Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 18 lutego 2011 r. w sprawie pracowników zatrudnionych na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra
Table of Provisions (39)
Statutory Text (39 Articles)
§ 1. Rozporządzenie określa
1) wykaz stanowisk bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego,
prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów
kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra;
2) warunki, jakie powinni spełniać pracownicy zatrudnieni na stanowiskach, o których mowa w pkt 1;
3) zasady oceny zdolności fizycznych i psychicznych
pracowników zatrudnionych na stanowiskach,
o których mowa w pkt 1, jednostki uprawnione do
oceny zdolności fizycznej i psychicznej oraz tryb
orzekania o tej zdolności;
4) sposób powoływania i tryb pracy komisji egzaminacyjnych stwierdzających kwalifikacje pracowników zatrudnionych na stanowiskach, o których
mowa w pkt 1;
5) wzory dokumentów potwierdzających kwalifikacje
i upoważniających do wykonywania czynności na
stanowiskach, o których mowa w pkt 1;
6) wysokość wynagrodzenia członków komisji egzaminacyjnych;
7) wysokość opłat związanych ze stwierdzeniem kwalifikacji pracowników i sposób uiszczania tych opłat.
§ 2. Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o
1) ruchu kolejowym — rozumie się przez to również
ruch na bocznicach kolejowych i liniach metra;
ww
2) pracodawcy — rozumie się przez to zarządcę infrastruktury, przewoźnika kolejowego, w tym metra,
użytkownika bocznicy kolejowej oraz przedsiębiorcę wykonującego przewozy w obrębie bocznicy
kolejowej;
1) Minister Infrastruktury kieruje działem administracji rządo-
wej — transport, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 listopada 2007 r.
w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Infrastruktury (Dz. U. Nr 216, poz. 1594).
2) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały
ogłoszone w Dz. U. z 2007 r. Nr 176, poz. 1238 i Nr 191,
poz. 1374, z 2008 r. Nr 59, poz. 359, Nr 144, poz. 902,
Nr 206, poz. 1289 i Nr 227, poz. 1505, z 2009 r. Nr 1, poz. 3,
Nr 18, poz. 97, Nr 19, poz. 100, Nr 98, poz. 817, Nr 115,
poz. 966, Nr 157, poz. 1241 i Nr 214, poz. 1658 oraz z 2011 r.
Nr 5, poz. 13.
3) uprawnionym lekarzu — rozumie się przez to lekarza uprawnionego na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej
z dnia 30 maja 1996 r. w sprawie przeprowadzania
badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz
orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy (Dz. U. Nr 69,
poz. 332, z późn. zm.3)), zatrudnionego w jednostce uprawnionej;
4) pracownikach — rozumie się przez to pracowników zatrudnionych na stanowiskach bezpośrednio
związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem
ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra;
5) przygotowaniu zawodowym — rozumie się przez
to okres zatrudnienia, w trakcie którego pracownik
nabywa w sposób zorganizowany wiadomości
teoretyczne i umiejętności praktyczne potrzebne
do samodzielnego wykonywania obowiązków na
stanowiskach bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego,
prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów
kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra;
6) komisji egzaminacyjnej — rozumie się przez to komisję egzaminacyjną stwierdzającą kwalifikacje
pracowników;
7) egzaminie kwalifikacyjnym — rozumie się przez to
egzamin mający na celu stwierdzenie posiadania
przez pracownika kwalifikacji do pracy na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowadzeniem
i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych
oraz pojazdów kolejowych metra;
8) autoryzacji — rozumie się przez to praktyczne sprawdzenie w miejscu pracy wiadomości i umiejętności
pracownika, który zdał odpowiedni egzamin kwalifikacyjny na stanowisko bezpośrednio związane
z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra;
9) egzaminie okresowym — rozumie się przez to
okresowe sprawdzenie wiadomości i umiejętności
pracownika;
10) egzaminie weryfikacyjnym — rozumie się przez to
praktyczne i teoretyczne sprawdzenie wiadomości
i umiejętności pracownika, który zdał egzamin kwalifikacyjny i ubiega się o ponowne dopuszczenie do
pracy na stanowisku bezpośrednio związanym
3) Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone
w Dz. U. z 1997 r. Nr 60, poz. 375, z 1998 r. Nr 159, poz. 1057,
z 2001 r. Nr 37, poz. 451 oraz z 2010 r. Nr 240, poz. 1611.
Załącznik nr 2
WYKAZ STANOWISK BEZPOŚREDNIO ZWIĄZANYCH Z PROWADZENIEM I BEZPIECZEŃSTWEM RUCHU
NA LINIACH METRA ORAZ PROWADZENIEM POJAZDÓW KOLEJOWYCH METRA
Lp.
Stanowisko
1
2
Dyspozytor ruchu
2
Dyżurny ruchu i stacji
3
Manewrowy
4
Monter urządzeń sterowania ruchem pociągów
5
Monter urządzeń zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej
6
Prowadzący pociąg metra
7
Prowadzący pomocnicze pojazdy kolejowe metra
ww
Załącznik nr 3
w.
rcl
.go
v.p
l
WARUNKI, JAKIE POWINNI SPEŁNIAĆ PRACOWNICY, RODZAJ, ZAKRES I CZAS TRWANIA
PRZYGOTOWANIA ZAWODOWEGO ORAZ ZAKRES PRZEDMIOTOWY EGZAMINU KWALIFIKACYJNEGO
NA POSZCZEGÓLNE STANOWISKA BEZPOŚREDNIO ZWIĄZANE Z PROWADZENIEM I BEZPIECZEŃSTWEM
RUCHU KOLEJOWEGO I PROWADZENIEM OKREŚLONYCH RODZAJÓW POJAZDÓW KOLEJOWYCH
1. Dyżurny ruchu
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
Wariant A
1. Wykształcenie
1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach związanych z ruchem i przewozami kolejowymi
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych z ruchem i przewozami kolejowymi.
2. Zawodowy staż pracy — odbycie przygotowania zawodowego.
Wariant B
1. Wykształcenie — średnie.
2. Zawodowy staż pracy — odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
Liczba dni dla wariantu
A
B
1) jednostka organizacyjna pracodawcy
20
28
a) struktura organizacyjna przedsiębiorstwa; zapoznanie się
z zagadnieniami administracyjnymi i wybranymi zagadnieniami
pracowniczymi,
1
1
b) na technicznym posterunku nastawczym: zapoznanie się
z dokumentacją techniczno-ruchową prowadzoną na posterunku;
zakres czynności podstawowych i dodatkowych dyżurnego ruchu;
zapoznanie się z rodzajami urządzeń sterowania ruchem
kolejowym oraz kolejowej łączności przewodowej
i bezprzewodowej; zapoznanie się z obsługą przejazdu kolejowego
lub przejścia sterowanego z technicznego posterunku nastawczego
oraz postępowaniem w razie uszkodzenia urządzeń rogatkowych,
8
10
c) zapoznanie się z regulaminem technicznym stacji oraz
tymczasowymi regulaminami prowadzenia ruchu w czasie
zamknięć torowych,
3
4
d) zapoznanie się z budową torów i rozjazdów oraz metodami ich
utrzymania i zasadami kontroli ich stanu technicznego; regulaminy
obsługi przejazdu lub przejścia kolejowego,
2
4
e) zapoznanie się z urządzeniami elektroenergetycznymi na
posterunkach ruchu; odłączniki trakcyjne, urządzenia ogrzewania
rozjazdów,
1
2
f) zasady organizowania i wykonywania przewozów wojskowych
transportem kolejowym; ogólne zapoznanie się z rolą i zasadami
obrony cywilnej na terenie kolejowych zakładów pracy,
1
1
g) zasady organizowania i wykonywania przewozu koleją towarów
niebezpiecznych,
1
1
h) zasady organizacji międzynarodowych i krajowych przewozów
osób i rzeczy; rozkłady jazdy pociągów;
3
ww
1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne
3
5
3) jednostka zajmująca się eksploatacją pojazdów kolejowych
3
5
a) ogólna budowa pojazdów kolejowych,
1
2
b) oględziny techniczne wagonów w składzie pociągu, próby hamulca
zespolonego,
1
2
c) zabezpieczanie ładunków w wagonie, wzrokowa ocena sprawności
technicznej taboru kolejowego.
1
1
Łącznie
26
38
nie jest
wymagane
według
programu
pracodawcy
5
10
31
48
w.
rcl
.go
v.p
l
2) dyspozytura — struktura organizacyjna pionu dyspozytorskiego;
nadzór dyspozytorski nad ruchem pasażerskim i towarowym;
zapoznanie się z zasadami organizacji akcji ratunkowej po wypadku
kolejowym; łączność dyspozytorska; współpraca dyspozytora
odcinkowego z innymi dyspozyturami i dyżurnymi ruchu;
2. Szkolenie teoretyczne.
3. Zajęcia próbne — wykonywanie pracy pod nadzorem na stanowisku,
na którym kandydat ma być zatrudniony.
Ogółem
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) dokonanie zapisów w dokumentacji techniczno-ruchowej podczas występowania usterek w działaniu
urządzeń sterowania ruchem kolejowym;
2) wypisanie rozkazów pisemnych w zadanych przypadkach;
3) dokonanie zapisów w dzienniku ruchu podczas zamknięć torowych;
4) opracowanie treści podanych telegramów adresowych;
5) przygotowanie drogi przebiegu dla wjazdu, wyjazdu i przejazdu pociągu na podanych urządzeniach
sterowania ruchem kolejowym;
6) wykonanie czynności należących do zakresu stanowisk nastawniczego i zwrotniczego;
7) obsługa mechanicznych i elektrycznych urządzeń rogatkowych z posterunku nastawczego;
8) zabezpieczenie przejazdu w przypadku uszkodzenia urządzeń rogatkowych.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna — opracowanie tematów z zakresu
a) techniki i organizacji ruchu kolejowego,
b) sterowania ruchem kolejowym;
2) część ustna — znajomość zagadnień z zakresu
a) techniki i organizacji ruchu kolejowego,
b) sygnalizacji kolejowej,
ww
c) obsługi urządzeń sterowania ruchem kolejowym i łączności,
oraz ogólna znajomość
— budowy urządzeń sterowania ruchem kolejowym i łączności,
— organizacji i wykonywania wojskowych przewozów transportem kolejowym oraz przewozu koleją towarów niebezpiecznych,
— budowy urządzeń zabezpieczenia ruchu na przejazdach kolejowych,
— budowy toru kolejowego i rozjazdów kolejowych.
IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
V. Zdanie egzaminu kwalifikacyjnego na stanowisko dyżurnego ruchu uprawnia do wykonywania czynności
na stanowisku nastawniczego i zwrotniczego oraz dodatkowo do obsługi przejazdu kolejowego sterowanego z technicznego posterunku nastawczego.
2. Nastawniczy
w.
rcl
.go
v.p
l
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykształcenie
1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.
2. Zawodowy staż pracy — odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne
1) jednostka organizacyjna pracodawcy
14 dni
a) na technicznym posterunku nastawczym: zapoznanie się z dokumentacją
techniczno-ruchową prowadzoną na posterunku; zakres czynności
podstawowych i dodatkowych nastawniczego; zapoznanie z rodzajami
urządzeń sterowania ruchem kolejowym oraz kolejowej łączności
przewodowej i bezprzewodowej,
5 dni
b) zapoznanie z regulaminem technicznym stacji,
2 dni
c) zapoznanie się z budową, utrzymaniem i zasadami kontroli stanu
technicznego torów i rozjazdów,
3 dni
d) zapoznanie się z urządzeniami elektroenergetycznymi na posterunku ruchu,
2 dni
e) zapoznanie się z budową i obsługą przejazdu kolejowego lub przejścia
sterowanego z technicznego posterunku nastawczego oraz postępowaniem
w razie uszkodzenia urządzeń rogatkowych;
2 dni
2) jednostka zajmująca się eksploatacją pojazdów kolejowych
3 dni
a) ogólna budowa pojazdów kolejowych,
1 dzień
b) oględziny techniczne wagonów w składzie pociągu, uproszczona próba
hamulca zespolonego,
1 dzień
c) zabezpieczanie ładunków w wagonie, wzrokowa ocena sprawności
technicznej taboru kolejowego.
1 dzień
Łącznie
17 dni
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z
1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych z ruchem i przewozami
kolejowymi
albo
2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe technika w zawodach związanych z ruchem
i przewozami kolejowymi
— nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.
3. Zajęcia próbne — pod nadzorem na stanowisku nastawniczego.
5 dni
ww
Ogółem
22 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) dokonanie zapisów w dokumentacji techniczno-ruchowej podczas występowania usterek w działaniu
urządzeń sterowania ruchem kolejowym;
2) założenie zamka trzpieniowego i spony iglicowej;
3) przygotowanie drogi przebiegu dla wjazdu, wyjazdu i przejazdu pociągu na wskazanych urządzeniach sterowania ruchem kolejowym;
4) zabezpieczenie taboru przed zbiegnięciem;
5) osłonięcie sygnałami zamkniętego toru szlakowego i stacyjnego;
6) odłączenie napędu zwrotnicowego o scentralizowanym sposobie nastawiania i przejścia na ręczne
przestawianie zwrotnicy;
7) obsługa mechanicznych i elektrycznych urządzeń rogatkowych z posterunku nastawczego;
w.
rcl
.go
v.p
l
8) zabezpieczenie przejazdu w przypadku uszkodzenia urządzeń rogatkowych.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna — opracowanie tematów z zakresu
a) techniki ruchu kolejowego,
b) sterowania ruchem kolejowym;
2) część ustna — znajomość zagadnień z zakresu
a) techniki ruchu kolejowego,
b) sygnalizacji kolejowej,
c) obsługi urządzeń sterowania ruchem kolejowym i łączności,
d) ogólna znajomość budowy urządzeń
— sterowania ruchem kolejowym i łączności,
— zabezpieczenia ruchu na przejazdach kolejowych,
— toru kolejowego i rozjazdów kolejowych.
IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
V. Zdanie egzaminu kwalifikacyjnego na stanowisko nastawniczego uprawnia do wykonywania czynności na
stanowisku zwrotniczego oraz dodatkowo do obsługi przejazdu kolejowego sterowanego z technicznego
posterunku nastawczego.
3. Zwrotniczy
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykształcenie
1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.
2. Zawodowy staż pracy — odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne
1) jednostka organizacyjna pracodawcy
9 dni
2 dni
b) zapoznanie z regulaminem technicznym stacji,
1 dzień
c) zapoznanie się z budową torów i rozjazdów oraz metodami ich utrzymania
i zasadami kontroli stanu technicznego,
3 dni
d) zapoznanie się z urządzeniami elektroenergetycznymi na posterunkach
ruchu; odłączniki trakcyjne, urządzenia ogrzewania rozjazdów,
1 dzień
e) zapoznanie się z obsługą przejazdu kolejowego lub przejścia sterowanego
z technicznego posterunku nastawczego oraz postępowaniem w razie
uszkodzenia urządzeń rogatkowych; regulaminami obsługi przejazdu
kolejowego lub przejścia.
2 dni
ww
a) na technicznym posterunku nastawczym: zapoznanie się z dokumentacją
techniczno-ruchową prowadzoną na posterunku; zakres czynności
podstawowych i dodatkowych zwrotniczego; zapoznanie się z rodzajami
urządzeń sterowania ruchem kolejowym oraz kolejowej łączności
przewodowej i bezprzewodowej,
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z
1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych
z ruchemi przewozami kolejowymi
albo
2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe na poziomie technika
w zawodach związanych z ruchem i przewozami kolejowymi
— nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.
3 dni
w.
rcl
.go
v.p
l
3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności zwrotniczego pod nadzorem.
Ogółem
12 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) dokonanie zapisów w dokumentacji techniczno-ruchowej podczas występowania usterek w działaniu
urządzeń sterowania ruchem kolejowym;
2) założenie zamka trzpieniowego i spony iglicowej;
3) przygotowanie drogi przebiegu dla wjazdu, wyjazdu i przejazdu pociągu na podanych urządzeniach
sterowania ruchem kolejowym;
4) zabezpieczenie taboru przed zbiegnięciem;
5) osłonięcie sygnałami zamkniętego toru szlakowego i stacyjnego;
6) obsługa mechanicznych i elektrycznych urządzeń rogatkowych z posterunku nastawczego;
7) zabezpieczenie przejazdu w przypadku uszkodzenia urządzeń rogatkowych.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu techniki ruchu kolejowego;
2) część ustna — znajomość zagadnień z zakresu
a) techniki ruchu kolejowego,
b) sygnalizacji kolejowej,
c) obsługi urządzeń sterowania ruchem kolejowym i łączności,
d) ogólna znajomość budowy
— urządzeń zabezpieczenia ruchu na przejazdach kolejowych,
— toru kolejowego i rozjazdów kolejowych.
IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
V. Zdanie egzaminu kwalifikacyjnego na stanowisko zwrotniczego uprawnia dodatkowo do obsługi przejazdu kolejowego sterowanego z technicznego posterunku nastawczego.
4. Kierownik pociągu
Kierownik pociągu pasażerskiego i towarowego
Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
Wariant A
1. Wykształcenie
1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach związanych z ekonomiką transportu kolejowego, z ruchem i przewozami kolejowymi
albo
ww
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych z ekonomiką transportu kolejowego, z ruchem i przewozami kolejowymi.
Tytuł zawodowy technika lub dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika nie są
wymagane dla stanowiska kierownika pociągu pasażerskiego.
2. Zawodowy staż pracy — 1 rok pracy na stanowisku konduktora oraz odbycie przygotowania zawodowego.
Wariant B
1. Wykształcenie
1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.
