Rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 2 września 2014 r. w sprawie zabezpieczania zbiorów muzeum przed pożarem, kradzieżą i innym niebezpieczeństwem grożącym ich zniszczeniem lub utratą

Rozporządzenie określa

1)

szczegółowy zakres i tryb zabezpieczania zbiorów muzeum, zwanych dalej „zbiorami”,

przed pożarem, kradzieżą i innym niebezpieczeństwem grożącym ich zniszczeniem lub

utratą;

2)

sposoby przygotowania zbiorów muzeum do ewakuacji w razie powstania zagrożenia.

Zabezpieczanie zbiorów muzeum przed pożarem, kradzieżą i innym niebezpieczeństwem

grożącym ich zniszczeniem lub utratą, zwanym dalej „innym niebezpieczeństwem”, polega

na

1)

niedopuszczeniu do sytuacji, w której zbiory mogą zostać utracone, uszkodzone lub

zniszczone w wyniku pożaru, kradzieży lub innego niebezpieczeństwa;

2)

ochronie miejsca przechowywania i eksponowania zbiorów;

3)

ochronie zbiorów w czasie transportu.

Niedopuszczenie do sytuacji, w której zbiory mogą zostać utracone, uszkodzone lub

zniszczone w wyniku pożaru, polega na

1)

przestrzeganiu wymagań w zakresie ochrony przeciwpożarowej określonych w przepisach

o ochronie przeciwpożarowej;

2)

opracowaniu i wdrożeniu instrukcji bezpieczeństwa pożarowego;

3)

zapewnieniu ewakuacji zbiorów oraz sprawdzaniu organizacji i warunków ich ewakuacji.

Rodzaj środków gaśniczych oraz dobór urządzeń przeciwpożarowych i gaśnic należy dostosować

do potencjalnych zagrożeń, rodzaju i specyfiki zbiorów oraz ich wartości, z uwzględnieniem

skutków, jakie użycie tych środków gaśniczych będzie miało na zbiory.

W miejscu przechowywania i eksponowania zbiorów jest zabronione używanie otwartego

ognia oraz stosowanie innych czynników mogących zainicjować ogień.

Instrukcja bezpieczeństwa pożarowego oprócz elementów, o których mowa w przepisach

wydanych na podstawie art. 13 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej

(Dz. U. z 2009 r. Nr 178, poz. 1380, z późn. zm., zawiera także wskazanie

1)

potencjalnych zagrożeń pożarowych;

2)

dróg i kierunków ewakuacji zbiorów;

3)

sposobu sprawdzania organizacji i warunków ewakuacji zbiorów;

4)

technicznych środków umożliwiających ewakuację zbiorów;

5)

miejsc przechowywania i eksponowania najcenniejszych zbiorów;

6)

postępowania przy zabezpieczaniu najcenniejszych zbiorów;

7)

procedur powiadamiania dyrektora i pracowników muzeum oraz osób tworzących zespoły,

o których mowa w pkt 8, o powstaniu zagrożenia;

8)

imion i nazwisk osób tworzących zespoły mające brać udział w ewakuacji zbiorów, a

także zajmowanych przez te osoby stanowisk, z określeniem zakresu ich działania i

odpowiedzialności.

Niedopuszczenie do sytuacji, w której zbiory mogą być utracone, uszkodzone lub zniszczone

w wyniku kradzieży lub innego niebezpieczeństwa, polega na spełnianiu wymagań w zakresie

1)

stosowania zabezpieczeń budowlanych, mechanicznych oraz elektronicznych, wykorzystywanych

do zabezpieczenia muzeum i zbiorów przed kradzieżą i innym niebezpieczeństwem, zwanych

dalej „zabezpieczeniami technicznymi”, które określa załącznik nr 1 do rozporządzenia;

2)

przechowywania i eksponowania krótkiej i długiej, technicznie sprawnej, przenośnej

broni lufowej na amunicję scaloną, miotającą pociski energią gazów powstałych ze spalania

ładunku miotającego, amunicji do tej broni lub innych przedmiotów przystosowanych

do miotania jednego lub większej liczby pocisków, zwanych dalej „bronią palną”, które

określa załącznik nr 2 do rozporządzenia.

Stosowanie zabezpieczeń technicznych polega na

1)

uniemożliwieniu albo ograniczeniu dostępu osobom nieupoważnionym do budynków, pomieszczeń,

szaf, gablot wystawienniczych oraz innych miejsc, w których są przechowywane lub eksponowane

zbiory, oraz do zabezpieczeń elektronicznych;

2)

umożliwieniu obserwacji stref dostępu określonych w planie ochrony muzeum, o którym

mowa w § 27 ust. 1, oraz wykrywanie naruszeń tych stref;

3)

zapewnieniu łączności i alarmowania.

Rodzaj zabezpieczeń technicznych i zakres ich stosowania w miejscach przechowywania

i eksponowania zbiorów dostosowuje się do potencjalnych zagrożeń oraz do wartości

zabezpieczanych zbiorów.

1.

Przeglądu stanu zabezpieczeń budowlanych i mechanicznych, w tym sprawdzenia kompletności

kluczy, dokonuje się co najmniej raz w roku.

2.

Przeglądu, o którym mowa w ust. 1, dokonuje komisja złożona z co najmniej dwóch osób,

powołana przez dyrektora muzeum.

3.

Z przeglądu, o którym mowa w ust. 1, komisja sporządza protokół zawierający ustalenia

dotyczące przeglądu, imiona i nazwiska oraz stanowiska służbowe osób, które w nim

uczestniczyły.

1.

Zainstalowanie lub przebudowę systemów

1)

sygnalizacji pożarowej,

2)

sygnalizacji włamania i napadu,

3)

telewizji dozorowej lub

4)

kontroli dostępu

- stanowiących zabezpieczenia elektroniczne poprzedza się opracowaniem projektów tych

systemów.

2.

Przy opracowaniu projektów systemów uwzględnia się charakterystykę muzeum i zbiorów,

a także warunki ochrony przeciwpożarowej zawarte w instrukcji bezpieczeństwa pożarowego

lub analizę stanu potencjalnych zagrożeń zawartą w planie ochrony muzeum.

3.

Przebudowy istniejących systemów można dokonać bez opracowania projektów tych systemów,

o ile rozbudowa ta obejmuje jedną strefę dozorową.

4.

Projekty systemów przechowuje się w sposób uniemożliwiający dostęp do nich osobom

nieupoważnionym.

1.

Projekty systemów, o których mowa w § 11 ust. 1, podlegają zaopiniowaniu przez państwową

instytucję kultury, której celem statutowym jest wyznaczanie i upowszechnianie standardów

w zakresie muzealnictwa i ochrony zbiorów, zwaną dalej „instytucją kultury”.

2.

Instytucja kultury wydaje opinię w terminie 30 dni roboczych od dnia otrzymania projektu

systemu, o którym mowa w § 11 ust. 1.

3.

W przypadku projektów dotyczących skomplikowanych technicznie systemów, o których

mowa w § 11 ust. 1, termin na wydanie opinii może zostać wydłużony o 30 dni roboczych.

Odbiór zainstalowanych lub przebudowanych zabezpieczeń elektronicznych następuje po

21 dniach eksploatacji próbnej, na podstawie protokołu zdawczo-odbiorczego, zawierającego

potwierdzenie prawidłowości ich działania, ustalonej na podstawie przeprowadzonych

prób i badań, oraz po przekazaniu muzeum dokumentacji powykonawczej, książki eksploatacji

i konserwacji zabezpieczeń elektronicznych, a także po przeszkoleniu pracowników muzeum

w zakresie obsługi zainstalowanych lub przebudowanych zabezpieczeń elektronicznych.

1.

Przeglądu stanu systemu, o którym mowa w § 11 ust. 1 pkt 1, oraz jego konserwacji

dokonuje się zgodnie ze wskazaniami norm dotyczących eksploatacji i konserwacji tego

systemu.

2.

Przeglądu stanu systemów, o których mowa w § 11 ust. 1 pkt 2-4, oraz ich konserwacji

dokonuje się zgodnie z wymaganiami producentów tych systemów, jednak nie rzadziej

niż raz na 6 miesięcy.

Analizy stanu zabezpieczenia muzeum przed pożarem, kradzieżą i innym niebezpieczeństwem

dokonuje się co najmniej raz w roku, z uwzględnieniem ustaleń dokonanych w trakcie

przeglądów, o których mowa w § 10 ust. 1 i § 14.

Prace związane z przebudową i konserwacją zabezpieczeń elektronicznych dokumentuje

się w książce eksploatacji i konserwacji zabezpieczeń elektronicznych.

Ochrona miejsca przechowywania i eksponowania zbiorów polega na ochronie fizycznej

i stosowaniu zabezpieczeń technicznych.

1.

Ochrona fizyczna polega na

1)

dozorze zbiorów;

2)

interwencji w sytuacjach stanowiących zagrożenie dla zbiorów, w ramach posiadanych

kompetencji;

3)

obsłudze zabezpieczeń technicznych.

2.

Ochronę fizyczną wykonują

1)

portier,

2)

dozorca,

3)

opiekun ekspozycji lub

4)

kwalifikowany pracownik ochrony fizycznej lub pracownik ochrony fizycznej

- będący pracownikami muzeum albo wykonujący zadania ochrony na rzecz przedsiębiorcy,

który uzyskał koncesję na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług ochrony

osób i mienia.

1.

W muzeum, w którym jest realizowana ochrona na podstawie ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia

(Dz. U. z 2014 r. poz. 1099), zwanej dalej „ustawą o ochronie osób i mienia”, zapewnia się stałą bezpośrednią

ochronę fizyczną

1)

przynajmniej od otwarcia do zamknięcia muzeum dla zwiedzających;

2)

całodobowo w muzeum prezentującym zbiory, w odniesieniu do którego zostało udzielone

poręczenie, o którym mowa w art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 8 maja 1997 r. o poręczeniach i gwarancjach udzielanych

przez Skarb Państwa oraz niektóre osoby prawne

(Dz. U. z 2012 r. poz. 657, z 2013 r. poz. 198 oraz z 2014 r. poz. 84).

2.

W muzeum, o którym mowa w ust. 1, wykonując ochronę miejsca przechowywania i eksponowania

zbiorów, pracownicy ochrony

1)

pełnią służbę na posterunku stałym usytuowanym w sali ekspozycyjnej w czasie udostępniania

zbiorów bez broni palnej bojowej;

2)

mogą stosować ręczne miotacze gazu tylko poza budynkiem w granicach chronionego obszaru.

1.

W przypadku stwierdzenia, że zbiory zostały utracone, uszkodzone lub zniszczone w

wyniku przestępstwa, dyrektor muzeum zawiadamia niezwłocznie najbliższą jednostkę

Policji oraz organizatora muzeum.

2.

W przypadku gdy zbiory zostały utracone lub zniszczone, dyrektor muzeum przesyła do

instytucji kultury dane dotyczące tych zbiorów oraz informacje o okolicznościach ich

utracenia lub zniszczenia.

W przypadku wypożyczenia zbiorów na wystawę czasową, dyrektor muzeum udostępniający

zbiory sprawdza poziom ochrony tych zbiorów, a dyrektor muzeum wypożyczający zbiory

zapewnia ich ochronę w miejscu eksponowania.

Ochrona zbiorów w czasie transportu polega na

1)

dostosowaniu rodzaju środka transportu oraz rodzaju konwoju i liczby konwojentów do

rodzaju zbiorów oraz ich wartości, z uwzględnieniem docelowego miejsca transportu

oraz czasu jego trwania;

2)

zapewnieniu uczestnictwa kuriera muzealnego w transporcie zbiorów;

3)

spełnieniu wymagań w zakresie organizacji ochrony zbiorów w czasie transportu, które

określa załącznik nr 3 do rozporządzenia.

1.

Koordynację i nadzór nad organizacją ochrony zbiorów w czasie transportu zbiorów

1)

o wartości większej niż 15 jednostek obliczeniowych lub

2)

w odniesieniu do których zostało udzielone poręczenie, o którym mowa w art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 8 maja 1997 r. o poręczeniach i gwarancjach udzielanych

przez Skarb Państwa oraz niektóre osoby prawne

- sprawuje instytucja kultury.

2.

Jednostka obliczeniowa, o której mowa w ust. 1 pkt 1, wynosi 120-krotność przeciętnego

miesięcznego wynagrodzenia w kwartale poprzedzającym kwartał, w którym przypada termin

rozpoczęcia transportu zbiorów, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego.

Za organizację ochrony zbiorów w czasie transportu odpowiada dyrektor muzeum albo

osoba przez niego pisemnie upoważniona.

1.

Transport zbiorów, o którym mowa w § 23 ust. 1, odbywa się z udziałem Policji.

2.

O udział Policji w transporcie zbiorów występuje instytucja kultury.

1.

Dyrektor muzeum albo osoba, o której mowa w § 24, przekazuje do instytucji kultury

informację zawierającą dane o

1)

miejscu, dacie i godzinie planowanego rozpoczęcia oraz zakończenia transportu zbiorów;

2)

trasie transportu zbiorów, z oznaczeniem krajowych dróg lądowych;

3)

rodzaju transportowanych zbiorów i ich wartości, podanej w jednostkach obliczeniowych;

4)

marce, kolorze i numerze rejestracyjnym pojazdu samochodowego, w przypadku gdy zbiory

będą transportowane pojazdem samochodowym;

5)

imieniu i nazwisku oraz numerze telefonu dyrektora muzeum albo osoby, o której mowa

w § 24;

6)

imionach, nazwiskach oraz stanowiskach służbowych osób uczestniczących w transporcie

zbiorów i konwoju: kuriera muzealnego, kierowców, dowódcy konwoju i konwojentów, a

także numery ich dowodów osobistych lub numery paszportów w przypadku transportu zbiorów

przywożonych z zagranicy albo wywożonych za granicę;

7)

miejscu, dacie i godzinie planowanego przekroczenia granicy w przypadku transportu

zbiorów przywożonych z zagranicy albo wywożonych za granicę;

8)

planowanym przebiegu transportu zbiorów, w szczególności postojach, noclegach, nazwie

i adresie przewoźnika.

2.

Informację przekazuje się w terminie do

1)

10 dni roboczych przed planowanym rozpoczęciem transportu zbiorów, który odbywa się

na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

2)

14 dni roboczych przed planowanym rozpoczęciem transportu zbiorów przywożonych z zagranicy

albo wywożonych za granicę.

3.

W przypadku braku możliwości przekazania kompletnej informacji w terminie, o którym

mowa odpowiednio w ust. 2 pkt 1 albo pkt 2, przekazuje się tę część informacji, która

jest znana, a pozostałą część informacji przekazuje się w terminie ustalonym z instytucją

kultury.

4.

Instytucja kultury przekazuje otrzymaną informację Policji nie później niż na 5 dni

roboczych przed planowanym rozpoczęciem transportu zbiorów.

5.

Informację, o której mowa w ust. 1 i 4, albo jej część, o której mowa w ust. 3, przekazuje

się w sposób uniemożliwiający dostęp do niej osobom nieupoważnionym.

1.

Zabezpieczanie zbiorów przed kradzieżą i innym niebezpieczeństwem realizuje się na

podstawie planu ochrony muzeum.

2.

Do planu ochrony muzeum innego niż muzeum, o którym mowa w § 19 ust. 1, stosuje się

przepisy art. 7 ust. 2 pkt 1-3 oraz pkt 5 i 6 ustawy o ochronie osób i mienia. Plan ochrony tego muzeum zawiera także dane dotyczące organizacji ochrony fizycznej

w muzeum.

3.

Plan ochrony muzeum zawiera także opis zakresu koniecznych zmian zabezpieczeń technicznych

wynikających z analizy stanu potencjalnych zagrożeń.

4.

Do planu ochrony dołącza się

1)

szkic sytuacyjny muzeum;

2)

instrukcję zabezpieczania pomieszczeń, w tym sposób zarządzania kluczami do tych pomieszczeń;

3)

instrukcję postępowania w przypadkach szczególnych, w szczególności kradzieży, napadu,

podłożenia ładunku wybuchowego;

4)

instrukcję ruchu osobowego i materiałowego;

5)

instrukcję konwojową.

5.

Przy sporządzaniu analizy stanu potencjalnych zagrożeń, o której mowa w art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie osób i mienia, należy wskazać rodzaje zagrożeń oraz miejsca i obszary, których te zagrożenia dotyczą,

a także zbiory zagrożone kradzieżą lub innym niebezpieczeństwem.

Przygotowanie zbiorów do ewakuacji w razie powstania zagrożenia polega na

1)

określeniu potencjalnych zagrożeń mogących doprowadzić do uszkodzenia, zniszczenia

lub utraty zbiorów, wynikających z

a)

awarii, uszkodzenia lub zniszczenia infrastruktury technicznej, w szczególności instalacji

elektrycznej, gazowej, wodno-kanalizacyjnej, centralnego ogrzewania, wentylacji, klimatyzacji

oraz innych urządzeń i instalacji znajdujących się w muzeum oraz jego najbliższym

sąsiedztwie,

b)

zjawisk pogodowych, w szczególności burz, huraganów, powodzi, upałów, silnych mrozów,

c)

działań osób zwiedzających lub pracowników muzeum;

2)

określeniu stref zagrożeń;

3)

wyznaczeniu dróg ewakuacji zbiorów;

4)

określeniu ilości i rodzaju niezbędnych środków technicznych do przeprowadzenia ewakuacji

zbiorów;

5)

zapewnieniu technicznych środków umożliwiających ewakuację zbiorów;

6)

określeniu procedur pakowania i przemieszczenia zbiorów;

7)

wskazaniu miejsca, w którym zbiory będą przechowywane do czasu ustania zagrożenia,

z uwzględnieniem miejsca powstania zagrożenia i jego rodzaju oraz niezbędnej ochrony

zbiorów w miejscach, w których zbiory będą przechowywane do czasu ustania zagrożenia;

8)

wyznaczeniu osób tworzących zespoły mające brać udział w ewakuacji zbiorów, ze wskazaniem

zakresu ich działania i odpowiedzialności;

9)

określeniu procedur powiadamiania dyrektora i pracowników muzeum oraz osób tworzących

zespoły, o których mowa w pkt 8, o powstaniu zagrożenia;

10)

określeniu form współpracy w zakresie ewakuacji zbiorów z zewnętrznymi służbami i

instytucjami.

1.

W przypadku powstania zagrożenia, zagrożone zbiory ewakuuje się do miejsc, w których

będą przechowywane do czasu ustania zagrożenia.

2.

O kolejności ewakuacji poszczególnych zagrożonych zbiorów decyduje stopień ich zagrożenia.

3.

W trakcie ewakuacji zagrożone zbiory zabezpiecza się przed utratą, uszkodzeniem lub

zniszczeniem.

1.

Ewakuację zbiorów realizuje się na podstawie instrukcji przygotowania zbiorów do ewakuacji.

2.

Instrukcja zawiera ustalenia, o których mowa w § 28.

3.

Instrukcję aktualizuje się nie rzadziej niż co dwa lata.

Dyrektorzy muzeów, w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia,

dostosują opracowane na podstawie dotychczasowych przepisów instrukcje bezpieczeństwa

pożarowego i plany ochrony muzeów do wymogów rozporządzenia.

Dyrektorzy muzeów, w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia,

dostosują zabezpieczenia techniczne do wymogów rozporządzenia.

Dyrektorzy muzeów, w których przechowuje się i eksponuje broń palną, w terminie 12

miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia, dostosują warunki jej przechowywania

i eksponowania do wymogów rozporządzenia.

Plany ewakuacji zbiorów opracowane na podstawie dotychczasowych przepisów zachowują

ważność do czasu opracowania instrukcji przygotowania zbiorów do ewakuacji, o której

mowa w § 30 ust. 1, nie dłużej jednak niż przez 6 miesięcy od dnia wejścia w życie

rozporządzenia.

Do transportu zbiorów rozpoczętego i niezakończonego przed dniem wejścia w życie rozporządzenia

stosuje się przepisy dotychczasowe.

Traci moc rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 1 grudnia 2008 r.

w sprawie zabezpieczania zbiorów w muzeach przed pożarem, kradzieżą i innym niebezpieczeństwem

grożącym zniszczeniem lub utratą zbiorów oraz sposobów przygotowania zbiorów do ewakuacji

w razie powstania zagrożenia

(Dz. U. Nr 229, poz. 1528).

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2015 r.