewozy w obrębie bocznicy kolejowej występują do Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego

z wnioskiem o zatwierdzenie dokumentacji systemu utrzymania pojazdów kolejowych.

3.

Do wniosku należy dołączyć dokumentację systemu utrzymania pojazdów kolejowych oraz

oświadczenie o zgodności tej dokumentacji z wymaganiami określonymi w dokumentacji

technicznej pojazdów kolejowych oraz w przepisach, o których mowa w § 3 pkt 2, § 5

oraz § 6.

4.

Dokumentacja systemu utrzymania pojazdów kolejowych załączona do wniosku może obejmować

swoim zakresem różne typy pojazdów kolejowych o podobnej budowie i przeznaczeniu.

5.

Prezes Urzędu Transportu Kolejowego zatwierdza dokumentację systemu utrzymania pojazdów

kolejowych po stwierdzeniu spełnienia wymagań, o których mowa w ust. 3.

6.

W przypadku pojazdów kolejowych podlegających obowiązkowi wpisu do krajowego rejestru

pojazdów kolejowych (NVR) zmiany w dokumentacji systemu utrzymania pojazdów kolejowych

podlegają zatwierdzeniu przez Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego, jeżeli w procesie

oceny ryzyka dokonanej w ramach działalności podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie

pojazdu kolejowego (ECM), przewoźnika kolejowego lub zarządcy infrastruktury, na podstawie

kryteriów określonych w przepisach Unii Europejskiej dotyczących wspólnej metody oceny

bezpieczeństwa w zakresie wyceny i oceny ryzyka, uznano taką zmianę za znaczącą.

7.

W przypadku pojazdów kolejowych niepodlegających obowiązkowi wpisu do krajowego rejestru

pojazdów kolejowych (NVR) należy zgłosić Prezesowi Urzędu Transportu Kolejowego zamiar

dokonania zmian w dokumentacji systemu utrzymania pojazdów kolejowych wraz z opisem

projektowanych zmian. Prezes Urzędu Transportu Kolejowego może zażądać przedłożenia

do zatwierdzenia projektowanych zmian, w terminie miesiąca od dnia otrzymania zgłoszenia,

jeżeli uzna, że mogą one mieć wpływ na bezpieczeństwo ruchu kolejowego.

8.

W przypadkach, o których mowa w ust. 6 i 7, jeżeli dokumentacja systemu utrzymania

podlega zatwierdzeniu przez Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego, przepisy ust. 2-5

stosuje się odpowiednio.

9.

Przepisów ust. 1-8 nie stosuje się do dokumentacji systemu utrzymania wagonów towarowych

objętych procesem utrzymania realizowanym przez podmiot odpowiedzialny za utrzymanie

pojazdu kolejowego (ECM), który posiada certyfikat wydany zgodnie z rozporządzeniem Komisji (UE) nr 445/2011 z dnia 10 maja 2011 r. w sprawie systemu

certyfikacji podmiotów odpowiedzialnych za utrzymanie w zakresie obejmującym wagony

towarowe oraz zmieniającym rozporządzenie (WE) nr 653/2007

(Dz. Urz. UE L 122 z 11.05.2011, str. 22, z późn. zm.).

O zamiarze przeprowadzenia modernizacji pojazdu kolejowego mającej wpływ na bezpieczeństwo

ruchu, interoperacyjność pojazdu z innymi pojazdami w pociągu oraz z infrastrukturą

kolejową należy powiadomić Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego.

1.

Po wykonaniu modernizacji pojazdu kolejowego wymagane jest przeprowadzenie eksploatacji

próbnej.

2.

Eksploatacja próbna wymaga szczególnej uwagi ze strony eksploatującego pojazd kolejowy,

a jej przebieg powinien być dokumentowany.

3.

Przebieg eksploatacji próbnej nie może zagrażać bezpieczeństwu ruchu pociągów, obsługi

pojazdów kolejowych, przewozu podróżnych oraz nie może zakłócać współpracy pojazdu

z urządzeniami infrastruktury kolejowej i innymi pojazdami kolejowymi.

4.

Eksploatacja próbna pojazdu kolejowego powinna się odbywać zgodnie z regulaminem opracowanym

przez użytkownika pojazdu.

(uchylony).

1.

Dokumentacja technologiczna systemu utrzymania eksploatacyjnego pojazdów szynowych

zatwierdzona przez Głównego Inspektora Kolejnictwa

2.

Dokumentacja technologiczna systemu utrzymania eksploatacyjnego pojazdów szynowych

wniesiona do Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego i niezatwierdzona przed dniem wejścia

w życie niniejszego rozporządzenia podlega zatwierdzeniu przez Prezesa Urzędu Transportu

Kolejowego. Dokumentacja ta zachowuje ważność przez okres określony w ust. 1, chyba

że dokonano modernizacji pojazdu kolejowego lub wprowadzono zmianę organizacji procesu

utrzymania.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia