Umowa międzynarodowa Umowa o międzynarodowych przewozach szybko psujących się artykułów żywnościowych i o specjalnych środkach transportu przeznaczonych do tych przewozów (ATP), przyjęta w Genewie dnia 1 września 1970 r.

Przy wykonywaniu międzynarodowych przewozów szybko psujących się artykułów żywnościowych

środki transportu mogą być nazwane „izolowanymi termicznie -izotermicznymi”, „z układem

chłodniczym - lodownia”, „z mechanicznym urządzeniem chłodniczym - chłodnia” lub „środkiem

transportu ogrzewanym” pod warunkiem, że spełniają wymagania i normy podane w załączniku

1 do niniejszej umowy.

Umawiające się Strony podejmą niezbędne środki, aby zgodność z normami środków transportu,

o których mowa w artykule 1 niniejszej Umowy, była kontrolowana i sprawdzana zgodnie

z postanowieniami zawartymi w dodatkach 1, 2, 3 i 4 załącznika 1 do tej Umowy. Każda

Umawiająca się Strona będzie uznawać ważność świadectw zgodności, wydanych zgodnie

z punktem 3 dodatku 1 załącznika 1 do Umowy, przez właściwą władzę innej Umawiającej

się Strony, Każda Umawiająca się Strona może uznać ważność świadectw zgodności wydanych

z zachowaniem warunków przewidzianych w dodatkach 1 i 2 załącznika 1 do Umowy przez

właściwą władzę Państwa niebędącą Umawiającą się Stroną.

1.

Postanowienia artykułu 4 Umowy stosuje się do każdego przewozu wykonywanego za wynagrodzeniem

na rzecz osób trzecich lub na własny rachunek - z uwzględnieniem postanowień ustępu

2 niniejszego artykułu - transportem kolejowym lub samochodowym lub obydwoma tymi

rodzajami transportu

-

szybko (głęboko) zamrożonych lub mrożonych artykułów żywnościowych, oraz

-

artykułów żywnościowych wymienionych w załączniku 3 do Umowy, nawet gdy nie są one

szybko (głęboko) zamrożone ani zamrożone,

jeżeli miejsca załadowania ładunku lub wyposażenia transportowego zawierającego ładunek

na kolejowy lub drogowy środek transportu i miejsca wyładowania ładunku lub wyposażenia

transportowego zawierającego ładunek ze środka transportu znajdują się w dwóch różnych

państwach i jeżeli miejsce wyładowania ładunku znajduje się na terytorium Umawiającej

się Strony.

Jeżeli przewóz obejmuje jeden lub kilka przewozów morskich, z wyjątkiem wymienionych

w ustępie 2, każdy przewóz lądowy powinien być rozpatrywany oddzielnie.

2.

Postanowienia ustępu 1 stosuje się również do przewozów morskich na odległość mniejszą

niż 150 km, pod warunkiem, że ładunki dostarczane są bez przeładunku środkami transportu

używanymi do przewozu lądowego lub przewozów lądowych, podanych w ustępie 1 niniejszego

artykułu, albo są one wykonywane między dwoma takimi przewozami lądowymi.

3.

Niezależnie od postanowień ustępów 1 i 2, Umawiające się Strony mogą nie stosować

postanowień artykułu 4 do przewozów artykułów żywnościowych nieprzeznaczonych do spożycia

przez ludzi.

1.

Do przewozów szybko psujących się artykułów żywnościowych, wymienionych w załącznikach

2 i 3 do Umowy, mają być stosowane środki transportu wymienione w artykule 1 Umowy,

z wyjątkiem przypadków, gdy w związku z temperaturą przewidywaną podczas całego przewozu

obowiązek ten okazuje się całkowicie zbędny do utrzymywania temperatur ustalonych

w załącznikach 2 i 3 do Umowy. Środek transportu ma być tak dobierany i używany w

taki sposób, aby w ciągu całego przewozu mogły być utrzymane temperatury ustalone

w tych załącznikach. Poza tym należy podjąć wszelkie niezbędne środki, w szczególności

dotyczące temperatury artykułów w momencie załadunku, aby nie dopuścić do oblodzenia

i ponownego oblodzenia podczas drogi lub innych koniecznych operacji. Ponadto postanowienia

niniejszego ustępu stosuje się tylko wówczas, gdy nie są one sprzeczne ze zobowiązaniami

międzynarodowymi dotyczącymi międzynarodowych przewozów wynikającymi dla Umawiających

się Stron z konwencji obowiązujących w chwili wejścia w życie niniejszej Umowy lub

konwencji, które je zastępują.

