Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 26 stycznia 2016 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3
Table of Provisions (87)
Statutory Text (87 Articles)
Ustawa określa
1)
zasady organizowania i funkcjonowania opieki nad dziećmi w wieku do lat 3;
2)
warunki świadczonych usług;
3)
kwalifikacje osób sprawujących opiekę;
4)
zasady finansowania opieki;
5)
nadzór nad warunkami i jakością sprawowanej opieki.
1.
Opieka nad dziećmi w wieku do lat 3 może być organizowana w formie żłobka lub klubu
dziecięcego, a także sprawowana przez dziennego opiekuna oraz nianię.
2.
W ramach opieki realizowane są funkcje: opiekuńcza, wychowawcza oraz edukacyjna.
3.
Opieka nad dzieckiem może być sprawowana do ukończenia roku szkolnego, w którym dziecko
ukończy 3 rok życia lub w przypadku gdy niemożliwe lub utrudnione jest objęcie dziecka
wychowaniem przedszkolnym - 4 rok życia.
4.
W przypadku, gdy dziecko, które ukończyło 3 rok życia umieszczone jest w żłobku lub
klubie dziecięcym albo jest objęte opieką sprawowaną przez dziennego opiekuna, rodzice
tego dziecka, są zobowiązani do złożenia podmiotowi prowadzącemu opiekę oświadczenia
o przeszkodach w objęciu dziecka wychowaniem przedszkolnym.
Ilekroć w ustawie jest mowa o rodzicach rozumie się przez to także opiekunów prawnych
oraz inne osoby, którym sąd powierzył sprawowanie opieki nad dzieckiem.
1.
Rodzic ubiegający się o objęcie dziecka opieką w żłobku lub klubie dziecięcym albo
przez dziennego opiekuna przedstawia, w formie oświadczenia lub zaświadczenia, następujące
dane
1)
imię, nazwisko, datę urodzenia oraz numer PESEL dziecka;
2)
imiona, nazwiska oraz numery PESEL rodziców;
3)
adres miejsca zamieszkania rodziców i dziecka;
4)
adres poczty elektronicznej i numer telefonu rodziców - o ile je posiadają;
5)
miejsce pracy rodziców lub miejsce pobierania nauki w szkole lub szkole wyższej przez
rodziców - o ile pracują lub pobierają naukę;
6)
dane o stanie zdrowia, stosowanej diecie i rozwoju psychofizycznym dziecka;
7)
dane o wysokości dochodów rodziców - w przypadku ubiegania się przez rodziców o częściowe
lub całkowite zwolnienie z opłat, jeżeli zwolnienie to jest uzależnione od wysokości
dochodów.
2.
Podmiot prowadzący żłobek lub klub dziecięcy oraz podmiot zatrudniający dziennego
opiekuna mogą przetwarzać dane, o których mowa w ust. 1, wyłącznie w związku z rekrutacją
oraz w zakresie i w celu zapewnienia dziecku prawidłowej opieki.
Osoby sprawujące, na podstawie ustawy, opiekę nad dziećmi w wieku do lat 3 podlegają
obowiązkowym badaniom sanitarno-epidemiologicznym zgodnie z ustawą z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych
u ludzi
(Dz. U. z 2013 r. poz. 947, z późn. zm..
Minister właściwy do spraw rodziny
1)
monitoruje proces realizacji ustawy;
2)
upowszechnia informacje o formach opieki nad dzieckiem w wieku do lat 3;
3)
inspiruje badania, ekspertyzy i analizy dotyczące systemu opieki nad dzieckiem w wieku
do lat 3.
4)
(uchylony)
Rada Ministrów składa corocznie Sejmowi i Senatowi, w terminie do dnia 30 września,
sprawozdanie z realizacji ustawy.
1.
Opieka w żłobku jest sprawowana nad dziećmi w wieku od ukończenia 20 tygodnia życia.
2.
Opieka w klubie dziecięcym jest sprawowana nad dziećmi w wieku od ukończenia 1 roku
życia.
1.
Żłobki i kluby dziecięce mogą tworzyć i prowadzić
1)
gminy;
2)
osoby fizyczne;
3)
osoby prawne i jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej.
2.
Gmina tworzy żłobki i kluby dziecięce w formie gminnych jednostek budżetowych.
3.
Żłobkiem lub klubem dziecięcym jest każda jednostka organizacyjna, która niezależnie
od jej nazwy wykonuje zadania określone w art. 10.
1.
Podmioty, o których mowa w art. 8 ust. 1, prowadzące żłobki lub kluby dziecięce mogą
dla celów organizacyjnych połączyć je w zespół i określić zasady działania zespołu.
Połączenie nie narusza odrębności żłobków lub klubów dziecięcych w zakresie wpisu
do rejestru. Przepisy art. 11 stosuje się odpowiednio.
2.
Dyrektor zespołu jest dyrektorem żłobka lub osobą kierującą klubem dziecięcym.
3.
Dyrektorem zespołu żłobków lub klubów dziecięcych może być osoba, która posiada co
najmniej roczne doświadczenie w kierowaniu żłobkiem lub klubem dziecięcym.
4.
Gmina tworzy zespoły żłobków lub klubów dziecięcych w formie gminnych jednostek budżetowych.
1
Podmioty, o których mowa w art. 8 ust. 1 pkt 2 i 3, mogą zorganizować wspólną obsługę
administracyjną, finansową i organizacyjną żłobków, klubów dziecięcych lub ich zespołów.
2.
Obsługa, o której mowa w ust. 1, może również być wykonywana przez jednostki, o których
mowa w art. 5 ust. 9 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty
(Dz. U. z 2015 r. poz. 2156 oraz z 2016 r. poz. 35 i 64).
