Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 24 września 2012 r. w sprawie określenia szczegółowych warunków technicznych i organizacyjnych dla firm inwestycyjnych, banków, o których mowa w art. 70 ust. 2 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, i banków powierniczych oraz warunków szacowania przez dom maklerski kapitału wewnętrznego
Table of Provisions (42)
Statutory Text (42 Articles)
Rozporządzenie określa
1)
szczegółowe warunki techniczne i organizacyjne wymagane do prowadzenia działalności
przez firmę inwestycyjną, bank, o którym mowa w art. 70 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, oraz do prowadzenia rachunków papierów wartościowych i rachunków zbiorczych przez
bank powierniczy;
2)
szczegółowe warunki zarządzania ryzykiem i funkcjonowania systemu kontroli wewnętrznej
w domu maklerskim oraz
3)
szczegółowe warunki szacowania przez dom maklerski kapitału wewnętrznego i dokonywania
przeglądów procesu szacowania i utrzymywania tego kapitału.
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o
1)
ustawie - rozumie się przez to ustawę z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi;
2)
biurze maklerskim - rozumie się przez to oddział lub inną jednostkę banku prowadzącego
działalność maklerską działającą na zasadach oddziału, wyodrębnioną organizacyjnie,
w ramach której bank prowadzi tę działalność;
3)
wyodrębnionej jednostce banku - rozumie się przez to niebędącą biurem maklerskim wydzieloną
organizacyjnie jednostkę banku prowadzącego działalność maklerską;
4)
punktach przyjmowania zleceń - rozumie się przez to punkty banku prowadzącego działalność
maklerską, w których są wykonywane czynności przyjmowania i przekazywania zleceń nabycia
lub zbycia instrumentów finansowych w ramach działalności, o której mowa w art. 69
ust. 2 pkt 1 ustawy;
5)
punkcie obsługi klientów - rozumie się przez to inną niż punkt przyjmowania zleceń
jednostkę organizacyjną firmy inwestycyjnej, w której jest dokonywana bieżąca obsługa
klientów tej firmy inwestycyjnej, obejmująca także przyjmowanie zleceń nabycia lub
zbycia instrumentów finansowych;
6)
systemach informatycznych firmy inwestycyjnej - rozumie się przez to również wykorzystywane
przez firmę inwestycyjną w prowadzonej działalności maklerskiej podsystemy informatyczne;
7)
konflikcie interesów - rozumie się przez to konflikt interesów, o którym mowa w przepisach
wydanych na podstawie art. 94 ust. 1 pkt 1 ustawy;
8)
rekomendacji - rozumie się przez to rekomendację, o której mowa w przepisach wydanych
na podstawie art. 42 ust. 2 ustawy;
9)
usługach wykonywania zleceń - rozumie się przez to usługi świadczone na podstawie
umowy o wykonywanie zleceń nabycia lub zbycia instrumentów finansowych, o której mowa
w art. 73 ust. 1 ustawy;
10)
podmiotach powiązanych kapitałowo lub organizacyjnie - rozumie się przez to co najmniej
dwa podmioty, z których przynajmniej jeden bezpośrednio lub pośrednio wywiera znaczący
wpływ na pozostałe lub które stanowią dla domu maklerskiego jedno ryzyko gospodarcze
ze względu na to, że kondycja finansowa jednego z nich może mieć wpływ na spłatę zobowiązań
przez pozostałe;
11)
znaczącym wpływie - rozumie się przez to zdolność do udziału w podejmowaniu decyzji
w zakresie wyznaczania kierunków polityki finansowej i operacyjnej, w tym również
dotyczącej podziału zysku lub pokrycia straty bilansowej innego podmiotu;
12)
Komisji - rozumie się przez to Komisję Nadzoru Finansowego, o której mowa w ustawie z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym
(Dz. U. Nr 157, poz. 1119, z późn. zm.;
13)
kliencie - rozumie się przez to
a)
osobę fizyczną, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości
prawnej, która zawarła z firmą inwestycyjną lub z bankiem, o którym mowa w art. 70
ust. 2 ustawy, umowę o świadczenie usług maklerskich lub z bankiem powierniczym umowę
o prowadzenie rachunku papierów wartościowych,
b)
podmiot, o którym mowa w art. 8a ust. 2 ustawy, który zawarł z firmą inwestycyjną
albo z bankiem powierniczym umowę o prowadzenie rachunku zbiorczego - w zakresie praw
i obowiązków wynikających z umowy o prowadzenie tego rachunku.
1.
Firma inwestycyjna opracowuje i wdraża regulamin zarządzania konfliktami interesów
określający sposób postępowania firmy inwestycyjnej w celu przeciwdziałania powstawaniu
konfliktów interesów dostosowany do rozmiaru i rodzaju działalności prowadzonej przez
tę firmę inwestycyjną, jak również do jej wewnętrznej struktury organizacyjnej. W
przypadku firmy inwestycyjnej, która wchodzi w skład grupy kapitałowej, regulamin
zarządzania konfliktami interesów powinien uwzględniać także wszystkie czynniki mogące
powodować powstanie konfliktu interesów, o których firma inwestycyjna wie lub powinna
wiedzieć, a które wynikają ze struktury organizacyjnej oraz rodzaju działalności innych
członków tej grupy kapitałowej.
2.
Regulamin zarządzania konfliktami interesów powinien określać co najmniej
1)
okoliczności, które w odniesieniu do poszczególnych czynności z zakresu działalności
maklerskiej powodują lub mogą powodować powstanie konfliktu interesów związanego z
istotnym ryzykiem naruszenia interesów klienta, oraz
2)
środki i procedury zarządzania konfliktami interesów.
3.
W zależności od rozmiaru i rodzaju działalności prowadzonej przez firmę inwestycyjną
środki i procedury zarządzania konfliktami interesów, o których mowa w ust. 2 pkt
2, powinny określać wszystkie lub wybrane z wymienionych poniżej metod
1)
zapewniania nadzoru nad osobami powiązanymi wykonującymi w ramach swoich podstawowych
zadań czynności na rzecz i w imieniu klientów, w ramach działalności prowadzonej przez
firmę inwestycyjną, które to czynności powodują lub mogą powodować wystąpienie sprzeczności
interesów pomiędzy klientami lub interesem klienta i firmy inwestycyjnej;
2)
zapobiegania istnieniu bezpośrednich zależności pomiędzy wysokością wynagrodzenia
osób powiązanych wykonujących określone czynności, w ramach działalności prowadzonej
przez firmę inwestycyjną, od wynagrodzenia lub zysków osiąganych przez osoby wykonujące
czynności innego rodzaju, które powodują lub mogłyby spowodować powstanie konfliktu
interesów;
3)
zapobiegania możliwości wywierania niekorzystnego wpływu osób trzecich na sposób wykonywania
przez osoby powiązane czynności związanych z prowadzeniem przez firmę inwestycyjną
działalności maklerskiej;
4)
zapobiegania przypadkom jednoczesnego lub następującego bezpośrednio po sobie wykonywania
przez tę samą osobę powiązaną czynności związanych z różnymi usługami świadczonymi
przez daną firmę inwestycyjną, jeżeli mogłoby to wywrzeć niekorzystny wpływ na prawidłowe
zarządzanie konfliktami interesów, lub zapewniać nadzór nad takim sposobem wykonywania
czynności, jeżeli jest on konieczny.
4.
Środki i procedury zarządzania konfliktami interesów powinny zapewnić osobom powiązanym
zaangażowanym w wykonywanie przez firmę inwestycyjną czynności stanowiących działalność
maklerską niezależność wykonywania tych czynności, przy uwzględnieniu zakresu i rodzaju
działalności prowadzonej przez firmę inwestycyjną, podmioty z grupy kapitałowej, do
której należy firma inwestycyjna, oraz możliwego stopnia naruszenia interesów klientów.
5.
Firma inwestycyjna prowadzi rejestr rodzajów działalności maklerskiej, w tym wykonywanej
przez firmę inwestycyjną we własnym imieniu i na swoją rzecz oraz wykonywanej przez
inny podmiot na jej rzecz, w związku z którymi powstał lub może powstać konflikt interesów
związany z istotnym ryzykiem naruszenia interesów klienta.
6.
Przepisów ust. 1-5 nie stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej.
1.