2.

Jeżeli przy wykonywaniu przewozu objętego postanowieniem niniejszej Umowy nie będą

przestrzegane postanowienia ustępu 1, to

(a)

na terytorium jednej z Umawiających się Stron nikt nie ma prawa rozporządzać artykułami

po ich przewiezieniu, chyba że właściwa władza tej Umawiającej się Strony uzna to

za zgodne z wymaganiami sanitarnymi i gdy zostaną spełnione warunki, które mogą być

określone przez te władze przy wydawaniu zezwolenia,

(b)

każda Umawiająca się Strona może w związku z wymaganiami sanitarnymi lub weterynaryjnymi,

gdy nie jest to sprzeczne z innymi zobowiązaniami międzynarodowymi wymienionymi w

ostatnim zdaniu ustępu 1, zakazać wwozu artykułów na swoje terytorium lub uzależnić

go od spełnienia warunków, które ona ustali.

3.

Przestrzeganie postanowień ustępu 1 spoczywa na przewoźnikach wykonujących przewozy

na rzecz osób trzecich tylko w takim zakresie, w jakim podjęli się oni zapewnienia

lub wykonania usługi niezbędnej do zachowania tych postanowień i jeżeli takie zachowanie

postanowień jest związane z wykonywaniem danej usługi. Jeżeli inne osoby fizyczne

lub prawne podjęły się zapewnienia lub wykonania usługi niezbędnej do zachowania postanowień

Umowy, są one zobowiązane zapewnić zachowanie tych postanowień w takim zakresie, w

jakim jest on związany z wykonywaniem usługi, którą te osoby podjęły się zapewnić

lub wykonać.

4.

Przy wykonywaniu przewozów objętych postanowieniami Umowy, których miejsce załadunku

znajduje się na terytorium jednej z Umawiających się Stron, przestrzeganie postanowień

ustępu 1, z zastrzeżeniem postanowień ustępu 3, spoczywa

-

jeżeli chodzi o przewóz osób trzecich - na osobie fizycznej lub prawnej, będącej nadawcą

ładunku zgodnie z dokumentem przewozowym lub, w razie braku dokumentu przewozowego,

na osobie fizycznej lub prawnej, która zawarła umowę na przewóz z przewoźnikiem,

-

w innych wypadkach - na osobie fizycznej lub prawnej wykonującej przewóz.

Postanowienia Umowy nie mają zastosowania do przewozów lądowych wykonywanych za pomocą

izolowanych termicznie kontenerów do przewozów morskich bez przeładunku artykułów,

pod warunkiem że przewozy te poprzedza, lub po nich następuje, przewóz morski inny

niż określony w ustępie 2 artykułu 3 niniejszej Umowy.

1.

Każda Umawiająca się Strona podejmie wszelkie niezbędne środki w celu zapewnienia

przestrzegania postanowień Umowy. Właściwe władze Umawiających się Stron będą informowały

się o zasadniczych środkach podjętych w tym celu.

2.

Jeżeli Umawiająca się Strona stwierdzi naruszenie postanowień przez osobę zamieszkałą

na terytorium innej Umawiającej się Strony lub zastosuje wobec niej sankcje, władze

pierwszej Strony zawiadomią władze drugiej Strony o stwierdzonym naruszeniu i nałożeniu

sankcji.

