Obwieszczenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 31 października 2013 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej w sprawie warunków i sposobu wykonywania przez przedszkola, szkoły i placówki publiczne zadań umożliwiających podtrzymywanie poczucia tożsamości narodowej, etnicznej i językowej uczniów należących do mniejszości narodowych i etnicznych oraz społeczności posługującej się językiem regionalnym

1.

Przedszkola, szkoły i placówki publiczne umożliwiają uczniom należącym do mniejszości

narodowych i etnicznych oraz społeczności posługującej się językiem regionalnym, o

których mowa w ustawie z dnia 6 stycznia 2005 r. o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o

języku regionalnym

(Dz. U. Nr 17, poz. 141, z późn. zm., podtrzymywanie i rozwijanie poczucia tożsamości narodowej, etnicznej i językowej

przez prowadzenie

1)

nauki języka mniejszości narodowej lub etnicznej, zwanego dalej „językiem mniejszości”,

oraz języka regionalnego;

2)

nauki własnej historii i kultury.

2.

W celu umożliwienia uczniom należącym do mniejszości narodowych i etnicznych oraz

społeczności posługującej się językiem regionalnym podtrzymywania i rozwijania poczucia

tożsamości narodowej, etnicznej i językowej, w tym znajomości własnej historii i kultury,

przedszkola, szkoły i placówki publiczne mogą prowadzić naukę geografii państwa, z

którego obszarem kulturowym utożsamia się mniejszość narodowa, zajęcia artystyczne

lub inne dodatkowe zajęcia.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

1.

Przepisy § 2 ust. 4 pkt 2, § 8a i 8b rozporządzenia, o którym mowa w § 1 niniejszego

rozporządzenia, w brzmieniu nadanym niniejszym rozporządzeniem, stosuje się począwszy

od dnia 1 września 2012 r. w klasach I i IV szkoły podstawowej, klasie I gimnazjum

oraz klasie I szkół ponadgimnazjalnych: zasadniczej szkoły zawodowej, liceum ogólnokształcącego

i technikum.

2.

W pozostałych klasach szkół, o których mowa w ust. 1, do zakończenia danego etapu

edukacyjnego, oraz w liceum profilowanym, uzupełniającym liceum ogólnokształcącym

oraz technikum uzupełniającym, do czasu zakończenia kształcenia w tych szkołach, stosuje

się przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 12 lutego 2002 r. w sprawie

ramowych planów nauczania w szkołach publicznych

(Dz. U. Nr 15, poz. 142, z późn. zm. w zakresie dotyczą cym nauczania języka mniejszości narodowych, etnicznych i języka

regionalnego oraz historii i geografii kraju pochodzenia mniejszości narodowych i

dziedzictwa kulturowego mniejszości etnicznych.

1.

Naukę języka mniejszości lub języka regionalnego w przedszkolu oraz naukę języka mniejszości

lub języka regionalnego i naukę własnej historii i kultury w szkole organizuje odpowiednio

dyrektor przedszkola lub szkoły, na pisemny wniosek rodziców (prawnych opiekunów)

ucznia, składany na zasadzie dobrowolności.

2.

Wniosek, o którym mowa w ust. 1, składa się

1)

dyrektorowi przedszkola przy zgłoszeniu dziecka do przedszkola;

2)

dyrektorowi szkoły przy zgłoszeniu ucznia do szkoły albo w toku nauki w szkole w terminie

do dnia 30 kwietnia.

3.

Wniosek, o którym mowa w ust. 1, dotyczy odpowiednio całego okresu, na który dziecko

jest przyjmowane do przedszkola, oraz całego okresu nauki ucznia w szkole.

4

Złożenie wniosku, o którym mowa w ust. 1, jest równoznaczne z

1)

w przypadku nauki języka mniejszości lub języka regionalnego - zaliczeniem tych zajęć

do obowiązkowych zajęć edukacyjnych ucznia;

2)

w przypadku nauki własnej historii i kultury - zaliczeniem tych zajęć do dodatkowych

zajęć edukacyjnych ucznia.

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 września 2012 r.

1.

W przedszkolach nauczanie języka mniejszości lub języka regionalnego może być organizowane

1)

w przedszkolach lub oddziałach przedszkolnych, w których zajęcia są prowadzone w języku

mniejszości lub języku regionalnym, z zastrzeżeniem ust. 2;

2)

w przedszkolach lub oddziałach przedszkolnych, w których zajęcia są prowadzone w dwóch

językach: polskim oraz języku mniejszości lub języku regionalnym;

3)

w przedszkolach lub oddziałach przedszkolnych, w których zajęcia w języku mniejszości

lub języku regionalnym są prowadzone w wymiarze 4 godzin tygodniowo;

4)

w międzyprzedszkolnych zespołach nauczania języka mniejszości lub języka regionalnego.

2.

Dla dzieci spełniających obowiązek rocznego przygotowania przedszkolnego w przedszkolach

i oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych, w których zajęcia są prowadzone

w języku mniejszości lub języku regionalnym, zajęcia są prowadzone także w języku

polskim, w wymiarze 4 godzin tygodniowo.

W szkołach nauczanie języka mniejszości lub języka regionalnego może być organizowane

1)

w szkołach lub oddziałach z nauczaniem w języku mniejszości lub języku regionalnym,

w których zajęcia edukacyjne są prowadzone w tym języku, z wyjątkiem zajęć obejmujących

a

w szkole podstawowej

-

w klasach I-III (I etap edukacyjny - edukacja wczesnoszkolna) - edukację polonistyczną,

-

w klasach IV-VI (II etap edukacyjny) - język polski oraz część historii i społeczeństwa

dotyczącą historii Polski,

b)

w pozostałych typach szkół - język polski, część historii dotyczącą historii Polski

i część geografii dotyczącą geografii Polski;

2

w szkołach lub oddziałach, w których zajęcia edukacyjne są prowadzone w dwóch językach

polskim oraz języku mniejszości lub języku regionalnym, będącym drugim językiem nauczania,

z tym że na II, III i IV etapie edukacyjnym zajęcia w dwóch językach są prowadzone

z co najmniej czterech obowiązkowych zajęć edukacyjnych nauczanych na danym etapie

edukacyjnym, z wyjątkiem zajęć obejmujących język polski, część historii dotyczącą

historii Polski oraz część geografii dotyczącą geografii Polski;

3)

w szkołach lub oddziałach z dodatkową nauką języka mniejszości lub języka regionalnego,

prowadzoną w formie odrębnych zajęć, w których zajęcia edukacyjne są prowadzone w

języku polskim, z wyjątkiem zajęć z języka mniejszości lub języka regionalnego;

4)

w międzyszkolnych zespołach nauczania języka mniejszości lub języka regionalnego.

Oddziały, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 1-3 i § 4 pkt 1-3, są organizowane, jeżeli

na naukę języka mniejszości lub języka regionalnego zostanie zgłoszonych

1)

w przedszkolu na poziomie danego oddziału - co najmniej 7 dzieci;

2)

w szkole podstawowej i gimnazjum na poziomie danej klasy - co najmniej 7 uczniów;

3)

w szkole ponadgimnazjalnej na poziomie danej klasy - co najmniej 14 uczniów.

W przypadku gdy liczba zgłoszonych uczniów jest mniejsza niż określona w § 5 pkt 2

i 3, nauczanie języka mniejszości lub języka regionalnego w szkołach organizuje się

w grupach międzyoddziałowych lub międzyklasowych, z tym że

1)

grupa międzyoddziałowa, utworzona z uczniów różnych oddziałów na poziomie danej klasy,

nie może liczyć mniej niż 7 uczniów w szkole podstawowej i gimnazjum oraz 14 uczniów

w szkole ponadgimnazjalnej;

2)

grupa międzyklasowa, utworzona z uczniów różnych klas, w której nauczanie odbywa się

według organizacji nauczania w klasach łączonych, nie może liczyć mniej niż 3 i więcej

niż 14 uczniów.

W uzasadnionych przypadkach, za zgodą organu prowadzącego przedszkole lub szkołę,

liczba uczniów w oddziałach, grupach międzyoddziałowych lub międzyklasowych może być

mniejsza niż określona w § 5 i 6.

1.

Jeżeli z powodu zbyt małej liczby zgłoszonych uczniów lub braku nauczyciela nie ma

możliwości zorganizowania nauczania języka mniejszości lub języka regionalnego w sposób

określony w § 3 ust. 1 pkt 1-3 i w § 4 pkt 1-3, organ prowadzący przedszkole lub szkołę,

uwzględniając miejscowe warunki komunikacyjne, organizuje zespoły międzyprzedszkolne

lub międzyszkolne. Dyrektor przedszkola lub szkoły przekazuje organowi prowadzącemu

listę uczniów zgłoszonych na naukę języka mniejszości lub języka regionalnego.

2.

Liczba uczniów w zespole międzyprzedszkolnym lub międzyszkolnym nie może być mniejsza

niż 3 i większa niż 20.

3.

Nauczanie języka mniejszości lub języka regionalnego w zespole międzyprzedszkolnym

lub międzyszkolnym prowadzi się w wymiarze 3 godzin tygodniowo.

1.

W szkołach lub oddziałach z nauczaniem w języku mniejszości lub języku regionalnym,

w których zajęcia edukacyjne są prowadzone w tym języku

1)

w klasach I-III szkoły podstawowej (I etap edukacyjny - edukacja wczesnoszkolna)

a)

w trzyletnim okresie nauczania - minimalny wymiar godzin nauki języka mniejszości

lub języka regionalnego wynosi 450 godzin,

b)

tygodniowy wymiar godzin zajęć, o których mowa w lit. a, dla uczniów poszczególnych

klas wynosi

-

klasa I - 4 godziny,

-

klasa II - 5 godzin,

-

klasa III - 5 godzin;

2)

w klasach IV-VI szkoły podstawowej (II etap edukacyjny)

a)

w trzyletnim okresie nauczania

-

minimalny wymiar godzin nauki języka mniejszości lub języka regionalnego wynosi 380

godzin,

-

minimalny wymiar godzin nauki własnej historii i kultury wynosi 30 godzin,

b)

tygodniowy wymiar godzin zajęć, o których mowa w lit. a, dla uczniów poszczególnych

klas wynosi

-

klasa IV - 4 godziny,

-

klasa V - 4 godziny,

-

klasa VI - 5 godzin;

3)

w gimnazjum (III etap edukacyjny)

a)

w trzyletnim okresie nauczania

-

minimalny wymiar godzin nauki języka mniejszości lub języka regionalnego wynosi 380

godzin,

-

minimalny wymiar godzin nauki własnej historii i kultury wynosi 30 godzin,

b)

tygodniowy wymiar godzin zajęć, o których mowa w lit. a, dla uczniów poszczególnych

klas wynosi

-

klasa I - 4 godziny,

-

klasa II - 5 godzin,

-

klasa III - 4 godziny;

4)

w zasadniczej szkole zawodowej (IV etap edukacyjny)

a)

w trzyletnim okresie nauczania

-

minimalny wymiar godzin nauki języka mniejszości lub języka regionalnego wynosi 160

godzin,

-

minimalny wymiar godzin nauki własnej historii i kultury wynosi 30 godzin,

b)

tygodniowy wymiar godzin zajęć, o których mowa w lit. a, dla uczniów poszczególnych

klas wynosi

-

klasa I - 2 godziny,

-

klasa II - 2 godziny,

-

klasa III - 2 godziny;

5)

w liceum ogólnokształcącym (IV etap edukacyjny)

a)

w trzyletnim okresie nauczania

-

minimalny wymiar godzin nauki języka mniejszości lub języka regionalnego w zakresie

podstawowym wynosi 360 godzin,

-

minimalny wymiar godzin nauki własnej historii i kultury wynosi 30 godzin,

b)

tygodniowy wymiar godzin zajęć, o których mowa w lit. a, dla uczniów poszczególnych

klas wynosi

-

klasa I - 5 godzin,

-

klasa II - 4 godziny,

-

klasa III - 4 godziny;

6)

w technikum (IV etap edukacyjny)

a)

w czteroletnim okresie nauczania

-

minimalny wymiar godzin nauki języka mniejszości lub języka regionalnego w zakresie

podstawowym wynosi 360 godzin,

-

minimalny wymiar godzin nauki własnej historii i kultury wynosi 30 godzin,

b)

tygodniowy wymiar godzin zajęć, o których mowa w lit. a, dla uczniów poszczególnych

klas wynosi

-

klasa I - 3 godziny,

-

klasa II - 4 godziny,

-

klasa III - 3 godziny,

-

klasa IV - 3 godziny.

2.

W szkołach lub oddziałach, w których zajęcia edukacyjne są prowadzone w dwóch językach

polskim oraz języku mniejszości lub języku regionalnym, będącym drugim językiem nauczania

1)

w klasach I-III szkoły podstawowej (I etap edukacyjny - edukacja wczesnoszkolna)

a)

w trzyletnim okresie nauczania - minimalny wymiar godzin nauki języka mniejszości

lub języka regionalnego wynosi 480 godzin,

b)

tygodniowy wymiar godzin zajęć, o których mowa w lit. a, dla uczniów poszczególnych

klas wynosi

-

klasa I - 4 godziny,

-

klasa II - 5 godzin,

-

klasa III - 5 godzin;

2)

w klasach IV-VI szkoły podstawowej (II etap edukacyjny)

a)

w trzyletnim okresie nauczania

-

minimalny wymiar godzin nauki języka mniejszości lub języka regionalnego wynosi 510

godzin,

-

minimalny wymiar godzin nauki własnej historii i kultury wynosi 30 godzin,

b)

tygodniowy wymiar godzin zajęć, o których mowa w lit. a, dla uczniów poszczególnych

klas wynosi

-

klasa IV - 6 godzin,

-

klasa V - 6 godzin,

-

klasa VI - 5 godzin;

3)

w gimnazjum (III etap edukacyjny)

a)

w trzyletnim okresie nauczania

-

minimalny wymiar godzin nauki języka mniejszości lub języka regionalnego wynosi 450

godzin,

-

minimalny wymiar godzin nauki własnej historii i kultury wynosi 30 godzin,

b)

tygodniowy wymiar godzin zajęć, o których mowa w lit. a, dla uczniów poszczególnych

klas wynosi

-

klasa I - 5 godzin,

-

klasa II - 6 godzin,

-

klasa III - 4 godziny;

4)

w zasadniczej szkole zawodowej (IV etap edukacyjny)

a)

w trzyletnim okresie nauczania

-

minimalny wymiar godzin nauki języka mniejszości lub języka regionalnego wynosi 160

godzin,

-

minimalny wymiar godzin nauki własnej historii i kultury wynosi 30 godzin,

b)

tygodniowy wymiar godzin zajęć, o których mowa w lit. a, dla uczniów poszczególnych

klas wynosi

-

klasa I - 2 godziny,

-

klasa II - 2 godziny,

-

klasa III - 2 godziny;

5)

w liceum ogólnokształcącym (IV etap edukacyjny)

a)

w trzyletnim okresie nauczania

-

minimalny wymiar godzin nauki języka mniejszości lub języka regionalnego w zakresie

podstawowym wynosi 360 godzin,

-

minimalny wymiar godzin nauki własnej historii i kultury wynosi 30 godzin,

b)

tygodniowy wymiar godzin zajęć, o których mowa w lit. a, dla uczniów poszczególnych

klas wynosi

-

klasa I - 4 godziny,

-

klasa II - 5 godzin,

-

klasa III - 4 godziny;

6)

w technikum (IV etap edukacyjny)

a)

w czteroletnim okresie nauczania

-

minimalny wymiar godzin nauki języka mniejszości lub języka regionalnego w zakresie

podstawowym wynosi 360 godzin,

-

minimalny wymiar godzin nauki własnej historii i kultury wynosi 30 godzin,

b)

tygodniowy wymiar godzin zajęć, o których mowa w lit. a, dla uczniów poszczególnych

klas wynosi

-

klasa I - 3 godziny,

-

klasa II - 4 godziny,

-

klasa III - 3 godziny,

-

klasa IV - 3 godziny.

3.

W szkołach lub oddziałach z dodatkową nauką języka mniejszości lub języka regionalnego

prowadzoną w formie odrębnych zajęć

1)

w klasach I-III szkoły podstawowej (I etap edukacyjny - edukacja wczesnoszkolna)

a)

w trzyletnim okresie nauczania - minimalny wymiar godzin nauki języka mniejszości

lub języka regionalnego wynosi 290 godzin,

b)

tygodniowy wymiar godzin zajęć, o których mowa w lit. a, dla uczniów poszczególnych

klas wynosi

-

klasa I - 3 godziny,

-

klasa II - 3 godziny,

-

klasa III - 3 godziny;

2)

w klasach IV-VI szkoły podstawowej (II etap edukacyjny)

a)

w trzyletnim okresie nauczania

-

minimalny wymiar godzin nauki języka mniejszości lub języka regionalnego wynosi 290

godzin,

-

minimalny wymiar godzin nauki własnej historii i kultury wynosi 30 godzin,

b)

tygodniowy wymiar godzin zajęć, o których mowa w lit. a, dla uczniów poszczególnych

klas wynosi

-

klasa IV - 3 godziny,

-

klasa V - 4 godziny,

-

klasa VI - 3 godziny;

3)

w gimnazjum (III etap edukacyjny)

a)

w trzyletnim okresie nauczania

-

minimalny wymiar godzin nauki języka mniejszości lub języka regionalnego wynosi 290

godzin,

-

minimalny wymiar godzin nauki własnej historii i kultury wynosi 30 godzin,

b)

tygodniowy wymiar godzin zajęć, o których mowa w lit. a, dla uczniów poszczególnych

klas wynosi

-

klasa I - 3 godziny,

-

klasa II - 4 godziny,

-

klasa III - 3 godziny;

4)

w zasadniczej szkole zawodowej (IV etap edukacyjny)

a)

w trzyletnim okresie nauczania

-

minimalny wymiar godzin nauki języka mniejszości lub języka regionalnego wynosi 160

godzin,

-

minimalny wymiar godzin nauki własnej historii i kultury wynosi 30 godzin,

b)

tygodniowy wymiar godzin zajęć, o których mowa w lit. a, dla uczniów poszczególnych

klas wynosi

-

klasa I - 2 godziny,

-

klasa II - 2 godziny,

-

klasa III - 2 godziny;

5)

w liceum ogólnokształcącym (IV etap edukacyjny)

a)

w trzyletnim okresie nauczania

-

minimalny wymiar godzin nauki języka mniejszości lub języka regionalnego w zakresie

podstawowym wynosi 270 godzin,

-

minimalny wymiar godzin nauki własnej historii i kultury wynosi 30 godzin,

b)

tygodniowy wymiar godzin zajęć, o których mowa w lit. a, dla uczniów poszczególnych

klas wynosi

-

klasa I - 3 godziny,

-

klasa II - 4 godziny,

-

klasa III - 3 godziny;

6)

w technikum (IV etap edukacyjny)

a)

w czteroletnim okresie nauczania

-

minimalny wymiar godzin nauki języka mniejszości lub języka regionalnego w zakresie

podstawowym wynosi 270 godzin,

-

minimalny wymiar godzin nauki własnej historii i kultury wynosi 30 godzin,

b)

tygodniowy wymiar godzin zajęć, o których mowa w lit. a, dla uczniów poszczególnych

klas wynosi

-

klasa I - 3 godziny,

-

klasa II - 3 godziny,

-

klasa III - 2 godziny,

-

klasa IV - 2 godziny.

4.

Na naukę języka mniejszości lub języka regionalnego w zakresie rozszerzonym należy

przeznaczyć dodatkowo, poza wymiarem godzin przeznaczonym na naukę tego języka w zakresie

podstawowym, określonym w ust. 1 pkt 5 i 6, ust. 2 pkt 5 i 6 oraz ust. 3 pkt 5 i 6

1)

w liceum ogólnokształcącym - co najmniej 180 godzin w trzyletnim okresie nauczania;

2)

w technikum - co najmniej 180 godzin w czteroletnim okresie nauczania.

5.

Wymiar godzin nauki języka mniejszości lub języka regionalnego oraz nauki własnej

historii i kultury dyrektor szkoły określa w szkolnym planie nauczania, o którym mowa

w przepisach w sprawie ramowych planów nauczania w szkołach publicznych.

Szkoła może prowadzić naukę geografii państwa, z którego obszarem kulturowym utożsamia

się mniejszość narodowa, w wymiarze po 15 godzin na II, III i IV etapie edukacyjnym,

w ramach godzin do dyspozycji dyrektora szkoły, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 5 lit. b rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 7 lutego

2012 r. w sprawie ramowych planów nauczania w szkołach publicznych

(Dz. U. poz. 204 oraz z 2014 r. poz. 251), lub godzin, które może przyznać, na wniosek dyrektora szkoły, organ prowadzący szkołę.

Nauczanie języka mniejszości, języka regionalnego, własnej historii i kultury oraz

geografii państwa, z którego obszarem kulturowym utożsamia się mniejszość narodowa,

odbywa się na podstawie programów nauczania dopuszczonych do użytku w szkole przez

dyrektora szkoły oraz podręczników dopuszczonych do użytku szkolnego przez ministra

właściwego do spraw oświaty i wychowania, zgodnie z przepisami w sprawie dopuszczania

do użytku w szkole programów wychowania przedszkolnego i programów nauczania oraz

dopuszczania do użytku szkolnego podręczników.

W wykonywaniu zadań, o których mowa w § 1, organy prowadzące oraz dyrektorzy przedszkoli,

szkół i placówek publicznych współdziałają z organizacjami mniejszości narodowych

i etnicznych oraz społeczności posługującej się językiem regionalnym.

1.

Przedszkola i szkoły podejmują, w razie takiej potrzeby, dodatkowe działania mające

na celu podtrzymywanie i rozwijanie poczucia tożsamości etnicznej dzieci i młodzieży

pochodzenia romskiego oraz wspomagające edukację tych dzieci i młodzieży, w szczególności

szkoły mogą prowadzić zajęcia wyrównawcze.

2.

W przedszkolu i szkole można zatrudnić w charakterze pomocy nauczyciela asystenta

edukacji romskiej. Asystent edukacji romskiej udziela dzieciom i młodzieży pochodzenia

romskiego pomocy w kontaktach ze środowiskiem przedszkolnym lub szkolnym, a także

współdziała z ich rodzicami oraz z przedszkolem lub szkołą.

Sposób organizacji nauki języka i kultury kraju pochodzenia dla uczniów niebędących

obywatelami polskimi określają przepisy w sprawie przyjmowania osób niebędących obywatelami

polskimi do publicznych przedszkoli, szkół, zakładów kształcenia nauczycieli i placówek.

Warunki i sposób podtrzymywania poczucia tożsamości religijnej uczniów określają przepisy

w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach

i szkołach.

Traci moc rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 3 grudnia 2002 r. w sprawie

warunków i sposobu wykonywania przez szkoły i placówki publiczne zadań umożliwiających

podtrzymywanie poczucia tożsamości narodowej, etnicznej, językowej i religijnej uczniów

należących do mniejszości narodowych i grup etnicznych

(Dz. U. Nr 220, poz. 1853).

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia