Obwieszczenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej w sprawie ustalania stopnia uszczerbku na zdrowiu oraz związku śmierci żołnierzy ze służbą wojskową wskutek wypadku lub choroby
Table of Provisions (36)
Statutory Text (36 Articles)
Rozporządzenie określa
1)
właściwość i tryb postępowania wojskowych komisji lekarskich, w tym sposób ustalania
uszczerbku na zdrowiu żołnierzy oraz związku ich śmierci ze służbą wojskową wskutek
wypadku lub choroby, sposób ustalania zwiększenia uszczerbku na zdrowiu, terminy badań
lekarskich, tryb kierowania na te badania, tryb wydawania orzeczeń i ich zatwierdzania,
niezbędne elementy orzeczenia, a także tryb rozpatrywania odwołań i sprzeciwów od
tych orzeczeń oraz ich uchylania w trybie nadzoru;
2)
niezbędną dokumentację lekarską i inne dokumenty, w tym dotyczące przebiegu i warunków
służby wojskowej żołnierzy, mogące stanowić podstawę orzeczenia wojskowej komisji
lekarskiej;
3)
wykaz norm oceny uszczerbku na zdrowiu oraz wzór skierowania do wojskowych komisji
lekarskich, jak również wzory orzeczeń wydawanych przez te komisje w sprawach uszczerbku
na zdrowiu lub śmierci żołnierzy wskutek wypadku lub choroby.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
Sprawy wszczęte i niezakończone przez właściwe wojskowe komisje lekarskie przed dniem
wejścia w życie niniejszego rozporządzenia rozpatrują wojskowe komisje lekarskie według
właściwości określonej w § 2-11 rozporządzenia, o którym mowa w § 1, w brzmieniu nadanym
niniejszym rozporządzeniem.
1.
Do orzekania o stopniu stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu oraz związku
śmierci żołnierzy ze służbą wojskową są właściwe
1)
rejonowe wojskowe komisje lekarskie w Bydgoszczy, Ełku, Krakowie, Lublinie, Łodzi,
Szczecinie, Warszawie, Wrocławiu i Żaganiu,
2)
Rejonowa Wojskowa Komisja Lotniczo-Lekarska w Warszawie,
3)
Rejonowa Wojskowa Komisja Morsko-Lekarska w Gdańsku,
4)
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w Warszawie
- zwane dalej „wojskowymi komisjami lekarskimi”.
2.
Jeżeli w rozporządzeniu jest mowa o uszczerbku na zdrowiu, rozumie się przez to stały
uszczerbek na zdrowiu lub długotrwały uszczerbek na zdrowiu.
3.
Właściwość miejscową wojskowych komisji lekarskich, o których mowa w ust. 1 pkt 1
i 3, ustala się
1)
w stosunku do żołnierzy czynnej służby wojskowej - ze względu na miejsce stacjonowania
jednostki wojskowej lub pododdziału jednostki wojskowej, w której pełnią służbę;
2)
w stosunku do pozostałych osób - ze względu na miejsce ich stałego zamieszkania.
4.
Właściwość miejscowa wojskowych komisji lekarskich, o których mowa
1)
w ust. 1 pkt 2,
2)
w ust. 1 pkt 3 w zakresie orzekania w stosunku do żołnierzy niezawodowych oraz żołnierzy
zawodowych zajmujących stanowiska służbowe na okrętach oraz w jednostkach Marynarki
Wojennej
- obejmuje terytorium całego kraju.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2013 r.
Do rejonowych wojskowych komisji lekarskich, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 1, stosownie
do ich właściwości miejscowej, należy orzekanie o
1)
stopniu uszczerbku na zdrowiu wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem
czynnej służby wojskowej lub choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami
lub warunkami tej służby oraz o związku śmierci ze służbą wojskową wskutek wypadku
lub choroby w stosunku do
a)
żołnierzy niezawodowych, w tym również w służbie kandydackiej,
b)
żołnierzy zawodowych,
c)
żołnierzy rezerwy i żołnierzy w stanie spoczynku;
2)
stopniu uszczerbku na zdrowiu wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem
czynnej służby wojskowej oraz o związku śmierci ze służbą wojskową wskutek wypadku
w stosunku do osób powołanych do czynnej służby wojskowej lub z niej zwolnionych,
które uległy wypadkowi w czasie bezpośredniej drogi do jednostki wojskowej lub z powrotem.
(uchylony).
(uchylony).