Firma inwestycyjna opracowuje i wdraża regulamin inwestowania przez osoby powiązane
z firmą inwestycyjną lub na ich rachunek w instrumenty finansowe określający zasady
oraz sposoby zapobiegania wykorzystywaniu lub ujawnianiu posiadanych informacji przez
osoby powiązane uczestniczące w świadczeniu usług przez firmę inwestycyjną lub mające
dostęp do informacji poufnych lub stanowiących tajemnicę zawodową, przez
1)
zawieranie transakcji własnych, które
a)
stanowią manipulację lub związane są z wykorzystaniem informacji poufnej lub
b)
są związane z ujawnieniem lub wykorzystaniem informacji stanowiącej tajemnicę zawodową,
lub
c)
stanowią naruszenie przepisów regulujących prowadzenie działalności maklerskiej;
2)
doradzanie lub nakłanianie innej osoby do zawarcia transakcji spełniającej warunki
określone w pkt 1, w § 6 ust. 1 pkt 1 lub 2 lub do zawarcia transakcji z wykorzystaniem
będących w posiadaniu tej osoby powiązanej informacji dotyczących zleceń składanych
przez klientów tej firmy inwestycyjnej;
3)
ujawnianie innej osobie informacji, których wynikiem jest lub może być podjęcie przez
tę osobę decyzji o zawarciu transakcji, o której mowa w pkt 2, lub doradzanie przez
tę osobę, lub nakłanianie do zawarcia transakcji, o której mowa w pkt 2.
2.
Firma inwestycyjna prowadzi rejestr zawieranych przez osoby powiązane transakcji własnych
oraz rejestr zgód udzielonych na zawarcie takich transakcji, jeśli zgoda taka jest
wymagana.
3.
Regulamin, o którym mowa w ust. 1, w szczególności obejmuje
1)
wymóg informowania osób powiązanych o istniejących ograniczeniach w zawieraniu transakcji
własnych oraz o sposobie postępowania w związku z zawieraniem takich transakcji przez
osoby powiązane;
2)
wymóg informowania firmy inwestycyjnej przez osoby powiązane o zawieranych transakcjach
własnych;
3)
zasady prowadzenia rejestru transakcji własnych zawieranych przez osoby powiązane
oraz rejestru zgód udzielonych na zawarcie takich transakcji.
4.
Regulamin, o którym mowa w ust. 1, nie powinien wprowadzać ograniczeń w zawieraniu
przez osoby powiązane transakcji własnych lub transakcji na cudzy rachunek, jeżeli
1)
zawierane one są przez podmiot prowadzący działalność maklerską, któremu osoba ta
zleciła zarządzanie portfelem instrumentów finansowych w sposób wyłączający ingerencję
tej osoby w podejmowane na jej rachunek decyzje inwestycyjne, lub
2)
ich przedmiotem są jednostki uczestnictwa lub tytuły uczestnictwa emitowane przez
fundusz zagraniczny, jeśli ta osoba powiązana lub osoba, na rzecz której zawierana
jest transakcja, nie uczestniczy w zarządzaniu danym funduszem inwestycyjnym lub funduszem
zagranicznym.
5.
Firma inwestycyjna powierzająca na podstawie umowy, o której mowa w art. 81a ustawy,
przedsiębiorcy lub przedsiębiorcy zagranicznemu wykonywanie czynności związanych z
działalnością prowadzoną przez tę firmę inwestycyjną, w tym z prowadzoną działalnością
maklerską, zapewnia
1)
prowadzenie przez tego przedsiębiorcę lub przedsiębiorcę zagranicznego rejestru transakcji
własnych zawieranych przez osoby powiązane, o których mowa w art. 82 ust. 3a pkt 4,
pkt 5 lit. b, pkt 6 lit. b, pkt 7 lit. b ustawy, oraz
2)
przekazywanie na żądanie firmy inwestycyjnej przez tego przedsiębiorcę lub przedsiębiorcę
zagranicznego informacji zawartych w rejestrze prowadzonym zgodnie z pkt 1.
6.
Przepisów ust. 1-5 nie stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej.
Przez transakcję własną, o której mowa w § 4 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz § 6, rozumie się
transakcję, której przedmiotem są instrumenty finansowe, zawieraną przez osobę powiązaną
lub na jej rachunek, pod warunkiem że
1)
zawarcie tej transakcji wykracza poza zakres jej obowiązków służbowych albo
2)
transakcja jest zawierana na rachunek tej osoby powiązanej lub
a)
małżonka osoby powiązanej,
b)
krewnego osoby powiązanej do trzeciego stopnia,
c)
osoby związanej z osobą powiązaną z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli,
d)
powinowatego osoby powiązanej do drugiego stopnia,
e)
osoby pozostającej z osobą powiązaną we wspólnym gospodarstwie domowym przez okres
co najmniej roku przed datą zawarcia transakcji lub
f)
innej osoby pozostającej z osobą powiązaną w stosunkach powodujących, że ta osoba
powiązana ma istotny interes w zawarciu danej transakcji na rzecz tej innej osoby,
z wyłączeniem normalnych opłat i prowizji należnych z tytułu zawarcia transakcji.
1.
Firma inwestycyjna sporządzająca i dystrybuująca rekomendacje, zgodnie z przepisami
wydanymi na podstawie art. 42 ust. 2 ustawy, wdraża regulacje wewnętrzne zapobiegające
1)
zawieraniu, przed rozpoczęciem dystrybucji rekomendacji, przez osoby powiązane uczestniczące
w jej sporządzeniu, transakcji własnych lub transakcji na cudzy rachunek w zakresie
instrumentów finansowych będących przedmiotem tej rekomendacji lub powiązanych z instrumentami
finansowymi będącymi przedmiotem tej rekomendacji, z wyłączeniem transakcji zawieranych
w ramach wykonywania przez firmę inwestycyjną zleceń nabycia lub zbycia instrumentów
finansowych, jeśli zlecenia te nie zostały złożone wskutek porady udzielonej przez
taką osobę, lub w ramach wykonywania przez firmę inwestycyjną zadań związanych z organizacją
rynku regulowanego lub zapewnienia płynności instrumentów finansowych;
2)
zawieraniu przez osoby powiązane uczestniczące w sporządzeniu rekomendacji, sprzecznych
z treścią tej rekomendacji, transakcji własnych lub transakcji na cudzy rachunek w
zakresie instrumentów finansowych będących przedmiotem tej rekomendacji lub powiązanych
z instrumentami finansowymi będącymi przedmiotem tej rekomendacji, z wyłączeniem uzasadnionych
przypadków pod warunkiem uzyskania uprzedniej pisemnej albo udzielonej za pośrednictwem
elektronicznych środków przekazywania informacji zgody inspektora nadzoru, o którym
mowa w § 14 ust. 8;
3)
przyjmowaniu przez firmę inwestycyjną lub osoby powiązane uczestniczące w sporządzeniu
rekomendacji korzyści materialnych lub niematerialnych od podmiotów posiadających
istotny interes w treści tej rekomendacji;
4)
proponowaniu emitentowi lub wystawcy przez firmę inwestycyjną lub osoby powiązane
uczestniczące w sporządzeniu rekomendacji sporządzenia rekomendacji o treści korzystnej
dla tego emitenta lub wystawcy;
5)
udostępnianiu rekomendacji zawierającej treść zalecenia lub cenę docelową przed rozpoczęciem
jej dystrybucji emitentowi lub osobom innym niż uczestniczące w jej sporządzeniu w
celach innych niż weryfikacja zgodności działania firmy inwestycyjnej z jej zobowiązaniami
prawnymi.
2.
Wykonanie obowiązków, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, może nastąpić poprzez wprowadzenie
stosownych regulacji w regulaminie, o którym mowa w § 4 ust. 1.
3.
Przez instrument finansowy powiązany z innym instrumentem finansowym, o którym mowa
w ust. 1, rozumie się instrument finansowy, którego cena zależy bezpośrednio od ceny
tego innego instrumentu finansowego, w tym w szczególności instrument pochodny, którego
instrumentem bazowym jest ten inny instrument finansowy.
4.
Przepisy ust. 1-3 stosuje się do innych niż rekomendacje analiz sporządzanych i dystrybuowanych
wśród klientów, w związku z wykonywaniem przez firmę inwestycyjną działalności maklerskiej,
o której mowa w art. 69 ust. 4 pkt 6 ustawy, jeżeli zalecają lub sugerują, bezpośrednio
lub pośrednio, określone zachowania inwestycyjne w odniesieniu do jednego lub kilku
instrumentów finansowych lub emitenta bądź wystawcy instrumentów finansowych, w tym
opinii odnoszących się do bieżącej lub przyszłej wartości lub ceny instrumentów finansowych.
5.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się do firmy inwestycyjnej, która dystrybuuje rekomendacje
sporządzane przez inny podmiot, pod warunkiem że
1)
firma inwestycyjna nie wchodzi w skład tej samej grupy kapitałowej, w której pozostaje
podmiot sporządzający rekomendację;
2)
firma inwestycyjna nie dokonuje istotnych zmian treści zalecenia lub ceny docelowej;
3)
firma inwestycyjna dystrybuuje rekomendacje z informacją, że zostały one sporządzone
przez inny podmiot, oraz
4)
podmiot sporządzający rekomendację podlega z tytułu sporządzania rekomendacji wymogom
analogicznym do określonych w ust. 1 albo posiada regulacje wewnętrzne spełniające
wymogi, o których mowa w ust. 1.
