Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 lutego 2011 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o języku polskim

Przepisy ustawy dotyczą

1)

ochrony języka polskiego;

2)

używania języka polskiego w realizacji zadań publicznych;

3)

używania języka polskiego w obrocie oraz przy wykonywaniu przepisów z zakresu prawa

pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Powołanie Państwowej Komisji Poświadczania Znajomości Języka Polskiego jako Obcego,

jej przewodniczącego i członków, nastąpi w ciągu 2 miesięcy od dnia wejścia w życie

niniejszej ustawy.

1.

Do spraw wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie ustawy, stosuje się

przepisy niniejszej ustawy.

2.

Czynności dokonane przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy na podstawie dotychczasowych

przepisów zachowują ważność.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Ustawa nie narusza

1)

przepisów ustaw o stosunku państwa do kościołów i innych związków wyznaniowych, w

szczególności dotyczących uprawiania kultu i praktyk religijnych;

2

praw mniejszości narodowych i etnicznych oraz społeczności posługującej się językiem

regionalnym.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Ustawa wchodzi w życie z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w

Unii Europejskiej.

1.

Ochrona języka polskiego polega w szczególności na

1)

dbaniu o poprawne używanie języka i doskonaleniu sprawności językowej jego użytkowników

oraz na stwarzaniu warunków do właściwego rozwoju języka jako narzędzia międzyludzkiej

komunikacji;

2)

przeciwdziałaniu jego wulgaryzacji;

3)

szerzeniu wiedzy o nim i jego roli w kulturze;

4)

upowszechnianiu szacunku dla regionalizmów i gwar, a także przeciwdziałaniu ich zanikowi;

5)

promocji języka polskiego w świecie;

6)

wspieraniu nauczania języka polskiego w kraju i za granicą.

2.

Do ochrony języka polskiego są obowiązane wszystkie organy władzy publicznej oraz

instytucje i organizacje uczestniczące w życiu publicznym.

3.

(uchylony).

Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia.

Język polski jest językiem urzędowym

1)

konstytucyjnych organów państwa;

2)

organów jednostek samorządu terytorialnego i podległych im instytucji w zakresie,

w jakim wykonują zadania publiczne;

3)

terenowych organów administracji publicznej;

4)

instytucji powołanych do realizacji określonych zadań publicznych;

5)

organów, instytucji i urzędów podległych organom wymienionym w pkt 1 i pkt 3, powołanych

w celu realizacji zadań tych organów, a także organów państwowych osób prawnych w

zakresie, w jakim wykonują zadania publiczne;

6)

organów samorządu innego niż samorząd terytorialny oraz organów organizacji społecznych,

zawodowych, spółdzielczych i innych podmiotów wykonujących zadania publiczne.

1.

Podmioty wykonujące zadania publiczne na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dokonują

wszelkich czynności urzędowych oraz składają oświadczenia woli w języku polskim, chyba

że przepisy szczególne stanowią inaczej.

2.

Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do oświadczeń woli, podań i innych pism składanych

organom, o których mowa w art. 4.

Umowy międzynarodowe zawierane przez Rzeczpospolitą Polską powinny mieć polską wersję

językową, stanowiącą podstawę wykładni, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej.

1.

Na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w obrocie z udziałem konsumentów oraz przy

wykonywaniu przepisów z zakresu prawa pracy używa się języka polskiego, jeżeli

1)

konsument lub osoba świadcząca pracę ma miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej

Polskiej w chwili zawarcia umowy oraz

2)

umowa ma być wykonana lub wykonywana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

2.

Na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w obrocie bez udziału konsumentów używa się

języka polskiego, jeżeli obrót ten jest wykonywany przez podmioty, o których mowa

w art. 4.

3.

Przepisy ustawy stosuje się do dokumentów i informacji, których obowiązek sporządzenia

lub podania wynika z odrębnych przepisów.

1.

Obowiązek używania języka polskiego w zakresie, o którym mowa w art. 7, dotyczy w

szczególności nazewnictwa towarów i usług, ofert, warunków gwarancji, faktur, rachunków

i pokwitowań, jak również ostrzeżeń i informacji dla konsumentów wymaganych na podstawie

innych przepisów, instrukcji obsługi oraz informacji o właściwościach towarów i usług,

z zastrzeżeniem ust. 3. Obowiązek używania języka polskiego w informacjach o właściwościach

towarów i usług dotyczy też reklam.

2.

Obcojęzyczne opisy towarów i usług oraz obcojęzyczne oferty, ostrzeżenia i informacje

dla konsumentów wymagane na podstawie innych przepisów w zakresie, o którym mowa w

art. 7, muszą być jednocześnie sporządzone w polskiej wersji językowej, z zastrzeżeniem

ust. 3.

3.

Nie wymagają opisu w języku polskim ostrzeżenia i informacje dla konsumentów wymagane

na podstawie innych przepisów, instrukcje obsługi oraz informacje o właściwościach

towarów, jeżeli są wyrażone w powszechnie zrozumiałej formie graficznej; jeżeli formie

graficznej towarzyszy opis, to opis ten powinien być sporządzony w języku polskim.

Kontrolę używania języka polskiego w zakresie, o którym mowa w art. 7 i 7a, sprawuje,

odpowiednio do zakresu swoich zadań, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów,

Inspekcja Handlowa oraz powiatowy (miejski) rzecznik konsumentów, jak również Państwowa

Inspekcja Pracy.

1

Dokumenty w zakresie, o którym mowa w art. 7, w tym w szczególności umowy z udziałem

konsumentów i umowy z zakresu prawa pracy, sporządza się w języku polskim, z zastrzeżeniem

ust. 1b.

1a

Dokumenty w zakresie, o którym mowa w art. 7, mogą być jednocześnie sporządzone w

wersji lub wersjach obcojęzycznych. Podstawą ich wykładni jest wersja w języku polskim,

jeżeli osoba świadcząca pracę lub konsument są obywatelami Rzeczypospolitej Polskiej.

1b

Umowa o pracę lub inny dokument wynikający z zakresu prawa pracy, a także umowa, której

stroną jest konsument lub inne niż umowa dokumenty stosowane w obrocie z udziałem

konsumentów, mogą być sporządzone w języku obcym na wniosek osoby świadczącej pracę

lub konsumenta, władających tym językiem, niebędących obywatelami polskimi, pouczonych

uprzednio o prawie do sporządzenia umowy lub innego dokumentu w języku polskim.

2.

(utracił moc).

3.

(utracił moc).

4.

Do umów z udziałem konsumentów zawartych w następstwie ich sporządzenia z naruszeniem

ust. 1 stosuje się odpowiednio art. 74 § 1 zdanie pierwsze oraz art. 74 § 2 Kodeksu

cywilnego.

5.

Umowa o świadczenie usług drogą elektroniczną, określonych w ustawie z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną

(Dz. U. Nr 144, poz. 1204, z późn. zm., sporządzona w języku obcym, zawarta z usługodawcą, który nie jest osobą fizyczną

mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub osobą prawną

bądź jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, prowadzącą działalność

gospodarczą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, może stanowić uprawdopodobnienie

faktu dokonania czynności prawnej, o którym mowa w art. 74 § 2 Kodeksu cywilnego.

Język polski jest językiem nauczania oraz językiem egzaminów i prac dyplomowych w

szkołach publicznych i niepublicznych wszystkich typów oraz w placówkach oświatowych

i innych instytucjach edukacyjnych, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej.

1.

Napisy i informacje w urzędach i instytucjach użyteczności publicznej, a także przeznaczone

do odbioru publicznego oraz w środkach transportu publicznego sporządza się w języku

polskim.

2.

Nazwom i tekstom w języku polskim mogą towarzyszyć wersje w przekładzie na język obcy

w wypadkach i granicach określonych w rozporządzeniu ministra właściwego do spraw

administracji publicznej.

Przepisy art. 5-10 nie dotyczą

1)

nazw własnych;

2)

obcojęzycznych dzienników, czasopism, książek oraz programów komputerowych, z wyjątkiem

ich opisów i instrukcji;

3)

działalności dydaktycznej i naukowej szkół wyższych, szkół i klas z obcym językiem

wykładowym lub dwujęzycznych, nauczycielskich kolegiów języków obcych, a także nauczania

innych przedmiotów, jeżeli jest to zgodne z przepisami szczególnymi;

4)

twórczości naukowej i artystycznej;

5)

zwyczajowo stosowanej terminologii naukowej i technicznej;

6)

znaków towarowych, nazw handlowych oraz oznaczeń pochodzenia towarów i usług;

7)

norm wprowadzanych w języku oryginału zgodnie z przepisami o normalizacji.

Cudzoziemiec lub obywatel polski na stałe zamieszkały za granicą otrzymuje urzędowe

poświadczenie znajomości języka polskiego po zdaniu egzaminu przed państwową komisją

egzaminacyjną.

1.