Umawiające się Strony zachowują prawo przystępowania do umów dwustronnych lub wielostronnych,

z tym że postanowienia stosowane do specjalnych środków transportu oraz do temperatur,

w których powinny być przewożone niektóre artykuły żywnościowe, mogą być w szczególnych

wypadkach, ze względu na specyficzne warunki klimatyczne, bardziej rygorystyczne niż

przewidziane w umowie. Postanowienia te będą stosowane tylko do przewozów międzynarodowych

między Umawiającymi się Stronami, które zawarły umowy dwustronne lub wielostronne

określone w niniejszym artykule. Umowy te będą przekazywane do wiadomości Sekretarza

Generalnego Organizacji Narodów Zjednoczonych, który przekaże je Umawiającym się Stronom

niniejszej Umowy, niebędącym sygnatariuszami tych umów.

Nieprzestrzeganie postanowień niniejszej Umowy nie narusza istnienia ani ważności

umów zawartych w celu wykonania przewozu.

1.

Państwa członkowskie Europejskiej Komisji Gospodarczej, a także Państwa dopuszczone

do uczestnictwa w Komisji ze statusem doradczym, zgodnie z ustępem 8 aktu określającego

kompetencje tej komisji, mogą stać się Umawiającymi się Stronami niniejszej Umowy

przez

(a)

jej podpisanie,

(b)

jej ratyfikowanie po podpisaniu z zastrzeżeniem ratyfikacji lub

(c)

przystąpienie do niej.

2.

Państwa, które mogą brać udział w niektórych pracach Europejskiej Komisji Gospodarczej,

zgodnie z ustępem 11 aktu określającego kompetencje tej komisji, mogą stać się Umawiającymi

się Stronami niniejszej Umowy przez przystąpienie do niej po jej wejściu w życie.

3.

Niniejsza Umowa będzie otwarta do podpisania do dnia 31 maja 1971 roku włącznie. Po

tej dacie będzie otwarta do przystąpienia do niej.

4.

Ratyfikacja lub przystąpienie nabierze mocy po złożeniu odpowiedniego dokumentu na

ręce Sekretarza Generalnego Organizacji Narodów Zjednoczonych,

1.

Przy podpisywaniu niniejszej Umowy każde Państwo, bez zastrzeżenia ratyfikacji albo

składania dokumentu ratyfikacyjnego lub dokumentu przystąpienia w każdym późniejszym

czasie, może oświadczyć w drodze notyfikacji skierowanej do Sekretarza Generalnego

Organizacji Narodów Zjednoczonych, że Umowy nie stosuje na wszystkich jego terytoriach,

położonych poza Europą lub na niektórych z nich. Jeżeli notyfikacja ta dokonywana

jest po wejściu Umowy w życie w stosunku do Państwa składającego notyfikację, niniejsza

Umowa przestaje być stosowana do przewozów na terytorium lub terytoriach wymienionych

w notyfikacji po upływie dziewięćdziesięciu dni od daty otrzymania tej notyfikacji

przez Sekretarza Generalnego Organizacji Narodów Zjednoczonych. Nowe Umawiające się

Strony przystępujące do ATP, od 30 kwietnia 1999 roku, zgodnie z ustępem 1 tego artykułu,

nie będą mieć prawa do wysuwania zastrzeżeń odnośnie do projektu poprawek według procedury

podanej w ustępie 2 artykułu 18.

2.

Każde Państwo, które zgłosiło oświadczenie zgodnie z ustępem 1, może w każdym późniejszym

czasie oświadczyć w drodze notyfikacji skierowanej do Sekretarza Generalnego Organizacji

Narodów Zjednoczonych, że Umowa będzie stosowana na terytorium wymienionym w notyfikacji

dokonanej zgodnie z ustępem 1 i zacznie być stosowana do przewozów na wymienionym

terytorium po upływie stu osiemdziesięciu dni od daty otrzymania tej notyfikacji przez

Sekretarza Generalnego.

1.

Niniejsza Umowa wejdzie w życie po upływie jednego roku od podpisania jej przez pięć

Państw wymienionych w artykule 9 ustęp 1 bez zastrzeżenia ratyfikacji lub od złożenia

dokumentów ratyfikacyjnych albo też akcesji.