6.
Przepisów ust. 1-5 nie stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej.
1.
Firma inwestycyjna opracowuje i wdraża regulamin ochrony przepływu informacji poufnych
oraz stanowiących tajemnicę zawodową określający szczegółowo rozwiązania wdrożone
przez daną firmę inwestycyjną mające na celu
1)
uniemożliwianie osobom nieuprawnionym dostępu do informacji poufnych oraz stanowiących
tajemnicę zawodową oraz
2)
zapobieganie wykorzystywaniu przez osoby mające dostęp do informacji poufnych oraz
stanowiących tajemnicę zawodową tych informacji w celach innych niż wykonywanie obowiązków
wynikających ze sprawowanych funkcji lub zatrudnienia.
2.
Regulamin, o którym mowa w ust. 1, określa również zasady przepływu informacji w firmie
inwestycyjnej, w tym zasady obiegu dokumentów.
1.
Wewnętrzna struktura organizacyjna firmy inwestycyjnej powinna zapobiegać powstawaniu
konfliktów interesów, a w przypadku powstania takiego konfliktu umożliwić ochronę
interesów klienta przed szkodliwym wpływem tego konfliktu.
2.
Pomieszczenia, w których jest prowadzona działalność maklerska, powinny być zabezpieczone
przed niekontrolowanym dostępem osób nieuprawnionych.
3.
Pomieszczenia, w których jest prowadzona obsługa klientów firmy inwestycyjnej, powinny
być wydzielone w sposób uniemożliwiający klientom firmy inwestycyjnej oraz innym osobom
nieuprawnionym niekontrolowany dostęp do pozostałych pomieszczeń firmy inwestycyjnej.
4.
Firma inwestycyjna zapewnia warunki techniczne i organizacyjne pozwalające, na żądanie
klienta, na składanie zleceń z zachowaniem poufności.
5.
Sposób organizacji firmy inwestycyjnej powinien gwarantować bezpieczeństwo obsługi
klientów oraz przechowywanych dokumentów i danych.
6.
Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się do punktów przyjmowania zleceń w takim zakresie,
w jakim odnosi się to do wewnętrznej organizacji banku.
7.
Przepisów ust. 1-5 nie stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej.
1.
Firma inwestycyjna opracowuje i wdraża regulamin organizacyjny określający szczegółowo
wewnętrzną strukturę organizacyjną tej firmy inwestycyjnej wraz z zakresem zadań poszczególnych
jednostek organizacyjnych oraz zasadami odpowiedzialności i podległości służbowej
poszczególnych jednostek organizacyjnych i stanowisk. W regulaminie organizacyjnym
firma inwestycyjna określa również procedury decyzyjne oraz zasady sprawozdawczości
wewnętrznej.
2.
Wewnętrzna struktura organizacyjna firmy inwestycyjnej, z uwzględnieniem rodzaju i
rozmiaru działalności prowadzonej przez tę firmę inwestycyjną, powinna zapewniać
1)
powierzanie wykonywania czynności z zakresu działalności maklerskiej prowadzonej przez
firmę inwestycyjną osobom posiadającym niezbędny zakres wiedzy, umiejętności oraz
kwalifikacje dla prawidłowego wykonywania tych czynności;
2)
powierzanie osobom powiązanym wykonywania czynności z zakresu działalności maklerskiej
prowadzonej przez firmę inwestycyjną w sposób, który nie uniemożliwia wykonywania
tych czynności właściwie, uczciwie i rzetelnie, w szczególności w przypadku powierzania
jednej osobie jednoczesnego wykonywania kilku czynności;
3)
istnienie systemu sprawozdawczości wewnętrznej i niezbędnego przepływu informacji
wewnątrz firmy inwestycyjnej;
4)
rejestrację danych związanych z prowadzoną przez firmę inwestycyjną działalnością
maklerską oraz z czynnościami wykonywanymi przez poszczególne jednostki organizacyjne
firmy inwestycyjnej.
3.
Punkty obsługi klientów powinny posiadać urządzenia telekomunikacyjne umożliwiające
stały i bezpośredni kontakt z centralą firmy inwestycyjnej.
4.
Punkty obsługi klientów powinny być oznaczone w sposób umożliwiający ich identyfikację
jako jednostki organizacyjnej danej firmy inwestycyjnej.
5.
W przypadku gdy punkt obsługi klientów zostanie zlokalizowany na terenie banku lub
innego podmiotu, powinien posiadać urządzenia i numery telekomunikacyjne identyfikowalne
wyłącznie pod nazwą firmy inwestycyjnej lub biura maklerskiego w przypadku banku prowadzącego
działalność maklerską.
6.
Jeżeli w przypadku, o którym mowa w ust. 5, punkt obsługi klientów nie posiada systemów
informatycznych wydzielonych z systemów banku lub innego podmiotu, na którego terenie
został zlokalizowany, systemy wykorzystywane przez punkt obsługi klientów powinny
zostać zabezpieczone przed nieuprawnionym dostępem.
7.
Bank, który prowadzi działalność maklerską w ramach wyodrębnionej jednostki banku,
oraz biuro maklerskie, w zakresie, w jakim czynności przyjmowania zleceń nabycia lub
zbycia instrumentów finansowych są wykonywane przez pracowników banku niebędących
pracownikami biura, odpowiednio oznaczają punkty przyjmowania zleceń.
8.
Przepisów ust. 1-7 nie stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej.
1.
Bank powierniczy wykonuje czynności związane z prowadzeniem rachunków papierów wartościowych
i rachunków zbiorczych w wydzielonych pomieszczeniach, zabezpieczonych przed niekontrolowanym
dostępem osób nieuprawnionych.
2.
Sposób organizacji działalności powierniczej powinien zapewniać ochronę informacji
poufnych i stanowiących tajemnicę zawodową przed nieuprawnionym dostępem.
1.
Systemy informatyczne firmy inwestycyjnej powinny być zabezpieczone w taki sposób,
aby uniemożliwić nieuprawniony dostęp do danych przetwarzanych przez te systemy.
2.
Firma inwestycyjna stosuje zabezpieczenia urządzeń uniemożliwiające nieuprawniony
dostęp do systemów informatycznych i przetwarzania danych. Firma inwestycyjna opracowuje
i wdraża wewnętrzne procedury regulujące dostęp do systemów informatycznych firmy
inwestycyjnej oraz kontrolę tego dostępu, zapewniające możliwość jego odtworzenia
wraz z historią modyfikacji i przetwarzania danych.
3.
Urządzenia i systemy informatyczne firmy inwestycyjnej powinny być zabezpieczone przed
utratą danych spowodowaną awarią zasilania, innymi awariami lub zakłóceniami oraz
innymi zdarzeniami losowymi. W celu zapewnienia ciągłości obsługi i pracy systemów
informatycznych firma inwestycyjna, przynajmniej raz dziennie, tworzy kopię bazy danych
lub stosuje inne środki techniczne umożliwiające odtworzenie danych oraz podjęcie
pracy systemów informatycznych w sytuacji awarii lub utraty części lub całości danych
w podstawowych bazach danych. Kopie bazy danych przechowywane są w budynku, w którym
nie znajdują się systemy informatyczne przetwarzające dane.
4.