2. Zawodowy staż pracy — 1 rok pracy na stanowisku ustawiacza oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
w.
rcl
.go
v.p
l
1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne polegające na zapoznaniu się w jednostce organizacyjnej
pracodawcy
1) z regulaminami technicznymi posterunków i odcinków zdalnego prowadzenia
ruchu oraz prowadzeniem dokumentacji techniczno-ruchowej, zasadami
prowadzenia ruchu pociągów, rodzajami urządzeń sterowania ruchem
kolejowym i łączności, sygnalizacją kolejową, przygotowywaniem dróg
przebiegów dla jazd pociągowych i manewrowych;
5 dni
2) ze sposobem zestawiania pociągów pasażerskich i towarowych, w tym
z ogólnymi zasadami przewozu wagonów z towarami niebezpiecznymi,
z przekroczoną skrajnią i wyjątkowo ciężkich oraz z ogólnymi zasadami
przewozów wojskowych;
2 dni
3) z obowiązkami manewrowego oraz nadzorującego i kierującego manewrami,
sposobem wykonywania manewrów, sygnałami podawanymi przy
manewrach, sprzęganiem i rozprzęganiem taboru, prędkościami jazd
manewrowych, manewrami po torach głównych oraz przez przejazdy
i przejścia; zabezpieczeniem taboru przed zbiegnięciem, ze stosowaną
dokumentacją ruchową w zakresie pracy manewrowej;
2 dni
4) z rodzajami hamulców, obsługą urządzeń wagonowych, obliczaniem
rzeczywistej oraz wymaganej masy hamującej, wykonywaniem szczegółowej
i uproszczonej próby hamulca, sygnałami podawanymi przy próbie hamulca;
4 dni
5) rozkazami pisemnymi i ostrzeżeniami dla drużyn pociągowych, dokumentami
pociągowymi, wewnętrznym rozkładem jazdy;
2 dni
6) z nadzorem nad prowadzeniem i regulowaniem ruchu pociągów w sytuacjach
nadzwyczajnych, organizacją akcji ratunkowej w razie wypadków kolejowych
i klęsk żywiołowych;
2 dni
7) z prawami i obowiązkami kierownika pociągu wynikającymi z regulaminu
pracy, obowiązkami kierownika pociągu z jedno- i wieloosobową obsadą
konduktorską, prowadzeniem dokumentacji pociągowej, użytkowaniem
urządzeń radiołączności pociągowej, podawaniem i odbieraniem sygnałów
kolejowych w zakresie drużyny pociągowej, postępowaniem w razie
zagrożenia bezpieczeństwa podróżnych oraz bezpieczeństwa ruchu
kolejowego, samodzielnym wykonaniem zahamowania pociągu w kabinie
maszynisty, sposobem odłączenia urządzeń energetycznych pojazdu
w nagłych przypadkach;
5 dni
8) z budową taboru pasażerskiego i towarowego oraz oględzinami technicznymi
pociągu pasażerskiego i towarowego.
4 dni
Łącznie
26 dni
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z
1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych
z ekonomiką transportu kolejowego, z ruchem i przewozami kolejowymi
albo
ww
2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe na poziomie technika
w zawodach związanych z ekonomiką transportu kolejowego, z ruchem
i przewozami kolejowymi
— nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.
3. Zajęcia próbne — wykonywanie pod nadzorem czynności kierownika pociągu.
Ogółem
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego dla kierownika pociągu pasażerskiego i towarowego
1. Egzamin praktyczny
1) wykonanie pod nadzorem sprzęgania i rozprzęgania wagonów w składzie pociągu;
2) wykonanie próby hamulca zespolonego;
3 dni
29 dni
w.
rcl
.go
v.p
l
3) ustalenie długości, masy ogólnej pociągu, rzeczywistej i wymaganej masy hamującej, obliczenie
największej dozwolonej prędkości jazdy pociągu (gdy rzeczywista masa hamująca jest mniejsza od
wymaganej masy hamującej);
4) posługiwanie się wewnętrznym rozkładem jazdy, znajomość geografii sieci kolejowej;
5) zabezpieczenie taboru przed zbiegnięciem;
6) wizualne sprawdzenie stanu technicznego rozjazdów, fazy przekładania zwrotnicy nastawianej ręcznie, sprawdzanie zamknięć nastawczych;
7) wypełnianie prowadzonej przez kierownika pociągu dokumentacji związanej z pracą ruchową i obsadą drużyny pociągowej i konduktorskiej;
8) prezentacja obsługi wytypowanych urządzeń i wyposażenia wagonów;
9) wykonanie oględzin technicznych pociągu.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna — opracowanie tematów z zakresu
a) zasad postępowania w przypadku szczególnych wydarzeń i zagrożenia bezpieczeństwa ruchu kolejowego,
b) zasad zestawiania pociągów,
c) zasad prowadzenia ruchu pociągów i pracy manewrowej,
d) obowiązków jedno- i wieloosobowej drużyny konduktorskiej,
e) osłony pociągu zatrzymanego na torze szlakowym;
2) część ustna — znajomość
a) obsady i przygotowania pociągów do jazdy,
b) sygnalizacji kolejowej,
c) prowadzenia ruchu pociągów na szlaku bez blokady liniowej, z półsamoczynną i samoczynną blokadą liniową, szczególne sposoby prowadzenia ruchu pociągów,
d) zezwolenia na wjazd, wyjazd lub przejazd pociągu,
e) warunków przejazdu pociągu obok semafora, na którym brak sygnału zezwalającego,
f) powiadamiania drużyn pociągowych — rozkazy pisemne, ostrzeżenia,
g) zasad wykonywania manewrów,
h) określania i podziału pociągów, rozkładów jazdy do użytku wewnętrznego i publicznego,
i) obsługi urządzeń radiołączności kolejowej,
j) sposobu postępowania w razie szczególnych wydarzeń, zagrożenia bezpieczeństwa ruchu i wypadków kolejowych,
k) prowadzenia przewozów nadzwyczajnych, w tym towarów niebezpiecznych,
l) obsługi urządzeń wagonów pasażerskich i towarowych,
m) zasad prowadzenia ruchu pociągów po torze zamkniętym,
n) sposobu postępowania w razie potrzeby osłonięcia sygnałami toru zamkniętego i przeszkody na
torze szlakowym,
o) sposobu oznaczenia miejsca robót i zapewnienia bezpieczeństwa pracownikom zatrudnionym na
torze zamkniętym przez kierującego robotami.
ww
IV. Szkolenie i egzamin w zakresie zagadnień bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
Uwaga: Kandydat na kierownika pociągu powinien odbywać przygotowanie zawodowe i zdawać egzamin
zgodnie z rodzajem i specyfiką przewozów wykonywanych przez pracodawcę.
Kierownik pociągu pasażerskiego składającego się z zespołów trakcyjnych
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
Wariant A
1. Wykształcenie
1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach związanych z ekonomiką transportu kolejowego albo z ruchem i przewozami kolejowymi
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych z ekonomiką transportu kolejowego albo z ruchem i przewozami kolejowymi.
2. Zawodowy staż pracy — odbycie przygotowania zawodowego.
w.
rcl
.go
v.p
l
Wariant B
1. Wykształcenie
1) średnie oraz tytuł zawodowy technika
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika,
albo
3) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego,
albo
4) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.
2. Zawodowy staż pracy — 1 rok pracy na stanowisku ustawiacza oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne polegające na zapoznaniu się w jednostce organizacyjnej
pracodawcy
5 dni
2) ze sposobem zestawiania pociągów pasażerskich, w tym z ogólnymi zasadami
przewozów wojskowych;
4 dni
3) z obowiązkami manewrowego oraz nadzorującego i kierującego manewrami,
sposobem wykonywania manewrów, sygnałami podawanymi przy
manewrach, sprzęganiem i rozprzęganiem taboru, prędkościami jazd
manewrowych, manewrami po torach głównych oraz przez przejazdy
i przejścia; zabezpieczeniem taboru przed zbiegnięciem, z dokumentacją
ruchową w zakresie pracy manewrowej;
12 dni
4) z rodzajami hamulców, obsługą urządzeń wagonowych, obliczaniem
rzeczywistej oraz wymaganej masy hamującej, wykonywaniem szczegółowej
i uproszczonej próby hamulca, sygnałami podawanymi przy próbie hamulca;
12 dni
5) z rozkazami pisemnymi i ostrzeżeniami dla drużyn pociągowych,
dokumentami pociągowymi, wewnętrznym rozkładem jazdy;
3 dni
6) z nadzorem nad prowadzeniem i regulowaniem ruchu pociągów w sytuacjach
nadzwyczajnych, organizacją akcji ratunkowej w razie wypadków kolejowych
i klęsk żywiołowych;
4 dni
7) z prawami i obowiązkami kierownika pociągu, konduktora, wynikającymi
z regulaminu pracy, prowadzeniem dokumentacji pociągowej, użytkowaniem
urządzeń radiołączności pociągowej, podawaniem i odbieraniem sygnałów
kolejowych w zakresie drużyny pociągowej, postępowaniem w razie
zagrożenia bezpieczeństwa podróżnych oraz bezpieczeństwa ruchu
kolejowego, samodzielnym wykonaniem zahamowania pociągu w kabinie
maszynisty, sposobem odłączenia urządzeń energetycznych pojazdu
w nagłych przypadkach;
15 dni
ww
1) z regulaminami technicznymi posterunków i odcinków zdalnego prowadzenia
ruchu oraz prowadzeniem dokumentacji techniczno-ruchowej, zasadami
prowadzenia ruchu pociągów, rodzajami urządzeń sterowania ruchem
kolejowym i łączności, sygnalizacją kolejową, przygotowywaniem dróg
przebiegów dla jazd pociągowych i manewrowych;
8) z budową taboru pasażerskiego oraz oględzinami technicznymi pociągu
pasażerskiego.
Łącznie
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z
1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych
z ekonomiką transportu kolejowego albo z ruchem i przewozami kolejowymi
albo
15 dni
70 dni
w.
rcl
.go
v.p
l
2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe na poziomie technika
w zawodach związanych z ekonomiką transportu kolejowego albo z ruchem
i przewozami kolejowymi
— nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.
3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności kierownika pociągu pod nadzorem.
Ogółem
10 dni
80 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego dla kierownika pociągu pasażerskiego składającego się z zespołów
trakcyjnych
1. Egzamin praktyczny
1) wykonanie pod nadzorem sprzęgania i rozprzęgania zespołów trakcyjnych w składzie pociągu;
2) wykonanie próby hamulca zespolonego;
3) ustalenie długości, masy ogólnej pociągu, rzeczywistej i wymaganej masy hamującej, obliczenie
największej dozwolonej prędkości jazdy pociągu (gdy rzeczywista masa hamująca jest mniejsza od
wymaganej masy hamującej);
4) posługiwanie się wewnętrznym rozkładem jazdy, znajomość geografii sieci kolejowej;
5) zabezpieczenie taboru przed zbiegnięciem;
6) wizualne sprawdzenie stanu technicznego rozjazdów, fazy przekładania zwrotnicy nastawianej ręcznie, sprawdzanie zamknięć nastawczych;
7) wypełnianie prowadzonej przez kierownika pociągu dokumentacji związanej z pracą ruchową i obsadą drużyny pociągowej;
8) prezentacja obsługi wytypowanych urządzeń i wyposażenia wagonów;
9) wykonanie wstępnych oględzin technicznych pociągu.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna — opracowanie tematów z zakresu
a) zasad postępowania w przypadku szczególnych wydarzeń i zagrożenia bezpieczeństwa ruchu kolejowego,
b) zasad zestawiania pociągów,
c) zasad prowadzenia ruchu pociągów i pracy manewrowej,
d) obowiązków konduktora,
e) osłony pociągu zatrzymanego na torze szlakowym;
ww
2) część ustna — znajomość
a) obsady i przygotowania pociągów do jazdy,
b) sygnalizacji kolejowej,
c) prowadzenia ruchu pociągów na szlaku bez blokady liniowej, z półsamoczynną i samoczynną blokadą liniową, szczególnych sposobów prowadzenia ruchu pociągów,
d) zezwolenia na wjazd, wyjazd lub przejazd pociągu,
e) warunków przejazdu pociągu obok semafora, na którym brak sygnału zezwalającego,
f) powiadamiania drużyn pociągowych — rozkazy pisemne, ostrzeżenia,
g) zasad wykonywania manewrów,
h) określania i podziału pociągów, rozkładów jazdy do użytku wewnętrznego i publicznego,
i) obsługi urządzeń radiołączności kolejowej,
j) sposobu postępowania w razie szczególnych wydarzeń, zagrożenia bezpieczeństwa ruchu i wypadków kolejowych,
k) obsługi urządzeń wagonów pasażerskich,
l) zasad prowadzenia ruchu pociągów po torze zamkniętym,
m) sposobu postępowania w razie potrzeby osłonięcia sygnałami toru zamkniętego i przeszkody na
torze szlakowym,
n) sposobu oznaczenia miejsca robót i zapewnienia bezpieczeństwa pracownikom zatrudnionym na
torze zamkniętym przez kierującego robotami.
IV. Szkolenie i egzamin w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
Kierownik pociągu gospodarczego i roboczego
w.
rcl
.go
v.p
l
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykształcenie
1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.
2. Zawodowy staż pracy — odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego dla kierownika pociągu gospodarczego i roboczego
1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne
1) jednostka organizacyjna pracodawcy, zapoznanie się z
10 dni
a) obowiązkami kierownika pociągu gospodarczego i roboczego, w tym
nadzorującego, kierującego i wykonującego manewry, dokumentami
prowadzonymi przez drużynę pociągową,
1 dzień
b) regulaminami technicznymi posterunków i odcinków zdalnego prowadzenia
ruchu, zasadami prowadzenia ruchu pociągów, rodzajami urządzeń
sterowania ruchem kolejowym i łączności, sygnalizacją kolejową,
przygotowaniem dróg przebiegu dla jazd manewrowych,
3 dni
c) zasadami przewozu przesyłek nadzwyczajnych,
1 dzień
d) sposobami obsługi urządzeń samowyładowczych w wagonach używanych
przy utrzymaniu infrastruktury kolejowej,
3 dni
e) budową torów i rozjazdów oraz sposobami ich utrzymania i kontroli stanu
technicznego;
2 dni
2) jednostka organizacyjna przewoźnika, zapoznanie się
5 dni
a) ze sposobami zestawiania pociągów towarowych oraz gospodarczych
i roboczych, w tym: zasadami przewozu wagonów z towarami
niebezpiecznymi oraz przewozów wojskowych,
1 dzień
b) z zasadami oględzin technicznych wagonów w składzie pociągu i ze
sposobami przeprowadzania prób hamulca zespolonego,
2 dni
c) z hamowaniem pociągu w kabinie maszynisty oraz sposobami odłączania
urządzeń energetycznych pojazdu kolejowego w sytuacjach szczególnych,
1 dzień
d) z zasadami postępowania w przypadku wykonywania nieplanowych
(awaryjnych) robót w strefie oddziaływania na urządzenia samoczynnej
sygnalizacji przejazdowej.
1 dzień
Łącznie
15 dni
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z
1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych
z ekonomiką transportu kolejowego albo z ruchem i przewozami kolejowymi
ww
albo
2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe na poziomie technika
w zawodach związanych z ekonomiką transportu kolejowego albo z ruchem
i przewozami kolejowymi
— nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.
3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności kierownika pociągu roboczego
i gospodarczego pod nadzorem.
Ogółem
3 dni
18 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego dla kierownika pociągu gospodarczego i roboczego
w.
rcl
.go
v.p
l
1. Egzamin praktyczny
1) wykonanie pod nadzorem sprzęgania i rozprzęgania wagonów towarowych;
2) wykonanie próby hamulca zespolonego;
3) ustalenie długości, masy ogólnej pociągu, rzeczywistej i wymaganej masy hamującej;
4) posługiwanie się wewnętrznym rozkładem jazdy pociągów, znajomość geografii kolejowej;
5) zabezpieczenie taboru przed zbiegnięciem;
6) wzrokowe sprawdzenie stanu technicznego rozjazdów, przełożenie zwrotnic przy użyciu przeciwwagi;
7) wypełnienie prowadzonej przez kierownika pociągu gospodarczego i roboczego dokumentacji pociągowej;
8) obsłużenie wskazanego urządzenia samowyładowczego wagonu;
9) zabezpieczenie pękniętej szyny.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna — opracowanie tematów z zakresu pracy i obowiązków kierownika pociągu gospodarczego i roboczego;
2) część ustna — znajomość zagadnień
a) techniki ruchu kolejowego,
b) sygnalizacji kolejowej,
c) prowadzenia dokumentów pociągowych,
d) łączności bezprzewodowej,
e) zestawiania pociągów gospodarczych i roboczych,
f) obsługi urządzeń samowyładowczych wagonów,
g) osłony miejsca robót i zasad zapewnienia bezpieczeństwa pracowników przez kierującego robotami,
h) ogólna znajomość przewozu
— wagonów z towarami niebezpiecznymi,
— przesyłek nadzwyczajnych.
IV. Szkolenie i egzamin w zakresie zagadnień bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
5. Ustawiacz
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
Wariant A
1. Wykształcenie
1) średnie oraz tytuł zawodowy technika
ww
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika.
2. Zawodowy staż pracy — 1 rok pracy w zespole manewrowym oraz odbycie przygotowania zawodowego.
Wariant B
1. Wykształcenie
1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.
2. Zawodowy staż pracy — 3 lata w zespole manewrowym oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
w.
rcl
.go
v.p
l
1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne
1) jednostka organizacyjna zatrudniająca pracownika
5 dni
a) zakres czynności podstawowych i dodatkowych ustawiacza,
2 dni
b) zakres czynności kierownika pociągu pasażerskiego i towarowego,
2 dni
c) zapoznanie z regulaminem pracy manewrowej;
1 dzień
2) jednostka organizacyjna pasażerska lub towarowa
6 dni
a) zapoznanie się z organizacją ruchu,
1 dzień
b) gospodarka wagonami pasażerskimi lub towarowymi,
2 dni
c) przewozy nadzwyczajne, w tym towary niebezpieczne,
2 dni
d) obsługa punktów technologicznych, ładunkowych;
1 dzień
3) jednostka taboru
4 dni
a) oględziny techniczne wagonów w składzie pociągu,
2 dni
b) próby hamulca zespolonego.
2 dni
Łącznie
15 dni
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy.
3. Zajęcia próbne — pod nadzorem na stanowisku ustawiacza.
10 dni
Ogółem
25 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) wykonanie pod nadzorem określonej czynności manewrowej;
2) wykonanie oględzin technicznych składu pociągu;
3) wykonanie próby hamulca zespolonego;
4) przyjęcie i zdanie wagonu w punkcie zdawczo-odbiorczym.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu
a) organizacji i techniki ruchu kolejowego,
b) zagadnień handlowo-przewozowych,
c) przewozu towarów niebezpiecznych;
2) część ustna — znajomość
a) organizacji i techniki ruchu kolejowego,
ww
b) sygnalizacji kolejowej,
c) zagadnień handlowo-przewozowych.
IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
Uwaga
— kandydat na ustawiacza powinien odbywać przygotowanie zawodowe i zdawać egzamin zgodnie z rodzajem i specyfiką przewozów wykonywanych przez pracodawcę;
— zdanie egzaminu kwalifikacyjnego na stanowisko ustawiacza uprawnia do wykonywania czynności na
stanowisku manewrowego.
6. Manewrowy
w.
rcl
.go
v.p
l
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykształcenie
1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.
2. Zawodowy staż pracy — odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne
1) jednostka organizacyjna zatrudniająca pracownika
12 dni
a) zakres czynności podstawowych i dodatkowych manewrowego, poznanie
ręcznych urządzeń sterowania ruchem kolejowym oraz kolejowej łączności
przewodowej i bezprzewodowej,
4 dni
b) zadania i obowiązki drużyny manewrowej, wykonywanie czynności
manewrowych,
4 dni
c) zapoznanie z regulaminem pracy manewrowej,
2 dni
d) zapoznanie z budową torów i rozjazdów;
2 dni
2) jednostka pasażerska lub towarowa — ogólne zapoznanie z organizacją ruchu
i zasadami gospodarki wagonami;
4 dni
3) jednostka taboru
6 dni
a) budowa wagonu,
2 dni
b) oględziny techniczne wagonów w składzie pociągu,
2 dni
c) uproszczona próba hamulca zespolonego.
2 dni
Łącznie
22 dni
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy.
3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności manewrowego pod nadzorem.
14 dni
Ogółem
36 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) wykonanie pod nadzorem określonej czynności manewrowej;
2) założenie zamka trzpieniowego i spony iglicowej;
3) przygotowanie drogi przebiegu dla jazdy manewrowej, przy urządzeniach sterowania ruchem kolejowym przystosowanych do ręcznego przestawiania zwrotnic;
ww
4) zabezpieczenie taboru przed zbiegnięciem;
5) wykonanie uproszczonej próby hamulca zespolonego.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu techniki ruchu kolejowego;
2) część ustna — znajomość zagadnień z zakresu
a) techniki ruchu kolejowego,
b) sygnalizacji kolejowej,
c) obsługi urządzeń sterowania ruchem kolejowym w zakresie prowadzenia manewrów.
IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
Uwaga: Kandydat na manewrowego powinien odbywać przygotowanie zawodowe i zdawać egzamin zgodnie z rodzajem i specyfiką przewozów wykonywanych przez pracodawcę.
7. Rewident taboru
w.
rcl
.go
v.p
l
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
Wariant A
1. Wykształcenie
1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach z dziedziny mechanicznej lub
elektrycznej
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w dziedzinie mechanicznej lub
elektrycznej.
2. Zawodowy staż pracy — 1 rok oraz odbycie przygotowania zawodowego.
Wariant B
1. Wykształcenie
1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego w zawodach i specjalnościach z dziedziny mechanicznej lub elektrycznej
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym w zawodach w dziedzinie
mechanicznej lub elektrycznej.
2. Zawodowy staż pracy — 2 lata oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne
1) jednostka taboru — praca przy
a) naprawie i utrzymaniu elektrycznych zespołów trakcyjnych, wagonów
silnikowych,
90 dni
b) naprawie i utrzymaniu wagonów osobowych,
120 dni
c) naprawie i utrzymaniu wagonów towarowych.
90 dni
Łącznie
300 dni
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że
1) kandydaci z tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach z dziedziny mechanicznej
lub elektrycznej
albo
2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe technika w zawodach w dziedzinie mechanicznej lub elektrycznej
— nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.
ww
3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności rewidenta taboru pod nadzorem przy
1) elektrycznych zespołach trakcyjnych i autobusach szynowych;
14 dni
2) wagonach osobowych;
10 dni
3) wagonach towarowych.
18 dni
Ogółem
342 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) wykonanie oględzin technicznych składu: pociągu złożonego z elektrycznych zespołów trakcyjnych
i autobusów szynowych, wagonów pociągu osobowego, wagonów pociągu towarowego oraz wymaganej próby hamulca;
w.
rcl
.go
v.p
l
2) wybranie z przygotowanej grupy wagonów — wagonów spełniających warunki kursowania w komunikacji międzynarodowej.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu konstrukcji urządzeń hamulcowych elektrycznych
zespołów trakcyjnych, wagonów silnikowych, wagonów osobowych lub towarowych, wykonywanie
oględzin technicznych ze wskazaniem usterek i uszkodzeń w podwoziu i częściach biegowych;
2) część ustna — znajomość
a) konstrukcji eksploatowanych elektrycznych zespołów trakcyjnych, autobusów szynowych, wagonów osobowych i towarowych,
b) podstaw elektrotechniki, maszyn i urządzeń elektrycznych,
c) stosowanych systemów ogrzewania, oświetlenia oraz rozwiązań klimatyzacji wagonów osobowych,
d) warunków technicznych dopuszczenia taboru do ruchu krajowego i międzynarodowego,
e) zasad utrzymania maźnic osiowych oraz zapobiegania grzaniu się czopów osiowych i zawieszenia
silników trakcyjnych,
f) konstrukcyjnych rozwiązań układów hamulcowych, działania oraz utrzymania urządzeń pneumatycznych w taborze kolejowym,
g) organizacji napraw i przeglądów okresowych i kontrolnych w taborze kolejowym,
h) sposobu postępowania w przypadku stwierdzenia usterek lub uszkodzeń w taborze kolejowym
zagrażających bezpieczeństwu ruchu,
i) wymogów dotyczących mycia, czyszczenia, odkażania, dezynsekcji taboru,
j) rodzajów serii i numeracji taboru,
k) wymiarów skrajni budowli, taboru oraz skrajni ładunkowej krajowej i międzynarodowej,
l) zasad przewozu towarów niebezpiecznych, sposobu postępowania w przypadku wykrycia ulatniania lub wycieku substancji trujących i toksycznych,
m) sygnałów i wskaźników kolejowych,
n) warunków włączania wagonów osobowych i towarowych do pociągów,
o) zasad zestawiania pociągów pasażerskich i towarowych,
p) sposobu zabezpieczania taboru przed zbiegnięciem,
q) zasad postępowania w razie szczególnych wydarzeń, zagrożenia bezpieczeństwa ruchu i wypadków kolejowych,
r) dokumentacji związanej z przygotowaniem i przyjmowaniem pociągu oraz jej prowadzenia,
s) zagadnień związanych z gospodarką taborem kolejowym w komunikacji krajowej i międzynarodowej,
t) zasad ochrony przeciwpożarowej.
IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
ww
Uwaga: Kandydat na rewidenta taboru powinien odbywać przygotowanie zawodowe i zdawać egzamin
zgodnie z rodzajem i specyfiką przewozów wykonywanych przez pracodawcę.
8. Automatyk
Automatyk sterowania ruchem kolejowym
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykształcenie
1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach związanych ze sterowaniem ruchem kolejowym lub w specjalnościach z dziedziny mechanicznej, elektrycznej, elektrotechnicznej,
elektronicznej lub teletechnicznej
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych ze sterowaniem ruchem kolejowym lub zawodach w dziedzinie: mechanicznej, elektrycznej, elektrotechnicznej, elektronicznej lub teletechnicznej
lub
w.
rcl
.go
v.p
l
3) zasadnicze zawodowe oraz tytuł robotnika wykwalifikowanego w zawodach i specjalnościach związanych ze sterowaniem ruchem kolejowym lub w specjalnościach z dziedziny: mechanicznej, elektrycznej, elektrotechnicznej, elektronicznej lub teletechnicznej
albo
4) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym w zawodach związanych ze
sterowaniem ruchem kolejowym lub w zawodach w dziedzinie: mechanicznej, elektrycznej, elektrotechnicznej, elektronicznej lub teletechnicznej.
2. Zawodowy staż pracy — 1 rok na stanowiskach związanych z urządzeniami sterowania ruchem kolejowym albo wymagających kwalifikacji zawodowych w zawodach lub specjalnościach z dziedziny: mechanicznej, elektrycznej, elektrotechnicznej, elektronicznej lub teletechnicznej — przy naprawie i utrzymaniu urządzeń sterowania ruchem kolejowym, zwanych dalej „urządzeniami srk”, oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne — według programu pracodawcy.
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z
1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych ze sterowaniem ruchem
kolejowym
albo
2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe technika w zawodach związanych ze sterowaniem ruchem kolejowym
— nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny — umiejętność wykonywania prac przy urządzeniach zewnętrznych i wewnętrznych sterowania ruchem kolejowym
1) zmontowanie wyznaczonego urządzenia lub jego zespołu;
2) zdemontowanie wyznaczonego urządzenia lub jego zespołu;
3) regulacja wyznaczonego urządzenia lub jego części składowej;
4) wykonanie wyznaczonych zabiegów obsługi technicznej;
5) wykonanie wyznaczonych pomiarów przy użyciu mierników i sprawdzianów;
6) ustalenie i usunięcie symulowanych niesprawności w urządzeniach srk;
7) wykonanie czynności poprzedzających przystąpienie do prac w czynnych urządzeniach srk, polegających na dokonaniu zapisu w książce kontroli urządzeń srk, z uwzględnieniem zakresu robót, konieczności wprowadzenia obostrzonych zasad prowadzenia ruchu oraz sposobu ostrzegania pracujących
pracowników obsługi technicznej.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu prac i obowiązków automatyka sterowania ruchem
kolejowym;
ww
2) część ustna — znajomość
a) budowy, działania, utrzymania i obsługi urządzeń srk,
b) technologii montażu poszczególnych zespołów i podzespołów urządzeń srk, czytania schematów
blokowych i szczegółowych,
c) ogólna znajomość
— zasad sporządzania dokumentacji eksploatacyjnej urządzeń srk na posterunku ruchu,
— sygnalizacji kolejowej,
— działania i obsługi przewodowej i radiowej łączności kolejowej,
— podstawowych zasadach techniki i organizacji ruchu pociągów i manewrów,
— regulaminów technicznych stacji,
— dokumentacji znajdującej się na posterunku ruchu dotyczącej regulaminowych działań pracowników kolejowych różnych specjalności.
w.
rcl
.go
v.p
l
IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
Automatyk aparatury sterowania ruchem kolejowym (prace na torach czynnych może wykonywać pod
nadzorem)
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykształcenie
1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalności związanej ze sterowaniem ruchem
kolejowym lub w specjalnościach z dziedziny: mechanicznej, elektrycznej, elektrotechnicznej, elektronicznej lub teletechnicznej
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych ze sterowaniem ruchem kolejowym lub zawodach w dziedzinie: mechanicznej, elektrycznej, elektrotechnicznej, elektronicznej lub teletechnicznej
lub
3) zasadnicze zawodowe oraz tytuł robotnika wykwalifikowanego w zawodach i specjalności związanej
ze sterowaniem ruchem kolejowym lub w specjalnościach z dziedziny: mechanicznej, elektrycznej,
elektrotechnicznej, elektronicznej lub teletechnicznej
albo
4) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym w zawodach związanych ze
sterowaniem ruchem kolejowym lub zawodach w dziedzinie: mechanicznej, elektrycznej, elektrotechnicznej, elektronicznej lub teletechnicznej.
2. Zawodowy staż pracy — 1,5 roku na stanowiskach związanych z urządzeniami sterowania ruchem kolejowym albo wymagających kwalifikacji zawodowych w zawodach i specjalnościach z dziedziny: mechanicznej, elektrycznej, elektrotechnicznej, elektronicznej lub teletechnicznej — przy naprawie i utrzymaniu urządzeń sterowania ruchem kolejowym, zwanych dalej „urządzeniami srk”, oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne — według programu pracodawcy.
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z
1) z tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych ze sterowaniem ruchem
kolejowym
albo
2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych
ze sterowaniem ruchem kolejowym
— nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny — umiejętność wykonywania prac przy urządzeniach zewnętrznych i wewnętrznych srk
ww
1) zmontowanie wyznaczonego urządzenia lub jego zespołu;
2) zdemontowanie wyznaczonego urządzenia lub jego zespołu;
3) regulacja wyznaczonego urządzenia lub jego części składowej;
4) wykonanie wyznaczonych zabiegów obsługi technicznej;
5) wykonanie wyznaczonych pomiarów przy użyciu mierników i sprawdzianów;
6) ustalenie i usunięcie symulowanych niesprawności w urządzeniach srk;
7) wykonanie czynności poprzedzających przystąpienie do prac w czynnych urządzeniach srk, polegających na dokonaniu zapisu w książce kontroli urządzeń srk, z uwzględnieniem zakresu robót, konieczności wprowadzenia obostrzonych zasad prowadzenia ruchu oraz sposobu ostrzegania pracujących
pracowników obsługi technicznej.
2. Egzamin teoretyczny
w.
rcl
.go
v.p
l
1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu prac i obowiązków automatyka sterowania ruchem
kolejowym;
2) część ustna — znajomość
a) budowy, działania, utrzymania i obsługi urządzeń srk,
b) technologii montażu poszczególnych zespołów i podzespołów urządzeń srk, czytania schematów
blokowych i szczegółowych,
c) ogólna znajomość
— zasad sporządzania dokumentacji eksploatacyjnej urządzeń srk na posterunku ruchu,
— sygnalizacji kolejowej,
— działania i obsługi przewodowej i radiowej łączności kolejowej,
— podstawowych zasadach techniki i organizacji ruchu pociągów i manewrów,
— regulaminów technicznych stacji,
— dokumentacji znajdującej się na posterunku ruchu dotyczącej regulaminowych działań pracowników kolejowych różnych specjalności.
IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
9. Toromistrz
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
Wariant A
1. Wykształcenie
1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach związanych z budową i utrzymaniem nawierzchni kolejowej lub budownictwem lądowym
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych z budową i utrzymaniem nawierzchni kolejowej lub budownictwem lądowym.
2. Zawodowy staż pracy — 1 rok przy naprawach i utrzymaniu drogi kolejowej oraz odbycie przygotowania zawodowego.
Wariant B
1. Wykształcenie
1) średnie oraz tytuł zawodowy technika
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika.
2. Zawodowy staż pracy — 2 lata przy naprawach i utrzymaniu drogi kolejowej oraz odbycie przygotowania zawodowego w zawodach i specjalnościach związanych z budową i utrzymaniem nawierzchni kolejowej lub budownictwem lądowym.
ww
Wariant C
1. Wykształcenie
1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego w zawodach i specjalnościach związanych z budową i utrzymaniem nawierzchni kolejowej lub budownictwem lądowym
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym w zawodach związanych
z budową i utrzymaniem nawierzchni kolejowej lub budownictwem lądowym.
2. Zawodowy staż pracy — 3 lata przy naprawach i utrzymaniu drogi kolejowej oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
w.
rcl
.go
v.p
l
1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne — na wyznaczonych odcinkach linii kolejowych — według
programu pracodawcy.
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z
1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych z budową i utrzymaniem
nawierzchni kolejowej lub budownictwem lądowym
albo
2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych
z budową i utrzymaniem nawierzchni kolejowej lub budownictwem lądowym
— nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.
3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności toromistrza pod nadzorem przez 24 dni.
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny — umiejętność wykonania prac
1) wytyczenie rozjazdu w terenie;
2) zniwelowanie toru lub terenu za pomocą niwelatora lub sprzętu pomocniczego;
3) wykonanie badań bezpośrednich toru;
4) dokonanie pomiaru strzałek łuku;
5) wykonanie technicznych badań rozjazdu;
6) dokonanie odczytu z planu schematycznego stacji oraz odczytu na rysunku technicznym;
7) osłonięcie sygnałami przeszkody na torze oraz miejsca ograniczenia szybkości ruchu pociągów na
torze;
8) wykonanie odręcznego szkicu obiektu;
9) opracowanie harmonogramu robót przy wymianie rozjazdu, regulacji toru w planie i profilu; regulacja naprężeń w torze bezstykowym metodą swobodnej regulacji naprężeń;
10) sporządzenie wykresu pełzania toków szynowych toru bezstykowego.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu
a) pracy i obowiązków toromistrza,
b) zasad tyczenia osi torów i rozjazdów,
c) zasad niwelacji toru i terenu,
d) zasad budowy toru kolejowego,
e) organizacji robót torowych,
f) analizy zmian stanu naprężeń w tokach szynowych,
g) regulacji naprężeń w torze bezstykowym,
ww
h) naprawy pękniętej szyny w torze bezstykowym;
2) część ustna — znajomość
a) zasad tyczenia osi torów i rozjazdów,
b) zasad niwelowania torów i terenu, dokonywanie stosownych pomiarów i obliczania strzałek łuków,
c) zasad dokonywania kontroli stanu torów, rozjazdów i budowli kolejowych oraz związanych z tym
pomiarów,
d) zasad osłaniania sygnałami i prowadzenia robót związanych z budową i utrzymaniem podtorza
i nawierzchni budowli i urządzeń kolejowych,
e) budowy i działania sprzętu i maszyn oraz ręcznych narzędzi do robót torowych,
f) budowy, zasad działania i napraw rozjazdów kolejowych,
g) zasad budowy i utrzymania torów bezstykowych,
w.
rcl
.go
v.p
l
h) zagadnień spawalnictwa szyn i rozjazdów,
i) zasad dokonywania odbioru robót nawierzchniowych,
j) zasad dokonywania badań defektoskopowych,
k) zasad i kryteriów określania stopnia zużycia i przydatności elementów nawierzchni kolejowej,
l) zasad i zakresu przygotowania kolei do pracy w warunkach zimowych,
m) budowy i utrzymania urządzeń ogrzewania rozjazdów kolejowych,
n) sygnalizacji kolejowej i techniki ruchu,
o) budowy, zasad działania i obsługi urządzeń sterowania ruchem i łączności kolejowej,
p) zasad ochrony przeciwpożarowej oraz posługiwania się sprzętem przeciwpożarowym,
q) zasad postępowania w razie wypadku kolejowego oraz uszkodzenia toru, podtorza, budowli i urządzeń kolejowych, zagrażającego bezpieczeństwu ruchu,
r) sposobów udzielania pierwszej pomocy w razie wypadków z ludźmi lub nagłych zachorowań,
s) zasad składowania elementów nawierzchni kolejowej,
t) wykorzystania komputerowych systemów wspomagających decyzje przy ocenie stanu technicznego nawierzchni.
IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
V. Zdanie egzaminu kwalifikacyjnego na stanowisko toromistrza uprawnia do wykonywania czynności na
stanowisku dróżnika obchodowego.
10. Mostowniczy
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykształcenie
1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach związanych z budową i utrzymaniem dróg i mostów
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych z budową i utrzymaniem dróg i mostów.
2. Zawodowy staż pracy — 5 lat przy utrzymaniu obiektów inżynieryjnych oraz odbycie przygotowania
zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne — według programu pracodawcy.
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z
ww
1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych z budową i utrzymaniem
dróg i mostów
albo
2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych
z budową i utrzymaniem dróg i mostów
— nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) wmontowanie konstrukcji odciążającej;
2) wymiana mostownic;
3) utrzymanie łożysk.
2. Egzamin teoretyczny
w.
rcl
.go
v.p
l
1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu zadań i obowiązków mostowniczego,
2) część ustna — znajomość
a) budowy toru kolejowego na obiektach inżynieryjnych,
b) rodzajów obiektów inżynieryjnych, ich elementów konstrukcyjnych i pracy tych elementów, materiałów i narzędzi stosowanych do naprawy obiektów inżynieryjnych,
c) zasad dokonywania przeglądów obiektów inżynieryjnych i wykrywania nieprawidłowości,
d) organizowania i prowadzenia robót związanych z utrzymaniem i naprawą obiektów inżynieryjnych,
e) zasad kierowania grupą roboczą wykonującą roboty na torze i w sąsiedztwie czynnych torów kolejowych oraz w innych trudnych warunkach realizacji robót,
f) zasad postępowania w przypadku stwierdzenia zagrożeń bezpieczeństwa ruchu kolejowego,
g) techniki ruchu, sygnalizacji kolejowej i zasad posługiwania się urządzeniami łączności,
h) zasad ochrony przeciwpożarowej oraz posługiwania się sprzętem przeciwpożarowym.
IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
11. Dróżnik obchodowy
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykształcenie
1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.
2. Zawodowy staż pracy — 1 rok pracy przy robotach torowych.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne — na odcinkach linii kolejowych według programu pracodawcy.
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z
1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych z budową i utrzymaniem
dróg kolejowych
albo
2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych
z budową i utrzymaniem dróg kolejowych
— nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
ww
1) określenie stanu szyn, podkładów, złączek, podsypki;
2) dokonanie pomiaru podstawowych parametrów toru — prześwitu i przechyłu;
3) osłonięcie sygnałami przeszkody na torze i miejsca ograniczenia prędkości;
4) zabezpieczenie pękniętej szyny w torze;
5) dokonanie oględzin stanu zamknięć zwrotnicowych w rozjeździe;
6) dokonanie oględzin wybranego obiektu inżynieryjnego.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu zadań i obowiązków dróżnika obchodowego;
2) część ustna — znajomość
a) obowiązków dróżnika obchodowego,
w.
rcl
.go
v.p
l
b) sygnalizacji kolejowej i techniki ruchu kolejowego w zakresie obowiązków dróżnika obchodowego,
c) zasad budowy toru kolejowego, elementów składowych nawierzchni kolejowej, podtorza oraz zasad wykonywania podstawowych robót związanych z utrzymaniem nawierzchni i podtorza,
d) posługiwania się ręcznymi narzędziami do robót torowych,
e) podstawowych wiadomości dotyczących toru bezstykowego ze szczególnym uwzględnieniem zasad pracy w wysokich temperaturach,
f) podstawowych wiadomości dotyczących badań defektoskopowych oraz zasad oznaczania i sposobu postępowania z szynami, w których wykryto wady,
g) budowy, części składowych i zasad działania rozjazdów i skrzyżowań torów,
h) konstrukcji nawierzchni na obiektach inżynieryjnych i przejazdach kolejowych,
i) zasad postępowania w razie wypadku na torach lub przejazdach kolejowych oraz uszkodzenia torów, budowli i urządzeń kolejowych,
j) zasad postępowania w przypadku zerwania linii wysokiego napięcia lub uszkodzenia urządzeń
sieci trakcyjnej,
k) zasad działania w trudnych warunkach zimowych,
l) zasad posługiwania się narzędziami do usuwania lodu i śniegu z urządzeń kolejowych.
IV. Szkolenie i egzamin w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
12. Dróżnik przejazdowy
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykształcenie
1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.
2. Zawodowy staż pracy — odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne w jednostce organizacyjnej zatrudniającej pracownika
2 dni
2) zapoznanie z budową i obsługą urządzeń zabezpieczenia ruchu na przejeździe
lub przejściu oraz obsługą urządzeń łączności;
2 dni
3) zapoznanie z zasadami postępowania w razie uszkodzenia urządzeń
zabezpieczenia ruchu na przejeździe lub przejściu oraz zasadami postępowania
w przypadku wykonywania nieplanowych robót w strefie oddziaływania na
urządzenia samoczynnej sygnalizacji przejazdowej (kierowania ruchem
drogowym na przejeździe kolejowym);
2 dni
ww
1) zapoznanie z regulaminem obsługi przejazdu lub przejścia oraz obowiązkami
dróżnika przejazdowego i dokumentacją techniczno-ruchową prowadzoną na
przejeździe;
4) zapoznanie z zasadami wzrokowej oceny sprawności technicznej
przejeżdżających pojazdów kolejowych;
1 dzień
5) zapoznanie z ogólną budową toru oraz ze sposobami osłony przeszkody
i ograniczenia prędkości jazdy pociągów na torach szlakowych i stacyjnych
oraz zapoznanie z zasadami kierowania ruchem drogowym na przejazdach
kolejowych.
1 dzień
Łącznie
8 dni
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy, z tym że kandydaci z
1) tytułem zawodowym technika w zawodach i specjalnościach związanych z budową i utrzymaniem
dróg kolejowych
albo
w.
rcl
.go
v.p
l
2) dyplomem potwierdzającym kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach związanych
z budową i utrzymaniem dróg kolejowych
— nie podlegają szkoleniu teoretycznemu.
3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności dróżnika przejazdowego pod nadzorem.
Ogółem
3 dni
11 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny — umiejętność wykonywania prac
1) obsługa mechanicznych i elektrycznych urządzeń rogatkowych;
2) zabezpieczenie przejazdu w przypadku uszkodzenia urządzeń rogatkowych oraz czynności wykonywane w trakcie kierowania ruchem drogowym na przejeździe kolejowym;
3) przyjęcie i potwierdzenie informacji o odjeździe pociągu na szlaku jedno- i wielotorowym;
4) osłonięcie sygnałami przeszkody na torach kolejowych;
5) osłonięcie sygnałami miejsca ograniczenia prędkości pociągów;
6) zabezpieczenie pękniętej szyny.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu zadań i obowiązków dróżnika przejazdowego;
2) część ustna — znajomość
a) obowiązków dróżnika przejazdowego,
b) techniki ruchu kolejowego,
c) sygnalizacji kolejowej,
d) budowy i obsługi urządzeń zabezpieczenia ruchu kolejowego na przejazdach strzeżonych,
e) zasad przygotowania kolei do pracy w warunkach zimowych,
f) budowy toru kolejowego i nawierzchni kolejowej oraz podstawowych prac związanych z utrzymaniem torów i nawierzchni przejazdu,
g) zagadnień związanych z przewozem wagonów z towarami niebezpiecznymi oraz przewozem przesyłek nadzwyczajnych.
IV. Szkolenie i egzamin w zakresie zagadnień bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
13. Prowadzący maszyny do kolejowych robót budowlanych
Egzamin może być przeprowadzony w jednej lub kilku z niżej wymienionych specjalności
1) kierowca żurawia kolejowego;
ww
2) kierowca dźwigu układkowego typu UK;
3) kierowca pociągu do wymiany nawierzchni kolejowej;
4) kierowca pociągu do naprawy podtorza;
5) kierowca maszyny torowej do kolejowych robót budowlanych.
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
Wariant A
1. Wykształcenie
1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach z dziedziny: mechanicznej, elektrotechnicznej lub elektrycznej
albo
w.
rcl
.go
v.p
l
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach w dziedzinie: mechanicznej, elektrotechnicznej lub elektrycznej.
2. Zawodowy staż pracy — 1 rok, w tym 6 miesięcy przy utrzymaniu i naprawie maszyn do robót nawierzchniowych i budowlanych, oraz odbycie przygotowania zawodowego.
Wariant B
1. Wykształcenie
1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego w zawodach i specjalnościach z dziedziny: mechanicznej, elektrotechnicznej lub elektrycznej
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym w zawodach w dziedzinie
mechanicznej, elektrotechnicznej lub elektrycznej.
2. Zawodowy staż pracy — 2 lata na stanowiskach rzemieślniczych przy utrzymaniu i naprawie maszyn do
kolejowych robót budowlanych oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Staż stanowiskowy i szkolenie praktyczne — według programu pracodawcy.
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy.
3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności prowadzącego maszynę do kolejowych
robót budowlanych pod nadzorem.
20 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) przygotowanie do pracy określonej maszyny;
2) odbycie próbnej pracy w charakterze prowadzącego maszynę;
3) wykrycie i usunięcie usterki stwierdzonej w czasie pracy prowadzącego maszynę, awaryjne „złożenie”
maszyny;
4) osłonięcie sygnałami maszyny w czasie nieprzewidzianego postoju maszyny na szlaku;
5) wykonanie czynności obsługowych po zakończeniu pracy prowadzącego maszynę.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu
a) budowy, działania, obsługi i utrzymania maszyny,
b) organizacji, techniki i metod wykonywania robót określoną maszyną;
2) część ustna — znajomość
ww
a) przeznaczenia, budowy, działania i zasad obsługi określonej maszyny,
b) systemów remontów planowo-zapobiegawczych określonej maszyny,
c) zasad i zakresu obsługi oraz konserwacji urządzeń elektrycznych określonej maszyny,
d) techniki ruchu kolejowego oraz zasad organizacji manewrów kolejowych,
e) sygnalizacji kolejowej,
f) udzielania pierwszej pomocy w razie wypadków z ludźmi i nagłych zachorowań,
g) zasad ewidencji czasu pracy i obiegu dokumentacji,
h) dokumentacji eksploatacyjnej oraz warunków dopuszczania pojazdów kolejowych do eksploatacji.
IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według odrębnego programu opracowanego przez pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
V. Uwagi
w.
rcl
.go
v.p
l
1. Prowadzący maszyny do kolejowych robót budowlanych i kierujący pojazdem kolejowym po uprzednim
przeszkoleniu teoretycznym powinni złożyć dodatkowo egzamin
1) praktyczny — wykonanie próbnej jazdy maszyną na wybranym odcinku linii kolejowej dla sprawdzenia
umiejętności jazdy oraz znajomości sygnalizacji kolejowej i techniki ruchu kolejowego;
2) teoretyczny
a) część pisemna
— opracowanie tematu z zakresu znajomości techniki ruchu kolejowego,
b) część ustna — znajomość
— polskiej sieci kolejowej,
— wewnętrznego rozkładu jazdy pociągów.
2. Prowadzący maszyny do kolejowych robót budowlanych pozostające pod nadzorem dozoru technicznego powinni uzyskać uprawnienia do obsługi tych maszyn.
Załącznik nr 4
WARUNKI, JAKIE POWINNI SPEŁNIAĆ PRACOWNICY, RODZAJ, ZAKRES I CZAS TRWANIA
PRZYGOTOWANIA ZAWODOWEGO ORAZ ZAKRES PRZEDMIOTOWY EGZAMINU KWALIFIKACYJNEGO
NA STANOWISKA BEZPOŚREDNIO ZWIĄZANE Z PROWADZENIEM I BEZPIECZEŃSTWEM RUCHU
NA LINIACH METRA ORAZ PROWADZENIEM POJAZDÓW KOLEJOWYCH METRA
1. Dyspozytor ruchu
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykształcenie
1) średnie oraz tytuł zawodowy technika
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika.
2. Zawodowy staż pracy — 1 rok na stanowisku dyżurnego ruchu i stacji
oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Szkolenie praktyczne
1) obsługa digitizera — 2 miesiące;
2) zapoznanie się z systemami i urządzeniami w metrze.
60 dni
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy.
ww
3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności na stanowisku dyspozytora ruchu
pod nadzorem.
Łącznie
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) wykonanie czynności dyspozytora ruchu pod nadzorem;
2) dokonanie zapisu w wybranym dokumencie;
3) obsługa urządzeń i systemów na stanowisku dyspozytora ruchu;
4) wydawanie poleceń prostych i złożonych.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna
a) opracowanie tematu z zakresu organizacji i techniki ruchu metra,
b) znajomość przepisów i instrukcji metra;
30 dni
90 dni
2) część ustna
w.
rcl
.go
v.p
l
a) znajomość przepisów i instrukcji dotyczących pracy dyspozytora ruchu,
b) obsługa urządzeń,
c) postępowanie w przypadku zagrożeń.
IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według programu opracowanego przez
pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
2. Dyżurny ruchu i stacji
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykształcenie
1) średnie oraz tytuł zawodowy technika
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika.
2. Zawodowy staż pracy — 6 miesięcy oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Szkolenie praktyczne
1) obsługa pulpitu stacji;
30 dni
2) zapoznanie się z układem torowym stacji.
2 dni
Łącznie
32 dni
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy.
3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności dyżurnego ruchu i stacji pod nadzorem.
Ogółem
15 dni
47 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) wykonanie pod nadzorem zadanej czynności dyżurnego ruchu i stacji;
2) dokonanie zapisu w wybranym dokumencie;
3) założenie zamka trzpieniowego i spony iglicowej;
4) przygotowanie drogi przebiegu dla wjazdu, wyjazdu i przejazdu przez stację;
5) automatyczne zawracanie i automatyczne powtarzanie przebiegów.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu organizacji i techniki ruchu; przepisy i instrukcje;
2) część ustna
a) sygnalizacja,
b) obsługa urządzeń,
c) postępowanie w przypadku zagrożeń.
IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według programu opracowanego przez
pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
ww
3. Manewrowy
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykształcenie
1) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym.
2. Zawodowy staż pracy — 2 lata w Metrze Warszawskim oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Szkolenie praktyczne
1) jednostka organizacyjna zatrudniająca pracownika
a) struktura organizacyjna przedsiębiorstwa; zapoznanie się z zagadnieniami
ogólno-administracyjnymi; wybrane zagadnienia pracownicze,
6 dni
1 dzień
2 dni
c) zadania i obowiązki drużyny manewrowej, wykonywanie czynności
manewrowych; współpraca z dyspozytorami służby ruchu i elektrowozowni,
2 dni
d) zapoznanie się z budową torów i rozjazdów;
1 dzień
w.
rcl
.go
v.p
l
b) zakres czynności podstawowych i dodatkowych manewrowego zapoznanie
z ręcznymi urządzeniami sterowania ruchem kolejowym oraz kolejowej
łączności przewodowej i bezprzewodowej,
2) jednostka taboru
3 dni
a) budowa wagonu,
1 dzień
b) oględziny techniczne wagonów w składzie pociągu,
1 dzień
c) uproszczona próba hamulca zespolonego.
1 dzień
Łącznie
9 dni
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy.
3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności manewrowego pod nadzorem.
Ogółem
10 dni
19 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) wykonanie pod nadzorem określonej czynności manewrowej;
2) przygotowanie drogi przebiegu dla jazdy manewrowej przy urządzeniach sterowania ruchem kolejowym, przystosowanych do ręcznego przestawiania zwrotnic;
3) zabezpieczenie taboru przed zbiegnięciem;
4) wykonanie uproszczonej próby hamulca zespolonego.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna — test dotyczący specyfiki pracy manewrowego na terenie stacji techniczno-postojowej;
2) część ustna — znajomość zagadnień z zakresu
a) techniki ruchu metra,
b) sygnalizacji metra,
c) obsługi ręcznych urządzeń sterowania ruchem metra w zakresie prowadzenia manewrów.
IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według programu opracowanego przez
pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
4. Monter urządzeń sterowania ruchem pociągów
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykształcenie
1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach z dziedziny elektrycznej
albo
ww
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach w dziedzinie elektrycznej.
2. Zawodowy staż pracy — 3 miesiące na stanowisku praktykanta na montera urządzeń sterowania ruchem pociągów oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego — szkolenie teoretyczne
1) zapoznanie z konstrukcją i zasadami działania urządzeń sterowania ruchem
pociągów;
10 dni
2) zapoznanie z organizacją pracy i przepisami stosowanymi w Metrze
Warszawskim.
