Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 grudnia 2016 r. w sprawie minimalnych wymagań, jakie powinien spełniać ośrodek, oraz minimalnych wymagań w zakresie opieki nad zwierzętami utrzymywanymi w ośrodku

1.

Ośrodek projektuje się w sposób uwzględniający potrzeby fizjologiczne i etologiczne

utrzymywanych w nich zwierząt.

2.

Ośrodek zabezpiecza się przed

1)

dostępem osób trzecich;

2)

dostępem innych zwierząt;

3)

ucieczką utrzymywanych w nim zwierząt.

3.

Powierzchnie ścian i podłóg w ośrodku wykonuje się z materiałów

1)

odpornych na poważne uszkodzenia mechaniczne powodowane przez zwierzęta oraz środki

przeznaczone do oczyszczania;

2)

nieszkodliwych dla zdrowia zwierząt;

3)

z którymi kontakt nie powoduje zranień zwierząt.

4.

Wyposażenie i urządzenia w ośrodku zabezpiecza się w sposób uniemożliwiający ich uszkodzenie

oraz zranienie zwierząt.

W ośrodku wyodrębnia się, jeżeli prowadzone procedury tego wymagają, pomieszczenia

1)

przeznaczone do utrzymywania zwierząt, w tym kojce i klatki;

2)

umożliwiające wykonywanie testów diagnostycznych, sekcji zwłok lub pobieranie próbek

do badań laboratoryjnych wykonywanych poza tym pomieszczeniem - w przypadku pomieszczeń

laboratoryjnych;

3)

wykorzystywane do wykonywania ogólnych i specjalistycznych procedur lub obserwacji

- w przypadku gdy wykonywanie tych procedur lub obserwacji jest niepożądane w pomieszczeniach,

w których są utrzymywane zwierzęta;

4)

przeznaczone do izolowania nowo pozyskanych zwierząt do momentu ustalenia ich stanu

zdrowotnego oraz określenia i zminimalizowania potencjalnych zagrożeń dla zdrowia

pozostałych zwierząt;

5)

przeznaczone do izolacji zwierząt rannych lub chorych;

6)

przeznaczone do przeprowadzania procedur chirurgicznych w warunkach aseptycznych,

wraz z zapleczem umożliwiającym opiekę pooperacyjną;

7)

techniczne, w tym magazynowe.

1.

Pomieszczenia, w których są utrzymywane zwierzęta

1)

wykonuje się z materiałów nieszkodliwych dla zdrowia zwierząt;

2)

wykonuje się w sposób zapobiegający możliwości okaleczenia zwierząt;

3)

wykonuje się z materiałów odpornych na techniki czyszczenia i odkażania - z wyjątkiem

pomieszczeń, które nie mogą być ponownie wykorzystywane;

4)

wyposaża się w miejsce odpoczynku dla zwierząt, które posiada cechy miejsca odpoczynku

dla zwierząt występującego w naturalnym środowisku tego gatunku zwierząt, dostępne

dla wszystkich zwierząt tego gatunku.

2.

Konstrukcja podłóg w pomieszczeniach, w których są utrzymywane zwierzęta, powinna

1)

być przystosowana do danego gatunku i grupy wiekowej zwierząt;

2)

umożliwiać łatwe usuwanie odchodów.

1.

W pomieszczeniach, w których są utrzymywane zwierzęta, zapewnia się

1)

dostosowanie do potrzeb zwierząt systemu wentylacji ciągłej i awaryjnej o wydajności

zapewniającej co najmniej od 15 do 20 wymian powietrza na godzinę, chyba że szczególne

warunki, takie jak temperatura, powodują konieczność zapewnienia zwiększonej wymiany

powietrza, z tym że w przypadku utrzymywania w tych pomieszczeniach mniejszej liczby

zwierząt niż liczba wynikająca z minimalnych wymagań, jakie powinien spełniać ośrodek

w zakresie zagęszczenia zwierząt, określona w załączniku nr 1 do rozporządzenia, zapewnia

się ich wyposażenie w system wentylacji o wydajności zapewniającej co najmniej od

8 do 10 wymian powietrza na godzinę;

2)

utrzymanie poziomu kurzu i stężenia gazów na poziomie nieszkodliwym dla zwierząt przez

izolację, ogrzewanie i wentylację tych pomieszczeń;

3)

temperaturę oraz wilgotność, dostosowane do gatunków i grup wiekowych zwierząt, których

poziom jest codziennie mierzony i zapisywany, z tym że poziom wilgotności względnej

może się wahać w granicach 55% ± 10%;

4)

oświetlenie umożliwiające zaspokajanie biologicznych potrzeb zwierząt i odpowiednie

warunki pracy personelowi, w przypadku gdy dostęp do światła naturalnego nie zapewnia

cyklu dzień/noc.

