Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 czerwca 2011 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach: dekarz, monter budownictwa wodnego, monter systemów rurociągowych, murarz, technik budownictwa, technik budownictwa wodnego, technik geodeta, technik geofizyk, technik urządzeń sanitarnych, technolog robót wykończeniowych w budownictwie i wiertacz odwiertów eksploatacyjnych i geofizycznych

§ 1. 1. Określa się podstawy programowe kształcenia w następujących zawodach objętych klasyfikacją

zawodów szkolnictwa zawodowego, stanowiącą załącznik do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej

z dnia 26 czerwca 2007 r. w sprawie klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego (Dz. U. Nr 124, poz. 860,

z 2008 r. Nr 144, poz. 903 oraz z 2010 r. Nr 60, poz. 374)

2) monter budownictwa wodnego — symbol cyfrowy 712[03];

5) technik budownictwa — symbol cyfrowy 311[04];

6) technik budownictwa wodnego — symbol cyfrowy 311[49];

7) technik geodeta — symbol cyfrowy 311[10];

8) technik geofizyk — symbol cyfrowy 311[11];

1) Minister Edukacji Narodowej kieruje działem administracji

9) technik urządzeń sanitarnych — symbol cyfrowy 311[39];

10) technolog robót wykończeniowych w budownictwie

— symbol cyfrowy 713[06];

11) wiertacz odwiertów eksploatacyjnych i geofizycznych — symbol cyfrowy 811[02].

w.

rcl

rządowej — oświata i wychowanie, na podstawie § 1 ust. 2

rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 listopada

2007 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra

Edukacji Narodowej (Dz. U. Nr 216, poz. 1591).

2) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały

ogłoszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 273, poz. 2703 i Nr 281,

poz. 2781, z 2005 r. Nr 17, poz. 141, Nr 94, poz. 788, Nr 122,

poz. 1020, Nr 131, poz. 1091, Nr 167, poz. 1400 i Nr 249,

poz. 2104, z 2006 r. Nr 144, poz. 1043, Nr 208, poz. 1532

i Nr 227, poz. 1658, z 2007 r. Nr 42, poz. 273, Nr 80, poz. 542,

Nr 115, poz. 791, Nr 120, poz. 818, Nr 180, poz. 1280 i Nr 181,

poz. 1292, z 2008 r. Nr 70, poz. 416, Nr 145, poz. 917, Nr 216,

poz. 1370 i Nr 235, poz. 1618, z 2009 r. Nr 6, poz. 33, Nr 31,

poz. 206, Nr 56, poz. 458, Nr 157, poz. 1241 i Nr 219, poz. 1705,

z 2010 r. Nr 44, poz. 250, Nr 54, poz. 320, Nr 127, poz. 857

i Nr 148, poz. 991 oraz z 2011 r. Nr 106, poz. 622, Nr 112,

poz. 654 i Nr 139, poz. 814.

2. Podstawy programowe, o których mowa w ust. 1,

stanowią załączniki nr 1—11 do rozporządzenia.

§ 2. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie

14 dni od dnia ogłoszenia.

Minister Edukacji Narodowej: K. Hall

Załącznik nr 2

w.

rcl

5) normy PN-ISO, ISO dotyczące zasad sporządzania

rysunków;

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE MONTER BUDOWNICTWA WODNEGO

SYMBOL CYFROWY 712[03]

I. OPIS ZAWODU

11) wykonywać zabezpieczenia przeciwpowodziowe

oraz usuwać szkody powodziowe;

1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien

umieć

12) wykonywać roboty betoniarskie, zbrojarskie, ślusarskie i ciesielskie podczas budowy obiektów

budownictwa wodnego;

1) posługiwać się dokumentacją techniczną, mapami oraz instrukcjami obsługi maszyn i urządzeń

w zakresie wykonywanych zadań zawodowych;

2) wykonywać podstawowe pomiary sytuacyjne

i realizacyjne;

3) określać właściwości materiałów stosowanych

do regulacji rzek oraz w budownictwie wodnym;

ww

4) dobierać materiały, narzędzia, urządzenia i sprzęt

do wykonywania określonych robót hydrotechnicznych;

5) użytkować i konserwować narzędzia, urządzenia

i sprzęt zgodnie z zasadami eksploatacji;

6) wykonywać wyroby z faszyny oraz elementy prefabrykowane do umacniania brzegów rzek i skarp;

13) wykonywać roboty związane z rekultywacją środowiska wodnego;

14) dokonywać konserwacji oraz naprawy wałów

przeciwpowodziowych, budowli i urządzeń wodnych;

15) oceniać jakość wykonanych robót związanych

z budownictwem wodnym;

16) przewidywać zmiany w środowisku wywołane

działalnością wód oraz niewłaściwym wykonywaniem robót hydrotechnicznych;

17) postępować zgodnie z określonymi procedurami

w przypadku wystąpienia zagrożeń podczas budowy lub uszkodzenia budowli i urządzeń wodnych;

7) wykonywać roboty związane z regulacją, zagospodarowaniem i utrzymaniem wymaganego stanu rzek i potoków górskich;

18) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych;

8) wykonywać i modernizować budowle regulacyjne;

20) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

9) wykonywać roboty ziemne;

10) wykonywać roboty odwodnieniowe;

19) stosować przepisy prawa wodnego;

21) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

22) komunikować się z uczestnikami procesu pracy;

23) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

24) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

Poz. 826

2) wyjaśniać mechanizmy funkcjonowania ekosystemów wodnych;

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

3) określać zależności zachodzące między czynnikami meteorologicznymi a warunkami hydrologicznymi w środowisku;

25) korzystać z różnych źródeł informacji;

4) rozróżniać rodzaje wód powierzchniowych i podziemnych;

26) prowadzić działalność gospodarczą.

5) określać zasady racjonalnej gospodarki wodą;

Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego,

jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy

przedsiębiorczości”.

6) rozróżniać rodzaje zanieczyszczeń wód oraz określać sposoby ich ochrony;

8) magazynować, składować i transportować materiały, narzędzia, urządzenia i sprzęt do robót

hydrotechnicznych;

.go

2. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie monter

budownictwa wodnego powinien być przygotowany

do wykonywania następujących zadań zawodowych

7) określać właściwości materiałów stosowanych

do regulacji rzek oraz budowy obiektów budownictwa wodnego;

1) wykonywania robót regulacyjnych, konserwacyjnych i remontowych na rzekach i potokach górskich;

2) wykonywania robót ziemnych i odwodnieniowych;

3) budowy systemów i urządzeń przeciwpowodziowych oraz usuwania szkód powodziowych;

4) wykonywania robót związanych z budową obiektów budownictwa wodnego;

10) określać cele regulacji rzek i potoków górskich;

11) rozróżniać sposoby umacniania brzegów oraz

rodzaje budowli regulacyjnych;

12) określać zasady wykonania robót ziemnych i odwodnieniowych;

13) rozróżniać rodzaje powodzi oraz sposoby ochrony przeciwpowodziowej;

w.

rcl

5) dokonywania konserwacji i naprawy obiektów

budownictwa wodnego;

9) rozróżniać rodzaje gruntów i określać ich właściwości;

6) wykonywania robót związanych z rekultywacją

środowiska wodnego.

3. Zawód monter budownictwa wodnego jest zawodem

szerokoprofilowym, umożliwiającym specjalizację

pod koniec okresu kształcenia. Szkoła określa umiejętności specjalistyczne, biorąc pod uwagę potrzeby

regionalnego rynku pracy i zainteresowania uczniów.

Tematyka specjalizacji może dotyczyć

1) robót podwodnych i fundamentowych;

2) melioracji wodnych;

3) eksploatacji urządzeń i obiektów budownictwa

wodnego.

II. BLOKI PROGRAMOWE

ww

Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe

1) podstawy budownictwa wodnego;

14) klasyfikować obiekty budownictwa wodnego oraz

określać ich funkcje;

15) określać zasady wykonywania robót podwodnych

oraz fundamentowania budowli wodnych;

16) rozróżniać obciążenia działające na budowle wodne;

17) rozróżniać budowle piętrzące oraz określać ich

zadania;

18) wyjaśniać zjawiska występujące podczas przepływu wody oraz jej oddziaływania na grunt i budowle wodne;

19) oceniać wpływ czynników meteorologicznych

i hydrologicznych na bezpieczeństwo i trwałość

obiektów budownictwa wodnego;

20) określać sposoby zabezpieczania budowli wodnych przed filtracją wody w gruntach.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

2) technologia robót hydrotechnicznych;

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

3) podstawy działalności zawodowej.

1) środowisko przyrodnicze, metody ochrony;

BLOK: PODSTAWY BUDOWNICTWA WODNEGO

2) podstawy ekologii wód;

1. Cele kształcenia

3) występowanie zjawisk hydrologicznych i meteorologicznych;

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) wyjaśniać zjawiska zachodzące w środowisku

przyrodniczym oraz określać możliwości jego

ochrony;

4) źródła i rodzaje wód powierzchniowych i podziemnych;

5) gospodarka wodna;

6) zanieczyszczenia wód i sposoby ich ochrony;

17) rozróżniać rodzaje budowli piętrzących oraz wyjaśniać ich działanie;

8) narzędzia, urządzenia i sprzęt do robót hydrotechnicznych;

18) wykonywać roboty betoniarskie, zbrojarskie, ślusarskie i ciesielskie podczas budowy obiektów

wodnych oraz regulacji rzek i potoków górskich;

9) rodzaje i właściwości gruntów;

v.p

l

7) materiały stosowane w robotach hydrotechnicznych;

10) regulacja rzek i potoków górskich;

19) wykonywać połączenia konstrukcji betonowych

i ziemnych;

11) roboty ziemne i odwodnieniowe;

20) montować zamknięcia wodne;

12) systemy ochrony przeciwpowodziowej;

21) wyjaśniać zjawiska występujące podczas przepływu wody oraz jej oddziaływania na grunt i budowle wodne;

13) rodzaje budowli wodnych i ich funkcje;

14) podstawy fundamentowania;

22) wykonywać ścianki szczelne oraz inne zabezpieczenia przed filtracją;

15) obciążenia budowli wodnych;

17) budowle piętrzące;

18) spiętrzenia rzek;

19) podstawy hydrauliki, meteorologii i hydrologii;

20) zabezpieczenia przed filtracją.

BLOK: TECHNOLOGIA ROBÓT HYDROTECHNICZNYCH

1. Cele kształcenia

23) stosować zasady eksploatacji urządzeń i obiektów

budownictwa wodnego;

.go

16) wyposażenie budowli wodnych;

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

25) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska podczas wykonywania robót hydrotechnicznych oraz eksploatacji obiektów budownictwa wodnego.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1) organizacja stanowiska pracy;

w.

rcl

1) organizować, użytkować i likwidować stanowisko

pracy zgodnie z wymaganiami technologicznymi,

przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

24) oceniać wpływ robót hydrotechnicznych na środowisko przyrodnicze;

2) posługiwać się dokumentacją techniczną, mapami oraz instrukcjami obsługi maszyn i urządzeń

w zakresie wykonywanych zadań zawodowych;

2) dokumentacja techniczna, mapy oraz instrukcje

obsługi maszyn i urządzeń;

3) mapy, rysunki techniczne;

3) czytać mapy oraz rysunki techniczne;

4) zasady wykonywania podstawowych pomiarów

geodezyjnych;

4) wykonywać podstawowe pomiary geodezyjne;

5) pomiary na rzekach;

5) użytkować oraz konserwować narzędzia, urządzenia i sprzęt zgodnie z zasadami eksploatacji;

6) technologia robót hydrotechnicznych;

6) wykonywać roboty ziemne;

7) wykonywać roboty odwodnieniowe;

8) wykonywać roboty związane z budową systemów

wodociągowych i kanalizacyjnych;

7) narzędzia, urządzenia i sprzęt stosowane w robotach ziemnych, pogłębiarskich, odwodnieniowych

i budowlanych;

8) obsługa i konserwacja sprzętu do robót hydrotechnicznych;

9) roboty ziemne i odwodnieniowe;

10) systemy wodociągowe i kanalizacyjne;

10) wykonywać roboty pogłębiarskie i bagrownicze;

11) podstawy melioracji wodnych;

11) umacniać brzegi rzek i potoków górskich;

12) czyszczenie koryt rzecznych i zbiorników wodnych

oraz usuwanie z nich przeszkód;

ww

9) oczyszczać koryta rzeczne i zbiorniki wodne oraz

usuwać z nich przeszkody;

12) wykonywać budowle regulacyjne oraz dokonywać

ich naprawy;

13) wykonywać roboty związane z budową zabezpieczeń przeciwpowodziowych;

14) przewidywać skutki uszkodzenia lub zniszczenia

zabezpieczeń przeciwpowodziowych;

15) prowadzić bieżącą konserwację wałów przeciwpowodziowych;

16) lokalizować i usuwać uszkodzenia wałów

przeciwpowodziowych;

13) zasady wykonywania robót pogłębiarskich i bagrowniczych;

14) umocnienia brzegów rzek i potoków górskich;

15) budowle regulacyjne;

16) urządzenia i systemy ochrony przed powodzią;

17) konserwacja i naprawa wałów przeciwpowodziowych;

18) budowle piętrzące;

19) roboty betoniarskie, zbrojarskie, ślusarskie i ciesielskie;

20) zasady fundamentowania, roboty szalunkowe;

21) wyposażenie budowli wodnych;

16) podejmować decyzje;

17) doskonalić umiejętności zawodowe;

18) korzystać z różnych źródeł informacji;

19) przestrzegać zasad etyki.

22) zabezpieczenia przed filtracją;

23) zasady wykonywania robót hydrotechnicznych

w warunkach ekstremalnych zagrożeń;

24) eksploatacja urządzeń i obiektów budownictwa

wodnego;

25) wpływ robót hydrotechnicznych na środowisko

przyrodnicze;

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1) podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej;

2) metody poszukiwania pracy;

3) dokumenty dotyczące zatrudnienia;

4) podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej;

.go

26) bezpieczeństwo i higiena pracy podczas wykonywania robót hydrotechnicznych oraz eksploatacji

obiektów budownictwa wodnego;

27) ochrona przeciwpożarowa oraz ochrona środowiska podczas wykonywania robót hydrotechnicznych oraz eksploatacji obiektów budownictwa

wodnego.

BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ

1. Cele kształcenia

Poz. 826

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

6) funkcjonowanie przedsiębiorstw budowlanych;

7) zarządzanie gospodarką wodną;

8) prawa i obowiązki pracownika i pracodawcy;

9) bezpieczeństwo i higiena pracy;

10) ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska;

11) prawo wodne;

w.

rcl

1) interpretować podstawowe pojęcia gospodarki

rynkowej;

5) formy organizacyjno-prawne przedsiębiorstw

budowlanych;

12) elementy ergonomii;

2) podejmować działania związane z poszukiwaniem

pracy;

13) środki ochrony indywidualnej;

3) sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia;

14) zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;

4) sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej;

15) zasady i metody komunikowania się;

5) rozróżniać formy organizacyjno-prawne przedsiębiorstw;

6) rozróżniać i charakteryzować przedsiębiorstwa

budowlane;

7) charakteryzować instytucje zarządzające gospodarką wodną;

16) elementy socjologii i psychologii pracy;

17) formy doskonalenia zawodowego;

18) źródła informacji zawodowej;

19) etyka.

III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE

8) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

Nazwa bloku programowego

Minimalna

liczba godzin

w okresie

kształcenia

w %*

10) stosować przepisy prawa wodnego;

Podstawy budownictwa wodnego

25

11) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

Technologia robót

hydrotechnicznych

45

Podstawy działalności zawodowej

10

ww

9) stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

12) stosować środki ochrony indywidualnej;

13) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

14) komunikować się i współpracować w zespole;

15) rozwiązywać problemy dotyczące działalności

zawodowej;

Razem

80**

* Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia

w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej).

** Pozostałe 20% godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie

kształcenia do potrzeb rynku pracy, w tym na specjalizację.

Pracownia budownictwa wodnego powinna

by ć wy posa żona w

Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych są odpowiednie następujące pomieszczenia dydaktyczne

1) makiety i tablice poglądowe budowli regulacyjnych

na rzekach;

1) pracownia materiałoznawstwa;

v.p

l

IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI TREŚCI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE

2) modele zbiorników retencyjnych;

3) modele budowli wodnych;

2) pracownia hydrologii i hydrauliki;

3) pracownia budownictwa wodnego;

4) profile i przekroje wałów przeciwpowodziowych;

4) pracownia komputerowa;

5) warsztaty szkolne.

5) makiety przedstawiające sposoby zabezpieczeń

przeciwpowodziowych;

Pracownia materiałoznawstwa powinna być

w y pos a ż ona w

6) dokumentacje techniczne dotyczące regulacji rzek

i potoków górskich oraz obiektów budownictwa

wodnego.

2) elementy budowlane do regulacji rzek i budowy

obiektów wodnych;

3) próbki materiałów do umacniania skarp i regulacji

rzek;

4) próbki gruntów budowlanych;

Pr a cownia kompute r owa powinna by ć w yp o sa żona w

.go

1) próbki materiałów stosowanych w robotach hydrotechnicznych;

5) narzędzia, przyrządy i aparaturę pomiarową;

6) modele maszyn stosowanych do robót budowlanych, ziemnych, pogłębiarskich i odwodnieniowych;

7) części i przekroje maszyn i urządzeń stosowanych

w robotach hydrotechnicznych;

2) pakiet programów biurowych;

3) ploter;

4) skaner;

5) specjalistyczne programy komputerowe.

Warsztaty szkolne powinny być wyposażone w

1) stanowisko ślusarskie;

w.

rcl

8) normy i certyfikaty stosowane w budownictwie,

katalogi, czasopisma zawodowe.

1) stanowiska komputerowe (jedno stanowisko na

dwoje uczniów);

2) stanowisko do wyrobu betonu;

Pracownia hydrologii i hydrauliki powinna być

w y pos a ż ona w

3) stanowisko stolarsko-ciesielskie;

1) mapy fizyczne, meteorologiczne, hydrograficzne;

4) stanowisko do wyrobu kiszek faszynowych;

2) atlasy klimatyczne, hydrologiczne;

5) instrukcje obsługi maszyn i narzędzi;

3) przyrządy i aparaturę do pomiarów hydrometrycznych;

6) środki ochrony indywidualnej.

4) dane z obserwacji i pomiarów hydrologicznych

i meteorologicznych;

5) wykresy krzywych hydrologicznych;

6) przykładowe charakterystyki zlewni cieków wodnych;

ww

7) przekroje i profile koryt rzecznych.

Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy

zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów.

W warsztatach szkolnych powinno znajdować się pomieszczenie do instruktażu.

Załącznik nr 3

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE MONTER SYSTEMÓW RUROCIĄGOWYCH

SYMBOL CYFROWY 713[04]

I. OPIS ZAWODU

3) rozróżniać rodzaje i elementy systemów rurociągowych;

1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien

umieć

4) określać właściwości materiałów stosowanych

do budowy rurociągów;

1) posługiwać się dokumentacją techniczną systemów rurociągowych, normami i instrukcjami

w zakresie wykonywanych zadań zawodowych;

5) magazynować, składować i transportować materiały, narzędzia i sprzęt stosowany do budowy

systemów rurociągowych;

2) sporządzać szkice elementów systemów rurociągowych;

6) dobierać rury, kształtki i armaturę do montażu

rurociągów w określonej technologii;

7) dobierać materiały konstrukcyjne, uszczelniające

i izolacyjne;

8) posługiwać się narzędziami, przyrządami i sprzętem zgodnie z zasadami eksploatacji;

9) wykonywać podstawowe prace ślusarskie;

10) przygotowywać elementy systemów rurociągowych do obróbki, prefabrykacji i montażu;

11) wykonywać ręczną i mechaniczną obróbkę rur;

12) wykonywać połączenia gwintowe, kołnierzowe

i kielichowe;

13) wykonywać połączenia spawane, lutowane, zgrzewane i klejone;

Poz. 826

2. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie monter

systemów rurociągowych powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

1) wyznaczania trasy systemów rurociągowych na

podstawie dokumentacji technicznej;

2) wykonywania ręcznej i mechanicznej obróbki rur;

3) montażu rurociągów, armatury i urządzeń z zastosowaniem różnych technik połączeń;

4) montażu aparatury kontrolno-pomiarowej oraz

urządzeń zabezpieczających i sygnalizacyjnych;

5) wykonywania mocowań, zawieszeń i podparć

elementów systemów rurociągowych;

15) montować systemy rurociągowe zgodnie z dokumentacją techniczną oraz z wymaganiami procesu technologicznego;

6) przygotowywania systemów rurociągowych do

przeprowadzania prób szczelności i odbioru technicznego;

16) montować urządzenia, armaturę, aparaturę kontrolno-pomiarową oraz urządzenia zabezpieczające i sygnalizacyjne;

7) wykonywania powłok ochronnych i izolacji

systemów rurociągowych;

17) wykonywać uszczelnienia połączeń;

8) wykonywania konserwacji, naprawy i demontażu

systemów rurociągowych.

.go

14) wyznaczać trasę rurociągów oraz rozmieszczenie

armatury i urządzeń;

18) montować elementy systemów zawieszenia i podparcia rurociągów;

19) przygotowywać systemy rurociągowe do wykonywania prób i odbioru technicznego;

w.

rcl

20) wykonywać zabezpieczenia antykorozyjne oraz

izolacje przeciwwilgociowe i termiczne;

3. Zawód monter systemów rurociągowych jest zawodem szerokoprofilowym, umożliwiającym specjalizację pod koniec okresu kształcenia. Szkoła określa

umiejętności specjalistyczne, biorąc pod uwagę potrzeby regionalnego rynku pracy i zainteresowania

uczniów. Tematyka specjalizacji może dotyczyć

21) znakować i opisywać elementy systemów rurociągowych;

22) wykonywać konserwacje, naprawy i demontaż

systemów rurociągowych;

23) wykrywać i usuwać awarie systemów rurociągowych;

1) systemów rurociągowych w przemyśle stoczniowym;

2) systemów rurociągowych w przemyśle chemicznym;

24) wykonywać obmiary robót;

3) systemów rurociągowych w przemyśle spożywczym;

25) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych;

4) systemów rurociągowych w przemyśle wydobywczym;

26) stosować przepisy prawa budowlanego i prawa

energetycznego;

5) systemów rurociągowych w energetyce.

27) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

II. BLOKI PROGRAMOWE

Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe

1) techniczne podstawy zawodu;

29) komunikować się z uczestnikami procesu pracy;

2) technologia systemów rurociągowych;

30) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

3) podstawy działalności zawodowej.

31) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

BLOK: TECHNICZNE PODSTAWY ZAWODU

32) korzystać z różnych źródeł informacji;

1. Cele kształcenia

ww

28) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

33) prowadzić działalność gospodarczą.

Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego,

jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy

przedsiębiorczości”.

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) stosować zasady wykonywania przekrojów, rzutów prostokątnych i aksonometrycznych;

2) wykonywać i czytać proste rysunki techniczne;

3) sporządzać szkice prostych części maszyn oraz

rysunki schematyczne;

4) czytać rysunki wykonawcze i montażowe;

5) sporządzać rysunki inwentaryzacyjne;

Poz. 826

11) czynniki przesyłane rurociągami różnego rodzaju;

12) właściwości materiałów konstrukcyjnych i pomocniczych;

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

13) właściwości materiałów stosowanych do produkcji rur, kształtek, uzbrojenia i innych elementów;

6) rozróżniać rodzaje i elementy dokumentacji technicznej;

14) rodzaje połączeń i metody ich wykonywania;

7) odczytywać oznaczenia materiałów i urządzeń

systemów rurociągowych;

15) maszyny, urządzenia i armatura stosowana

w systemach rurociągowych;

8) wyjaśniać podstawowe zjawiska i prawa z zakresu mechaniki technicznej oraz mechaniki płynów;

16) układy automatyki, regulacji i zabezpieczeń różnych systemów rurociągowych;

9) określać właściwości cieczy i gazów;

17) zasady bezpiecznego użytkowania maszyn i urządzeń;

10) rozróżniać rodzaje systemów rurociągowych oraz

ich elementy;

18) specjalistyczne programy komputerowe.

BLOK: TECHNOLOGIA SYSTEMÓW RUROCIĄGOWYCH

12) określać właściwości materiałów stosowanych

do produkcji rur, kształtek, uzbrojenia oraz materiałów pomocniczych;

1. Cele kształcenia

.go

11) określać właściwości i parametry czynników przesyłanych w różnego rodzaju rurociągach;

13) rozróżniać rodzaje połączeń i określać metody ich

wykonywania;

14) posługiwać się dokumentacją techniczną, normami oraz instrukcjami obsługi maszyn i urządzeń;

1) organizować, użytkować i likwidować stanowisko

pracy do wykonywania systemów rurociągowych

zgodnie z przepisami bezpieczeństwa i higieny

pracy, ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony

środowiska;

2) posługiwać się dokumentacją konstrukcyjną

i technologiczną, normami, instrukcjami oraz katalogami materiałów i wyrobów;

w.

rcl

15) wyjaśniać budowę i zasady działania pomp, sprężarek, zbiorników, kotłów, wymienników ciepła,

filtrów, osadników, hydroforów oraz innych maszyn, urządzeń i armatury stosowanej w systemach rurociągowych;

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

16) wyjaśniać działanie prostych układów automatyki, regulacji i zabezpieczeń stosowanych w systemach rurociągowych;

17) stosować zasady bezpiecznego użytkowania maszyn i urządzeń;

18) stosować programy komputerowe do sporządzania rysunków określonych systemów rurociągowych.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

3) dobierać materiały, armaturę i urządzenia do

montażu systemów rurociągowych w określonej

technologii;

4) określać podstawowe wymagania materiałowe

i eksploatacyjne rurociągów w zależności od rodzaju i parametrów przesyłanego czynnika;

5) magazynować, składować oraz transportować

materiały, urządzenia i sprzęt;

6) wykonywać pomiary podstawowych wielkości

fizycznych i geometrycznych;

7) użytkować i konserwować narzędzia i sprzęt stosowany do ręcznej i mechanicznej obróbki rur

oraz do montażu systemów rurociągowych;

1) zasady wykonywania przekrojów, rzutów prostokątnych i aksonometrycznych;

8) wykonywać podstawowe prace z zakresu obróbki ręcznej i mechanicznej;

2) podstawy rysunku technicznego;

9) wykonywać połączenia gwintowe, kołnierzowe

i kielichowe;

ww

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

3) szkice i rysunki schematyczne;

4) rysunki wykonawcze i montażowe;

5) rysunki inwentaryzacyjne;

6) rodzaje i elementy dokumentacji technicznej;

7) oznaczenia materiałów i urządzeń systemów rurociągowych;

8) elementy mechaniki technicznej oraz mechaniki

płynów;

9) właściwości gazów i cieczy;

10) systemy rurociągowe oraz ich elementy;

10) wykonywać połączenia lutowane, zgrzewane i klejone;

11) wykonywać cięcie i spawanie gazowe;

12) wykonywać spawanie elektryczne;

13) wyznaczać trasę prowadzenia rurociągów oraz

miejsca montażu uzbrojenia;

14) zabezpieczać i oznaczać miejsca wykonywanych

robót;

15) wykonywać roboty ziemne oraz zabezpieczenia

i odwodnienia wykopów;

5) magazynowanie, składowanie oraz transport materiałów, urządzeń i sprzętu;

17) montować obiekty i urządzenia instalacji chłodniczych, maszynowych, spożywczych, transportowych, okrętowych i innych;

6) pomiary podstawowych wielkości fizycznych

i geometrycznych;

18) wykonywać przejścia rurociągów przez przegrody budowlane i przeszkody terenowe;

19) montować odcinki rur, węzły rurociągów, uzbrojenie oraz elementy prefabrykowane;

20) rozpoznawać podstawowe rodzaje wad połączeń

oraz określać przyczyny ich powstawania;

21) montować urządzenia, armaturę, aparaturę kontrolno-pomiarową oraz urządzenia zabezpieczające i sygnalizacyjne;

7) narzędzia i sprzęt do montażu systemów rurociągowych;

8) obróbka ręczna i mechaniczna;

9) połączenia gwintowe, kołnierzowe i kielichowe;

10) połączenia spawane, lutowane, zgrzewane i klejone;

11) cięcie i spawanie gazowe;

12) spawanie elektryczne: elektrodą otuloną, MIG/MAG,

TIG;

13) wyznaczanie trasy rurociągu i miejsca montażu

uzbrojenia;

.go

22) wykonywać mocowania, zawieszenia oraz podparcia systemów rurociągowych;

v.p

l

16) stosować zasady prowadzenia i mocowania rurociągów przemysłowych;

23) wykonywać uszczelnienia połączeń;

24) oceniać jakość wykonanych robót związanych

z montażem, naprawą i rozbiórką systemów rurociągowych;

25) wykonywać zabezpieczenia antykorozyjne;

26) wykonywać izolacje przeciwwilgociowe i termiczne systemów rurociągowych;

15) roboty ziemne;

16) zabezpieczanie i odwadnianie wykopów;

17) zasady prowadzenia i montażu systemów rurociągowych;

18) wyznaczanie miejsc montażu uzbrojenia oraz

maszyn i urządzeń;

19) montaż obiektów i urządzeń instalacji chłodniczych, maszynowych, spożywczych, transportowych, okrętowych i innych;

w.

rcl

27) wykonywać połączenia montowanych systemów

rurociągowych z istniejącymi systemami;

14) metody zabezpieczania i oznakowania robót;

28) znakować i opisywać elementy systemów rurociągowych;

20) wykonywanie przejść rurociągów przez przegrody budowlane i przeszkody terenowe;

29) przygotowywać systemy rurociągowe do prób

szczelności i odbioru technicznego;

21) wady połączeń i przyczyny ich powstawania;

30) wykonywać obmiary robót;

31) przewidywać skutki nieprawidłowej obsługi maszyn i urządzeń oraz nieprzestrzegania norm,

przepisów i instrukcji dotyczących montażu oraz

eksploatacji instalacji rurociągowych;

32) wykonywać konserwację, naprawy i demontaż

systemów rurociągowych;

33) wykrywać i usuwać awarie systemów rurociągowych;

ww

34) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska podczas wykonywania i eksploatacji systemów rurociągowych.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

22) montaż urządzeń, armatury, aparatury kontrolno-pomiarowej oraz urządzeń zabezpieczających

i sygnalizacyjnych;

23) mocowanie, zawieszenia i podparcia systemów

rurociągowych;

24) uszczelnianie połączeń;

25) zabezpieczenia antykorozyjne;

26) izolacje przeciwwilgociowe i termiczne systemów

rurociągowych;

27) wykonywanie połączeń systemów rurociągowych

z istniejącymi rurociągami;

28) znakowanie i opisywanie elementów systemów

rurociągowych;

29) próby szczelności;

30) odbiór techniczny;

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

31) obmiary robót;

1) organizacja stanowiska pracy;

33) konserwacja, naprawa i demontaż systemów

rurociągowych;

32) zasady eksploatacji systemów rurociągowych;

2) dokumentacja techniczna systemów rurociągowych;

34) awarie systemów rurociągowych;

3) materiały, armatura i urządzenia do montażu

systemów rurociągowych;

35) bezpieczeństwo i higiena pracy podczas budowy

i eksploatacji systemów rurociągowych;

4) wymagania materiałowe i eksploatacyjne przewodów związane z rodzajem i parametrami przesyłanego czynnika;

36) ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska

podczas budowy i eksploatacji systemów rurociągowych.

13) elementy socjologii i psychologii pracy;

1. Cele kształcenia

14) formy doskonalenia zawodowego;

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) interpretować podstawowe pojęcia gospodarki

rynkowej;

2) podejmować działania związane z poszukiwaniem

pracy;

3) sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia;

4) sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej;

5) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

15) źródła informacji zawodowej;

16) etyka.

III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE

Nazwa bloku programowego

7) stosować przepisy prawa budowlanego i prawa

energetycznego;

Minimalna

liczba godzin

w okresie

kształcenia

w %*

Techniczne podstawy zawodu

20

Technologia systemów

rurociągowych

50

Podstawy działalności zawodowej

10

.go

6) stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

v.p

l

BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ

Razem

80**

* Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia

9) stosować środki ochrony indywidualnej;

w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej).

** Pozostałe 20% godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie

kształcenia do potrzeb rynku pracy, w tym na specjalizację.

10) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI TREŚCI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE

8) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

11) komunikować się i współpracować w zespole;

Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych są odpowiednie następujące pomieszczenia dydaktyczne

13) podejmować decyzje;

1) pracownia rysunku technicznego;

w.

rcl

12) rozwiązywać problemy dotyczące działalności

zawodowej;

14) doskonalić umiejętności zawodowe;

15) korzystać z różnych źródeł informacji;

16) przestrzegać zasad etyki.

2) pracownia technologii;

3) pracownia komputerowa;

4) warsztaty szkolne.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

Pracownia rysunku technicznego powinna być

wy posa żona w

1) materiały i przybory rysunkowe;

2) metody poszukiwania pracy;

2) model rzutni prostokątnej;

3) dokumenty dotyczące zatrudnienia;

3) modele systemów rurociągowych;

4) podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej;

4) modele elementów budowlanych, instalacyjnych,

części maszyn;

ww

1) podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej;

5) prawa i obowiązki pracownika i pracodawcy;

6) bezpieczeństwo i higiena pracy;

5) modele brył geometrycznych;

6) przekroje maszyn i urządzeń;

7) ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska;

8) przepisy prawa budowlanego i prawa energetycznego;

9) elementy ergonomii;

7) przykładowe rysunki techniczne;

8) dokumentację techniczną systemów rurociągowych;

10) środki ochrony indywidualnej;

9) katalogi i prospekty maszyn, urządzeń i armatury

przemysłowej.

11) zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;

Pr a cownia te chnologii powinna by ć wy p o s ażona w

12) zasady i metody komunikowania się;

1) próbki stali, metali nieżelaznych i ich stopów;

2) próbki materiałów instalacyjnych stosowanych w systemach rurociągowych;

Warsztaty szkolne powinny być wyposażone w

3) próbki materiałów konstrukcyjnych, uszczelniających, izolacyjnych i pomocniczych;

2) stanowisko do obróbki ręcznej i mechanicznej rur;

4) modele systemów rurociągowych;

3) stanowisko do wykonywania połączeń gwintowych

i kołnierzowych;

v.p

l

5) modele: urządzeń chłodniczych, pomp, sprężarek,

wentylatorów, części maszyn, elementów automatyki przemysłowej;

1) stanowisko do wykonywania prac ślusarskich;

4) stanowisko do spawania gazowego i łukowego;

5) stanowisko do lutowania;

6) stanowisko do zgrzewania i klejenia;

6) narzędzia ślusarskie;

7) dokumentację techniczną;

7) narzędzia monterskie;

8) przyrządy kontrolno-pomiarowe;

9) narzędzia ślusarskie i monterskie;

9) katalogi i prospekty maszyn, urządzeń i armatury;

10) elektronarzędzia;

10) dokumentację techniczną systemów rurociągowych;

11) materiały instalacyjne: rury, kształtki, złączki, armaturę;

.go

8) przyrządy kontrolno-pomiarowe;

11) normy PN, PN-EN, PN-EN ISO, PN-ISO.

12) materiały izolacyjne i uszczelniające;

P ra c ow nia k om p u tero wa p o wi n n a b yć wy pos a ż ona w

13) drabinę rozstawną, rusztowanie;

1) stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla

jednego ucznia);

15) odzież ochronną i sprzęt ochrony osobistej;

14) typowy sprzęt gaśniczy;

16) instrukcje obsługi maszyn i urządzeń.

2) oprogramowanie licencyjne: edytor tekstu, arkusz

kalkulacyjny;

3) pakiet programów biurowych;

w.

rcl

4) specjalistyczne programy komputerowe;

Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy

zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów.

5) drukarkę.

W warsztatach szkolnych powinno znajdować się pomieszczenie do instruktażu.

Załącznik nr 4

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE MURARZ

SYMBOL CYFROWY 712[06]

I. OPIS ZAWODU

1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien

umieć

ww

1) organizować, użytkować i likwidować stanowiska

prac murarskich zgodnie z wymaganiami technologicznymi, przepisami bezpieczeństwa

i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej oraz

ochrony środowiska;

2) posługiwać się dokumentacją techniczną, normami i instrukcjami w zakresie wykonywanych zadań

zawodowych;

3) dobierać materiały do określonych prac murarskich i tynkarskich;

4) użytkować i konserwować narzędzia, urządzenia

i sprzęt;

5) magazynować, składować i transportować materiały i wyroby budowlane;

6) montować, użytkować i demontować rusztowania;

7) wykonywać roboty murarskie i tynkarskie zgodnie

z obowiązującymi normami oraz warunkami wykonania i odbioru robót;

8) wykonywać pomocnicze roboty budowlane oraz

prace naprawcze, remontowe i rozbiórkowe;

9) oceniać jakość wykonanych robót;

10) wykonywać przedmiary i obmiary robót oraz

pomiary inwentaryzacyjne;

11) dokonywać rozliczeń materiałów, pracy sprzętu

i robocizny;

12) korzystać z urządzeń, wyposażenia i zaplecza

techniczno-socjalnego terenu budowy;

13) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych;

14) stosować przepisy prawa budowlanego, podatkowego i bankowego;

15) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

6) określać zasady magazynowania, składowania

i transportu materiałów budowlanych;

17) komunikować się z uczestnikami procesu pracy;

7) określać zasady montażu i użytkowania rusztowań;

18) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

v.p

l

16) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

8) określać zasady wykonywania robót ciesielskich,

zbrojarskich, betoniarskich, izolacyjnych i malarskich;

19) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

9) sporządzać rysunki figur i brył geometrycznych;

20) korzystać z różnych źródeł informacji;

10) wymiarować i opisywać rysunki techniczne;

21) prowadzić działalność gospodarczą.

11) stosować zasady wykonywania przekrojów, rzutów i aksonometrii;

12) odczytywać oznaczenia graficzne na rysunkach;

13) rozróżniać rodzaje i elementy dokumentacji technicznej;

.go

Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego,

jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy

przedsiębiorczości”.

14) posługiwać się dokumentacją techniczną;

2. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie murarz

powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych

1) przygotowywania zapraw murarskich i tynkarskich;

2) wykonywania murów ścian nośnych i działowych;

3) wykonywania stropów, nadproży i sklepień;

4) osadzania stolarki i ślusarki budowlanej;

16) posługiwać się przyrządami pomiarowymi;

17) wykonywać przedmiary i obmiary robót murarskich;

18) wykonywać rysunki inwentaryzacyjne;

19) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska obowiązujących

na terenie budowy.

w.

rcl

5) wykonywania tynków zewnętrznych i wewnętrznych;

15) wykonywać proste rysunki i szkice elementów

budowlanych;

6) licowania ścian z zastosowaniem różnych materiałów;

7) wykonywania napraw, konserwacji i rozbiórki

murów.

II. BLOKI PROGRAMOWE

Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe

1) podstawy budownictwa;

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1) terminologia budowlana;

2) rodzaje i elementy budynków;

3) elementy konstrukcyjne i niekonstrukcyjne budynków;

4) technologie wykonania budynków;

5) materiały budowlane;

2) technologia robót murarskich i tynkarskich;

6) organizacja stanowiska pracy i terenu budowy;

3) podstawy działalności zawodowej.

7) magazynowanie, składowanie i transport materiałów budowlanych;

BLOK: PODSTAWY BUDOWNICTWA

ww

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) posługiwać się terminologią budowlaną;

8) zasady montażu i użytkowania rusztowań;

9) roboty ciesielskie, zbrojarskie, betoniarskie, izolacyjne, malarskie;

10) ochrona przeciwpożarowa oraz ochrona środowiska na terenie budowy;

2) rozpoznawać rodzaje i elementy budynków oraz

określać ich funkcje;

11) figury i bryły geometryczne;

3) określać konstrukcje i technologie wykonania

budynków;

13) zasady wymiarowania i opisu rysunków technicznych;

4) określać właściwości oraz oceniać jakość materiałów budowlanych;

14) przekroje, rzuty i aksonometria;

5) stosować zasady organizacji stanowiska pracy

oraz terenu budowy;

12) rodzaje rysunków technicznych;

15) oznaczenia graficzne na rysunkach technicznych;

16) rysunek odręczny i schematyczny;

17) rodzaje i elementy dokumentacji;

18) elementy miernictwa;

19) przedmiar i obmiar robót murarskich;

20) rysunek inwentaryzacyjny;

Poz. 826

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

1) organizacja stanowiska pracy;

2) organizacja robót murarskich i tynkarskich;

21) bezpieczeństwo i higiena pracy na terenie budowy.

3) materiały, narzędzia, urządzenia i sprzęt do robót

murarskich i tynkarskich;

BLOK: TECHNOLOGIA ROBÓT MURARSKICH I TYNKARSKICH

4) magazynowanie, składowanie i transport materiałów oraz sprzętu budowlanego;

1. Cele kształcenia

5) roboty ziemne;

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

6) prace dotyczące robót murarskich, tynkarskich

i pomocniczych;

1) organizować, użytkować i likwidować stanowisko

pracy zgodnie z wymaganiami technologicznymi,

przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

7) rodzaje i konstrukcje rusztowań;

2) dobierać i przygotowywać materiały do wykonywanych robót murarskich i tynkarskich;

10) wykonywanie murów o konstrukcji złożonej;

3) posługiwać się narzędziami, urządzeniami i sprzętem do robót murarskich, tynkarskich i pomocniczych;

12) wykonywanie ścianek działowych z różnych materiałów;

.go

8) zaprawy budowlane i betony;

4) magazynować, składować i transportować materiały oraz sprzęt budowlany;

5) wykonywać niezbędne roboty ziemne;

11) stropy, nadproża i gzymsy;

13) roboty betoniarskie, ciesielskie, zbrojarskie i izolacyjne;

14) tynki;

15) spoinowanie i licowanie ścian;

16) stolarka i ślusarka budowlana;

w.

rcl

6) planować prace dotyczące robót murarskich, tynkarskich i pomocniczych;

9) wykonywanie ścian nośnych;

7) montować, użytkować i demontować rusztowania

zewnętrzne i wewnętrzne;

17) remonty i naprawy murów;

8) wykonywać pomocnicze roboty betoniarskie,

ciesielskie, zbrojarskie i izolacyjne;

19) roboty rozbiórkowe;

9) przygotowywać zaprawy budowlane i betony do

robót murarskich i pomocniczych;

10) wykonywać pionowe konstrukcje murowe z różnych materiałów;

11) wykonywać mury z kanałami dymowymi, spalinowymi i wentylacyjnymi;

12) wykonywać poziome konstrukcje murowane oraz

sklepienia;

18) obmiary robót murarskich i tynkarskich;

20) kosztorysowanie;

21) odbiór jakościowy robót murarskich i tynkarskich.

BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) interpretować podstawowe pojęcia gospodarki

rynkowej;

14) wykonywać ściany działowe z różnych materiałów;

2) podejmować działania związane z poszukiwaniem

pracy;

15) wykonywać tynki zewnętrzne i wewnętrzne;

3) sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia;

ww

13) wykonywać dylatacje w konstrukcjach murowych;

16) wykonywać spoinowanie i licowanie ścian;

17) osadzać stolarkę i ślusarkę budowlaną;

4) sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej;

18) wykonywać remonty i naprawy konstrukcji murowych;

5) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

19) wykonywać prace związane z rozbiórką elementów murowanych;

6) stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

20) wykonywać obmiary robót murarskich i tynkarskich;

21) sporządzać kosztorysy oraz obliczać należność za

wykonaną pracę;

22) oceniać jakość wykonanych robót.

7) stosować przepisy prawa budowlanego, podatkowego i bankowego;

8) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

9) stosować środki ochrony indywidualnej;

10) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

11) komunikować się i współpracować w zespole;

12) rozwiązywać problemy dotyczące działalności

zawodowej;

Poz. 826

IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI TREŚCI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych są odpowiednie następujące pomieszczenia dydaktyczne

1) pracownia ogólnobudowlana;

13) podejmować decyzje;

2) pracownia rysunku zawodowego;

14) doskonalić umiejętności zawodowe;

3) warsztaty szkolne.

15) korzystać z różnych źródeł informacji;

Pracownia ogólnobudowlana powinna być wyposa żona w

16) przestrzegać zasad etyki.

1) próbki materiałów i wyrobów budowlanych;

2. Treści kształcenia (działy programowe)

1) podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej;

2) metody poszukiwania pracy;

2) narzędzia, sprzęt oraz przyrządy stosowane w robotach murarskich;

3) środki ochrony indywidualnej;

.go

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

4) dokumentację projektową oraz instrukcje wykonania

robót murarskich;

5) katalogi, prospekty materiałów i wyrobów budowlanych;

3) dokumenty dotyczące zatrudnienia;

4) podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej;

6) normy PN-ISO, ISO, aprobaty techniczne, certyfikaty jakości.

5) prawa i obowiązki pracownika i pracodawcy;

6) bezpieczeństwo i higiena pracy;

Pracownia rysunku zawodowego powinna być

wy posa żona w

7) ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska;

2) wzory znormalizowanego pisma technicznego;

w.

rcl

8) wybrane przepisy prawa budowlanego, podatkowego i bankowego;

1) stanowiska rysunkowe (jedno stanowisko dla jednego ucznia);

9) elementy ergonomii;

3) plansze i modele figur i brył geometrycznych;

10) środki ochrony indywidualnej;

4) materiały izolacyjne i wyroby budowlane;

11) zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;

5) dokumentację projektową;

12) zasady i metody komunikowania się;

13) elementy socjologii i psychologii pracy;

6) normy dotyczące sporządzania rysunku budowlanego;

7) katalogi nakładów rzeczowych oraz cenniki do kosztorysowania robót budowlanych.

14) formy doskonalenia zawodowego;

15) źródła informacji zawodowej;

Warsztaty szkolne powinny być wyposażone w

16) etyka.

1) przyrządy i aparaturę do badania materiałów i wyrobów budowlanych;

III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE

ww

Nazwa bloku programowego

Minimalna

liczba godzin

w okresie

kształcenia

w %*

2) przyrządy pomiarowe stosowane podczas wykonywania robót murarskich i tynkarskich;

3) narzędzia, urządzenia i sprzęt do robót murarskich

i tynkarskich;

4) środki ochrony indywidualnej;

5) materiały i wyroby budowlane;

6) dokumentację projektową;

Podstawy budownictwa

20

Technologia robót murarskich

i tynkarskich

50

8) katalogi i prospekty materiałów i wyrobów;

Podstawy działalności zawodowej

10

9) normy PN-ISO, ISO, aprobaty techniczne, certyfikaty jakości.

Razem

80**

* Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia

w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej).

** Pozostałe 20% godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie

kształcenia do potrzeb rynku pracy.

7) instrukcje obsługi maszyn i urządzeń;

Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy

zapewnić stanowisko pracy nauczyciela i odpowiednią

liczbę stanowisk pracy dla uczniów.

W warsztatach szkolnych powinno znajdować się pomieszczenie do instruktażu.

Załącznik nr 5

v.p

l

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK BUDOWNICTWA

SYMBOL CYFROWY 311[04]

I. OPIS ZAWODU

23) stosować programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadań zawodowych;

1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien

umieć

1) posługiwać się dokumentacją techniczną, normami, instrukcjami, specyfikacjami technicznymi

oraz katalogami;

2) sporządzać rysunki budowlane oraz szkice robocze;

25) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych;

26) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

27) stosować przepisy prawa budowlanego, podatkowego, bankowego, cywilnego i postępowania

administracyjnego;

.go

3) wykonywać proste pomiary geodezyjne;

24) posługiwać się językiem obcym w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań zawodowych;

4) wykonywać inwentaryzację obiektów budowlanych;

5) odczytywać projekty nieskomplikowanych obiektów budowlanych;

6) odczytywać projekty elementów konstrukcji budowlanych;

7) odczytywać projekty zagospodarowania terenu

budowy;

28) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

29) kierować zespołem pracowników;

30) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

31) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

32) korzystać z różnych źródeł informacji oraz z doradztwa specjalistycznego;

9) wykonywać podstawowe badania laboratoryjne

kruszyw, zapraw i betonów;

33) prowadzić działalność gospodarczą.

w.

rcl

8) organizować montaż, użytkowanie i demontaż

rusztowań;

10) dobierać materiały, narzędzia, urządzenia i sprzęt

do wykonania określonych robót budowlanych;

11) użytkować i konserwować narzędzia, urządzenia

i sprzęt zgodnie z zasadami eksploatacji;

12) rozpoznawać grunty budowlane oraz określać ich

przydatność do celów budowlanych;

13) wykonywać przedmiary i obmiary robót budowlanych;

14) dobierać metody realizacji robót ziemnych i budowlanych;

15) planować i organizować wykonywanie robót

ziemnych i budowlanych;

16) koordynować wykonanie robót budowlanych

i instalacyjnych;

ww

17) dokumentować przebieg robót ziemnych i budowlanych;

18) planować i organizować roboty remontowe i rozbiórkowe;

19) oceniać jakość wykonywanych robót budowlanych;

20) planować i organizować roboty związane z utrzymaniem wymaganego stanu technicznego obiektów budowlanych;

21) organizować produkcję oraz dystrybucję materiałów i wyrobów budowlanych;

22) wykonywać kalkulację robót, sporządzać kosztorysy i oferty przetargowe;

Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego,

jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy

przedsiębiorczości”.

2. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik

budownictwa powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych

1) organizowania, prowadzenia i koordynowania

robót ziemnych, budowlanych i instalacyjnych;

2) opracowywania elementów dokumentacji budowlanej;

3) organizowania, prowadzenia i koordynowania

robót remontowych i rozbiórkowych;

4) sporządzania kosztorysów oraz przygotowywania

dokumentacji przetargowej;

5) organizowania i prowadzenia robót związanych

z utrzymaniem obiektów budowlanych;

6) organizowania produkcji i dystrybucji materiałów

i wyrobów budowlanych.

3. Zawód technik budownictwa jest zawodem szerokoprofilowym, umożliwiającym specjalizację pod koniec

okresu kształcenia. Szkoła określa umiejętności specjalistyczne, biorąc pod uwagę potrzeby regionalnego rynku pracy i zainteresowania uczniów. Tematyka

specjalizacji może dotyczyć

1) budownictwa regionalnego;

2) administrowania zasobami budowlanymi;

19) przestrzegać warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie;

4) kosztorysowania i normowania.

20) ustalać wielkość obciążeń stałych i zmiennych

działających na elementy konstrukcyjne obiektów

budowlanych;

II. BLOKI PROGRAMOWE

Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe

1) podstawy budownictwa;

v.p

l

3) remontów, przebudowy i rozbudowy obiektów

budowlanych;

21) rozwiązywać belki statycznie wyznaczalne;

22) obliczać wartości sił w prętach kratownic statycznie wyznaczalnych;

23) obliczać wielkości charakteryzujące przekrój elementu budowlanego;

2) dokumentacja budowlana;

3) proces budowlany;

24) obliczać naprężenia, odkształcenia i nośność elementów konstrukcyjnych drewnianych, murowych, żelbetowych i stalowych.

4) podstawy działalności zawodowej.

BLOK: PODSTAWY BUDOWNICTWA

.go

2. Treści kształcenia (działy programowe)

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1) obiekty budowlane oraz ich systemy technologiczno-konstrukcyjne;

1) rozpoznawać obiekty budowlane oraz ich systemy

technologiczno-konstrukcyjne;

2) elementy budynków i ich funkcje;

2) rozróżniać elementy budynków i określać ich

funkcje;

3) konstrukcje i technologie wykonywania obiektów

budowlanych;

3) rozpoznawać konstrukcje i technologie wykonywania obiektów budowlanych;

4) rodzaje i elementy instalacji budowlanych;

4) rozróżniać rodzaje i elementy instalacji budowlanych;

6) magazynowanie, składowanie i transport materiałów i wyrobów budowlanych;

w.

rcl

5) wykonywać badania laboratoryjne kruszyw, zapraw i betonów oraz interpretować wyniki badań;

5) materiały i wyroby budowlane;

7) rusztowania;

6) określać właściwości i zastosowanie materiałów

i wyrobów budowlanych;

8) prace pomiarowe w budownictwie;

7) określać zasady magazynowania, składowania

i transportu materiałów i wyrobów budowlanych;

10) narzędzia, sprzęt i maszyny budowlane;

8) określać zasady montażu, użytkowania i demontażu rusztowań;

9) stosować zasady wykonywania prac pomiarowych w terenie;

10) klasyfikować grunty budowlane oraz określać ich

właściwości;

11) wyjaśniać działanie narzędzi, urządzeń i sprzętu

stosowanego w robotach budowlanych;

ww

12) określać zasady wykonywania robót ziemnych,

fundamentowych, murarskich, ciesielskich, betoniarskich, zbrojarskich, dekarskich, instalacyjnych, izolacyjnych oraz wykończeniowych;

13) ustalać wymiary podstawy fundamentu oraz głębokość jego posadowienia;

14) określać zasady wykonywania konstrukcji murowych, żelbetowych, stalowych i drewnianych;

15) określać technologie wykończeniowe;

9) grunty budowlane;

11) posadowienie budowli;

12) roboty ziemne, fundamentowe, murarskie, ciesielskie, betoniarskie, zbrojarskie, dekarskie, instalacyjne, izolacyjne oraz wykończeniowe;

13) konstrukcje murowe, żelbetowe, stalowe i drewniane;

14) technologie wykończeniowe;

15) instalacje budowlane;

16) roboty remontowe i rozbiórkowe;

17) normy, instrukcje, katalogi wyrobów budowlanych;

18) warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać

obiekty budowlane;

19) podstawy mechaniki budowli;

20) podstawy projektowania konstrukcji drewnianych,

murowych, żelbetowych i stalowych.

16) rozróżniać rodzaje instalacji budowlanych;

BLOK: DOKUMENTACJA BUDOWLANA

17) określać zasady wykonywania robót remontowych i rozbiórkowych;

1. Cele kształcenia

18) posługiwać się normami, instrukcjami obsługi

maszyn i urządzeń oraz katalogami wyrobów budowlanych;

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) rozróżniać style architektoniczne;

13) kosztorysy budowlane;

3) rozróżniać obiekty budownictwa mieszkaniowego, użyteczności publicznej, przemysłowe oraz

inwentarskie;

14) przedmiary i obmiary oraz dokumentacja inwentaryzacyjna;

4) wykonywać szkice i rysunki odręczne;

v.p

l

2) rozpoznawać obiekty architektury historycznej;

15) programy komputerowe do projektowania obiektów budowlanych, opracowywania dokumentacji

oraz sporządzania kosztorysów.

5) wykonywać rzuty prostokątne i aksonometryczne,

rozwinięcia i przekroje brył geometrycznych;

BLOK: PROCES BUDOWLANY

6) sporządzać, wymiarować i opisywać rysunki techniczne;

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

8) sporządzać rysunki architektoniczno-budowlane

elewacji i detali obiektów budowlanych;

1) określać zasady sporządzania planów Bezpieczeństwa i Ochrony Zdrowia (BIOZ);

9) sporządzać rysunki prostych konstrukcji murowych, drewnianych, żelbetowych i stalowych;

2) sporządzać plany zagospodarowania terenu budowy;

10) posługiwać się dokumentacją projektową, dokumentacją techniczną sieci oraz instalacji sanitarnych i elektrycznych;

3) organizować zagospodarowanie terenu budowy;

.go

7) rozróżniać rodzaje i elementy dokumentacji projektowej;

11) odczytywać projekty nieskomplikowanych obiektów budowlanych;

12) odczytywać projekty konstrukcji budowlanych

o nieskomplikowanym schemacie statycznym;

13) sporządzać kosztorysy robót budowlanych;

5) organizować pracę zespołów roboczych zgodnie

z wymaganiami procesu technologicznego;

6) posługiwać się dokumentacją budowlaną w fazie

przygotowania i realizacji inwestycji;

w.

rcl

14) wykonywać przedmiary i obmiary oraz sporządzać

dokumentację inwentaryzacyjną obiektów budowlanych;

4) organizować, użytkować i likwidować stanowisko

pracy zgodnie z wymaganiami procesu technologicznego, przepisami bezpieczeństwa i higieny

pracy, ochrony przeciwpożarowej, ochrony środowiska oraz ergonomii;

15) stosować programy komputerowe do sporządzania rysunków architektoniczno-budowlanych

i konstrukcyjnych oraz kosztorysów budowlanych.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1) style architektoniczne;

2) obiekty architektury historycznej;

3) budownictwo mieszkaniowe;

4) budownictwo użyteczności publicznej, przemysłowe i inwentarskie;

5) rysunek odręczny;

ww

6) rzutowanie, aksonometria, rozwinięcia i przekroje brył geometrycznych;

7) zasady wykonywania rysunku technicznego;

7) posługiwać się sprzętem i przyrządami mierniczymi podczas wykonywania pomiarów związanych z przygotowaniem i realizacją budowy;

8) dobierać materiały, maszyny, narzędzia, urządzenia i sprzęt do wykonywania robót budowlanych

w określonej technologii;

9) użytkować i konserwować narzędzia, urządzenia

i sprzęt zgodnie z zasadami eksploatacji;

10) organizować magazynowanie, składowanie

i transport materiałów i wyrobów budowlanych;

11) organizować wykonywanie robót ziemnych, fundamentowych, betoniarskich, zbrojarskich, murarskich, ciesielskich, dekarskich i wykończeniowych;

12) organizować wykonywanie napraw, remontów,

przebudowy, rozbudowy oraz rozbiórki obiektów

budowlanych;

13) organizować montaż, użytkowanie i demontaż

rusztowań;

8) dokumentacja projektowa;

14) koordynować wykonywanie określonych robót

budowlano-montażowych oraz instalacyjnych;

9) podstawy projektowania architektoniczno-budowlanego;

15) wykonywać obmiary robót budowlanych;

10) odczytywanie projektów budynków mieszkalnych

oraz użyteczności publicznej;

11) odczytywanie projektów obiektów przemysłowych oraz inwentarskich;

12) odczytywanie projektów nieskomplikowanych

obiektów budowlanych;

16) prowadzić dokumentację realizacji budowy;

17) organizować wykonanie robót zabezpieczających

obiekty budowlane;

18) sporządzać kosztorysy na wykonanie robót oraz

kosztorysy powykonawcze;

19) kontrolować przebieg realizacji robót;

20) oceniać jakość wykonanych robót budowlanych;

21) organizować likwidację zagospodarowania terenu budowy;

22) rozróżniać podstawowe formy własności obiektów budowlanych i rodzaje zarządzania nieruchomościami;

23) planować roboty związane z utrzymaniem obiektów budowlanych;

24) prowadzić dokumentację eksploatacji obiektu

budowlanego;

23) planowanie robót związanych z utrzymaniem

obiektów budowlanych;

24) dokumentacja eksploatacji obiektów budowlanych;

25) środki ochrony przeciwporażeniowej i przeciwpożarowej na terenie budowy i w budynkach;

26) bezpieczeństwo i higiena pracy na budowie;

27) ochrona środowiska podczas wykonywania robót

budowlanych.

BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

.go

25) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej, ochrony przeciwporażeniowej oraz ochrony środowiska podczas realizacji robót budowlanych.

Poz. 826

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1) plan Bezpieczeństwa i Ochrony Zdrowia (BIOZ);

1) wyjaśniać mechanizmy funkcjonowania gospodarki rynkowej;

2) rozróżniać formy organizacyjno-prawne przedsiębiorstw;

2) zagospodarowanie terenu budowy;

3) sporządzać budżet i planować rozwój przedsiębiorstwa;

3) organizacja stanowiska pracy;

4) opracowywać plan marketingowy;

4) organizacja pracy zespołów roboczych;

5) dokumentacja budowlana;

6) sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia;

w.

rcl

6) sprzęt i przyrządy miernicze;

5) podejmować działania związane z poszukiwaniem

pracy;

7) pomiary na terenie budowy i w budynkach;

8) technologie wykonywania robót budowlanych;

9) zasady eksploatacji narzędzi, urządzeń i sprzętu

stosowanych w robotach budowlanych;

10) magazynowanie, składowanie i transport materiałów i wyrobów budowlanych;

11) organizacja i wykonawstwo robót budowlanych

ziemnych, fundamentowych, betoniarskich, zbrojarskich, murarskich, ciesielskich, dekarskich i wykończeniowych;

12) organizacja i wykonawstwo napraw, remontów,

przebudowy, rozbudowy oraz rozbiórki obiektów

budowlanych;

7) sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej;

8) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

9) stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

10) stosować przepisy prawa dotyczące działalności

zawodowej;

11) stosować przepisy prawa budowlanego, podatkowego, bankowego, cywilnego oraz postępowania administracyjnego;

12) współpracować z organami nadzoru budowlanego;

14) roboty budowlano-montażowe oraz instalacyjne;

13) rozróżniać i charakteryzować prawa i obowiązki

uczestników procesu budowlanego oraz samodzielne funkcje techniczne w budownictwie;

15) obmiary robót budowlanych;

14) przygotowywać oferty przetargowe;

16) dokumentacja realizacji budowy;

15) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

ww

13) montaż, użytkowanie i demontaż rusztowań;

17) roboty zabezpieczające obiekty budowlane;

18) kosztorysowanie;

19) przebieg realizacji robót;

20) odbiór jakościowy robót budowlanych;

21) podstawy zarządzania budynkami;

22) warunki techniczne utrzymania obiektów budowlanych;

16) stosować środki ochrony indywidualnej;

17) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

18) określać wpływ zmęczenia fizycznego i psychicznego na efektywność pracy;

19) komunikować się z uczestnikami procesu pracy;

20) prowadzić negocjacje;

21) rozwiązywać problemy dotyczące działalności

zawodowej;

24) organizować doskonalenie zawodowe pracowników;

25) przestrzegać zasad etyki.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

2) formy organizacyjno-prawne przedsiębiorstw;

3) analiza ekonomiczna w przedsiębiorstwie;

4) struktura budżetu przedsiębiorstwa;

7) metody poszukiwania pracy;

podbudowa

programowa

zasadnicza szkoła

zawodowa;

zawody: murarz,

cieśla,

podbudowa

betoniarzprogramowa

-zbrojarz,

gimnazjum,

malarz-tapeciarz,

liceum

posadzkarz,

Nazwa bloku ogólnokształcące,

dekarz,

liceum

programowego

technolog robót

profilowane,

technikum,

wykończeniowych

uzupełniające

w budownictwie,

liceum

monter

konstrukcji

ogólnokształcące,

budowlanych,

technikum

monter izolacji

uzupełniające

budowlanych,

kamieniarz,

monter instalacji

i urządzeń

sanitarnych, zdun

.go

1) gospodarka rynkowa;

v.p

l

23) korzystać z obcojęzycznych źródeł informacji,

dokumentacji technicznej, norm, katalogów oraz

oprogramowania użytkowego;

6) strategie marketingowe;

III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE

Minimalna liczba godzin

w okresie kształcenia w %*

22) podejmować decyzje;

5) plan rozwoju przedsiębiorstwa;

Poz. 826

Podstawy

budownictwa

25

25

9) podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej;

Dokumentacja

budowlana

20

20

10) prawo pracy i prawo działalności gospodarczej;

Proces

budowlany

25

25

11) bezpieczeństwo i higiena pracy;

Podstawy

działalności

zawodowej

10

10

80**

80**

w.

rcl

8) dokumenty dotyczące zatrudnienia;

12) ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska;

13) przepisy prawa budowlanego, podatkowego,

bankowego, cywilnego oraz postępowania administracyjnego;

14) nadzór budowlany;

15) prawa i obowiązki uczestników procesu budowlanego;

16) samodzielne funkcje techniczne w budownictwie;

17) oferty przetargowe;

18) elementy ergonomii;

ww

19) środki ochrony indywidualnej;

20) zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;

21) elementy fizjologii i higieny pracy;

22) zagrożenia i profilaktyka w środowisku pracy;

Razem

* Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia

w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej).

** Pozostałe 20% godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie

kształcenia do potrzeb rynku pracy, w tym na specjalizację.

IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI TREŚCI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE

Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych są odpowiednie następujące pomieszczenia dydaktyczne

1) pracownia budownictwa;

2) pracownia dokumentacji technicznej;

3) pracownia konstrukcji budowlanych;

4) pracownia projektowania komputerowego i kosztorysowania.

23) zasady i metody komunikowania się;

24) elementy socjologii i psychologii pracy;

Pr a cownia budownictwa powinna by ć w yp o sa żona w

25) źródła informacji zawodowej i oprogramowanie

użytkowe w języku obcym;

1) zestawy do badań laboratoryjnych kruszywa, zapraw

i betonu;

26) formy doskonalenia zawodowego;

2) filmy dydaktyczne dotyczące pobierania prób oraz

wykonywania badań gruntów, materiałów i wyrobów budowlanych;

27) etyka.

Pr a cownia konstr ukcji budowla ny ch po w i n n a

by ć wy posa żona w

1) modele różnych konstrukcji, ich elementów i połączeń;

2) normy, katalogi i tablice dotyczące mechaniki budowli oraz projektowania konstrukcji murowych,

żelbetowych, stalowych i drewnianych;

3) plansze, filmy i foliogramy ilustrujące zasady rozwiązań konstrukcyjnych;

4) dokumentacje projektowe konstrukcji murowych,

żelbetowych, stalowych i drewnianych.

Pracownia projektowania komputerowego

i kosztorysowania powinna być wyposażona w

1) stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla

jednego ucznia);

.go

3) próbki materiałów i wyrobów budowlanych;

4) katalogi materiałów i wyrobów budowlanych;

5) modele obiektów budowlanych oraz elementów

budowli;

6) modele i schematy instalacji budowlanych;

7) filmy, foliogramy i plansze ilustrujące realizację

procesu budowlanego;

8) filmy, foliogramy i plansze ilustrujące różne technologie wykonywania robót budowlanych i instalacyjnych;

9) filmy, foliogramy, płyty CD oraz katalogi przedstawiające urządzenia i sprzęt budowlany;

10) wzory podstawowych dokumentów dotyczących

procesu budowlanego;

11) przepisy prawne, normy budowlane, instrukcje,

wytyczne techniczne, atesty i certyfikaty;

12) filmy i instrukcje dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej, ochrony środowiska oraz zagrożeń występujących na terenie

budowy i na stanowiskach pracy.

Poz. 826

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

3) katalogi, przepisy prawne, normy do projektowania

architektoniczno-budowlanego;

4) cenniki i katalogi do kosztorysowania: cenniki materiałów budowlanych; zbiór Jednostkowych Wskaźników Cenowych; Katalogi Nakładów Rzeczowych

i Scalonych Nakładów Rzeczowych (w zakresie robót

budowlanych i remontowych);

w.

rcl

Pracownia dokumentacji technicznej powinna

b y ć w y pos a ż on a w

1) stanowiska rysunkowe (jedno stanowisko dla jednego ucznia);

2) modele form i detali architektonicznych;

3) filmy, foliogramy, plansze, slajdy i fotografie dotyczące historii architektury;

4) modele rzutni geometrycznych;

5) bryły i figury płaskie;

6) przepisy prawne, katalogi, normy budowlane dotyczące zasad wykonywania, wymiarowania rysunków

budowlanych, stosowania oznaczeń graficznych

oraz warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane;

7) plansze, filmy i foliogramy dotyczące zasad projektowania architektonicznego;

8) dokumentację projektową obiektów architektury

mieszkaniowej, użyteczności publicznej, przemysłowej oraz małej architektury.

2) programy komputerowe do projektowania architektoniczno-budowlanego, obliczeń konstrukcyjnych

oraz do kosztorysowania;

5) drukarkę, ploter;

6) skaner;

7) dokumentacje projektowe, konstrukcyjne, kosztorysowe, przetargowe;

8) dokumentację projektową opracowywaną z zastosowaniem techniki komputerowej.

Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy

zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów.

Załącznik nr 6

ww

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK BUDOWNICTWA WODNEGO

SYMBOL CYFROWY 311[49]

I. OPIS ZAWODU

4) wykonywać pomiary inwentaryzacyjne rzek i budowli wodnych;

1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien

umieć

5) dobierać technologie i określać terminy realizacji

robót hydrotechnicznych;

1) posługiwać się dokumentacją techniczną, normami, mapami oraz instrukcjami eksploatacji budowli wodnych oraz maszyn i urządzeń;

6) dobierać materiały, maszyny, narzędzia i sprzęt

do wykonywania robót hydrotechnicznych;

2) wykonywać rysunki techniczne, schematy oraz

szkice robocze;

7) przewidywać zagrożenia wywołane działalnością

wód oraz innych czynników podczas wykonywania robót hydrotechnicznych;

3) wykonywać podstawowe pomiary geodezyjne

dla potrzeb budownictwa wodnego;

8) koordynować wykonywanie robót regulacyjnych

na rzekach i potokach górskich;

9) organizować wykonywanie robót ziemnych i odwodnieniowych;

10) wykonywać systemy przeciwpowodziowe oraz

prowadzić ich konserwacje i naprawy;

11) prowadzić doraźną ochronę przed powodzią oraz

usuwać szkody powodziowe;

12) kierować pracą zespołów wykonujących roboty

betoniarskie, zbrojarskie, murarskie, ślusarskie

oraz ciesielskie;

13) organizować prace związane z budową budowli

wodnych;

14) nadzorować montaż wyposażenia budowli wodnych oraz aparatury kontrolno-pomiarowej;

2. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik

budownictwa wodnego powinien być przygotowany

do wykonywania następujących zadań zawodowych

1) prowadzenia robót związanych z regulacją, zagospodarowaniem i utrzymaniem wymaganego

stanu rzek oraz potoków górskich;

2) prowadzenia robót ziemnych i odwodnieniowych;

3) wykonywania budowy systemów przeciwpowodziowych oraz usuwania szkód powodziowych;

4) organizowania i koordynowania robót związanych

z budową, remontem, przebudową i rozbudową

obiektów budownictwa wodnego;

5) nadzorowania stanu technicznego, konserwacji

i naprawy obiektów budownictwa wodnego;

6) organizowania robót związanych z rekultywacją

oraz poprawą jakości środowiska wodnego.

.go

15) stosować zabezpieczenia przed działaniem filtracji wody;

Poz. 826

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

16) wykonywać przedmiary i obmiary robót;

17) oceniać zgodność wybudowanych urządzeń

i obiektów budownictwa wodnego z dokumentacją techniczną;

18) nadzorować pracę budowli wodnych oraz dokonywać ich konserwacji i naprawy;

3. Zawód technik budownictwa wodnego jest zawodem

szerokoprofilowym, umożliwiającym specjalizację

pod koniec okresu kształcenia. Szkoła określa umiejętności specjalistyczne, biorąc pod uwagę potrzeby

regionalnego rynku pracy i zainteresowania uczniów.

Tematyka specjalizacji może dotyczyć

19) wykonywać kalkulację robót, sporządzać kosztorysy i oferty przetargowe;

1) ochrony przeciwpowodziowej;

20) określać wpływ obiektów budownictwa wodnego

na środowisko przyrodnicze;

3) melioracji wodnych.

w.

rcl

2) wodociągów i kanalizacji;

21) podejmować działania interwencyjne w sytuacji

wystąpienia powodzi, sztormu oraz innych zagrożeń;

22) posługiwać się aktami prawnymi dotyczącymi

gospodarki wodnej i ochrony środowiska wodnego;

23) posługiwać się językiem obcym w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań zawodowych;

24) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych;

25) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

26) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

ww

27) kierować zespołem pracowników;

II. BLOKI PROGRAMOWE

Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe

1) hydrologia i hydraulika;

2) inżynieria wodna;

3) technologia budownictwa wodnego;

4) podstawy działalności zawodowej.

BLOK: HYDROLOGIA I HYDRAULIKA

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) posługiwać się pojęciami z zakresu ekologii oraz

środowiska przyrodniczego;

28) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

2) charakteryzować elementy środowiska oraz określać zależności zachodzące między nimi;

29) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

3) charakteryzować związki ekologiczne środowisk

wodnych;

30) korzystać z różnych źródeł informacji oraz doradztwa specjalistycznego;

4) charakteryzować zespoły roślinne i zwierzęce

występujące w środowiskach wodnych;

31) prowadzić działalność gospodarczą.

5) wyjaśniać mechanizmy funkcjonowania ekosystemów wodnych;

Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego,

jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy

przedsiębiorczości”.

6) charakteryzować abiotyczne i biotyczne czynniki

środowiska wodnego;

7) określać przyczyny zagrożenia środowiska przyrodniczego oraz możliwości jego ochrony;

8) rozróżniać źródła zanieczyszczeń wód powierzchniowych i podziemnych oraz określać rodzaje

tych zanieczyszczeń;

Poz. 826

3) związki ekologiczne środowisk wodnych;

4) ekosystemy wodne, zespoły roślinne i zwierzęce

środowisk wodnych;

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

9) dobierać metody ograniczenia dopływu zanieczyszczeń do wód powierzchniowych i podziemnych;

5) biotyczne i abiotyczne czynniki środowiska wodnego;

10) charakteryzować rodzaje zanieczyszczeń atmosfery i gleby;

6) zagrożenia środowiska przyrodniczego, możliwości jego ochrony;

11) charakteryzować system ochrony przyrody w Polsce i wynikające z niego ograniczenia dla planowania inwestycji;

7) źródła wód powierzchniowych i podziemnych,

ich zanieczyszczenia, metody ochrony;

8) zanieczyszczenia atmosfery i gleby;

12) prowadzić racjonalną gospodarkę zasobami przyrody;

9) działalność inwestycyjna a ochrona środowiska

w Polsce;

13) stosować przepisy prawa dotyczące ochrony przyrody oraz ochrony i kształtowania środowiska;

10) gospodarka zasobami przyrody;

11) prawne aspekty ochrony środowiska;

.go

14) określać kompetencje i organizację służb ochrony przyrody i środowiska;

15) podejmować działania w przypadku nadzwyczajnego zagrożenia dla środowiska przyrodniczego;

16) wyjaśniać mechanizm obiegu wody w hydrosferze;

17) charakteryzować zasoby wodne w Polsce i na

świecie;

18) charakteryzować rodzaje opadów atmosferycznych, ich wielkość i rozmieszczenie;

12) obowiązki instytucji i osób w zakresie ochrony

środowiska;

13) procedury postępowania w przypadku wystąpienia powodzi, sztormu lub innych zagrożeń;

14) obieg wody w hydrosferze;

15) zasoby wodne w Polsce i na świecie;

16) rodzaje opadów atmosferycznych, ich wielkość

i rozmieszczenie;

17) pomiary opadów atmosferycznych oraz opracowywanie ich wyników;

20) obliczać średnią wysokość opadów różnymi metodami;

18) bilanse wodne;

w.

rcl

19) wykonywać pomiary opadów atmosferycznych;

21) sporządzać bilanse wodne;

19) pomiary poziomu wód gruntowych;

22) wykonywać pomiary poziomów wód gruntowych;

20) zjawiska hydrologiczne, pomiary hydrometryczne;

23) prowadzić obserwacje zjawisk hydrologicznych

oraz wykonywać pomiary hydrometryczne;

21) pomiar i opracowanie dziennych stanów wody;

24) opracowywać wyniki pomiarów dziennych stanów wody;

25) obliczać przepływy charakterystyczne cieków

wodnych;

26) określać zasady prowadzenia statystyki hydrologicznej, prawdopodobieństwa i prognozowania

w hydrologii;

ww

27) obliczać parcie hydrostatyczne cieczy na powierzchnie płaskie i krzywe;

22) charakterystyczne stany i przepływy cieków wodnych;

23) statystyka hydrologiczna, prawdopodobieństwo

i prognozowanie w hydrologii;

24) parcie i ciśnienie hydrostatyczne;

25) ruch wody i przepływ cieczy w korytach otwartych

i przewodach pod ciśnieniem;

26) wypływ cieczy przez otwory i przelewy;

27) ruch wód podziemnych.

