Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu

§ 1. Rozporządzenie określa warunki i tryb organizowania praktycznej nauki zawodu w warsztatach

szkolnych, pracowniach szkolnych, placówkach kształcenia ustawicznego, placówkach kształcenia praktycznego, u pracodawców i w indywidualnych gospodarstwach rolnych oraz kwalifikacje wymagane od osób

prowadzących praktyczną naukę zawodu i przysługujące im uprawnienia.

5. W przypadku organizowania praktyk zawodowych w okresie ferii letnich odpowiedniemu skróceniu ulega czas trwania zajęć dydaktyczno-wychowawczych dla uczniów odbywających te praktyki.

§ 2. 1. Rozporządzenie stosuje się do uczniów i słuchaczy, zwanych dalej „uczniami”, publicznych szkół

ponadgimnazjalnych prowadzących kształcenie zawodowe, zwanych dalej „szkołami”.

2. Rozporządzenie stosuje się odpowiednio do

młodocianych pracowników, zwanych dalej „młodocianymi”, odbywających praktyczną naukę zawodu

w ramach przygotowania zawodowego.

§ 5. 1. Dobowy wymiar godzin zajęć praktycznej

nauki zawodu uczniów w wieku do lat 16 nie może

przekraczać 6 godzin, a uczniów w wieku powyżej

16 lat — 8 godzin.

2. W szczególnie uzasadnionych przypadkach dopuszcza się możliwość przedłużenia dobowego wymiaru godzin zajęć praktycznej nauki zawodu dla uczniów w wieku powyżej 18 lat, nie dłużej jednak niż do

12 godzin, przy zachowaniu tygodniowego wymiaru

godzin zajęć edukacyjnych, określonych w ramowym

planie nauczania. Przedłużenie dobowego wymiaru

godzin zajęć praktycznej nauki zawodu jest możliwe

tylko u tych pracodawców albo w tych indywidualnych gospodarstwach rolnych, gdzie przedłużony dobowy wymiar czasu pracy wynika z rodzaju pracy lub

jej organizacji.

rcl

§ 3. 1. Praktyczna nauka zawodu uczniów jest organizowana przez szkołę.

6. Zakres wiadomości i umiejętności nabywanych

przez uczniów na zajęciach praktycznych i praktykach

zawodowych oraz wymiar godzin tych zajęć i praktyk

określa program nauczania dla danego zawodu dopuszczony do użytku w danej szkole przez dyrektora

szkoły.

2. Praktyczna nauka zawodu młodocianych jest organizowana przez pracodawcę, który zawarł z nimi

umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego.

§ 4. 1. Praktyczna nauka zawodu jest organizowana w formie zajęć praktycznych i praktyk zawodowych.

3. Praktyczna nauka zawodu może być organizowana w systemie zmianowym, z tym że w przypadku

uczniów w wieku poniżej 18 lat nie może wypadać

w porze nocnej.

3. Praktyki zawodowe organizuje się dla uczniów

w celu zastosowania i pogłębienia zdobytej wiedzy

i umiejętności zawodowych w rzeczywistych warunkach pracy.

4. Praktyczna nauka zawodu na statkach morskich

i śródlądowych może być realizowana poprzez pełnienie wacht.

w.

2. Zajęcia praktyczne organizuje się dla uczniów

i młodocianych w celu opanowania przez nich umiejętności zawodowych niezbędnych do podjęcia pracy

w danym zawodzie.

ww

1) Minister Edukacji Narodowej kieruje działem administracji

rządowej — oświata i wychowanie, na podstawie § 1 ust. 2

rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 listopada 2007 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania

Ministra Edukacji Narodowej (Dz. U. Nr 216, poz. 1591).

2) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały

ogłoszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 273, poz. 2703 i Nr 281,

poz. 2781, z 2005 r. Nr 17, poz. 141, Nr 94, poz. 788, Nr 122,

poz. 1020, Nr 131, poz. 1091, Nr 167, poz. 1400 i Nr 249,

poz. 2104, z 2006 r. Nr 144, poz. 1043, Nr 208, poz. 1532

i Nr 227, poz. 1658, z 2007 r. Nr 42, poz. 273, Nr 80, poz. 542,

Nr 115, poz. 791, Nr 120, poz. 818, Nr 180, poz. 1280

i Nr 181, poz. 1292, z 2008 r. Nr 70, poz. 416, Nr 145,

poz. 917, Nr 216, poz. 1370 i Nr 235, poz. 1618, z 2009 r.

Nr 6, poz. 33, Nr 31, poz. 206, Nr 56, poz. 458, Nr 157,

poz. 1241 i Nr 219, poz. 1705 oraz z 2010 r. Nr 44, poz. 250,

Nr 54, poz. 320, Nr 127, poz. 857 i Nr 148, poz. 991.

§ 6. 1. Praktyczna nauka zawodu uczniów i młodocianych jest prowadzona indywidualnie lub w grupach. Liczba uczniów lub młodocianych w grupie powinna umożliwiać realizację programu nauczania dla

danego zawodu dopuszczonego do użytku w danej

szkole przez dyrektora szkoły i uwzględniać specyfikę

nauczanego zawodu, przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisy w sprawie prac wzbronionych

młodocianym, a także warunki lokalowe i techniczne

w miejscu odbywania praktycznej nauki zawodu.

2. Podziału uczniów lub młodocianych na grupy

dokonuje odpowiednio dyrektor szkoły lub pracodawca, o którym mowa w § 3 ust. 2, w porozumieniu

z podmiotem przyjmującym odpowiednio uczniów

lub młodocianych na praktyczną naukę zawodu.

2. Umowę zawiera się w terminie umożliwiającym

realizację programu praktycznej nauki zawodu.

3. Umowa określa

5) zwraca uczniom odbywającym praktyczną naukę

zawodu w miejscowościach poza ich miejscem zamieszkania i poza siedzibą szkoły, mającym możliwość codziennego powrotu do miejsca zamieszkania lub siedziby szkoły, równowartość kosztów

przejazdów środkami komunikacji publicznej,

z uwzględnieniem ulg przysługujących uczniom;

.go

v.p

l

§ 7. 1. Umowę o praktyczną naukę zawodu organizowaną poza daną szkołą, zwaną dalej „umową”, zawiera dyrektor szkoły z podmiotem przyjmującym

uczniów na praktyczną naukę zawodu.

Poz. 1626

1) nazwę i adres podmiotu przyjmującego uczniów

na praktyczną naukę zawodu oraz miejsce jej odbywania;

2) nazwę i adres szkoły kierującej uczniów na praktyczną naukę zawodu;

3) zawód, w którym prowadzona będzie praktyczna

nauka zawodu;

6) zapewnia uczniom odbywającym praktyczną naukę zawodu w miejscowościach poza siedzibą

szkoły, do których codzienny dojazd nie jest możliwy, nieodpłatne zakwaterowanie i opiekę oraz ryczałt na wyżywienie w wysokości nie niższej niż

40 % diety przysługującej pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju;

4) listę uczniów odbywających praktyczną naukę zawodu, z podziałem na grupy;

7) przygotowuje kalkulację ponoszonych przez szkołę

kosztów realizacji praktycznej nauki zawodu, w ramach przyznanych przez organ prowadzący środków finansowych.

5) formę praktycznej nauki zawodu (zajęcia praktyczne lub praktykę zawodową) i jej zakres;

2. Podmioty przyjmujące uczniów lub młodocianych na praktyczną naukę zawodu

6) terminy rozpoczęcia i zakończenia praktycznej

nauki zawodu;

1) zapewniają warunki materialne do realizacji praktycznej nauki zawodu, a w szczególności

7) prawa i obowiązki stron umowy, ze szczególnym

uwzględnieniem praw i obowiązków określonych

w § 8;

a) stanowiska szkoleniowe wyposażone w niezbędne urządzenia, sprzęt, narzędzia, materiały

i dokumentację techniczną, uwzględniające wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy,

rcl

8) sposób ponoszenia przez strony umowy kosztów

realizacji praktycznej nauki zawodu wraz z kalkulacją tych kosztów, z uwzględnieniem § 9;

9) dodatkowe ustalenia stron umowy związane z odbywaniem praktycznej nauki zawodu.

4. Do umowy dołącza się program nauczania dla

danego zawodu dopuszczony do użytku w danej szkole przez dyrektora szkoły.

w.

5. Pracodawca, o którym mowa w § 3 ust. 2, zawiera z innym podmiotem przyjmującym młodocianego

na praktyczną naukę zawodu umowę o zorganizowanie dla młodocianego zajęć uzupełniających z zakresu

praktycznej nauki zawodu niezrealizowanych u tego

pracodawcy. Do umowy tej stosuje się odpowiednio

przepisy ust. 3 i 4.

ww

§ 8. 1. Szkoła kierująca uczniów na praktyczną

naukę zawodu

1) nadzoruje realizację programu praktycznej nauki

zawodu;

2) współpracuje z podmiotem przyjmującym uczniów

na praktyczną naukę zawodu;

b) odzież, obuwie robocze i środki ochrony indywidualnej oraz środki higieny osobistej przysługujące pracownikom na danym stanowisku

pracy,

c) pomieszczenia do przechowywania odzieży

i obuwia roboczego oraz środków ochrony indywidualnej,

d) nieodpłatne posiłki profilaktyczne i napoje przysługujące pracownikom na danym stanowisku

pracy, zgodnie z przepisami w sprawie profilaktycznych posiłków i napojów,

e) dostęp do urządzeń higieniczno-sanitarnych

oraz pomieszczeń socjalno-bytowych;

2) wyznaczają odpowiednio nauczycieli, instruktorów

praktycznej nauki zawodu oraz opiekunów praktyk

zawodowych, o których mowa w § 10 i 11;

3) zapoznają uczniów lub młodocianych z organizacją pracy, regulaminem pracy, w szczególności

w zakresie przestrzegania porządku i dyscypliny

pracy, oraz z przepisami i zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy;

4) nadzorują przebieg praktycznej nauki zawodu;

3) zapewnia ubezpieczenie uczniów od następstw

nieszczęśliwych wypadków;

5) sporządzają, w razie wypadku podczas praktycznej

nauki zawodu, dokumentację powypadkową;

4) akceptuje wyznaczonych instruktorów praktycznej

nauki zawodu i opiekunów praktyk zawodowych,

o których mowa w ust. 2 pkt 2, lub wyznacza do

prowadzenia praktycznej nauki zawodu nauczycieli praktycznej nauki zawodu, zwanych dalej „nauczycielami”;

6) współpracują ze szkołą lub z pracodawcą, o którym mowa w § 3 ust. 2;

7) powiadamiają szkołę lub pracodawcę, o którym

mowa w § 3 ust. 2, o naruszeniu przez ucznia lub

młodocianego regulaminu pracy;

chowawcza z uczniami lub młodocianymi nie stanowi podstawowego zajęcia lub jest wykonywana

w tygodniowym wymiarze godzin niższym niż

przewidziany dla nauczycieli, w ramach obowiązującego ich tygodniowego czasu pracy

.go

v.p

l

8) zapewniają uczniom odbywającym praktykę zawodową na statkach morskich i śródlądowych dietę

na zasadach uzgodnionych z armatorem;

Poz. 1626

9) zapewniają uczniom odbywającym praktykę zawodową na statkach morskich i śródlądowych, wyokrętowanym ze statku za granicą wskutek wypadku lub choroby, świadczenia na zasadach określonych dla załóg tych statków.

§ 9. 1. Organy prowadzące szkoły, które organizują

praktyczną naukę zawodu poza szkołą, zapewniają

środki finansowe umożliwiające uczniom odbycie

praktycznej nauki zawodu.

2. Środki finansowe, o których mowa w ust. 1, są

przeznaczone na

1) refundowanie pracodawcom wynagrodzenia instruktorów praktycznej nauki zawodu, o których

mowa w § 10 ust. 2 pkt 1, prowadzących zajęcia

praktyczne z uczniami — do wysokości minimalnej

stawki wynagrodzenia zasadniczego nauczyciela

kontraktowego posiadającego dyplom ukończenia

kolegium nauczycielskiego, określonej w przepisach w sprawie wysokości minimalnych stawek

wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli, ogólnych warunków przyznawania dodatków do wynagrodzenia zasadniczego oraz wynagradzania za

pracę w dniu wolnym od pracy;

3. Instruktorzy praktycznej nauki zawodu, o których mowa w ust. 2 pkt 1, powinni posiadać kwalifikacje wymagane od nauczycieli, określone w przepisach

w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych

od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków,

w których można zatrudnić nauczycieli niemających

wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu

kształcenia nauczycieli.

4. Instruktorzy praktycznej nauki zawodu, o których mowa w ust. 2 pkt 2, powinni posiadać co najmniej tytuł mistrza w zawodzie, którego będą nauczać,

lub w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, którego będą nauczać, i przygotowanie pedagogiczne wymagane od nauczycieli lub ukończony kurs pedagogiczny, którego program został zatwierdzony przez

kuratora oświaty i obejmował łącznie co najmniej

70 godzin zajęć z psychologii, pedagogiki i metodyki

oraz 10 godzin praktyki metodycznej, albo ukończony

przed dniem 6 stycznia 1993 r. kurs pedagogiczny

uprawniający do pełnienia funkcji instruktora praktycznej nauki zawodu.

rcl

2) refundowanie pracodawcom dodatku szkoleniowego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu,

o których mowa w § 10 ust. 2 pkt 2, prowadzących

zajęcia praktyczne z uczniami — w wysokości nie

niższej niż 10 % przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw bez wypłat

nagród z zysku w czwartym kwartale roku poprzedniego, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, zwanego dalej „przeciętnym

wynagrodzeniem”; dodatek szkoleniowy ustala

i wypłaca pracodawca;

— zwani dalej „instruktorami praktycznej nauki zawodu”.

w.

3) refundowanie pracodawcom kosztów odzieży

i obuwia roboczego oraz środków ochrony indywidualnej, niezbędnych na danym stanowisku szkoleniowym, przydzielonych uczniom na okres zajęć

praktycznych prowadzonych u pracodawcy w danym roku szkolnym — do wysokości 20 % przeciętnego wynagrodzenia;

ww

4) refundowanie pracodawcom diety i świadczeń,

o których mowa w § 8 ust. 2 pkt 8 i 9.

§ 10. 1. Zajęcia praktyczne prowadzą nauczyciele.

5. Instruktorzy praktycznej nauki zawodu, o których mowa w ust. 2 pkt 2, niemający tytułu mistrza

w zawodzie, powinni posiadać przygotowanie pedagogiczne lub ukończony kurs pedagogiczny, o których

mowa w ust. 4, oraz

1) świadectwo ukończenia technikum, technikum

uzupełniającego lub szkoły równorzędnej albo

świadectwo ukończenia szkoły policealnej lub dyplom ukończenia szkoły pomaturalnej lub policealnej i tytuł zawodowy w zawodzie, którego będą

nauczać, lub w zawodzie pokrewnym do zawodu,

którego będą nauczać, oraz co najmniej trzyletni

staż pracy w zawodzie, którego będą nauczać, lub

2) świadectwo ukończenia liceum zawodowego i tytuł robotnika wykwalifikowanego lub równorzędny w zawodzie, którego będą nauczać, oraz co najmniej czteroletni staż pracy w tym zawodzie nabyty po uzyskaniu tytułu zawodowego, lub

1) pracownicy, dla których praca dydaktyczna i wychowawcza z uczniami lub młodocianymi stanowi

podstawowe zajęcie i jest wykonywana w tygodniowym wymiarze godzin przewidzianym dla nauczycieli,

3) świadectwo ukończenia liceum ogólnokształcącego, liceum technicznego, liceum profilowanego,

uzupełniającego liceum ogólnokształcącego, technikum i technikum uzupełniającego, kształcących

w innym zawodzie niż ten, którego będą nauczać,

lub średniego studium zawodowego i tytuł robotnika wykwalifikowanego lub równorzędny w zawodzie, którego będą nauczać, oraz co najmniej

sześcioletni staż pracy w tym zawodzie nabyty po

uzyskaniu tytułu zawodowego, lub

2) pracodawcy lub wyznaczeni przez nich pracownicy albo osoby prowadzące indywidualne gospodarstwa rolne, dla których praca dydaktyczna i wy-

4) dyplom ukończenia studiów wyższych na kierunku

(specjalności) odpowiednim dla zawodu, którego

będą nauczać, oraz co najmniej trzyletni staż pracy

2. Zajęcia praktyczne realizowane u pracodawców

i w indywidualnych gospodarstwach rolnych mogą

także prowadzić

4. Do opiekunów praktyk zawodowych prowadzonych na statkach morskich i śródlądowych stosuje się

przepisy ust. 1 i 3.

.go

v.p

l

w tym zawodzie nabyty po uzyskaniu dyplomu lub

dyplom ukończenia studiów wyższych na innym

kierunku (specjalności) oraz co najmniej sześcioletni staż pracy w zawodzie, którego będą nauczać.

Poz. 1626

§ 11. 1. Praktyki zawodowe organizowane u pracodawców lub w indywidualnych gospodarstwach rolnych są prowadzone pod kierunkiem opiekunów praktyk zawodowych, którymi mogą być pracodawcy lub

wyznaczeni przez nich pracownicy albo osoby prowadzące indywidualne gospodarstwa rolne.

2. Praktyki zawodowe organizowane w innych

podmiotach niż wymienione w ust. 1 są prowadzone

pod kierunkiem nauczycieli.

§ 12. 1. Pracodawca, u którego jest organizowana

praktyka zawodowa uczniów, może zwolnić częściowo

lub całkowicie opiekuna praktyk zawodowych od

świadczenia pracy wynikającej z umowy o pracę ze

względu na specyfikę działalności prowadzonej przez

pracodawcę lub liczbę uczniów odbywających praktykę zawodową. Za czas częściowego lub całkowitego

zwolnienia od świadczenia pracy opiekunowi praktyk

zawodowych przysługuje wynagrodzenie miesięczne

obliczone jak za urlop wypoczynkowy.

6. Opiekunowi praktyki zawodowej prowadzonej

na statku morskim lub śródlądowym, dla którego

opieka nad uczniami stanowi dodatkowe zajęcie, przysługuje dodatek w wysokości określonej w ust. 2.

§ 13. Uczniowie i młodociani, którzy rozpoczęli

praktyczną naukę zawodu w szkolnym gospodarstwie

pomocniczym i nie ukończyli jej przed dniem 1 stycznia 2011 r., kontynuują ją w warsztacie szkolnym, pracowni szkolnej, placówce kształcenia ustawicznego,

placówce kształcenia praktycznego, u pracodawcy lub

w indywidualnym gospodarstwie rolnym, wskazanym

odpowiednio przez dyrektora szkoły lub pracodawcę.

§ 14. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem

1 stycznia 2011 r.3)

Minister Edukacji Narodowej: K. Hall

3) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządze-

niem Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 lipca

2002 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz. U. Nr 113,

poz. 988, z 2003 r. Nr 192, poz. 1875 oraz z 2010 r. Nr 61,

poz. 378), które traci moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, na podstawie art. 123 pkt 3 ustawy

z dnia 27 sierpnia 2009 r. — Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1241

i Nr 219, poz. 1706 oraz z 2010 r. Nr 96, poz. 620, Nr 108,

poz. 685, Nr 152, poz. 1020, Nr 161, poz. 1078, Nr 226,

poz. 1475 i Nr 238, poz. 1578).

rcl

2. W przypadku gdy opiekun praktyk zawodowych

nie został zwolniony od świadczenia pracy, pracodawca ustala i wypłaca opiekunowi praktyk zawodowych

dodatek szkoleniowy w wysokości nie niższej niż

10 % przeciętnego wynagrodzenia.

5. Opiekunowi praktyki zawodowej prowadzonej

na statku morskim lub śródlądowym, bez względu na

strefę pływania, dla którego opieka nad uczniami stanowi podstawowe zajęcie, przysługuje dieta na zasadach uzgodnionych z armatorem.

ww

w.

3. Opiekun praktyk zawodowych może otrzymać

od pracodawcy za okres prowadzenia praktyk zawodowych premię w wysokości nie niższej niż 10 % przeciętnego wynagrodzenia.

Elektronicznie

podpisany przez

Grzegorz Paczowski

Data: 2010.12.23

19:12:18 +01'00'

Poz. 1626

.go

v.p

l

1626

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ1)

z dnia 15 grudnia 2010 r.

w sprawie praktycznej nauki zawodu

Na podstawie art. 70 ust. 4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256,

poz. 2572, z późn. zm.2)) zarządza się, co następuje

4. Praktyki zawodowe uczniów mogą być organizowane w czasie całego roku szkolnego, w tym również w okresie ferii letnich.