Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 18 lipca 2016 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie szczególnych zasad rachunkowości spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych

W rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 25 czerwca 2014 r. w sprawie szczególnych

zasad rachunkowości spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych

(Dz. U. poz. 880 oraz z 2015 r. poz. 1832) wprowadza się następujące zmiany

1)

w § 2

a)

uchyla się pkt 10,

b)

po pkt 10 dodaje się pkt 10a w brzmieniu

„

10a)

dzień sprawozdawczy - dzień bilansowy oraz dzień, na który kasa sporządza na podstawie

ksiąg rachunkowych sprawozdania na podstawie odrębnych przepisów;

”

,

c)

pkt 24-26 otrzymują brzmienie

„

24)

należności z prawdopodobieństwem wystąpienia nieściągalności - należności

a)

w przypadku których opóźnienie w spłacie co najmniej jednej raty kapitału lub odsetek

o wartości przekraczającej 200 zł lub co najmniej trzech rat o łącznej wartości nieprzekraczającej

200 zł przekracza trzy miesiące i nie przekracza sześciu miesięcy oraz

b)

od dłużników innych niż osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej lub

nieprowadząca gospodarstwa rolnego lub dłużników posiadających należności ze spłatą

balonową - których sytuacja ekonomiczno-finansowa może stanowić zagrożenie terminowej

spłaty zobowiązań, w szczególności gdy ponoszone przez jednostkę prowadzącą księgi

rachunkowe straty nie przekraczają 20% aktywów netto tej jednostki;

25)

należności o znacznym stopniu prawdopodobieństwa nieściągalności - należności

a)

w przypadku których opóźnienie w spłacie co najmniej jednej raty kapitału lub odsetek

o wartości przekraczającej 200 zł lub co najmniej trzech rat o łącznej wartości nieprzekraczającej

200 zł przekracza sześć miesięcy i nie przekracza dwunastu miesięcy oraz

b)

od dłużników innych niż osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej lub

nieprowadząca gospodarstwa rolnego lub dłużników posiadających należności ze spłatą

balonową - których sytuacja ekonomiczno-finansowa uległa znacznemu pogorszeniu, w

szczególności gdy straty ponoszone przez jednostkę prowadzącą księgi rachunkowe przekraczają

20% aktywów netto tej jednostki lub aktywa netto tej jednostki są ujemne, lub występują

zaległości w regulowaniu zobowiązań podatkowych lub zobowiązań z tytułu ubezpieczeń

społecznych;

26)

należności nieściągalne - należności

a)

w przypadku których termin spłaty co najmniej jednej raty kapitału lub odsetek o wartości

przekraczającej 200 zł lub co najmniej trzech rat o łącznej wartości nieprzekraczającej

200 zł został przekroczony powyżej dwunastu miesięcy,

b)

od dłużników innych niż osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej lub

nieprowadząca gospodarstwa rolnego lub dłużników posiadających należności ze spłatą

balonową - których sytuacja ekonomiczno-finansowa pogorszyła się w sposób nieodwracalnie

uniemożliwiający spłacenie długu,

c)

od dłużników, w stosunku do których ogłoszono upadłość lub w stosunku do których nastąpiło

otwarcie likwidacji, z wyjątkiem sytuacji, gdy likwidacja następuje na podstawie przepisów

o komercjalizacji i prywatyzacji,

d)

od dłużników, przeciwko którym kasa złożyła wniosek o wszczęcie postępowania egzekucyjnego,

e)

od dłużników, których miejsce pobytu jest nieznane i których majątek nie został ujawniony,

f)

kwestionowane przez dłużników na drodze postępowania sądowego,

g)

w przypadku których na dzień wyceny brak jest wiarygodnych informacji o dokonywanych

spłatach należności, w tym przeniesionych kredytów i pożyczek oraz innych należności;

”

