Obwieszczenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 16 września 2014 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy

Przyczynami usprawiedliwiającymi nieobecność pracownika w pracy są zdarzenia i okoliczności

określone przepisami prawa pracy, które uniemożliwiają stawienie się pracownika do

pracy i jej świadczenie, a także inne przypadki niemożności wykonywania pracy wskazane

przez pracownika i uznane przez pracodawcę za usprawiedliwiające nieobecność w pracy.

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.

1.

Pracownik powinien uprzedzić pracodawcę o przyczynie i przewidywanym okresie nieobecności

w pracy, jeżeli przyczyna tej nieobecności jest z góry wiadoma lub możliwa do przewidzenia.

2.

W razie zaistnienia przyczyn uniemożliwiających stawienie się do pracy, pracownik

jest obowiązany niezwłocznie zawiadomić pracodawcę o przyczynie swojej nieobecności

i przewidywanym okresie jej trwania, nie później jednak niż w drugim dniu nieobecności

w pracy. Jeżeli przepisy prawa pracy obowiązujące u danego pracodawcy nie określają

sposobu zawiadomienia pracodawcy o przyczynie nieobecności pracownika w pracy, zawiadomienia

tego pracownik dokonuje osobiście lub przez inną osobę, telefonicznie lub za pośrednictwem

innego środka łączności albo drogą pocztową, przy czym za datę zawiadomienia uważa

się wtedy datę stempla pocztowego.

3.

Niedotrzymanie terminu przewidzianego w ust. 1 może być usprawiedliwione szczególnymi

okolicznościami uniemożliwiającymi terminowe dopełnienie przez pracownika obowiązku

określonego w tym przepisie, zwłaszcza jego obłożną chorobą połączoną z brakiem lub

nieobecnością domowników albo innym zdarzeniem losowym. Przepis ust. 2 stosuje się

odpowiednio po ustaniu przyczyn uniemożliwiających terminowe zawiadomienie pracodawcy

o przyczynie i okresie nieobecności pracownika w pracy.

Dowodami usprawiedliwiającymi nieobecność w pracy są

1

zaświadczenie lekarskie, o którym mowa w art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia

społecznego w razie choroby i macierzyństwa

(Dz. U. z 2014 r. poz. 159);

2)

decyzja właściwego państwowego inspektora sanitarnego, wydana zgodnie z przepisami

o zwalczaniu chorób zakaźnych - w razie odosobnienia pracownika z przyczyn przewidzianych

tymi przepisami;

3

oświadczenie pracownika - w razie zaistnienia okoliczności uzasadniających konieczność

sprawowania przez pracownika osobistej opieki nad zdrowym dzieckiem do lat 8 z powodu

nieprzewidzianego zamknięcia żłobka, klubu dziecięcego, przedszkola lub szkoły, do

których dziecko uczęszcza;

3a

oświadczenie pracownika o chorobie niani lub dziennego opiekuna oraz kopia zaświadczenia

lekarskiego, o którym mowa w art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia

społecznego w razie choroby i macierzyństwa, albo kopia zaświadczenia lekarskiego wystawionego na zwykłym druku, stwierdzających

niezdolność do pracy niani lub dziennego opiekuna, potwierdzone przez pracownika za

zgodność z oryginałem - w przypadku choroby niani, z którą rodzice mają zawartą umowę

uaktywniającą, o której mowa w ustawie z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3

(Dz. U. z 2013 r. poz. 1457), lub dziennego opiekuna, sprawujących opiekę nad dzieckiem;

4)

imienne wezwanie pracownika do osobistego stawienia się, wystosowane przez organ właściwy

w sprawach powszechnego obowiązku obrony, organ administracji rządowej lub samorządu

terytorialnego, sąd, prokuraturę, policję lub organ prowadzący postępowanie w sprawach

o wykroczenia - w charakterze strony lub świadka w postępowaniu prowadzonym przed

tymi organami, zawierające adnotację potwierdzającą stawienie się pracownika na to

wezwanie;

5)

oświadczenie pracownika potwierdzające odbycie podróży służbowej w godzinach nocnych,

zakończonej w takim czasie, że do rozpoczęcia pracy nie upłynęło 8 godzin, w warunkach

uniemożliwiających odpoczynek nocny.

Pracodawca jest obowiązany zwolnić pracownika od pracy, jeżeli obowiązek taki wynika

z Kodeksu pracy, z przepisów wykonawczych do Kodeksu pracy albo z innych przepisów prawa.

Pracodawca jest obowiązany zwolnić od pracy pracownika wezwanego do osobistego stawienia

się przed organem właściwym w zakresie powszechnego obowiązku obrony na czas niezbędny

w celu załatwienia sprawy będącej przedmiotem wezwania.

Pracodawca jest obowiązany zwolnić pracownika od pracy na czas niezbędny do stawienia

się na wezwanie organu administracji rządowej lub samorządu terytorialnego, sądu,

prokuratury, policji albo organu prowadzącego postępowanie w sprawach o wykroczenia.

Pracodawca jest obowiązany zwolnić od pracy pracownika wezwanego w celu wykonywania

czynności biegłego w postępowaniu administracyjnym, karnym przygotowawczym, sądowym

lub przed kolegium do spraw wykroczeń; łączny wymiar zwolnień z tego tytułu nie może

przekraczać 6 dni w ciągu roku kalendarzowego.

Pracodawca jest obowiązany zwolnić od pracy pracownika na czas niezbędny do wzięcia

udziału w posiedzeniu komisji pojednawczej w charakterze członka tej komisji. Dotyczy

to także pracownika będącego stroną lub świadkiem w postępowaniu pojednawczym.

Pracodawca jest obowiązany zwolnić od pracy pracownika na czas niezbędny do przeprowadzenia

obowiązkowych badań lekarskich i szczepień ochronnych przewidzianych przepisami o

zwalczaniu chorób zakaźnych, o zwalczaniu gruźlicy oraz o zwalczaniu chorób wenerycznych.

Pracodawca jest obowiązany zwolnić od pracy pracownika wezwanego w charakterze świadka

w postępowaniu kontrolnym prowadzonym przez Najwyższą Izbę Kontroli i pracownika powołanego

do udziału w tym postępowaniu w charakterze specjalisty.

1.

Pracodawca jest obowiązany zwolnić od pracy pracownika

1)

będącego członkiem ochotniczej straży pożarnej - na czas niezbędny do uczestniczenia

w działaniach ratowniczych i do wypoczynku koniecznego po ich zakończeniu, a także

- w wymiarze nieprzekraczającym łącznie 6 dni w ciągu roku kalendarzowego - na szkolenie

pożarnicze;

2)

będącego ratownikiem Górskiego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego - na czas niezbędny

do uczestniczenia w akcji ratowniczej i do wypoczynku koniecznego po jej zakończeniu;

2a

będącego członkiem doraźnym Państwowej Komisji Badania Wypadków Kolejowych, ujętym

na liście ministra właściwego do spraw transportu, na czas wyznaczenia przez przewodniczącego

Państwowej Komisji Badania Wypadków Kolejowych do udziału w postępowaniu;

2b

będącego członkiem ochotniczej drużyny ratowniczej działającej w brzegowej stacji

ratowniczej Morskiej Służby Poszukiwania i Ratownictwa „Służba SAR” - na czas niezbędny

do uczestniczenia w akcji ratowniczej i do wypoczynku koniecznego po jej zakończeniu

oraz na czas udziału w szkoleniach organizowanych przez Morską Służbę Poszukiwania

i Ratownictwa;

3)

na czas wykonywania obowiązku świadczeń osobistych, w trybie i na warunkach przewidzianych

w odrębnych przepisach.

2.

Zwolnienie pracownika od pracy w razie konieczności udziału w akcji ratowniczej następuje

w trybie przyjętym przez służbę ratowniczą odpowiednią do organizowania takich akcji,

zaś w celu uczestniczenia w szkoleniu pożarniczym - na podstawie wniosku właściwej

terytorialnie jednostki organizacyjnej Państwowej Straży Pożarnej. Czas koniecznego

wypoczynku pracownika po zakończeniu akcji ratowniczej ustala osoba, która kierowała

taką akcją.

Pracodawca jest obowiązany zwolnić od pracy pracownika będącego krwiodawcą na czas

oznaczony przez stację krwiodawstwa w celu oddania krwi. Pracodawca jest również obowiązany

zwolnić od pracy pracownika będącego krwiodawcą na czas niezbędny do przeprowadzenia

zaleconych przez stację krwiodawstwa okresowych badań lekarskich, jeżeli nie mogą

one być wykonane w czasie wolnym od pracy.

1.

Pracodawca jest obowiązany zwolnić od pracy pracownika w celu przeprowadzenia zajęć

dydaktycznych w szkole zawodowej, w szkole wyższej, w placówce naukowej albo w jednostce

badawczo-rozwojowej; łączny wymiar zwolnień z tego tytułu nie może przekraczać 6 godzin

w tygodniu lub 24 godzin w miesiącu.

2.

Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do pracownika w razie prowadzenia szkolenia

na kursie zawodowym.

Pracodawca jest obowiązany zwolnić od pracy pracownika będącego członkiem rady nadzorczej,

działającej u zatrudniającego go pracodawcy, na czas niezbędny do uczestniczenia w

posiedzeniach tej rady.

Pracodawca jest obowiązany zwolnić od pracy pracownika na czas obejmujący

1)

2 dni - w razie ślubu pracownika lub urodzenia się jego dziecka albo zgonu i pogrzebu

małżonka pracownika lub jego dziecka, ojca, matki, ojczyma lub macochy;

2)

1 dzień - w razie ślubu dziecka pracownika albo zgonu i pogrzebu jego siostry, brata,

teściowej, teścia, babki, dziadka, a także innej osoby pozostającej na utrzymaniu

pracownika lub pod jego bezpośrednią opieką.

1

Za czas zwolnienia od pracy, o którym mowa w § 8 zdanie drugie, § 9, § 11 ust. 1 pkt

2 i 2b, § 12 oraz § 15, pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia ustalonego w sposób

określony w przepisach wydanych na podstawie art. 297 Kodeksu pracy.

2.

W razie skorzystania przez pracownika ze zwolnienia od pracy, o którym mowa w § 5-7,

10 oraz w § 11 ust. 1 pkt 1 i 3, pracodawca wydaje zaświadczenie określające wysokość

utraconego wynagrodzenia za czas tego zwolnienia w celu uzyskania przez pracownika

od właściwego organu rekompensaty pieniężnej z tego tytułu - w wysokości i na warunkach

przewidzianych w odrębnych przepisach, chyba że obowiązujące u danego pracodawcy przepisy

prawa pracy przewidują zachowanie przez pracownika prawa do wynagrodzenia za czas

zwolnienia.

1.

Traci moc rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 1974 r. w sprawie regulaminów pracy

oraz zasad usprawiedliwiania nieobecności w pracy i udzielania zwolnień od pracy

(Dz. U. Nr 49, poz. 299, z późn. zm., z zastrzeżeniem ust. 2.

2.

Do pracowników przebywających w areszcie tymczasowym w dniu wejścia w życie niniejszego

rozporządzenia stosuje się uprawnienia wynikające z § 11 ust. 2 rozporządzenia, o

którym w ust. 1 - do upływu terminu płatności wynagrodzenia przewidzianego w tym przepisie.

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 2 czerwca 1996 r.