Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 30 kwietnia 2014 r. w sprawie szczegółowych wymagań dla silników spalinowych w zakresie ograniczenia emisji zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych przez te silniki

Rozporządzenie określa

1)

szczegółowe wymagania dla silników spalinowych, które będą zamontowane w niedrogowych

maszynach ruchomych, i pomocniczych silników przeznaczonych do zamontowania w pojazdach

stosowanych do przewozu osób lub ładunków po drogach, w zakresie ograniczenia emisji

zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych przez te silniki;

2)

warunki i tryb przeprowadzania badań silników, o których mowa w pkt 1;

3)

sposoby identyfikacji i oznakowania silników, o których mowa w pkt 1.

Przepisów rozporządzenia nie stosuje się do silników do napędu

1)

statków, z wyjątkiem jednostek pływających po wodach śródlądowych;

2)

statków powietrznych;

3)

pojazdów rekreacyjnych, w szczególności pojazdów: śnieżnych, wieloterenowych oraz

motocykli terenowych;

4)

ciągników rolniczych.

1.

Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają

1)

niedrogowa maszyna ruchoma - transportowe urządzenie przemysłowe lub pojazd z nadwoziem

albo pojazd bez nadwozia nieprzeznaczony do przewozu osób lub ładunków po drogach

oraz dowolną maszynę ruchomą przeznaczoną i przystosowaną do poruszania się lub do

przemieszczania się po drogach lub po szynach i wyposażoną w silnik

a)

o zapłonie samoczynnym o mocy netto równej lub większej niż 19 kW, lecz nie większej

niż 560 kW, który pracuje raczej przy zmiennej prędkości obrotowej niż przy jednej

stałej prędkości obrotowej, działający na zasadzie samozapłonu, lub

b)

o zapłonie samoczynnym o mocy netto równej lub większej niż 19 kW, lecz nie większej

niż 560 kW, który pracuje przy stałej prędkości obrotowej, działający na zasadzie

samozapłonu, lub

c)

o zapłonie iskrowym o mocy netto nie większej niż 19 kW, działający na zasadzie zapłonu

iskrowego, zasilany benzyną, lub

d)

skonstruowany do napędu wagonów silnikowych, które są samojezdnymi pojazdami szynowymi

przeznaczonymi do przewozu ładunków lub pasażerów, lub

e)

skonstruowany do napędu lokomotyw, które są samojezdnymi pojazdami szynowymi przeznaczonymi

do poruszania lub napędu wagonów zaprojektowanych do przewozu ładunków oraz pasażerów,

z wyjątkiem osób obsługujących lokomotywę, i innych urządzeń;

2)

silnik - silnik o zapłonie samoczynnym lub iskrowym;

3)

silnik zamienny - silnik nowo zbudowany, przeznaczony jako część zamienna do zastąpienia

silnika zamontowanego w niedrogowej maszynie ruchomej;

4)

silnik pomocniczy - silnik zamontowany w pojeździe lub na pojeździe, niedostarczający

mocy służącej do napędu pojazdu;

5)

silnik do maszyn „trzymanych w ręku” - silnik użytkowany w

a)

elemencie wyposażenia, który jest niesiony przez operatora, w całym zakresie możliwości

jego przewidzianego działania, lub

b)

elemencie wyposażenia, który pracuje wielopozycyjnie, w pozycji odwróconej lub bocznej

przy spełnieniu jego przewidzianych funkcji, lub

c)

elemencie wyposażenia, którego ciężar netto wraz z silnikiem wynosi mniej niż 20 kg

i gdy

-

operator zapewnia albo podparcie elementu wyposażenia albo niesie ten element, w zakresie

możliwości jego przewidzianego działania, lub

-

operator zapewnia podparcie elementu wyposażenia lub steruje jego położeniem, w zakresie

możliwości jego przewidzianego działania, lub

-

jest użytkowany w generatorze lub w pompie;

6)

zanieczyszczenia gazowe - tlenek węgla (CO), węglowodory (HC) wyrażone jako stosunek

C1: H1,85 oraz tlenki azotu (NOx) wyrażone jako ekwiwalent dwutlenku azotu (NO2);

7)

cząstki stałe - materiał osadzony na odpowiednim filtrze po przepływie rozrzedzonych

gazów spalinowych silnika o zapłonie samoczynnym, rozcieńczonych czystym przefiltrowanym

powietrzem, tak aby ich temperatura nie przekraczała 325 K (52°C);

8)

moc netto - moc silnika w kW uzyskiwaną na stanowisku badawczym na końcówce wału korbowego

lub jej odpowiedniku, mierzoną zgodnie z metodą pomiaru mocy silnika spalinowego,

przeznaczonego dla pojazdów poruszających się po drogach, z tym że mocy wentylatora

silnika nie uwzględnia się;

9)

znamionowa prędkość obrotowa - maksymalną prędkość obrotową przy pełnym obciążeniu,

ograniczoną przez regulator, zgodnie z danymi producenta;

10)

obciążenia częściowe - część maksymalnego momentu obrotowego przy danej prędkości

obrotowej;

11)

prędkość obrotowa momentu maksymalnego - prędkość obrotową silnika, przy której osiąga

on maksymalny moment obrotowy, zgodnie z danymi producenta;

12)

prędkość obrotowa pośrednia - prędkość obrotową silnika, przy zachowaniu następujących

warunków

a)

dla silników przeznaczonych do pracy w zakresie prędkości obrotowej na krzywej momentu

przy pełnym obciążeniu, jako prędkość obrotowa pośrednia powinna być przyjęta deklarowana

prędkość obrotowa momentu maksymalnego, jeżeli występuje on między 60% a 75% prędkości

obrotowej znamionowej,

b)

jeżeli deklarowana prędkość obrotowa momentu maksymalnego jest mniejsza niż 60% prędkości

obrotowej znamionowej, prędkość obrotowa pośrednia powinna wynosić 60% prędkości obrotowej

znamionowej,

c)

jeżeli deklarowana prędkość obrotowa momentu maksymalnego jest większa niż 75% prędkości

obrotowej znamionowej, wówczas prędkość obrotowa pośrednia powinna wynosić 75% prędkości

obrotowej znamionowej,

d)

dla silników przeznaczonych do badania według cyklu G1, prędkość obrotowa powinna

wynosić 85% znamionowej prędkości obrotowej;

13)

typ silnika - kategorię silników, które nie różnią się między sobą pod względem podstawowych

cech charakterystycznych, wyspecyfikowanych w dokumencie informacyjnym określonym

w załączniku nr 1 do rozporządzenia;

14)

rodzina silników - grupę silników wydzieloną przez producenta o podobnych charakterystykach

emisji spalin;

15)

rodzina silników małoseryjnych - rodzinę silników o zapłonie iskrowym o całkowitej

rocznej produkcji mniejszej niż 5000 sztuk;

16)

silnik macierzysty - silnik wybrany z rodziny silników;

17)

parametr nastawny - urządzenie nastawne, układ lub element o konstrukcji, która może

mieć wpływ na emisję zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych lub osiągi silnika

podczas badania tej emisji lub w czasie normalnej pracy silnika;

18)

dodatkowe oczyszczanie - przejście spalin przez urządzenie lub układ, którego przeznaczeniem

jest dokonanie chemicznej lub fizycznej zmiany w spalinach przed ich ujściem do atmosfery;

19)

dodatkowe urządzenie sterujące emisją - dowolne urządzenie, które mierzy parametry

pracy silnika w celu regulacji jakiejkolwiek z części układu sterowania emisją zanieczyszczeń

gazowych i cząstek stałych;

20)

układ sterowania emisją zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych - urządzenie, układ

lub element o konstrukcji, która umożliwia sterowanie tą emisją lub jej zmniejszanie;

21)

okres trwałości emisji - liczbę godzin określoną w procedurze testu dla silników o

zapłonie iskrowym, zgodnie z normami emisji zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych,

stosowaną do określenia współczynników pogorszenia emisji;

22)

układ paliwowy silnika - części składowe związane z dozowaniem i przygotowaniem mieszanki

paliwa;

23)

długość fazy - czas między zmianą prędkości obrotowej lub momentu obrotowego poprzedniej

fazy lub fazy przygotowawczej a rozpoczęciem następnej fazy; zawiera ona czas, podczas

którego prędkość obrotowa lub moment obrotowy są zmieniane, oraz stabilizację na początku

każdej fazy;

24)

cykl testu - sekwencję punktów testu o zdefiniowanej prędkości obrotowej i momencie

obrotowym, w których ma pracować silnik w warunkach stacjonarnych (test NRSC) lub

niestacjonarnych (test NRTC);

25)

urządzenie unieruchamiające - urządzenie, które mierzy, wyczuwa lub reaguje na parametry

eksploatacyjne w celu uaktywnienia, modulowania, opóźnienia lub odłączenia pracy jakiegokolwiek

elementu lub funkcji układu ograniczenia emisji tak, aby efektywność tego układu została

ograniczona w warunkach występujących podczas normalnej eksploatacji niedrogowej maszyny

ruchomej, chyba że stosowanie takiego urządzenia jest włączone do procedury dotyczącej

homologacji testu emisji;