,

d)

w pkt 27 lit. a otrzymuje brzmienie

„

a)

znaczące trudności finansowe emitenta lub dłużnika, polegające na utracie zdolności

kredytowej lub istotnym obniżeniu wskaźników płynności, powodujące powstanie zagrożenia

kontynuacji działalności lub ponoszenie strat powyżej 20% aktywów netto,

”

,

e)

pkt 30 otrzymuje brzmienie

„

30)

wartość nominalna - kwotę należności lub zobowiązania, oznaczającą wysokość kwoty

kapitału (łącznie z odsetkami skapitalizowanymi) na dzień sprawozdawczy; w przypadku

dłużnych papierów wartościowych oraz zobowiązań pozabilansowych kwota ta określa sumę,

jaka będzie płatna w momencie zapłaty;

”

,

f)

w pkt 33 kropkę zastępuje się średnikiem i dodaje się pkt 34 i 35 w brzmieniu

„

34)

terminowa obsługa zadłużenia - obsługę kredytu lub pożyczki zgodnie z postanowieniami

umowy kredytu lub pożyczki, a także obsługę kredytu lub pożyczki, jeżeli opóźnienie

w spłacie całości lub części należnej raty kapitałowej lub zapłacie odsetek nie przekracza

okresu jednego miesiąca lub kwoty 200 zł w przypadku opóźnienia przekraczającego jeden

miesiąc i nieprzekraczającego trzech miesięcy;

35)

należność ze spłatą balonową - kredyt albo pożyczkę, w przypadku której spłata kapitału

następuje co do zasady pod koniec okresu, na jaki została zawarta umowa kredytu albo

pożyczki, w jednej lub kilku ratach znacznie wyższych niż pozostałe raty, przede wszystkim

odsetkowe, spłacane przez większość okresu, na jaki została zawarta umowa kredytu

albo pożyczki.

”

;

2)

w § 5 ust. 1 otrzymuje brzmienie

„

1.

Zdarzenia wpływające na spełnienie norm wynikających z ustawy o kasach, ustawy o usługach płatniczych oraz niniejszego rozporządzenia są zapisywane w księgach rachunkowych w każdym dniu

operacyjnym i odnoszone do okresów sprawozdawczych, których te zdarzenia dotyczą.

”

;

3)

w § 6 po ust. 2 dodaje się ust. 2a w brzmieniu

„

2a.

Kasy wystawiają dowody zastępcze dla udokumentowania operacji, dla których wymagane

są zewnętrzne dowody źródłowe, jeżeli jest to niezbędne dla kompletności zapisów w

księgach rachunkowych, realności wykazywania aktywów i pasywów oraz wyniku finansowego,

a dowód zewnętrzny nie wpłynął w czasie umożliwiającym sporządzenie w terminie sprawozdania

za dany okres sprawozdawczy.

”

;

4)

w § 11 po ust. 1 dodaje się ust. 1a i 1b w brzmieniu

„

1a.

Inwentaryzację nieruchomości zaliczonych do środków trwałych oraz inwestycji, jak

też znajdujących się na terenie strzeżonym innych środków trwałych oraz maszyn i urządzeń

wchodzących w skład środków trwałych w budowie, przeprowadza się co najmniej raz w

ciągu 4 lat.

1b.

Termin inwentaryzacji środków płatniczych, walut obcych, dewiz i papierów wartościowych

uznaje się za zachowany, jeżeli inwentaryzację rozpoczęto na 10 dni przed końcem roku

obrotowego i zakończono do 5 dnia następującego roku obrotowego.

”

;

5)

w § 21 w ust. 1 wprowadzenie do wyliczenia otrzymuje brzmienie

„

Kasa, wyceniając aktywa i pasywa na dzień sprawozdawczy zgodnie z ustawą, stosuje

następujące zasady szczególne, z uwzględnieniem § 23

”

;

6)

w § 23

a)

po ust. 2 dodaje się ust. 2a-2e w brzmieniu

„

2a.

Jeżeli kasa posiada więcej niż jedną należność wobec jednego dłużnika, wszystkie należności

wobec tego dłużnika podlegają obowiązkowi przekwalifikowania do występującej dla danego

dłużnika kategorii o najwyższym stopniu ryzyka, spośród określonych w § 2 pkt 23-26.

2b.

Należności z tytułu pożyczek i kredytów klasyfikuje się na podstawie

1)

kryterium terminowości spłaty kapitału lub odsetek w odniesieniu do pożyczek i kredytów,

udzielonych osobom fizycznym na cele niezwiązane z działalnością gospodarczą lub prowadzeniem

gospodarstwa rolnego, z wyłączeniem należności ze spłatą balonową;

2)

kryterium terminowości spłaty kapitału lub odsetek oraz kryterium sytuacji ekonomiczno-finansowej

dłużnika w odniesieniu do innych niż objęte pkt 1 należności z tytułu pożyczek i kredytów.

2c.

Kryterium sytuacji ekonomiczno-finansowej dłużnika stosuje się co najmniej raz na

rok - na koniec dowolnego kwartału, w przypadku należności z tytułu pożyczek i kredytów

spełniających łącznie następujące warunki

1)

należność jest zaklasyfikowana do kategorii regularne;

2)

kwota należności łącznie z innymi należnościami tego podmiotu wobec kasy nie przekracza

kwoty 500 000 zł;

3)

kwota należności łącznie z innymi należnościami tego podmiotu wobec kasy nie przekracza

10% funduszy własnych kasy.

2d.

W przypadku należności z tytułu pożyczek i kredytów stanowiących zobowiązanie solidarne

osób trzecich, kryterium sytuacji ekonomiczno-finansowej stosuje się w odniesieniu

do tej z nich, której sytuacja ekonomiczno-finansowa jest najlepsza.

2e.

Przeglądów i klasyfikacji należności dokonuje się co najmniej raz na koniec każdego

kwartału, z zastrzeżeniem ust. 2c.

”

,

b)

w ust. 4

-

pkt 7 otrzymuje brzmienie

„

7)

gwarancji lub poręczenia jednostki, w tym również osoby fizycznej, o dobrej sytuacji

ekonomiczno-finansowej, innej niż jednostki określone w pkt 1-6 - do wysokości nieprzekraczającej

50% wartości pierwotnie zabezpieczonej kwoty, a jeżeli ta jednostka prowadzi księgi

rachunkowe - również do wysokości 15% aktywów netto tej jednostki, pod warunkiem że

łączna wartość udzielonych poręczeń i gwarancji w stosunku do kasy nie przekracza

50% aktywów netto tej jednostki; w przypadku jednostki, która nie prowadzi ksiąg rachunkowych,

jej sytuację ekonomiczno-finansową ustala się na podstawie obsługi jej zobowiązań,

w tym zobowiązań z tytułu udzielonych poręczeń i gwarancji lub innych informacji wskazujących

na fakt, że sytuacja ekonomiczno-finansowa gwaranta lub poręczyciela nie budzi obaw;

”

,

-

w pkt 11 część wspólna otrzymuje brzmienie

„

-

do wysokości nie wyższej niż wpis wartości hipoteki ustanowionej na rzecz kasy do

księgi wieczystej oraz nie wyższej niż 50% wartości ustalonej na podstawie wyceny

rzeczoznawcy pomniejszonej o ujawnione w księdze wieczystej lub inne znane kasie obciążenia

mające pierwszeństwo przed hipoteką ustanowioną na rzecz kasy, jeżeli nie uwzględnia

tego wycena rzeczoznawcy;

”

,

c)

w ust. 11 pkt 1 i 2 otrzymują brzmienie

„

1)

nie wcześniej niż po upływie 3 miesięcy terminowej obsługi zadłużenia - w przypadku

należności od osób fizycznych;

2)

po odzyskaniu przez dłużnika zdolności kredytowej, jednak nie wcześniej niż po upływie

3 miesięcy terminowej obsługi zadłużenia - w przypadku pozostałych należności.

”

,

d)

ust. 12 otrzymuje brzmienie

„

12.

W przypadku należności, w której nie następuje terminowa obsługa zadłużenia, w stosunku

do której zostały zmienione terminy (harmonogram) spłaty, bieżące opóźnienie w spłacie

należności liczy się dla celów zaklasyfikowania do kategorii określonych w § 2 pkt

23-26 według zmienionych terminów (zmienionego harmonogramu) spłaty, pod warunkiem

że zmiana ta została dokonana po raz pierwszy. W przypadku kolejnych zmian terminów

(harmonogramu) spłaty opóźnienie w spłacie należności liczy się według terminów (harmonogramu)

spłaty ustalonych w pierwszej zmianie.

”

,

e)

po ust. 12 dodaje się ust. 12a w brzmieniu

„

12a.

W przypadku należności obsługiwanej przez następcę prawnego dłużnika, w stosunku do

której zostały zmienione terminy (harmonogram) spłaty, bieżące opóźnienie w spłacie

należności liczy się dla celów zaklasyfikowania do kategorii określonych w § 2 pkt

23-26 według zmienionych terminów (zmienionego harmonogramu) spłaty, z uwzględnieniem

kategorii ryzyka ustalanej na moment zmiany harmonogramu i na podstawie oceny sytuacji

ekonomiczno-finansowej następcy prawnego dłużnika.

”

;

7)

w § 24 ust. 1 otrzymuje brzmienie

„

1.

Z częstotliwością określoną w polityce rachunkowości stosowanej przez kasę, nie rzadziej

niż raz na pół roku - na dzień kończący I półrocze oraz rok obrachunkowy, kasa ocenia,

czy nie wystąpiły dowody trwałej utraty wartości składnika aktywów finansowych dostępnego

do sprzedaży.

”

;

8)

w § 25 ust. 1 otrzymuje brzmienie

„

1.

Aktywa i pasywa oraz zobowiązania pozabilansowe wyrażone w walutach obcych wykazuje

się w walucie polskiej po przeliczeniu według kursu średniego ogłoszonego przez Prezesa

Narodowego Banku Polskiego na dzień sprawozdawczy.

”

.

Do aktywów finansowych nabytych lub powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszego

rozporządzenia nie stosuje się zakazu, o którym mowa w § 16 ust. 1 rozporządzenia

zmienianego w § 1, jeżeli ich sprzedaż, przekazanie lub wykonanie opcji sprzedaży

przed terminem wymagalności, lub przeniesienie ich do innej kategorii, nastąpiły przed

tym dniem.

W przypadku zmiany terminu (harmonogramu) spłaty należności, o której mowa w § 23

ust. 12 rozporządzenia zmienianego w § 1 w brzmieniu nadanym niniejszym rozporządzeniem,

opóźnienie w spłacie, w terminie do dnia 31 grudnia 2017 r., można liczyć według terminów

(harmonogramu) spłaty ustalonych według drugiej zmiany, jeżeli pierwsza zmiana terminów

(harmonogramu) została dokonana przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia

oraz jeżeli druga zmiana terminów (harmonogramu) została dokonana po dniu wejścia

w życie niniejszego rozporządzenia. W przypadku kolejnych zmian terminów (harmonogramów)

spłaty, opóźnienie w spłacie należności liczy się według terminów (harmonogramu) spłaty

ustalonych w drugiej zmianie.

1.

Przepisy rozporządzenia zmienianego w § 1, w brzmieniu nadanym niniejszym rozporządzeniem,

mają zastosowanie po raz pierwszy do sprawozdań finansowych sporządzonych za rok obrotowy

rozpoczynający się od 1 stycznia 2017 r.

2.

Spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe mogą stosować przepisy rozporządzenia

zmienianego w § 1, w brzmieniu nadanym niniejszym rozporządzeniem, do sprawozdań finansowych

sporządzonych za rok obrotowy rozpoczynający się od 1 stycznia 2016 r.

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2017 r.