Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 września 2009 r. w sprawie wprowadzenia "Krajowego programu zwalczania niektórych serotypów Salmonella w stadach brojlerów gatunku kura (Gallus gallus) na lata 2009-2011"

§ 1. Wprowadza si´ na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej „Krajowy program zwalczania niektórych

serotypów Salmonella w stadach brojlerów gatunku

kura (Gallus gallus) na lata 2009—2011”, stanowiàcy

za∏àcznik do rozporzàdzenia.

§ 2. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie

14 dni od dnia og∏oszenia.

Prezes Rady Ministrów: D. Tusk

Za∏àcznik do rozporzàdzenia Rady Ministrów

z dnia 22 wrzeÊnia 2009 r. (poz. 1345)

KRAJOWY PROGRAM ZWALCZANIA NIEKTÓRYCH SEROTYPÓW SALMONELLA W STADACH BROJLERÓW

GATUNKU KURA (GALLUS GALLUS) NA LATA 2009—2011

1. Zasady ogólne

1.1. Cel „Krajowego programu zwalczania niektórych

serotypów Salmonella w stadach brojlerów gatunku kura (Gallus gallus) na lata 2009—2011”

Zgodnie z art. 1 ust. 3 rozporzàdzenia nr 2160/2003,

„Krajowy program zwalczania niektórych serotypów

Salmonella w stadach brojlerów gatunku kura (Gallus

gallus) na lata 2009—2011”, zwany dalej „programem”, nie jest stosowany przy produkcji mi´sa pochodzàcego z brojlerów gatunku kura (Gallus gallus)

przeznaczonego do sprzeda˝y bezpoÊredniej lub na

u˝ytek w∏asny.

w.

rcl

Zgodnie z art. 5 ust. 1 rozporzàdzenia (WE)

nr 2160/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia

17 listopada 2003 r. w sprawie zwalczania salmonelli

i innych okreÊlonych odzwierz´cych czynników chorobotwórczych przenoszonych przez ˝ywnoÊç (Dz. Urz.

WE L 325 z 12.12.2003, str. 1, z póên. zm.; Dz. Urz. UE

Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 41, str. 328,

z póên. zm.), zwanego dalej „rozporzàdzeniem

nr 2160/2003”, zadaniem narodowego programu zwalczania choroby odzwierz´cej i odzwierz´cego czynnika

chorobotwórczego jest osiàgni´cie odpowiedniego

celu wspólnotowego ograniczenia rozprzestrzeniania

chorób odzwierz´cych i odzwierz´cych czynników

chorobotwórczych wymienionych w kolumnie 1,

w populacjach zwierzàt wymienionych w kolumnie 2

za∏àcznika I do rozporzàdzenia nr 2160/2003.

Zgodnie z datà wskazanà w za∏àczniku II rozdziale E ust. 1 rozporzàdzenia nr 2160/2003 Êwie˝e mi´so

drobiowe pozyskane z drobiu wymienionego w za∏àczniku I do rozporzàdzenia (kury, indyki) nie mo˝e

byç wprowadzone do obrotu w celu spo˝ycia przez ludzi, je˝eli nie zostanie spe∏nione kryterium „Salmonella: nie stwierdzono obecnoÊci w 25 g”.

ww

Cel wspólnotowy zosta∏ okreÊlony w art. 1 rozporzàdzenia Komisji (WE) nr 646/2007 z dnia 12 czerwca 2007 r. wykonujàcego rozporzàdzenie (WE)

nr 2160/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do wspólnotowego celu ograniczenia cz´stoÊci wyst´powania Salmonella enteritidis i Salmonella

typhimurium u brojlerów i uchylajàcego rozporzàdzenie (WE) nr 1091/2005 (Dz. Urz. UE L 151 z 13.06.2007,

str. 21), zwanego dalej „rozporzàdzeniem nr 646/2007”.