2.

W stosunku do każdego Państwa, które ratyfikuje Umowę lub przystąpi do niej po podpisaniu

jej bez zastrzeżenia ratyfikacji, albo po złożeniu dokumentów ratyfikacyjnych lub

przystąpienia do niej przez pięć Państw, Umowa wejdzie w życie po upływie jednego

roku od złożenia przez dane państwo dokumentu ratyfikacyjnego lub akcesyjnego.

1.

Każda Umawiająca się Strona może wypowiedzieć niniejszą Umowę w drodze notyfikacji

skierowanej do Sekretarza Generalnego Organizacji Narodów Zjednoczonych.

2.

Wypowiedzenie nabiera mocy po upływie piętnastu miesięcy od daty otrzymania przez

Sekretarza Generalnego notyfikacji o wypowiedzeniu.

Niniejsza Umowa utraci swą moc, jeżeli po wejściu w życie liczba Umawiających się

Stron będzie mniejsza niż pięć w ciągu dowolnego okresu dwunastu kolejnych miesięcy.

1.

Przy podpisywaniu Umowy bez zastrzeżenia ratyfikacji albo składania dokumentu ratyfikacyjnego

lub dokumentu przystąpienia albo w każdym późniejszym czasie każde Państwo może oświadczyć

w drodze notyfikacji skierowanej do Sekretarza Generalnego Organizacji Narodów Zjednoczonych,

że Umowa będzie stosowana na wszystkich terytoriach lub na części tych terytoriów,

za których stosunki międzynarodowe jest ono odpowiedzialne. Umowa ta będzie stosowana

na terytorium lub terytoriach wymienionych w notyfikacji po

upływie dziewięćdziesięciu dni od dnia otrzymania tej notyfikacji przez Sekretarza

Generalnego lub jeśli do tego dnia Umowa nie weszła jeszcze w życie, po upływie daty

jej wejścia w życie.

2.

Każde Państwo, które zgodnie ustępem 1 złożyło oświadczenie w sprawie stosowania Umowy

na terytorium, za którego stosunki międzynarodowe jest ono odpowiedzialne, może zgodnie

z artykułem 12 wypowiedzieć Umowę w odniesieniu do wymienionego terytorium.

1.

Każdy spór pomiędzy dwiema lub więcej Umawiającymi się Stronami, dotyczący interpretacji

lub stosowania tej Umowy, będzie w miarę możliwości rozstrzygany w drodze negocjacji

między nimi.

2.

Każdy spór, który nie zostanie rozstrzygnięty w drodze negocjacji, będzie poddany

arbitrażowi, jeżeli tego zażąda jedna z Umawiających się Stron pozostających w sporze,

i będzie przekazany jednemu lub więcej arbitrom wybranym w drodze porozumienia między

Stronami pozostającymi w sporze. Jeżeli w ciągu trzech miesięcy od daty zażądania

arbitrażu Strony pozostające w sporze nie osiągną porozumienia w sprawie wyboru arbitra

lub arbitrów, każda z tych Stron może zwrócić się do Sekretarza Generalnego Organizacji

Narodów Zjednoczonych z prośbą o wyznaczenie jednego arbitra, któremu spór będzie

przekazany do rozstrzygnięcia.

3.

Orzeczenie arbitra lub arbitrów wyznaczonych zgodnie z postanowieniami poprzedniego

ustępu będzie wiążące dla Umawiających się Stron pozostających w sporze.

1.

Każde Państwo przy podpisywaniu lub ratyfikacji niniejszej Umowy albo przystąpieniu

do niej może oświadczyć, że nie uważa się za związane ustępami 2 i 3 artykułu 15 Umowy.

Inne Umawiające się Strony nie będą związane tymi ustępami w stosunku do każdej Umawiającej

się Strony, która wniosła takie zastrzeżenie.

2.