26)

nieracjonalna strategia kontroli - strategię, która podczas pracy niedrogowej maszyny

ruchomej w normalnych warunkach eksploatacji ogranicza efektywność układu ograniczenia

emisji zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych do poziomu niższego niż oczekiwany

w stosowanej procedurze testu emisji;

27)

ważne świadectwo żeglugi lub bezpieczeństwa - świadectwo potwierdzające zgodność z

a)

Międzynarodową Konwencją o Bezpieczeństwie Życia na Morzu (SOLAS) z 1974 r. lub

b)

Międzynarodową Konwencją o Liniach Ładunkowych z 1966 r. i świadectwo IOPP potwierdzające

zgodność z Międzynarodową Konwencją o Zapobieganiu Zanieczyszczeniu przez Statki (MARPOL);

28)

jednostka pływająca po wodach śródlądowych - jednostkę przeznaczoną do używania na

wodach śródlądowych, mającą długość równą 20 m lub większą i objętość 100 m

a)

jednostek pływających po wodach śródlądowych przeznaczonych do transportu pasażerów,

przewożących nie więcej niż 12 osób bez wliczenia ich załogi,

b)

rekreacyjnych jednostek pływających, mających długość mniejszą niż 24 m, w rozumieniu

przepisów o systemie oceny zgodności,

c)

jednostek obsługi należących do organów kontrolujących,

d)

statków przeciwpożarowych,

e)

statków pełnomorskich, w tym holowników pełnomorskich i pchaczy pływających lub stojących

w akwenach wód pływowych lub czasowo na drogach wodnych śródlądowych, pod warunkiem

że mają one ważne świadectwo żeglugi lub bezpieczeństwa,

f)

statków rybackich znajdujących się w rejestrze statków rybackich Unii Europejskiej;

29)

objętość 100 m

L x B x T

gdzie poszczególne symbole oznaczają

L

-

maksymalną długość kadłuba, bez steru i bukszprytu,

B

-

maksymalną szerokość kadłuba, mierzoną od zewnętrznej krawędzi jego poszycia, w szczególności

bez kół łopatkowych oraz belek odbojowych,

T

-

odległość pionową między najniższym punktem konstrukcyjnym kadłuba lub stępką a maksymalną

linią zanurzenia;

30)

formuła elastyczna - procedurę umożliwiającą producentowi silnika wprowadzenie do

obrotu, niezależnie od obowiązywania etapów określających wartości graniczne, o których

mowa w § 14, ograniczonej liczby silników przeznaczonych do zamontowania w niedrogowych

maszynach ruchomych i spełniających wartości graniczne jedynie dla wcześniejszego

z tych etapów.

2.

Do niedrogowych maszyn ruchomych, w których zamontowane są silniki

1)

o zapłonie samoczynnym, zalicza się w szczególności

a)

przemysłowe urządzenia wiertnicze, sprężarki,

b)

urządzenia budowlane, w tym ładowarki kołowe, spycharki, ciągniki gąsienicowe, ładowarki

gąsienicowe, ładowarki typu samochodowego, pozadrogowe samochody ciężarowe oraz koparki

hydrauliczne,

c)

urządzenia rolnicze, rotacyjne maszyny do uprawy roli, samojezdne pojazdy rolnicze,

z wyjątkiem ciągników,

d)

urządzenia stosowane w gospodarce leśnej,

e)

urządzenia do podawania materiałów, wózki jezdniowe podnośnikowe z mechanicznym napędem

podnoszenia,

f)

urządzenia do naprawy dróg, w tym równiarki silnikowe, walce drogowe, równiarki do

asfaltu,

g)

urządzenia do odśnieżania,

h)

urządzenia do wspomagania naziemnego na lotniskach,

i)

podnośniki bramowe,

j)

żurawie samojezdne,

k)

sprężarki gazowe,

l)

generatory prądotwórcze ze zmiennym obciążeniem, zawierające zespoły chłodzące i zestawy

spawalnicze,

m)

pompy irygacyjne,

n)

maszyny do pielęgnacji murawy, dłuta pneumatyczne, wyposażenie do usuwania śniegu,

o)

zamiatarki;

2)

o zapłonie iskrowym, zalicza się w szczególności

a)

kosiarki trawnikowe, piły łańcuchowe,

b)

generatory,

c)

pompy wodne,

d)

przycinarki żywopłotów.

1.

Do obrotu mogą być wprowadzane nowe silniki zamontowane albo niezamontowane w niedrogowych

maszynach ruchomych, z zastrzeżeniem § 15 ust. 4 i § 26 ust. 3

1)

jeżeli spełniają wymagania określone w rozporządzeniu;

2)

dla których wydano certyfikat homologacji typu.

2.

Przez certyfikat homologacji typu rozumie się

1)

świadectwo homologacji typu pojazdu wydawane dla pojazdów i części znajdujących się

w typie pojazdu, na zasadach i w trybie określonych w przepisach o ruchu drogowym;

2)

świadectwo homologacji „E” wydawane dla wyposażenia pojazdu i części motoryzacyjnych,

na podstawie Regulaminu Europejskiej Komisji Gospodarczej Organizacji Narodów Zjednoczonych,

którego Rzeczpospolita Polska jest stroną zgodnie z oświadczeniem rządowym z dnia 10 lutego 2004 r. w sprawie mocy obowiązującej Regulaminów

Europejskiej Komisji Gospodarczej Organizacji Narodów Zjednoczonych, stanowiących

załączniki do Porozumienia dotyczącego przyjęcia jednolitych wymagań technicznych

dla pojazdów kołowych, wyposażenia i części, które mogą być stosowane w tych pojazdach,

oraz wzajemnego uznawania homologacji udzielonych na podstawie tych wymagań, sporządzonego

w Genewie dnia 20 marca 1958 r.

(Dz. U. Nr 112, poz. 1185).

W przypadku gdy silnik nie spełnia wymagań określonych w rozporządzeniu, nie wydaje

się certyfikatu homologacji typu dla silnika lub rodziny silników.

1.

Zabudowa silnika w niedrogowej maszynie ruchomej spełnia wymagania określone w certyfikacie

homologacji typu, a także następujące wymagania techniczne

1)

podciśnienie w układzie dolotowym;

2)

nadciśnienie w układzie wylotowym.

2.

Niedopuszczalne jest przekroczenie przez wymagania, o których mowa w ust. 1, wartości

określonej w informacji zamieszczonej odpowiednio w załączniku nr 2 do rozporządzenia

albo w załączniku nr 4 do rozporządzenia.

Silnik pomocniczy o mocy netto większej niż 560 kW, przewidziany do montażu w jednostkach

pływających po wodach śródlądowych, spełnia wymagania określone dla silnika do napędu

tych jednostek.

Silniki zamienne, z wyjątkiem silników zamiennych do napędu jednostek pływających

po wodach śródlądowych, wagonów silnikowych i lokomotyw, spełniają wartości graniczne,

jakie musiał spełniać silnik zamieniany, gdy był wprowadzony do obrotu.

1.

Silnik, który wydala spaliny zmieszane z wodą, wyposaża się w łącznik w układzie wydechowym

silnika umieszczony, w kierunku przepływu, za silnikiem i przed punktem, w którym

spaliny wchodzą w kontakt z wodą lub inną cieczą chłodzącą bądź płuczącą, do czasowego

zamocowania wyposażenia do poboru zanieczyszczeń gazowych lub cząstek stałych; umieszczenie

tego łącznika zapewnia pobór dobrze zmieszanej, reprezentatywnej próbki spalin.

2.

Łącznik powinien mieć znormalizowany wewnętrzny gwint rurowy nie większy niż pół cala

i gdy nie jest używany, powinien być zamknięty za pomocą zaślepki; dopuszczalne są

łączniki ekwiwalentne.

1.

Części składowe silnika o zapłonie samoczynnym, które mogą wpłynąć na emisję zanieczyszczeń

gazowych i cząstek stałych, projektuje się, wykonuje i montuje w taki sposób, aby

silnik, w warunkach normalnego użytkowania, mimo drgań, którym podlega, spełniał wymagania

określone w rozporządzeniu.

2.

Producent silnika o zapłonie samoczynnym stosuje takie środki techniczne, aby zgodnie

z wymaganiami określonymi w rozporządzeniu zapewniały skuteczne ograniczenie emisji

zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych podczas eksploatacji silnika w warunkach

prawidłowego użytkowania.

3.

Jeżeli w silniku o zapłonie samoczynnym zamontowany został reaktor katalityczny lub

wychwytywacz cząstek stałych, jako urządzenie do dodatkowego oczyszczania spalin,

producent wykazuje, przeprowadzając samodzielnie badanie trwałości zgodnie z dobrą

praktyką inżynierską i dokonując rejestracji tych badań, że urządzenia te będą prawidłowo

działać przez okres użytkowania silnika.

4.

Dopuszcza się systematyczną wymianę urządzeń do dodatkowego oczyszczania spalin po

okresie pracy silnika określonym przez producenta.

5.

Dokonywanie regulacji, naprawy, demontażu, czyszczenia lub wymiany elementów lub podzespołów

silnika o zapłonie samoczynnym wykonywane okresowo, w celu zabezpieczenia silnika

przed nieprawidłowym działaniem, w stosunku do urządzenia do dodatkowego oczyszczania

spalin, jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, jaki jest technicznie uzasadniony

dla zapewnienia prawidłowego działania układu ograniczenia emisji zanieczyszczeń gazowych

i cząstek stałych.

6.

Sposób wykonywania czynności, o których mowa w ust. 5, określa się w instrukcji obsługi

i zatwierdza przed wydaniem certyfikatu homologacji typu.

1.

Wprowadzanie do obrotu silników o zapłonie samoczynnym, z wyjątkiem silników do napędu

jednostek pływających po wodach śródlądowych oraz wagonów silnikowych, jest dopuszczalne

na podstawie formuły elastycznej w trybie określonym w § 19-22.

2.

Silniki o zapłonie samoczynnym wprowadzone do obrotu na podstawie formuły elastycznej

oznakowuje się w sposób określony w § 40.

1.

Zanieczyszczenia gazowe i cząstki stałe emitowane przez silnik o zapłonie samoczynnym

poddany badaniom mierzy się za pomocą metod opisanych w załączniku nr 4 do rozporządzenia.

2.

Emisja zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych z silnika o zapłonie samoczynnym

może być mierzona za pomocą innych niż określone w załączniku nr 4 do rozporządzenia

metod pomiarów lub analizatorów, pod warunkiem że zapewnią one uzyskanie wyników emisji

1)

zanieczyszczeń gazowych mierzonych w spalinach nierozcieńczonych - układ przedstawiony

na rysunku 2 w załączniku nr 4 do rozporządzenia;

2)

zanieczyszczeń gazowych mierzonych w spalinach rozcieńczonych w układzie przepływu

całkowitego rozcieńczonej mieszaniny - układ przedstawiony na rysunku 3 w załączniku

nr 4 do rozporządzenia;

3)

cząstek stałych mierzonej w układzie przepływu całkowitego spalin rozcieńczonych działającym

z odrębnym filtrem dla każdej fazy lub przy użyciu metody jednego filtra - układ przedstawiony

na rysunku 13 w załączniku nr 4 do rozporządzenia.

3.

Określenie równoważności układu pomiarowego opiera się na zbadaniu, na podstawie cyklu

siedmiu testów lub ich większej liczby, zależności pomiędzy rozpatrywanym układem

a jednym lub kilkoma układami odniesienia wymienionymi w ust. 2.

4.

Kryterium równoważności układu pomiarowego definiuje się jako ±5% zgodności ważonych

wartości emisji cyklu, przy zastosowaniu cyklu testu określonego w pkt 4 załącznika

nr 8 do rozporządzenia.

1.

Jeżeli silnik o zapłonie samoczynnym spełnia wymagania dotyczące emisji zanieczyszczeń

gazowych i cząstek stałych określone w rozporządzeniu, nie można odmówić wydania certyfikatu

homologacji typu silnika lub rodziny silników oraz żądać spełniania wymagań innych

niż określone w rozporządzeniu.

2.

Nie wydaje się certyfikatu homologacji typu po dniu 30 czerwca 1998 r. dla silników

o mocy netto

1)

130 kW ≤ P ≤ 560 kW - zaliczonych do kategorii „A”,

2)

75 kW ≤ P < 130 kW - zaliczonych do kategorii „B”,

3)

37 kW ≤ P < 75 kW - zaliczonych do kategorii „C”

- jeżeli silniki te nie spełniają wymagań określonych w rozporządzeniu oraz emisje

zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych z tych silników przekraczają wartości graniczne

określone w § 14 ust. 2.

3.

Nie wydaje się certyfikatu homologacji typu po dniu

1)

31 grudnia 1999 r. dla silników o mocy netto 18 kW ≤ P < 37 kW - zaliczonych do kategorii

„D”,

2)

31 grudnia 2000 r. dla silników o mocy netto 130 kW ≤ P ≤ 560 kW - zaliczonych do

kategorii „E”,

3)

31 grudnia 2001 r. dla silników o mocy netto 75 kW ≤ P < 130 kW - zaliczonych do kategorii

„F”,

4)

31 grudnia 2002 r. dla silników o mocy netto 37 kW ≤ P < 75 kW - zaliczonych do kategorii

„G”

- jeżeli silniki te nie spełniają wymagań określonych w rozporządzeniu oraz emisje

zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych z tych silników przekraczają wartości graniczne

określone w § 14 ust. 4.

4.

Nie wydaje się certyfikatu homologacji typu dla silników, z wyjątkiem silników pracujących

przy stałej prędkości obrotowej, po dniu

1)

30 czerwca 2005 r. dla silników o mocy netto 130 kW ≤ P ≤ 560 kW - zaliczanych do

kategorii „H”,

2)

31 grudnia 2005 r. dla silników o mocy netto 75 kW ≤ P < 130 kW - zaliczanych do kategorii

„I”,

3)

31 grudnia 2006 r. dla silników o mocy netto 37 kW ≤ P < 75 kW - zaliczonych do kategorii

„J”,

4)

31 grudnia 2005 r. dla silników o mocy netto 19 kW ≤ P < 37 kW - zaliczanych do kategorii

„K”

- jeżeli silniki te nie spełniają wymagań określonych w rozporządzeniu oraz emisje

zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych z tych silników przekraczają wartości graniczne

określone w § 14 ust. 5.

5.

Nie wydaje się certyfikatu homologacji typu dla silników pracujących przy stałej prędkości

obrotowej, po dniu

1)

31 grudnia 2009 r. dla silników o mocy netto 130 kW ≤ P ≤ 560 kW - zaliczanych do

kategorii „H”,

2)

31 grudnia 2009 r. dla silników o mocy netto 75 kW ≤ P < 130 kW - zaliczanych do kategorii

„I”,

3)

31 grudnia 2010 r. dla silników o mocy netto 37 kW ≤ P < 75 kW - zaliczonych do kategorii

„J”,

4)

31 grudnia 2009 r. dla silników o mocy netto 19 kW ≤ P < 37 kW - zaliczanych do kategorii

„K”

- jeżeli silniki te nie spełniają wymagań określonych w rozporządzeniu oraz emisje

zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych z tych silników przekraczają wartości graniczne

określone w § 14 ust. 5.

6.

Nie wydaje się certyfikatu homologacji typu dla silników, z wyjątkiem silników pracujących

przy stałej prędkości obrotowej, po dniu

1)

31 grudnia 2009 r. dla silników o mocy netto 130 kW ≤ P ≤ 560 kW - zaliczanych do

kategorii „L”,

2)

31 grudnia 2010 r. dla silników o mocy netto 75 kW ≤ P < 130 kW - zaliczanych do kategorii

„M”,

3)

31 grudnia 2010 r. dla silników o mocy netto 56 kW ≤ P < 75 kW - zaliczanych do kategorii

„N”,

4)

31 grudnia 2011 r. dla silników o mocy netto 37 kW ≤ P < 56 kW - zaliczanych do kategorii

„P”

- jeżeli silniki te nie spełniają wymagań określonych w rozporządzeniu oraz emisje

zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych z tych silników przekraczają wartości graniczne

określone w § 14 ust. 6.

7.

Nie wydaje się certyfikatu homologacji typu dla silników, z wyjątkiem silników pracujących

przy stałej prędkości obrotowej, po dniu

1)

31 grudnia 2012 r. dla silników o mocy netto 130 kW ≤ P ≤ 560 kW - zaliczanych do

kategorii „Q”,

2)

31 grudnia 2013 r. dla silników o mocy netto 56 kW ≤ P < 130 kW - zaliczanych do kategorii

„R”

- jeżeli silniki te nie spełniają wymagań określonych w rozporządzeniu oraz emisje

zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych z tych silników przekraczają wartości graniczne

określone w § 14 ust. 7.

8.

Nie wydaje się certyfikatu homologacji typu dla silnika do napędu jednostek pływających

po wodach śródlądowych, po dniu

1)

31 grudnia 2005 r. dla silników o mocy równej lub większej niż 37 kW i objętości skokowej

cylindra mniejszej niż 0,9 I - zaliczanych do kategorii „V1: 1”,

2)

30 czerwca 2005 r. dla silników o objętości skokowej cylindra równej lub większej

niż 0,9 l, lecz mniejszej niż 1,2 I - zaliczanych do kategorii „V1: 2”,

3)

30 czerwca 2005 r. dla silników o objętości skokowej cylindra równej lub większej

niż 1, 2 l, lecz mniejszej niż 2,5 I i mocy netto silnika 37 kW ≤ P < 75 kW - zaliczanych

do kategorii „V1: 3”,

4)

31 grudnia 2006 r. dla silników o objętości skokowej cylindra równej lub większej

niż 2,5 l, lecz mniejszej niż 5 I - zaliczanych do kategorii „V1: 4”,

5)

31 grudnia 2007 r. dla silników o objętości skokowej cylindra większej niż 5 I - zaliczanych

do kategorii „V2”

- jeżeli silniki te nie spełniają wymagań określonych w rozporządzeniu oraz emisje

zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych z tych silników przekraczają wartości graniczne

określone w § 14 ust. 5.

9.

Nie wydaje się certyfikatu homologacji typu dla silników do napędu wagonów silnikowych

po dniu

1)

30 czerwca 2005 r., dla silników o mocy netto większej niż 130 kW - zaliczanych do

kategorii „RC A”,

2)

31 grudnia 2010 r., dla silników o mocy netto większej niż 130 kW - zaliczanych do

kategorii „RC B”

- jeżeli silniki te nie spełniają wymagań określonych w rozporządzeniu oraz emisje

zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych z tych silników przekraczają wartości graniczne

określone odpowiednio w § 14 ust. 5 lub 6.

10.

Nie wydaje się certyfikatu homologacji typu dla silników do napędu lokomotyw po dniu

1)

31 grudnia 2005 r., dla silników o mocy netto 130 kW ≤ P ≤ 560 kW - zaliczanych do

kategorii „RL A”,

2)

31 grudnia 2007 r., dla silników o mocy netto większej niż 560 kW - zaliczanych do

kategorii „RH A”,

3)

31 grudnia 2010 r., dla silników o mocy netto większej niż 130 kW - zaliczanych do

kategorii „R B”

- jeżeli silniki te nie spełniają wymagań określonych w rozporządzeniu oraz emisje

zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych z tych silników przekraczają wartości graniczne

określone odpowiednio w § 14 ust. 5 lub 6.

11.

Przepisów ust. 2-7 nie stosuje się do silników do napędu jednostek pływających po

wodach śródlądowych, lokomotyw i wagonów silnikowych.

1.

Wartości graniczne emisji zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych określa się dla

poszczególnych kategorii silników o zapłonie samoczynnym w zależności od ich mocy

netto, w następujących etapach

1)

I - dla silników zaliczanych do kategorii A-C, o których mowa w § 13 ust. 2;

2)

II - dla silników zaliczanych do kategorii D-G, o których mowa w § 13 ust. 3;

3)

IIIA - dla silników, z wyjątkiem pracujących przy stałej prędkości obrotowej, zaliczanych

do kategorii H-K, o których mowa w § 13 ust. 4;

4)

IIIA - dla silników pracujących przy stałej prędkości obrotowej, zaliczanych do kategorii

H-K, o których mowa w § 13 ust. 5;

5)

IIIA - dla silników do napędu w jednostkach pływających po wodach śródlądowych zaliczanych

do kategorii V1-V2, o których mowa w § 13 ust. 8;

6)

IIIA - dla silników do napędu wagonów spalinowych zaliczanych do kategorii RC A, RL

A i RH A, o których mowa w § 13 ust. 9 pkt 1 i ust. 10 pkt 1 i 2;

7)

IIIB - dla

a)

silników zaliczanych do kategorii L-P, o których mowa w § 13 ust. 6, z wyjątkiem silników

pracujących przy stałej prędkości obrotowej,

b)

silników do napędu wagonów silnikowych zaliczanych do kategorii RC B, o których mowa

w § 13 ust. 9 pkt 2,

c)

silników do napędu lokomotyw zaliczanych do kategorii RB, o których mowa w § 13 ust.

10 pkt 3;

8)

IV - dla silników zaliczanych do kategorii Q-R, o których mowa w § 13 ust. 7, z wyjątkiem

silników pracujących przy stałej prędkości obrotowej.

2.

W etapie I zmierzona emisja zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych nie może przekroczyć

wartości określonych w pkt 1 załącznika nr 15 do rozporządzenia.

3.

Wartości graniczne emisji, o których mowa w ust. 2, dotyczą emisji zanieczyszczeń

gazowych i cząstek stałych wydalanych bezpośrednio z silnika o zapłonie samoczynnym.

Wartości te osiąga się przed dowolnym urządzeniem do dodatkowego oczyszczania spalin.

4.

W II etapie zmierzona emisja zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych nie może przekraczać

wartości określonych w pkt 2 załącznika nr 15 do rozporządzenia.

5.

W etapie IIIA emisja tlenku węgla, suma emisji węglowodorów i tlenków azotu oraz emisja

cząstek stałych określona z uwzględnieniem współczynników pogorszenia emisji, o których

mowa w załączniku nr 8 do rozporządzenia, nie może przekroczyć wartości określonych

w pkt 3 załącznika nr 15 do rozporządzenia.

6.

W etapie IIIB emisja tlenku węgla, emisja węglowodorów i tlenków azotu lub suma emisji

węglowodorów i tlenków azotu, jeżeli dotyczy, oraz cząstek stałych, określona z uwzględnieniem

współczynników pogorszenia emisji, o których mowa w załączniku nr 8 do rozporządzenia,

nie może przekroczyć wartości określonych w pkt 4 załącznika nr 15 do rozporządzenia.

7.

W etapie IV emisja tlenku węgla, emisja węglowodorów i tlenków azotu oraz cząstek

stałych z silników stosowanych do innych celów niż do napędu jednostek pływających

po wodach śródlądowych, lokomotyw i wagonów silnikowych, określona z uwzględnieniem

współczynników pogorszenia emisji, o których mowa w załączniku nr 8 do rozporządzenia,

nie może przekroczyć wartości określonych w pkt 5 załącznika nr 15 do rozporządzenia.

1.

Dopuszcza się wprowadzanie do obrotu silników zamontowanych lub jeszcze niezamontowanych

w niedrogowych maszynach ruchomych, po datach wymienionych poniżej, z wyjątkiem silników

przeznaczonych do wprowadzenia do obrotu na terytorium państw niebędących członkami

Unii Europejskiej, jeżeli spełniają wymagania określone w rozporządzeniu i uzyskały

certyfikat homologacji typu zgodnie z jedną z kategorii w

1)

etapie I - silniki zaliczane do kategorii

a)

A i B - po dniu 31 grudnia 1998 r.,

b)

C - po dniu 31 marca 1999 r.;

2)

etapie II - silniki zaliczane do kategorii

a)

D - po dniu 31 grudnia 2000 r.,

b)

E - po dniu 31 grudnia 2001 r.,

c)

F - po dniu 31 grudnia 2002 r.,

d)

G - po dniu 31 grudnia 2003 r.;

3)

etapie IIIA - silniki, z wyjątkiem silników pracujących przy stałej prędkości obrotowej,

zaliczane do kategorii

a)

H - po dniu 31 grudnia 2005 r.,

b)

I i K - po dniu 31 grudnia 2006 r.,

c)

J - po dniu 31 grudnia 2007 r.;

4)

etapie IIIA - silniki do napędu jednostek pływających po wodach śródlądowych, zaliczane

do kategorii

a)

V1:1, V1: 2 oraz V1:3 - po dniu 31 grudnia 2006 r.,

b)

V1:4 i V2 - po dniu 31 grudnia 2008 r.;

5)

etapie IIIA - silniki pracujące przy stałej prędkości obrotowej, zaliczane do kategorii

a)

H, I oraz K - po dniu 31 grudnia 2010 r.,

b)

J - po dniu 31 grudnia 2011 r.;

6)

etapie IIIA - silniki do napędu wagonów silnikowych, zaliczane do kategorii RC A -

po dniu 31 grudnia 2005 r.;

7)

etapie IIIA - silniki do napędu lokomotyw, zaliczane do kategorii

a)

RL A - po dniu 31 grudnia 2006 r.,

b)

RH A - po dniu 31 grudnia 2008 r.;

8)

etapie IIIB - silniki, z wyjątkiem pracujących przy stałej prędkości obrotowej, zaliczane

do kategorii

a)

L - po dniu 31 grudnia 2010 r.,

b)

M i N - po dniu 31 grudnia 2011 r.,

c)

P - po dniu 31 grudnia 2012 r.;

9)

etapie IIIB - silniki do napędu wagonów silnikowych, zaliczane do kategorii RC B -

po dniu 31 grudnia 2011 r.;

10)

etapie IIIB - silniki do napędu lokomotyw, zaliczane do kategorii R B - po dniu 31

grudnia 2011 r.;

11)

etapie IV - silniki, z wyjątkiem silników pracujących przy stałej prędkości obrotowej,

zaliczane do kategorii

a)

Q - po dniu 31 grudnia 2013 r.,

b)

R - po dniu 30 września 2014 r.

2.

Dla każdej kategorii silników daty, o których mowa w ust. 1 pkt 3-11, odracza się

o dwa lata w przypadku silników, których data produkcji jest datą wcześniejszą niż

wymieniona w ust. 1 pkt 3-11.

3.

Certyfikaty homologacji typu wydane dla silników zaliczanych do danej kategorii w

danym etapie wartości granicznych emisji tracą ważność po wejściu w życie następnego

etapu wartości granicznych emisji.

4.

Przepisów ust. 1 oraz § 4 ust. 1 nie stosuje się do silników

1)

przeznaczonych do użytkowania przez siły zbrojne;

2)

stanowiących końcową partię zwolnioną z limitów czasowych wprowadzania ich do obrotu,

o których mowa w § 18, zwanych dalej „limitami czasowymi”;

3)

przeznaczonych do stosowania w maszynach przeznaczonych do

a)

wodowania i wydobywania łodzi ratunkowych,

b)

wodowania i ściągania statków wyrzuconych na brzeg.

1.

Dopuszcza się wprowadzanie do obrotu silników zamiennych do

1)

wagonów silnikowych i lokomotyw spełniających wartości graniczne emisji zanieczyszczeń

gazowych i cząstek stałych określone dla etapu IIIA, pod warunkiem że zastępują silniki,

które

a)

nie spełniają wartości granicznych emisji zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych

określonych dla etapu IIIA,

b)

spełniają wartości graniczne emisji zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych określone

dla etapu IIIA, ale nie spełniają wartości granicznych dla etapu IIIB;

2)

wagonów silnikowych nieposiadających układu kontroli jazdy i niezdolnych do samodzielnego

przemieszczania się niespełniających wartości granicznych emisji zanieczyszczeń gazowych

i cząstek stałych określonych dla etapu IIIA, o ile spełniają wartości graniczne nie

niższe niż silniki zamontowane w wagonach silnikowych tego typu.

2.

Wprowadzenie do obrotu silników zamiennych do wagonów silnikowych i lokomotyw spełniających

warunki, o których mowa w ust. 1, jest dopuszczalne pod warunkiem uzyskania zgody

jednostki przeprowadzającej badania zgodności typu lub rodziny silników. Jednostka

udziela zgody, jeżeli zamontowanie silnika zamiennego spełniającego wartości graniczne

emisji zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych określone dla ostatniego obowiązującego

etapu emisji wiąże się ze znacznymi problemami technicznymi.

3.

Przy wprowadzaniu do obrotu silników zamiennych do wagonów silnikowych i lokomotyw

nie stosuje się przepisów § 13 ust. 9 pkt 2 i ust. 10 pkt 3 oraz § 15 ust. 1 pkt 3-11.

Jeżeli jedna rodzina silników pokrywa więcej niż jeden zakres mocy, wartości graniczne

emisji zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych z silnika macierzystego i wszystkich

typów silników wchodzących w skład tej samej rodziny powinny spełniać wyższe wymagania

dla wyższego zakresu mocy, przy czym producent może ograniczyć rodzinę silników do

jednego zakresu mocy i zgłosić ją do certyfikacji.

1.

Silniki o zapłonie samoczynnym przechowywane w magazynach lub znajdujące się jako

zapas dla niedrogowych maszyn ruchomych, w przypadku końcowej ich partii, mogą być

zwolnione, na wniosek producenta, z limitów czasowych, po spełnieniu następujących

warunków

1)

producent wystąpił do jednostki, która przeprowadziła badania zgodności typu silnika

lub rodziny silników, przed dniem obowiązywania dla tych silników limitów czasowych;

2)

wystąpienie, o którym mowa w pkt 1, zawiera

a)

wykaz zawierający numery identyfikacyjne nowych silników danego typu, niewprowadzonych

do obrotu w określonych limitach czasowych, zwany dalej „wykazem”,

b)

techniczne i ekonomiczne uzasadnienie zwolnienia z limitów czasowych;

3)

silniki te są zgodne z typem lub rodziną silników, dla których certyfikat homologacji

typu nie jest dłużej ważny, albo z typem lub rodziną silników, dla których certyfikat

ten nie był wymagany, ale które były produkowane zgodnie z limitami czasowymi;

4)

znajdują się w magazynach przed upływem limitów czasowych;

5)

maksymalna liczba silników jednego lub większej liczby typów wprowadzanych do obrotu

i zgłoszonych do zwolnienia z limitów czasowych nie przekracza 10% nowych silników

wszystkich typów wprowadzonych do obrotu w poprzednim roku.

2.

Jednostka, która przeprowadziła badania zgodności typu silnika lub rodziny silników,

wydaje dla silnika o zapłonie samoczynnym lub rodziny silników, o których mowa w ust.

1, certyfikat zgodności; w certyfikacie umieszcza się adnotacje o silnikach lub ich

rodzinie. W szczególnie uzasadnionych przypadkach jednostka udzielająca homologacji

typu może wydać wspólny dokument zawierający numery identyfikacyjne silników, o których

mowa w ust. 1.

3.

Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się w okresie 12 miesięcy od dnia, w którym silniki po

raz pierwszy podlegały limitom czasowym.

4.

Przepisu ust. 2 nie stosuje się do silników do napędu jednostek pływających po wodach

śródlądowych.

1.

Na wniosek producenta urządzenia oryginalnego jednostka przeprowadzająca badania zgodności

typu silnika lub rodziny silników może zezwolić producentowi wytwarzającemu silniki

na wprowadzenie do obrotu na podstawie formuły elastycznej określonej liczby silników

przeznaczonych wyłącznie do zastosowania przez producenta urządzenia oryginalnego.

2.

Zezwolenie nie dotyczy silników do wagonów silnikowych i lokomotyw.

3.

Liczbę silników wprowadzonych do obrotu na podstawie formuły elastycznej ustala się

w sposób określony w § 20 albo w § 21, wskazany we wniosku, o którym mowa w ust. 1,

przy czym nie może ona przekroczyć wartości obliczonych zgodnie z § 20 i z § 21.

1.

Liczba silników wprowadzonych do obrotu na podstawie formuły elastycznej nie może

dla określonej kategorii silników przekroczyć 20% rocznej liczby urządzeń z silnikami

tej kategorii wprowadzonych do obrotu przez producenta urządzenia oryginalnego, obliczonej

jako średnia z ostatnich pięciu lat sprzedaży na rynku Unii Europejskiej.

2.

Jeżeli producent urządzenia oryginalnego wprowadzał do obrotu na rynku Unii Europejskiej

urządzenia z silnikami określonej kategorii przez okres krótszy niż pięć lat, średnia

jest obliczana dla okresu, w którym producent urządzenia oryginalnego wprowadzał te

urządzenia do obrotu na rynku Unii Europejskiej.

Na wniosek producenta urządzenia oryginalnego jednostka przeprowadzająca badania zgodności

typu silnika lub rodziny silników może zezwolić producentowi wytwarzającemu silniki

na wprowadzenie do obrotu na podstawie formuły elastycznej stałej liczby silników

wyłącznie do zastosowania przez producenta urządzenia oryginalnego. Liczba silników

nie może przekroczyć dla określonej kategorii silników wartości określonych w pkt

6 załącznika nr 15 do rozporządzenia.

1.

Producent urządzenia oryginalnego dołącza do wniosku, o którym mowa w § 21, próbkę

1)

etykiety do zamocowania na każdym egzemplarzu niedrogowej maszyny ruchomej, w której

zamontowany będzie silnik wprowadzony do obrotu na podstawie formuły elastycznej,

zawierającą tekst wskazany w § 40 ust. 6;

2)

dodatkowej etykiety, która będzie zamocowana na silniku, zgodnie z § 40 ust. 8.

2.

Producent urządzenia oryginalnego przekazuje jednostce przeprowadzającej badania zgodności

typu silnika lub rodziny silników wszelkie informacje niezbędne do wydania zezwolenia

na wprowadzenie do obrotu silników na podstawie formuły elastycznej.

3.

Producent urządzenia oryginalnego przekazuje na żądanie jednostki przeprowadzającej

badania zgodności typu silnika lub rodziny silników w państwie członkowskim informacje

potwierdzające, że silnik, którego dotyczy wniosek o wprowadzenie do obrotu na podstawie

formuły elastycznej lub oznakowany jako taki, został odpowiednio zgłoszony lub oznakowany.

1.

Części składowe silnika o zapłonie iskrowym, które mogą mieć wpływ na emisję zanieczyszczeń

gazowych, projektuje się, wykonuje i montuje w taki sposób, aby silnik, w warunkach

normalnego użytkowania, mimo drgań, którym może być poddany, spełniał wymagania określone

w rozporządzeniu.

2.

Producent silnika o zapłonie iskrowym stosuje środki techniczne, które zgodnie z wymaganiami

określonymi w rozporządzeniu zapewniają skuteczne ograniczenie emisji zanieczyszczeń

gazowych podczas całego okresu eksploatacji silnika, w warunkach jego prawidłowego

użytkowania.

1.

Zanieczyszczenia gazowe emitowane przez silnik o zapłonie iskrowym poddany badaniom

mierzy się za pomocą metod określonych w załączniku nr 4 do rozporządzenia; badanie

obejmuje każde urządzenie do dodatkowego oczyszczania spalin.

2.

Emisja zanieczyszczeń gazowych z silnika o zapłonie iskrowym może być mierzona za

pomocą innych niż określone w załączniku nr 9 do rozporządzenia metod pomiarów lub

analizatorów, pod warunkiem że zapewnią one uzyskanie wyników równoważnych otrzymanych

za pomocą następujących układów pomiarowych dla emisji zanieczyszczeń gazowych mierzonych

w

1)

spalinach nierozcieńczonych - układ przedstawiony na rysunku 2 w załączniku nr 4 do

rozporządzenia;

2)

rozcieńczonych spalinach w układzie przepływu całkowitego rozcieńczonej mieszaniny

- układ przedstawiony na rysunku 3 w załączniku nr 4 do rozporządzenia.

Podział na klasy i kategorie silników o zapłonie iskrowym, zaliczanych do klasy głównej

S - małe silniki o mocy netto ≤ 19 kW, określa pkt 7 załącznika nr 15 do rozporządzenia.

1.

Jeżeli silnik o zapłonie iskrowym spełnia wymagania określone w rozporządzeniu dotyczące

emisji zanieczyszczeń gazowych, nie można odmówić wydania certyfikatu homologacji

typu dla typu silnika lub rodziny silników oraz żądać spełniania innych niż określone

w rozporządzeniu wymagań dla tego typu silnika w zakresie emisji zanieczyszczeń gazowych

do atmosfery przez niedrogowe maszyny ruchome, w których silnik jest zamontowany.

2.

Nie wydaje się certyfikatu homologacji typu dla typu silnika o zapłonie iskrowym lub

rodziny tych silników dla niedrogowej maszyny ruchomej, w

1)

etapie I - jeżeli silnik nie spełnia wymagań określonych w rozporządzeniu oraz emisja

zanieczyszczeń gazowych z silnika przekracza wartości graniczne określone w § 28 pkt

1;

2)

etapie II - po dniu 1 sierpnia

a)

2004 r. dla silników klasy SN:1 i SN:2,

b)

2006 r. dla silników klasy SN:4,

c)

2007 r. dla silników klas SH:1, SH:2 i SN:3,

d)

2008 r. dla silników klasy SH:3

- jeżeli silnik o zapłonie iskrowym nie spełnia wymagań określonych w rozporządzeniu

oraz emisja zanieczyszczeń gazowych z silnika przekracza wartości graniczne, o których

mowa w § 28 pkt 2.

3.

Przepisów ust. 2 pkt 2 oraz § 4 ust. 1 nie stosuje się do silników przeznaczonych

do użytkowania przez siły zbrojne.

1.

W okresie 36 miesięcy od dat wymienionych w § 26 ust. 2 pkt 2 wartości granicznych

emisji zanieczyszczeń gazowych, o których mowa w § 28 pkt 2, nie stosuje się do

1)

rodziny silników, których produkcja jest nie większa niż 25 000 sztuk, pod warunkiem

że rodziny tych silników mają różne pojemności skokowe;

2)

silników, których produkcja roczna nie przekracza 25 000 sztuk;

3)

silników, które będą zamontowane w następujących maszynach

a)

pile łańcuchowej trzymanej w ręku - urządzeniu trzymanym w ręku, zaprojektowanym do

cięcia drewna za pomocą łańcucha piły, zaprojektowanym do trzymania w dwóch rękach,

z silnikiem o pojemności skokowej przekraczającej 45 cm

b)

maszynie z uchwytem w górnej części: wiertarce i pile łańcuchowej do cięcia drewna,

trzymanej w ręku - urządzeniu trzymanym w ręku, z uchwytem w górnej części, zaprojektowanym

do wiercenia otworów lub cięcia drewna za pomocą łańcucha piły, zgodnie z normą EN

ISO 11681-2,

c)

pile do cięcia krzewów, trzymanej w ręku, wyposażonej w silnik spalinowy - urządzeniu

trzymanym w ręku, z wirującym ostrzem wykonanym z metalu lub tworzywa sztucznego,

przeznaczonym do cięcia trawy, krzaków, małych drzew i podobnych roślin; urządzenie

to musi być zaprojektowane zgodnie z normą EN ISO 11806 do pracy w wielu pozycjach,

w szczególności poziomej, odwróconej, i mieć silnik o pojemności skokowej przekraczającej

40 cm

d)

przycinarce do żywopłotów trzymanej w ręku - urządzeniu zaprojektowanym do przycinania

żywopłotów i krzewów za pomocą jednego lub wielu ostrzy o ruchu postępowo-zwrotnym,

zgodnie z normą EN 774,

e)

przycinarce wyposażonej w silnik spalinowy, trzymanej w ręku - urządzeniu przeznaczonym

do cięcia materiałów twardych, takich jak kamień, asfalt, beton oraz stal, za pomocą

wirującego metalowego ostrza, wyposażonym w silnik o pojemności skokowej przekraczającej

50 cm

f)

nietrzymanych w ręku klasy SN:3 z poziomym wałem korbowym, które wytwarzają moc równą

lub mniejszą niż 2,5 kW i są stosowane przede wszystkim do specjalnych celów, w tym

do uprawy roli, oraz piłach rotacyjnych, urządzeniach do napowietrzania trawników

i generatorach.

2.

Do rodziny silników i silników, o których mowa w ust. 1, w okresie 36 miesięcy od

dat wymienionych w § 26 ust. 2 pkt 2, stosuje się wartości graniczne emisji zanieczyszczeń

gazowych, o których mowa w § 28 pkt 1.

3.

Okres, o którym mowa w ust. 1 i 2, ulega przedłużeniu do dnia 31 lipca 2013 r. dla

silników klasy SH:3 montowanych w

1)

piłach łańcuchowych do cięcia drewna, o których mowa w ust. 1 pkt 3 lit. b;

2)

przycinarkach do żywopłotów trzymanych w ręku, wymienionych w ust. 1 pkt 3 lit. d.

4.

Do dnia 31 lipca 2013 r. nie stosuje się wartości granicznych, o których mowa w §

28 pkt 2, dla silników klasy SH:2 montowanych w

1)

piłach łańcuchowych do cięcia drewna, o których mowa w ust. 1 pkt 3 lit. b;

2)

przycinarkach do żywopłotów trzymanych w ręku, wymienionych w ust. 1 pkt 3 lit. d.

5.

Do dnia 31 lipca 2013 r. do silników montowanych w maszynach, o których mowa w ust.

3 i 4, stosuje się wartości graniczne emisji zanieczyszczeń gazowych, określone w

§ 28 pkt 1.

Wartości graniczne emisji zanieczyszczeń gazowych określa się dla poszczególnych kategorii

silników o zapłonie iskrowym, w dwóch etapach

1)

etapie I - zmierzona emisja tlenku węgla, emisja węglowodorów, emisja tlenków azotu

oraz suma węglowodorów i tlenków azotu nie może przekroczyć wartości określonych w

pkt 8 lit. a załącznika nr 15 do rozporządzenia;

2)

etapie II - zmierzona emisja tlenku węgla oraz emisja sumy węglowodorów i tlenków

azotu, określona z uwzględnieniem współczynników pogorszenia emisji, o których mowa

w załączniku nr 9 do rozporządzenia, nie może przekroczyć wartości określonych w pkt

8 lit. b załącznika nr 15 do rozporządzenia.

1.

Producent lub jego upoważniony przedstawiciel przed wprowadzeniem do obrotu silników

składa wniosek o wydanie certyfikatu homologacji typu silnika lub rodziny silników

do jednostki, która będzie przeprowadzać badania zgodności typu silnika lub rodziny

silników.

2.

Wniosek zawiera

1)

nazwę i adres producenta lub imię i nazwisko oraz adres jego upoważnionego przedstawiciela;

2)

podstawowe cechy silnika;

3)

wykaz rodziny silników.

3.

W przypadku gdy wniosek dotyczy rodziny silników, dołącza się do niego opis

1)

silnika macierzystego;

2)

ogólny rodziny silników;

3)

każdego z typów silników w rodzinie silników - oddzielnie dla każdego typu silnika.

4.

Wraz z wnioskiem przedstawia się do badań

1)

silnik danego typu lub

2)

silnik macierzysty w przypadku wystąpienia o wydanie certyfikatu homologacji typu

dla rodziny silników.

5.

Podstawowe cechy charakterystyczne silnika macierzystego oraz rodziny silników określają

załączniki nr 3 i 4 do rozporządzenia.

1.

Jednostka, która będzie przeprowadzać badania zgodności typu silnika lub rodziny silników

po otrzymaniu wniosku, o którym mowa w § 29 ust. 1

1)

sprawdza, czy silnik

a)

przedstawiony do badań jest zgodny z typem silnika, dla którego ma być wydany certyfikat

homologacji typu,

b)

macierzysty jest reprezentatywny dla rodziny silników,

c)

jest zgodny z opisem technicznym silnika;

2)

przeprowadza badania w celu określenia wielkości

a)

emisji zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych dla silników o zapłonie samoczynnym,

w sposób określony w procedurze testu, o której mowa w załączniku nr 8 do rozporządzenia,

b)

emisji zanieczyszczeń gazowych dla silników o zapłonie iskrowym, w sposób określony

w procedurze testu, o której mowa w załączniku nr 9 do rozporządzenia;

3)

sprawdza, czy producent wprowadził system i procedury zapewniające skuteczne sterowanie

zgodnością produkcji z certyfikowanym typem silnika.

2.

Jeżeli dokonane sprawdzenia i przeprowadzone badania potwierdzą, że silnik spełnia

wymagania określone w rozporządzeniu i producent wprowadził system i procedury, o

których mowa w ust. 1 pkt 3, jednostka, która przeprowadzała badania zgodności typu

silnika lub rodziny silników, wydaje certyfikat homologacji typu silnika lub rodziny

silników.

3.

Certyfikat homologacji typu zawiera

1)

nazwę i adres producenta silników;

2)

oznaczenie fabryczne silnika macierzystego oraz typu rodziny silników, o ile ich dotyczy;

3)

fabryczny kod typu, jakim został oznaczony silnik, jego usytuowanie i sposób przymocowania;

4)

wykaz niedrogowych maszyn ruchomych, które mają być napędzane przez silnik;

5)

nazwę i adres upoważnionego przedstawiciela producenta;

6)

usytuowanie, kodowanie i sposoby przymocowania oznaczeń silnika;

7)

adres zakładu montującego silnik.

4.

Jeżeli na podstawie dokonanego sprawdzenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, wybrany

silnik nie w pełni reprezentuje typ lub rodzinę silników, producent dostarcza inny

silnik lub, jeżeli jest to niezbędne, dodatkowy silnik macierzysty wytypowany przez

jednostkę, która przeprowadzała badania zgodności typu silnika lub rodziny silników.

5.

Jednostka przeprowadzająca badania zgodności typu silnika lub rodziny silników prowadzi

wykaz

1)

wystawionych certyfikatów homologacji typu produkowanych silników;

2)

udzielanych homologacji typu.

6.

Wzór certyfikatu homologacji typu określa załącznik nr 10 do rozporządzenia.

7.

Wzór wykazu udzielanych homologacji typu silników lub rodziny silników określa załącznik

nr 11 do rozporządzenia.

1.

Jeżeli właściwości typu silnika lub rodziny silników można ocenić tylko w połączeniu

z innymi częściami niedrogowych maszyn ruchomych, zakres certyfikatu homologacji typu

odpowiednio ogranicza się.

2.

W przypadku określonym w ust. 1 certyfikat homologacji typu zawiera także informacje

dotyczące ograniczenia stosowania silnika lub rodziny silników oraz warunki dla ich

instalowania.

3.

Informacje oraz warunki, o których mowa w ust. 2, dołącza się do wyprodukowanego egzemplarza

silnika.

Jednostka, która przeprowadziła badania zgodności typu silnika lub rodziny silników,

z zastrzeżeniem § 33, nie może odmówić wydania certyfikatu homologacji typu oraz żądać

spełnienia innych wymagań w zakresie emisji zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych

niż określone w rozporządzeniu, jeżeli silnik lub rodzina silników spełniają wymagania

określone w rozporządzeniu.

Jednostka, która przeprowadziła badania zgodności typu silnika lub rodziny silników,

odmawia wydania certyfikatu homologacji typu silnika lub rodziny silników, jeżeli

silnik lub rodzina silników nie spełniają wymagań określonych w rozporządzeniu dla

następujących kategorii

1)

A-C, po dniu 30 czerwca 1998 r.;

2)

D, po dniu 31 grudnia 1999 r.;

3)

E, po dniu 31 grudnia 2000 r.;

4)

F, po dniu 31 grudnia 2001 r.;

5)

G, po dniu 31 grudnia 2002 r.;

6)

H, po dniu 30 czerwca 2005 r. albo po dniu 31 grudnia 2009 r.;

7)

I, po dniu 31 grudnia 2005 r. albo po dniu 31 grudnia 2009 r.;

8)

J, po dniu 31 grudnia 2006 r. albo po dniu 31 grudnia 2010 r.;

9)

K, po dniu 31 grudnia 2005 r. albo po dniu 31 grudnia 2009 r.;

10)

V1, po dniu

a)

31 grudnia 2005 r. dla silników, o których mowa w § 13 ust. 8 pkt 1,

b)

30 czerwca 2005 r. dla silników, o których mowa w § 13 ust. 8 pkt 2 lub pkt 3,

c)

31 grudnia 2006 r. dla silników, o których mowa w § 13 ust. 8 pkt 4;

11)

V2, po dniu 31 grudnia 2007 r.;

12)

RCA, po dniu 30 czerwca 2005 r.;

13)

RCB, po dniu 31 grudnia 2010 r.;

14)

RLA, po dniu 31 grudnia 2005 r.;

15)

RHA, po dniu 31 grudnia 2007 r.;

16)

RB, po dniu 31 grudnia 2010 r.;

17)

L, po dniu 31 grudnia 2009 r.;

18)

M, po dniu 31 grudnia 2010 r.;

19)

N, po dniu 31 grudnia 2010 r.;

20)

P, po dniu 31 grudnia 2011 r.;

21)

Q, po dniu 31 grudnia 2012 r.;

22)

R, po dniu 31 grudnia 2013 r.

W przypadku wprowadzenia zmian w dokumentacji silnika o zapłonie samoczynnym w zakresie

danych w niej zawartych, na podstawie których wydano certyfikat homologacji typu dla

typu silnika lub rodziny silników, i stwierdzeniu, że produkowane silniki są niezgodne

z typem silnika lub rodziną silników opisanymi w certyfikacie homologacji typu, jednostka,

która przeprowadziła badania zgodności typu silnika lub rodziny silników

1)

w okresie 6 miesięcy od dnia stwierdzenia wprowadzenia zmian w dokumentacji silnika

przeprowadza weryfikację silników produkowanych, w zakresie ich zgodności z certyfikatem

homologacji typu;

2)

wycofuje certyfikat homologacji typu, jeżeli producent nie postąpi zgodnie z zaleceniami

wynikającymi z przeprowadzonej weryfikacji;

3)

w okresie miesiąca od dnia wycofania certyfikatu homologacji typu informuje ministra

właściwego do spraw gospodarki o przyczynach wycofania certyfikatu homologacji typu.

1.

Na żądanie jednostki, która wydała certyfikat homologacji typu silnika lub rodziny

silników, producent lub jego upoważniony przedstawiciel, w ciągu 45 dni po zakończeniu

roku kalendarzowego, sporządza wykaz.

2.

Wykaz określa współzależność pomiędzy numerami identyfikacyjnymi odpowiednich typów

silników lub rodzin silników a numerami wystawionych certyfikatów homologacji typu

oraz zawiera szczegółowe informacje dotyczące planowanego zaprzestania produkcji certyfikowanego

typu silnika lub rodziny silników.

3.

W wykazie producent zamieszcza informacje o typach silników lub rodzinie silników

wraz z numerami identyfikacyjnymi tych silników, które zamierza produkować po przedłożeniu

wykazu jednostce, która wydała certyfikat homologacji typu silnika lub rodziny silników.

4.

Producent przechowuje wykaz co najmniej przez okres 20 lat od dnia zaprzestania produkcji

homologowanego typu silnika lub rodziny silników.

1.

Producent lub jego upoważniony przedstawiciel informuje jednostkę, która wydała certyfikat

homologacji typu silnika lub rodziny silników, o wszelkich zmianach danych silnika

oraz wprowadzonych zmianach do ich projektów. W takim przypadku jednostka udzielająca

homologacji wydaje uzupełnienie do certyfikatu homologacji typu.

2.

Jeżeli jednostka, która wydała certyfikat homologacji typu silnika lub rodziny silników,

stwierdzi, że zmiany, o których mowa w ust. 1, uzasadniają przeprowadzenie powtórnych

badań lub dokonanie sprawdzeń, jednostka ta informuje o tym producenta lub jego upoważnionego

przedstawiciela i wydaje uzupełnienie do certyfikatu homologacji typu, o ile powtórne

badania lub sprawdzenia uzyskają wynik pozytywny.

3.

Jednostka, która wydała certyfikat homologacji typu silnika lub rodziny silników,

w uzupełnieniu do certyfikatu homologacji typu zamieszcza szczegółowe uzasadnienie

i datę jego wydania.

1.

Jednostka, która wydała certyfikat homologacji typu silnika lub rodziny silników,

przekazuje na żądanie właściwych organów

1)

wykaz wyprodukowanych silników, dla których wydano certyfikat homologacji typu, według

wzoru określonego w załączniku nr 12 do rozporządzenia;

2)

arkusz danych silników posiadających homologacje typu, według wzoru określonego w

załączniku nr 13 do rozporządzenia.

2.

Jednostka, która wydała certyfikat homologacji typu silnika lub rodziny silników,

sprawdza, o ile jest to konieczne, prawidłowość oznaczenia numerami identyfikacyjnymi

silników produkowanych zgodnie z wymaganiami określonymi w rozporządzeniu; dodatkowe

sprawdzenia jednostka udzielająca homologacji typu przeprowadza także w zakresie zgodności

produkcji silników z wymaganiami określonymi we właściwych normach.

1.

Jednostka, która wydała certyfikat homologacji typu silnika lub rodziny silników,

wykonując czynności, o których mowa w § 30 ust. 1 pkt 2, sprawdza, czy producent silników

zapewnia, że przyjęty system i procedury sterowania jakością produkcji funkcjonują

zgodnie z wymaganiami określonymi we właściwej normie, a także, czy

1)

dysponuje niezbędnymi przyrządami dla sprawdzenia zgodności każdego egzemplarza silnika

z certyfikowanym typem;

2)

zapewnia właściwą rejestrację wyników badań sprawdzających oraz posiada dokumentację

tych badań;

3)

analizuje wyniki badań sprawdzających każdego silnika, w celu zweryfikowania i zapewnienia

stabilności charakterystyk silnika, biorąc pod uwagę rozrzut produkcji;

4)

zapewnia, aby pobrana do badań sprawdzających próbka silnika lub jego części, wykazująca

niezgodność z certyfikowanym typem silnika, została zastąpiona inną próbką, w celu

przeprowadzenia badania powtórnego.