Państwową Komisję Poświadczania Znajomości Języka Polskiego jako Obcego, zwaną dalej

„Komisją”, jej przewodniczącego i członków, powołuje i odwołuje minister właściwy

do spraw szkolnictwa wyższego i minister właściwy do spraw oświaty i wychowania, w

porozumieniu z ministrem właściwym do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego,

spośród specjalistów w zakresie nauczania języka polskiego, w tym jako języka obcego.

2.

Komisja liczy dziesięciu członków.

3.

Do zadań Komisji należy w szczególności

1)

sprawowanie nadzoru nad przeprowadzaniem egzaminów, o których mowa w art. 11a;

2)

przyjmowanie wniosków dotyczących potrzeb w zakresie przeprowadzania egzaminów;

3)

przygotowywanie rocznego harmonogramu egzaminów;

4)

powoływanie składów państwowych komisji egzaminacyjnych;

5)

zlecanie przygotowania zadań egzaminacyjnych, analiz i opracowań na potrzeby przeprowadzanych

egzaminów;

6)

organizacja i prowadzenie szkoleń dla egzaminatorów i osób przygotowujących zadania

egzaminacyjne;

7)

promocja systemu poświadczania znajomości języka polskiego przez cudzoziemców w kraju

i za granicą;

8)

wydawanie poświadczeń znajomości języka polskiego;

9)

współpraca z krajowymi i zagranicznymi instytucjami prowadzącymi testowanie znajomości

języków obcych, w tym języka polskiego przez cudzoziemców, oraz z instytucjami przygotowującymi

zdających do egzaminów poświadczających znajomość języka.

1.

Państwowe komisje egzaminacyjne są powoływane na podstawie analizy potrzeb w zakresie

poświadczania znajomości języka polskiego.

2.

Do zadań państwowych komisji egzaminacyjnych należy

1)

przeprowadzanie egzaminów pisemnych i ustnych dla różnych poziomów zaawansowania znajomości

języka polskiego i wystawianie ocen;

2)

sporządzanie dokumentacji z przebiegu egzaminów i przekazywanie jej Komisji.

1.

Środki finansowe niezbędne do funkcjonowania Komisji i państwowych komisji egzaminacyjnych

są zapewniane w części budżetu państwa, której dysponentem jest minister właściwy

do spraw szkolnictwa wyższego.

2.

Minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego w porozumieniu z ministrem właściwym

do spraw oświaty i wychowania określi w drodze rozporządzenia

1)

szczegółowe zadania i regulamin działania Komisji, organizację państwowych komisji

egzaminacyjnych, sposób obsługi administracyjnej i finansowej Komisji i państwowych

komisji egzaminacyjnych, wysokość wynagrodzenia oraz warunki zwrotu członkom Komisji

i państwowych komisji egzaminacyjnych kosztów podróży i pobytu, a także wysokość wynagrodzenia

innych osób wykonujących zadania na zlecenie Komisji, uwzględniając w szczególności,

że wynagrodzenie członków Komisji, z wyjątkiem jej przewodniczącego, przysługuje za

udział w posiedzeniach Komisji i że jego wysokość będzie ustalana w relacji do minimalnej

stawki wynagrodzenia zasadniczego asystenta, określonej w przypisach o wynagradzaniu

nauczycieli akademickich zatrudnionych w uczelniach państwowych;

2)

szczegółowe warunki i tryb przeprowadzania egzaminów oraz wydawania poświadczeń znajomości

języka polskiego, wzór poświadczenia, warunki odpłatności za przeprowadzanie egzaminów

i wydawanie poświadczeń, wymagania, jakim powinni odpowiadać egzaminatorzy państwowych

komisji egzaminacyjnych, a także standardy wymagań dla poszczególnych poziomów zaawansowania

znajomości języka polskiego, z uwzględnieniem nadania poświadczeniu nazwy „Certyfikat

znajomości języka polskiego” oraz możliwości zwolnień z obowiązku zdawania egzaminu.

3.

Obsługę administracyjną i finansową Komisji i państwowych komisji egzaminacyjnych

wykonuje Biuro Uznawalności Wykształcenia i Wymiany Międzynarodowej, utworzone na

podstawie odrębnych przepisów.

4.

Opłaty pobierane za przeprowadzenie egzaminu i wydanie poświadczenia znajomości języka

polskiego stanowią dochód budżetu państwa i są gromadzone na rachunku dochodów budżetowych

Biura Uznawalności Wykształcenia i Wymiany Międzynarodowej.

1.

Instytucją opiniodawczo-doradczą w sprawach używania języka polskiego jest Rada Języka

Polskiego, zwana dalej „Radą”, działająca jako komitet problemowy w rozumieniu art. 34 ustawy z dnia 25 kwietnia 1997 r. o Polskiej Akademii Nauk

(Dz. U. Nr 75, poz. 469, z późn. zm.

2.

Nie rzadziej niż co dwa lata Rada przedstawia Sejmowi i Senatowi sprawozdanie o stanie

ochrony języka polskiego w rozumieniu art. 3.

1

Rada, na wniosek ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego,

ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania, ministra właściwego do spraw szkolnictwa

wyższego, Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Prezesa Polskiej Akademii

Nauk lub z własnej inicjatywy, wyraża, w drodze uchwały, opinie o używaniu języka

polskiego w działalności publicznej oraz w obrocie na terytorium Rzeczypospolitej

Polskiej z udziałem konsumentów i przy wykonywaniu na terytorium Rzeczypospolitej

Polskiej przepisów z zakresu prawa pracy oraz ustala zasady ortografii i interpunkcji

języka polskiego.

2.

Towarzystwa naukowe, stowarzyszenia twórców i szkoły wyższe mogą zwracać się do Rady

w sprawach używania języka polskiego.

1.

Każdy organ, o którym mowa w art. 4, może zasięgnąć opinii Rady w wypadku wystąpienia

w toku czynności urzędowych istotnych wątpliwości dotyczących użycia języka polskiego.

2.

Producent, importer oraz dystrybutor towaru lub usługi, dla których w języku polskim

brak jest odpowiedniej nazwy, może wystąpić z wnioskiem do Rady o udzielenie opinii

co do odpowiedniej formy językowej dla oznaczenia tego towaru lub usługi.

1.

Kto na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wbrew przepisom art. 7a, w obrocie z

udziałem konsumentów stosuje wyłącznie obcojęzyczne nazewnictwo towarów lub usług

albo sporządza wyłącznie w języku obcym oferty, ostrzeżenia i informacje dla konsumentów

wymagane na podstawie innych przepisów, instrukcje obsługi, informacje o właściwościach

towarów lub usług, warunki gwarancji, faktury, rachunki lub pokwitowania,

podlega karze grzywny.

2.

Tej samej karze podlega, kto na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wbrew przepisom

art. 7 i art. 8, w obrocie lub przy wykonywaniu przepisów z zakresu prawa pracy sporządza

umowę lub inny dokument wyłącznie w języku obcym.

W ustawie z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe

(Dz. U. Nr 5, poz. 24, z 1988 r. Nr 41, poz. 324, z 1989 r. Nr 34, poz. 187, z 1990 r. Nr 29, poz. 173, z 1991 r. Nr 100, poz. 442, z 1996 r. Nr 114, poz. 542 oraz z 1997 r. Nr 88, poz. 554 i Nr 121, poz. 770) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 12 w ust. 1 w pkt 2 kropkę na końcu zastępuje się przecinkiem oraz dodaje pkt

3 w brzmieniu

„

3)

dbać o poprawność języka i unikać używania wulgaryzmów.

”

;

2)

w art. 25 w ust. 4 dodaje się zdanie drugie w brzmieniu

„

Jest również obowiązany do dbania o poprawność języka materiałów prasowych oraz przeciwdziałania

jego wulgaryzacji.

”

(pominięty).

W ustawie z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji

(Dz. U. z 1993 r. Nr 7, poz. 34, z 1995 r. Nr 66, poz. 335 i Nr 142, poz. 701, z 1996 r. Nr 106, poz. 496 oraz z 1997 r. Nr 88, poz. 554 i Nr 121, poz. 770) wprowadza się następujące zmiany

1)

(uchylony);

2)

w art. 21 w ust. 1 dodaje się pkt 6a w brzmieniu

„

6a)

upowszechnianie wiedzy o języku polskim,”.

”

;

(pominięty).

Traci moc dekret z dnia 30 listopada 1945 r. o języku państwowym i języku urzędowania rządowych

i samorządowych władz administracyjnych

(Dz. U. Nr 57, poz. 324).

Ustawa wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia

Ustawa wchodzi w życie z dniem 31 grudnia 2008 r.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art.

36, art. 39, art. 41 i art. 42, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 września 2005 r., z tym że

1)

art. 94, 151, 155 oraz 157 wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2007 r.;

2)

art. 107-150 i 152-154, 156 oraz 158 wchodzą w życie z dniem 1 września 2006 r.;

3)

art. 99 ust. 1 pkt 3 i 4 oraz art. 199 wchodzą w życie z dniem 1 października 2006 r.