Do Rejonowej Wojskowej Komisji Lotniczo-Lekarskiej w Warszawie należy orzekanie o
stopniu uszczerbku na zdrowiu wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem
czynnej służby wojskowej lub choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami
lub warunkami tej służby oraz o związku śmierci ze służbą wojskową wskutek wypadku
lub choroby w stosunku do żołnierzy zawodowych - członków personelu latającego, personelu
naziemnego zabezpieczenia lotów i personelu służby inżynieryjno-lotniczej.
(uchylony).
Do Rejonowej Wojskowej Komisji Morsko-Lekarskiej w Gdańsku należy
1)
orzekanie w sprawach, o których mowa w § 3, w stosunku do osób wymienionych w tym
przepisie, zgodnie z właściwością miejscową określoną w § 2 ust. 3;
2)
orzekanie o stopniu uszczerbku na zdrowiu wskutek wypadku pozostającego w związku
z pełnieniem czynnej służby wojskowej lub choroby powstałej w związku ze szczególnymi
właściwościami lub warunkami tej służby oraz o związku śmierci ze służbą wojskową
wskutek wypadku lub choroby w stosunku do żołnierzy niezawodowych oraz żołnierzy zawodowych
zajmujących stanowiska służbowe na okrętach oraz w jednostkach Marynarki Wojennej,
zgodnie z właściwością miejscową określoną w § 2 ust. 4 pkt 2.
(uchylony).
(uchylony).
Do Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej należy
1)
sprawowanie służbowego i merytorycznego kierownictwa oraz nadzoru nad działalnością
wojskowych komisji lekarskich w sprawach orzeczniczych dotyczących ustalania stopnia
uszczerbku na zdrowiu wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem czynnej
służby wojskowej lub choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub
warunkami tej służby oraz związku śmierci ze służbą wojskową wskutek wypadku lub choroby,
rozstrzyganie kwestii spornych lub nasuwających szczególne wątpliwości oraz wydawanie
w tym przedmiocie wiążących zaleceń;
2
rozpatrywanie odwołań od orzeczeń pozostałych wojskowych komisji lekarskich, zajmowanie
stanowiska wobec sprzeciwów do projektów orzeczeń i orzeczeń wojskowych komisji lekarskich
i zatwierdzanie orzeczeń i określonych projektów orzeczeń wydawanych przez pozostałe
wojskowe komisje lekarskie w sprawach, o których mowa w pkt 1;
3)
analiza całokształtu zagadnień związanych z orzecznictwem wojskowo-lekarskim i działalnością
orzeczniczo-lekarską wojskowych komisji lekarskich w sprawach, o których mowa w pkt
1;
4)
współpraca z organami wojskowymi i Wojskową Izbą Lekarską oraz instytucjami naukowo-badawczymi
i orzeczniczo-lekarskimi spoza wojska w zakresie orzecznictwa wojskowo-lekarskiego
w sprawach, o których mowa w pkt 1.
Do wojskowych komisji lekarskich kieruje się z urzędu lub na prośbę osoby ubiegającej
się o wydanie orzeczenia lekarskiego.
1.
Skierowanie do wojskowej komisji lekarskiej zarządza
1)
dowódca jednostki wojskowej - w stosunku do żołnierzy pełniących czynną służbę wojskową
w podległej jednostce;
2)
bezpośredni przełożony - w stosunku do dowódcy jednostki wojskowej;
3)
właściwy szef wojewódzkiego sztabu wojskowego - w pozostałych przypadkach.
2.
Za dowódcę jednostki wojskowej w rozumieniu ust. 1 uważa się również
1)
szefa (komendanta) jednostki organizacyjnej Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej
lub dyrektora (szefa) komórki organizacyjnej Ministerstwa Obrony Narodowej albo dyrektora
(kierownika) innej jednostki organizacyjnej podległej lub nadzorowanej przez Ministra
Obrony Narodowej;
2)
wojskowego komendanta uzupełnień, właściwego ze względu na miejsce wypadku osoby powołanej
do czynnej służby wojskowej, która uległa wypadkowi w czasie odbywania drogi z miejsca
zamieszkania do jednostki wojskowej lub z powrotem;
3)
kierownika studium wojskowego szkoły wyższej - jeżeli wypadkowi uległ student w związku
z odbywaniem szkolenia w ramach studium wojskowego;
4)
kierownika jednostki organizacyjnej poza resortem obrony narodowej - jeżeli wypadkowi
uległ żołnierz wyznaczony do pełnienia służby w tej jednostce.
3.
Skierowanie do wojskowej komisji lekarskiej mogą zarządzić także: przewodniczący Centralnej
Wojskowej Komisji Lekarskiej oraz przewodniczący rejonowej wojskowej komisji lekarskiej,
Wojskowej Komisji Lekarskiej Sił Powietrznych i Wojskowej Komisji Lekarskiej Marynarki
Wojennej - w stosunku do każdego żołnierza w sprawach rozpatrywanych przez te komisje.