Każda Umawiająca się Strona, która wniosła zastrzeżenie zgodnie z ustępem 1, może

w każdym czasie wycofać je w drodze notyfikacji skierowanej do Sekretarza Generalnego

Organizacji Narodów Zjednoczonych.

3.

Z wyjątkiem zastrzeżenia przewidzianego w ustępie 1, nie dopuszcza się żadnego innego

zastrzeżenia do Umowy.

1.

Po upływie trzech lat obowiązywania Umowy, każda Umawiająca się Strona, w drodze notyfikacji

skierowanej do Sekretarza Generalnego Organizacji Narodów

Zjednoczonych, może zaproponować zwołanie konferencji w celu zrewidowania tekstu Umowy.

Sekretarz Generalny zawiadomi o tej propozycji wszystkie Umawiające się Strony i zwoła

konferencję rewizyjną, jeżeli w ciągu czterech miesięcy od zawiadomienia go przynajmniej

jedna trzecia Umawiających się Stron powiadomi go o zgodzie na zwołanie takiej konferencji.

2.

Jeżeli konferencja zostanie zwołana zgodnie z ustępem 1, Sekretarz Generalny zawiadomi

o tym wszystkie Umawiające się Strony i zaprosi je do przedstawienia w ciągu trzech

miesięcy propozycji, których rozpatrzenie na konferencji byłoby ich zdaniem

pożądane. Sekretarz Generalny prześle wszystkim Umawiającym się Stronom - najpóźniej

na trzy miesiące przed datą rozpoczęcia konferencji - wstępny porządek dzienny konferencji,

jak również tekst tych propozycji.

3.

Sekretarz Generalny zaprosi na każdą konferencję zwołaną zgodnie z niniejszym artykułem

wszystkie Państwa określone w artykule 9 ustęp 1, a także Państwa, które stały się

Umawiającymi się Stronami na podstawie artykułu 9 ustęp 2.

1.

Każda Umawiająca się Strona może zaproponować jedną lub więcej poprawek do Umowy.

Tekst każdej proponowanej poprawki przekazuje się Sekretarzowi Generalnemu Organizacji

Narodów Zjednoczonych, który prześle ją wszystkim Umawiającym się Stronom i zawiadomi

o niej inne Państwa określone w artykule 9 ustęp 1 niniejszej Umowy.

Sekretarz Generalny również może zaproponować poprawki do niniejszej Umowy lub do

jej Załączników, które zostały przekazane mu przez Grupę Roboczą do spraw Transportu

Szybko Psujących się Artykułów Żywnościowych w Komitecie Transportu Lądowego Europejskiej

Komisji Gospodarczej.

2.

W terminie sześciu miesięcy, licząc od dnia przekazania przez Sekretarza Generalnego

projektu poprawki, każda Umawiająca się Strona może zawiadomić Sekretarza Generalnego,

że

(a)

ma zastrzeżenie do proponowanej poprawki lub

(b)

pomimo zamiaru przyjęcia poprawki nie zostały jeszcze w jej kraju spełnione warunki

niezbędne do jej przyjęcia.

3.

Dopóki Umawiająca się Strona, która skierowała zawiadomienie przewidziane w ustępie

2(b) nie zawiadomi Sekretarza Generalnego o przyjęciu przez nią poprawki, dopóty może

ona w okresie dziewięciu miesięcy, po upływie sześciomiesięcznego terminu przewidzianego

dla zawiadomienia, zgłosić sprzeciw do zaproponowanej poprawki.

4.

Jeżeli sprzeciw do projektu poprawki został zgłoszony zgodnie z warunkami przewidzianymi

w ustępach 2 i 3, poprawkę uważa się za nieprzyjętą i niemającą mocy obowiązującej.

5.

Jeżeli do projektu poprawki nie zgłoszono żadnego zastrzeżenia zgodnie z warunkami

przewidzianymi w ustępach 2 i 3, poprawkę uważa się za przyjętą od niżej określonej

daty

(a)

jeżeli żadna z Umawiających się Stron nie przesłała zawiadomienia przewidzianego w

ustępie 2(b) - po upływie sześciomiesięcznego terminu wymienionego w tym ustępie 2,

(b)

jeżeli co najmniej jedna z Umawiających się Stron przesłała zawiadomienie przewidziane

w ustępie 2(b) - z datą najbliższą jednej z dwóch następujących dat

-

daty, w której wszystkie Umawiające się Strony, przesyłające takie zawiadomienie,

zawiadomią Sekretarza Generalnego o przyjęciu zaproponowanej poprawki: jakkolwiek

za datę tę uważa się upływ sześciomiesięcznego okresu, wymienionego w ustępie 2, jeżeli

wszystkie zawiadomienia o przyjęciu poprawki były notyfikowane przed zakończeniem

tego sześciomiesięcznego okresu,

-

daty upływu dziewięciomiesięcznego okresu wymienionego w ustępie 3.

6.

Każda poprawka uważana za przyjętą wejdzie w życie po upływie sześciu miesięcy od

daty jej przyjęcia.

7.

Sekretarz Generalny zawiadomi możliwie jak najszybciej wszystkie Umawiające się Strony,

czy został zgłoszony sprzeciw do poprawki, zgodnie z ustępem 2(a), i czy jedna lub

więcej Umawiających się Stron skierowały do niego zawiadomienie, zgodnie z ustępem

2(b). Jeżeli jedna lub więcej Umawiających się Stron skieruje takie zawiadomienie,

to w następstwie Sekretarz Generalny informuje Umawiające się Strony o tym, że Strona

lub Strony, które skierowały do niego takie zawiadomienie, zgłaszają sprzeciw do projektu

poprawki lub ją przyjmują.

8.

Niezależnie od procedury wprowadzania poprawki przewidzianej w ustępach 1-6, załączniki

i dodatki do niniejszej Umowy mogą być zmieniane w drodze porozumienia między właściwymi

władzami wszystkich Umawiających się Stron. Jeżeli właściwa władza jednej z Umawiających

się Stron oświadczy, że zgodnie z jej ustawodawstwem krajowym zgoda jej uzależniona

jest od otrzymania specjalnego zezwolenia lub zatwierdzenia władzy ustawodawczej,

zgoda wspomnianej Umawiającej się Strony na zmianę załącznika będzie uważana za wyrażoną

tylko wówczas, gdy ta Umawiająca się Strona zawiadomi Sekretarza Generalnego, że wymagane

zezwolenie lub zatwierdzenie zostały uzyskane. Porozumienie między właściwymi władzami

może przewidywać, że w okresie przejściowym poprzednie załączniki w całości lub w

części pozostają w mocy równocześnie z nowymi załącznikami. Sekretarz Generalny ustali

datę wejścia w życie nowych tekstów sporządzonych w wyniku takich zmian.

Oprócz powiadomienia o notyfikacjach przewidzianych w artykułach 17 i 18, Sekretarz

Generalny Organizacji Narodów Zjednoczonych zawiadomi Państwa określone w artykule

9 ustęp 1, a także Państwa, które stały się Umawiającymi się Stronami na podstawie

artykułu 9 ustęp 2, o

(a)

podpisaniu, ratyfikacjach i przystąpieniach do niej zgodnie z artykułem 9,

(b)

datach wejścia w życie niniejszej Umowy zgodnie z artykułem 11,

(c)

o wypowiedzeniach zgodnie z artykułem 12,

(d)

wygaśnięciu niniejszej Umowy zgodnie z artykułem 13,

(e)

notyfikacjach otrzymanych zgodnie z artykułami 10 i 14,

(f)

oświadczeniach i notyfikacjach otrzymanych zgodnie z artykułem 16 ustępy 1 i 2,

(g)

wejściu w życie każdej poprawki zgodnie z artykułem 18.

Po dniu 31 maja 1971 r. oryginał niniejszej Umowy ma zostać złożony Sekretarzowi Generalnemu

Organizacji Narodów Zjednoczonych, który prześle uwierzytelnione kopie wszystkim Państwom

określonym w artykule 9 ustępy 1 i 2.