Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 12 grudnia 2014 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego Mariawitów w Rzeczypospolitej Polskiej
Table of Provisions (39)
Statutory Text (39 Articles)
1.
Ustawa określa stosunek Państwa do Kościoła Katolickiego Mariawitów w Rzeczypospolitej
Polskiej, zwanego dalej „Kościołem”, oraz jego sytuację prawną i majątkową.
2.
W sprawach odnoszących się do Kościoła, nieuregulowanych w ustawie, stosuje się powszechnie
obowiązujące przepisy prawa.
3.
Wszelkie zmiany niniejszej ustawy wymagają uprzedniej opinii Rady Przełożonych Kościoła.
1.
Kościół rządzi się w swoich sprawach własnym prawem wewnętrznym, uchwalanym przez
Kapitułę Generalną, swobodnie wykonuje władzę duchowną i jurysdykcyjną oraz samodzielnie
zarządza swoimi sprawami.
2.
Kościół jest niezależny od jakiejkolwiek zagranicznej władzy duchownej lub świeckiej.
3.
Kościół może należeć do krajowych i międzynarodowych organizacji o charakterze ekumenicznym
i międzywyznaniowym.
1.
Strukturę i organizację Kościoła określają przepisy prawa wewnętrznego.
2.
Osobowość prawną posiadają
1)
Kościół jako całość;
2)
kustodie;
3)
parafie;
4)
Zgromadzenie Kapłanów Mariawitów;
5)
Zgromadzenie Sióstr Mariawitek;
6)
klasztory sióstr mariawitek.
3.
Organami osób prawnych wymienionych w ust. 2 są
1)
dla Kościoła jako całości
a)
Kapituła Generalna,
b)
Rada Przełożonych,
c)
Arcybiskup lub Arcykapłanka;
2)
dla kustodii - kustosz lub kustoszka;
3)
dla parafii
a)
rada parafialna,
b)
proboszcz albo administrator parafii - kapłan lub kapłanka;
4)
dla Zgromadzenia Kapłanów Mariawitów - minister generalny;
5)
dla Zgromadzenia Sióstr Mariawitek - przełożona generalna;
6)
dla klasztoru sióstr mariawitek - przełożona lub siostra starsza.
4.
W sprawach majątkowych Kościół jako całość reprezentuje Arcybiskup lub Arcykapłanka.
5.
Zmiana nazwy grup osób prawnych, o których mowa w ust. 2 pkt 2, 3 i 6, może być dokonana
przepisami wewnątrzkościelnymi. Zmiany te, na wniosek Rady Przełożonych, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Inne jednostki organizacyjne Kościoła mogą, na wniosek Rady Przełożonych, uzyskać
osobowość prawną w drodze rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji
1.
Kościelne jednostki organizacyjne, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 2, 3 i 6, nabywają
osobowość prawną z chwilą powiadomienia właściwego organu przez władzę kościelną.
2.
Właściwym organem jest
1)
dla kustodii - Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
2)
dla parafii i klasztorów sióstr mariawitek - wojewoda.
3.
Powiadomienie powinno zawierać nazwę kościelnej osoby prawnej, jej organów, siedzibę,
a w odniesieniu do parafii i kustodii - także jej zasięg terytorialny.
4.
Właściwa władza kościelna powiadamia niezwłocznie organ wymieniony w ust. 2 o
1)
zmianach dotyczących nazwy i siedziby kościelnej osoby prawnej oraz o zmianie jej
granic;
2)
połączeniu, podziale i zniesieniu kościelnych osób prawnych.
5.
Odpis powiadomienia, o którym mowa w ust. 3 i 4, z umieszczonym na nim potwierdzeniem
jego przyjęcia, jest dowodem uzyskania osobowości prawnej.
6.
O powołaniu i odwołaniu osoby sprawującej funkcje organu osoby prawnej władza kościelna
powiadamia właściwy organ administracji rządowej. Powiadomienie obejmuje imię i nazwisko,
obywatelstwo oraz miejsce zamieszkania danej osoby.
Jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej działają w ramach kościelnych
osób prawnych, które je powołały.
Kościelna osoba prawna nie odpowiada za zobowiązania innej kościelnej osoby prawnej.
1.
Kościół swobodnie organizuje i sprawuje kult publiczny.
2
Organizowanie imprez o charakterze religijnym na drogach publicznych wymaga uzgodnienia,
w zakresie bezpieczeństwa ruchu drogowego, z właściwymi organami administracji rządowej
lub samorządowej.
3.
Przepisu ust. 2 nie stosuje się do konduktów pogrzebowych odbywających się stosownie
do miejscowego zwyczaju.
4.
Religijne uroczystości pogrzebowe i nabożeństwa za zmarłych mogą być sprawowane na
cmentarzach komunalnych przy zachowaniu obowiązujących przepisów porządkowych.
Wierni mają prawo do zwolnień od pracy lub nauki, na zasadach określonych w odrębnych
przepisach, na czas świąt religijnych, w dniach
1)
2 sierpnia - Objawienie Dzieła Wielkiego Miłosierdzia;
2)
23 sierpnia - Święto Krwi Przenajdroższej Pana Jezusa i Ofiary Mateczki.
1.
Kościół prowadzi konfesyjne nauczanie religii w szkołach publicznych na zasadach i
w trybie przewidzianych w odrębnych przepisach.
2.
(uchylony)
1.
Kościelne osoby prawne mają prawo zakładać i prowadzić szkoły oraz inne placówki oświatowo-wychowawcze
i opiekuńczo-wychowawcze na zasadach określonych w odrębnych przepisach. Mają one
charakter mariawicki i podlegają władzy kościelnej.
2.
Do nauczycieli, wychowawców i pracowników zatrudnionych w szkołach i innych placówkach
oświatowo-wychowawczych i opiekuńczo-wychowawczych, a także seminariach kapłańskich
i instytutach misyjnych prowadzonych przez Kościół stosuje się odpowiednio przepisy
dotyczące uprawnień nauczycieli, wychowawców i pracowników zatrudnionych w szkołach
i placówkach publicznych.
3
Uczącym się w szkołach wymienionych w ust. 1 i 2 przysługują świadczenia opieki zdrowotnej
finansowane ze środków publicznych oraz ulgi w opłatach za przejazdy środkami publicznego
transportu zbiorowego na równi z uczniami szkół publicznych.
1.
Kościół ma prawo do zakładania i prowadzenia seminariów kapłańskich, w których kształci
według własnego programu kandydatów na kapłanów lub kapłanki.
2.
Poręcza się Kościołowi prawo kształcenia kadr duchownych w Chrześcijańskiej Akademii
Teologicznej w Warszawie w zakresie teologii starokatolickiej w ramach istniejącej
jednostki naukowo-dydaktycznej.
1.
Przepisy dotyczące odraczania zasadniczej służby wojskowej ze względu na odbywanie
nauki mają zastosowanie również do alumnów seminariów kapłańskich i nowicjuszy zakonnych.
2.
Duchowni po otrzymaniu święceń i zakonnicy po złożeniu ślubów wieczystych zostają
przeniesieni do rezerwy. Nie są oni powoływani do odbywania ćwiczeń wojskowych w czasie
pokoju, z wyjątkiem przeszkolenia, za zgodą Rady Przełożonych, do pełnienia funkcji
kapelana wojskowego.
3.
W razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny osoby, o których mowa w ust. 1 i 2,
przeznacza się, stosownie do potrzeb sił zbrojnych
1)
duchownych - do pełnienia funkcji kapelanów wojskowych;
2)
alumnów seminariów kapłańskich oraz zakonników - do służby sanitarnej lub służby w
obronie cywilnej.
4.
W razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny właściwe organy wojskowe, w porozumieniu
z Arcybiskupem lub Arcykapłanką, zapewniają pozostawienie do duszpasterskiej obsługi
ludności niezbędnej liczby duchownych spośród tych, którzy podlegają mobilizacji.
1.
Żołnierzom pełniącym czynną służbę wojskową zapewnia się możliwość uczestniczenia
- poza terenem jednostek wojskowych - w nabożeństwach i czynnościach religijnych w
niedziele i w święta, jeżeli w miejscowości stacjonowania jednostki wojskowej lub
w jej pobliżu znajduje się miejsce kultu mariawickiego i jeżeli nie koliduje to z
ważnymi obowiązkami służbowymi.
2.
Opiekę duszpasterską na terenie jednostek wojskowych dla żołnierzy, o których mowa
w ust. 1, zapewniają duchowni Kościoła w terminach uzgodnionych z dowódcami jednostek.
3.
Duchownych, o których mowa w ust. 2, wyznacza Rada Przełożonych w porozumieniu z Ministrem
Obrony Narodowej.
Pozostają w mocy wpisy do rejestru kościołów i innych związków wyznaniowych dokonane
na podstawie przepisów dotychczasowych, w szczególności nie jest wymagane uzupełnienie
listy osób zgłaszających.
1
Wiernym przebywającym w podmiotach leczniczych wykonujących działalność leczniczą
w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne w rozumieniu przepisów o
działalności leczniczej, w zakładach wychowawczo-opiekuńczych, poprawczych i karnych
oraz osobom tymczasowo aresztowanym zapewnia się prawo do wykonywania praktyk religijnych
oraz korzystania z posług religijnych.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się również do dzieci i młodzieży korzystających z zorganizowanych
form wypoczynku.
3
W celu realizacji uprawnień, o których mowa w ust. 1 i 2, kierownicy właściwych podmiotów
i zakładów zapewniają duchownym swobodny dostęp do tych osób.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
1.
Kościół może tworzyć własne organizacje kościelne w celu realizacji zadań wynikających
z jego misji.
2.
Organizacje kościelne mają na celu w szczególności działalność na rzecz formacji religijnej,
kultu mariawickiego oraz przeciwdziałania upadkowi obyczajów i patologiom społecznym,
a także ich skutkom.
3.
Władze kościelne czuwają nad zgodnością działania organizacji z ich celami religijnymi
i moralnymi.
4.
Do organizacji, o których mowa w ust. 1, nie stosuje się prawa o stowarzyszeniach.
5.
Organizacje, o których mowa w ust. 1, mogą uzyskiwać osobowość prawną w trybie określonym
w art. 4.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
Kościelne osoby prawne mają prawo prowadzenia właściwej dla każdej z nich działalności
charytatywno-opiekuńczej.
1.
Kościelne osoby prawne mogą realizować inwestycje sakralne i kościelne.
2.
Parafie mają prawo posiadania cmentarzy grzebalnych, poszerzania ich, zakładania i
zarządzania nimi.
3.
Na wniosek kościelnej osoby prawnej miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego
obejmują także inwestycje sakralne i kościelne oraz mariawickie cmentarze wyznaniowe.
Grunty stanowiące własność Skarbu Państwa lub własność jednostek samorządu terytorialnego
Nie pobiera się opłat za użytkowanie wieczyste gruntów oddanych na potrzeby zakładów
charytatywno-opiekuńczych i punktów katechetycznych.
Osoby prawne Kościoła mają prawo zakładania i prowadzenia własnych archiwów, muzeów
i zbiorów bibliotecznych.
Instytucje państwowe, samorządowe i kościelne współdziałają w ochronie, konserwacji,
udostępnianiu i upowszechnianiu zabytków architektury kościelnej i sztuki sakralnej
oraz ich dokumentacji, muzeów, archiwów i bibliotek będących własnością kościelną,
a także dzieł kultury i sztuki o motywach religijnych, stanowiących ważną część dziedzictwa
kultury polskiej.