W przypadku prowadzenia przez firmę inwestycyjną rachunków papierów wartościowych,
rachunków zbiorczych lub rachunków pieniężnych, systemy informatyczne firmy inwestycyjnej
powinny gwarantować możliwość tworzenia za okresy nie krótsze niż okresy, w których
firma inwestycyjna jest zobowiązana do przechowywania danych związanych z prowadzoną
działalnością maklerską, odpowiednio historii rachunków papierów wartościowych, rachunków
zbiorczych, rachunków pieniężnych i rejestrów operacyjnych zawierającej chronologiczne
zestawienie operacji dokonywanych na tych rachunkach lub rejestrach, w szczególności
dane dotyczące
1)
w odniesieniu do rachunku pieniężnego
a)
salda początkowego i końcowego środków pieniężnych za każdy dzień,
b)
wpłat na rachunek, z uwzględnieniem wpłat dokonanych w formie przelewu, a w szczególności
kwot poszczególnych wpłat, daty i opisu operacji oraz dokumentu źródłowego,
c)
wypłat z rachunku, a w szczególności kwot poszczególnych wypłat, daty i opisu operacji
oraz dokumentu źródłowego,
d)
przelewów środków pieniężnych z rachunku, a w szczególności kwot poszczególnych przelewów,
daty i opisu operacji oraz dokumentu źródłowego,
e)
środków z rozliczonych w danym dniu transakcji, a w szczególności kwot rozliczonych
środków, daty i opisu operacji oraz dokumentu źródłowego,
f)
blokady środków pieniężnych w związku ze złożeniem zlecenia kupna instrumentów finansowych,
a w szczególności kwot środków objętych blokadą, daty i opisu operacji oraz numeru
zlecenia,
g)
blokady środków pieniężnych ustanowionej w przypadku innym niż wymieniony w lit. f,
a w szczególności kwoty środków objętych blokadą,
h)
zniesienia blokady środków pieniężnych w związku z anulowaniem zlecenia kupna instrumentów
finansowych, a w szczególności daty i numeru zlecenia,
i)
naliczonych odsetek za opóźnienie, a w szczególności daty i opisu operacji;
2)
w odniesieniu do rachunku papierów wartościowych i rachunku zbiorczego
a)
salda początkowego i końcowego dla każdego rodzaju instrumentów finansowych za każdy
dzień,
b)
blokady instrumentów finansowych, a w szczególności liczby instrumentów finansowych
objętych blokadą, daty i opisu operacji,
c)
nabycia instrumentów finansowych w drodze wykonania zlecenia kupna w obrocie zorganizowanym,
a w szczególności daty i numeru zlecenia oraz liczby instrumentów finansowych,
d)
nabycia instrumentów finansowych poza obrotem zorganizowanym, a w szczególności liczby
instrumentów finansowych, daty i opisu operacji oraz dokumentu źródłowego,
e)
zbycia instrumentów finansowych w drodze wykonania zlecenia sprzedaży w obrocie zorganizowanym,
a w szczególności daty i numeru zlecenia oraz liczby instrumentów finansowych,
f)
zbycia instrumentów finansowych poza obrotem zorganizowanym, a w szczególności daty
i numeru zlecenia oraz liczby instrumentów finansowych,
g)
przeniesienia instrumentów finansowych na inny rachunek papierów wartościowych lub
rachunek zbiorczy należący do tego samego podmiotu, a w szczególności liczby instrumentów
finansowych, daty i opisu operacji oraz dokumentu źródłowego.
5.
Przepisy ust. 4 pkt 2 stosuje się odpowiednio w przypadku rejestrowania przez firmę
inwestycyjną instrumentów finansowych w sposób inny niż na rachunkach papierów wartościowych
lub na rachunkach zbiorczych.
6.
W przypadku przechowywania instrumentów finansowych systemy informatyczne firmy inwestycyjnej
powinny gwarantować możliwość rejestrowania danych umożliwiających identyfikację instrumentów
finansowych będących przedmiotem poszczególnych operacji.
7.
Firma inwestycyjna przyjmująca i przekazująca zlecenia klientów lub wykonująca zlecenia
klientów przekazywane za pomocą telefonu, telefaksu, innych urządzeń technicznych
lub elektronicznych nośników informacji zapewnia
1)
poufność składanych zleceń, a w szczególności zabezpieczenie ich przed odsłuchaniem
lub odczytaniem przez osoby nieupoważnione;
2)
integralność składanych zleceń, a w szczególności zabezpieczenie ich przed modyfikacją
lub usunięciem przez osoby nieupoważnione;
3)
zabezpieczenie przed możliwością ich składania przez osoby nieuprawnione, w szczególności
przez ustalenie odrębnego identyfikatora lub hasła dla każdego klienta;
4)
rejestrację daty, godziny, minuty otrzymania zlecenia i informacji przekazywanych
lub otrzymywanych przez firmę inwestycyjną w związku z otrzymaniem zlecenia.
8.
Firma inwestycyjna, o której mowa w ust. 7, dokłada należytej staranności w celu zapewnienia
sprawnej obsługi klientów w zakresie przyjmowania i przekazywania zleceń lub wykonywania
zleceń przekazywanych za pomocą telefonu, telefaksu, innych urządzeń technicznych
lub elektronicznych nośników informacji.
9.
Firma inwestycyjna może przyjmować zlecenia składane za pomocą telefonu, telefaksu
lub innych urządzeń technicznych po uprzedniej, zgodnej z zasadami ustalonymi między
firmą inwestycyjną i klientem, identyfikacji osoby składającej zlecenie. W przypadku
gdy zlecenia mają być składane przez pełnomocnika, firma inwestycyjna może ustalić
z tym pełnomocnikiem sposób identyfikacji osoby, w imieniu której pełnomocnik będzie
składał zlecenia.
10.
Przepisów ust. 1-9 nie stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej.
11.
Do banku powierniczego w zakresie
1)
systemów informatycznych służących do prowadzenia rachunków papierów wartościowych
lub rachunków zbiorczych - stosuje się odpowiednio przepisy ust. 1-3 oraz ust. 4 pkt
2;
2)
przyjmowanych dyspozycji - stosuje się odpowiednio przepisy ust. 7 pkt 1-4 oraz ust.
8.
1.
Firma inwestycyjna opracowuje i wdraża procedury określające sposób prowadzenia przez
firmę inwestycyjną rachunkowości umożliwiające niezwłoczne dostarczanie, na żądanie
Komisji, sprawozdań finansowych sporządzonych zgodnie z przepisami odrębnymi przedstawiających
rzetelny i prawdziwy obraz sytuacji finansowej tej firmy inwestycyjnej.
2.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej prowadzącej działalność
maklerską na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez otwierania oddziału.
1.
Firma inwestycyjna opracowuje i wdraża system kontroli wewnętrznej, służący zapobieganiu
przypadkom działania niezgodnego z decyzjami i procedurami wewnętrznymi przyjętymi
przez firmę inwestycyjną.
2.
Celem systemu kontroli wewnętrznej jest ponadto zapewnienie
1)
nadzoru nad przestrzeganiem reguł postępowania w celu przeciwdziałania wprowadzaniu
do obrotu finansowego wartości majątkowych pochodzących z nielegalnych lub nieujawnionych
źródeł;
2)
badania zgodności działalności firmy inwestycyjnej i czynności wykonywanych w ramach
tej działalności przez osoby powiązane z regulacjami rynków, na których działa firma
inwestycyjna, regulacjami Krajowego Depozytu Papierów Wartościowych S.A., regulacjami
innych izb rozliczeniowych oraz izb rozrachunkowych, których uczestnikiem jest firma
inwestycyjna, oraz regulacjami izby gospodarczej, o której mowa w art. 92 ustawy,
jeśli firma inwestycyjna należy do takiej izby;
3)
nadzoru nad przepływem informacji poufnych i informacji stanowiących tajemnicę zawodową
oraz zabezpieczenia dostępu do nich;
4)
nadzoru nad rozpatrywaniem skarg i wniosków klientów oraz prowadzeniem rejestru skarg.
3.
Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej, z zastrzeżeniem
ust. 4.
4.
Przepisy ust. 2 pkt 1 i 2 stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej prowadzącej
działalność maklerską na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w formie oddziału.
1.
Firma inwestycyjna opracowuje i wdraża system nadzoru zgodności działalności z prawem,
służący ujawnianiu i zapobieganiu naruszania przez firmę inwestycyjną obowiązków wynikających
z przepisów prawa regulujących prowadzenie działalności maklerskiej. Zasady przyjętego
przez firmę inwestycyjną nadzoru zgodności działalności z prawem określa regulamin
nadzoru zgodności działalności z prawem.
2.
Przyjęty przez firmę inwestycyjną system nadzoru zgodności działalności z prawem powinien
zapewniać możliwość minimalizacji skutków ewentualnych naruszeń oraz możliwość skutecznego
wykonywania przez Komisję przysługujących jej uprawnień z tytułu nadzoru nad firmą
inwestycyjną.
3.
Przyjęty przez firmę inwestycyjną system nadzoru zgodności działalności z prawem powinien
uwzględniać rodzaj i zakres działalności prowadzonej przez firmę inwestycyjną, w tym
w szczególności rodzaj i zakres prowadzonej przez nią działalności maklerskiej, o
której mowa w art. 69 ust. 2 ustawy.
4.
Firma inwestycyjna wydziela w swojej strukturze komórkę do spraw nadzoru zgodności
działalności z prawem oraz zapewnia tej komórce niezależność umożliwiającą prawidłowe
wykonywanie jej obowiązków. W przypadku gdy uzasadnia to rodzaj i zakres działalności
prowadzonej przez firmę inwestycyjną, czynności nadzoru zgodności działalności z prawem
mogą być wykonywane w ramach stanowiska jednoosobowego. W takim przypadku do stanowiska
nadzoru zgodności działalności z prawem stosuje się przepisy rozporządzenia dotyczące
komórki do spraw nadzoru zgodności działalności z prawem.
5.
Do obowiązków komórki do spraw nadzoru zgodności działalności z prawem należy
1)
badanie i regularna ocena adekwatności i skuteczności przyjętego systemu nadzoru zgodności
działalności z prawem, jak również działań podejmowanych w celu wypełniania przez
firmę inwestycyjną obowiązków wynikających z przepisów prawa regulujących prowadzenie
działalności maklerskiej;
2)
doradztwo oraz bieżąca pomoc osobom powiązanym wykonującym czynności w ramach prowadzonej
przez firmę inwestycyjną działalności maklerskiej w wypełnianiu przez nich obowiązków
zgodnie z przepisami prawa regulującymi prowadzenie działalności maklerskiej.
6.
W celu umożliwienia wykonywania przez komórkę do spraw nadzoru zgodności działalności
z prawem jej obowiązków w sposób należyty i niezależny, firma inwestycyjna zapewnia,
aby
1)
osoby wykonujące zadania z zakresu nadzoru zgodności działalności z prawem miały stosowne
uprawnienia, środki, kwalifikacje i dostęp do wszelkich niezbędnych informacji;
2)
osoby wykonujące zadania z zakresu nadzoru zgodności działalności z prawem były odpowiedzialne
za raportowanie w zakresie dotyczącym funkcjonowania systemu nadzoru zgodności działalności
z prawem;
3)
osoby wykonujące zadania z zakresu nadzoru zgodności działalności z prawem nie brały
udziału w wykonywaniu czynności z zakresu działalności, która jest przedmiotem sprawowanego
przez nie nadzoru zgodności działalności z prawem;
4)
sposób wynagradzania osób wykonujących zadania z zakresu nadzoru zgodności działalności
z prawem nie wpływał na ich obiektywizm.
7.
Przepisów ust. 6 pkt 3 i 4 nie stosuje się do firmy inwestycyjnej prowadzącej działalność,
której zakres i rodzaj uzasadnia odstąpienie od tych wymogów, pod warunkiem że firma
inwestycyjna jest w stanie zapewnić należyte wykonywanie nadzoru zgodności działalności
z prawem.
8.
Osoba wykonująca czynności nadzoru zgodności działalności z prawem - w przypadku stanowiska
jednoosobowego albo osoba kierująca komórką nadzoru zgodności działalności z prawem
(inspektor nadzoru) niebędąca członkiem zarządu podlega, z zastrzeżeniem ust. 9-11,
bezpośrednio prezesowi zarządu firmy inwestycyjnej, a w przypadku gdy prezes nie został
powołany - zarządowi firmy inwestycyjnej.
9.
W przypadku banku prowadzącego działalność maklerską w formie biura maklerskiego inspektor
nadzoru podlega bezpośrednio osobie kierującej biurem maklerskim.
10.
W przypadku banku prowadzącego działalność maklerską w formie wyodrębnionej jednostki
funkcje inspektora nadzoru pełni, według wyboru tego banku, osoba kierująca wyodrębnioną
jednostką, osoba bezpośrednio jej podległa albo osoba kierująca komórką kontroli wewnętrznej
banku.
11.
W przypadku domu maklerskiego w formie spółki osobowej inspektor nadzoru podlega bezpośrednio
komplementariuszom lub wspólnikom, którym przysługuje prawo prowadzenia spraw spółki.
12.
Inspektor nadzoru, w zależności od potrzeb, nie rzadziej jednak niż raz do roku, sporządza
pisemny raport z funkcjonowania systemu nadzoru zgodności działalności z prawem. Raport
powinien w szczególności zawierać wskazanie środków podejmowanych w przypadkach niezgodności
z przepisami prawa regulującymi prowadzenie działalności maklerskiej.
13.
Inspektor nadzoru przekazuje raport, o którym mowa w ust. 12
1)
członkowi zarządu banku nadzorującemu prowadzenie działalności maklerskiej oraz radzie
nadzorczej - w przypadku banku prowadzącego działalność maklerską;
2)
zarządowi i radzie nadzorczej - w przypadku domu maklerskiego w formie spółki akcyjnej
albo spółki z ograniczoną odpowiedzialnością;
3)
komplementariuszom, którym przysługuje prawo prowadzenia spraw spółki, oraz radzie
nadzorczej - w przypadku domu maklerskiego w formie spółki komandytowo-akcyjnej;
4)
komplementariuszom albo wspólnikom, którym przysługuje prawo prowadzenia spraw spółki
- w przypadku domu maklerskiego w formie spółki komandytowej, spółki partnerskiej
albo spółki jawnej.
14.
Przepisów ust. 1-13 nie stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej.
1.
Firma inwestycyjna opracowuje i wdraża system audytu wewnętrznego związanego z działalnością
prowadzoną przez tę firmę inwestycyjną.
2.
W ramach systemu audytu wewnętrznego firma inwestycyjna na bieżąco monitoruje i regularnie
weryfikuje stosowane systemy oraz wdrożone regulaminy i procedury wewnętrzne pod względem
ich prawidłowości i skuteczności w wypełnianiu przez firmę inwestycyjną obowiązków
wynikających z przepisów prawa oraz podejmuje działania mające na celu eliminację
wszelkich nieprawidłowości.
3.
W przypadku gdy uzasadnia to rozmiar i rodzaj prowadzonej działalności, w tym w szczególności
rozmiar i rodzaj prowadzonej działalności maklerskiej, o której mowa w art. 69 ust.
2 ustawy, firma inwestycyjna tworzy w swojej wewnętrznej strukturze organizacyjnej
niezależną i odrębną komórkę audytu wewnętrznego.
4.
Do zadań komórki audytu wewnętrznego należy bieżące badanie i ocenianie prawidłowości
i skuteczności systemów, regulaminów i procedur wewnętrznych stosowanych przez firmę
inwestycyjną w prowadzonej działalności maklerskiej, w tym w szczególności systemu
kontroli wewnętrznej, polegające na
1)
opracowywaniu i wykonywaniu planu audytu wewnętrznego;
2)
wydawaniu zaleceń wynikających z czynności podejmowanych w ramach wykonywania planu
audytu wewnętrznego;
3)
ocenianiu wykonania zaleceń, o których mowa w pkt 2, oraz
4)
sporządzaniu, w zależności od potrzeb, nie rzadziej jednak niż raz na rok, pisemnych
raportów z wykonywania przez komórkę audytu wewnętrznego powierzonych jej zadań, zawierających
w szczególności wskazanie środków podejmowanych w ramach wykonywania planu audytu
wewnętrznego.
5.
Raport, o którym mowa w ust. 4 pkt 4, przekazywany jest
1)
członkowi zarządu banku nadzorującemu prowadzenie działalności maklerskiej oraz radzie
nadzorczej - w przypadku banku prowadzącego działalność maklerską;
2)
zarządowi i radzie nadzorczej - w przypadku domu maklerskiego w formie spółki akcyjnej
albo spółki z ograniczoną odpowiedzialnością;
3)
komplementariuszom, którym przysługuje prawo prowadzenia spraw spółki, oraz radzie
nadzorczej - w przypadku domu maklerskiego w formie spółki komandytowo-akcyjnej;
4)
komplementariuszom albo wspólnikom, którym przysługuje prawo prowadzenia spraw spółki
- w przypadku domu maklerskiego w formie spółki komandytowej, spółki partnerskiej
albo spółki jawnej.
6.
Obowiązki, o których mowa w ust. 2, w zakresie regularnej weryfikacji, wykonywane
są przez zarząd lub radę nadzorczą firmy inwestycyjnej zgodnie z określonymi kompetencjami.
W przypadku domu maklerskiego w formie spółki komandytowo-akcyjnej obowiązki, o których
mowa w ust. 2, w zakresie regularnej weryfikacji, wykonywane są przez komplementariuszy,
którym przysługuje prawo prowadzenia spraw spółki, oraz radę nadzorczą, a w przypadku
domu maklerskiego w formie spółki komandytowej, spółki partnerskiej albo spółki jawnej
przez komplementariuszy albo wspólników, którym przysługuje prawo prowadzenia spraw
spółki.
7.
Przepisów ust. 1-6 nie stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej.
1.
Firma inwestycyjna zapewnia osobom powiązanym zapoznanie się z regulaminami i procedurami
wdrożonymi przez firmę inwestycyjną i obowiązującymi w stosunku do tych osób powiązanych
w związku z wykonywanymi przez nie czynnościami lub pełnionymi funkcjami.
2.
Firma inwestycyjna prowadzi książkę procedur zawierającą wszystkie procedury i regulaminy
związane z prowadzoną działalnością obowiązujące w tej firmie inwestycyjnej. W przypadku
banku prowadzącego działalność maklerską książka procedur zawiera procedury i regulaminy
związane z tą działalnością. Książka procedur może być prowadzona w formie zapisu
elektronicznego.
3.
Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej.
1.
Firma inwestycyjna opracowuje i wdraża procedurę określającą sposób załatwiania skarg
klientów detalicznych na działalność tej firmy inwestycyjnej.
2.
Firma inwestycyjna prowadzi rejestr skarg zawierający informacje o wszystkich skargach
na działalność tej firmy inwestycyjnej złożonych w ciągu danego roku kalendarzowego
i sposobie ich załatwienia.
3.