Do zadań żłobka i klubu dziecięcego należy w szczególności
1)
zapewnienie dziecku opieki w warunkach bytowych zbliżonych do warunków domowych;
2)
zagwarantowanie dziecku właściwej opieki pielęgnacyjnej oraz edukacyjnej, przez prowadzenie
zajęć zabawowych z elementami edukacji, z uwzględnieniem indywidualnych potrzeb dziecka;
3)
prowadzenie zajęć opiekuńczo-wychowawczych i edukacyjnych, uwzględniających rozwój
psychomotoryczny dziecka, właściwych do wieku dziecka.
1.
Żłobek i klub dziecięcy działa na podstawie statutu.
2.
Podmiot, który utworzył żłobek lub klub dziecięcy, ustala statut żłobka lub klubu
dziecięcego, określając w szczególności
1)
nazwę i miejsce jego prowadzenia;
2)
cele i zadania oraz sposób ich realizacji, z uwzględnieniem wspomagania indywidualnego
rozwoju dziecka oraz wspomagania rodziny w wychowaniu dziecka, a w przypadku dzieci
niepełnosprawnych - ze szczególnym uwzględnieniem rodzaju niepełnosprawności;
3)
warunki przyjmowania dzieci;
4)
zasady ustalania opłat za pobyt i wyżywienie w przypadku nieobecności dziecka w żłobku
lub klubie dziecięcym.
1.
Godziny pracy żłobka lub klubu dziecięcego ustala się w regulaminie organizacyjnym,
o którym mowa w art. 21, biorąc pod uwagę opinie rodziców.
2.
W żłobku zapewnia się opiekę nad dzieckiem w wymiarze do 10 godzin dziennie względem
każdego dziecka.
3.
W szczególnie uzasadnionych przypadkach wymiar opieki w żłobku może być, na wniosek
rodzica dziecka, wydłużony, za dodatkową opłatą.
4.
W klubie dziecięcym zapewnia się opiekę nad dzieckiem w wymiarze do 5 godzin dziennie
względem każdego dziecka.
1.
Pracą żłobka kieruje dyrektor.
2.
Dyrektorem żłobka może być osoba, która posiada
1)
wykształcenie wyższe i co najmniej 3 lata doświadczenia w pracy z dziećmi albo;
2)
co najmniej wykształcenie średnie oraz 5 lat doświadczenia w pracy z dziećmi.
Osobą kierującą pracą klubu dziecięcego może być osoba posiadająca kwalifikacje, o
których mowa w art. 16.
1.
Skład personelu zatrudnionego w żłobku lub klubie dziecięcym jest dostosowany do liczby
dzieci uczęszczających do żłobka lub klubu dziecięcego.
2.
Jeden opiekun może sprawować opiekę
1)
w żłobku - nad maksymalnie ośmiorgiem dzieci, a w przypadku gdy w grupie znajduje
się dziecko niepełnosprawne, dziecko wymagające szczególnej opieki lub dziecko, które
nie ukończyło pierwszego roku życia maksymalnie nad pięciorgiem dzieci;
2)
w klubie dziecięcym - nad maksymalnie ośmiorgiem dzieci, a w przypadku gdy w grupie
znajduje się dziecko niepełnosprawne lub dziecko wymagające szczególnej opieki maksymalnie
nad pięciorgiem dzieci.
3.
W żłobku, do którego uczęszcza więcej niż dwadzieścioro dzieci, zatrudnia się przynajmniej
jedną pielęgniarkę lub położną.
1.
Opiekunem w żłobku lub klubie dziecięcym może być osoba posiadająca kwalifikacje
pielęgniarki, położnej, opiekunki dziecięcej, nauczyciela wychowania przedszkolnego,
nauczyciela edukacji wczesnoszkolnej lub pedagoga opiekuńczo-wychowawczego.
2.
Opiekunem w żłobku lub klubie dziecięcym może być także osoba, która posiada co najmniej
wykształcenie średnie oraz
1)
co najmniej dwuletnie doświadczenie w pracy z dziećmi w wieku do lat 3 lub
2)
przed zatrudnieniem jako opiekun w żłobku lub w klubie dziecięcym odbyła 280-godzinne
szkolenie, z czego co najmniej 80 godzin w formie zajęć praktycznych, polegających
na sprawowaniu opieki nad dzieckiem pod kierunkiem opiekuna, o którym mowa w ust.
1.
3.
Jeżeli osoba, o której mowa w ust. 2 pkt 1, nie pracowała z dziećmi w wieku do lat
3 przez okres co najmniej 6 miesięcy bezpośrednio przed podjęciem zatrudnienia jako
opiekun, zobowiązana jest w ciągu 6 miesięcy od rozpoczęcia pracy na stanowisku opiekuna
odbyć 80-godzinne szkolenie w celu uaktualnienia i uzupełnienia wiedzy oraz umiejętności.
1.
Przy zapewnianiu opieki nad dziećmi przebywającymi w żłobku lub klubie dziecięcym
można korzystać z pomocy wolontariuszy.
2.
Wolontariusz, przed rozpoczęciem świadczenia pracy w żłobku lub klubie dziecięcym,
zobowiązany jest odbyć 40-godzinne szkolenie.
3.
W przypadku gdy wolontariusz posiada kwalifikacje, o których mowa w art. 16, przepisów
ust. 2 nie stosuje się.