1.
Organ wojskowy kierujący żołnierza do wojskowej komisji lekarskiej jest obowiązany
przekazać tej komisji wszelkie informacje oraz dokumenty, które dotyczą wypadku lub
zachorowania żołnierza i mogą mieć znaczenie dla ustalenia związku choroby ze służbą
wojskową.
2.
Na wniosek przewodniczącego wojskowej komisji lekarskiej organy wojskowe, o których
mowa w ust. 1, są obowiązane dostarczyć komisji również inne dokumenty niezbędne do
wydania orzeczenia.
Wzór karty skierowania do wojskowej komisji lekarskiej określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.
1.
Wojskowa komisja lekarska wydaje orzeczenie po przeprowadzeniu badania lekarskiego,
wykorzystując
1)
odpis przebiegu służby wojskowej z akt personalnych żołnierza;
2
informację o warunkach i przebiegu służby wojskowej dla celów wojskowych komisji lekarskich;
3)
historie chorób leczenia ambulatoryjnego i szpitalnego;
4)
wyniki pomiarów czynników szkodliwych występujących w danym środowisku służby;
5)
książkę zdrowia żołnierza;
6)
protokół powypadkowy.
1a
Informację, o której mowa w ust. 1 pkt 2, uwzględniającą wykryte schorzenia i przebyte
urazy z ich przebiegiem i wynikiem leczenia, a także czynniki ryzyka wynikające ze
szczególnych właściwości lub warunków służby na zajmowanych stanowiskach, sporządza
lekarz jednostki na podstawie badania lekarskiego, karty opisu stanowiska służbowego,
karty badań profilaktycznych i okresowych oraz dokumentacji medycznej i orzeczniczo-lekarskiej
żołnierza.
1b
Wzór informacji, o której mowa w ust. 1 pkt 2, określa załącznik nr 5 do rozporządzenia.
2.
W uzasadnionych przypadkach wojskowa komisja lekarska może wydać orzeczenie wyłącznie
na podstawie posiadanej dokumentacji lekarskiej.
3.
Orzeczenie wydaje się niezwłocznie po skompletowaniu dokumentacji i po przeprowadzeniu
niezbędnych badań.
4
Orzeczenie o stopniu uszczerbku na zdrowiu wskutek wypadku pozostającego w związku
z pełnieniem czynnej służby wojskowej albo choroby powstałej w związku ze szczególnymi
właściwościami lub warunkami służby wojskowej wydaje się po zakończeniu leczenia,
jednakże nie później niż przy zwolnieniu ze służby wojskowej. Orzeczenie o stopniu
uszczerbku na zdrowiu może być wydane również przed zakończeniem leczenia, jeżeli
uszczerbek na zdrowiu jest niewątpliwy.
5.
Wojskowa komisja lekarska orzeka o stopniu uszczerbku na zdrowiu z urzędu, jeżeli
podczas badania stwierdziła chorobę powstałą w związku ze szczególnymi właściwościami
lub warunkami służby wojskowej.
6.
Jeżeli wojskowa komisja lekarska nie może wydać orzeczenia z powodu braku dostatecznych
dowodów, w szczególności dotyczących schorzeń i śmierci oraz jej związku ze służbą
wojskową, powiadamia o tym zainteresowaną osobę, informując ją o konieczności dostarczenia
dokumentów będących w jej posiadaniu, w terminie nieprzekraczającym 14 dni. Komisja
może także zobowiązać organ kierujący do dostarczenia brakujących dokumentów w terminie
nieprzekraczającym 14 dni.
7.
Po upływie terminu wyznaczonego do dostarczenia brakujących dokumentów wojskowa komisja
lekarska może wydać orzeczenie na podstawie posiadanych dokumentów.
1.
Stopień uszczerbku na zdrowiu ustala się w procentach, według stanu zdrowia żołnierza
w dniu wydania orzeczenia, zgodnie z „Wykazem ustalającym normy oceny uszczerbku na
zdrowiu”, stanowiącym załącznik nr 2 do rozporządzenia.
2.
W razie utraty lub uszkodzenia organu, narządu albo układu, których funkcje przed
wypadkiem lub chorobą były już wcześniej upośledzone, stopień uszczerbku na zdrowiu
określa się w wysokości różnicy pomiędzy stopniem uszczerbku na zdrowiu po wypadku
lub przebyciu choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami
służby wojskowej a stopniem upośledzenia istniejącego wcześniej. Jeżeli nie jest możliwe
określenie, w jakim stopniu organ, narząd albo układ były upośledzone przed wypadkiem
lub chorobą powstałą w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby
wojskowej, przyjmuje się, że wcześniejszego upośledzenia funkcji nie było.