3 dni
Ogółem
13 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny: wykonanie czynności konserwacyjnych i kontrolnych wskazanego urządzenia
sterowania ruchem pociągów.
2. Egzamin teoretyczny
w.
rcl
.go
v.p
l
1) część pisemna — opracowanie tematu ze znajomości wskazanego urządzenia sterowania ruchem
w Metrze Warszawskim;
2) część ustna — znajomość przepisów i instrukcji stosowanych w Metrze Warszawskim oraz zasady
działania wskazanego urządzenia sterowania ruchem pociągów.
IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według programu opracowanego przez
pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
5. Monter urządzeń zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykształcenie
1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach z dziedziny elektronicznej
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach w dziedzinie elektronicznej.
2. Zawodowy staż pracy — 3 miesiące na stanowisku praktykanta na montera urządzeń zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego — szkolenie teoretyczne
1) zapoznanie z konstrukcją i zasadami działania urządzeń zdalnego sterowania
i kontroli dyspozytorskiej;
10 dni
2) zapoznanie z organizacją pracy i przepisami stosowanymi w Metrze
Warszawskim.
3 dni
Ogółem
13 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny: wykonanie czynności konserwacyjnych i kontrolnych wskazanego obwodu zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej.
2. Egzamin teoretyczny
1) egzamin pisemny — opracowanie tematu ze znajomości wskazanego układu systemu zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej;
2) egzamin ustny — znajomość przepisów i instrukcji stosowanych w Metrze Warszawskim oraz zasad
działania urządzeń zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej.
IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według programu opracowanego przez
pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
6. Prowadzący pociąg metra
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykształcenie
ww
1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach z dziedziny elektrycznej lub
elektronicznej
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach w dziedzinie elektrycznej lub elektronicznej.
2. Zawodowy staż pracy — ukończenie kursu kwalifikacyjnego na stanowisko prowadzącego pociąg metra
i odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Szkolenie praktyczne
1) praca przy naprawie i utrzymaniu taboru metra
a) układu mechanicznego wagonu,
7 dni
b) układu elektrycznego wagonu,
14 dni
c) urządzeń pneumatycznych i hamulców;
7 dni
60 dni,
w tym 80 godzin
prowadzenie
pociągu metra
pod nadzorem
prowadzącego
pociąg metra
w.
rcl
.go
v.p
l
2) praca w charakterze pracownika szkolonego przy czynnościach prowadzącego
pociąg metra (pod nadzorem).
Ogółem
88 dni
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy.
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny — umiejętność
1) przygotowania pociągu metra do pracy i zdania pociągu metra po pracy;
2) obsługi pociągu metra podczas jazdy;
3) oględzin technicznych pociągu, obsługi hamulców w pociągach metra;
4) wykrywania usterek w poszczególnych obwodach i urządzeniach wagonów metra;
5) obsługi urządzeń: automatycznego ograniczenia prędkości (AOP), czujności, radiołączności i rozgłoszenia;
6) prowadzenia dokumentacji eksploatacyjnej i naprawczej.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu konstrukcji i obsługi wagonów metra;
2) część ustna — znajomość
a) konstrukcji wagonów metra,
b) przygotowania pociągu metra do pracy i zdania pociągu metra po pracy,
c) działania i obsługi hamulców w wagonach metra,
d) poszczególnych obwodów i urządzeń w wagonach metra,
e) sposobów lokalizowania i usuwania przyczyn wadliwej pracy poszczególnych wagonów metra,
f) obsługi urządzeń automatycznego ograniczenia prędkości (AOP), czujności, radiołączności i rozgłoszenia,
g) instrukcji sygnalizacji i prowadzenia ruchu pojazdów metra,
h) instrukcji postępowania w sprawie wypadków i wydarzeń kolejowych na liniach metra,
i) przepisów przeciwpożarowych.
IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według programu opracowanego przez
pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
7. Prowadzący pomocnicze pojazdy kolejowe metra
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykształcenie
1) średnie oraz tytuł zawodowy technika w zawodach i specjalnościach z dziedziny mechanicznej lub
elektrycznej
ww
albo
2) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie technika w zawodach w dziedzinie mechanicznej lub elektrycznej,
albo
3) zasadnicze zawodowe oraz tytuł zawodowy robotnika wykwalifikowanego w zawodach i specjalnościach z dziedziny mechanicznej lub elektrycznej,
albo
4) dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe na poziomie zasadniczym w zawodach w dziedzinie
mechanicznej lub elektrycznej.
2. Zawodowy staż pracy — 1 rok przy wykształceniu średnim albo 2 lata przy zasadniczym zawodowym
oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Szkolenie praktyczne
30 dni
w.
rcl
.go
v.p
l
1) praca przy naprawie i utrzymaniu spalinowych pojazdów trakcyjnych
(lokomotywy manewrowej, wózków motorowych);
2) wykonywanie pod nadzorem czynności kierowcy lokomotywy manewrowej
i wózków manewrowych;
20 dni
3) obsługa żurawi z napędem hydraulicznym o udźwigu do 2 ton.
2 dni
Łącznie
52 dni
2. Szkolenie teoretyczne — według programu pracodawcy.
3. Zajęcia próbne — wykonywanie czynności prowadzącego pomocnicze pojazdy
kolejowe metra pod nadzorem.
Ogółem
7 dni
59 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny — umiejętność
1) przygotowania pojazdu do pracy i zdania po pracy;
2) obsługi codziennej pojazdu;
3) wykrywania, lokalizacji i usuwania typowych usterek;
4) wykonania próbnej jazdy pociągiem roboczym pod nadzorem.
2. Egzamin teoretyczny
1) część pisemna — opracowanie tematu z zakresu konstrukcji i obsługi pomocniczych pojazdów kolejowych metra;
2) część ustna — znajomość
a) konstrukcji i obsługi pomocniczych pojazdów szynowych,
b) wykrywania i sposobu usuwania usterek,
c) budowy i obsługi hamulców stosowanych w pomocniczych pojazdach kolejowych w metrze,
d) sygnalizacji i organizacji ruchu pasażerskiego i pociągów roboczych na liniach metra,
e) zasad bezpieczeństwa i higieny pracy w metrze,
f) przepisów wewnętrznych i instrukcji obowiązujących w metrze.
ww
IV. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy — według programu opracowanego przez
pracodawcę zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
Załącznik nr 5
w.
rcl
.go
v.p
l
WZÓR
(format A4)
.......................................................
(pieczęć jednostki organizacyjnej
pracodawcy, przy której została
powołana komisja egzaminacyjna)
ŚWIADECTWO ZDANIA EGZAMINU
KWALIFIKACYJNEGO NR ......../WERYFIKACYJNEGO NR .........*
Komisja Egzaminacyjna działająca na podstawie § 19 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia
18 lutego 2011 r. w sprawie pracowników zatrudnionych na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych
oraz pojazdów kolejowych metra (Dz. U. Nr 59, poz. 301) stwierdza, że Pan (Pani)
..........................................................................................................................................................................................
urodzony(a) dnia ............................................. w .........................................................................................................,
zatrudniony(a) w .............................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................................................
zdał(a) w dniu .......................................... r. egzamin kwalifikacyjny/weryfikacyjny* na stanowisko ........................
..........................................................................................................................................................................................
.............................................................
(data i miejsce wystawienia)
(podpis przewodniczącego komisji)
(pieczęć imienna)
ww
..................................................
* Niepotrzebne skreślić.
§ 6. 1. Przygotowanie zawodowe w celu uzyskania
kwalifikacji wymaganych na poszczególnych stanowiskach organizuje pracodawca.
w.
rcl
.go
v.p
l
z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra;
Poz. 301
11) doskonaleniu zawodowym — rozumie się przez to
podnoszenie kwalifikacji i umiejętności zawodowych pracowników.
§ 3. 1. Wykaz stanowisk bezpośrednio związanych
z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego
oraz prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów
kolejowych określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.
2. Wykaz stanowisk bezpośrednio związanych
z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu na liniach
metra oraz prowadzeniem pojazdów kolejowych metra określa załącznik nr 2 do rozporządzenia.
Rozdział 2
Wymagania kwalifikacyjne i przygotowanie
zawodowe
§ 4. 1. Na stanowisku bezpośrednio związanym
z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów
kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra, zwanym
dalej „stanowiskiem”, może być zatrudniona osoba
pełnoletnia, która
1) posiada wymagane wykształcenie na dane stanowisko;
2) posiada zdolność fizyczną i psychiczną, potwierdzoną orzeczeniem lekarskim;
3) odbyła wymagane przygotowanie zawodowe na
dane stanowisko;
4) zdała egzamin kwalifikacyjny przed komisją, potwierdzony świadectwem złożenia egzaminu kwalifikacyjnego;
5) zdała inny egzamin kwalifikacyjny, wymagany
przy dodatkowych czynnościach na danym stanowisku, potwierdzony odpowiednim świadectwem;
6) uzyskała autoryzację do pracy na danym stanowisku;
7) posiada wydane przez pracodawcę upoważnienie
do wykonywania czynności na danym stanowisku
potwierdzające znajomość specyficznych warunków pracy na tym stanowisku;
ww
8) posiada inne, dodatkowe uprawnienia, jeżeli do
wykonywania określonych czynności na danym
stanowisku są one wymagane na podstawie odrębnych przepisów.
2. Warunki, jakie powinni spełniać pracownicy,
rodzaj i zakres przygotowania zawodowego oraz wymagany czas trwania przygotowania dla poszczególnych stanowisk określają załączniki nr 3 i 4 do rozporządzenia.
§ 5. Do odbycia przygotowania zawodowego może być dopuszczona osoba, która posiada
1) dyplom lub świadectwo potwierdzające wymagane wykształcenie;
2) orzeczenie stwierdzające zdolność fizyczną i psychiczną do pracy na określonym stanowisku, wydane przez uprawnionego lekarza.
2. Jeżeli pracodawca nie ma możliwości zorganizowania przygotowania zawodowego w swoim przedsiębiorstwie, zawiera porozumienie z innym pracodawcą.
3. Pracodawca opracowuje dla osoby odbywającej
przygotowanie zawodowe indywidualny program
przygotowania zawodowego oraz wyposaża ją
w dzienniczek przygotowania zawodowego, zwany
dalej „dzienniczkiem”, a także sprawuje nadzór nad
przygotowaniem zawodowym, wyznaczając osobę
kierującą tym przygotowaniem.
4. Osoba kierująca przygotowaniem zawodowym
powinna posiadać kwalifikacje zawodowe, właściwe
dla specjalności przygotowania zawodowego.
Załącznik nr 6
w.
rcl
.go
v.p
l
WZÓR
ww
Okładka: po złożeniu format A7, tło jasnoniebieskie, litery czarne.
Po złożeniu format A7, tło białe, litery czarne.
§ 7. Przygotowanie zawodowe obejmuje
1) szkolenie teoretyczne — polegające na zorganizowanym grupowym lub indywidualnym (w toku samokształcenia) zdobywaniu wiadomości w zakresie niezbędnym do wykonywania czynności na
danym stanowisku, określonym programem przygotowania zawodowego i programem szkolenia;
2) staż stanowiskowy — polegający na zapoznaniu
z pracą na danym stanowisku, której znajomość
jest niezbędna do samodzielnego wykonywania
czynności objętych przygotowaniem zawodowym;
3) szkolenie praktyczne — polegające na zorganizowanym zdobywaniu umiejętności praktycznych
i poznaniu zakresu obowiązków poprzez wykonywanie czynności w określonej komórce organizacyjnej pracodawcy (na określonym stanowisku)
pod nadzorem wykwalifikowanego pracownika
(opiekuna);
4) zajęcia próbne — polegające na samodzielnym
wykonywaniu czynności lub ich części na stanowisku pod nadzorem opiekuna.
Załącznik nr 7
w.
rcl
.go
v.p
l
WZÓR
ww
Prawo kierowania pojazdem kolejowym metra po wypełnieniu i wstawieniu zdjęcia w formie elektronicznej, składane do formatu A7
i foliowane.
§ 8. 1. Osoba odbywająca przygotowanie zawodowe dokumentuje jego przebieg w dzienniczku, w którym powinna w szczególności wymienić
1) dla stanowisk bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego —
jednostki organizacyjne i obiekty eksploatacyjne,
w których odbywało się przygotowanie zawodowe, oraz zakres wykonywanych czynności;
2) dla stanowisk związanych z prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych i pojazdów
kolejowych metra — jednostki organizacyjne i typy
pojazdów kolejowych z napędem, na których odbywało się przygotowanie zawodowe, oraz podać liczbę przejechanych kilometrów na tych pojazdach.
2. Odbycie przygotowania zawodowego w jednostce organizacyjnej pracodawcy i w innej jednostce
organizacyjnej, w której odbywało się przygotowanie
zawodowe, potwierdza w dzienniczku kierownik danej
jednostki.
3) dowód uiszczenia opłaty za egzamin kwalifikacyjny, o ile jest ona wymagana;
w.
rcl
.go
v.p
l
Załącznik nr 8
ww
w.
rcl
.go
v.p
l
DOKUMENT UPOWAŻNIAJĄCY
Po złożeniu format A7.
Uwaga: Dodawane do upoważnienia strony zachowują kolejną numerację.
§ 9. Pracodawca może skrócić czas trwania przygotowania zawodowego, wliczając okresy zatrudnienia na podobnych stanowiskach lub przygotowanie,
które osoba ta odbyła zgodnie z programem nauczania w ukończonej szkole, pod warunkiem że zakres
łącznego przygotowania jest zgodny z zakresem przygotowania zawodowego wymaganym na danym stanowisku pracy.
Poz. 301
Rozdział 3
Sposób powoływania i tryb pracy komisji
egzaminacyjnych stwierdzających kwalifikacje
pracowników oraz wzory dokumentów
potwierdzających te kwalifikacje i upoważniających
do wykonywania czynności na stanowiskach pracy
Załącznik nr 9
w.
rcl
.go
v.p
l
ZASADY OCENY ZDOLNOŚCI FIZYCZNYCH I PSYCHICZNYCH PRACOWNIKÓW ZATRUDNIONYCH
NA STANOWISKACH BEZPOŚREDNIO ZWIĄZANYCH Z PROWADZENIEM I BEZPIECZEŃSTWEM RUCHU
KOLEJOWEGO, PROWADZENIEM OKREŚLONYCH RODZAJÓW POJAZDÓW KOLEJOWYCH
ORAZ POJAZDÓW KOLEJOWYCH METRA, WRAZ Z CHARAKTERYSTYKĄ TYCH STANOWISK, OKREŚLENIEM
WYMOGÓW ZDROWOTNYCH DOTYCZĄCYCH KATEGORII WZROKU I SŁUCHU ORAZ TERMINÓW BADAŃ
OKRESOWYCH NA POSZCZEGÓLNYCH STANOWISKACH PRACY I TRYB ORZEKANIA O TEJ ZDOLNOŚCI
§ 1. Ocenę zdolności fizycznych i psychicznych do
pracy ustala się po przeprowadzeniu badań profilaktycznych lekarskich i psychologicznych, obejmujących
1) badanie ogólne stanu zdrowia, przeprowadzone
przez uprawnionego lekarza;
2) badania specjalistyczne i pomocnicze, zlecone
przez uprawnionego lekarza, w tym obowiązkowe
badanie okulistyczne i laryngologiczne oraz badania pomocnicze, o których mowa w § 5 ust. 4;
3) badanie psychologiczne, z zastrzeżeniem § 5 ust. 2
i 3.
2) po każdej przerwie w pracy spowodowanej wypadkiem kolejowym;
3) przed rozpoczęciem przygotowania zawodowego,
po ukończeniu którego pracownik będzie wykonywał czynności na stanowisku o wyższych wymogach zdrowotnych lub w warunkach innego rodzaju narażenia zawodowego;
4) podejrzenia utraty przez pracownika zdolności
fizycznych i psychicznych do wykonywania pracy
na dotychczasowym stanowisku;
5) powrotu pracownika do pracy na stanowisku po
przerwie trwającej dłużej niż 6 miesięcy;
§ 2. 1. Profilaktyczne badania lekarskie dzielą się
na
1) wstępne;
2) okresowe;
3) kontrolne.
2. Badania wstępne przeprowadza się przed zatrudnieniem na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego oraz przed podjęciem zatrudnienia na stanowiskach związanych z prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych i pojazdów kolejowych
metra, a także przed przeniesieniem do pracy na takie
stanowiska.
ww
3. Pracownicy zatrudnieni na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych
rodzajów pojazdów kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra, podlegają okresowym badaniom profilaktycznym. Terminy badań okresowych określają tabele nr 1 i 2, a wyznaczoną datę kolejnego badania
okresowego uprawniony lekarz wpisuje do zaświadczenia lekarskiego.
4. Lekarz przeprowadzający badanie profilaktyczne, o którym mowa w ust. 2 i 3, może poszerzyć jego
zakres o dodatkowe specjalistyczne badania konsultacyjne oraz badania dodatkowe, a także wyznaczyć
wcześniejszy termin badania niż wynikałoby to z tabeli nr 1 lub 2, jeżeli stwierdzi, że jest to niezbędne do
prawidłowej oceny stanu zdrowia osoby przyjmowanej do pracy lub pracownika.
5. Badania kontrolne przeprowadza się w następujących przypadkach
1) niezdolności do pracy spowodowanej chorobą
trwającą dłużej niż 30 dni;
6) przed rozwiązaniem stosunku pracy z pracownikiem, który pracował w warunkach szkodliwych
dla zdrowia lub warunkach uciążliwych, albo przed
przeniesieniem go z tego stanowiska na stanowisko, na którym warunki szkodliwe dla zdrowia lub
warunki uciążliwe nie występują.