2.

Oświetlenie w pomieszczeniach, w których są utrzymywane zwierzęta

1)

umożliwia wykonywanie czynności hodowlanych i kontrolę zwierząt;

2)

dostosowuje się intensywnością i regularnością cykli do wymagań danego gatunku zwierząt;

3)

dostosowuje się do wrażliwości na światło - w przypadku zwierząt albinotycznych.

3.

Poziom hałasu, w tym ultradźwięków, w pomieszczeniach, w których są utrzymywane zwierzęta,

nie może niekorzystnie oddziaływać na dobrostan zwierząt. W pomieszczeniach, w których

są utrzymywane zwierzęta, natężenie hałasu nie może przekraczać poziomu 60 dB, a podczas

przeprowadzania procedur - 35 dB.

4.

Stosowane w ośrodku systemy alarmowe mogą emitować dźwięki pozostające poza zakresem

słyszalności zwierząt, o ile nie uniemożliwia to odbierania sygnałów alarmowych przez

ludzi. W przypadku utrzymywania w ośrodku zwierząt z rzędu naczelnych stosuje się

systemy alarmowe wyłącznie w postaci alarmu świetlnego.

5.

Pomieszczenia, w których są utrzymywane zwierzęta, wyposaża się w izolację akustyczną

i materiały dźwiękochłonne, jeżeli prowadzone procedury tego wymagają.

6.

Zwierzęta mogą być stale utrzymywane poza pomieszczeniami w ośrodku, jeżeli warunki

klimatyczne nie powodują u nich dystresu.

7.

Nie utrzymuje się w jednym pomieszczeniu zwierząt

1)

wymagających różnych warunków środowiskowych;

2)

wykazujących wobec siebie zachowania agresywne, a dodatkowo, w przypadku gatunków

antagonistycznych, zwierzętom uniemożliwia się kontakt wzrokowy, słuchowy lub węchowy.

1.

Pomieszczenia magazynowe

1)

projektuje się, użytkuje i utrzymuje w sposób niewpływający na pogorszenie jakości

karmy i ściółki;

2)

zabezpiecza się przed dostępem szkodników i owadów.

2.

Materiały, które mogą być skażone lub niebezpieczne dla zwierząt lub personelu, przechowuje

się oddzielnie.

3.

W pomieszczeniach technicznych strefy przeznaczone do czyszczenia i mycia dostosowuje

się rozmiarami do możliwości zainstalowania sprzętu koniecznego do odkażania i czyszczenia

używanego wyposażenia. Czyszczenie przeprowadza się w sposób uniemożliwiający skażenie

lub zanieczyszczenie oczyszczonego wyposażenia.

4.

W ośrodku zapewnia się warunki sanitarne w zakresie składowania oraz bezpiecznego

unieszkodliwiania zwłok i odpadów zwierzęcych.

1.

W ośrodku zapewnia się

1)

w zakresie warunków technicznych

a)

zasilanie awaryjne podtrzymujące podstawowe funkcje urządzeń elektrycznych i mechanicznych

oraz oświetlenie awaryjne i system alarmowy,

b)

systemy grzewcze i wentylacyjne wyposażone w urządzenia monitorujące i alarmowe,

c)

instrukcję postępowania w sytuacjach awaryjnych i umieszczenie jej w widocznych miejscach,

d)

instrukcję dotyczącą dostosowania zaopatrzenia akwariów i zbiorników w wodę do potrzeb

i granic tolerancji poszczególnych gatunków ryb, płazów i gadów,

e)

program mający na celu

-

konserwację obiektów zapobiegającą usterkom tych obiektów i sprzętu,

-

określenie sposobu usuwania stwierdzonych usterek,

-

oczyszczanie pomieszczeń oraz zachowanie norm sanitarnych;

2)

w zakresie utrzymywania zwierząt

a)

stałe grupy zwierząt złożone ze zgodnie współżyjących osobników, z wyjątkiem zwierząt

o naturze samotniczej,

b)

w wyjątkowych przypadkach, uzasadnionych względami naukowymi związanymi z dobrostanem

lub zdrowiem zwierząt, utrzymywanie zwierząt pojedynczo, ograniczone do niezbędnego

minimum, jeżeli zostanie zachowany kontakt wzrokowy, słuchowy, węchowy lub dotykowy

z innymi zwierzętami,

c)

monitorowanie zwierząt wprowadzanych po raz pierwszy lub ponownie wprowadzanych do

ustalonych grup, w celu uniknięcia problemów związanych z nieodpowiednim dobraniem

zwierząt i zaburzeniem relacji w grupie,

d)

przestrzeń dostosowaną do danego gatunku, grupy wiekowej i stanu fizjologicznego,

umożliwiającą zwierzętom realizację naturalnych zachowań,

e)