Dyrektorem żłobka, osobą kierującą pracą klubu dziecięcego oraz osobą, o której mowa
w art. 8 ust. 1 pkt 2, opiekunem, pielęgniarką, położną oraz wolontariuszem w żłobku
lub klubie dziecięcym może być osoba, która
1)
daje rękojmię należytego sprawowania opieki nad dziećmi;
2)
nie jest i nie była pozbawiona władzy rodzicielskiej oraz władza rodzicielska nie
została jej zawieszona ani ograniczona;
3)
wypełnia obowiązek alimentacyjny, w przypadku gdy taki obowiązek został nałożony na
podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd;
4)
nie została skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne.
Opiekun prowadzący zajęcia w żłobku lub klubie dziecięcym współpracuje z rodzicami
dzieci uczęszczających na zajęcia, w szczególności przez prowadzenie konsultacji i
udzielanie porad rodzicom w zakresie pracy z dziećmi.
W zajęciach prowadzonych w klubie dziecięcym mogą uczestniczyć rodzice dzieci uczęszczających
do klubu dziecięcego.
1.
Organizację wewnętrzną żłobka lub klubu dziecięcego określa regulamin organizacyjny
nadawany przez dyrektora żłobka lub osobę kierującą pracą klubu dziecięcego.
2.
Za realizację regulaminu odpowiada dyrektor żłobka lub osoba kierująca pracą klubu
dziecięcego.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2016 r., z wyjątkiem art. 1 pkt 1 lit. a,
pkt 2 lit. b tiret pierwsze i lit. c tiret pierwsze oraz pkt 6, art. 14 pkt 1 lit.
a i pkt 2 lit. a oraz art. 17, które wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
W żłobku zapewnia się wyżywienie przebywającym w nim dzieciom.
Rodzice są zobowiązani do ponoszenia opłat za pobyt oraz wyżywienie dzieci w żłobku
lub klubie dziecięcym.
1.
Lokal, w którym tworzony i prowadzony jest
1)
żłobek - posiada co najmniej dwa pomieszczenia, w tym jedno przystosowane do odpoczynku
dzieci;
2)
klub dziecięcy - posiada co najmniej jedno pomieszczenie.
2.
W żłobku i klubie dziecięcym zapewnia się dzieciom możliwość higienicznego spożywania
posiłków.
3.
W klubie dziecięcym zapewnia się miejsce na odpoczynek dla dzieci.
1.
Żłobek oraz klub dziecięcy mogą być prowadzone w lokalu, który spełnia wymagania lokalowe
i sanitarne zawarte w przepisach wydanych na podstawie ust. 3.
2.
Spełnienie wymagań, o których mowa w ust. 1, potwierdza się pozytywną opinią komendanta
powiatowego (miejskiego) Państwowej Straży Pożarnej oraz pozytywną opinią właściwego
państwowego inspektora sanitarnego.
3.
Minister właściwy do spraw rodziny, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw
zdrowia, określi, w drodze rozporządzenia, wymagania lokalowe i sanitarne jakie musi
spełniać lokal, w którym ma być prowadzony żłobek lub klub dziecięcy, uwzględniając
konieczność zapewnienia odpowiedniej jakości opieki sprawowanej nad dziećmi i warunków
ochrony przeciwpożarowej oraz liczbę dzieci, nad którymi sprawowana jest opieka.
Prowadzenie żłobka lub klubu dziecięcego jest działalnością regulowaną w rozumieniu
ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej
(Dz. U. z 2015 r. poz. 584, z późn. zm. i wymaga wpisu do rejestru żłobków i klubów dziecięcych, zwanego dalej „rejestrem”.
1.
Rejestr prowadzi wójt, burmistrz lub prezydent miasta właściwy ze względu na miejsce
prowadzenia żłobka lub klubu dziecięcego.
2.
Rejestr jest jawny i podlega publikacji w Biuletynie Informacji Publicznej gminy prowadzącej
rejestr.
2a.
Wójt, burmistrz lub prezydent miasta publikuje rejestr za pośrednictwem systemu teleinformatycznego,
o którym mowa w art. 64 ust. 2.
3.
Rejestr zawiera
1)
nazwę lub imię i nazwisko oraz siedzibę lub adres podmiotu prowadzącego żłobek lub
klub dziecięcy;
2)
numer NIP i REGON podmiotu prowadzącego żłobek lub klub dziecięcy;
3)
miejsce prowadzenia żłobka lub klubu dziecięcego;
4)
liczbę miejsc w żłobku lub klubie dziecięcym.
4.
Adres będącego osobą fizyczną podmiotu prowadzącego żłobek lub klub dziecięcy nie
podlega ujawnieniu w Biuletynie Informacji Publicznej, jeżeli jest inny niż adres
prowadzenia przez tę osobę żłobka lub klubu dziecięcego.
1.
Wójt, burmistrz lub prezydent miasta dokonuje wpisu do rejestru na podstawie pisemnego
wniosku o wpis do rejestru, złożonego przez podmiot zamierzający prowadzić żłobek
lub klub dziecięcy. Wniosek zawiera
1)
w przypadku osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości
prawnej - numer lub indeks identyfikujący podmiot we właściwym rejestrze publicznym,
potwierdzający status podmiotu;
2)
numer NIP i REGON, o ile wnioskodawcy te numery nadano;
3)
oświadczenie o spełnianiu warunków lokalowych;
4)
w przypadku osoby fizycznej oświadczenie o niekaralności za przestępstwo popełnione
umyślnie;
5)
oświadczenie o posiadaniu tytułu prawnego do lokalu, w którym ma być prowadzony żłobek
lub klub dziecięcy;
6)
w przypadku osoby fizycznej - numer PESEL.
2.
(uchylony)
3.
Wraz z wnioskiem, o którym mowa w ust. 1, podmiot przedstawia stosowne oświadczenie,
w celu potwierdzenia dokonanej opłaty, o której mowa w art. 33.