28) obliczać przepływ wody w korytach otwartych

i przewodach pod ciśnieniem;

BLOK: INŻYNIERIA WODNA

29) charakteryzować wypływ cieczy przez otwory

i przelewy;

1. Cele kształcenia

30) charakteryzować ruch wód podziemnych.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) wykonywać rysunki techniczne;

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

2) wykonywać rysunki odręczne i szkice inwentaryzacyjne;

1) pojęcia z zakresu ekologii;

3) czytać schematy maszyn i urządzeń;

2) zasady funkcjonowania środowiska przyrodniczego;

4) użytkować i konserwować maszyny i urządzenia

stosowane w robotach hydrotechnicznych;

5) odczytywać informacje z map oraz opracowań

geodezyjnych;

6) wykonywać podstawowe pomiary geodezyjne;

7) stosować sprzęt, przyrządy i instrumenty geodezyjne;

8) opracowywać graficznie zagospodarowanie terenu;

Poz. 826

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

1) podstawy rysunku technicznego;

2) schematy maszyn i urządzeń, rysunki odręczne,

szkice inwentaryzacyjne;

9) prowadzić inwentaryzację koryt rzecznych;

3) maszyny i urządzenia stosowane w robotach hydrotechnicznych;

10) określać cele i zasady regulacji rzek oraz potoków

górskich;

4) mapy, opracowania geodezyjne;

11) odczytywać projekty przekrojów poprzecznych

oraz trasy regulacyjne koryt rzecznych;

5) zasady wykonywania pomiarów geodezyjnych;

12) odczytywać projekty budowli regulacyjnych na

rzekach;

7) plany zagospodarowania terenu;

.go

6) sprzęt, przyrządy i instrumenty geodezyjne;

13) charakteryzować sposoby zaopatrzenia w wodę

oraz systemy odprowadzania i oczyszczania ścieków;

8) inwentaryzacja koryt rzecznych;

9) zasady regulacji rzek i potoków górskich;

14) charakteryzować systemy melioracji wodnych;

10) przekroje poprzeczne, trasy regulacyjne koryt

rzecznych;

15) posługiwać się terminologią z zakresu statyki

budowli;

11) budowle regulacyjne;

16) stosować pojęcia dotyczące wytrzymałości materiałów;

17) rozróżniać siły działające na nośne elementy budowli;

13) systemy melioracji wodnych;

14) podstawy statyki budowli;

15) konstrukcje budowli wodnych;

w.

rcl

18) określać wymagania dotyczące konstrukcji elementów nośnych budowli wodnych;

12) systemy wodociągowe i kanalizacyjne;

19) odczytywać projekty prostych konstrukcji budowlanych;

20) rozróżniać rodzaje gruntów i skał oraz określać

ich właściwości;

21) wyznaczać naprężenia w gruntach oraz określać

warunki stateczności masywów ziemnych;

22) określać obciążenia z uwzględnieniem parcia

wody i gruntu oraz konstrukcje ścian oporowych;

23) rozróżniać budowle wodne oraz określać ich funkcje;

16) podstawy projektowania konstrukcji budowlanych;

17) rodzaje oraz właściwości gruntów i skał;

18) naprężenia w podłożu gruntowym, stateczność

skarp, nasypów i zboczy naturalnych;

19) parcie wody i gruntu, ściany oporowe;

20) budowle wodne — rodzaje, funkcje;

21) działanie i zasady eksploatacji budowli piętrzących;

22) podstawy projektowania jazów;

23) obliczenia hydrauliczne jazów;

25) określać wymagania techniczne i hydrauliczne

dotyczące projektowania jazów;

24) programy komputerowe wspomagające projektowanie;

ww

24) wyjaśniać działanie i zasady eksploatacji budowli piętrzących;

26) charakteryzować warunki hydrauliczne przejścia

wód i lodów przez budowle piętrzące;

27) obliczać przepustowość jazów przy różnych konstrukcjach progów i warunkach przejścia wód;

28) korzystać z programów komputerowych w zakresie wspomagania projektowania;

29) oceniać zagrożenia filtracją pod budowlami piętrzącymi;

30) określać sposoby zabezpieczania budowli wodnych przed działaniem filtracji wody;

31) wyjaśniać zasady wytwarzania i możliwości wykorzystywania energii wody.

25) zabezpieczenia przed filtracją;

26) zapory, elektrownie wodne.

BLOK: TECHNOLOGIA BUDOWNICTWA WODNEGO

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) organizować, użytkować i likwidować stanowisko

do robót hydrotechnicznych zgodnie z wymaganiami technologicznymi, przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej

oraz ochrony środowiska;

27) stosować zasady ochrony budowli przed zniszczeniem;

3) wykonywać pomiary geodezyjne rzek;

28) sporządzać dokumenty związane z prowadzeniem

budowy;

4) prowadzić inwentaryzacje koryt rzecznych;

5) określać właściwości materiałów stosowanych

w budownictwie wodnym;

6) określać sposoby magazynowania, składowania

i transportu materiałów stosowanych w robotach

hydrotechnicznych;

7) użytkować narzędzia, urządzenia i sprzęt budowlany zgodnie z zasadami eksploatacji;

29) oceniać jakość wykonanych robót;

30) wykonywać przedmiary i obmiary robót.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1) organizacja stanowiska do robót hydrotechnicznych;

2) dokumentacja budowlana, geodezyjna, hydrologiczna;

.go

8) dobierać technologie wykonywania robót ziemnych i pogłębiarskich;

v.p

l

2) posługiwać się dokumentacją budowlaną, geodezyjną i hydrologiczną;

9) organizować wykonanie przekopów oraz oczyszczanie koryt rzecznych;

10) wykonywać roboty ziemne oraz związane z regulacją rzek i potoków górskich oraz z budową wałów przeciwpowodziowych;

3) pomiary geodezyjne rzek;

4) inwentaryzacja koryt rzecznych;

5) materiały i elementy budowlane stosowane w budownictwie wodnym;

11) oceniać stopień zagrożenia wałów przeciwpowodziowych w okresie wezbrań;

6) magazynowanie, składowanie i transport materiałów stosowanych w budownictwie wodno-inżynieryjnym;

12) podejmować działania w celu ochrony zagrożonych wałów przeciwpowodziowych oraz likwidować skutki powodzi;

7) narzędzia, urządzenia i sprzęt stosowane w robotach hydrotechnicznych;

8) eksploatacja urządzeń i sprzętu budowlanego;

14) określać zasady wykonywania robót wodnoinżynieryjnych;

10) organizacja robót ziemnych;

w.

rcl

13) prowadzić roboty konserwacyjne i remontowe

budowli regulacyjnych oraz wałów przeciwpowodziowych;

15) rozróżniać rodzaje betonów i określać ich właściwości;

16) dobierać technologie przygotowywania betonów

hydrotechnicznych i betonów specjalnych;

17) charakteryzować właściwości stali budowlanych;

9) roboty ziemne i pogłębiarskie, przekopy, oczyszczanie koryt rzecznych;

11) organizacja i mechanizacja robót regulacyjnych

na rzekach i potokach górskich;

12) zabudowa potoków górskich;

13) budowle regulacyjne na rzekach;

14) ochrona przed powodzią;

15) konserwacja i remont budowli regulacyjnych oraz

wałów przeciwpowodziowych;

19) organizować wykonanie robót betoniarskich

i zbrojarskich;

16) zasady wykonywania robót wodno-inżynieryjnych;

20) wykonywać pomocnicze roboty ślusarskie, spawalnicze, elektrotechniczne, stolarskie oraz murarskie;

17) technologia produkcji betonów zwykłych i hydrotechnicznych;

ww

18) dobierać techniki łączenia prętów zbrojeniowych;

21) dobierać technologie wykonywania wykopów

fundamentowych oraz zabezpieczenia ścian wykopów;

22) prowadzić odwodnienia wykopów;

23) dobierać technologie wzmacniania gruntów;

24) określać zasady konstrukcji stóp i ław fundamentowych;

25) stosować metody zwiększenia nośności istniejących fundamentów;

26) dobierać metody naprawy i wymiany uszkodzonych fundamentów;

18) mieszanki betonowe — składniki, przygotowanie,

transport;

19) właściwości stali budowlanych;

20) techniki łączenia prętów zbrojeniowych;

21) roboty betoniarskie i zbrojarskie;

22) roboty ślusarskie, spawalnicze, elektrotechniczne,

stolarskie oraz murarskie;

23) fundamenty — płytkie, na palach, na studniach;

24) odwodnienia wykopów;

25) ścianki szczelne;

26) odkształcenia i nośność podłoża gruntowego;

20) prowadzić negocjacje;

28) zwiększenie nośności fundamentów istniejących;

21) rozwiązywać problemy dotyczące działalności

zawodowej;

29) naprawa i wymiana uszkodzonych fundamentów;

30) ochrona budowli przed zniszczeniem;

31) dokumentacja realizacji budowy;

32) odbiór jakościowy robót;

v.p

l

27) wzmacnianie gruntów;

22) podejmować decyzje;

23) korzystać z obcojęzycznych źródeł informacji,

dokumentacji technicznej, norm, katalogów oraz

oprogramowania użytkowego;

24) organizować doskonalenie zawodowe pracowników;

33) przedmiary i obmiary robót.

BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ

1. Cele kształcenia

25) przestrzegać zasad etyki.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

.go

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) wyjaśniać mechanizmy funkcjonowania gospodarki rynkowej;

2) rozróżniać formy organizacyjno-prawne przedsiębiorstw;

3) sporządzać budżet i planować rozwój przedsiębiorstwa;

4) opracowywać plan marketingowy;

1) gospodarka rynkowa;

2) formy organizacyjno-prawne przedsiębiorstw;

3) analiza ekonomiczna w przedsiębiorstwie;

4) struktura budżetu przedsiębiorstwa;

5) plan rozwoju przedsiębiorstwa;

6) strategie marketingowe;

7) metody poszukiwania pracy;

6) sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia;

8) dokumenty dotyczące zatrudnienia;

7) sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej;

9) podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej;

8) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

10) prawo pracy i prawo działalności gospodarczej;

w.

rcl

5) podejmować działania związane z poszukiwaniem

pracy;

9) stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

10) stosować przepisy prawa dotyczące działalności

zawodowej;

11) stosować zasady racjonalnej gospodarki zasobami wody;

12) stosować przepisy prawa dotyczące gospodarki

wodnej w zakresie: ochrony wód przed zanieczyszczeniem, ochrony przed powodzią i skutkami innych klęsk żywiołowych oraz awarii technicznych;

ww

13) określać obowiązki i zadania organów administracji rządowej i samorządowej w zakresie

gospodarki wodnej;

11) bezpieczeństwo i higiena pracy;

12) ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska;

13) gospodarka zasobami wody;

14) akty prawne dotyczące budownictwa wodnego

i ochrony środowiska;

15) obowiązki i zadania organów administracji rządowej i samorządowej w zakresie gospodarki

wodnej;

16) kosztorysy budowlane, oferty przetargowe;

17) elementy ergonomii;

18) środki ochrony indywidualnej;

19) zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;

14) sporządzać kosztorysy oraz oferty przetargowe;

20) elementy fizjologii i higieny pracy;

15) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

21) zagrożenia i profilaktyka w środowisku pracy;

16) stosować środki ochrony indywidualnej;

17) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

18) określać wpływ zmęczenia fizycznego i psychicznego na efektywność pracy;

19) komunikować się z uczestnikami procesu pracy;

22) zasady i metody komunikowania się;

23) elementy socjologii i psychologii pracy;

24) źródła informacji zawodowej i oprogramowanie

użytkowe w języku obcym;

25) formy doskonalenia zawodowego;

26) etyka.

III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE

Minimalna liczba godzin

w okresie kształcenia w %*

Hydrologia

i hydraulika

20

Inżynieria wodna

25

Technologia

budownictwa

wodnego

35

Podstawy

działalności

zawodowej

10

Razem

90**

Pracownia rysunku technicznego i miernictwa

powinna by ć wy posa żona w

1) stanowiska rysunkowe (jedno stanowisko dla jednego ucznia);

2) materiały i przybory kreślarskie;

3) normy rysunku technicznego;

4) wzory oznaczeń na rysunkach technicznych, planach

i mapach;

5) modele figur i brył geometrycznych;

6) model rzutni prostokątnej;

7) plany geodezyjne;

8) dokumentacje obiektów wodnych i budynków;

9) sprzęt i przyrządy pomiarowe

a) teodolit,

b) niwelator,

c) łaty geodezyjne,

d) taśmy,

e) przymiary,

f) tyczki,

g) węgielnica.

.go

Nazwa bloku

programowego

podbudowa

programowa

podbudowa

gimnazjum,

programowa

liceum

zasadnicza

ogólnokształcące,

szkoła

liceum

zawodowa;

profilowane,

zawód

technikum,

monter

uzupełniające

budownictwa

liceum

wodnego

ogólnokształcące,

technikum

uzupełniające

Poz. 826

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

20

25

35

10

90**

* Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia

1) katalogi materiałów budowlanych;

2) próbki materiałów budowlanych;

w.

rcl

w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej).

** Pozostałe 10% godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie

kształcenia do potrzeb rynku pracy, w tym na specjalizację.

Pr a cownia budownictwa powinna by ć w yp o sa żona w

IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI TREŚCI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE

Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych są odpowiednie następujące pomieszczenia dydaktyczne

1) pracownia środowiska przyrodniczego;

3) plansze i modele podstawowych profili walcowanych, podpór i zamocowań;

4) modele oraz plansze kratownic i innych elementów

konstrukcyjnych;

5) dokumentacje projektowe obiektów budownictwa

ogólnego i wodnego;

6) próbki kruszyw używanych do produkcji betonu;

7) próbki stali zbrojeniowej używanej w konstrukcjach

żelbetowych;

2) pracownia rysunku technicznego i miernictwa;

8) stanowisko do badania wytrzymałości materiałów

i elementów budowlanych;

3) pracownia budownictwa;

9) normy i certyfikaty stosowane w budownictwie;

4) pracownia hydrotechniki;

10) albumy z rysunkami i zdjęciami konstrukcji stalowych;

5) pracownia komputerowa;

ww

6) warsztaty szkolne.

11) modele maszyn i urządzeń stosowanych w budownictwie wodnym;

Pracownia środowiska przyrodniczego powinn a by ć w y pos a ż o n a w

12) makiety systemów odwadniania, szalunków i rusztowań;

1) tablice poglądowe oraz mapy zawierające dane

o stanie środowiska;

13) modele urządzeń retencyjnych;

2) okazy przyrody;

14) przewody i armaturę wodociągową i kanalizacyjną;

3) schematy funkcjonowania ekosystemów;

15) wzory kosztorysów i katalogi kosztorysowania.

4) mikroskopy biologiczne i preparaty;

Pr a cownia hy dr ote chniki powinna by ć w yp o sa żona w

5) przyrządy do oznaczania podstawowych parametrów jakości wody;

1) mapy topograficzne zlewni (1:25 000—1:100 000);

6) atlasy roślin i zwierząt;

2) atlasy klimatyczne Polski;

7) mapy krajobrazu chronionego;

3) roczniki meteorologiczne, hydrologiczne i hydrogeologiczne;

8) mapy obrazujące zanieczyszczenie środowiska.

4) skaner;

5) przyrządy hydrometryczne

5) programy specjalistyczne.

v.p

l

4) planimetry;

a) młynek hydrometryczny,

Warsztaty szkolne powinny być wyposażone w

b) batymetr,

1) stanowisko ślusarskie;

c) łapaczka rumowiska wleczonego;

2) stanowisko stolarsko-ciesielskie;

6) modele hydrauliczne;

3) stanowisko do wytwarzania betonu;

7) przyrządy do pomiaru ciśnienia wody;

4) stanowisko do obróbki ręcznej i mechanicznej metali;

8) wykresy parcia hydrostatycznego;

5) stanowisko do montażu elementów systemów wodociągowych i kanalizacyjnych;

6) instrukcje obsługi maszyn, narzędzi i sprzętu;

10) schematy pracy upustów, lewarów i syfonów.

7) sprzęt przeciwpożarowy;

.go

9) schematy linii ciśnień, rozkładów prędkości w ruchu

laminarnym i burzliwym, rozkładów prędkości wody w korytach rzek i kanałów;

P ra c ow nia k om p u tero wa p o wi n n a b yć wy pos a ż ona w

1) stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla

jednego ucznia);

2) pakiet biurowy;

Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy

zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów.

W warsztatach szkolnych powinno znajdować się pomieszczenie do instruktażu.

Załącznik nr 7

w.

rcl

3) ploter;

8) apteczkę pierwszej pomocy.

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK GEODETA

SYMBOL CYFROWY 311[10]

I. OPIS ZAWODU

1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien

umieć

10) sporządzać mapy sytuacyjne i sytuacyjno-wysokościowe na podstawie bezpośrednich pomiarów

terenowych oraz danych pozyskanych innymi

metodami;

1) rozróżniać metody i narzędzia do opracowań

geodezyjno-kartograficznych;

11) aktualizować mapę zasadniczą oraz sporządzać

mapy pochodne;

2) dobierać metody pozyskiwania danych o terenie

w zależności od rodzaju wykonywanej pracy;

12) opracowywać geodezyjnie plany realizacyjne

obiektów budowlanych;

3) posługiwać się optycznymi i elektronicznymi instrumentami, aparaturą pomiarową oraz sprzętem geodezyjnym;

ww

4) dobierać instrumenty i metody pomiaru do wymaganej dokładności prac geodezyjnych;

5) projektować, zakładać i wyrównywać szczegółowe i pomiarowe osnowy geodezyjne;

6) wykonywać pomiary sytuacyjne, wysokościowe

i sytuacyjno-wysokościowe;

7) sporządzać opracowania geodezyjne i kartograficzne z wykorzystaniem określonych technik

komputerowych;

13) prowadzić geodezyjną obsługę budowy obiektów

budowlanych oraz kontrolować ich przestrzenne

usytuowanie;

14) dokonywać pomiarów przemieszczeń i odkształceń budynków oraz budowli;

15) wykonywać obliczenia geodezyjne;

16) oceniać dokładność wykonanych pomiarów i uzyskanych wyników obliczeń;

17) inwentaryzować stan zagospodarowania terenu;

18) pozyskiwać i opracowywać dane do prowadzenia

i aktualizacji katastru nieruchomości;

8) przetwarzać dane pomiarowe na dane numeryczne lub graficzne;

19) analizować źródłową dokumentację geodezyjną

i prawną oraz wykonywać czynności techniczno-prawne związane z rozgraniczeniem, podziałem,

scaleniem i wywłaszczeniem nieruchomości;

9) wykorzystywać do sporządzania map oraz innych

opracowań geodezyjno-kartograficznych dane

o terenie pozyskiwane różnymi metodami;

20) wytyczać i inwentaryzować sieci uzbrojenia terenu oraz obsługiwać kataster obiektów uzbrojenia

terenu;

21) sporządzać dokumentację wykonanych prac pomiarowych i obliczeniowych oraz innych opracowań;

22) korzystać z danych państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego oraz posługiwać się

dokumentacją geodezyjną, kartograficzną i prawną;

23) obsługiwać systemy geoinformacyjne;

24) prowadzić obsługę administracyjną ludności w zakresie geodezji, kartografii i gospodarki nieruchomościami;

Poz. 826

6) prowadzenia geodezyjnej obsługi budowy obiektów budowlanych;

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

7) wykonywania geodezyjnych pomiarów przemieszczeń i odkształceń obiektów budowlanych;

8) pozyskiwania i opracowywania danych do aktualizacji katastru nieruchomości oraz katastru

obiektów uzbrojenia terenu;

9) wykonywania rozgraniczeń, podziałów, scaleń

i wywłaszczeń nieruchomości;

10) pozyskiwania i przetwarzania geodanych oraz

obsługi systemów geoinformacyjnych;

11) prowadzenia obsługi administracyjnej ludności

w zakresie geodezji, kartografii, katastru nieruchomości oraz gospodarki nieruchomościami;

26) opracowywać oferty na wykonanie prac geodezyjnych i sporządzać wycenę zrealizowanych prac;

12) prowadzenia i aktualizacji danych państwowego

zasobu geodezyjnego i kartograficznego.

.go

25) stosować przepisy prawa oraz przepisy techniczne dotyczące geodezji, kartografii i gospodarki

nieruchomościami, a także krajowego systemu

informacji o terenie;

27) posługiwać się językiem obcym w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań zawodowych;

28) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych;

29) stosować przepisy prawa administracyjnego i prawa cywilnego;

3. Zawód technik geodeta jest zawodem szerokoprofilowym, umożliwiającym specjalizację pod koniec

okresu kształcenia. Szkoła określa umiejętności specjalistyczne, biorąc pod uwagę potrzeby regionalnego rynku pracy i zainteresowania uczniów. Tematyka

specjalizacji może dotyczyć

30) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

1) geodezji inżynieryjno-przemysłowej;

31) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

3) kartografii;

32) kierować zespołem pracowników;

4) systemów geoinformacyjnych.

w.

rcl

2) fotogrametrii i teledetekcji;

33) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

II. BLOKI PROGRAMOWE

34) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe

35) korzystać z różnych źródeł informacji oraz doradztwa specjalistycznego;

1) podstawy geodezji i kartografii;

36) prowadzić działalność gospodarczą.

Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego,

jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy

przedsiębiorczości”.

ww

2. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik

geodeta powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych

1) projektowania, pomiaru i wyrównywania geodezyjnych osnów szczegółowych i pomiarowych;

2) wykonywania pomiarów sytuacyjnych, wysokościowych i sytuacyjno-wysokościowych;

3) opracowywania map wielko- i średnioskalowych

w technologii cyfrowej;

4) inwentaryzowania obiektów zagospodarowania

terenu, sieci technicznego uzbrojenia terenu oraz

obiektów zabytkowych;

5) geodezyjnego opracowywania planów zagospodarowania przestrzennego terenu, projektów

technicznych i planów realizacyjnych obiektów

budowlanych;

2) techniki i technologie prac geodezyjnych i kartograficznych;

3) podstawy działalności zawodowej.

BLOK: PODSTAWY GEODEZJI I KARTOGRAFII

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) określać rolę i zadania geodezji i kartografii

w działalności gospodarczej;

2) charakteryzować organizację i zadania administracji geodezyjnej i kartograficznej oraz strukturę wykonawstwa geodezyjnego;

3) wyróżniać poszczególne działy geodezji oraz określać rodzaje związanych z nimi pomiarów i opracowań geodezyjnych i kartograficznych;

4) opisywać modele Ziemi stosowane w geodezji

i związane z nimi układy współrzędnych;

5) określać systemy odniesień przestrzennych;

6) posługiwać się jednostkami miar stosowanymi

w geodezji;

7) rozróżniać rodzaje osnów geodezyjnych oraz

określać ich funkcje;

8) klasyfikować pomiary geodezyjne;

9) określać zasady tworzenia odwzorowań kartograficznych, ich cechy oraz przeznaczenie;

10) klasyfikować mapy ze względu na przeznaczenie,

skalę, treść i formę;

11) rozróżniać formy ukształtowania powierzchni

terenu;

12) rozróżniać i stosować znaki i symbole kartograficzne;

13) opracowywać wyniki obserwacji geodezyjnych;

14) stosować elementy teorii błędów pomiarów geodezyjnych;

11) klasyfikacja map;

12) formy ukształtowania powierzchni terenu;

13) znaki i symbole kartograficzne;

14) rachunek współrzędnych i inne typowe obliczenia

geodezyjne;

15) elementy teorii błędów pomiarów geodezyjnych;

16) podstawy geodezji wyższej i astronomii geodezyjnej;

17) mienie, nieruchomość, własność i władanie;

18) podstawy planowania przestrzennego, budownictwa inżynierii lądowej, gleboznawstwa, rolnictwa, leśnictwa i górnictwa;

19) instrumenty geodezyjne, aparatura pomiarowa,

sprzęt geodezyjny;

.go

15) posługiwać się pojęciami z zakresu geodezji wyższej i astronomii geodezyjnej;

Poz. 826

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

16) uwzględniać w pracach geodezyjnych problematykę związaną z mieniem, nieruchomościami,

własnością i władaniem;

17) posługiwać się pojęciami z zakresu planowania

przestrzennego, budownictwa, inżynierii lądowej,

gleboznawstwa, rolnictwa i leśnictwa oraz górnictwa;

21) państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny;

22) przepisy prawne, standardy techniczne oraz normy, stosowane w geodezji i kartografii.

BLOK: TECHNIKI I TECHNOLOGIE PRAC GEODEZYJNYCH I KARTOGRAFICZNYCH

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

w.

rcl

18) rozróżniać instrumenty geodezyjne oraz aparaturę pomiarową i sprzęt geodezyjny, wyjaśniać

ich budowę i działanie;

20) elementy prawa administracyjnego i prawa cywilnego;

19) stosować przepisy prawa administracyjnego i prawa cywilnego;

20) korzystać z państwowego zasobu geodezyjnego

i kartograficznego;

21) stosować w pracach geodezyjnych i kartograficznych obowiązujące przepisy prawne, standardy

techniczne oraz normy.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1) zadania geodezji i kartografii w działalności

gospodarczej;

2) administracja geodezyjna, nadzór geodezyjny

i wykonawstwo geodezyjne w Polsce;

3) działy geodezji, rodzaje pomiarów oraz opracowań geodezyjnych i kartograficznych;

1) dobierać metody pomiarów oraz instrumenty

i sprzęt do rodzaju wykonywanych prac geodezyjnych oraz wymaganych dokładności;

2) obsługiwać instrumenty i sprzęt geodezyjny, narzędzia i aparaturę pomiarową;

3) projektować, zakładać i wyrównywać szczegółowe oraz pomiarowe osnowy geodezyjne;

4) wykonywać pomiary sytuacyjne, wysokościowe

i sytuacyjno-wysokościowe;

5) wykorzystywać nowoczesne technologie pomiarów i opracowań geodezyjno-kartograficznych;

6) wykonywać pomiary aktualizacyjne stanu zagospodarowania terenu;

7) opracowywać dokumentację geodezyjną: pomiarową, obliczeniową i graficzną;

5) układy współrzędnych stosowane w geodezji,

geodezyjny system odniesień przestrzennych;

9) sporządzać i aktualizować mapę zasadniczą oraz

inne mapy o różnym przeznaczeniu;

6) jednostki miar długości, kąta, pola powierzchni

i objętości;

10) przetwarzać wyniki pomiarów terenowych na

inne dane numeryczne i graficzne;

7) osnowy geodezyjne;

11) wyrównywać obserwacje geodezyjne i oceniać

ich dokładność;

ww

4) kształt i rozmiary bryły ziemskiej;

8) opracowywać dokumentacje geodezyjno-kartograficzne z wykorzystaniem specjalistycznych

programów komputerowych;

8) klasyfikacja pomiarów geodezyjnych;

9) odwzorowanie Gaussa-Krügera i inne odwzorowania kartograficzne stosowane w geodezji;

10) zasady obrazowania powierzchni na płaszczyźnie

w postaci map;

12) stosować zasady wykonywania rysunku geodezyjnego i kartograficznego;

13) odczytywać z map informacje dotyczące przestrzennego rozmieszczenia obiektów terenowych

i zjawisk;

14) wykorzystywać istniejące mapy oraz źródłowe

opracowania geodezyjne i kartograficzne do sporządzania nowej dokumentacji;

15) projektować i wytyczać w terenie osnowy realizacyjne;

16) opracowywać geodezyjnie plany realizacyjne

obiektów budownictwa przemysłowego, mieszkaniowego, wodnego, komunikacyjnego oraz

górnictwa;

17) prowadzić geodezyjną obsługę budowy obiektów

budowlanych i sporządzać dokumentację wykonanych prac;

18) wyznaczać przemieszczenia i odkształcenia obiektów budowlanych;

4) zasady wykonywania geodezyjnych pomiarów

terenowych;

5) nowoczesne technologie pomiarów i opracowań

geodezyjno-kartograficznych;

6) pomiary aktualizacyjne stanu zagospodarowania

terenu;

7) geodezyjna dokumentacja pomiarowa, obliczeniowa i graficzna;

8) specjalistyczne programy komputerowe do opracowywania dokumentacji geodezyjno-kartograficznej;

9) mapa zasadnicza i jej pochodne;

10) technologia numerycznego opracowywania map;

11) rachunek wyrównania, obliczanie średnich błędów określanych wielkości;

.go

19) inwentaryzować stan zagospodarowania terenu;

Poz. 826

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

20) prowadzić i aktualizować państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny oraz udostępniać dane

tego zasobu;

21) aktualizować kataster nieruchomości i prowadzić

jego obsługę;

22) sprawdzać stan prawny nieruchomości w księgach wieczystych;

23) dokonywać geodezyjnego rozgraniczenia, podziału, scalenia i wywłaszczenia nieruchomości;

13) czytanie map i innych opracowań geodezyjno-kartograficznych;

14) sporządzanie dokumentacji geodezyjno-kartograficznej na podstawie istniejących map i danych

źródłowych;

15) geodezyjne osnowy realizacyjne;

16) geodezyjne opracowywanie projektów obiektów

budownictwa przemysłowego, mieszkaniowego,

wodnego, komunikacyjnego oraz górnictwa;

w.

rcl

24) opracowywać dokumentację geodezyjną do celów

prawnych;

12) rysunek geodezyjny i kartograficzny;

25) wytyczać i inwentaryzować obiekty sieci uzbrojenia terenu;

17) geodezyjna obsługa budowy obiektów budowlanych;

26) rozróżniać metody i narzędzia opracowań geodezyjno-kartograficznych;

18) geodezyjne pomiary przemieszczeń i odkształceń

obiektów budowlanych;

27) wprowadzać dane do systemów informacji przestrzennej i aktualizować bazę danych tych systemów;

19) inwentaryzacja stanu zagospodarowania terenu;

28) wykonywać obliczenia i opracowania graficzne

z wykorzystaniem programów komputerowych;

29) wykorzystywać materiały fotogrametryczne do

opracowywania mapy zasadniczej oraz innych

map wielkoskalowych, topograficznych i tematycznych;

30) charakteryzować technologie opracowywania

fotomapy, ortofotomapy i innych opracowań

fotogrametrycznych;

ww

31) stosować metody satelitarnego określania pozycji punktu;

32) prowadzić geodezyjną obsługę administracyjną

ludności.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

20) państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny;

21) kataster nieruchomości;

22) księgi wieczyste;

23) rozgraniczanie, podział, scalenie i wywłaszczenie

nieruchomości;

24) dokumentacja geodezyjna do celów prawnych;

25) wytyczanie i inwentaryzacja obiektów sieci uzbrojenia terenu;

26) metody i narzędzia opracowań geodezyjno-kartograficznych;

27) systemy informacji przestrzennej;

28) geodezyjne oprogramowanie obliczeniowe i graficzne;

29) podstawy fotogrametrii;

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

30) fotointerpretacja zdjęć, numeryczne przetwarzanie zdjęć i obrazów fotogrametrycznych;

1) metody pozyskiwania danych o terenie;

31) fotomapy, ortofotomapy i inne graficzne opracowania fotogrametryczne;

2) instrumenty i sprzęt geodezyjny, narzędzia i aparatura pomiarowa;

3) osnowy geodezyjne — klasyfikacja, pomiar, obliczanie;

32) metody satelitarnego pozycjonowania, światowy

system wyznaczania pozycji GPS;

33) geodezyjna obsługa administracyjna ludności.

3) analiza ekonomiczna w przedsiębiorstwie;

1. Cele kształcenia

4) struktura budżetu przedsiębiorstwa;

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) wyjaśniać mechanizmy funkcjonowania gospodarki rynkowej;

2) rozróżniać formy organizacyjno-prawne przedsiębiorstw;

3) sporządzać budżet i planować rozwój przedsiębiorstwa;

4) opracowywać plan marketingowy;

5) plan rozwoju przedsiębiorstwa;

6) strategie marketingowe;

7) metody poszukiwania pracy;

8) dokumenty dotyczące zatrudnienia;

9) podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej;

10) prawo pracy i prawo działalności gospodarczej;

11) bezpieczeństwo i higiena pracy;

12) ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska;

13) oferty i wycena geodezyjnych prac usługowych;

.go

5) podejmować działania związane z poszukiwaniem

pracy;

v.p

l

BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ

6) sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia;

14) elementy ergonomii;

7) sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej;

15) środki ochrony indywidualnej;

8) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

9) stosować przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz

ochrony środowiska;

10) stosować przepisy prawa dotyczące działalności

zawodowej;

17) elementy fizjologii i higieny pracy;

18) zagrożenia i profilaktyka w środowisku pracy;

19) zasady i metody komunikowania się;

20) elementy socjologii i psychologii pracy;

21) źródła informacji zawodowej i oprogramowanie

użytkowe w języku obcym;

w.

rcl

11) przygotowywać oferty na wykonanie prac geodezyjnych i sporządzać kalkulacje usług geodezyjnych;

16) zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;

12) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

22) formy doskonalenia zawodowego;

23) etyka.

III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE

13) stosować środki ochrony indywidualnej;

Minimalna liczba godzin

w okresie kształcenia

w %*

14) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

15) określać wpływ zmęczenia fizycznego i psychicznego na efektywność pracy;

16) komunikować się z uczestnikami procesu pracy;

Nazwa bloku

programowego

17) prowadzić negocjacje;

18) rozwiązywać problemy dotyczące działalności

zawodowej;

19) podejmować decyzje;

ww

20) korzystać z obcojęzycznych źródeł informacji,

dokumentacji technicznej, norm, katalogów oraz

oprogramowania użytkowego;

21) organizować doskonalenie zawodowe pracowników;

22) przestrzegać zasad etyki.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1) gospodarka rynkowa;

2) formy organizacyjno-prawne przedsiębiorstw;

podbudowa

programowa

gimnazjum, liceum

ogólnokształcące,

liceum profilowane,

technikum,

uzupełniające liceum

ogólnokształcące,

technikum uzupełniające

Podstawy geodezji

i kartografii

20

Techniki i technologie

prac geodezyjnych

i kartograficznych

50

Podstawy działalności

zawodowej

10

Razem

80**

* Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia

w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej).

** Pozostałe 20% godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie

kształcenia do potrzeb rynku pracy, w tym na specjalizację.

Pracownia kartograficzna powinna być wyposa żona w

Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych są odpowiednie następujące pomieszczenia dydaktyczne

1) stanowiska komputerowe ze specjalistycznym oprogramowaniem do numerycznego opracowywania

map oraz obsługi systemów informacji o terenie

(jedno stanowisko dla dwojga uczniów);

1) pracownia geodezyjna;

v.p

l

IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI TREŚCI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE

2) pracownia informatyki geodezyjnej i kartograficznej;

2) instrukcje i wytyczne techniczne wykonywania prac

geodezyjnych i kartograficznych;

3) pracownia kartograficzna;

3) wzory i objaśnienia znaków kartograficznych;

4) pracownia fotogrametryczna;

4) foliogramy i plansze kartograficzne;

5) laboratorium instrumentów geodezyjnych.

5) zestawy arkuszy mapy zasadniczej, map topograficznych i tematycznych;

P ra c ow nia ge od ez yj n a p o wi n n a b yć wy posa żo na w

Pracownia fotogrametryczna powinna być wyposa żona w

.go

1) stanowiska komputerowe z geodezyjnym oprogramowaniem obliczeniowym i graficznym oraz z dostępem do Internetu (jedno stanowisko dla dwojga

uczniów);

6) literaturę zawodową z zakresu kartografii.

2) modele i przekroje instrumentów geodezyjnych;

1) cyfrową stację fotogrametryczną z oprogramowaniem do wizualizacji, pomiaru i opracowania map

(jedna stacja dla dwojga uczniów);

3) instrukcje obsługi instrumentów geodezyjnych;

2) podstawowy sprzęt fotogrametryczny

4) instrukcje i wytyczne techniczne wykonywania prac

geodezyjnych;

5) normy PN-ISO, ISO oraz przepisy prawne z zakresu

geodezji i kartografii;

6) dokumentacje geodezyjno-kartograficzne;

b) cyfrowy aparat fotograficzny;

3) diapozytywy, odbitki stykowe oraz powiększenia

zdjęć lotniczych i obrazów satelitarnych;

4) zestawy stereogramów naziemnych i lotniczych;

w.

rcl

7) dzienniki pomiarowe, formularze szkiców i opisów

topograficznych punktów oraz formularze obliczeń;

a) stereoskopy,

5) zestawy zdjęć wykonanych różnymi technikami

teledetekcyjnymi;

6) fotomapy i ortofotomapy;

9) wzory i symbole oraz objaśnienia znaków kartograficznych;

7) instrukcje i wytyczne techniczne do wykonywania

prac fotogrametrycznych i teledetekcyjnych;

10) literaturę zawodową z zakresu różnych działów geodezji;

8) literaturę zawodową z zakresu fotogrametrii i teledetekcji.

11) stanowiska do ustawiania i obsługi instrumentów

geodezyjnych oraz wykonywania pomiarów.

Laboratorium instrumentów geodezyjnych powinno by ć wy posa żone w

Pracownia informatyki geodezyjnej i kartograf i cz ne j pow inn a b yć wyp o saż o n a w

1) optyczne teodolity techniczne (jeden teodolit dla

pięciorga uczniów);

1) stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla

jednego ucznia) z

a) podstawowym oprogramowaniem biurowym,

b) specjalistycznym oprogramowaniem geodezyjnym do wykonywania obliczeń geodezyjnych,

opracowań graficznych oraz do tworzenia baz

danych w systemach geoinformacyjnych,

c) podstawowym oprogramowaniem do opracowań

fotogrametrycznych,

d) multimedialnymi pomocami dydaktycznymi,

e) dostępem do Internetu;

2) elektroniczne teodolity techniczne (jeden teodolit

dla 10 uczniów);

ww

8) poglądowe arkusze mapy zasadniczej, map tematycznych, ewidencyjnych i topograficznych;

2) mapy, szkice, dokumentację geodezyjną;

3) drukarki, plotery, digitizery, skanery;

4) dokumentacje systemów i programów komputerowych;

5) publikacje z zakresu informatyki geodezyjnej i kartograficznej.

3) tachimetry elektroniczne (jeden tachimetr dla 10

uczniów);

4) dalmierze elektrooptyczne (jeden dalmierz dla

10 uczniów);

5) pionowniki optyczne;

6) odbiornik GPS;

7) niwelatory cyfrowe z kompletem łat kodowych (jeden niwelator dla 10 uczniów);

8) optyczne niwelatory automatyczne (techniczne i precyzyjne) wraz z kompletami łat — jeden niwelator

dla pięciorga uczniów;

9) lokalizatory urządzeń podziemnych (jeden lokalizator dla 20 uczniów);

10) statywy geodezyjne;

19) żabki niwelacyjne;

12) taśmy geodezyjne ze szpilkami;

20) tarcze sygnałowe;

13) ruletki geodezyjne;

21) instrukcje obsługi i eksploatacji instrumentów;

14) tyczki geodezyjne ze stojakami;

22) prospekty instrumentów i sprzętu geodezyjnego;

15) szkicowniki;

23) kamizelki ostrzegawcze.

16) węgielnice;

Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy

zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów.

v.p

l

11) lustra do instrumentów elektronicznych;

17) piony optyczne;

18) piony sznurkowe;

Załącznik nr 8

.go

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK GEOFIZYK

SYMBOL CYFROWY 311[11]

I. OPIS ZAWODU

1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien

umieć

1) planować, organizować i nadzorować wykonywanie pomiarów geofizycznych;

2) odczytywać projekty badań geofizycznych, mapy

geologiczne i topograficzne oraz szkice sytuacyjne;

19) korzystać z różnych źródeł informacji oraz doradztwa specjalistycznego;

20) prowadzić działalność gospodarczą.

Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego,

jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy

przedsiębiorczości”.

w.

rcl

3) obsługiwać aparaturę geofizyczną;

18) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

4) wykonywać pomiary terenowe, sporządzać dokumentację;

5) wykonywać proste obliczenia, interpretować dane geofizyczne;

2. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik

geofizyk powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych

6) wykonywać pomiary geodezyjne;

1) wykonywania i dokumentowania pomiarów geofizycznych;

7) oceniać jakość oraz interpretować wyniki pomiarów terenowych;

2) organizowania i nadzorowania prac terenowych;

8) organizować geofizyczne pomiary terenowe zgodnie z przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy

oraz ochrony środowiska;

9) oceniać szkody geologiczne powstałe przy wykonywaniu prac terenowych;

3) nadzoru nad pracami terenowymi i zapobiegania

powstawaniu szkód geologicznych i zagrożeń

ekologicznych;

4) udziału w opracowywaniu dokumentacji wyników

badań geofizycznych.

II. BLOKI PROGRAMOWE

11) korzystać ze specjalistycznych programów komputerowych;

Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe

ww

10) postępować zgodnie z obowiązującymi zasadami

w przypadku zagrożeń ekologicznych;

12) posługiwać się językiem obcym w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań zawodowych;

1) geologia;

13) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych;

3) techniki pomiarów;

14) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

BLOK: GEOLOGIA

15) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

2) geofizyka;

4) podstawy działalności zawodowej.

1. Cele kształcenia

16) kierować zespołem pracowników;

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

17) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

1) wyjaśniać teorie i hipotezy dotyczące powstania

Ziemi;

2) charakteryzować geologiczną budowę Ziemi;

3) wyjaśniać procesy ewolucji skorupy ziemskiej

oraz podział dziejów Ziemi;

4) charakteryzować przyczyny ruchów skorupy ziemskiej, okresowość ruchów górotwórczych;

5) interpretować teorię tektoniki płyt i jej znaczenie

dla nauk geologicznych;

6) charakteryzować procesy sedymentacji, magmatyzmu i metamorfizmu;

7) charakteryzować strefy skorupy ziemskiej różniące się rozwojem geotektonicznym;

8) charakteryzować ewolucję i systematykę świata

organicznego;

6) procesy sedymentacji, magmatyzmu i metamorfizmu;

7) strefy skorupy ziemskiej;

8) ewolucja i systematyka świata organicznego;

9) jednostki geologiczne, tektoniczne, piętra strukturalne, kompleksy strukturalne;

10) elementy tektoniczne warstw;

11) powierzchniowe ruchy mas skalnych;

12) wpływ atmosfery, hydrosfery, biosfery i klimatu

na procesy geologiczne;

13) obieg wód w przyrodzie;

14) skład wód naturalnych;

15) minerały występujące najczęściej w przyrodzie;

.go

9) definiować jednostki geologiczne, tektoniczne,

piętra strukturalne, kompleksy strukturalne;

Poz. 826

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

16) skały osadowe, magmowe i metamorficzne;

10) charakteryzować elementy tektoniczne warstw;

17) skamieniałości przewodnie;

11) wyjaśniać przyczyny powierzchniowych ruchów

mas skalnych;

18) ewolucja tektoniczna obszaru Polski;

12) określać wpływ atmosfery, hydrosfery, biosfery

i klimatu na procesy geologiczne;

20) budowa jednostek geologicznych Polski;

19) struktury geologiczne Europy;

13) określać obieg wód w przyrodzie;

21) budowa geologiczna Polski a obecność złóż surowców mineralnych;

14) określać skład wód naturalnych;

22) klasyfikacja zasobów złóż surowców mineralnych;

23) rozmieszczenie złóż surowców mineralnych na

obszarze Polski, klasyfikacja zasobów;

w.

rcl

15) rozpoznawać minerały najczęściej występujące

w przyrodzie;

16) rozpoznawać typowe skały osadowe, magmowe

i metamorficzne;

17) rozróżniać skamieniałości przewodnie;

18) charakteryzować ewolucję tektoniczną obszaru

Polski;

19) określać główne struktury geologiczne Europy;

20) charakteryzować budowę jednostek geologicznych Polski;

21) określać związki między budową geologiczną

Polski a obecnością złóż surowców mineralnych;

22) klasyfikować zasoby złóż surowców mineralnych;

23) charakteryzować rozmieszczenie złóż surowców

mineralnych na obszarze Polski;

ww

24) charakteryzować zbiorniki wód podziemnych na

obszarze Polski;

25) korzystać z map i przekrojów geologicznych.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1) teorie i hipotezy dotyczące powstania Ziemi;

2) budowa geologiczna Ziemi;

3) ewolucja skorupy ziemskiej, system podziałów

dziejów Ziemi;

4) przyczyny ruchów skorupy ziemskiej;

5) teoria tektoniki płyt;

24) zasoby wód podziemnych na obszarze Polski;

25) zobrazowanie budowy geologicznej za pomocą

map i przekrojów geologicznych.

BLOK: GEOFIZYKA

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) określać pola fizyczne Ziemi;

2) określać zasady powstawania i rozprzestrzeniania

się pól naturalnych i sztucznych;

3) wyjaśniać związek pól fizycznych z budową geologiczną;

4) charakteryzować fizyczne podstawy metod geofizycznych;

5) charakteryzować geologiczne podstawy metod

geofizycznych;

6) uzasadniać celowość stosowania metod geofizycznych w badaniach geologicznych;

7) wykorzystywać dane geofizyczne w interpretacji

geologicznej;

8) charakteryzować kryteria klasyfikacji metod geofizycznych;

9) stosować metody geofizyczne w rozwiązywaniu

zadań geologicznych;

10) określać zasady doboru optymalnych parametrów

badań geofizycznych;

11) określać wpływ metodyki pomiarów terenowych

na wyniki badań;

12) oceniać jakość wyników pomiarów geofizycznych

w terenie;

13) opracowywać schematy pomiarów terenowych;

14) przestrzegać zaleceń dotyczących pomiarów terenowych określonych w planach technicznych;

Poz. 826

10) wyniki pomiarów geofizycznych;

11) lokalizacja punktów pomiarowych na mapach

topograficznych;

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

12) dokumentacja wyników pomiarów terenowych;

13) pomiary fizycznych właściwości skał;

14) analiza fizyczna, chemiczna oraz bakteriologiczna

wody;

15) lokalizować punkty pomiarowe na mapach topograficznych;

15) parametry fizyczne skał;

16) dokumentować wyniki pomiarów terenowych;

16) przekroje i mapy geofizyczne;

17) pobierać próby skał do pomiarów fizycznych

właściwości skał;

17) metody geofizyczne oceny stanu środowiska;

18) pobierać próby wody do analizy fizycznej, chemicznej oraz bakteriologicznej;

19) czynniki geologiczne i technologiczne a dokładność pomiarów;

.go

18) metody geofizyki wiertniczej;

19) określać znaczenie fizycznych parametrów skał

w badaniach geofizycznych i geologicznych;

20) obliczać poprawki stosowane w metodach geofizycznych;

21) opracowywać przekroje i mapy geofizyczne;

22) dobierać metody geofizyczne do oceny stanu

i zagrożeń środowiska;

23) określać metody geofizyki wiertniczej;

21) wykorzystanie danych z zakresu geofizyki wiertniczej;

22) szkody geologiczne, sposoby ich naprawiania;

23) zapobieganie powstawaniu i naprawa szkód geologicznych i ekologicznych podczas wykonywania

pomiarów geofizycznych w terenie;

24) geofizyka w ochronie środowiska gruntowo-wodnego.

BLOK: TECHNIKI POMIARÓW

w.

rcl

24) określać wpływ czynników geologicznych i technologicznych na dokładność pomiarów;

20) dokumentacja pomiarów w geofizyce wiertniczej;

25) dokumentować pomiary geofizyki wiertniczej;

26) określać możliwości wykorzystania danych geofizyki wiertniczej w interpretacji wyników geofizyki naziemnej i w badaniach geologicznych;

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

27) określać przyczyny powstawania szkód geologicznych;

1) dokonywać analizy schematów blokowych i ideowych aparatury geofizycznej;

28) określać sposoby naprawy szkód geologicznych

rolnych, wodnych oraz budowlanych;

2) wykorzystywać schematy blokowe aparatury z zastosowaniem symboli graficznych;

29) oceniać zagrożenia, zapobiegać powstawaniu

szkód geologicznych i ekologicznych podczas

wykonywania pomiarów geofizycznych.

3) określać zasady działania aparatury geofizycznej;

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

4) oceniać techniczną sprawność aparatury;

5) dobierać parametry pomiarów;

6) przygotowywać aparaturę i osprzęt do pomiarów;

7) oceniać stan techniczny osprzętu;

8) charakteryzować budowę sond, geofonów, elektrod;

2) pola fizyczne związane z budową geologiczną;

9) określać wpływ parametrów ustawienia geofonów, sond, elektrod na wyniki pomiarów geofizycznych;

ww

1) pola fizyczne Ziemi, zasady powstawania i rozprzestrzeniania się pól;

3) metody geofizyczne, zastosowanie metod geofizycznych w badaniach geologicznych;

4) interpretacja danych geofizycznych;

5) klasyfikacja metod geofizycznych;

6) zastosowanie metod geofizycznych w rozwiązywaniu zadań geologicznych;

7) dobór parametrów badań geofizycznych;

10) wykonywać pomiary w terenie;

11) charakteryzować budowę i zasady działania aparatury do pomiarów fizycznych właściwości skał;

12) obsługiwać aparaturę do pomiarów fizycznych

właściwości skał;

8) pomiary terenowe, schematy pomiarów;

13) oceniać stan techniczny otworów przed pomiarami geofizycznymi;

9) metodyka pomiarów terenowych;

14) posługiwać się przyrządami elektrycznymi;

15) charakteryzować budowę oraz zasady działania

urządzeń i sprzętu do wzbudzania sztucznych pól

fizycznych Ziemi;

16) zabezpieczać aparaturę i sprzęt przed uszkodzeniami;

17) przestrzegać zasad bezpiecznego użytkowania

aparatury i sprzętu;

18) przestrzegać przepisów dotyczących stosowania

materiałów wybuchowych i źródeł promieniotwórczych.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

2) zasady działania aparatury geofizycznej;

3) parametry pomiarów;

4) osprzęt pomiarowy;

5) stan techniczny osprzętu;

6) sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia;

7) sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej;

8) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

9) stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

10) stosować przepisy prawa dotyczące działalności

zawodowej;

11) stosować przepisy prawa dotyczące badań geofizycznych;

12) określać tryb uzyskiwania uprawnień zawodowych;

.go

1) schematy blokowe i ideowe aparatury geofizycznej;

Poz. 826

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

6) budowa sond, geofonów, elektrod;

13) dokonywać kalkulacji kosztów badań;

14) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

15) stosować środki ochrony indywidualnej;

16) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

17) określać wpływ zmęczenia fizycznego i psychicznego na efektywność pracy;

8) przygotowanie aparatury i osprzętu do pomiarów;

18) komunikować się z uczestnikami procesu pracy;

9) pomiary w terenie;

19) prowadzić negocjacje;

w.

rcl

7) parametry ustawienia geofonów, sond i elektrod;

10) budowa, zasady działania i obsługi aparatury do

pomiarów fizycznych właściwości skał;

20) rozwiązywać problemy dotyczące działalności

zawodowej;

11) ocena stanu technicznego otworów przed pomiarami geofizycznymi;

21) podejmować decyzje;

12) przyrządy elektryczne;

22) korzystać z obcojęzycznych źródeł informacji,

dokumentacji technicznej, norm, katalogów oraz

oprogramowania użytkowego;

13) budowa, zasady działania urządzeń i sprzętu do

wzbudzania sztucznych pól fizycznych Ziemi;

14) przechowywanie, transport oraz zabezpieczanie

aparatury i sprzętu przed uszkodzeniami;

15) zasady bezpiecznego użytkowania aparatury

i sprzętu;

16) przepisy dotyczące stosowania materiałów wybuchowych i źródeł promieniotwórczych.

BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ

23) organizować doskonalenie zawodowe pracowników;

24) przestrzegać zasad etyki.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1) gospodarka rynkowa;

2) formy organizacyjno-prawne przedsiębiorstw;

ww

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

3) analiza ekonomiczna w przedsiębiorstwie;

4) struktura budżetu przedsiębiorstwa;

1) wyjaśniać mechanizmy funkcjonowania gospodarki rynkowej;

5) plan rozwoju przedsiębiorstwa;

2) rozróżniać formy organizacyjno-prawne przedsiębiorstw;

7) metody poszukiwania pracy;

3) sporządzać budżet i planować rozwój przedsiębiorstwa;

4) opracowywać plan marketingowy;

5) podejmować działania związane z poszukiwaniem

pracy;

6) strategie marketingowe;

8) dokumenty dotyczące zatrudnienia;

9) podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej;

10) prawo pracy i prawo działalności gospodarczej;

11) bezpieczeństwo i higiena pracy;

12) ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska;

13) podstawowe przepisy prawa dotyczące badań

geofizycznych;

14) uprawnienia zawodowe;

15) kalkulacja kosztów badań;

16) elementy ergonomii;

17) środki ochrony indywidualnej;

18) zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;

19) elementy fizjologii i higieny pracy;

20) zagrożenia i profilaktyka w środowisku pracy;

Poz. 826

Pr a cownia ge ofizy ki i a pa r a tur y ge ofizyc z n ej

powinna by ć wy posa żona w

1) aparaturę i sprzęt do badań geofizycznych

a) kompensator elektronowy z elektrodami,

b) magnetometr protonowy z sondą,

c) geotermometr z sondami,

d) geofony,

e) kable do pomiarów naziemnych i w otworach,

f) sondy kabotażowe,

g) mierniki uniwersalne, elementy i podzespoły

elektronowe;

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

22) elementy socjologii i psychologii pracy;

3) atlasy, mapy, tabele geofizyczne.

.go

21) zasady i metody komunikowania się;

2) dokumentacje geofizyczne, wyniki badań geofizycznych;

23) źródła informacji zawodowej i oprogramowanie

użytkowe w języku obcym;

Pracownia geologii powinna być wyposażona w

24) formy doskonalenia zawodowego;

1) modele struktur geologicznych;

25) etyka.

2) zbiory paleontologiczne;

III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE

3) zestawy mineralogiczne i petrograficzne;

4) próby surowców;

Minimalna liczba godzin

w okresie kształcenia

w %*

podbudowa

programowa: liceum

ogólnokształcące, liceum

profilowane, technikum,

uzupełniające liceum

ogólnokształcące,

technikum uzupełniające

6) atlasy geologiczne i surowcowe;

7) atlasy skamieniałości przewodnich;

8) mapy, przekroje i profile geologiczne;

w.

rcl

Nazwa bloku

programowego

5) skalę twardości Mohsa, kwas solny, łupki;

9) wzory dokumentacji geologiczno-złożowych;

10) sprzęt do kartografii;

11) mapy geofizyczne, miąższościowe, stratygraficzne;

Geologia

20

12) mapy geologiczne i tektoniczne;

Geofizyka

35

Techniki pomiarów

25

13) foliogramy, plansze, przezrocza i fotografie deformacji tektonicznych.

Podstawy działalności

zawodowej

5

Pracownia petrofizyki powinna być wyposażona w

85**

1) aparaturę do badań petrofizycznych;

Razem

* Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia

ww

w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej).

** Pozostałe 15% godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie

kształcenia do potrzeb rynku pracy.

IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI TREŚCI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE

Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych są odpowiednie następujące pomieszczenia dydaktyczne

1) pracownia geofizyki i aparatury geofizycznej;

2) pracownia geologii;

3) pracownia petrofizyki;

4) pracownia geodezji;

2) mikroskopy polaryzacyjne, binokulary, lupy;

3) modele kryształów z różnych układów krystalograficznych;

4) komplet preparatów obrazujących fazy powstawania szlifów do badań mikroskopowych;

5) zbiory minerałów i skał;

6) atlasy, katalogi i przezrocza obrazujące minerały

i skały;

7) mapy geologiczne, mapy surowców mineralnych.

Pracownia geodezji powinna być wyposażona w

1) przyrządy i sprzęt do pomiarów liniowych i wysokościowych w terenie oraz do wyznaczania współrzędnych punktów pomiarowych;

5) pracownia wiertnictwa;

2) tablice, formularze, dzienniki pomiarowe do wykonywania obliczeń i dokumentowania pomiarów;

6) pracownia komputerowa.

3) zestawy map geodezyjnych.

Pr a cownia kompute r owa powinna by ć w yp o sa żona w

1) plansze i filmy obrazujące budowę wiertnic;

1) stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla

dwojga uczniów);

2) filmy przedstawiające technologię wierceń;

3) plansze i filmy dotyczące stosowania materiałów

wybuchowych;

4) przezrocza i filmy dotyczące źródeł promieniotwórczych wykorzystywanych w geofizyce.

2) stanowisko komputerowe dla nauczyciela;

3) serwer sieciowy z podłączeniem do Internetu;

4) drukarkę sieciową oraz skaner.

Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego.

W sali lekcyjnej należy zapewnić stanowisko pracy dla

nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla

uczniów.

.go

Zapoznanie uczniów z pracami wiertniczymi, ze sposobami wzbudzania fal sejsmicznych i stosowaniem źródeł promieniotwórczych powinno odbywać się w przedsiębiorstwach geofizycznych.

v.p

l

P ra c ow nia w ie rtn i ctwa p o wi n n a b yć wy posa żo na w

Załącznik nr 9

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK URZĄDZEŃ SANITARNYCH

SYMBOL CYFROWY 311[39]

I. OPIS ZAWODU

1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien

umieć

13) opracowywać projekty organizacji robót oraz

zagospodarowania terenu budowy;

14) koordynować wykonywanie robót budowlanych,

instalacyjnych i sieciowych;

15) kontrolować jakość wykonania robót budowlanych, instalacyjnych i sieciowych na poszczególnych etapach ich realizacji;

2) rozpoznawać obiekty budowlane, ich elementy

oraz technologie wykonania;

16) oceniać zgodność wykonania instalacji i sieci

z dokumentacją techniczną oraz z przepisami prawa budowlanego;

w.

rcl

1) posługiwać się dokumentacją techniczną, projektową, kosztorysową oraz wykonawczą instalacji

sanitarnych i sieci komunalnych;

3) rozpoznawać rodzaje i systemy instalacji sanitarnych oraz sieci komunalnych;

4) organizować i nadzorować montaż, użytkowanie

i demontaż rusztowań;

5) sporządzać rysunki schematyczne oraz szkice

robocze;

6) wykonywać rysunki techniczne instalacji sanitarnych i sieci komunalnych;

7) projektować proste instalacje wodociągowe, kanalizacyjne, ciepłownicze, wentylacyjne i klimatyzacyjne;

ww

8) stosować zasady projektowania sieci wodociągowych, kanalizacyjnych, ciepłowniczych,

wentylacyjnych i klimatyzacyjnych;

9) wyznaczać trasy prowadzenia przewodów instalacji sanitarnych i sieci komunalnych oraz miejsca

montażu uzbrojenia i urządzeń sanitarnych;

10) dobierać materiały, uzbrojenie, przybory sanitarne i urządzenia do wykonywania określonych

instalacji i sieci;

11) dobierać narzędzia, urządzenia i sprzęt do montażu instalacji i urządzeń sanitarnych oraz budowy sieci komunalnych w określonych technologiach;

12) użytkować i konserwować narzędzia, urządzenia,

aparaty i przyrządy kontrolno-pomiarowe zgodnie

z zasadami eksploatacji;

17) prowadzić dokumentację budowy zgodnie z obowiązującymi przepisami;

18) przeprowadzać próby szczelności instalacji sanitarnych oraz sieci komunalnych;

19) wykonywać przedmiary i obmiary robót budowlanych, instalacyjnych i sieciowych;

20) przeprowadzać inwentaryzację instalacji i urządzeń sanitarnych oraz sieci komunalnych;

21) sporządzać kalkulację kosztów robót budowlanych, instalacyjnych i sieciowych oraz opracowywać kosztorysy i oferty przetargowe;

22) rozpoznawać i usuwać awarie instalacji i urządzeń

sanitarnych oraz sieci komunalnych;

23) kierować przebiegiem robót konserwacyjnych,

naprawczych i rozbiórkowych;

24) stosować przepisy prawa budowlanego, energetycznego, cywilnego, administracyjnego oraz

ochrony środowiska podczas wykonywania instalacji sanitarnych i sieci komunalnych;

25) stosować specjalistyczne programy komputerowe wspomagające wykonywanie określonych

zadań zawodowych;

26) korzystać z norm, katalogów, normatywów technicznych;

27) posługiwać się językiem obcym w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań zawodowych;

28) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych;

29) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

30) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

31) kierować zespołem pracowników;

Poz. 826

II. BLOKI PROGRAMOWE

Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

1) podstawy budownictwa;

2) instalacje sanitarne;

3) sieci komunalne;

4) dokumentacja techniczna;

32) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

5) podstawy działalności zawodowej.

33) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

BLOK: PODSTAWY BUDOWNICTWA

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

.go

34) korzystać z różnych źródeł informacji oraz doradztwa specjalistycznego;

35) prowadzić działalność gospodarczą.

Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego,

jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy

przedsiębiorczości”.

1) rozpoznawać obiekty budowlane;

2) rozróżniać elementy budynków oraz określać ich

funkcje;

3) rozróżniać rodzaje obciążeń działających na poszczególne elementy obiektów budowlanych;

2. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik

urządzeń sanitarnych powinien być przygotowany

do wykonywania następujących zadań zawodowych

4) rozróżniać systemy technologiczno-konstrukcyjne obiektów budowlanych;

1) planowania i organizowania robót przygotowawczych związanych z montażem przewodów, uzbrojenia, urządzeń i instalacji sanitarnych oraz z budową sieci komunalnych;

6) organizować i zagospodarowywać teren budowy;

w.

rcl

5) rozróżniać materiały i wyroby budowlane oraz

określać ich właściwości i zastosowanie;

2) organizowania i koordynowania robót związanych

z montażem instalacji i urządzeń sanitarnych;

3) nadzorowania robót związanych z budową rurociągów i obiektów sieci komunalnych;

4) prowadzenia dokumentacji budowy w zakresie

wykonywanych instalacji sanitarnych i sieci komunalnych;

5) wykonywania prób szczelności oraz przygotowywania instalacji sanitarnych i sieci komunalnych

do odbioru technicznego;

6) usuwania awarii instalacji i urządzeń sanitarnych

oraz sieci komunalnych;

7) prowadzenia konserwacji, napraw, modernizacji

i demontażu instalacji sanitarnych oraz sieci komunalnych.

ww

3. Zawód technik urządzeń sanitarnych jest zawodem

szerokoprofilowym, umożliwiającym specjalizację

pod koniec okresu kształcenia. Szkoła określa umiejętności specjalistyczne, biorąc pod uwagę potrzeby

regionalnego rynku pracy i zainteresowania uczniów.

Tematyka specjalizacji może dotyczyć

7) magazynować, składować i transportować materiały oraz wyroby budowlane;

8) określać zasady montażu i demontażu rusztowań;

9) rozróżniać rodzaje i kategorie gruntów;

10) wykonywać pomiary związane z prowadzeniem

robót budowlanych i instalacyjnych oraz budową

rurociągów i obiektów sieci komunalnych;

11) dobierać maszyny, narzędzia i sprzęt do określonych robót budowlanych i ziemnych;

12) dobierać metody wykonywania wykopów i nasypów oraz sposoby ich zabezpieczania;

13) dobierać sposoby odwadniania wykopów;

14) wykonywać przedmiary i obmiary robót ziemnych

oraz budowlanych;

15) rozróżniać rodzaje fundamentów oraz dobierać

metody ich wykonania;

16) określać zasady wykonywania robót betoniarskich

i zbrojarskich;

17) rozróżniać rodzaje ścian i technologie ich wykonywania;

1) wyposażenia sanitarnego budynków;

18) określać zasady prowadzenia przewodów dymowych, spalinowych i wentylacyjnych;

2) sieci wodociągowych, kanalizacyjnych, gazowych

i ciepłowniczych;

19) rozróżniać rodzaje instalacji montowanych w budynkach oraz określać ich funkcje;

3) instalacji i urządzeń wentylacyjnych oraz klimatyzacyjnych;

4) uzdatniania wody i oczyszczania ścieków;

5) niekonwencjonalnych źródeł ciepła.

20) rozróżniać rodzaje i elementy stropów, stropodachów i dachów;

21) rozróżniać rodzaje izolacji budowlanych oraz określać sposoby ich wykonywania;

22) rozróżniać technologie ocieplania przegród budowlanych;

23) określać zasady wykonywania robót wykończeniowych w obiektach budowlanych.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Poz. 826

2) posługiwać się dokumentacją techniczną, projektową, kosztorysową i wykonawczą instalacji sanitarnych;

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

3) określać właściwości materiałów stosowanych

do montażu instalacji sanitarnych;

4) wykonywać ręczną i mechaniczną obróbkę rur;

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

5) wykonywać połączenia gwintowe, lutowane,

zgrzewane i kołnierzowe;

1) elementy konstrukcyjne i niekonstrukcyjne obiektów budowlanych;

6) określać zasady wykonywania połączeń spawanych;

2) przegrody budowlane i ich funkcje;

7) dobierać materiały, uzbrojenie, armaturę, przybory i urządzenia do wykonania określonych instalacji sanitarnych;

3) obciążenia działające na poszczególne elementy

obiektów budowlanych;

5) materiały i wyroby budowlane;

6) zagospodarowanie terenu budowy;

7) magazynowanie, składowanie oraz transport materiałów i wyrobów budowlanych;

8) rusztowania i pomosty robocze;

9) grunty budowlane;

10) pomiary geodezyjne;

8) posługiwać się narzędziami i sprzętem monterskim oraz narzędziami i przyrządami pomiarowymi;

.go

4) systemy technologiczno-konstrukcyjne obiektów

budowlanych;

9) wyznaczać trasę prowadzenia przewodów instalacji sanitarnych oraz miejsca montażu uzbrojenia, armatury, urządzeń i przyborów sanitarnych;

10) wyznaczać miejsca przebić przez stropy i ściany;

11) określać zasady wykonywania instalacji wody

zimnej, instalacji ciepłej wody użytkowej, instalacji przeciwpożarowej, kanalizacyjnej, ciepłowniczej, wentylacji i klimatyzacji;

12) określać zasady wykonywania lokalnych instalacji i urządzeń sanitarnych;

12) wykopy i nasypy;

13) opracowywać projekty realizacji robót związanych

z montażem instalacji i urządzeń sanitarnych;

w.

rcl

11) maszyny, narzędzia i sprzęt do robót budowlanych

i ziemnych;

13) zasady wykonywania wykopów pod rurociągi;

14) zabezpieczenie ścian wykopów w różnych warunkach gruntowych;

15) odwadnianie wykopów;

16) przedmiary oraz obmiary robót ziemnych i budowlanych;

17) rodzaje fundamentów i metody ich wykonywania;

18) roboty betoniarskie i zbrojarskie;

19) ściany;

20) przewody dymowe, spalinowe i wentylacyjne;

21) instalacje budowlane;

22) stropy, stropodachy, dachy;

23) izolacje budowlane;

ww

24) technologie wykonywania i ocieplania ścian;

25) roboty wykończeniowe w budownictwie.

BLOK: INSTALACJE SANITARNE

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) organizować, użytkować i likwidować stanowisko

pracy do montażu instalacji i urządzeń sanitarnych zgodnie z obowiązującymi wymaganiami

technologicznymi, przepisami bezpieczeństwa

i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej oraz

ochrony środowiska;

14) organizować i nadzorować montaż przewodów

instalacyjnych, uzbrojenia, armatury, przyborów

i urządzeń sanitarnych;

15) nadzorować montaż urządzeń kontrolno-pomiarowych;

16) wykonywać próby szczelności instalacji sanitarnych oraz przygotowywać je do odbioru technicznego;

17) oceniać zgodność wykonania instalacji i urządzeń

sanitarnych z dokumentacją techniczną, wymaganiami technologicznymi oraz z warunkami wykonania i odbioru;

18) dokonywać obmiaru wykonanych robót budowlanych i instalacyjnych;

19) nadzorować działanie instalacji i urządzeń sanitarnych;

20) wykonywać konserwacje, naprawy oraz modernizacje instalacji sanitarnych;

21) rozpoznawać i usuwać awarie instalacji i urządzeń

sanitarnych;

22) organizować i nadzorować demontaż instalacji

i urządzeń sanitarnych.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1) organizacja stanowiska pracy do montażu instalacji i urządzeń sanitarnych;

2) dokumentacja instalacji sanitarnych;

3) materiały stosowane w instalacjach sanitarnych;

4) techniki łączenia rur z różnych materiałów;

Poz. 826

10) określać właściwości materiałów stosowanych

do budowy sieci wodociągowych, kanalizacyjnych i ciepłowniczych;

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

5) rodzaje i elementy instalacji sanitarnych;

11) dobierać materiały, narzędzia, urządzenia i sprzęt

budowlany do wykonywania robót związanych

z budową sieci komunalnych;

6) narzędzia i sprzęt monterski stosowane do montażu instalacji sanitarnych;

12) rozróżniać rodzaje i systemy sieci komunalnych;

7) narzędzia i przyrządy pomiarowe;

13) określać właściwości i parametry czynników przesyłanych przewodami sieci;

8) zasady trasowania, narzędzia i przyrządy do trasowania;

10) instalacje lokalne;

11) projekty realizacji robót;

15) wyznaczać trasy prowadzenia przewodów sieci

komunalnych, miejsca montażu uzbrojenia oraz

budowy obiektów sieci komunalnych;

.go

9) zasady i warunki montażu instalacji wody zimnej

i ciepłej wody użytkowej, instalacji przeciwpożarowych, kanalizacyjnych, ciepłowniczych oraz

wentylacji i klimatyzacji;

14) opracowywać projekty realizacji robót związanych

z budową sieci komunalnych;

16) organizować wykonanie robót ziemnych;

17) dobierać sposoby zabezpieczania ścian wykopów;

12) kontrola wykonania instalacji na poszczególnych

etapach realizacji projektu;

18) dobierać sposoby odwodnienia i uzbrojenia wykopów;

13) próby szczelności instalacji sanitarnych;

19) układać i montować przewody sieci;

14) odbiór techniczny instalacji sanitarnych;

20) organizować wykonanie obiektów sieci komunalnych;

15) obmiar robót budowlanych i instalacyjnych;

21) wykonywać próby szczelności rurociągów oraz

przygotowywać sieci do odbioru technicznego;

17) awarie instalacji i urządzeń sanitarnych;

22) dobierać materiały i sposoby izolacji rurociągów;

18) demontaż instalacji i urządzeń sanitarnych.

23) organizować wykonanie lokalnych ujęć wody,

oczyszczalni ścieków, indywidualnych źródeł ciepła;

w.

rcl

16) eksploatacja instalacji i urządzeń sanitarnych;

BLOK: SIECI KOMUNALNE

1) rozróżniać źródła i rodzaje wody, gazu i ciepła;

24) organizować wykonanie połączeń instalacji

wodociągowych, kanalizacyjnych, ciepłowniczych

oraz wentylacji i klimatyzacji z odpowiednimi

sieciami zewnętrznymi oraz urządzeniami lokalnymi;

2) rozróżniać źródła i rodzaje zanieczyszczeń wody,

powietrza i gleby;

25) wykonywać obmiary robót sieciowych i związanych z nimi robót ziemnych;

3) określać wpływ hałasu, drgań i promieniowania

na organizmy żywe;

26) dokonywać konserwacji, naprawy i modernizacji

sieci komunalnych.

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

4) wykonywać podstawowe badania: wody, ścieków,

hałasu oraz interpretować wyniki badań;

ww

5) oceniać wpływ zanieczyszczeń na środowisko

naturalne;

6) charakteryzować metody uzdatniania wody

i oczyszczania ścieków;

7) określać kierunki ochrony środowiska naturalnego: zasobów mineralnych, wód powierzchniowych i podziemnych, powietrza atmosferycznego

oraz gleby;

8) gospodarować wodą, ściekami i odpadami;

9) organizować stanowiska pracy do budowy sieci

komunalnych zgodnie z wymaganiami technologicznymi, przepisami bezpieczeństwa i higieny

pracy, ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony

środowiska;

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1) źródła i rodzaje wody, gazu i ciepła;

2) źródła i rodzaje zanieczyszczeń wody, powietrza

i gleby;

3) wpływ hałasu, drgań i promieniowania na organizmy żywe;

4) badania: wody, ścieków, hałasu;

5) wpływ zanieczyszczeń na środowisko naturalne;

6) metody uzdatniania wody oraz oczyszczania ścieków;

7) konsekwencje zanieczyszczenia środowiska;

7) sporządzać rysunki inwentaryzacyjne;

9) ochrona powietrza atmosferycznego;

8) stosować oznaczenia graficzne materiałów budowlanych, instalacji i urządzeń sanitarnych oraz

sieci komunalnych;

10) ochrona powierzchni Ziemi;

11) ochrona przed hałasem, drganiami i promieniowaniem;

12) gospodarka wodą, ściekami i odpadami;

13) organizacja stanowiska pracy przy budowie sieci

komunalnych;

14) materiały, narzędzia, urządzenia i sprzęt budowlany stosowany do budowy sieci komunalnych;

15) rodzaje i systemy sieci komunalnych;

9) rysować schematy instalacji wody zimnej, ciepłej

wody użytkowej, instalacji przeciwpożarowych,

kanalizacyjnych, ciepłowniczych, wentylacyjnych

i klimatyzacyjnych;

10) wykonywać rysunki instalacji i urządzeń sanitarnych w rzutach prostokątnych oraz rozwinięciach

płaskich i aksonometrycznych;

11) rysować profile i przekroje przewodów sieci

wodociągowych, kanalizacyjnych oraz ciepłowniczych;

.go

16) technologie wykonywania sieci komunalnych;

v.p

l

8) ochrona wód powierzchniowych i podziemnych;

12) sporządzać opisy techniczne do projektów instalacji sanitarnych i sieci komunalnych;

18) wyznaczanie i prowadzenie przewodów sieci komunalnych, miejsca montażu uzbrojenia oraz

budowy obiektów sieci komunalnych;

13) wykonywać przedmiary robót instalacyjnych i sieciowych;

19) roboty ziemne;

20) zabezpieczenia i odwodnienia wykopów;

14) opracowywać wykazy materiałów, uzbrojenia,

armatury, przyborów i innych urządzeń na podstawie projektów technicznych;

21) montaż przewodów i uzbrojenia sieci komunalnych;

15) posługiwać się normami i dokumentacją techniczną;

22) obiekty sieci komunalnych;

16) projektować nieskomplikowane instalacje wody

zimnej, ciepłej wody użytkowej, instalacje przeciwpożarowe, kanalizacyjne, ciepłownicze, wentylacyjne i klimatyzacyjne;

w.

rcl

17) projekty realizacji robót związanych z budową

sieci komunalnych;

23) próby szczelności i odbiór techniczny sieci komunalnych;

24) izolacje rurociągów;

25) lokalne ujęcia wody, oczyszczalnie ścieków, indywidualne źródła ciepła;

26) przyłącza sieci wodociągowych, kanalizacyjnych,

ciepłowniczych oraz wentylacji i klimatyzacji;

27) obmiary robót;

28) konserwacja, naprawa i modernizacja sieci komunalnych.