Kościołowi i jego osobom prawnym przysługuje prawo nabywania, posiadania i zbywania
mienia ruchomego i nieruchomego, nabywania i zbywania innych praw oraz swobodnego
zarządzania swoim majątkiem.
1.
Majątek i przychody kościelnych osób prawnych podlegają ogólnym przepisom podatkowym,
z wyjątkami określonymi w ust. 2-5.
2.
Kościelne osoby prawne są zwolnione od opodatkowania podatkiem od nieruchomości -
nieruchomości lub ich części przeznaczonych na cele niemieszkalne, z wyjątkiem części
przeznaczonej na wykonywanie działalności gospodarczej.
3.
Zwolnienie od podatku od nieruchomości obejmuje nieruchomości lub ich części przeznaczone
na cele mieszkalne duchownych i członków zakonu, jeżeli
1)
są one wpisane do rejestru zabytków;
2)
służą jako domy duchownych emerytów lub znajdują się w budynkach stanowiących siedziby
Arcybiskupa lub Arcykapłanki oraz kustoszy lub kustoszek.
4.
Nabywanie i zbywanie rzeczy i praw majątkowych przez kościelne osoby prawne w drodze
czynności prawnych oraz spadkobrania, zapisu i zasiedzenia jest zwolnione od opłaty
skarbowej, jeżeli ich przedmiotem są
1)
rzeczy i prawa nieprzeznaczone do działalności gospodarczej;
2)
sprowadzane z zagranicy maszyny, urządzenia i materiały poligraficzne oraz papier.
5.
Darowizny na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą pochodzące od osób fizycznych
są wyłączone z podstawy opodatkowania darczyńców podatkiem dochodowym, jeżeli kościelna
osoba prawna przedstawi darczyńcy pokwitowanie odbioru oraz - w okresie dwóch lat
od dnia przekazania darowizny - sprawozdanie o przeznaczeniu jej na tę działalność.
6.
Nabywanie i zbywanie rzeczy oraz praw majątkowych, o których mowa w ust. 4, jest zwolnione
od opłat sądowych, z wyłączeniem opłat kancelaryjnych.
Zwalnia się z należności celnych przywozowych towary przeznaczone na cele charytatywno-opiekuńcze
i oświatowo-wychowawcze oraz towary o charakterze kulturalnym przeznaczone na cele
kultu, przywożone dla Kościoła i jego osób prawnych, w granicach i na warunkach określonych
w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1186/2009 z dnia 16 listopada 2009 r. ustanawiającym wspólnotowy
system zwolnień celnych
(Dz. Urz. UE L 324 z 10.12.2009, str. 23).
1.
Kościelne osoby prawne mają prawo do zbierania ofiar na cele religijne, kościelną
działalność charytatywno-opiekuńczą i oświatowo-wychowawczą oraz na utrzymanie duchownych
i członków wspólnot klasztornych.
2
Zbiórki wymienione w ust. 1 nie wymagają zgłoszenia, jeżeli odbywają się w obrębie
terenów kościelnych, kaplic oraz w miejscach i okolicznościach zwyczajowo przyjętych,
w sposób tradycyjnie ustalony.
1.
Kościelne osoby prawne mogą zakładać fundacje. Do fundacji tych stosuje się ogólnie
obowiązujące przepisy o fundacjach ze zmianami wynikającymi z przepisów ust. 2-5.
2.
Niezależnie od nadzoru państwowego, nadzór nad działalnością fundacji sprawuje kościelna
osoba prawna będąca fundatorem lub wskazana w statucie fundacji.
3.
W razie stwierdzenia nieprawidłowości w zarządzaniu fundacją, właściwy organ państwowy
zwraca się do kościelnej osoby prawnej sprawującej nadzór nad fundacją, wyznaczając
termin nie krótszy niż 3 miesiące na spowodowanie usunięcia nieprawidłowości. Po bezskutecznym
upływie tego terminu można zastosować środki określone w przepisach o fundacjach.
4.
W razie konieczności poddania fundacji zarządowi przymusowemu, w myśl przepisów o
fundacjach, zarząd ten będzie sprawowała kościelna osoba prawna wyznaczona przez Radę
Przełożonych.
5.
Jeżeli statut fundacji nie stanowi inaczej, w razie jej likwidacji, o przeznaczeniu
jej majątku zadecyduje Rada Przełożonych.
W razie zniesienia kościelnej osoby prawnej, jej majątek przechodzi na własność Kościoła
jako całości.
1.
Nieruchomości lub ich części pozostające w dniu wejścia w życie ustawy we władaniu
Kościoła i jego osób prawnych stają się z mocy prawa ich własnością, o ile nie narusza
to praw niepaństwowych i niesamorządowych osób trzecich, jeżeli
1)
były we władaniu Kościoła i jego osób prawnych, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt
2-6, lub
2)
znajdują się na nich obiekty sakralne wraz z obiektami towarzyszącymi lub cmentarze;
dotyczy to także obiektów położonych na obszarze miasta stołecznego Warszawy.
2.
Nieruchomości lub ich części, na których znajdują się cmentarze grzebalne użytkowane
wspólnie przez Kościół Katolicki Mariawitów i Kościół Starokatolicki Mariawitów, stają
się z mocy prawa ich współwłasnością niepodzielną.
3.
Stwierdzenie przejścia własności nieruchomości lub ich części, o których mowa w ust.
1 i 2, następuje w drodze decyzji wojewody.
4.
Nabycie własności nieruchomości lub ich części na podstawie ust. 1 jest wolne od podatków
i opłat związanych z tym nabyciem, a wynikające z niego wpisy do ksiąg wieczystych
i ich zakładanie są wolne od opłat.
W okresie trzech lat od dnia wejścia w życie ustawy darowizny dokonane przez właścicieli
nieruchomości na rzecz kościelnych osób prawnych, jeżeli ich przedmiotem jest własność
nieruchomości pozostających w dniu wejścia w życie ustawy we władaniu tych kościelnych
osób prawnych, oraz wynikające z nich wpisy do ksiąg wieczystych i ich zakładanie
są wolne od opodatkowania, opłat skarbowych, sądowych i notarialnych, z wyjątkiem
opłat kancelaryjnych.
1.
Kościelne osoby prawne istniejące w dniu wejścia w życie ustawy pozostają osobami
prawnymi w rozumieniu niniejszej ustawy.
2.
Wykaz kościelnych osób prawnych istniejących w dniu wejścia w życie ustawy określa
załącznik do ustawy.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia
1.
Do postępowań w sprawie wydania pozwolenia na przeprowadzenie zbiórki publicznej wszczętych
przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
2.
Pozwolenia na przeprowadzenie zbiórki publicznej wydane przed dniem wejścia w życie
niniejszej ustawy zachowują ważność przez okres, na jaki zostały udzielone, niezbędny
do realizacji celu zbiórki i przedstawienia jej wyników.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1999 r., z wyjątkiem art. 26, art. 128 pkt
2, art. 139 pkt 1 i 10, art. 145 ust. 2 i 4, art. 146 ust. 2 i 4 oraz art. 147 ust.
2 i 3, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia, i art. 34 pkt 1, art. 36 pkt 23,
art. 48 pkt 1 i 3, art. 84, art. 97 pkt 1-3, 5-10 i 12-36 oraz art. 139 pkt 9 lit.
a), które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2000 r.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 lipca 2011 r., z wyjątkiem art. 17 ust. 2 i 3, art.
25, art. 88 ust. 3, art. 106 ust. 2 zdanie trzecie, ust. 3 pkt 13, ust. 4 pkt 11 i
ust. 5, art. 148 pkt 6 oraz art. 172 pkt 10, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia
2012 r.