4.
W celu sprawdzenia zgodności danych, o których mowa w ust. 1, wójt, burmistrz lub
prezydent miasta może żądać: odpisu z odpowiedniego rejestru, dokumentu potwierdzającego
tożsamość, zaświadczenia o niekaralności lub dokumentu potwierdzającego tytuł prawny
do lokalu, w którym ma być prowadzony żłobek lub klub dziecięcy.
(uchylony)
1.
Wójt, burmistrz lub prezydent miasta wydaje zaświadczenie o dokonaniu wpisu podmiotu
do rejestru.
2.
Zaświadczenie zawiera następujące dane
1)
nazwę organu, który dokonał wpisu do rejestru;
2)
datę i numer wpisu do rejestru;
3)
formę organizacyjną opieki oraz jej nazwę;
4)
nazwę lub imię i nazwisko podmiotu prowadzącego żłobek lub klub dziecięcy;
5)
miejsce prowadzenia żłobka lub klubu dziecięcego.
Wójt, burmistrz lub prezydent miasta odmawia wpisu do rejestru, w przypadku gdy
1)
podmiot nie spełnia warunków wymaganych do utworzenia i prowadzenia żłobka lub klubu
dziecięcego;
2)
wydano prawomocne orzeczenie zakazujące przedsiębiorcy wykonywania działalności gospodarczej
objętej wpisem.
Wykreślenie z rejestru następuje w przypadku
1)
złożenia przez podmiot wpisany do rejestru wniosku o wykreślenie;
2)
nieusunięcia przez podmiot, w wyznaczonym terminie, nieprawidłowości w zakresie prowadzenia
żłobka lub klubu dziecięcego;
3)
przekazania we wniosku oraz dołączonych do niego dokumentach, o których mowa w art.
28, informacji niezgodnych ze stanem faktycznym.
1.
Wpis do rejestru podlega opłacie, która stanowi dochód własny gminy.
2.
Wysokość opłaty ustala rada gminy w drodze uchwały.
3.
Wysokość opłaty nie może być wyższa niż 50% minimalnego wynagrodzenia za pracę ustalonego
zgodnie z przepisami o minimalnym wynagrodzeniu za pracę.
4.
Zmiany w rejestrze oraz wykreślenie z rejestru są zwolnione z opłaty.
5.
Gmina jest zwolniona z opłaty za wpis do rejestru.
Odmowa wpisu do rejestru oraz wykreślenie z rejestru następują w drodze decyzji administracyjnej.
1.
Podmiot wpisany do rejestru jest zobowiązany do informowania organu prowadzącego rejestr
o wszelkich zmianach danych wskazanych we wniosku lub dokumentach, o których mowa
w art. 28, w terminie 14 dni od zaistnienia zmian.
2.
Po otrzymaniu informacji, o której mowa w ust. 1, organ prowadzący rejestr dokonuje
zmian w rejestrze oraz wydaje podmiotowi wpisanemu do rejestru zaświadczenie, o którym
mowa w art. 30, uwzględniające te zmiany.
1.
Minister właściwy do spraw rodziny określi, w drodze rozporządzenia, wzory dokumentów
elektronicznych o wpis, zmianę oraz wykreślenie w rejestrze żłobków i klubów dziecięcych,
mając na uwadze potrzebę ujednolicenia formy składanych wniosków, ułatwienia ich przekazywania
oraz sprawność postępowania.
2.
Wzory, o których mowa w ust. 1, minister właściwy do spraw rodziny zamieści w centralnym
repozytorium wzorów dokumentów elektronicznych, o którym mowa w ustawie z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących
zadania publiczne
(Dz. U. z 2014 r. poz. 1114).
1
Dziennym opiekunem jest osoba fizyczna zatrudniana przez podmioty, o których mowa
w art. 8 ust. 1 pkt 1 i 3, na podstawie umowy o pracę albo umowy o świadczenie usług,
do której zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego stosuje się przepisy dotyczące zlecenia.
2.
Dzienny opiekun sprawuje opiekę nad dziećmi w wieku od ukończenia 20 tygodnia życia.
3.
Umowa, o której mowa w ust. 1, określa w szczególności
1)
strony umowy;
2)
cel i przedmiot umowy;
3)
czas i miejsce sprawowania opieki;
4)
liczbę dzieci powierzonych opiece;
5)
obowiązki dziennego opiekuna;
6)
wysokość wynagrodzenia oraz sposób i termin jego wypłaty;
7)
czas, na jaki umowa została zawarta;
8)
warunki i sposób zmiany, a także rozwiązania umowy.
Do zadań dziennego opiekuna należy w szczególności
1)
zapewnienie dziecku opieki w warunkach bytowych zbliżonych do warunków domowych;
2)
zagwarantowanie dziecku właściwej opieki pielęgnacyjnej oraz edukacyjnej, z uwzględnieniem
indywidualnych potrzeb dziecka;
3)
prowadzenie zajęć opiekuńczo-wychowawczych i edukacyjnych, uwzględniających rozwój
psychomotoryczny dziecka, właściwych do wieku dziecka.
1.
Dzienny opiekun sprawuje opiekę nad maksymalnie pięciorgiem dzieci, a w przypadku
gdy w grupie znajduje się dziecko, które nie ukończyło pierwszego roku życia, jest
niepełnosprawne lub wymaga szczególnej opieki, maksymalnie nad trojgiem dzieci.
2.
Dzienny opiekun przy sprawowaniu opieki nad dziećmi może korzystać z pomocy wolontariuszy.
1.