6. Badania kontrolne przeprowadza się poza terminami wynikającymi z częstotliwości wykonywania badań okresowych. Badania te obejmują ogólne badanie
stanu zdrowia, badania specjalistyczne i pomocnicze.
Zakres badań specjalistycznych i pomocniczych określa uprawniony lekarz, który ocenia także, czy do wydania orzeczenia niezbędne jest przeprowadzenie badania psychologicznego.
§ 3. 1. Badania profilaktyczne pracowników zatrudnionych na stanowiskach bezpośrednio związanych
z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów
kolejowych oraz pojazdów kolejowych metra wykonuje się na podstawie skierowania wydanego przez pracodawcę.
2. Skierowanie wydaje się oddzielnie dla każdego
pracownika. Skierowanie powinno zawierać
1) określenie rodzaju badania profilaktycznego;
2) w przypadku badania wstępnego — określenie
stanowiska pracy, na którym pracownik ma być
zatrudniony;
3) w przypadku badania okresowego — określenie
stanowiska pracy, na którym pracownik jest zatrudniony, oraz czynności wykonywanych przez
pracownika;
4) informacje o czynnikach szkodliwych dla zdrowia
lub warunkach uciążliwych występujących na stanowisku pracy.
Tabela nr 1
Lp.
1
1
2
3
4
5
Nazwa stanowiska
pracy
Charakterystyka stanowiska
określenie czynności, warunków i miejsca
pracy, z uwzględnieniem warunków
szkodliwych lub uciążliwych
2
Dyżurny ruchu
3
Kierowanie ruchem pociągów na stacji i sąsiednich szlakach. Zarządzanie, nadzorowanie
i wykonywanie innych czynności, związanych
z ruchem pociągów i pracą manewrową stacji.
Praca ciągła w systemie zmianowym, w różnych warunkach atmosferycznych, w dużym
napięciu uwagi. Odpowiedzialność za bezpieczeństwo ruchu pociągów i życie pasażerów.
Prowadzenie dokumentacji ruchowej.
Nastawniczy
Obsługa urządzeń sterowania ruchem kolejowym. Sprawdzanie stanu i działania zwrotnic,
wykolejnic i sygnałów. Prowadzenie dokumentacji ruchowej. Praca fizyczna na nastawniach
wyposażonych w urządzenia mechaniczne.
Praca w systemie zmianowym. Odpowiedzialność za bezpieczeństwo ruchu pociągów. Praca ciągła w zmiennym rytmie dobowym.
Zwrotniczy
Obsługa i utrzymanie zwrotnic i wykolejnic,
nastawianie ręczne lub automatyczne. Praca w
systemie zmianowym, w różnych warunkach
atmosferycznych, w wymuszonej pozycji ciała.
Kierownik pociągu Praca wykonywana przed rozpoczęciem jazdy,
podczas jazdy lub manewrów. Zarządzanie ruchem pociągu na szlaku. Praca w zmiennym
rytmie dobowym. Duża odpowiedzialność. Narażenie na zmienne warunki atmosferyczne.
Ustawiacz
Zestawianie, łączenie i rozłączanie wagonów
(pociągów), obsługa punktów ładunkowych.
Wykonywanie manewrów przy użyciu lokomotywy i kierowanie pracą drużyny manewrowej.
Praca w zmiennym rytmie dobowym, odpowiedzialna, wymagająca dużego napięcia uwagi. Praca na wysokości przy sprawdzaniu stanu
wagonów i przesyłek wagonowych. Narażenie
na zagrożenia wynikające z ruchu taboru oraz
zmienne warunki atmosferyczne i hałas.
Manewrowy
Rozłączanie i sprzęganie taboru, przestawianie
zwrotnic, hamowanie taboru przy użyciu płozów hamulcowych, zabezpieczanie wagonów
przed zbiegnięciem oraz inne prace zlecone
przez ustawiacza. Praca fizyczna w wymuszonej pozycji ciała, wymagająca sprawności
i uwagi. Praca na wysokości przy sprawdzaniu
stanu wagonów i przesyłek wagonowych. Praca w systemie zmianowym. Narażenie na zagrożenia wynikające z ruchu taboru, zmienne
warunki atmosferyczne i hałas.
Rewident taboru
Sprawdzanie wagonów i pojazdów pod względem przydatności technicznej do ruchu.
Sprawdzanie działania hamulców. Dokonywanie bieżących napraw. Praca wykonywana
w wymuszonej pozycji ciała i zmiennych warunkach atmosferycznych. Możliwa praca na
wysokości.
ww
6
w.
rcl
.go
v.p
l
W y k a z s t a nowi sk b ezp o śred n i o zwią za ny ch z pr ow a dze nie m i be zpie cze ńst w e m r uc h u
k ole joweg o , p ro wad zen i em ok r e ślony ch r odza jów poja zdów k ole jow y ch,
c ha r a k t e rystyka tych stan o wi sk, w y mogi zdr ow ot ne dot y czą ce k a t e gor ii w zr ok u
i s łuc h u o raz term i n y b ad ań ok r e sow y ch na poszcze gólny ch st a now isk a ch
7
Kategoria
wzroku
Kategoria
słuchu
Terminy
badań
okresowych
4
II
5
I
6
co 2 lata
II
I
co 2 lata
II
I
co 2 lata
II
I
co 2 lata
I
I
1 raz
w roku
I
I
1 raz
w roku
II
I
co 2 lata
10
11
12
3
4
5
6
Automatyk stero- Utrzymanie, naprawa i montaż urządzeń sterowania ruchem ko- wania ruchem kolejowym. Praca w różnych
porach doby przy urządzeniach srk na torach
lejowym
czynnych. Możliwość pracy przy urządzeniach
ciśnieniowych oraz emitujących sygnały wysokiej częstotliwości. Możliwość pracy na wysokości. Niebezpieczeństwo porażenia prądem.
Narażenie na zagrożenia wynikające z ruchu
taboru oraz zmienne warunki atmosferyczne.
II
I
co 2 lata
Automatyk aparatury
sterowania
ruchem
kolejowym
Utrzymanie, naprawa i montaż urządzeń sterowania ruchem kolejowym. Praca w różnych
porach doby przy wewnętrznych urządzeniach
srk. Możliwość pracy przy urządzeniach ciśnieniowych oraz emitujących sygnały wysokiej
częstotliwości. Możliwość pracy na wysokości.
Niebezpieczeństwo porażenia prądem. Praca
na czynnych torach kolejowych — wyłącznie
pod nadzorem.
II
II
co 2 lata
Toromistrz
Organizowanie, kierowanie i nadzór nad robotami torowymi. Praca w narażeniu na czynniki
atmosferyczne.
II
I
do 50
roku życia
co 2 lata,
powyżej
50 roku
życia
— 1 raz
w roku
Mostowniczy
Organizowanie, kierowanie i nadzór nad utrzymaniem obiektów inżynieryjnych. Praca w narażeniu na czynniki atmosferyczne. Praca na
wysokości.
II
I
do 50
roku życia
co 2 lata,
powyżej
50 roku
życia
— 1 raz
w roku
Dróżnik obchodo- Dozorowanie linii kolejowych poprzez wzrokowy
wą kontrolę stanu elementów infrastruktury.
Praca w narażeniu na czynniki atmosferyczne.
II
I
do 50
roku życia
co 2 lata,
powyżej
50 roku
życia
— 1 raz
w roku
Dróżnik przejazdo- Obsługa urządzeń zabezpieczających przejazd.
wy
Osłanianie pociągów zatrzymywanych na szlaku. Konserwowanie i utrzymywanie przejazdu
i nawierzchni kolejowej w granicach przejazdu.
Praca w systemie zmianowym, w różnych warunkach atmosferycznych. Praca odpowiedzialna, przy dużym napięciu uwagi.
II
I
co 2 lata
I
I
do 50
roku życia
co 2 lata,
powyżej
50 roku
życia
— 1 raz
w roku
ww
13
2
14
Poz. 301
w.
rcl
.go
v.p
l
1
— 3841 —
Prowadzący maszyny do kolejowych robót budowlanych
Obsługa i prowadzenie maszyn do robót nawierzchni kolejowej. Przygotowanie maszyny
do pracy, usuwanie typowych uszkodzeń. Praca odpowiedzialna, w zmiennych warunkach
atmosferycznych i zmiennym rytmie dobowym. Narażenie na stres, hałas, wibrację i pyły. Praca poza stałym miejscem zamieszkania.
Tabela nr 2
w.
rcl
.go
v.p
l
W y k a z s t a nowi sk b ezp o śred n i o zwią za ny ch z pr ow a dze nie m i be zpie cze ńst w e m r uc h u
na linia c h m etra o raz p ro wad zen ie m poja zdów k ole jow y ch me t r a , cha r a k t e r y st y ka
t y c h stan o wi sk, wym o g i zd row ot ne dot y czą ce k a t e gor ii w zr ok u i słuchu
or a z term i n ó w b ad ań o kre sow y ch na poszcze gólny ch st a now isk a ch
Lp.
Stanowisko pracy
Charakterystyka stanowiska
określenie czynności, warunków i miejsca
pracy, z uwzględnieniem warunków
szkodliwych lub uciążliwych
Kategoria
wzroku
Kategoria
słuchu
Terminy
badań
okresowych
1
1
2
Dyspozytor ruchu
3
Stały nadzór nad ruchem pojazdów metra
i ruchem pasażerów. Praca w systemie zmianowym; duża odpowiedzialność; duży dopływ
informacji; obsługa monitorów; sztuczne
oświetlenie.
4
II
5
I
ruchu Obsługa ruchu pasażerskiego i pociągów metra. Praca zmianowa; duża odpowiedzialność;
duży dopływ informacji; obsługa monitorów;
sztuczne oświetlenie.
II
I
Rozłączanie i sprzęganie taboru, przestawianie zwrotnic, hamowanie taboru przy użyciu
płozy. Praca w tunelu przy sztucznym oświetleniu. Odpowiedzialność za bezpieczeństwo
ruchu taboru pomocniczego. Narażenie na
zmienne warunki atmosferyczne i hałas.
Utrzymanie urządzeń sterowania ruchem pociągów. Wykonywanie prac konserwacyjnych,
regulacji i pomiarów urządzeń mechanicznych
i elektrycznych. Możliwość pracy zmianowej.
Sporadyczna praca na wysokości powyżej
3 m. Niebezpieczeństwo związane z ruchem
pociągów i niebezpieczeństwo porażenia prądem.
Utrzymanie urządzeń zdalnego sterowania
i kontroli dyspozytorskiej. Wykonywanie prac
konserwacyjnych, regulacji i pomiarów urządzeń elektrycznych. Możliwość pracy zmianowej. Sporadyczna praca na wysokości powyżej 3 m. Niebezpieczeństwo związane z ruchem pociągów i niebezpieczeństwo porażenia prądem.
Obsługa pociągu metra. Praca w stresie; duża
odpowiedzialność; duży dopływ informacji.
Praca w systemie zmianowym, w wymuszonej pozycji, przy sztucznym oświetleniu; hałas.
Zagrożenie spowodowane ruchem pociągów.
I
I
6
do 50
roku życia
co 2 lata,
powyżej
50 roku
życia —
1 raz
w roku
do 50
roku życia
co 2 lata,
powyżej
50 roku
życia —
1 raz
w roku
1 raz
w roku
I
I
co 2 lata
I
I
co 2 lata
I
I
I
I
do 50
roku życia
co 2 lata,
powyżej
50 roku
życia —
1 raz
w roku
do 50
roku życia
co 2 lata,
powyżej
50 roku
życia —
1 raz
w roku
2
3
4
5
Manewrowy
Monter urządzeń
sterowania ruchem
pociągów
Monter urządzeń
zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej
Prowadzący
ciąg metra
po-
ww
6
Dyżurny
i stacji
7
Prowadzący
po- Prowadzenie pomocniczych pojazdów kolejomocnicze pojazdy wych (lokomotywa, drezyna) na linii metra
i łącznicy. Praca w tunelu przy sztucznym
kolejowe metra
oświetleniu; hałas; narażenie na urazy mechaniczne.
3) co 2 lata — w ramach badań okresowych u pracowników powyżej 50 roku życia zatrudnionych na
stanowiskach
w.
rcl
.go
v.p
l
§ 4. 1. Badania profilaktyczne przeprowadza uprawniony lekarz samodzielnie, uwzględniając wyniki badań
specjalistycznych i pomocniczych oraz ocenę zdolności
do pracy dokonaną przez psychologa.
Poz. 301
2. Badania, o których mowa w ust. 1, przeprowadza się na podstawie
1) skierowań, o których mowa w § 3 ust. 1;
2) wykazu stanowisk bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego
oraz prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych, charakterystyki tych stanowisk,
wymogów zdrowotnych dotyczących kategorii
wzroku i słuchu oraz terminów badań okresowych
na poszczególnych stanowiskach, określonego
w tabeli nr 1;
3) wykazu stanowisk bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu na liniach
metra oraz prowadzeniem pojazdów kolejowych
metra, charakterystyki tych stanowisk, wymogów
zdrowotnych dotyczących kategorii wzroku i słuchu oraz terminów badań okresowych na poszczególnych stanowiskach, określonego w tabeli nr 2;
4) innych przepisów, z których wynika potrzeba oceny zdolności fizycznej i psychicznej pracowników;
5) własnych spostrzeżeń uprawnionego lekarza
z przeprowadzonych wizytacji stanowisk pracy.
§ 5. 1. Przed rozpoczęciem badania uprawniony lekarz, lekarz specjalista oraz psycholog powinien
1) sprawdzić tożsamość osoby skierowanej na badanie;
2) upewnić się, czy pracownik nie zgłosił się na badanie bezpośrednio po nocnej zmianie, w stanie
uniemożliwiającym ustalenie zdolności fizycznej
i psychicznej do pracy; w takim przypadku należy
odmówić przeprowadzenia badania i ustalić nowy
termin, powiadamiając o tym pisemnie właściwego pracodawcę.
2. Badanie psychologiczne wykonuje się przed badaniami wchodzącymi w zakres badań lekarskich pracowników, w terminach określonych w ust. 3.
3. Badania psychologiczne wykonuje się
1) przy każdym badaniu wstępnym;
ww
2) co 4 lata — w ramach badań okresowych;
a) toromistrza, mostowniczego, dróżnika obchodowego, prowadzącego maszyny do kolejowych robót budowlanych — wymienionych
w załączniku nr 1 do rozporządzenia,
b) dyspozytora ruchu, dyżurnego ruchu i stacji,
prowadzącego pociąg metra, prowadzącego
pomocnicze pojazdy kolejowe metra — wymienionych w załączniku nr 2 do rozporządzenia;
4) w ramach badania kontrolnego, jeżeli lekarz wykonujący badanie uzna to za niezbędne do wydania
orzeczenia;
5) w razie spowodowania przez pracownika wypadku
kolejowego.
4. W ramach badań pomocniczych należy wykonać morfologię krwi, OB, badanie poziomu glikemii na
czczo, badanie poziomu aminotransferaz, badanie
ogólne moczu, rtg klatki piersiowej i ekg.
5. Wyniki badań laboratoryjnych, z wyjątkiem badania poziomu glikemii na czczo, uznaje się za miarodajne, jeżeli od ich wykonania minęło nie więcej niż
6 miesięcy, a w przypadku badań radiologicznych
1) nie więcej niż 24 miesiące — w odniesieniu do stanowisk wymienionych w załączniku nr 1 do rozporządzenia, z zastrzeżeniem pkt 2,
2) nie więcej niż 48 miesięcy — w odniesieniu do stanowisk: nastawniczy, automatyk sterowania ruchem kolejowym, wymienionych w załączniku nr 1
do rozporządzenia, oraz stanowisk wymienionych
w załączniku nr 2 do rozporządzenia
— jeżeli nie zachodzą okoliczności uzasadniające ponowne ich wykonanie.
§ 6. 1. Badanie układu wzrokowego przeprowadza
lekarz posiadający specjalizację w dziedzinie okulistyki, który określa kategorię wzroku na podstawie wyniku badania, stosując tabele nr 3 i 4 oraz uwagi metodyczne, z tym że badanie dróżnika przejazdowego
przeprowadza się zawsze według tabeli nr 4.
2. Jeżeli kategorie wzroku zostały określone
w szkłach okularowych lub soczewkach kontaktowych,
pracownik jest obowiązany do używania wymaganej
korekcji w czasie pracy oraz posiadania szkieł zapasowych.
Tabela nr 3
B a da nie oku l i styczn e wyko n ywane w r a ma ch ba da nia w st ę pne go na st a now isk a
be z poś r ed n i o zwi ązan e z p ro wadze nie m i be zpie cze ńst w e m r uchu k ole jow e go
oraz p ro wad zen i em o kre ślony ch r odza jów poja zdów k ole jow y ch
i p o j azdów k ole jow y ch me t r a
Ostrość wzroku
I kategoria wzroku
II kategoria wzroku
Bez korekcji
0,8/0,8
0,8/0,6
Z korekcją
—
—
Korekcja
—
—
prawidłowe
prawidłowe
Rozpoznawanie barw
Tabela nr 4
w.
rcl
.go
v.p
l
B a da nie o ku l i styczn e wyko n ywane w r a ma ch ba da nia ok r e sow e go na st a now isk a
be z poś r ed n i o zwi ązan e z p ro wa dze nie m i be zpie cze ńst w e m r uchu k ole jow e go
oraz p ro wad zen i em o kreślony ch r odza jów poja zdów k ole jow y ch
i p o j azdów k ole jow y ch me t r a
Ostrość wzroku
Bez korekcji
I kategoria wzroku
II kategoria wzroku
0,5/0,5 lub 0,7/0,3
0,4/0,2
Z korekcją
1,0/0,5 lub 0,8/0,8
0,8/0,6
Korekcja
+/– 3,0 D sph +/– 2,0 D cyl
+/– 3,0 D sph +/– 2,0 D cyl
prawidłowe
prawidłowe
Rozpoznawanie barw
U wa gi m e t ody cz n e
A. Zez, oczopląs i wszczepienie soczewek wewnątrzgałkowych wyklucza zakwalifikowanie do I i II kategorii
wzroku.
B. Brak widzenia stereoskopowego dyskwalifikuje do pracy na wysokości.
C. Zmiany w polu widzenia nie zezwalają na zakwalifikowanie do I kategorii wzroku. Obwodowe ubytki w polu
widzenia nieprzekraczające 20 stopni w każdym oku pozwalają przyznać II kategorię wzroku, po wykluczeniu
czynnego procesu chorobowego.
D. Wyniki badań, rozpoznanie oraz ewentualną konieczność pracy w szkłach korekcyjnych należy wpisać do
dokumentacji medycznej indywidualnej wewnętrznej pracownika.
E. Konieczność pracy w szkłach korekcyjnych należy dodatkowo wpisać do orzeczenia lekarskiego.
§ 7. Badanie narządu słuchu i równowagi przeprowadza lekarz laryngolog, który określa kategorię słu-
chu według norm zawartych w tabeli nr 5, uwzględniając wynik badania audiometrycznego.
Tabela nr 5
Kategoria słuchu
Badanie słuchu w ramach badania wstępnego na stanowiska bezpośrednio związane z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych oraz
pojazdów kolejowych metra
Badanie słuchu w ramach badania okresowego na stanowiska bezpośrednio związane z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych oraz
pojazdów kolejowych metra
I
Badany powinien słyszeć szept każdym Badany powinien słyszeć szept każdym
uchem oddzielnie z odległości 5 m
uchem oddzielnie z odległości 2 m
II
Badany powinien słyszeć szept każdym
uchem oddzielnie z odległości 3 m,
a w przypadku badania na stanowisko prowadzącego pojazdy kolejowe na terenie zakładu badany powinien słyszeć szept każdym uchem oddzielnie z odległości 1 m
ww
§ 8. 1. Badanie psychologiczne przeprowadza psycholog, uwzględniając czynniki ryzyka zawodowego
i szczególne wymogi sprawności psychicznych
w transporcie kolejowym oraz metodykę badań psychologicznych.
2. Badania psychologiczne powypadkowe wykonuje się w Centrum Naukowym Medycyny Kolejowej.
§ 9. 1. Przy ocenie zdolności fizycznej i psychicznej
do pracy pracownika zatrudnionego na stanowisku
pracy dłużej niż 5 lat, uprawniony lekarz uwzględnia
stopień przystosowania zawodowego.
2. Przy ocenie zdolności do pracy pracownika, który wykonuje dodatkowe czynności, wykraczające poza
zakres czynności określonych dla stanowiska pracy te-
Badany powinien słyszeć mowę zwykłą
każdym uchem oddzielnie z odległości 5 m,
a w przypadku badania na stanowisko prowadzącego pojazdy kolejowe na terenie zakładu badany powinien słyszeć szept każdym uchem oddzielnie z odległości 1 m
go pracownika, należy uwzględnić wymogi zdrowotne
przewidziane dla tych czynności.
§ 10. Pracowników zatrudnionych na stanowiskach
bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego oraz prowadzeniem
określonych rodzajów pojazdów kolejowych i pojazdów kolejowych metra uznaje się za zdolnych do pracy na tych stanowiskach, jeżeli
1) w wyniku badania ogólnego stanu zdrowia,
z uwzględnieniem wyników badań specjalistycznych i pomocniczych, nie stwierdzono istotnych
zmian chorobowych ani nieprawidłowości lub
stwierdzone zmiany w nieznacznym stopniu ograniczają sprawność ustroju, lecz nie powodują niezdolności do wykonywania czynności na danym
stanowisku pracy;
3. W skład komisji orzekającej w trybie odwoławczym nie może wchodzić lekarz, który wydał orzeczenie, od którego rozpatrywane jest odwołanie.
w.
rcl
.go
v.p
l
2) spełniają wymogi odnośnie do kategorii wzroku
i słuchu, określone w tabelach nr 1 i 2;
Poz. 301
3) uzyskali pozytywną ocenę zdolności do pracy na
określonym stanowisku pracy, wydaną przez psychologa.
§ 11. 1. W wyniku badania lekarskiego (badania
ogólnego stanu zdrowia, badań specjalistycznych
i pomocniczych) oraz badania psychologicznego
uprawniony lekarz wydaje orzeczenie stwierdzające
brak przeciwwskazań zdrowotnych do pracy na określonym stanowisku pracy lub istnienie takich przeciwwskazań.
2. Orzeczenie, o którym mowa w ust. 1, uprawniony lekarz wpisuje do orzeczenia lekarskiego, którego
wzór określa załącznik nr 10 do rozporządzenia, oraz
do dokumentacji medycznej indywidualnej wewnętrznej pracownika.
3. Orzeczenie lekarskie, o którym mowa w ust. 2,
wystawia się w 2 egzemplarzach — po jednym dla
pracownika i pracodawcy.
4. Rejestr wydanych orzeczeń prowadzi się oddzielnie dla każdego pracodawcy.
§ 12. W kolejowych poradniach medycyny pracy
oraz w Centrum Naukowym Medycyny Kolejowej powołuje się komisje lekarskie.
§ 13. 1. Komisje lekarskie w kolejowych poradniach medycyny pracy powołane są do
1) orzekania o zdolności do pracy w przypadku odwołania od orzeczenia uprawnionego lekarza, z zastrzeżeniem ust. 2 pkt 1;
2) orzekania o zdolności do pracy, gdy pracownik
uczestniczył w wypadku kolejowym.
2. Komisja Lekarska w Centrum Naukowym Medycyny Kolejowej powołana jest do
1) orzekania o zdolności do pracy w przypadku wniesienia odwołania od orzeczenia uprawnionego lekarza, w odniesieniu do stanowisk określonych
w załączniku nr 2 do rozporządzenia;
ww
2) orzekania o zdolności do pracy w przypadku wniesienia odwołań od orzeczeń wydanych przez komisje lekarskie w kolejowych poradniach medycyny
pracy, w przypadku badania, o którym mowa
w ust. 1 pkt 2.
4. Komisja lekarska może wystąpić do pracodawcy
badanego pracownika o informacje niezbędne do pracy komisji, a także zaprosić przedstawiciela pracodawcy do udziału w pracach komisji.
5. Przedstawiciel pracodawcy badanego pracownika nie bierze udziału w badaniu lekarskim i nie może
być przy nim obecny. Powinien on scharakteryzować
badanego, warunki środowiska pracy, sposób wykonywania pracy i szczególne wymagania sprawnościowe.
6. Przepis § 5 ust. 1 stosuje się odpowiednio.
§ 14. 1. Pracownik lub pracodawca, który nie zgadza się z orzeczeniem wydanym przez uprawnionego
lekarza, może wystąpić w terminie 7 dni od dnia wydania orzeczenia lekarskiego z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania. Wniosek składa się do
lekarza, który wydał to orzeczenie.
2. Pracownik lub pracodawca, który nie zgadza się
z orzeczeniem wydanym przez komisję lekarską w poradni medycyny pracy w wyniku badania, o którym
mowa w § 13 ust. 1 pkt 2, może wystąpić w terminie
7 dni od dnia wydania orzeczenia lekarskiego z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania. Wniosek składa się do komisji, która wydała to orzeczenie.
3. Ponowne badanie powinno być przeprowadzone w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Badanie przeprowadzają
1) komisje lekarskie we właściwych terenowo kolejowych poradniach medycyny pracy w przypadku
badań, o których mowa w § 13 ust. 1 pkt 1;
2) Komisja Lekarska w Centrum Naukowym Medycyny Kolejowej w przypadku badań, o których mowa
w § 13 ust. 2.
4. Orzeczenie wydane w trybie odwoławczym komisja lekarska wpisuje do orzeczenia lekarskiego, którego wzór określa załącznik nr 11 do rozporządzenia,
oraz do indywidualnej dokumentacji medycznej pracownika.
5. Orzeczenie wydane w trybie odwoławczym,
określonym w ust. 1—4, jest ostateczne.
§ 10. 1. W skład komisji egzaminacyjnej wchodzą
1) przewodniczący, posiadający wykształcenie wyższe, kwalifikacje zawodowe odpowiadające jednej
ze specjalności osób egzaminowanych i co najmniej 5-letni staż pracy w danej specjalności;
2) co najmniej dwaj członkowie, posiadający wykształcenie wyższe lub średnie, kwalifikacje zawodowe odpowiadające jednej ze specjalności osób
egzaminowanych i co najmniej 5-letni staż pracy
w danej specjalności;
3) przedstawiciel innego pracodawcy, posiadający
wykształcenie i kwalifikacje zawodowe określone
w pkt 2, który może być członkiem komisji egzaminacyjnej w przypadku przeprowadzania egzaminu
dla pracowników innego pracodawcy;
4) sekretarz komisji wyznaczony przez pracodawcę.
2. Przewodniczącego i członków komisji egzaminacyjnej powołuje i odwołuje, na wniosek pracodawcy, dyrektor oddziału terenowego Urzędu Transportu
Kolejowego.
3. Wniosek o powołanie komisji egzaminacyjnej
powinien zawierać informacje dotyczące wykształcenia i kwalifikacji posiadanych przez proponowanych kandydatów na przewodniczącego i członków
komisji. Kopie dokumentów zawierających te informacje, potwierdzone za zgodność z oryginałem przez
osobę przyjmującą dokumenty, przechowuje pracodawca.
ww
4. Obsługę administracyjną komisji egzaminacyjnej zapewnia pracodawca.
Załącznik nr 10
w.
rcl
.go
v.p
l
WZÓR
.....................................................
(pieczęć jednostki organizacyjnej
służby medycyny pracy)
ORZECZENIE LEKARSKIE
W wyniku badania lekarskiego i oceny psychologicznej orzeka się, że
Pan/i .................................................................................................................................................................................
urodzony/a w ..................................................................................................................................................................
(dzień, miesiąc, rok)
zamieszkały/a ..................................................................................................................................................................
(adres zamieszkania)
numer PESEL/ w przypadku braku numeru PESEL nazwa i numer dowodu tożsamości
..........................................................................................................................................................................................
zatrudniony/a, przyjmowany/a do pracy*
w ......................................................................................................................................................................................
(nazwa pracodawcy — zakładu pracy)
stanowisko ......................................................................................................................................................................
1) wobec braku przeciwwskazań zdrowotnych jest zdolny/a do wykonywania pracy na wyżej wymienionym
stanowisku*
— data następnego badania okresowego ................................................................................................................
2) wobec przeciwwskazań zdrowotnych jest niezdolny/a do wykonywania pracy na wyżej wymienionym stanowisku* ..........................................................................................................................................................................
3) wobec przeciwwskazań zdrowotnych utracił/a zdolność do wykonywania dotychczasowej pracy z dniem*
.......................................................................................................................................................................................
UWAGI LEKARZA
..........................................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................................................
ww
.................................... dnia ..............................................
pieczęć i podpis lekarza uprawnionego (komisji lekarskiej)
* Niepotrzebne skreślić.
POUCZENIE
Osoba zainteresowana i pracodawca otrzymujący orzeczenie lekarskie — w przypadku gdy nie zgadza się z wydanym orzeczeniem
— może wystąpić w ciągu 7 dni od daty otrzymania orzeczenia do właściwej terenowo kolejowej poradni medycyny pracy z wnioskiem o ponowne badanie lekarskie i wydanie orzeczenia. W przypadku pracownika metra wniosek o ponowne badanie należy kierować do Centrum Naukowego Medycyny Kolejowej. Wnioski o ponowne badanie lekarskie i wydanie orzeczenia składa się za pośrednictwem lekarza, który wydał orzeczenie. W przypadku badania powypadkowego wniosek o ponowne badanie i wydanie orzeczenia
należy skierować do Centrum Naukowego Medycyny Kolejowej za pośrednictwem komisji lekarskiej, która wydała orzeczenie.
§ 11. 1. Egzamin kwalifikacyjny przeprowadza się
na wniosek pracodawcy.
2. Wniosek o przeprowadzenie egzaminu kwalifikacyjnego składa się w jednostce organizacyjnej pracodawcy, przy którym została powołana komisja egzaminacyjna.
3. Do wniosku należy dołączyć następujące dokumenty osób egzaminowanych
1) odpis dyplomu lub świadectwa ukończenia szkoły;
2) dzienniczek;
4) kopię orzeczenia lekarskiego, o którym mowa
w § 4 ust. 1 pkt 2.
Załącznik nr 11
w.
rcl
.go
v.p
l
WZÓR
...........................................................
(pieczęć komisji lekarskiej)
ORZECZENIE LEKARSKIE
(wydane w trybie odwoławczym)
W wyniku ponownego badania lekarskiego oraz oceny psychologicznej orzeka się, że
Pan/i .................................................................................................................................................................................
urodzony/a w ..................................................................................................................................................................
(dzień, miesiąc, rok)
zamieszkały/a ..................................................................................................................................................................
(adres zamieszkania)
numer PESEL / w przypadku braku numeru PESEL nazwa i numer dowodu tożsamości
..........................................................................................................................................................................................
zatrudniony/a, przyjmowany/a do pracy*
w .....................................................................................................................................................................................
(nazwa i adres pracodawcy — zakładu pracy)
stanowisko ......................................................................................................................................................................
1) wobec braku przeciwwskazań zdrowotnych jest zdolny/a do wykonywania pracy na wyżej wymienionym
stanowisku*
— data następnego badania okresowego
.......................................................................................................................................................................................
2) wobec przeciwwskazań zdrowotnych jest niezdolny/a do wykonywania pracy na wyżej wymienionym stanowisku* ..........................................................................................................................................................................
3) wobec przeciwwskazań zdrowotnych utracił/a zdolność do wykonywania dotychczasowej pracy z dniem*
.......................................................................................................................................................................................
UWAGI LEKARZA
..........................................................................................................................................................................................
ww
..........................................................................................................................................................................................
............................................ dnia .......................................
* Niepotrzebne skreślić.
POUCZENIE: Od niniejszego orzeczenia odwołanie nie przysługuje.
pieczęć i podpisy członków komisji lekarskiej
ww
w.
rcl
.go
v.p
l
— 3848 —
Wydawca: Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
Redakcja: Rządowe Centrum Legislacji — Departament Dziennika Ustaw i Monitora Polskiego
al. J. Ch. Szucha 2/4, 00-582 Warszawa, tel. 22 622-66-56
Skład, druk i kolportaż: Centrum Usług Wspólnych — Wydział Wydawnictw i Poligrafii,
ul. Powsińska 69/71, 02-903 Warszawa, tel. 22 694-67-52; faks 22 694-60-48
Bezpłatna infolinia: 800 287 581 (czynna w godz. 730–1530)
www.wydawnictwa.cuw.gov.pl
e-mail: wydawnictwa@cuw.gov.pl
Tłoczono z polecenia Prezesa Rady Ministrów w Centrum Usług Wspólnych — Wydział Wydawnictw i Poligrafii,
ul. Powsińska 69/71, 02-903 Warszawa
Zam. 878/W/C/2011
ISSN 0867-3411
Cena 6,20 zł (w tym VAT)
§ 12. Przewodniczący komisji egzaminacyjnej
1) dopuszcza osoby zainteresowane do egzaminu
kwalifikacyjnego, a w przypadku stwierdzenia braków we wniosku, o którym mowa w § 11, występuje bezzwłocznie o usunięcie wskazanych braków
w terminie nie dłuższym niż 2 tygodnie;
2) wyznacza termin i miejsce egzaminu kwalifikacyjnego;
3) wyznacza członków komisji egzaminacyjnej do
przeprowadzenia egzaminu praktycznego oraz
części pisemnej egzaminu teoretycznego, zwany
dalej „zespołem egzaminacyjnym”;
4) wyznacza w porozumieniu z pracodawcą terminy
egzaminów poprawkowych;
5) określa dla poszczególnych członków komisji egzaminacyjnej zakres zagadnień egzaminacyjnych
egzaminu ustnego;
6) zatwierdza na wniosek członków komisji egzaminacyjnej tematy egzaminu praktycznego oraz części pisemnej i ustnej egzaminu teoretycznego;
7) powiadamia pisemnie dyrektora właściwego oddziału terenowego Urzędu Transportu Kolejowego o terminie i miejscu przeprowadzenia egzaminu.
§ 13. 1. Egzamin kwalifikacyjny przeprowadza się
nie później niż w terminie 30 dni od dnia złożenia
wniosku o przeprowadzenie egzaminu kwalifikacyjnego.
2. Osoba dopuszczona do egzaminu kwalifikacyjnego, co najmniej na 7 dni przed terminem egzaminu,
powinna być pisemnie, za potwierdzeniem odbioru,
zawiadomiona o jego terminie i miejscu.
§ 14. 1. Egzamin kwalifikacyjny składa się z egzaminu praktycznego oraz z egzaminu teoretycznego.
2. Zakres przedmiotowy egzaminu kwalifikacyjnego na poszczególne stanowiska bezpośrednio związane z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego oraz prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych określa załącznik nr 3 do rozporządzenia.
3. Zakres przedmiotowy egzaminu kwalifikacyjnego na poszczególne stanowiska bezpośrednio związane z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu na
liniach metra oraz prowadzeniem pojazdów kolejowych metra określa załącznik nr 4 do rozporządzenia.
§ 15. 1. Egzamin praktyczny polega na sprawdzeniu umiejętności samodzielnego wykonania przez
osobę egzaminowaną określonych czynności na danym stanowisku.
4. Egzamin pisemny w formie testu uważa się za
zdany, jeżeli liczba uzyskanych punktów wynosi co
najmniej 2/3 możliwych do uzyskania w zestawie testowym.
w.
rcl
.go
v.p
l
2. Egzamin praktyczny przeprowadza się na stanowisku w miejscu pracy lub w warunkach analogicznych do stanowiska i miejsca pracy.
Poz. 301
3. Warunkiem dopuszczenia kandydata do zdawania egzaminu praktycznego jest ukończenie szkolenia
teoretycznego, o ile jest ono wymagane w programie
przygotowania zawodowego.
5. Warunkiem dopuszczenia do egzaminu ustnego
jest uzyskanie pozytywnego wyniku z egzaminu
pisemnego.
4. Egzamin praktyczny przeprowadza co najmniej
dwuosobowy zespół egzaminacyjny posiadający kwalifikacje w zakresie specjalności osób egzaminowanych.
6. Egzamin ustny przeprowadza komisja egzaminacyjna w pełnym składzie, z tym że poszczególni
członkowie komisji zadają pytania w zakresie tematycznym określonym przez przewodniczącego.
5. Z przebiegu egzaminu praktycznego zespół egzaminacyjny sporządza protokół, w którym stwierdza
wynik egzaminu.
7. W przypadku uzyskania negatywnego wyniku
egzaminu teoretycznego przewodniczący komisji
egzaminacyjnej wyznacza termin egzaminu teoretycznego poprawkowego, nie wcześniej jednak niż po
upływie 2 tygodni od daty ogłoszenia wyniku egzaminu. Egzamin teoretyczny poprawkowy można zdawać
dwa razy.
6. Pozytywny wynik egzaminu praktycznego stanowi warunek dopuszczenia osoby egzaminowanej
do egzaminu teoretycznego.
7. W przypadku uzyskania na egzaminie praktycznym wyniku negatywnego przewodniczący komisji
egzaminacyjnej wyznacza termin egzaminu praktycznego poprawkowego, nie wcześniej jednak niż po
upływie dwóch tygodni od daty egzaminu praktycznego. Egzamin praktyczny poprawkowy można zdawać
tylko raz.
§ 16. 1. Egzamin teoretyczny obejmuje sprawdzenie wiadomości i umiejętności określonych wymaganiami dla danego stanowiska.
2. Egzamin teoretyczny składa się z egzaminu
pisemnego i ustnego.
3. Egzamin pisemny może mieć formę pracy
pisemnej lub testu.
§ 17. 1. Tematy prac pisemnych lub zestawy testów egzaminu pisemnego opracowują członkowie komisji egzaminacyjnej w zakresie przydzielonych im
bloków tematycznych, a zatwierdza przewodniczący
komisji egzaminacyjnej.
2. Do czasu rozpoczęcia egzaminu i ogłoszenia tematów ich treść nie może być ujawniona.
ww
3. Czas na napisanie pracy pisemnej nie powinien
przekraczać 3 godzin.
§ 18. 1. W przypadku egzaminu pisemnego w formie testu dla każdej egzaminowanej grupy osób poddawanych jednocześnie egzaminowi należy przygotować różne zestawy testów w liczbie nie mniejszej niż
liczba zdających plus jeden.
2. Liczbę pytań testowych, nie mniejszą niż 30 pytań w zestawie, określa przewodniczący komisji egzaminacyjnej.
3. Czas trwania egzaminu pisemnego w formie testu nie może być dłuższy niż wynikający z pomnożenia
liczby pytań testowych przez 3 minuty, przy 3 wariantach odpowiedzi.
§ 19. 1. Z przebiegu egzaminu kwalifikacyjnego komisja egzaminacyjna sporządza i podpisuje protokół,
w którym określa wyniki egzaminów uzyskane przez
poszczególne osoby egzaminowane.
2. Komisja egzaminacyjna, na podstawie uzyskanego przez osobę egzaminowaną pozytywnego wyniku egzaminu, wydaje świadectwo zdania egzaminu
kwalifikacyjnego. Wzór świadectwa określa załącznik
nr 5 do rozporządzenia.
3. W świadectwie kwalifikacyjnym dla prowadzącego pojazd trakcyjny określa się rodzaj trakcji.
4. Protokół, o którym mowa w ust. 1, przewodniczący komisji egzaminacyjnej przekazuje pracodawcy,
a jego kopię dyrektorowi właściwego oddziału terenowego Urzędu Transportu Kolejowego.
5. Pracodawca prowadzi rejestr przeprowadzonych egzaminów oraz zapewnia przechowywanie dokumentacji z przeprowadzonych egzaminów.
§ 20. 1. Pracodawca, na podstawie świadectwa
zdania egzaminu kwalifikacyjnego, uzyskaniu autoryzacji oraz zaliczonej jazdy próbnej, wydaje dla prowadzących określone rodzaje pojazdów kolejowych —
prawo kierowania pojazdem kolejowym albo pojazdem kolejowym metra. Wzory prawa kierowania
określają odpowiednio załączniki nr 6 i 7 do rozporządzenia.
2. Pracodawca prowadzi rejestr wydanych praw
kierowania, o których mowa w ust. 1.
§ 21. 1. Warunkiem dopuszczenia pracowników do
wykonywania czynności na danym stanowisku jest
uzyskanie przez nich autoryzacji przeprowadzanej
przez pracodawcę.
2. Autoryzację przeprowadza się w stosunku do
pracowników w następujących przypadkach
1) przed dopuszczeniem do wykonywania samodzielnie czynności na danym stanowisku;
7. W przypadku uzyskania na egzaminie okresowym wyniku negatywnego pracodawca określa termin egzaminu poprawkowego. Poprawkowy egzamin
okresowy można zdawać dwa razy.
w.
rcl
.go
v.p
l
2) zmiany miejsca pracy, typu pojazdu kolejowego
lub gdy przerwa w pracy na danym stanowisku
trwała dłużej niż 6 miesięcy;
Poz. 301
3) wprowadzenia zmian organizacyjnych i technicznych mających wpływ na sposób wykonywania
czynności na danym stanowisku.
3. Uzyskanie autoryzacji powinno być poprzedzone przeszkoleniem praktycznym na stanowisku
w miejscu pracy. Pracodawca przeprowadza autoryzację, uwzględniając doświadczenie zawodowe pracownika oraz warunki w miejscu pracy.
4. Do zakresu autoryzacji dla stanowisk: prowadzący maszyny do kolejowych robót budowlanych, kierownik pociągu towarowego, pasażerskiego oraz
gospodarczego i roboczego — należy dodatkowo
sprawdzenie wykonania obowiązkowych jazd w czynnej kabinie pojazdu kolejowego w różnych porach doby oraz znajomość odcinków linii kolejowych, według
programu ustalonego przez pracodawcę.
5. Pracodawca przeprowadza kontrolę znajomości
przez pracowników odcinków linii kolejowych, o których mowa w ust. 4.
§ 24. Pracodawca kieruje pracownika do innego
pracodawcy lub wyspecjalizowanej jednostki szkoleniowej, w przypadku gdy nie ma możliwości samodzielnego zorganizowania doskonalenia zawodowego
lub przeprowadzania egzaminu okresowego.
§ 25. 1. Egzamin weryfikacyjny jest praktycznym
i teoretycznym (pisemnym i ustnym) sprawdzeniem
wiadomości i umiejętności pracownika, który posiadając świadectwo zdania egzaminu kwalifikacyjnego
albo licencję maszynisty i świadectwo maszynisty,
ubiega się o ponowne dopuszczenie do pracy na stanowisku, o którym mowa w załącznikach nr 1 i 2 do
rozporządzenia.
2. Egzamin weryfikacyjny o ponowne dopuszczenie do pracy, o którym mowa w ust. 1, przeprowadza
się w przypadku, gdy
1) pracownik został odsunięty od pracy
a) po spowodowaniu wypadku kolejowego,
§ 22. 1. Pracodawca wydaje pracownikom zatrudnionym na stanowiskach bezpośrednio związanych
z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, innym niż związanych z prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych, dokument upoważniający do wykonywania czynności na tych stanowiskach. Wzór dokumentu określa załącznik nr 8 do
rozporządzenia.
2. Pracodawca prowadzi rejestr wydanych dokumentów, o których mowa w ust. 1.
§ 23. 1. Pracodawca organizuje doskonalenie zawodowe i egzaminy okresowe pracowników zatrudnionych na stanowiskach pracy, o których mowa w załącznikach nr 1 i 2 do rozporządzenia, nie rzadziej niż
raz na 4 lata.
2. Egzamin okresowy przeprowadza się w formie
testu.
ww
3. Liczbę pytań testowych, nie mniejszą niż
30 w zestawie, określa przewodniczący komisji egzaminacyjnej powoływanej przez pracodawcę w składzie, o którym mowa w § 10 ust. 1.
4. Czas trwania egzaminu okresowego nie może
być dłuższy niż wynikający z pomnożenia liczby pytań
testowych przez 3 minuty, przy 3 wariantach odpowiedzi.
b) na skutek stwierdzonych uchybień w pracy mogących spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ruchu kolejowego;
2) ciągła przerwa w pracy na danym stanowisku
trwała dłużej niż 12 miesięcy lub pracownik nie
uzyskał wyniku pozytywnego na egzaminie okresowym.
3. Przed złożeniem wniosku o skierowanie pracownika na egzamin weryfikacyjny pracodawca kieruje
pracownika do odbycia zajęć próbnych na stanowisku, którego dotyczy egzamin weryfikacyjny, określając opiekuna oraz czas, termin i miejsce przeprowadzenia tych zajęć.
4. Egzamin weryfikacyjny przeprowadza się na
wniosek pracodawcy.
5. Wniosek o przeprowadzenie egzaminu weryfikacyjnego składa się w jednostce organizacyjnej pracodawcy, przy którym została powołana komisja egzaminacyjna.
6. Do wniosku należy dołączyć
1) dowód uiszczenia opłaty za egzamin, o ile jest ona
wymagana;
2) kopię orzeczenia lekarskiego, o którym mowa
w § 4 ust. 1 pkt 2;
5. Egzamin okresowy uważa się za zdany, jeżeli
liczba uzyskanych punktów wynosi co najmniej
2/3 możliwych do uzyskania w zestawie testowym.
3) kopię świadectwa zdania ostatniego egzaminu
kwalifikacyjnego.
6. Z egzaminu okresowego nie wystawia się oceny. Komisja określa egzamin jako zdany albo niezdany
(wynik negatywny).
7. Egzamin weryfikacyjny przeprowadza komisja
egzaminacyjna. Przepisy § 10, 12 i 14—19 stosuje się
odpowiednio.
Rozdział 5
Przepisy przejściowe i końcowe
w.
rcl
.go
v.p
l
§ 26. Zdanie egzaminu kwalifikacyjnego, weryfikacyjnego, okresowego oraz uzyskanie autoryzacji odnotowuje się w rejestrze egzaminów prowadzonym
przez pracodawcę.
Poz. 301
§ 27. 1. Za przeprowadzenie egzaminów kwalifikacyjnego i weryfikacyjnego, o których mowa w § 11
i 25, oraz egzaminu kwalifikacyjnego poprawkowego,
o którym mowa w § 15 ust. 7 i § 18 ust. 7, kierujący
wniosek uiszcza opłatę egzaminacyjną w wysokości
100 PLN za każdą osobę zgłoszoną do egzaminu.
2. Nie uiszcza opłaty egzaminacyjnej pracodawca,
przy którym została powołana komisja egzaminacyjna.
3. Opłatę, o której mowa w ust. 1, uiszcza się na rachunek pracodawcy, przy którym działa komisja egzaminacyjna.
§ 28. 1. Za udział w pracach komisji egzaminacyjnych, o których mowa w § 10, członkom komisji przysługuje wynagrodzenie, którego wysokość ustala się
w zależności od liczby egzaminowanych.
2. Łączna wysokość wynagrodzenia komisji egzaminacyjnej powinna wynosić nie więcej niż 70% kwoty wyliczonej, jako iloczyn liczby osób egzaminowanych oraz stawki opłaty egzaminacyjnej, o której mowa w § 27 ust. 1.
3. Wynagrodzenie przewodniczącego komisji egzaminacyjnej jest o 50% wyższe niż członka komisji.
Rozdział 4
Ocena zdolności fizycznych i psychicznych
pracowników, jednostki uprawnione do oceny
zdolności fizycznej i psychicznej oraz tryb orzekania
o tej zdolności
§ 29. 1. Zasady oceny zdolności fizycznych i psychicznych pracowników określa załącznik nr 9 do rozporządzenia.
2. Wzory orzeczeń lekarskich określają załączniki
nr 10 i 11 do rozporządzenia.
ww
3. Jednostkami uprawnionymi do oceny zdolności
fizycznych i psychicznych pracowników są jednostki,
będące komórkami organizacyjnymi Kolejowego Zakładu Medycyny Pracy i Centrum Naukowego Medycyny Kolejowej.
4. Lekarze posiadający specjalizację w dziedzinie
okulistyki oraz lekarze posiadający specjalizację
w dziedzinie otorynolaryngologii lub laryngologii,
zwani dalej „lekarzami laryngologami”, przeprowadzający specjalistyczne badania profilaktyczne pracowników zatrudnionych na stanowiskach wymienionych w załącznikach nr 1 i 2 do rozporządzenia, powinni posiadać kwalifikacje określone w przepisach
o służbie medycyny pracy.
5. Psycholodzy dokonujący oceny psychologicznej
przydatności zawodowej do pracy na stanowiskach
wymienionych w załącznikach nr 1 i 2 do rozporządzenia powinni posiadać kwalifikacje określone w przepisach o służbie medycyny pracy.
§ 30. 1. Pracownicy, którzy w dniu wejścia w życie
rozporządzenia wykonują czynności na stanowiskach
określonych w załącznikach nr 1 i 2 do rozporządzenia
i do wykonywania tych czynności zostali dopuszczeni
na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowują
nadal uprawnienia do wykonywania tych czynności.
2. Pracownicy, którzy w dniu wejścia w życie rozporządzenia wykonują czynności na stanowiskach
określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury
z dnia 16 sierpnia 2004 r. w sprawie wykazu stanowisk
bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego i warunków, jakie powinny spełniać osoby zatrudnione na tych stanowiskach oraz prowadzący pojazdy kolejowe (Dz. U.
Nr 212, poz. 2152, z późn. zm.4)) w
1) załączniku nr 1 w lp. 17 w specjalnościach: maszynista żurawia kolejowego, maszynista dźwigu UK,
maszynista pociągu do wymiany nawierzchni kolejowej, maszynista pociągu do wymiany podtorza
zachowują nadal uprawnienia do wykonywania
tych czynności na stanowiskach określonych w załączniku nr 1 do niniejszego rozporządzenia
w lp. 13 w specjalnościach: kierowca żurawia torowego, kierowca dźwigu układkowego typu UK,
kierowca pociągu do wymiany nawierzchni kolejowej, kierowca pociągu do naprawy podtorza;
2) załączniku nr 2 w lp. 6 i 7 zachowują nadal uprawnienia do wykonywania tych czynności na stanowiskach określonych w załączniku nr 2 do niniejszego rozporządzenia w lp. 6 i 7.
3. Do pracowników, o których mowa w ust. 1 i 2,
przepisy § 23—25 stosuje się.
§ 31. Pracownicy, o których mowa w § 30 ust. 1 i 2,
posiadający zdolność fizyczną i psychiczną stwierdzoną zaświadczeniem lekarskim wydanym na podstawie
dotychczasowych przepisów, zachowują nadal tę zdolność do czasu następnego badania, którego termin
wynika z przepisów rozporządzenia.
§ 32. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie
7 dni od dnia ogłoszenia.5)
Minister Infrastruktury: C. Grabarczyk
4) Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone
w Dz. U. z 2004 r. Nr 218, poz. 2212, z 2005 r. Nr 235,
poz. 1999, z 2006 r. Nr 190, poz. 1407 oraz z 2007 r. Nr 170,
poz. 1204.
5) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 16 sierpnia 2004 r.
w sprawie wykazu stanowisk bezpośrednio związanych
z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego
i warunków, jakie powinny spełniać osoby zatrudnione na
tych stanowiskach oraz prowadzący pojazdy kolejowe
(Dz. U. Nr 212, poz. 2152 i Nr 218, poz. 2212, z 2005 r.
Nr 235, poz. 1999, z 2006 r. Nr 190, poz. 1407 oraz z 2007 r.
Nr 170, poz. 1204), które na podstawie art. 3 ust. 1 ustawy
z dnia 25 czerwca 2009 r. o zmianie ustawy o transporcie
kolejowym (Dz. U. Nr 214, poz. 1658) utraciło moc z dniem
3 grudnia 2010 r. w zakresie objętym niniejszym rozporządzeniem.
w.
rcl
.go
v.p
l
Elektronicznie
podpisany przez
Jarosław Deminet; RCL
Data: 2011.03.17
Poz. 301
15:04:02 +01'00'
301
w.
rcl
.go
v.p
l
ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY1)
z dnia 18 lutego 2011 r.
w sprawie pracowników zatrudnionych na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowadzeniem
i bezpieczeństwem ruchu kolejowego, prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych
oraz pojazdów kolejowych metra
Na podstawie art. 22d ust. 3 ustawy z dnia 28 marca
2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 16,
poz. 94, z późn. zm.2)) zarządza się, co następuje
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Załączniki do rozporządzenia Ministra Infrastruktury
z dnia 18 lutego 2011 r. (poz. 301)
Załącznik nr 1
WYKAZ STANOWISK BEZPOŚREDNIO ZWIĄZANYCH Z PROWADZENIEM I BEZPIECZEŃSTWEM
RUCHU KOLEJOWEGO ORAZ PROWADZENIEM OKREŚLONYCH RODZAJÓW POJAZDÓW KOLEJOWYCH
Lp.
Stanowisko
1
2
1
Dyżurny ruchu
2
Nastawniczy
3
Zwrotniczy
4
Kierownik pociągu
5
Ustawiacz
6
Manewrowy
7
Rewident taboru
8
Automatyk
9
Toromistrz
10
Mostowniczy
11
Dróżnik obchodowy
12
Dróżnik przejazdowy
13
Prowadzący maszyny do kolejowych robót budowlanych