2.

Producent podejmuje niezbędne działania w celu zapewnienia zgodności produkcji silników

lub rodziny silników z wymaganiami określonymi we właściwych normach, w przypadku

naruszenia tych wymagań.

3.

Jednostka, która wydała certyfikat homologacji typu silnika lub rodziny silników,

może, w dowolnym czasie, dokonać kontroli u producenta zgodności produkcji silników

lub rodziny silników z wymaganiami określonymi w ust. 1.

4.

Producent udostępnia jednostce dokonującej kontroli, o której mowa w ust. 3, dokumenty

badań sprawdzających i zapisy dotyczące przeglądów produkcji silników lub rodziny

silników.

5.

Jeżeli w wyniku przeprowadzonych kontroli, o których mowa w ust. 3, jednostka udzielająca

homologacji typu stwierdzi, że poziom produkcji jest niezadowalający lub konieczna

jest weryfikacja informacji zawartych we wniosku, o którym mowa w § 29 ust. 1, stosuje

następującą procedurę

1)

jeden silnik z danej serii poddaje badaniom, zgodnie z procedurą testu, o której mowa

w załącznikach nr 8 lub 9 do rozporządzenia; emisja tlenków węgla, węglowodorów, tlenków

azotu i cząstek stałych nie powinna przekraczać wartości granicznych określonych w

§ 14 ust. 3 i 4;

2)

w przypadku gdy silnik z danej serii nie spełnia wymagań, o których mowa w pkt 1,

wykonuje pomiary zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych na próbce silników z ich

produkcji seryjnej i podlegających tym samym wymaganiom; liczbę silników przeznaczonych

do pomiarów określa producent w uzgodnieniu z jednostką udzielającą homologacji typu;

3)

dla każdego z silników, który został dodatkowo wybrany do badań, i silnika badanego

wyznacza średnią arytmetyczną (grafika) z uzyskanych wartości wielkości zanieczyszczeń

gazowych i cząstek stałych.

6.

Uznaje się, że produkcja silników jest zgodna z wymaganiami określonymi we właściwej

normie, jeżeli jest spełniony warunek określony w pkt 9 załącznika nr 15 do rozporządzenia.

7.

Jednostka, która wydała certyfikat homologacji typu silnika lub rodziny silników podczas

kontroli zgodności produkcji silników z wymaganiami określonymi we właściwej normie,

przeprowadza badania silników częściowo lub całkowicie dotartych zgodnie z wymaganiami

producenta.

8.

Jednostka, która wydała certyfikat homologacji typu silnika lub rodziny silników,

przeprowadza raz w roku kontrolę w zakresie zgodności produkcji silników z wymaganiami

określonymi we właściwej normie, a w przypadku, o którym mowa w ust. 5 pkt 2, w terminie

umożliwiającym dokonanie sprawdzenia, czy zostały podjęte niezbędne działania mające

na celu uzyskanie tej zgodności.

1.

Producent silników lub jego upoważniony przedstawiciel dostarcza niezwłocznie, na

żądanie jednostki, która wydała certyfikat homologacji typu silnika lub rodziny silników,

niezbędne informacje dotyczące nabywców silników wraz z numerami identyfikacyjnymi

tych silników.

2.

W przypadku gdy producent silników lub jego upoważniony przedstawiciel nie dostarczy

informacji, o których mowa w ust. 1, certyfikat homologacji typu dotyczący odpowiedniego

typu silnika lub rodziny silników może zostać cofnięty.

1.

Na egzemplarzu silnika wyprodukowanego zgodnie z typem silnika i dla którego wystawiono

certyfikat homologacji typu producent umieszcza oznakowanie zawierające

1)

nazwę i adres producenta lub znak towarowy;

2)

oznaczenie typu silnika oraz numeru identyfikacyjnego egzemplarza silnika;

3)

numer certyfikatu homologacji typu.

2.

Oznakowanie umieszcza się w sposób trwały, zapewniający jego czytelność i uniemożliwiający

jego usunięcie przez okres eksploatacji silnika.

3.

Nalepki lub tabliczki, na których jest umieszczone oznakowanie, powinny być przymocowane

do silnika przez okres jego eksploatacji w sposób trwały, uniemożliwiający ich usunięcie

bez zniszczenia lub uszkodzenia.

4.

Oznakowanie umieszcza się

1)

na tej części silnika, która jest niezbędna do jego normalnego działania i nie podlega

wymianie w okresie jego eksploatacji;

2)

w sposób zapewniający jego widoczność po skompletowaniu na silniku urządzeń pomocniczych,

niezbędnych do jego działania.

5.

Silnik wyposaża się w dodatkową, dającą się przemieszczać tabliczkę wykonaną z trwałego

materiału, na której umieszcza się informacje, o których mowa w ust. 1, w sposób zapewniający

ich widoczność i łatwy dostęp, gdy silnik jest zamontowany w niedrogowej maszynie

ruchomej.

6.

Na etykiecie, o której mowa w § 22 ust. 1 pkt 1, umieszcza się następujący tekst

„MASZYNA NR... (seria maszyn) Z... (całkowita liczba maszyn w danym przedziale mocy)

Z SILNIKIEM NR... MAJĄCYM HOMOLOGACJĘ TYPU (według dyrektywy 97/68/WE) NR... „.

7.

Silnik zamienny wprowadzony do obrotu zgodnie z § 8 i § 16 oznakowuje się następującym

tekstem: „Silnik zamienny” i sprecyzowanym odniesieniem do odpowiedniego odstępstwa.

8.

Na dodatkowej etykiecie, o której mowa w § 22 ust. 1 pkt 2, umieszcza się następujący

tekst: „Silnik wprowadzony do obrotu według formuły elastycznej”.

1.

Silniki przed opuszczeniem linii produkcyjnej powinny posiadać wszystkie oznakowania.

2.

Oznakowania silników w zestawieniu z ich numerami identyfikacyjnymi powinny być takie,

aby umożliwiały jednoznaczne określenie kolejności produkcji silników.

1.

Do dnia 30 czerwca 2007 r. mogły być wprowadzane do obrotu silniki przeznaczone do

montażu w statkach żeglugi śródlądowej, które spełniają wymagania ustalone przez Centralną

Komisję Żeglugi na Renie z dnia 11 maja 2000 r. - etap I, dla których wartości graniczne

emisji zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych określono w pkt 10 załącznika nr

15 do rozporządzenia.

2.

Od dnia 1 lipca 2007 r. mogły być wprowadzane do obrotu silniki przeznaczone do montażu

w statkach żeglugi śródlądowej, które spełniają wymagania ustalone przez Centralną

Komisję Żeglugi na Renie z dnia 31 maja 2001 r. - etap II, dla których wartości graniczne

emisji zanieczyszczeń gazowych i cząstek stałych określono w pkt 11 załącznika nr

15 do rozporządzenia.

W okresie obowiązywania etapu emisji IIIB, ale nie dłużej niż przez trzy lata od jego

rozpoczęcia, liczba silników wprowadzonych do obrotu na podstawie formuły elastycznej,

o której mowa w

1)

§ 20 - nie może przekroczyć 37,5% rocznej liczby urządzeń z silnikami określonej kategorii

wprowadzonych do obrotu przez producenta urządzenia oryginalnego;

2)

§ 21 - nie może przekroczyć dla określonej kategorii silników wartości określonych

w pkt 12 załącznika nr 15 do rozporządzenia.

1.

W okresie obowiązywania etapu IIIB, ale nie dłużej niż przez trzy lata od jego rozpoczęcia,

producent urządzenia oryginalnego może wystąpić o zezwolenie na wprowadzenie do obrotu

na podstawie formuły elastycznej maksymalnie 16 silników do lokomotyw wyłącznie do

zastosowania przez producenta urządzenia oryginalnego.

2.

W okresie obowiązywania etapu IIIB, ale nie dłużej niż przez trzy lata od jego rozpoczęcia,

producent urządzenia oryginalnego może wystąpić o zezwolenie na wprowadzenie do obrotu,

niezależnie od liczby silników wymienionej w ust. 1, dodatkowych 10 silników o mocy

znamionowej powyżej 1800 kW do zainstalowania w lokomotywach przeznaczonych do użytku

w sieci kolejowej Wielkiej Brytanii.

3.

Lokomotywami przeznaczonymi do użytku w sieci kolejowej Wielkiej Brytanii są lokomotywy,

dla których zostało wydane świadectwo bezpieczeństwa uprawniające do eksploatacji

w sieci kolejowej Wielkiej Brytanii lub zakwalifikowane do otrzymania takiego świadectwa.

4.

Zezwolenia, o których mowa w ust. 1 i 2, przyznaje się, gdy istnieje techniczne uzasadnienie

niemożności spełnienia wartości granicznych etapu emisji IIIB.

Traci moc rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 19 sierpnia 2005 r. w sprawie szczegółowych

wymagań dla silników spalinowych w zakresie ograniczenia emisji zanieczyszczeń gazowych

i cząstek stałych przez te silniki

(Dz. U. Nr 202, poz. 1681, z 2011 r. Nr 69, poz. 366 oraz z 2012 r. poz. 1226).

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.