Dziennym opiekunem może być osoba, która
1)
daje rękojmię należytego sprawowania opieki nad dziećmi;
2)
nie jest i nie była pozbawiona władzy rodzicielskiej oraz władza rodzicielska nie
została jej zawieszona ani ograniczona;
3)
wypełnia obowiązek alimentacyjny, w przypadku gdy taki obowiązek został nałożony na
podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd;
4)
nie była skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne;
5)
posiada warunki lokalowe zapewniające bezpieczną opiekę nad dzieckiem;
6)
odbyła
a)
160-godzinne szkolenie albo
b)
40-godzinne szkolenie uzupełniające, w tym z zakresu udzielania dziecku pierwszej
pomocy, jeżeli posiada kwalifikacje, o których mowa w art. 16 ust. 1.
2.
Do odbycia szkolenia nie jest zobowiązana osoba, która pracowała z dziećmi w wieku
do lat 3 przez okres co najmniej 12 miesięcy bezpośrednio przed podjęciem zatrudnienia
jako dzienny opiekun.
3.
W celu weryfikacji spełnienia warunków, o których mowa w ust. 1, u kandydata na dziennego
opiekuna zatrudnianego przez gminę może być przeprowadzony przez kierownika ośrodka
pomocy społecznej wywiad środowiskowy. Wywiad środowiskowy jest przeprowadzany na
zlecenie wójta, burmistrza lub prezydenta miasta.
4.
Weryfikacji spełniania warunków, o których mowa w ust. 1, przez kandydata na dziennego
opiekuna zatrudnianego przez podmioty, o których mowa w art. 8 ust. 1 pkt 3, dokonują
te podmioty.
Dzienny opiekun prowadzący zajęcia z dziećmi nad którymi sprawuje opiekę współpracuje
z rodzicami tych dzieci, w szczególności przez
1)
korzystanie z pomocy rodziców w sprawowaniu opieki nad dziećmi w czasie prowadzenia
zajęć;
2)
prowadzenie konsultacji i udzielanie porad rodzicom w zakresie pracy z dziećmi.
1.
Dzienny opiekun podlega obowiązkowi ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za
szkody wyrządzone przy sprawowaniu opieki.
2.
Podmiot zatrudniający dziennego opiekuna jest zobowiązany do zawarcia umowy ubezpieczenia
dziennego opiekuna od odpowiedzialności cywilnej oraz opłacania i finansowania składki
na to ubezpieczenie.
3.
Wójt, burmistrz lub prezydent miasta zawiera umowę, o której mowa w ust. 2, na zasadach
określonych w ustawie z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych
(Dz. U. z 2015 r. poz. 2164).
1.
Dzienny opiekun sprawuje opiekę nad dziećmi w lokalu, do którego posiada tytuł prawny.
2.
Podmiot zatrudniający dziennego opiekuna może udostępnić lub wyposażyć lokal w celu
sprawowania opieki przez dziennego opiekuna.
Maksymalną wysokość wynagrodzenia dziennego opiekuna zatrudnianego przez gminę oraz
zasady jego ustalania określa, w drodze uchwały, rada gminy.
Rodzice są zobowiązani do ponoszenia opłat za pobyt oraz wyżywienie dzieci u dziennego
opiekuna.
Wójt, burmistrz lub prezydent miasta wybiera dziennych opiekunów w drodze otwartego
konkursu ofert, przeprowadzonego na zasadach określonych w ustawie z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie
(Dz. U. z 2014 r. poz. 1118, z późn. zm..
1.
Wójt, burmistrz lub prezydent miasta prowadzi wykaz dziennych opiekunów.
2.
Wykaz zawiera imię i nazwisko dziennych opiekunów, o których mowa w ust. 1.
3.
Wykaz jest jawny i podlega publikacji w Biuletynie Informacji Publicznej gminy prowadzącej
wykaz.
4.
Wójt, burmistrz lub prezydent miasta publikuje wykaz dziennych opiekunów za pośrednictwem
systemu teleinformatycznego, o którym mowa w art. 64 ust. 2.
Podmiot zatrudniający dziennego opiekuna zobowiązany jest do zgłaszania dziennych
opiekunów do wykazu dziennych opiekunów, o którym mowa w art. 46 ust. 1.
W przypadku rozwiązania lub wygaśnięcia umowy z dziennym opiekunem następuje wykreślenie
dziennego opiekuna z wykazu.
4.
Wspólna obsługa administracyjna, finansowa i organizacyjna żłobków, klubów dziecięcych
lub ich zespołów zorganizowana przez jednostki samorządu terytorialnego na podstawie
art. 9a ust. 1 ustawy zmienianej w art. 41, w brzmieniu dotychczasowym, może być prowadzona
na dotychczasowych zasadach, nie dłużej jednak niż przez okres 12 miesięcy od dnia
wejścia w życie niniejszej ustawy.
1.
Programy szkoleń, o których mowa w art. 16 ust. 2 pkt 2 i ust. 3, art. 17 ust. 2 oraz
w art. 39 ust. 1 pkt 6, zatwierdza na wniosek podmiotu prowadzącego szkolenie, na
okres 5 lat, minister właściwy do spraw rodziny.
2.
Zatwierdzenie lub odmowa zatwierdzenia programów szkoleń następuje w drodze decyzji
administracyjnej.
3.
Listę programów szkoleń, o których mowa w ust. 1, udostępnia się w Biuletynie Informacji
Publicznej.
Minister właściwy do spraw rodziny określi, w drodze rozporządzenia, zakres programów
szkoleń, biorąc pod uwagę specyfikę zadań opiekuńczych, wychowawczych i edukacyjnych
żłobka, klubu dziecięcego oraz dziennego opiekuna, mając na uwadze konieczność zapewnienia
odpowiedniego poziomu realizacji tych zadań.
1.
Nianią jest osoba fizyczna sprawująca opiekę nad dziećmi na podstawie umowy o świadczenie
usług, do której zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, zwanej dalej „umową uaktywniającą”.
2.
Niania sprawuje opiekę nad dziećmi w wieku od ukończenia 20 tygodnia życia.
3.
Umowa uaktywniająca jest zawierana w formie pisemnej między nianią a rodzicami albo
rodzicem samotnie wychowującym dziecko.
4.
Umowa uaktywniająca określa w szczególności
1)
strony umowy;
2)
cel i przedmiot umowy;
3)
czas i miejsce sprawowania opieki;
4)
liczbę dzieci powierzonych opiece;
5)
obowiązki niani;
6)
wysokość wynagrodzenia oraz sposób i termin jego wypłaty;
7)
czas, na jaki umowa została zawarta;
8)
warunki i sposób zmiany, a także rozwiązania umowy.
5.
Przez rodzica samotnie wychowującego dziecko rozumie się rodzica będącego panną, kawalerem,
wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem albo rodzica, w stosunku do którego orzeczono
separację w rozumieniu odrębnych przepisów, a także rodzica pozostającego w związku
małżeńskim, jeżeli jego małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa
karę pozbawienia wolności.
1.
Za nianię, składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe oraz na ubezpieczenie
zdrowotne, opłaca
1)
Zakład Ubezpieczeń Społecznych - od podstawy stanowiącej kwotę nie wyższą niż wysokość
minimalnego wynagrodzenia za pracę ustalonego zgodnie z przepisami o minimalnym wynagrodzeniu
za pracę,
2)
rodzic (płatnik składek) - od podstawy stanowiącej kwotę nadwyżki nad kwotą minimalnego
wynagrodzenia
- na zasadach określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych oraz w przepisach
o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
2.
Za nianię, która przystąpiła dobrowolnie na swój wniosek do ubezpieczenia chorobowego,
składki na to ubezpieczenie opłaca rodzic na zasadach określonych dla zleceniobiorców
w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych.
3.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych opłaca składki, w przypadku gdy spełnione są łącznie
następujące warunki
1)
niania została zgłoszona przez rodzica do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia
zdrowotnego;
2)
rodzice albo rodzic samotnie wychowujący dziecko są zatrudnieni, świadczą usługi na
podstawie umowy cywilnoprawnej stanowiącej tytuł do ubezpieczeń społecznych, prowadzą
pozarolniczą działalność lub działalność rolniczą;
3)
dziecko nie jest umieszczone w żłobku, klubie dziecięcym oraz nie zostało objęte opieką
sprawowaną przez dziennego opiekuna.
4.
W przypadku utraty przez rodziców albo rodzica samotnie wychowującego dziecko zatrudnienia,
zaprzestania świadczenia usług lub działalności, o których mowa w ust. 3 pkt 2, składki
opłaca się przez okres 3 miesięcy od dnia zaistnienia tych przyczyn.
5.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie opłaca składek, w przypadku gdy
1)
rodzic dziecka korzysta z ulgi na podstawie umowy aktywizacyjnej, o której mowa w
art. 61c ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach
rynku pracy w brzmieniu obowiązującym przed dniem 26 października 2007 r., z osobą bezrobotną
w celu wykonywania pracy zarobkowej w gospodarstwie domowym lub
2)
umowa uaktywniająca została zawarta między nianią a osobami pełniącymi funkcję rodziny
zastępczej zawodowej, lub
3)
rodzic dziecka podlega ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 19 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń
społecznych
(Dz. U. z 2015 r. poz. 121, z późn. zm..
Rodzic (płatnik składek) zobowiązany jest do niezwłocznego informowania Zakładu Ubezpieczeń
Społecznych o każdej zmianie mającej wpływ na opłacanie składek, w szczególności o
rozwiązaniu lub wygaśnięciu umowy uaktywniającej.
1.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych przekazuje ministrowi właściwemu do spraw rodziny informacje
o liczbie zgłoszonych do ubezpieczeń społecznych lub do ubezpieczenia zdrowotnego
niań w poszczególnych miesiącach oraz o poniesionych na ten cel wydatkach.
2.
Informacje, o których mowa w ust. 1, Zakład Ubezpieczeń Społecznych przekazuje w terminach
1)
do 25 lutego za okres od 1 lipca do 31 grudnia;
2)
do 25 sierpnia za okres od 1 stycznia do 30 czerwca.
Wójt, burmistrz lub prezydent miasta właściwy ze względu na miejsce prowadzenia żłobka
lub klubu dziecięcego albo miejsce sprawowania opieki przez dziennego opiekuna, sprawuje
nadzór nad żłobkiem, klubem dziecięcym oraz dziennym opiekunem w zakresie warunków
i jakości świadczonej opieki.
1.
Nadzór sprawowany jest na podstawie planu nadzoru przyjętego przez radę gminy w drodze
uchwały.
2.
W przypadku powzięcia informacji o nieprawidłowościach w organizacji i funkcjonowaniu
żłobka, klubu dziecięcego lub sprawowanej opieki przez dziennego opiekuna, wójt, burmistrz
lub prezydent miasta prowadzi czynności nadzorcze także poza planem nadzoru, o którym
mowa w ust. 1.
1.
Czynności nadzorczych dokonują osoby upoważnione przez wójta, burmistrza lub prezydenta
miasta, zwane dalej „osobami upoważnionymi”.
2.
Osoby upoważnione są uprawnione w szczególności do
1)
wstępu na teren nieruchomości, obiektu, lokalu lub ich części w dniach i godzinach,
w których działalność jest wykonywana lub powinna być wykonywana;
2)
żądania ustnych lub pisemnych wyjaśnień, okazania dokumentów lub innych nośników informacji
oraz udostępnienia danych mających związek z przedmiotem nadzoru;
3)
dostępu do dokumentacji pracowniczej osób zatrudnionych w nadzorowanych żłobkach lub
klubach dziecięcych.
1.
W przypadku stwierdzenia, że podmiot prowadzący żłobek lub klub dziecięcy albo dzienny
opiekun nie spełnia standardów dotyczących sprawowanej opieki, organ sprawujący nadzór
zobowiązuje go do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w wyznaczonym terminie.
2.
Podmiot prowadzący żłobek lub klub dziecięcy albo dzienny opiekun ma prawo zgłoszenia
na piśmie umotywowanych zastrzeżeń do ustaleń organu sprawującego nadzór, w terminie
7 dni od dnia otrzymania informacji o stwierdzonych nieprawidłowościach.
3.
W razie nieuwzględnienia zastrzeżeń, w całości lub w części, organ sprawujący nadzór
sporządza stanowisko na piśmie i przekazuje je podmiotowi prowadzącemu żłobek lub
klub dziecięcy albo dziennemu opiekunowi.
4.
W celu zbadania, czy i w jakim zakresie są realizowane zalecenia pokontrolne organ
sprawujący nadzór może prowadzić czynności sprawdzające.
5.
W przypadku nieusunięcia w wyznaczonym terminie nieprawidłowości, wójt, burmistrz
lub prezydent miasta wykreśla z rejestru żłobek lub klub dziecięcy albo rozwiązuje
umowę z dziennym opiekunem bez zachowania okresu wypowiedzenia.
1.
Wysokość opłaty oraz opłaty, o której mowa w art. 12 ust. 3, za pobyt dziecka w żłobku
lub klubie dziecięcym utworzonym przez gminę albo u dziennego opiekuna zatrudnionego
przez gminę oraz maksymalną wysokość opłaty za wyżywienie ustala rada gminy w drodze
uchwały.
2.
W przypadku utworzenia żłobka lub klubu dziecięcego przez podmioty, o których mowa
w art. 8 ust. 1 pkt 2 i 3, wysokość opłat określa podmiot, który utworzył żłobek lub
klub dziecięcy.
3.
W przypadku zatrudniania dziennego opiekuna przez podmioty, o których mowa w art.
8 ust. 1 pkt 3, wysokość opłat określa podmiot, który zatrudnia dziennego opiekuna.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2016 r., z wyjątkiem
1)
art. 57, który wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia;
2)
art. 25, art. 29 pkt 1-10, pkt 11 w zakresie art. 88, art. 89 i art. 90 ust. 1 oraz
pkt 12, art. 32, art. 34, art. 37, art. 44, art. 51, art. 53 i art. 55 ust. 2-4, które
wchodzą w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia.
1.
Opłaty, o których mowa w art. 58 ust. 1, wnoszone przez rodziców z tytułu korzystania
ze żłobka i klubu dziecięcego utworzonych przez gminę oraz z usług dziennego opiekuna,
są wnoszone na rzecz gminy.
2.
Rada gminy może określić, w drodze uchwały, warunki częściowego lub całkowitego zwolnienia
od ponoszenia opłat.
1.
Podmioty, o których mowa w art. 8 ust. 1, prowadzące żłobek lub klub dziecięcy, lub
zatrudniające dziennych opiekunów mogą otrzymać na każde dziecko objęte opieką w żłobku
lub klubie dziecięcym, lub przez dziennego opiekuna dotację celową z budżetu gminy.
2.
Wysokość i zasady ustalania oraz rozliczania dotacji celowej, o której mowa w ust.
1, określa rada gminy w drodze uchwały.
1.
Wójt, burmistrz lub prezydent miasta może zlecić podmiotom, o których mowa w art.
8 ust. 1, organizację opieki sprawowanej w formie żłobka lub klubu dziecięcego lub
przez dziennych opiekunów.
2.
Do wyłaniania podmiotów mających organizować opiekę, o której mowa w ust. 1, stosuje
się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.
1.
Minister właściwy do spraw rodziny opracowuje resortowe oraz rządowe programy rozwoju
instytucji opieki nad dziećmi w wieku do lat 3 oraz finansowo wspiera te programy.
Opracowanie i realizacja programów odbywa się we współpracy z wojewodą.
2.
Programy, o których mowa w ust. 1, określają tryb i kryteria wyboru podmiotów korzystających
z nich, w szczególności uwzględniając
1)
jakość lub zakres oferowanych usług;
2)
zapotrzebowanie na usługi świadczone przez te podmioty;
3)
minimalny okres funkcjonowania instytucji lub miejsc opieki dofinansowanych z dotacji
budżetu państwa.
3.
Programy, o których mowa w ust. 1, mogą być kierowane do podmiotów, o których mowa
w art. 8 ust. 1.
4.
Podmioty, o których mowa w art. 8 ust. 1, korzystające z programów, o których mowa
w ust. 1, mogą otrzymywać dotacje celowe z budżetu państwa na dofinansowanie utworzenia
lub funkcjonowania żłobków, klubów dziecięcych lub dziennych opiekunów, przy czym
wysokość dotacji nie może przekroczyć 80% kosztów realizacji zadania.
5.
Dotacji, o której mowa w ust. 4, udziela wojewoda po uzgodnieniu z ministrem właściwym
do spraw rodziny.
6.
Wojewoda, udzielając podmiotowi dotacji, o której mowa w ust. 4, zawiera z nim umowę
określającą w szczególności
1)
szczegółowy opis zadania, w tym cel, na jaki dotacja została przyznana, i termin jego
wykonania;
2)
wysokość udzielonej dotacji;
3)
tryb płatności;
4)
termin wykorzystania dotacji, nie dłuższy niż do dnia 31 grudnia danego roku budżetowego;
5)
termin i sposób rozliczenia udzielonej dotacji, w tym zasady rozliczania dotacji w
przypadku skrócenia okresu funkcjonowania instytucji lub miejsc opieki dofinansowanych
z dotacji, o którym mowa w ust. 2 pkt 3;
6)
termin zwrotu niewykorzystanej części dotacji, nie dłuższy niż 15 dni od określonego
w umowie dnia wykonania zadania;
7)
tryb kontroli wykonania zadania; w umowie można postanowić, że kontrola będzie prowadzona
na zasadach i w trybie określonych w przepisach o kontroli w administracji rządowej;
8)
warunki i sposób zmiany oraz rozwiązania umowy, w tym zasady zwrotu dotacji w przypadku
skrócenia okresu funkcjonowania instytucji lub miejsc opieki dofinansowanych z dotacji,
o którym mowa w ust. 2 pkt 3.
1.
Gmina może otrzymywać dotacje celowe z budżetu państwa na dofinansowanie zadań własnych
z zakresu organizacji opieki nad dziećmi w wieku do lat 3 na zasadach określonych
w przepisach o finansach publicznych.
2.
(uchylony)
1.
Gmina jest zobowiązana do sporządzania sprawozdań rzeczowo-finansowych z zakresu opieki
nad dziećmi w wieku do lat 3 i przekazywania ich właściwemu wojewodzie, w wersji elektronicznej.
2.
Systemy teleinformatyczne stosowane w urzędach administracji publicznej realizujących
zadania w zakresie określonym w ustawie stanowią integralne części systemów teleinformatycznych
stosowanych do realizacji świadczeń rodzinnych określonych w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
(Dz. U. z 2015 r. poz. 114, z późn. zm..
3.
Minister właściwy do spraw rodziny określi, w drodze rozporządzenia, wzór, terminy
i sposób sporządzania sprawozdań rzeczowo-finansowych z wykonywania zadań z zakresu
opieki nad dziećmi w wieku do lat 3, mając na uwadze potrzebę ujednolicenia informacji
przekazywanych przez podmioty realizujące ustawę.
1.
Gmina jest zobowiązana do przekazywania danych z rejestru oraz wykazu dziennych opiekunów
ministrowi właściwemu do spraw rodziny za pośrednictwem systemu teleinformatycznego,
o którym mowa w art. 64 ust. 2.
2.
Minister właściwy do spraw rodziny publikuje dane, o których mowa w ust. 1, na stronach
internetowych ministerstwa.
(pominięty)
(pominięty)
(pominięty)
(pominięty)
(pominięty)
(pominięty)
(pominięty)
(pominięty)
(pominięty)
(pominięty)
1.
Żłobki działające na podstawie przepisów ustawy, o której mowa w art. 66, stają się
żłobkami w rozumieniu niniejszej ustawy z dniem jej wejścia w życie.
2.
Podmioty prowadzące do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy działalność gospodarczą,
polegającą na sprawowaniu opieki nad dziećmi, mogą prowadzić tę działalność na podstawie
dotychczasowych przepisów, nie dłużej jednak niż przez okres 3 lat od dnia wejścia
w życie niniejszej ustawy.
3.
Po upływie terminu, o którym mowa w ust. 2, podmioty prowadzące do dnia wejścia w
życie niniejszej ustawy działalność gospodarczą, polegającą na sprawowaniu opieki
nad dziećmi mogą prowadzić żłobek lub klub dziecięcy, jeżeli spełniają warunki określone
w niniejszej ustawie.
1.
Pracownicy żłobków, działających na podstawie przepisów dotychczasowych, stają się
z mocy prawa pracownikami żłobków w rozumieniu niniejszej ustawy. Przepisy art. 23
(Dz. U. z 2014 r. poz. 1502, z późn. zm. stosuje się.
2.
Do pracowników żłobków zatrudnionych do dnia wejścia w życie ustawy w
1)
publicznych zakładach opieki zdrowotnej, stosuje się przepisy o pracownikach samorządowych;
2)
niepublicznych zakładach opieki zdrowotnej, stosuje się przepisy Kodeksu pracy.
3.
Osoby zatrudnione do opieki w żłobkach, działających na podstawie przepisów dotychczasowych,
nie są zobowiązane do odbycia szkoleń, o których mowa w niniejszej ustawie.
4.
Osoby zatrudnione do opieki w żłobkach, działających na podstawie przepisów dotychczasowych,
nieposiadające średniego wykształcenia, a pozostające w zatrudnieniu w dniu wejścia
w życie niniejszej ustawy, są zobowiązane do jego uzupełnienia w okresie 3 lat od
dnia wejścia w życie tej ustawy.
Pielęgniarki i położne zatrudnione w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy w żłobku,
działającym na podstawie przepisów dotychczasowych, i zatrudnione na stanowisku opiekunki
w żłobku w rozumieniu przepisów niniejszej ustawy, przez okres zatrudnienia, zachowują
prawo wykonywania zawodu pielęgniarki lub położnej, nie dłużej jednak niż przez okres
15 lat.
(pominięty)
Ustawa wchodzi w życie po upływie miesiąca od dnia ogłoszenia
1)
art. 6, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2013 r.;
2)
art. 50-53 i 70-73, które wchodzą w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po
upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia;
3)
art. 62 i 63, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia;
4)
art. 64 ust. 2, który wchodzi w życie po upływie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie
ustawy.