W rejestrze skarg umieszcza się następujące dane
1)
imię i nazwisko lub firmę (nazwę) podmiotu składającego skargę;
2)
datę złożenia skargi;
3)
przedmiot skargi;
4)
środki podjęte w celu rozpatrzenia skargi.
4.
Przepisy ust. 1-3 stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej wyłącznie w zakresie
skarg odnoszących się do działalności maklerskiej prowadzonej na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
1.
Firma inwestycyjna, z zastrzeżeniem przepisu § 19 ust. 3, prowadzi dziennik kontroli
zewnętrznych, zawierający dane dotyczące kontroli przeprowadzanych w tej firmie inwestycyjnej
w ciągu danego roku kalendarzowego przez Komisję, Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych
S.A. oraz inne podmioty uprawnione do kontrolowania firmy inwestycyjnej na podstawie
odrębnych przepisów.
2.
W dzienniku kontroli zewnętrznych umieszcza się następujące dane
1)
oznaczenie podmiotu kontrolującego;
2)
zakres kontroli;
3)
datę rozpoczęcia kontroli;
4)
datę zakończenia kontroli.
3.
Dane, o których mowa w ust. 2 pkt 1-3, podlegają wpisowi do dziennika kontroli nie
później niż w dniu rozpoczęcia kontroli, a dane, o których mowa w ust. 2 pkt 4 - niezwłocznie
po uzyskaniu przez firmę inwestycyjną informacji o zakończeniu kontroli.
4.
W przypadku kontroli działalności banku prowadzącego działalność maklerską obejmującej
oprócz biura maklerskiego albo wyodrębnionej jednostki banku także inne jednostki
organizacyjne banku, kontrolowany umieszcza w dzienniku kontroli zewnętrznych, w części
dotyczącej zakresu kontroli, wzmiankę dotyczącą zakresu kontroli dokonywanej w biurze
maklerskim albo w wyodrębnionej jednostce banku.
5.
Przepisy ust. 1-4 stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej wyłącznie w zakresie
kontroli, których przedmiotem jest badanie zgodności prowadzonej działalności maklerskiej
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z warunkami prowadzenia działalności maklerskiej.
1.
Firma inwestycyjna prowadzi dziennik kontroli wewnętrznych, zawierający dane dotyczące
kontroli przeprowadzanych w tej firmie inwestycyjnej w ciągu danego roku kalendarzowego.
2.
Dziennik kontroli wewnętrznych prowadzi się zgodnie z zasadami określonymi w § 18
ust. 2-4.
3.
Firma inwestycyjna może prowadzić dziennik kontroli zawierający dane dotyczące kontroli
przeprowadzanych przez podmioty, o których mowa w § 18 ust. 1, oraz dotyczące kontroli
wewnętrznych.
4.
Przepisy ust. 1-3 stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej wyłącznie w zakresie
kontroli, których przedmiotem jest badanie zgodności działalności maklerskiej prowadzonej
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z warunkami prowadzenia działalności maklerskiej.
1.
Firma inwestycyjna przechowuje i archiwizuje dokumenty i inne nośniki informacji zawierające
opracowane, prowadzone lub sporządzone w związku z organizacją firmy inwestycyjnej
regulaminy, procedury, decyzje, rejestry, dzienniki lub inne informacje wymagane przepisami
rozporządzenia.
2.
Firma inwestycyjna przechowuje i archiwizuje dokumenty i inne nośniki informacji przez
5 lat, licząc od pierwszego dnia roku następującego po roku, w którym te dokumenty
i inne nośniki opracowano, prowadzono lub sporządzono.
1.
Bank prowadzący działalność maklerską może przechowywać i archiwizować dokumenty lub
inne nośniki informacji w pomieszczeniach banku poza biurem maklerskim, pod warunkiem
wydzielenia archiwum biura maklerskiego z archiwum banku.
2.
W przypadku wyodrębnionej jednostki banku dokumenty lub inne nośniki informacji związane
z działalnością maklerską są przechowywane i archiwizowane przez ten bank.
1.
Przepisy § 14 ust. 1-7, § 16 ust. 2 oraz § 17-20 stosuje się odpowiednio do banku
powierniczego w zakresie działalności powierniczej prowadzonej przez ten bank. Przepisy
§ 7, 13 i 15 stosuje się odpowiednio do banku powierniczego w zakresie działalności
powierniczej prowadzonej przez ten bank, jeżeli
1)
systemy i procedury określone w tych przepisach wdrożone przez bank w związku z wykonywanymi
przez ten bank czynnościami bankowymi nie obejmują swoim zakresem działalności powierniczej
lub
2)
systemy i procedury określone w tych przepisach wdrożone przez bank w związku z wykonywanymi
przez ten bank czynnościami bankowymi nie zapewniają Komisji dostępu do dokumentów
i informacji niezbędnych do sprawowania efektywnego nadzoru nad działalnością powierniczą
prowadzoną przez ten bank.
2.
Obowiązki komórki do spraw nadzoru zgodności działalności z prawem w banku powierniczym
mogą być powierzone odpowiedniej komórce banku wykonującej zadania z zakresu nadzoru
wewnętrznego.
3.
Inspektorem nadzoru w banku powierniczym jest, według wyboru tego banku, osoba kierująca
działalnością powierniczą, osoba bezpośrednio jej podległa albo osoba kierująca komórką
nadzoru wewnętrznego banku. Raport z pełnienia funkcji nadzoru zgodności z prawem,
zawierający w szczególności zestawienie wyników przeprowadzonych kontroli, jest przekazywany,
nie rzadziej niż raz na rok, członkowi zarządu banku nadzorującemu prowadzenie działalności
powierniczej.
4.
Bank powierniczy przechowuje i archiwizuje dokumenty lub inne nośniki informacji związane
z działalnością powierniczą w sposób zapewniający wydzielenie ich z archiwum banku.
5.
Bank powierniczy może powierzyć przechowywanie i archiwizowanie dokumentów lub innych
nośników informacji związanych z działalnością powierniczą podmiotowi zajmującemu
się wykonywaniem tego rodzaju czynności w sposób zawodowy.
6.
Bank powierniczy zapewnia przechowywanie i archiwizowanie dokumentów lub innych nośników
informacji przez podmiot, któremu powierza wykonywanie tych czynności, w sposób uniemożliwiający
dostęp osobom nieuprawnionym do treści dokumentów lub innych nośników informacji.
Przepisy § 3-9, § 11 ust. 6 i 7, § 16-21 stosuje się do banku, o którym mowa w art.
70 ust. 2 ustawy.
1.
Firma inwestycyjna opracowuje i wdraża system zarządzania ryzykiem związanym z działalnością
prowadzoną przez firmę inwestycyjną oraz systemami i procesami stosowanymi przez nią
w prowadzonej działalności, którego celem jest identyfikacja, pomiar lub szacowanie
oraz monitorowanie ryzyka występującego w działalności firmy inwestycyjnej służące
zapewnieniu prawidłowości procesu wyznaczania i realizacji szczegółowych celów prowadzonej
przez firmę inwestycyjną działalności.
2.
W przypadku gdy uzasadnia to rozmiar lub rodzaj działalności prowadzonej przez firmę
inwestycyjną, w tym w szczególności rozmiar lub rodzaj prowadzonej przez nią działalności
maklerskiej, o której mowa w art. 69 ust. 2 ustawy, firma inwestycyjna wyodrębnia
w swojej strukturze organizacyjnej niezależną od obarczonej ryzykiem działalności
operacyjnej jednostkę, do której zadań należy
1)
wdrożenie systemu zarządzania ryzykiem;
2)
doradzanie zarządowi firmy inwestycyjnej w zakresie zarządzania ryzykiem oraz
3)
przekazywanie zarządowi firmy inwestycyjnej, w zależności od potrzeb, nie rzadziej
jednak niż raz na rok, pisemnych sprawozdań z funkcjonowania systemu, o którym mowa
w ust. 1, zawierającego w szczególności wskazanie środków podejmowanych w ramach zarządzania
ryzykiem.
3.
W bankach prowadzących działalność maklerską lub w domach maklerskich prowadzących
działalność w formie spółki akcyjnej lub spółki z ograniczoną odpowiedzialnością rada
nadzorcza otrzymuje regularne, pisemne sprawozdania z funkcjonowania systemu, o którym
mowa w ust. 1. Przepis ten stosuje się także do domów maklerskich prowadzących działalność
w formie spółki komandytowo-akcyjnej, jeśli została w nim ustanowiona rada nadzorcza.
4.
Firma inwestycyjna opracowuje i wdraża wewnętrzne strategie i procedury identyfikacji,
pomiaru, monitorowania i kontroli ryzyka. Te strategie i procedury zatwierdzane są
przez zarząd firmy inwestycyjnej.
5.