3.
Przy wielomiejscowych uszkodzeniach kończyny lub jej części ogólny stopień uszczerbku
na zdrowiu równa się sumie procentów uszczerbku ustalonych dla poszczególnych uszkodzeń,
z tym że procent ten nie może być wyższy od procentu przewidzianego dla utraty uszkodzonej
kończyny lub jej części.
4.
Jeżeli wypadek albo choroba pozostająca w związku ze szczególnymi właściwościami lub
warunkami służby wojskowej spowodowały uszkodzenie kilku kończyn, narządów albo układów,
ogólny stopień uszczerbku na zdrowiu równa się sumie procentów uszczerbków ustalonych
dla poszczególnych uszkodzeń, z ograniczeniem do 100%.
5.
Jeżeli procent uszczerbku na zdrowiu określony jest w wykazie, o którym mowa w ust.
1, w granicach od - do, przy ustalaniu stopnia uszczerbku na zdrowiu należy brać pod
uwagę obraz kliniczny, stopień uszkodzenia czynności organu, narządu albo układu oraz
towarzyszące powikłania.
6.
Jeżeli dla danego przypadku brak jest odpowiedniej pozycji w wykazie, o którym mowa
w ust. 1, należy ocenić ten przypadek według pozycji najbardziej zbliżonej. Można
przy tym ustalić stopień uszczerbku na zdrowiu w procencie niższym lub wyższym od
przewidywanego w danej pozycji, w zależności od różnicy występującej między ocenianym
stanem a stanem przewidzianym w odpowiedniej pozycji tego wykazu.
1.
Związek śmierci żołnierza ze służbą wojskową wskutek wypadku ustala się na podstawie
akt postępowania powypadkowego i dokumentacji lekarskiej.
2.
Związek śmierci żołnierza ze służbą wojskową wskutek choroby ustala się na podstawie
dokumentacji lekarskiej oraz opisu przebiegu i warunków pełnienia służby przez żołnierza.
1.
Orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej dotyczące ustalenia stopnia uszczerbku na
zdrowiu żołnierza powinno
1)
zawierać określenie następstw wypadku lub rozpoznanie choroby, łącznie z towarzyszącymi
powikłaniami;
2)
określać procentowy stopień uszczerbku na zdrowiu;
3)
ustalać, czy stwierdzony uszczerbek na zdrowiu żołnierza pozostaje w związku ze służbą
wojskową.
2.
Wzór orzeczenia w sprawie ustalenia dla celów odszkodowawczych uszczerbku na zdrowiu
określa załącznik nr 3 do rozporządzenia.
3.
Orzeczenie dotyczące żołnierza zmarłego powinno
1)
zawierać przyczynę śmierci;
2)
ustalać, czy śmierć żołnierza pozostaje w związku ze służbą wojskową wskutek wypadku
lub choroby.
4.
Wzór orzeczenia w sprawie ustalenia związku śmierci ze służbą wojskową określa załącznik
nr 4 do rozporządzenia.
Orzeczenia, o których mowa w § 19 ust. 1 i 3, powinny ponadto zawierać
1)
szczegółowe uzasadnienie;
2)
podpisy wszystkich członków komisji biorących udział w wydaniu orzeczenia oraz pieczęć
urzędową komisji.
Wojskowa komisja lekarska, orzekając o związku choroby ze szczególnymi właściwościami
lub warunkami służby wojskowej, kieruje się kryteriami zawartymi w wykazie chorób
określonym na podstawie art. 6 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących
w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą wojskową, zwanej dalej „ustawą”.
1
Wojskowa komisja lekarska orzeka w składzie trzech lekarzy; orzeczenie podpisują wszyscy
członkowie komisji.
2.
Członek komisji, o której mowa w ust. 1, mający odrębne zdanie, może wnieść na piśmie
sprzeciw od orzeczenia z podaniem uzasadnienia. Przewodniczący komisji przesyła ten
sprzeciw łącznie z orzeczeniem i pozostałymi dokumentami do wojskowej komisji lekarskiej
wyższego szczebla, która jest obowiązana zająć stanowisko w sprawie w terminie 7 dni
od dnia otrzymania sprzeciwu.
Po wydaniu orzeczenia przewodniczący wojskowej komisji lekarskiej zawiadamia o jego
treści, na piśmie, osobę zainteresowaną.
1.
Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich ustalające
1)
związek śmierci ze służbą wojskową,
2)
uszczerbek na zdrowiu żołnierza wskutek wypadku lub choroby
- podlegają zatwierdzeniu przez wojskową komisję lekarską wyższego szczebla.
2
Po upływie terminu do wniesienia odwołań od orzeczeń, o których mowa w ust. 1, orzeczenia
przesyła się do Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w celu zatwierdzenia.
3.
W razie niezatwierdzenia orzeczenia, o którym mowa w ust. 1, wojskowa komisja lekarska
wyższego szczebla
1)
wydaje nowe orzeczenie albo
2)
zarządza ponowne rozpatrzenie sprawy i wydanie nowego orzeczenia przez komisję, której
orzeczenie nie zostało zatwierdzone.
4.
Orzeczenie zatwierdzone jest ostateczne.
5.
W przypadkach, o których mowa w ust. 3 pkt 1, zainteresowanej osobie przysługuje odwołanie
do Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej, a jeżeli orzeczenie wydała ta komisja
- do Ministra Obrony Narodowej lub organu przez niego określonego.
6.
W przypadku, o którym mowa w ust. 3 pkt 2, zainteresowanej osobie przysługuje odwołanie
do wojskowej komisji lekarskiej wyższego szczebla.
7.
Orzeczenie doręcza się zainteresowanemu żołnierzowi, a w razie śmierci żołnierza -
osobie uprawnionej do odszkodowania, wymienionej w art. 12 ustawy.
Treść orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej wpisuje się do książki zdrowia żołnierza
(emeryta, rencisty wojskowego).
1.
Od orzeczenia wydanego w pierwszej instancji służy stronie odwołanie na zasadach określonych
w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
(Dz. U. z 2013 r. poz. 267 oraz z 2014 r. poz. 183).
2.
Odwołanie wnosi się do właściwej wojskowej komisji lekarskiej wyższego szczebla, o
której mowa w § 24 ust. 2, za pośrednictwem komisji, która wydała orzeczenie, w terminie
14 dni od dnia doręczenia zawiadomienia wymienionego w § 23.
1
Wojskowe komisje lekarskie rozpatrują odwołania w składzie trzech lekarzy.
2.
Wojskowa komisja lekarska rozpatrująca odwołanie orzeka na podstawie dokumentacji
znajdującej się w aktach orzeczniczo-lekarskich. W razie potrzeby komisja może przeprowadzić
ponowne badanie lekarskie, a także skierować badanego na obserwację szpitalną. Komisja
może również przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów
w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania komisji, która wydała orzeczenie.
Przepis § 27 stosuje się odpowiednio do rozpatrywania sprzeciwów, z tym że Centralna
Wojskowa Komisja Lekarska rozpatruje sprzeciwy w składzie pięciu lekarzy.
1.
Wojskowa komisja lekarska, która wydała orzeczenie w trybie określonym w § 24 ust.
3, § 27 lub § 28, zawiadamia na piśmie właściwą komisję lekarską o utrzymaniu w mocy
orzeczenia lub jego uchyleniu oraz o trybie wydania nowego orzeczenia; do komisji
przesyła się również nowe orzeczenie oraz dokumentację orzeczniczo-lekarską.
2.
Przewodniczący wojskowej komisji lekarskiej, która wydała orzeczenie w trybie określonym
w § 24 ust. 3, § 27 lub § 28, przesyła orzeczenie osobie badanej, organowi wojskowemu
właściwemu do ustalania prawa do odszkodowania, dowódcy macierzystej jednostki wojskowej
badanego, a w przypadku orzeczeń wydawanych w stosunku do emerytów lub rencistów wojskowych
- także wojskowemu organowi emerytalnemu.
1.
Minister Obrony Narodowej może w trybie nadzoru uchylić każde orzeczenie wojskowej
komisji lekarskiej sprzeczne z prawem lub wydane z pominięciem istotnych okoliczności
faktycznych.
2.
Uprawnienie, o którym mowa w ust. 1, przysługuje również przewodniczącemu Centralnej
Wojskowej Komisji Lekarskiej.
1.
W razie uchylenia orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej organ, o którym mowa w §
30, zarządza ponowne rozpatrzenie sprawy przez wyznaczoną wojskową komisję lekarską,
udzielając jej wiążących zaleceń.
2.
Wyznaczona wojskowa komisja lekarska, wydając nowe orzeczenie, zawiadamia o tym wojskową
komisję lekarską, której orzeczenie zostało uchylone, organ, który wydał decyzję w
trybie nadzoru, oraz odpowiednio właściwy wojskowy organ emerytalny lub organ wojskowy
właściwy do ustalenia prawa do odszkodowania.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia