Ustawa z dnia 24 kwietnia 2009 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy - Prawo bankowe

W ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

(Dz. U. z 2007 r. Nr 11, poz. 74, z późn. zm. wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 9

a)

po ust. 1b dodaje się ust. 1c i 1d w brzmieniu

„

1c.

Osoby, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2, 4, 5, 8 i 10, spełniające jednocześnie

warunki do objęcia ich obowiązkowo ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi z tytułu

pobierania zasiłku macierzyńskiego lub zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego,

podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tytułu pobierania zasiłku

macierzyńskiego lub zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego. Mogą one jednak dobrowolnie,

na swój wniosek, być objęte ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi także z pozostałych,

wszystkich lub wybranych, tytułów.

1d.

Osoby, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1, 3 i 18a, spełniające jednocześnie warunki

do objęcia ich obowiązkowo ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi z tytułu pobierania

zasiłku macierzyńskiego lub zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego, podlegają

obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z obu tytułów.

”

,

b)

ust. 6 otrzymuje brzmienie

„

6.

Osoby, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 8, i osoby przebywające na urlopach wychowawczych

podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, jeżeli nie mają ustalonego

prawa do emerytury lub renty i nie mają innych tytułów rodzących obowiązek ubezpieczeń

społecznych.

”

;

2)

w art. 12

a)

ust. 1 otrzymuje brzmienie

„

1.

Obowiązkowo ubezpieczeniu wypadkowemu podlegają osoby podlegające ubezpieczeniom emerytalnemu

i rentowym.

”

,

b)

uchyla się ust. 3;

3)

w art. 36

a)

ust. 2a otrzymuje brzmienie

„

2a.

Osoba przebywająca na urlopie wychowawczym jest obowiązana poinformować płatnika składek

o ustaleniu prawa do emerytury lub renty albo o podleganiu ubezpieczeniom społecznym

z innego tytułu niż przebywanie na urlopie wychowawczym.

”

,

b)

ust. 5 otrzymuje brzmienie

„

5.

Osoby, które są obejmowane ubezpieczeniami społecznymi na zasadach dobrowolności,

zgłaszają wniosek o objęcie ich ubezpieczeniem w terminie przez nie wybranym. Przepisy

ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.

”

,

c)

uchyla się ust. 6;

4)

w art. 36a ust. 3 otrzymuje brzmienie

„

3.

Za okres zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej przedsiębiorca będący płatnikiem

składek wyłącznie za siebie nie ma obowiązku składania deklaracji rozliczeniowej oraz

opłacania składek na ubezpieczenia społeczne przewidzianych w ustawie.

”

;

5)

w art. 47

a)

ust. 2c otrzymuje brzmienie

„

2c.

Osoby, o których mowa w ust. 2a, 2b, 2d i 2e, są zwolnione z obowiązku składania deklaracji

rozliczeniowej lub imiennych raportów miesięcznych za kolejny miesiąc także wówczas,

gdy zmiana w stosunku do miesiąca poprzedniego jest spowodowana wyłącznie zmianą minimalnego

wynagrodzenia lub przeciętnego wynagrodzenia.

”

,

b)

po ust. 2c dodaje się ust. 2d i 2e w brzmieniu

„

2d.

Duchowni opłacający składki wyłącznie za siebie są zwolnieni z obowiązku składania

deklaracji rozliczeniowej za kolejny miesiąc, jeżeli w ostatnio złożonej deklaracji

rozliczeniowej zadeklarowali do podstawy wymiaru składek

1)

na ubezpieczenia społeczne - kwotę w wysokości określonej w art. 18 ust. 4 pkt 5a

lub w ust. 4c;

2)

na ubezpieczenia zdrowotne - kwotę w wysokości określonej w art. 81 ust. 1 lub 10 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej

finansowanych ze środków publicznych.

2e.

Osoby wymienione w art. 7 i 10 opłacające składki wyłącznie za siebie są zwolnione

z obowiązku składania deklaracji rozliczeniowej za kolejny miesiąc, jeżeli w ostatnio

złożonej deklaracji rozliczeniowej zadeklarowali do podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia

społeczne - kwotę w wysokości określonej w art. 18 ust. 7.

”

.

W ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe

(Dz. U. z 2002 r. Nr 72, poz. 665, z późn. zm. w art. 105 po ust. 2a dodaje się ust. 2b w brzmieniu

„

2b.

Banki, na pisemne żądanie organu wypłacającego świadczenie z ubezpieczenia społecznego

lub zaopatrzenia emerytalnego albo uposażenie w stanie spoczynku, są obowiązane do

sporządzania i przekazywania danych umożliwiających identyfikację współposiadacza

(współposiadaczy) rachunku wspólnego, na który zostały przekazane świadczenia lub

uposażenia za okres po śmierci świadczeniobiorcy.

”

.

1.

Na wniosek płatnika składek, który w okresie od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia wejścia

w życie niniejszej ustawy zgłaszał ubezpieczonego podlegającego obowiązkowo ubezpieczeniom

emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu z tytułu, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 5

ustawy zmienianej w art. 1, i jednocześnie pobierającego zasiłek macierzyński lub

zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego z innego tytułu, Zakład Ubezpieczeń Społecznych

umarza należności z tytułu składek na te ubezpieczenia należnych za tego ubezpieczonego

w związku z prowadzeniem pozarolniczej działalności lub współpracy przy tej działalności

za okres, w którym ubezpieczony pobierał zasiłek macierzyński lub zasiłek w wysokości

zasiłku macierzyńskiego z innego tytułu.

2.

Jeżeli w wyniku umorzenia należności powstała nadpłata z tytułu składek na ubezpieczenia

emerytalne, rentowe i wypadkowe, zalicza się ją na poczet zaległych, bieżących lub

przyszłych składek, a w razie ich braku - zwraca płatnikowi składek.

3.

Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się również do składek na ubezpieczenie chorobowe i Fundusz

Pracy.

4.

Zaliczenie nadpłaty na poczet zaległych, bieżących lub przyszłych składek albo jej

zwrot obejmuje również opłacone odsetki za zwłokę, w części odpowiadającej kwocie

zaliczenia lub zwrotu.

5.

Przepisy ust. 1-4 stosuje się odpowiednio do opłaty prolongacyjnej.

1.

Na wniosek płatnika składek, który w okresie od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia wejścia

w życie niniejszej ustawy zgłaszał ubezpieczonego podlegającego obowiązkowo ubezpieczeniom

emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu z tytułu, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 5

ustawy zmienianej w art. 1, i jednocześnie przebywającego na urlopie wychowawczym,

Zakład Ubezpieczeń Społecznych umarza w całości lub w części należności z tytułu nieopłaconych

składek na te ubezpieczenia należnych za tego ubezpieczonego w związku z prowadzeniem

pozarolniczej działalności lub współpracy przy tej działalności za okres, w którym

ubezpieczony przebywał na urlopie wychowawczym.

2.

Na wniosek płatnika składek, pobrane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w okresie

od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia wejścia niniejszej ustawy w życie, odsetki za zwłokę

z tytułu nieopłaconych w terminie składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe,

o których mowa w ust. 1, podlegają umorzeniu.

3.

Jeżeli w wyniku umorzenia odsetek za zwłokę powstała nadpłata, zalicza się ją na poczet

zaległych, bieżących lub przyszłych składek, a w razie ich braku - zwraca płatnikowi

składek.

4.

Zwrotu, o którym mowa w ust. 3, Zakład Ubezpieczeń Społecznych dokonuje w gotówce,

na podstawie przekazu pocztowego lub na wskazany rachunek bankowy płatnika składek

albo rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej począwszy od dnia 1

stycznia 2010 r., w terminie 5 lat od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, w kwotach

ustalonych w ustawie budżetowej na dany rok. Do tego zwrotu nie stosuje się art. 24

ust. 6d ustawy zmienianej w art. 1.

1.

W sprawie umorzenia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 3, Zakład Ubezpieczeń

Społecznych wydaje decyzję, w której określa wysokość umorzonych należności oraz kwoty

podlegającej zaliczeniu lub zwrotowi, jeżeli powstała nadpłata, o której mowa w art.

3 ust. 2.

2.

Od decyzji, o której mowa w ust. 1, przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie

i na zasadach określonych w art. 83 ust. 2, 3 i 5-7 ustawy zmienianej w art. 1.

3.

Zwrot nadpłaty następuje

1)

w gotówce, na podstawie przekazu pocztowego,

2)

na wskazany rachunek bankowy płatnika składek lub rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej

- w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji określającej wysokość kwoty zwrotu

nadpłaty.

4.

Za dzień zwrotu nadpłaty uważa się dzień

1)

obciążenia rachunku bankowego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na podstawie polecenia

przelewu;

2)

nadania przekazu pocztowego.

5.

Jeżeli zwrot nadpłaty nie nastąpi w terminie określonym w ust. 3, nadpłata podlega

oprocentowaniu w wysokości równej odsetkom za zwłokę pobieranym od zaległości podatkowych,

od dnia złożenia wniosku, o którym mowa w art. 3 ust. 1, do dnia dokonania zwrotu

nadpłaty przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

6.

Składki odprowadzone do otwartego funduszu emerytalnego podlegają zwrotowi na zasadach

określonych w art. 24 ust. 8 i 8e ustawy zmienianej w art. 1.

7.

Przepisy ust. 1, 2 i 4 stosuje się odpowiednio do zwrotu nadpłaty, o której mowa w

art. 4 ust. 3 i 4.

Wniosek, o którym mowa w art. 3 ust. 1 i w art. 4 ust. 1 i 2, można złożyć w terminie

12 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.

1.

W przypadku uwzględnienia wniosku, o którym mowa w art. 3 ust. 1, na koncie ubezpieczonego,

którego dotyczył wniosek, Zakład Ubezpieczeń Społecznych zewidencjonuje do dnia 31

grudnia 2012 r. całość składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe za okres pobierania

zasiłku macierzyńskiego lub zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego, ustalonych

od podstawy odpowiadającej kwocie tego zasiłku.

2.

Do składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego

stosuje się art. 19 ustawy zmienianej w art. 1.

Przepisy art. 3-7 stosuje się również do osób, które w okresie od dnia 1 stycznia

1999 r. do dnia 31 marca 2001 r. były wspólnikami spółki cywilnej, nie posiadając

wpisu do ewidencji działalności gospodarczej.

Przepisów art. 3-7 nie stosuje się do osób, za które w związku z prowadzoną pozarolniczą

działalnością lub współpracą przy niej zostały opłacone należne składki i które z

tego tytułu pobrały świadczenia z ubezpieczeń społecznych.

Ustawa wchodzi w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po upływie 3 miesięcy

od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 1 pkt 2, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia

2010 r., oraz art. 1 pkt 5, który wchodzi w życie pierwszego dnia miesiąca następującego

po upływie 12 miesięcy od dnia ogłoszenia.