Firma inwestycyjna bada i ocenia, w ramach audytu wewnętrznego, adekwatność i skuteczność
wdrożonego systemu, o którym mowa w ust. 1, jak również poziom jego wykorzystywania.
6.
W przypadku firmy inwestycyjnej organizującej alternatywny system obrotu system zarządzania
ryzykiem powinien uwzględniać przepis § 11 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 października 2009 r. w sprawie warunków,
jakie musi spełniać organizowany przez firmę inwestycyjną alternatywny system obrotu
(Dz. U. Nr 187, poz. 1448).
Strategie i procedury, o których mowa w § 24 ust. 4, podlegają regularnej weryfikacji
w celu ich dostosowania do zmian profilu ryzyka działalności prowadzonej przez firmę
inwestycyjną i otoczenia gospodarczego, w którym działa firma inwestycyjna. Weryfikacji
strategii i procedur dokonuje zarząd firmy inwestycyjnej.
W ramach realizowanych strategii i stosowanych procedur dom maklerski określa w szczególności
1)
w zakresie ryzyka operacyjnego
a)
procedury zarządzania ryzykiem operacyjnym, w tym zasady monitorowania straty z tytułu
ryzyka operacyjnego oraz przyjęte przez dom maklerski określenie ryzyka operacyjnego
dla potrzeb stosowania tych procedur, uwzględniające elementy, o których mowa w § 1 ust. 1 załącznika nr 11 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 18 listopada
2009 r. w sprawie zakresu i szczegółowych zasad wyznaczania całkowitego wymogu kapitałowego,
w tym wymogów kapitałowych, dla domów maklerskich oraz określenia maksymalnej wysokości
kredytów, pożyczek i wyemitowanych dłużnych papierów wartościowych w stosunku do kapitałów
(Dz. U. Nr 204, poz. 1571, z późn. zm., zwanego dalej „rozporządzeniem o wymogach kapitałowych”, oraz uwzględniające zdarzenia
charakteryzujące się niską częstotliwością, lecz wysokimi stratami,
b)
plany utrzymania ciągłości działania zapewniające ciągłe i niezakłócone działanie
domu maklerskiego oraz plany awaryjne służące zapewnieniu możliwości prowadzenia bieżącej
działalności domu maklerskiego i ograniczeniu strat w przypadku wystąpienia niekorzystnych
zdarzeń wewnętrznych i zewnętrznych mogących poważnie zakłócić tę działalność,
c)
politykę w zakresie wyboru, uzupełniania oraz monitorowania potrzeb kadrowych i planowania
zaplecza kadrowego;
2)
w zakresie ryzyka kredytowego i kontrahenta
a)
kryteria oceny ryzyka, umożliwiające ograniczenie ryzyka związanego z udzielaniem
pożyczek,
b)
zasady monitorowania ekspozycji pod względem ryzyka kredytowego,
c)
zasady dywersyfikacji portfela ekspozycji kredytowych stosownie do założeń w zakresie
dopuszczalnego poziomu ryzyka kredytowego oraz z uwzględnieniem rynków, na których
działa dom maklerski;
3)
w zakresie ryzyka rezydualnego - sposób i zasady zarządzania ryzykiem wynikającym
z mniejszej niż założona przez dom maklerski skuteczności stosowanych w domu maklerskim
technik ograniczania ryzyka kredytowego;
4)
w zakresie ryzyka z tytułu transakcji sekurytyzacyjnych, w których dom maklerski jest
inwestorem, jednostką inicjującą lub jednostką sponsorującą - sposób i zasady pomiaru
i zarządzania ryzykiem w przypadku sekurytyzacji aktywów, mające na celu w szczególności
zapewnienie pełnego odzwierciedlenia istoty ekonomicznej transakcji;
5)
w zakresie ryzyka koncentracji - sposób i zasady zarządzania ryzykiem niewykonania
zobowiązania przez pojedynczy podmiot, podmioty powiązane kapitałowo lub organizacyjnie
oraz przez grupy podmiotów, w przypadku których prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania
jest zależne od wspólnych czynników;
6)
w zakresie ryzyka wynikającego ze zmian warunków makroekonomicznych - zasady zarządzania
i zabezpieczania się przed ryzykiem wynikającym ze zmian warunków makroekonomicznych;
7)
w zakresie ryzyka rynkowego - sposób i zasady pomiaru i zarządzania elementami ryzyka
rynkowego, które dom maklerski uznaje za istotne;
8)
w zakresie ryzyka stopy procentowej w portfelu niehandlowym - sposób i zasady zarządzania
ryzykiem wynikającym z możliwych zmian stóp procentowych, w odniesieniu do pozycji
zaliczanych do portfela niehandlowego, obejmujące w szczególności testy warunków skrajnych
przy założeniu nagłej i nieoczekiwanej zmiany poziomu stóp procentowych o 200 punktów
bazowych;
9)
w zakresie ryzyka utraty płynności - sposób i zasady zarządzania płynnością finansową
uwzględniające w szczególności
a)
rodzaje działalności, walut i podmiotów, bieżące pozyskiwanie środków płynnych oraz
przyszłe potrzeby, alternatywne scenariusze i plan awaryjny w zakresie utrzymania
płynności płatniczej oraz zawierające odpowiednie mechanizmy alokacji kosztów płynności,
korzyści i ryzyka; zasady te powinny uwzględniać bieżące i przewidywane istotne przepływy
pieniężne dotyczące aktywów, pasywów, pozycji pozabilansowych, w tym zobowiązań warunkowych,
w tym wobec jednostek lub podmiotów utworzonych dla celów sekurytyzacji albo innych
jednostek lub podmiotów specjalnego przeznaczenia, w stosunku do których dom maklerski
pełni rolę jednostki sponsorującej lub dostarcza pomoc w celu utrzymania płynności
finansowej, oraz wynikające z nich możliwe skutki ryzyka utraty reputacji,
b)
rozróżnienie między majątkiem obciążonym a majątkiem wolnym od obciążeń, który jest
dostępny przez cały czas, także w sytuacjach nadzwyczajnych; dom maklerski bierze
przy tym również pod uwagę podmiot, który jest w posiadaniu tych aktywów, państwo,
w którym prowadzone są rejestry lub rachunki, na których zapisane są te aktywa, a
także monitoruje i analizuje możliwości upłynnienia aktywów, w tym uwzględnia prawne
i faktyczne ograniczenia możliwego transferu płynności i majątku wolnego od obciążeń
pomiędzy podmiotami mającymi siedzibę w państwie należącym do Europejskiego Obszaru
Gospodarczego, jak i poza nim.
Dom maklerski opracowuje i wdraża procedury zarządzania rodzajami ryzyka innymi niż
wymienione w § 26, które zostały zidentyfikowane jako istotne w prowadzonej działalności
maklerskiej.
1.
Dom maklerski stosuje metody identyfikowania i pomiaru ryzyka związanego z jego działalnością
dostosowane do profilu, skali i poziomu złożoności ryzyka.
2.
Częstotliwość pomiaru ryzyka dostosowana jest do wielkości oraz charakteru poszczególnych
rodzajów ryzyka w działalności domu maklerskiego.
3.
Stosowane przez dom maklerski metody pomiaru ryzyka uwzględniają aktualnie prowadzoną
oraz planowaną działalność domu maklerskiego.
4.
Stosowane metody lub systemy pomiaru ryzyka, w tym w szczególności ich założenia,
są poddawane okresowej ocenie obejmującej przeprowadzanie testów i weryfikację historyczną.
1.
W ramach pomiaru ryzyka dom maklerski przeprowadza testy warunków skrajnych.
2.
Dom maklerski w przeprowadzanych testach warunków skrajnych przyjmuje założenia odpowiadające
profilowi, skali i poziomowi złożoności ryzyka, dające podstawy rzetelnej oceny ryzyka.
1.
Dom maklerski wprowadza odpowiednie do skali i stopnia złożoności prowadzonej przez
ten dom maklerski działalności limity wewnętrzne ograniczające poziom ryzyka występującego
w poszczególnych obszarach działania domu maklerskiego.
2.
Dom maklerski określa w procedurach wewnętrznych zasady ustalania i aktualizowania
wysokości limitów wewnętrznych, o których mowa w ust. 1, oraz częstotliwość monitorowania
ich przestrzegania i raportowania o przekroczeniach tych limitów.
3.
Poziom limitów, o których mowa w ust. 1, jest dostosowany do akceptowanego przez radę
nadzorczą ogólnego poziomu ryzyka domu maklerskiego.
1.
Dom maklerski określa sytuacje, w których dopuszczalne jest przekroczenie limitów
wewnętrznych, o których mowa w § 30 ust. 1, oraz sposób postępowania w przypadku ich
przekroczenia.
2.
Przyjęte rodzaje limitów wewnętrznych oraz ich wysokość zatwierdza zarząd domu maklerskiego.
3.
Analizy będące podstawą do określenia wysokości limitów wewnętrznych są sporządzane
w formie pisemnej.