wzbogacenie warunków bytowania zwierząt w sposób odpowiedni dla danego gatunku, wprowadzający

techniki rozszerzające zakres czynności, które mogą być wykonywane przez zwierzęta,

pozwalające im na obniżenie poziomu stresu, w tym umożliwiające częściową kontrolę

i dokonywanie wyboru środowiska,

f)

dokonywanie regularnych przeglądów i aktualizacji metod wzbogacania warunków bytowania

zwierząt,

g)

stosowanie karmy dla zwierząt

-

pozbawionej zanieczyszczeń oraz posiadającej walory smakowe atrakcyjne dla danego

gatunku,

-

produkowanej, przygotowywanej i podawanej przy zastosowaniu środków i surowców, które

minimalizują wystąpienie skażenia chemicznego, fizycznego i mikrobiologicznego,

-

odpowiadającej potrzebom żywieniowym i behawioralnym zwierząt pod względem formy,

zawartości i sposobu podawania,

-

pakowanej, transportowanej i przechowywanej w sposób zapobiegający skażeniu, zepsuciu

lub uszkodzeniu,

h)

regularne oczyszczanie, a w razie konieczności odkażanie, wszystkich urządzeń wykorzystywanych

do karmienia zwierząt, w tym codzienne usuwanie niezjedzonych resztek karmy,

i)

swobodny dostęp do karmy dla każdego zwierzęcia i przestrzeń ograniczającą rywalizację

o pożywienie,

j)

ciągły dostęp do nieskażonej wody pitnej,

k)

regularne kontrolowanie, serwisowanie oraz czyszczenie systemów poideł automatycznych

w celu zapewnienia ich sprawności,

l)

ściółkę lub legowiska spełniające potrzeby bytowe danego gatunku, wraz z materiałami

do budowy gniazd lub rozrodu dla zwierząt hodowlanych; niedopuszczalne jest stosowanie

jako ściółki materiałów pochodzących z drewna poddanego obróbce chemicznej,

m)

suche i czyste miejsca snu zwierząt,

n)

środki ostrożności w celu zminimalizowania zagrożenia zalaniem wodą - w przypadku

stosowania klatek z podłogami pełnymi,

o)

programy przyzwyczajania i treningu dostosowane do danego gatunku zwierząt, procedur

i okresu trwania procedury lub doświadczenia,

p)

strategię działania zapewniającą utrzymanie wysokiego stanu zdrowotnego i dobrostanu

zwierząt oraz wymogów naukowych obejmującą

-

regularne monitorowanie stanu zdrowia zwierząt,

-

program monitorowania zagrożeń mikrobiologicznych,

-

plany działania w sytuacjach pogorszenia się stanu zdrowotnego zwierząt,

-

określenie parametrów zdrowotnych i procedur wprowadzania nowych zwierząt do ośrodka.

2.

Zwierzęta kontroluje co najmniej raz dziennie osoba, o której mowa w art. 20 ustawy z dnia 15 stycznia 2015 r. o ochronie zwierząt wykorzystywanych do

celów naukowych lub edukacyjnych, w sposób zapewniający zidentyfikowanie wszystkich chorych lub rannych zwierząt i

podjęcie działań stosownych do zaistniałych okoliczności.

W przypadku prowadzenia badań w dziedzinie rolnictwa dotyczących zwierząt gospodarskich,

w zakresie minimalnych wymagań, jakie powinien spełniać ośrodek, oraz minimalnych

wymagań w zakresie opieki nad zwierzętami utrzymywanymi w ośrodku, jeżeli cel doświadczenia

tego wymaga, stosuje się przepisy określone w

1)

rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 lutego 2010 r. w sprawie

wymagań i sposobu postępowania przy utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich,

dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej

(Dz. U. poz. 344 i 1157 oraz z 2011 r. poz. 1652);

2)

rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 czerwca 2010 r. w sprawie

minimalnych warunków utrzymywania gatunków zwierząt gospodarskich innych niż te, dla

których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej

(Dz. U. poz. 778 oraz z 2015 r. poz. 1516).

Minimalne wymagania, jakie powinien spełniać ośrodek w zakresie

1)

utrzymywania, zagęszczenia i opieki nad zwierzętami poszczególnych gatunków w miejscach

ich utrzymywania, określa załącznik nr 1 do rozporządzenia;

2)

temperatury wewnątrz pomieszczeń dla zwierząt utrzymywanych w klatkach, kojcach lub

na wybiegach, określa załącznik nr 2 do rozporządzenia;

3)

zalecanego okresu kwarantanny dla niektórych gatunków zwierząt, określa załącznik

nr 3 do rozporządzenia;

4)

utrzymywania ryb, określa załącznik nr 4 do rozporządzenia.

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2017 r.