17) projektować proste układy sieci wodociągowych,

kanalizacyjnych, gazowych oraz ciepłowniczych;

18) opracowywać kosztorysy projektowanych instalacji sanitarnych i sieci komunalnych;

19) stosować programy komputerowe do projektowania instalacji sanitarnych i sieci komunalnych.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

BLOK: DOKUMENTACJA TECHNICZNA

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1. Cele kształcenia

1) rodzaje i elementy dokumentacji technicznej;

ww

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) rozróżniać rodzaje i elementy dokumentacji technicznej;

2) zasady sporządzania rysunków technicznych;

3) podstawy konstrukcji geometrycznych;

4) rzutowanie prostokątne i aksonometryczne;

2) stosować zasady sporządzania rysunków technicznych;

5) zasady wymiarowania i opisywania rysunków

technicznych;

3) wykreślać podstawowe konstrukcje geometryczne;

6) normy stosowane w rysunku budowlanym i instalacyjnym;

4) wykonywać rysunki w rzutach prostokątnych

i aksonometrycznych;

5) wymiarować i opisywać rysunki techniczne;

6) wykonywać szkice elementów budowlanych i instalacyjnych;

7) zasady sporządzania szkiców i rysunków inwentaryzacyjnych;

8) oznaczenia graficzne stosowane na materiałach

budowlanych, instalacjach i urządzeniach sanitarnych oraz sieciach komunalnych;

9) zasady projektowania instalacji wody zimnej,

ciepłej wody użytkowej, instalacji przeciwpożarowych, instalacji kanalizacyjnych, ciepłowniczych, wentylacyjnych i klimatyzacyjnych;

10) rzuty instalacji i urządzeń sanitarnych;

Poz. 826

15) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

16) określać wpływ zmęczenia fizycznego i psychicznego na efektywność pracy;

17) komunikować się z uczestnikami procesu pracy;

11) rozwinięcia płaskie i aksonometryczne instalacji

sanitarnych;

18) prowadzić negocjacje;

12) profile i przekroje przewodów sieci komunalnych;

19) rozwiązywać problemy dotyczące działalności

zawodowej;

13) opisy techniczne;

20) podejmować decyzje;

14) przedmiary robót;

21) korzystać z obcojęzycznych źródeł informacji,

dokumentacji technicznej, norm, katalogów oraz

oprogramowania użytkowego;

15) wykazy materiałów, uzbrojenia, armatury, przyborów i urządzeń sanitarnych;

22) organizować doskonalenie zawodowe pracowników;

16) normy i normatywy techniczne;

.go

17) zasady projektowania instalacji sanitarnych;

23) przestrzegać zasad etyki.

18) zasady projektowania sieci komunalnych;

19) zasady sporządzania kosztorysów;

20) specjalistyczne programy komputerowe do projektowania instalacji sanitarnych, sieci komunalnych oraz sporządzania kosztorysów.

BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ

1. Cele kształcenia

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1) gospodarka rynkowa;

2) formy organizacyjno-prawne przedsiębiorstw;

3) analiza ekonomiczna w przedsiębiorstwie;

4) struktura budżetu przedsiębiorstwa;

5) plan rozwoju przedsiębiorstwa;

w.

rcl

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

2. Treści kształcenia (działy programowe)

1) wyjaśniać mechanizmy funkcjonowania gospodarki rynkowej;

6) strategie marketingowe;

2) rozróżniać formy organizacyjno-prawne przedsiębiorstw;

8) dokumenty dotyczące zatrudnienia;

3) sporządzać budżet i planować rozwój przedsiębiorstwa;

4) opracowywać plan marketingowy;

5) podejmować działania związane z poszukiwaniem

pracy;

7) metody poszukiwania pracy;

9) podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej;

10) prawo pracy i prawo działalności gospodarczej;

11) bezpieczeństwo i higiena pracy;

12) ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska;

6) sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia;

13) wybrane przepisy prawa budowlanego i energetycznego;

7) sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej;

14) oferty przetargowe;

ww

8) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

15) elementy ergonomii;

16) środki ochrony indywidualnej;

9) stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

17) zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;

10) stosować przepisy prawa dotyczące działalności

zawodowej;

19) zagrożenia i profilaktyka w środowisku pracy;

18) elementy fizjologii i higieny pracy;

11) stosować przepisy prawa budowlanego i prawa

energetycznego;

20) zasady i metody komunikowania się;

12) przygotowywać oferty przetargowe;

22) źródła informacji zawodowej i oprogramowanie

użytkowe w języku obcym;

13) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

14) stosować środki ochrony indywidualnej;

21) elementy socjologii i psychologii pracy;

23) formy doskonalenia zawodowego;

24) etyka.

III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE

Poz. 826

8) modele zabezpieczania skarp oraz ścian wykopów;

v.p

l

9) modele rusztowań;

10) modele maszyn budowlanych;

11) plansze i modele przedstawiające rozwiązania materiałowo-konstrukcyjne elementów budynków;

podbudowa

programowa

gimnazjum,

liceum

ogólnokształcące,

Nazwa bloku

liceum

programowego

profilowane,

technikum,

uzupełniające

liceum

ogólnokształcące,

technikum

uzupełniające

podbudowa

programowa

zasadnicza

szkoła

zawodowa;

zawody

monter

instalacji

gazowych,

monter

instalacji

i urządzeń

sanitarnych

Podstawy

budownictwa

10

Instalacje

sanitarne

25

Sieci

komunalne

15

Dokumentacja

techniczna

20

.go

Minimalna liczba godzin

w okresie kształcenia w %*

10

25

12) normy i certyfikaty stosowane w budownictwie;

13) katalogi i prospekty wyrobów budowlanych i instalacyjnych.

Pracownia rysunku technicznego i projektowa nia powinna by ć wy posa żona w

1) stanowiska kreślarskie (jedno stanowisko dla jednego ucznia);

2) materiały i przybory rysunkowe;

3) model rzutni prostokątnej;

4) modele i plansze brył i figur geometrycznych;

5) wzory znormalizowanego pisma technicznego;

6) modele i schematy instalacji sanitarnych;

Podstawy

działalności

zawodowej

80**

7) schematy sieci komunalnych;

20

8) dokumentacje projektowe instalacji sanitarnych

i sieci komunalnych;

10

80**

9) normy dotyczące projektowania, wykonywania i eksploatacji instalacji sanitarnych oraz sieci komunalnych;

10) programy komputerowe wspomagające projektowanie instalacji sanitarnych i sieci komunalnych;

w.

rcl

Razem

10

15

* Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia

11) programy komputerowe do kosztorysowania.

w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej).

** Pozostałe 20% godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie

kształcenia do potrzeb rynku pracy, w tym na specjalizację.

Pracownia instalacji sanitarnych powinna być

wy posa żona w

IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI TREŚCI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE

1) rury i kształtki wykonane z różnych materiałów;

2) elementy do mocowania przewodów i urządzeń

sanitarnych;

3) armaturę instalacyjną;

Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych są odpowiednie następujące pomieszczenia dydaktyczne

1) pracownia budownictwa ogólnego;

2) pracownia rysunku technicznego i projektowania;

3) pracownia instalacji sanitarnych;

4) pracownia sieci komunalnych;

ww

5) pracownia komputerowa;

6) warsztaty szkolne.

Pracownia budownictwa ogólnego powinna

b y ć w y pos a ż on a w

1) próbki materiałów i wyrobów budowlanych;

2) próbki metali i stopów;

3) próbki stali zbrojeniowej;

4) próbki materiałów izolacyjnych;

5) sprzęt i przyrządy pomiarowe;

6) projekty zagospodarowania terenu budowy;

7) modele obiektów budowlanych;

4) urządzenia i przybory sanitarne;

5) modele i schematy różnych systemów instalacji

sanitarnych;

6) przyrządy pomiarowe;

7) aparaturę kontrolno-pomiarową;

8) narzędzia i sprzęt do ręcznej i mechanicznej obróbki rur;

9) narzędzia i sprzęt do montażu instalacji sanitarnych

w różnych technologiach;

10) Dokumentację Techniczno-Ruchową (DTR);

11) instrukcje wykonywania połączeń rur i łączników

w różnych technologiach;

12) filmy dydaktyczne dotyczące wykonywania instalacji sanitarnych w różnych technologiach;

13) normy dotyczące zasad projektowania instalacji

sanitarnych, wykonania i odbioru robót instalacyjnych;

14) instrukcje obsługi urządzeń sanitarnych;

15) instrukcje bezpieczeństwa i higieny pracy oraz

ochrony przeciwpożarowej.

Pracownia sieci komunalnych powinna być

w y pos a ż ona w

1) materiały do budowy sieci komunalnych;

2) narzędzia monterskie;

3) modele zabezpieczania skarp oraz ścian wykopów;

4) modele urządzeń do uzdatniania wody i oczyszczania ścieków;

Poz. 826

6) normy dotyczące projektowania i wykonywania

instalacji sanitarnych oraz sieci komunalnych.

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

Warsztaty szkolne powinny być wyposażone w

1) stanowisko do obróbki ręcznej i mechanicznej rur;

2) stanowisko do wykonywania połączeń gwintowanych;

3) stanowisko do wykonywania połączeń kołnierzowych;

5) aparaturę kontrolno-pomiarową;

6) schematy i modele różnych systemów sieci;

7) modele obiektów sieci komunalnych;

8) katalogi i prospekty materiałów stosowanych do

wykonywania sieci wodociągowych, kanalizacyjnych, gazowych i ciepłowniczych;

5) stanowisko do wykonywania połączeń lutowanych;

6) palniki do spawania i cięcia metali;

7) próbki złączy spawanych;

8) przyrządy do trasowania;

.go

9) normy dotyczące projektowania, wykonania i odbioru robót budowlano-montażowych sieci komunalnych;

4) stanowisko do wykonywania połączeń zgrzewanych;

9) narzędzia monterskie;

10) dokumentację projektową sieci komunalnych;

10) rury i kształtki wykonane z różnych materiałów;

11) instrukcje obsługi maszyn i urządzeń stosowanych

w robotach ziemnych oraz w budowlano-montażowych;

11) Dokumentację Techniczno-Ruchową (DTR);

12) filmy dydaktyczne dotyczące wykonywania robót

ziemnych oraz budowy sieci komunalnych;

13) przybory sanitarne;

13) Dokumentację Techniczno-Ruchową (DTR);

14) grzejniki różnych typów;

15) instrukcje bezpieczeństwa i higieny pracy oraz

ochrony przeciwpożarowej;

w.

rcl

14) modele, plansze i foliogramy maszyn i urządzeń

stosowanych podczas eksploatacji sieci komunalnych.

12) armaturę czerpalną;

P ra c ow nia k om p u tero wa p o wi n n a b yć wy pos a ż ona w

1) stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla

jednego ucznia);

2) programy specjalistyczne do projektowania instalacji sanitarnych i sieci komunalnych;

16) apteczkę pierwszej pomocy;

17) środki ochrony indywidualnej.

Wyposażenie pracowni powinno być wystarczające do

prowadzenia ćwiczeń w 15-osobowych grupach uczniów.

4) poradniki do projektowania;

Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy

zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów.

5) katalogi, prospekty oraz cenniki materiałów i wyrobów budowlanych oraz instalacyjnych;

W warsztatach szkolnych powinno znajdować się pomieszczenie do instruktażu.

ww

3) programy do sporządzania kosztorysów;

Załącznik nr 10

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNOLOG ROBÓT WYKOŃCZENIOWYCH

W BUDOWNICTWIE

SYMBOL CYFROWY 713[06]

I. OPIS ZAWODU

1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien

umieć

1) organizować, użytkować i likwidować stanowisko

robót wykończeniowych zgodnie z wymaganiami

technologicznymi, przepisami bezpieczeństwa

i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej oraz

ochrony środowiska;

2) posługiwać się dokumentacją techniczną, normami i instrukcjami w zakresie wykonywanych zadań

zawodowych;

3) określać zakres i kolejność wykonywania robót

tynkarskich, okładzinowych, podłogowych, malarskich i tapeciarskich;

4) oceniać jakość materiałów i wyrobów stosowanych do robót wykończeniowych;

3) wykonywania robót konserwacyjnych i remontowych w obiektach budowlanych;

6) sporządzać zapotrzebowanie na materiały i wyroby stosowane w robotach wykończeniowych;

4) sporządzania dokumentacji robót wykończeniowych i ich kosztorysów.

v.p

l

5) dobierać materiały, narzędzia i sprzęt do określonych robót wykończeniowych;

7) magazynować, składować i transportować materiały stosowane do robót wykończeniowych;

II. BLOKI PROGRAMOWE

8) posługiwać się narzędziami ręcznymi, elektronarzędziami i maszynami budowlanymi podczas

wykonywania robót wykończeniowych;

Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe

9) wykonywać roboty tynkarskie, okładzinowe, podłogowe, malarskie i tapeciarskie;

2) technologia robót wykończeniowych;

10) wykonywać pomocnicze roboty murarskie;

12) użytkować rusztowania;

3) podstawy działalności zawodowej.

BLOK: PODSTAWY BUDOWNICTWA

1. Cele kształcenia

.go

11) wykonywać roboty remontowe, rozbiórkowe i naprawcze;

1) podstawy budownictwa;

13) wykonywać przedmiary i obmiary robót;

14) wykonywać pomiary inwentaryzacyjne;

15) dokonywać rozliczenia materiałów, sprzętu i robocizny;

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) posługiwać się podstawową terminologią budowlaną;

16) sporządzać kosztorysy robót wykończeniowych;

2) rozpoznawać rodzaje i elementy budynków oraz

określać ich funkcje;

17) oceniać jakość wykonanych robót wykończeniowych;

3) rozróżniać konstrukcje i technologie wykonania

budynków;

18) stosować podstawowe techniki komputerowe;

4) rozróżniać materiały budowlane oraz określać ich

właściwości;

w.

rcl

19) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych;

20) stosować przepisy prawa budowlanego, podatkowego i bankowego;

21) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

22) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

23) komunikować się z uczestnikami procesu pracy;

5) oceniać jakość materiałów budowlanych oraz ich

przydatność do określonych robót tynkarskich,

okładzinowych, podłogowych, stolarskich, malarskich i tapeciarskich;

6) magazynować, składować i transportować materiały stosowane do robót wykończeniowych;

7) wyjaśniać działanie narzędzi, urządzeń i sprzętu

stosowanych do robót budowlanych i wykończeniowych;

8) określać zasady montażu i użytkowania rusztowań;

24) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

9) sporządzać rysunki figur i brył geometrycznych;

25) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

10) stosować zasady wykonywania przekrojów, rzutów i aksonometrii;

26) korzystać z różnych źródeł informacji;

11) wykonywać szkice oraz proste rysunki elementów

budowlanych;

ww

27) prowadzić działalność gospodarczą.

Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego,

jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy

przedsiębiorczości”.

12) wymiarować i opisywać rysunki techniczne;

2. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technolog

robót wykończeniowych w budownictwie powinien

być przygotowany do wykonywania następujących

zadań zawodowych

15) posługiwać się dokumentacją budowlaną;

1) przygotowywania materiałów do robót wykończeniowych;

2) wykonywania robót wykończeniowych;

13) dobierać i łączyć barwy według określonych zasad;

14) rozróżniać rodzaje i elementy dokumentacji technicznej;

16) posługiwać się przyrządami pomiarowymi;

17) wykonywać przedmiary i obmiary robót wykończeniowych;

18) sporządzać zapotrzebowanie na materiały do

wykonywania robót wykończeniowych;

2) dobierać materiały do wykonywania prac murarskich, tynkarskich, posadzkarskich oraz malarskich i tapeciarskich;

20) przestrzegać przepisów bezpieczeństwa i higieny

pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska.

3) posługiwać się narzędziami i sprzętem zgodnie

z zasadami eksploatacji oraz z przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy;

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

v.p

l

19) wykonywać pomiary oraz sporządzać rysunki

inwentaryzacyjne pomieszczeń oraz obiektów

budowlanych;

4) składować i transportować materiały oraz sprzęt

stosowane do robót wykończeniowych w budownictwie;

2) rodzaje i elementy budynków;

6) wykonywać sufity podwieszane;

3) konstrukcje i technologie stosowane w budownictwie;

7) przygotowywać podłoża pod różnego rodzaju

tynki;

4) materiały budowlane;

8) wykonywać tynki zewnętrzne i wewnętrzne oraz

okładziny ścienne;

.go

1) terminologia budowlana;

5) wykonywać ścianki działowe z różnych materiałów;

5) właściwości materiałów stosowanych do robót

tynkarskich, okładzinowych, podłogowych, stolarskich, malarskich i tapeciarskich;

9) wykonywać wykończeniowe roboty ślusarskie

i stolarskie;

6) magazynowanie, składowanie i transport materiałów stosowanych w robotach wykończeniowych;

10) wykonywać izolacje i podkłady podłogowe;

7) narzędzia i sprzęt stosowany do robót budowlanych i wykończeniowych;

12) wykonywać różnego typu podłogi z różnych materiałów;

8) zasady montażu i użytkowania rusztowań;

13) przygotowywać zaprawy, farby, kleje i inne materiały niezbędne do wykonywania robót wykończeniowych;

9) figury i bryły geometryczne;

14) dobierać techniki malarskie, w zależności od rodzaju stosowanych materiałów;

w.

rcl

10) przekroje rysunkowe;

11) wykonywać podłogi i posadzki z różnych materiałów;

11) rzuty i aksonometria;

12) szkice i proste rysunki elementów budowlanych;

13) zasady wykonywania rysunków technicznych;

14) wymiarowanie i opisywanie rysunków technicznych;

15) barwy podstawowe, sposoby łączenia barw;

16) rodzaje i elementy dokumentacji technicznej;

17) dokumentacja budowlana;

18) sprzęt pomiarowy;

19) miernictwo budowlane;

20) przedmiary i obmiary robót wykończeniowych;

15) przygotowywać różnego rodzaju podłoża do robót

malarskich i tapeciarskich;

16) wykonywać prace malarskie różnymi technikami;

17) wykonywać roboty konserwacyjne, remontowe

i naprawcze w obiektach budowlanych;

18) zamawiać i rozliczać materiały stosowane do

wykonywania robót wykończeniowych w budynkach;

19) montować, użytkować i demontować rusztowania

stosowane podczas robót wykończeniowych

w budynkach;

20) oceniać jakość wykonanych robót wykończeniowych;

22) zasady wykonywania pomiarów i rysunków inwentaryzacyjnych;

21) posługiwać się dokumentacją budowlaną;

ww

21) zapotrzebowanie materiałowe;

23) przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony

przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska.

BLOK: TECHNOLOGIA ROBÓT WYKOŃCZENIOWYCH

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) organizować, użytkować i likwidować stanowisko

pracy do wykonywania różnego typu robót wykończeniowych, zgodnie z wymaganiami technologicznymi, przepisami i zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisami ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

22) stosować zasady racjonalnej gospodarki odpadami.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1) organizacja stanowiska pracy;

2) organizacja prac murarskich, tynkarskich, posadzkarskich, malarskich oraz tapeciarskich;

3) narzędzia i sprzęt do robót wykończeniowych;

4) transport i składowanie materiałów oraz sprzętu

do robót wykończeniowych;

5) ścianki działowe;

2. Treści kształcenia (działy programowe)

6) sufity podwieszane;

7) podłoża pod różnego rodzaju tynki;

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

9) ślusarka wykończeniowa;

1) podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej;

10) stolarka wykończeniowa;

2) metody poszukiwania pracy;

11) izolacje i podkłady podłogowe;

3) dokumenty dotyczące zatrudnienia;

12) rodzaje i typy podłóg;

4) podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej;

13) przygotowanie zapraw, farb, klejów i innych materiałów do wykonywania robót wykończeniowych;

14) techniki malarskie;

15) rodzaje podłoży do robót malarskich i tapeciarskich;

v.p

l

8) rodzaje tynków i okładzin ściennych;

5) funkcjonowanie przedsiębiorstw budowlanych;

6) prawa i obowiązki pracownika i pracodawcy;

7) bezpieczeństwo i higiena pracy;

8) ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska;

9) wybrane przepisy prawa budowlanego, podatkowego i bankowego;

17) rodzaje i konstrukcje rusztowań;

10) elementy ergonomii;

.go

16) roboty konserwacyjne, remontowe i naprawcze

w obiektach budowlanych;

18) odbiór jakościowy robót wykończeniowych;

19) dokumentacja budowlana;

20) gospodarka odpadami.

BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ

11) środki ochrony indywidualnej;

12) zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;

13) zasady i metody komunikowania się;

14) elementy socjologii i psychologii pracy;

1. Cele kształcenia

15) formy doskonalenia zawodowego;

16) źródła informacji zawodowej;

w.

rcl

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) interpretować podstawowe pojęcia gospodarki

rynkowej;

2) podejmować działania związane z poszukiwaniem

pracy;

17) etyka.

III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE

3) sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia;

4) sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej;

Nazwa bloku programowego

Minimalna

liczba godzin

w okresie

kształcenia

w %*

5) rozróżniać i charakteryzować przedsiębiorstwa

budowlane;

Podstawy budownictwa

20

6) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

Technologia robót

wykończeniowych

50

7) stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

Podstawy działalności zawodowej

8) stosować przepisy prawa budowlanego, podatkowego i bankowego;

ww

9) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

10) stosować środki ochrony indywidualnej;

Razem

10

80**

* Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia

w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej).

** Pozostałe 20% godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie

kształcenia do potrzeb rynku pracy.

11) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI TREŚCI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE

12) komunikować się i współpracować w zespole;

13) rozwiązywać problemy dotyczące działalności

zawodowej;

Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych są odpowiednie następujące pomieszczenia dydaktyczne

14) podejmować decyzje;

1) pracownia ogólnobudowlana;

15) doskonalić umiejętności zawodowe;

2) pracownia rysunku i dokumentacji technicznej;

16) korzystać z różnych źródeł informacji;

3) pracownia komputerowa;

17) przestrzegać zasad etyki.

4) warsztaty szkolne.

Pracownia ogólnobudowlana powinna być wyp o s a ż ona w

5) normy budowlane;

1) próbki podstawowych materiałów i elementów budowlanych;

7) katalogi nakładów rzeczowych oraz cenniki materiałów budowlanych.

v.p

l

2) próbki materiałów wykończeniowych;

6) instrukcje technologiczne;

3) modele obiektów budowlanych;

Pr a cownia kompute r owa powinna by ć w yp o sa żona w

4) filmy instruktażowe dotyczące zasad wykonywania

budowlanych robót wykończeniowych;

1) stanowiska komputerowe z dostępem do Internetu;

5) dokumentację projektową, normy budowlane;

2) drukarki, skanery;

3) specjalistyczne programy komputerowe.

Warsztaty szkolne powinny być wyposażone w

7) podstawowe narzędzia i sprzęt do robót wykończeniowych;

1) podstawowe narzędzia i sprzęt do robót wykończeniowych;

8) środki ochrony indywidualnej;

2) podstawowe materiały wykończeniowe;

.go

6) instrukcje wykonywania budowlanych robót wykończeniowych;

9) procedury udzielania pierwszej pomocy w nagłych

wypadkach.

3) podstawowy sprzęt mierniczy;

Pracownia rysunku i dokumentacji technicznej

p o w inna by ć wyp o saż o n a w

5) sprzęt przeciwpożarowy;

1) stanowiska kreślarskie z kompletem przyborów

kreślarskich (jedno stanowisko dla każdego ucznia);

2) modele i plansze figur płaskich i brył;

3) przykładowe egzemplarze dokumentacji technicznej

budowlano-architektonicznej;

6) instrukcje, katalogi materiałów i wyrobów budowlanych.

Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy

zapewnić stanowisko pracy nauczyciela i odpowiednią

liczbę stanowisk pracy dla uczniów.