4.
Dom maklerski posiada plan awaryjny na wypadek zaburzeń płynności finansowej, określający
w szczególności sposób pokrycia zobowiązań w przypadku ewentualnej utraty płynności.
Plan awaryjny podlega regularnemu przeglądowi, w szczególności jest uaktualniany na
podstawie zatwierdzonych przez zarząd
1)
analiz, o których mowa w ust. 3,
2)
testów
- przeprowadzonych dla różnych, w tym alternatywnych, scenariuszy.
1.
Dom maklerski w strategiach i procedurach dotyczących ryzyka płynności określa w szczególności
różne sposoby ograniczania ryzyka utraty płynności, w tym podlegający regularnym przeglądom
1)
system limitów i zabezpieczenia przed utratą płynności przewidzianych na okoliczność
zdarzeń związanych z zagrożeniem dla stabilności rynku finansowego;
2)
odpowiednio zdywersyfikowany system finansowania i dostęp do zasobów finansowania.
2.
Dom maklerski, wypełniając obowiązki, o których mowa w ust. 1, bierze pod uwagę potencjalne
skutki scenariuszy alternatywnych przewidzianych dla profilu działalności oraz rynku,
na którym prowadzi on działalność, a także elementy wspólne z innymi scenariuszami.
Dom maklerski bierze pod uwagę również różne horyzonty czasowe i zmienne natężenie
warunków skrajnych.
Monitorowanie ryzyka stanowi część bieżącego procesu zarządzania ryzykiem i sprawozdawania
o ryzyku w działalności domu maklerskiego.
Rada nadzorcza sprawuje nadzór nad zgodnością polityki domu maklerskiego w zakresie
podejmowania ryzyka ze strategią działania i planem finansowym domu maklerskiego.
1.
Przepisy niniejszego rozdziału dotyczące zarządu domu maklerskiego stosuje się odpowiednio
do
1)
komplementariuszy, którym przysługuje prawo prowadzenia spraw spółki - w przypadku
domu maklerskiego w formie spółki komandytowo-akcyjnej;
2)
komplementariuszy albo wspólników, którym przysługuje prawo prowadzenia spraw spółki
- w przypadku domu maklerskiego w formie spółki komandytowej, spółki partnerskiej
albo spółki jawnej.
2.
Przepisy niniejszego rozdziału dotyczące rady nadzorczej domu maklerskiego stosuje
się odpowiednio do komplementariuszy albo wspólników, którym przysługuje prawo prowadzenia
spraw spółki - w przypadku domu maklerskiego w formie spółki komandytowej, spółki
partnerskiej albo spółki jawnej.
3.
Przepisów niniejszego rozdziału nie stosuje się do zagranicznej firmy inwestycyjnej.
4.
Dom maklerski sprawuje nadzór nad ryzykiem związanym z działalnością podmiotów zależnych,
w rozumieniu art. 98a ust. 2 pkt 2 ustawy, uwzględniając wpływ działalności podmiotów
dominujących, w rozumieniu art. 98a ust. 2 pkt 1 ustawy, wobec domu maklerskiego na
ryzyko ponoszone przez ten dom maklerski, a także zapewnia, aby system zarządzania
ryzykiem w domu maklerskim był spójny i odpowiednio zintegrowany z systemem zarządzania
ryzykiem podmiotów dominujących lub zależnych, w rozumieniu art. 98a ust. 2 pkt 1
i 2 ustawy, od domu maklerskiego, które są instytucjami, w rozumieniu art. 98a ust.
2 pkt 13 ustawy.
5.
Przepisy § 26-34 oraz ust. 4 stosuje się wyłącznie do domu maklerskiego, o którym
mowa w art. 98a ust. 2 pkt 5 ustawy.
1.
Dom maklerski szacuje kapitał wewnętrzny w celu ustalenia całkowitego wymaganego poziomu
kapitału na pokrycie wszystkich istotnych rodzajów ryzyka występujących w działalności
tego domu maklerskiego oraz dokonania jego jakościowej oceny.
2.
Proces szacowania kapitału wewnętrznego opiera się na wynikach oceny ryzyka. Ocena
adekwatności kapitałowej uwzględnia czynniki ilościowe (wyniki szacowania kapitału
za pomocą modeli) i jakościowe, w szczególności w zakresie danych wejściowych i wyników
szacowania kapitału z zastosowaniem modeli.
3.
Proces szacowania kapitału wewnętrznego przez dom maklerski obejmuje w szczególności
1)
pisemne ustalenie kryteriów uznawania poszczególnych rodzajów ryzyka za istotne;
2)
pisemne ustalenie polityki oraz procedur identyfikowania, pomiaru i sprawozdawania
o ryzyku występującym w działalności domu maklerskiego;
3)
ustalanie wysokości kapitału w zależności od poziomu ryzyka w domu maklerskim opisujące
przekształcanie miar ryzyka w ujęciu ilościowym w wymogi kapitałowe;
4)
ustalanie celów kapitałowych w zakresie adekwatności kapitałowej (docelowy poziom
kapitału);
5)
kontrolę jakości i poprawności działalności domu maklerskiego w obszarze szacowania
i utrzymywania kapitału wewnętrznego zgodnie z zasadami, limitami i procedurami dotyczącymi
tego obszaru.
4.
Zarząd domu maklerskiego zapewnia przygotowanie i wdrożenie procesów
1)
szacowania kapitału wewnętrznego;
2)
zarządzania kapitałowego;
3)
planowania kapitałowego.
5.
Procedury wewnętrzne domu maklerskiego dotyczące procesów szacowania kapitału wewnętrznego,
zarządzania kapitałowego oraz planowania kapitałowego są zatwierdzane przez radę nadzorczą
domu maklerskiego.
Procesy szacowania kapitału wewnętrznego, zarządzania kapitałowego oraz planowania
kapitałowego są odpowiednio udokumentowane.
1.
Zarząd domu maklerskiego jest odpowiedzialny za zapewnienie regularnych, dokonywanych
nie rzadziej niż raz w roku, przeglądów procesu szacowania kapitału wewnętrznego pod
względem dostosowania do charakteru, skali i poziomu złożoności działalności domu
maklerskiego.
2.
Niezależnie od przeglądów, o których mowa w ust. 1, proces szacowania kapitału wewnętrznego
jest na bieżąco dostosowywany do zmian w działalności prowadzonej przez dom maklerski,
w tym w szczególności w sytuacji pojawienia się nowych rodzajów ryzyka, znaczących
zmian w strategii i planach działania oraz środowisku zewnętrznym, w którym działa
dom maklerski.
3.
Proces, o którym mowa w § 36, i przegląd tego procesu podlega niezależnej ocenie w
ramach audytu wewnętrznego domu maklerskiego.
1.
Proces szacowania kapitału wewnętrznego wdrożony przez dom maklerski powinien stanowić
integralną część systemu zarządzania domem maklerskim oraz podejmowania decyzji o
charakterze zarządczym w domu maklerskim.
2.
Dom maklerski, wdrażając proces szacowania kapitału wewnętrznego, bierze pod uwagę
strategię domu maklerskiego, politykę zarządzania kapitałem oraz plany kapitałowe
tego domu maklerskiego.
3.
Polityka zarządzania kapitałem określa w szczególności
1)
długoterminowe cele kapitałowe domu maklerskiego;
2)
preferowaną strukturę kapitału;
3)
kapitałowe plany awaryjne;
4)
zasady delegowania zarządzania kapitałem - jeśli dom maklerski przewiduje taką możliwość;
5)
podstawowe elementy procesu przekształcania miar ryzyka w ujęciu ilościowym w wymogi
kapitałowe.
1.
Przepisy niniejszego rozdziału dotyczące zarządu domu maklerskiego stosuje się odpowiednio
do komplementariuszy, którym przysługuje prawo prowadzenia spraw spółki - w przypadku
domu maklerskiego w formie spółki komandytowo-akcyjnej.
2.
Dom maklerski, do którego stosuje się normy adekwatności kapitałowej w ujęciu skonsolidowanym
na podstawie § 18 rozporządzenia o wymogach kapitałowych, stosuje przepisy § 36-39
odpowiednio w ujęciu skonsolidowanym, uwzględniając podmioty włączone do obliczeń
adekwatności kapitałowej w ujęciu skonsolidowanym, o której mowa w § 18 rozporządzenia
o wymogach kapitałowych.
3.
Przepisy § 36-39 stosuje się wyłącznie do domu maklerskiego, do którego stosuje się
wymogi, o których mowa w art. 98a ust. 1 ustawy.
Banki powiernicze prowadzące działalność na podstawie zezwolenia udzielonego przed
dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia opracują i wdrożą regulaminy ochrony
przepływu informacji poufnych oraz stanowiących tajemnicę zawodową, o których mowa
w § 7, w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 października 2012 r.