W warsztatach szkolnych powinno znajdować się pomieszczenie do instruktażu.

w.

rcl

4) normy dotyczące zasad sporządzania rysunków;

4) środki ochrony indywidualnej;

Załącznik nr 11

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE WIERTACZ ODWIERTÓW EKSPLOATACYJNYCH

I GEOFIZYCZNYCH

SYMBOL CYFROWY 811[02]

I. OPIS ZAWODU

1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien

umieć

1) rozpoznawać rodzaje skał;

ww

2) posługiwać się dokumentacją techniczną i technologiczną;

3) posługiwać się Projektem Geologiczno-Technicznym Otworu (PGTO);

10) dokonywać charakterystyki elementów przewodu

wiertniczego;

11) wykonywać prace dotyczące rurowania i cementowania otworu;

12) wykonywać czynności związane z dowiercaniem

i udostępnianiem horyzontów produktywnych;

13) rozpoznawać zagrożenia oraz likwidować awarie

wiertnicze;

4) oceniać stan techniczny maszyn i urządzeń;

14) stosować przepisy prawa geologicznego i górniczego;

5) wykonywać operacje związane z montażem i demontażem urządzeń wiertniczych;

15) dokumentować wykonywane prace wiertnicze;

6) obsługiwać urządzenia wiertnicze;

7) sporządzać płuczki wiertnicze oraz zaczyny cementowe;

8) użytkować narzędzia wiertnicze;

9) stosować osprzęt wiertniczy;

16) stosować podstawowe techniki komputerowe;

17) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych;

18) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

9) posługiwać się instrukcjami obsługi maszyn

i urządzeń;

20) komunikować się z uczestnikami procesu pracy;

10) posługiwać się dokumentacją techniczną;

21) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

11) wykonywać podstawowe pomiary warsztatowe;

22) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

v.p

l

19) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

12) wykonywać podstawowe operacje ręcznej, mechanicznej i cieplno-plastycznej obróbki metali;

13) wykonywać łączenia elementów metalowych;

23) korzystać z różnych źródeł informacji;

14) charakteryzować rodzaje obciążeń i naprężeń;

24) prowadzić działalność gospodarczą.

15) klasyfikować pompy, sprężarki i silniki napędowe;

Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego,

jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy

przedsiębiorczości”.

16) charakteryzować układy przeniesienia napędu;

17) charakteryzować maszyny i urządzenia elektryczne;

.go

18) rozróżniać podstawowe elementy układów automatyki przemysłowej oraz określać ich zastosowanie w wiertnictwie;

2. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie wiertacz

odwiertów eksploatacyjnych i geofizycznych powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych

1) sporządzania płynów wiertniczych;

2) eksploatacji maszyn i urządzeń wiertniczych;

3) prowadzenia i dokumentowania prac wiertniczych;

20) charakteryzować układy dźwigowe oraz systemy

olinowania;

21) dokonywać charakterystyki narzędzi i osprzętu

wiertniczego;

22) rozróżniać systemy przenoszenia napędu na narzędzia stosowane w otworze wiertniczym;

23) charakteryzować budowę przewodu wiertniczego;

w.

rcl

4) dokonywania montażu i demontażu urządzeń

wiertniczych.

19) rozpoznawać typy urządzeń wiertniczych;

II. BLOKI PROGRAMOWE

24) rozróżniać rodzaje i konstrukcje otworów wiertniczych;

Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe

25) określać rodzaje i przeznaczenie płuczek wiertniczych;

1) podstawy zawodu;

26) charakteryzować budowę urządzeń do sporządzania, tłoczenia i oczyszczania płuczek wiertniczych;

2) technologia wiertnicza;

3) podstawy działalności zawodowej.

BLOK: PODSTAWY ZAWODU

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) charakteryzować geologiczną budowę Ziemi;

27) charakteryzować systemy kontrolno-pomiarowe

stosowane w procesie wiercenia;

28) posługiwać się podstawową obcojęzyczną terminologią zawodową;

29) korzystać z norm, katalogów i innych źródeł informacji.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

3) charakteryzować procesy zachodzące wewnątrz

skorupy ziemskiej;

1) podstawy geologii dynamicznej;

4) charakteryzować metody badań geofizycznych

stosowanych w wiertnictwie;

3) geologiczna budowa Ziemi;

ww

2) rozpoznawać skały zbiornikowe oraz określać ich

właściwości;

2) geologia złożowa;

5) odczytywać oraz sporządzać rysunki i schematy

części maszyn i urządzeń;

4) podstawy geofizyki wiertniczej;

6) rozróżniać materiały konstrukcyjne oraz określać

ich zastosowanie;

6) podstawy maszynoznawstwa;

7) wykonywać zabezpieczenia przeciwkorozyjne;

8) posługiwać się podstawową terminologią z zakresu maszynoznawstwa;

5) elementy rysunku technicznego;

7) elementy materiałoznawstwa;

8) obróbka metali;

9) wytrzymałość materiałów;

10) części maszyn i urządzeń;

11) podstawy elektrotechniki i automatyki;

12) maszyny i urządzenia wiertnicze;

13) budowa przewodu wiertniczego;

14) konstrukcje otworów wiertniczych;

15) płuczki wiertnicze;

Poz. 826

21) wykonywać czynności związane z udostępnianiem

złoża oraz z wywoływaniem przypływu płynu złożowego do odwiertu;

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

22) stosować metody rekonstrukcji i likwidacji otworów wiertniczych;

23) rozpoznawać możliwości wystąpienia zagrożeń

wiertniczych;

24) rozpoznawać objawy erupcji wstępnej;

16) systemy kontrolno-pomiarowe;

25) określać przyczyny awarii wiertniczych;

17) obcojęzyczna terminologia zawodowa;

26) usuwać awarie wiertnicze;

18) normy, katalogi i inne źródła informacji.

27) wykonywać operacje związane z zamknięciem

wylotu otworu wiertniczego;

BLOK: TECHNOLOGIA WIERTNICZA

28) odczytywać dokumentację techniczną dotyczącą

montażu i demontażu urządzeń wiertniczych.

.go

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

1) odczytywać oraz sporządzać proste schematy

technologiczne;

2) oceniać stan techniczny maszyn i urządzeń dźwigowych;

3) określać stopień zużycia liny wielokrążkowej;

4) przygotowywać narzędzia i osprzęt do procesu

wiercenia;

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1) dokumentacja technologiczna procesu wiercenia;

2) stan techniczny maszyn i urządzeń dźwigowych;

3) zasady eksploatacji maszyn i urządzeń wiertniczych;

4) zasady użytkowania narzędzi i osprzętu wiertniczego;

5) technologia płynów wiertniczych;

w.

rcl

5) dobierać osprzęt do elementów przewodu wiertniczego;

2. Treści kształcenia (działy programowe)

6) użytkować urządzenia, osprzęt i narzędzia wiertnicze;

6) zasady optymalizacji procesu wiercenia;

7) posługiwać się dokumentacją technologiczną

(PGTO);

8) prace przygotowawcze dotyczące rurowania i cementowania otworów wiertniczych;

8) sterować systemami napędowymi urządzenia

wiertniczego;

9) metody cementowania rur okładzinowych;

9) obsługiwać urządzenia do sporządzania i oczyszczania płuczki wiertniczej;

10) dokonywać regulacji parametrów pracy pomp

płuczkowych;

11) sporządzać płuczki wiertnicze na podstawie receptur;

12) sporządzać zaczyny cementowe;

7) zasady eksploatacji przewodu wiertniczego;

10) technologia dowiercania horyzontu produktywnego;

11) metody udostępniania złoża;

12) sposoby wywoływania przypływu płynu złożowego do odwiertu;

13) zasady rekonstrukcji oraz likwidacji otworów

wiertniczych;

14) zagrożenia erupcyjne i siarkowodorowe;

15) sposoby likwidacji erupcji wstępnej;

14) stosować optymalne parametry wiercenia;

16) zagrożenia techniczne i organizacyjne;

15) dobierać elementy przewodu wiertniczego;

17) zasady likwidacji awarii wiertniczych;

16) przygotowywać otwór wiertniczy do rurowania

i cementowania;

18) dokumentacja techniczna urządzeń wiertniczych.

ww

13) dobierać narzędzia wiercące do warunków geologicznych i realizowanych zadań;

17) przygotowywać rury okładzinowe, osprzęt i narzędzia do rurowania otworu;

BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ

1. Cele kształcenia

18) stosować określone metody cementowania rur

okładzinowych;

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

19) wykonywać prace związane z dowiercaniem horyzontu produktywnego;

1) interpretować podstawowe pojęcia gospodarki

rynkowej;

20) przygotowywać otwór i przewód wiertniczy do

opróbowania;

2) podejmować działania związane z poszukiwaniem

pracy;

3) sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia;

4) sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej;

5) posługiwać się terminologią dotyczącą działalności przedsiębiorstwa wiertniczego;

6) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

7) stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

8) stosować przepisy prawa geologicznego i górniczego;

III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE

Minimalna

liczba godzin

w okresie

kształcenia

w %*

Nazwa bloku programowego

Podstawy zawodu

30

Technologia wiertnicza

50

Podstawy działalności zawodowej

10

Razem

90**

* Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia

w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej).

** Pozostałe 10% godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie

kształcenia do potrzeb rynku pracy.

.go

9) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

Poz. 826

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

10) stosować środki ochrony indywidualnej;

11) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI TREŚCI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE

12) komunikować się i współpracować w zespole;

13) rozwiązywać problemy dotyczące działalności

zawodowej;

Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych są odpowiednie następujące pomieszczenia dydaktyczne

14) podejmować decyzje;

1) pracownia geologiczno-geofizyczna;

2) pracownia mechaniczna;

16) korzystać z różnych źródeł informacji;

3) pracownia technologii wiertniczej;

17) przestrzegać zasad etyki.

4) warsztaty szkolne.

w.

rcl

15) doskonalić umiejętności zawodowe;

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Pr a cownia ge ologiczno-ge ofizy czna pow i n n a

by ć wy posa żona w

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1) zestawy próbek minerałów i skał;

1) podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej;

2) rdzenie wiertnicze;

2) metody poszukiwania pracy;

3) dokumenty dotyczące zatrudnienia;

4) podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej;

3) tabelę stratygraficzną;

4) mapy geologiczne;

5) przekroje geologiczne;

6) profile geologiczne otworów wiertniczych;

5) formy organizacyjno-prawne działalności przedsiębiorstw wiertniczych;

7) geofizyczne sondy pomiarowe;

6) prawa i obowiązki pracownika i pracodawcy;

9) specjalistyczne oprogramowanie komputerowe;

7) bezpieczeństwo i higiena pracy;

10) sprzęt audiowizualny.

8) ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska;

ww

9) wybrane przepisy prawa geologicznego i górniczego;

8) wykresy pomiarów geofizycznych;

Pracownia mechaniczna powinna być wyposa żona w

10) elementy ergonomii;

1) schematy oraz rysunki wykonawcze, złożeniowe

i montażowe maszyn i urządzeń;

11) środki ochrony indywidualnej;

2) dokumentacje techniczne maszyn i urządzeń;

12) zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;

3) instrukcje obsługi maszyn i urządzeń;

13) zasady i metody komunikowania się;

5) zestawy próbek materiałów;

14) elementy socjologii i psychologii pracy;

6) modele maszyn i urządzeń;

15) formy doskonalenia zawodowego;

7) części maszyn;

16) źródła informacji zawodowej;

8) przyrządy pomiarowe;

17) etyka.

9) elementy automatyki wiertniczej;

4) normy krajowe i zagraniczne;

Warsztaty szkolne powinny być wyposażone w

11) specjalistyczne oprogramowanie komputerowe;

1) sale instruktażowe;

12) techniczne środki kształcenia.

2) stanowiska obróbki ręcznej i mechanicznej (jedno

stanowisko dla dwojga albo trojga uczniów);

Pracownia technologii wiertniczej powinna

b y ć w y pos a ż on a w

1) modele podstawowych elementów wiertnicy;

2) schematy obiegów płuczki wiertniczej;

v.p

l

10) schematy maszyn i urządzeń elektrycznych;

3) stanowiska obróbki plastycznej i cieplnej (jedno

stanowisko dla dwojga albo trojga uczniów);

4) stanowiska spawalnicze (jedno stanowisko dla trojga do pięciorga uczniów);

3) schematy urządzeń do sporządzania i oczyszczania

płuczki;

5) stanowiska kontroli jakości;

4) przyrządy do pomiaru własności płuczki;

6) narzędzia i przyrządy pomiarowe;

5) narzędzia wiertnicze;

7) techniczne środki kształcenia.

7) elementy przewodu wiertniczego;

8) zarządzenia i instrukcje dotyczące wykonywania

prac wiertniczych;

9) specjalistyczne oprogramowanie komputerowe;

W warsztatach szkolnych powinno znajdować się pomieszczenie do instruktażu.

ww

w.

rcl

10) techniczne środki kształcenia.

Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy

zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów.

.go

6) model przewodu wiertniczego;

Elektronicznie

podpisany przez

Grzegorz

Paczowski

Data: 2011.07.08

15:50:41 +02'00'

— 8538 —

Poz. 826

826

v.p

l

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ1)

z dnia 15 czerwca 2011 r.

w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach: dekarz, monter budownictwa wodnego,

monter systemów rurociągowych, murarz, technik budownictwa, technik budownictwa wodnego, technik

geodeta, technik geofizyk, technik urządzeń sanitarnych, technolog robót wykończeniowych

w budownictwie i wiertacz odwiertów eksploatacyjnych i geofizycznych

Na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 2 lit. d ustawy z dnia

7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r.

Nr 256, poz. 2572, z późn. zm.2)) zarządza się, co następuje

1) dekarz — symbol cyfrowy 713[01];

3) monter systemów rurociągowych — symbol cyfrowy 713[04];

4) murarz — symbol cyfrowy 712[06];

.go

Załączniki do rozporządzenia Ministra Edukacji

Narodowej z dnia 15 czerwca 2011 r. (poz. 826)

Załącznik nr 1

ww

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE DEKARZ

SYMBOL CYFROWY 713[01]

I. OPIS ZAWODU

1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien

umieć

4) magazynować, składować i transportować materiały i wyroby budowlane;

5) posługiwać się narzędziami, urządzeniami i sprzętem do robót dekarskich;

1) posługiwać się dokumentacją techniczną, normami i instrukcjami w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań zawodowych;

6) przygotowywać materiały i podkłady do wykonywania robót dekarskich;

2) określać właściwości techniczne oraz przydatność

materiałów do robót dekarskich;

7) wykonywać pokrycia dachowe z różnych materiałów;

3) dobierać materiały, narzędzia i sprzęt do określonych robót dekarskich;

8) montować okna dachowe, świetliki i wyłazy dachowe;

9) montować rynny i rury spustowe;

10) wykonywać obróbki blacharskie dachów i elewacji;

11) wykonywać roboty dekarskie zgodnie z obowiązującymi normami i warunkami technicznymi

wykonania i odbioru robót;

12) wykonywać pomocnicze roboty ciesielskie, blacharskie, murarskie, betoniarskie, tynkarskie

i ślusarsko-kowalskie;

13) wykonywać przedmiary i obmiary robót dekarskich oraz pomiary inwentaryzacyjne;

Poz. 826

II. BLOKI PROGRAMOWE

Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

1) podstawy budownictwa;

2) technologia robót dekarskich;

3) podstawy działalności zawodowej.

BLOK: PODSTAWY BUDOWNICTWA

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

15) wykonywać konserwację, naprawy i rekonstrukcje pokryć dachowych, systemów odwodnieniowych oraz elementów wykończeniowych;

1) posługiwać się podstawową terminologią budowlaną;

16) dokonywać rozliczeń materiałów, pracy sprzętu

i robocizny;

2) rozpoznawać rodzaje i elementy budynków oraz

określać ich funkcje;

17) obliczać wynagrodzenie za wykonaną pracę;

3) określać konstrukcje i technologie wykonania

budynków;

.go

14) oceniać jakość wykonanych robót dekarskich,

usuwać usterki;

18) korzystać z urządzeń, wyposażenia i zaplecza

techniczno-socjalnego terenu budowy;

19) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych;

20) stosować przepisy prawa budowlanego, podatkowego i bankowego;

5) określać zasady organizacji stanowiska pracy oraz

terenu budowy;

6) określać właściwości techniczne oraz przydatność

materiałów i wyrobów budowlanych do robót

dekarskich;

w.

rcl

21) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

4) rozróżniać elementy, kształty i konstrukcje dachów;

22) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

23) komunikować się z uczestnikami procesu pracy;

24) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

25) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

26) korzystać z różnych źródeł informacji;

27) prowadzić działalność gospodarczą.

Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego,

jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy

przedsiębiorczości”.

ww

2. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie dekarz powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych

7) określać zasady magazynowania, składowania

i transportu materiałów budowlanych;

8) określać zasady wykonania pomocniczych robót

murarskich, betoniarskich, tynkarskich, malarskich i blacharskich;

9) sporządzać rysunki figur i brył geometrycznych;

10) wymiarować i opisywać rysunki techniczne;

11) stosować zasady wykonania przekrojów, rzutów

i aksonometrii;

12) wykonywać proste rysunki elementów budowlanych, blacharskich i dekarskich;

13) wykonywać szkice elementów dachów o różnych

konstrukcjach i kształtach;

14) wykonywać szkice prostych elementów dekarskich, rozwinięć blacharskich oraz kładów połaci

dachowych;

1) wykonywania pokryć dachowych z różnych materiałów;

15) odczytywać oznaczenia graficzne na rysunkach;

2) montowania okien, świetlików i wyłazów dachowych;

16) rozróżniać rodzaje i elementy dokumentacji technicznej;

3) montowania systemów do odprowadzania wód

opadowych z połaci dachowych;

4) wykonywania obróbki materiałów blacharskich

stosowanych do wykończenia elementów budowlanych;

5) wykonywania rekonstrukcji, konserwacji, napraw

i rozbiórki pokryć dachowych.

17) posługiwać się dokumentacją budowlaną podczas

prac dekarskich i pomocniczych;

18) posługiwać się przyrządami pomiarowymi;

19) wykonywać przedmiary i obmiary robót;

20) sporządzać rysunki inwentaryzacyjne.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

1) rodzaje i elementy budynków;

2) elementy konstrukcyjne i niekonstrukcyjne budynków;

Poz. 826

7) wykonywać izolacje budowlane niezbędne podczas wykonywania pokryć dachowych;

v.p

l

Dziennik Ustaw Nr 141

8) wykonywać pokrycia dachów o różnych kształtach

i konstrukcjach;

9) wykonywać pokrycia dachów z różnych materiałów;

3) konstrukcje i technologie wykonania budynków;

10) montować okna dachowe, świetliki i wyłazy dachowe;

4) elementy dachów;

11) instalować rynny i rury spustowe;

5) kształty i konstrukcje dachów;

12) wykonywać obróbki blacharskie dachów i elewacji;

6) organizacja stanowiska pracy oraz terenu budowy;

7) materiały i wyroby budowlane;

.go

8) magazynowanie, składowanie i transport materiałów budowlanych;

13) wykonywać pomocnicze roboty ciesielskie, blacharskie, murarskie, betoniarskie, tynkarskie

i ślusarsko-kowalskie;

14) oceniać jakość wykonanych robót dekarskich,

usuwać usterki;

9) roboty murarskie, betoniarskie, tynkarskie, malarskie i blacharskie;

15) wykonywać obmiary robót dekarskich;

10) figury i bryły geometryczne;

16) sporządzać kosztorysy robót dekarskich oraz obliczać wynagrodzenie za wykonaną pracę;

11) elementy rysunku technicznego;

12) wymiarowanie rysunków;

13) przekroje rysunkowe;

14) rzuty i aksonometria;

18) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy podczas wykonywania robót dekarskich;

19) stosować zasady prawidłowej gospodarki odpadami.

w.

rcl

15) rysunek odręczny i schematyczny związany z pracami dekarskimi;

17) przeprowadzać naprawy, remonty i konserwacje

pokryć dachowych oraz elementów blacharskich;

16) oznaczenia graficzne na rysunkach;

17) rodzaje i elementy dokumentacji technicznej;

2. Treści kształcenia (działy programowe)

18) dokumentacja budowlana;

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

19) elementy miernictwa;

1) organizacja stanowiska pracy;

20) przedmiary i obmiary robót;

2) materiały dekarskie i blacharskie;

21) rysunek inwentaryzacyjny.

3) materiały, narzędzia, urządzenia i sprzęt do robót

dekarskich i blacharskich;

BLOK: TECHNOLOGIA ROBÓT DEKARSKICH

1. Cele kształcenia

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

ww

1) organizować, użytkować i likwidować stanowisko

pracy zgodnie z wymaganiami technologicznymi,

przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

4) składowanie i transport materiałów oraz sprzętu

do robót dekarskich;

5) podkłady pod różnego rodzaju pokrycia dachowe;

6) izolacje dachów i stropodachów;

7) pokrycia dachów blachą;

8) pokrycia dachów papą;

9) pokrycia z różnego rodzaju dachówki;

2) określać właściwości oraz oceniać przydatność

materiałów stosowanych w robotach dekarskich

i blacharskich;

10) pokrycia dachów płytami dachowymi;

3) dobierać i przygotowywać materiały, narzędzia

oraz sprzęt do robót dekarskich i blacharskich;

12) pokrycia dachów gontem, słomą, trzciną;

4) posługiwać się narzędziami, urządzeniami i sprzętem do robót dekarskich;

5) składować i transportować materiały oraz sprzęt

do robót dekarskich;

6) przygotowywać, wykonywać i oceniać podkłady

pod izolacje budowlane i pokrycia dachowe;

11) pokrycia dachów folią z tworzyw sztucznych;

13) montaż okien dachowych, świetlików i wyłazów

dachowych;

14) rynny i rury spustowe;

15) obróbki blacharskie;

16) roboty ciesielskie, blacharskie, murarskie, betoniarskie, tynkarskie i ślusarsko-kowalskie;

4) podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej;

18) obmiary robót dekarskich;

5) funkcjonowanie przedsiębiorstw budowlanych;

19) kosztorysowanie;

6) prawa i obowiązki pracownika i pracodawcy;

20) naprawy, remonty i konserwacja pokryć dachowych oraz elementów blacharskich;

7) bezpieczeństwo i higiena pracy;

21) przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy

obowiązujące podczas wykonywania robót dekarskich;

v.p

l

17) odbiór jakościowy robót dekarskich, usuwanie

usterek;

8) ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska;

9) wybrane przepisy prawa budowlanego, podatkowego i bankowego;

10) elementy ergonomii;

22) gospodarka odpadami.

11) środki ochrony indywidualnej;

BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ

1. Cele kształcenia

12) zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;

13) zasady i metody komunikowania się;

1) interpretować podstawowe pojęcia gospodarki

rynkowej;

15) formy doskonalenia zawodowego;

2) podejmować działania związane z poszukiwaniem

pracy;

17) etyka.

.go

Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien

umieć

3) sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia;

14) elementy socjologii i psychologii pracy;

16) źródła informacji zawodowej;

III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE

4) sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej;

Nazwa bloku programowego

w.

rcl

5) rozróżniać i charakteryzować przedsiębiorstwa

budowlane;

6) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw

i obowiązków pracownika i pracodawcy;

7) stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa

i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;

8) przestrzegać przepisów prawa budowlanego,

podatkowego i bankowego;

9) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;

10) stosować środki ochrony indywidualnej;

11) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym

w wypadkach przy pracy;

Podstawy budownictwa

Technologia robót dekarskich

Minimalna

liczba godzin

w okresie

kształcenia

w %*

20

50

Podstawy działalności zawodowej

Razem

10

80**

* Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia

w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych

(w formie stacjonarnej i zaocznej).

** Pozostałe 20 % godzin jest przeznaczone do rozdysponowania

przez autorów programów nauczania na dostosowanie

kształcenia do potrzeb rynku pracy.

IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI TREŚCI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE

12) komunikować się i współpracować w zespole;

13) rozwiązywać problemy dotyczące działalności

zawodowej;

ww

14) podejmować decyzje;

15) doskonalić umiejętności zawodowe;

16) korzystać z różnych źródeł informacji;

17) przestrzegać zasad etyki.

2. Treści kształcenia (działy programowe)

Treści kształcenia są ujęte w następujących działach

programowych

Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych są odpowiednie następujące pomieszczenia dydaktyczne

1) pracownia ogólnobudowlana;

2) pracownia rysunku zawodowego;

3) pracownia komputerowa;

4) warsztaty szkolne.

Pracownia ogólnobudowlana powinna być wyposa żona w

1) podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej;

1) próbki materiałów i wyrobów budowlanych;

2) metody poszukiwania pracy;

2) modele budynków i ich elementów;

3) dokumenty dotyczące zatrudnienia;

3) narzędzia i sprzęt do robót dekarskich;

4) środki ochrony indywidualnej;

Poz. 826

5) projekty techniczne budynków;

6) normy PN-ISO, ISO;

7) instrukcje wykonania robót budowlanych;

8) katalogi i prospekty materiałów budowlanych.

Pracownia rysunku zawodowego powinna być

w y pos a ż ona w

v.p

l

Pr a cownia kompute r owa powinna by ć w yp o s a ż o n a w stanowiska komputerowe z licencyjnym

oprogramowaniem (jedno stanowisko dla dwojga uczniów).

Warsztaty szkolne powinny być wyposażone w

1) podstawowe narzędzia i sprzęt do robót dekarskich;

2) materiały dekarskie;

3) instrukcje technologiczne;

1) stanowiska rysunkowe (jedno stanowisko dla jednego ucznia);

4) instrukcje obsługi maszyn, urządzeń i sprzętu stosowane w robotach dekarskich;

2) wzory znormalizowanego pisma technicznego;

5) sprzęt mierniczy;

3) modele figur i brył geometrycznych;

6) narzędzia i przyrządy do trasowania;

7) katalogi, prospekty, cenniki materiałów dekarskich.

.go

4) model rzutni prostokątnej;

6) dokumentacje architektoniczno-budowlane;

Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy

zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów.

7) katalogi nakładów rzeczowych, cenniki materiałów

budowlanych.

W warsztatach szkolnych powinno znajdować się pomieszczenie do instruktażu.