Rozporzàdzenie to wyznaczy∏o cel wspólnotowy

w odniesieniu do nast´pujàcych serotypów pa∏eczek

Salmonella

1) Salmonella Enteritidis;

2) Salmonella Typhimurium.

Cel wspólnotowy zostanie osiàgni´ty w odniesieniu do stad brojlerów gatunku kura (Gallus gallus)

w przypadku ograniczenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej maksymalnej wartoÊci procentowej

stad brojlerów z wynikiem dodatnim badania na

obecnoÊç Salmonella Enteritidis i Salmonella Typhimurium do 1 % lub poni˝ej tej wartoÊci. Cel powinien

zostaç osiàgni´ty do dnia 31 grudnia 2011 r.

1.2. OkreÊlenie obszaru obj´tego programem

Program wprowadza si´ do realizacji na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Program podlega obowiàzkowemu stosowaniu

przez podmioty utrzymujàce brojlery gatunku kura

(Gallus gallus), z wy∏àczeniem podmiotów prowadzàcych wy∏àcznie produkcj´, o której mowa w art. 1

ust. 3 rozporzàdzenia nr 2160/2003.

1.3. Wyst´powanie serotypów Salmonella na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej

W okresie od dnia 1 paêdziernika 2005 r. do dnia

30 wrzeÊnia 2006 r. na terytorium Rzeczypospolitej

Polskiej przeprowadzono badania podstawowe dotyczàce wyst´powania pa∏eczek Salmonella w stadach

brojlerów gatunku kura (Gallus gallus), zgodnie z decyzjà Komisji 2005/636/WE z dnia 1 wrzeÊnia 2005 r.

w sprawie wk∏adu finansowego Wspólnoty na rzecz

badania podstawowego dotyczàcego wyst´powania

bakterii Salmonella spp. w stadach brojlerów gatunku

Gallus gallus prowadzonego w Paƒstwach Cz∏onkowskich (Dz. Urz. UE L 228 z 03.09.2005, str. 14). Do badania pobrano próbki w 383 gospodarstwach utrzymujàcych powy˝ej 5 000 brojlerów. Odsetek stad brojlerów zaka˝onych pa∏eczkami Salmonella wyniós∏

58,7 % i waha∏ si´ w poszczególnych województwach

od 37,5 % (woj. podlaskie) do 77,3 % (woj. lubelskie).

w.

rcl

.go

v.p

l

Tab. 1. Odsetek wyst´powania zaka˝eƒ pa∏eczkami Salmonella w poszczególnych województwach

ww

Wy˝szy odsetek zaka˝eƒ odnotowano w gospodarstwach o du˝ej obsadzie brojlerów, co przedstawia poni˝sza tabela.

Tab. 2. Odsetek zaka˝eƒ w gospodarstwach o du˝ej obsadzie brojlerów

1.4. Struktura i organizacja organów Inspekcji Weterynaryjnej

Na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w∏aÊciwà

w∏adzà wykonawczà w zakresie realizacji programów,

o których mowa w art. 5 ust. 1 rozporzàdzenia

nr 2160/2003, sà organy Inspekcji Weterynaryjnej.

Organami Inspekcji Weterynaryjnej sà

1) G∏ówny Lekarz Weterynarii;

2) wojewódzki lekarz weterynarii;

3) powiatowy lekarz weterynarii;

4) graniczny lekarz weterynarii.

.go

v.p

We wszystkich przebadanych gospodarstwach

drób by∏ utrzymywany w budynkach, na Êció∏ce s∏omiastej lub trocinach, dlatego nie by∏o mo˝liwoÊci porównania wyst´powania pa∏eczek Salmonella w zale˝noÊci od sposobu chowu.

Poz. 1345

l

Dziennik Ustaw Nr 173

Najcz´Êciej notowanymi serotypami Salmonella

u brojlerów by∏y: Salmonella Enteritidis (55,6 %), Salmonella Infantis (14,4 %) i Salmonella Hadar (8,8 %),

natomiast Salmonella Typhimurium stwierdzono

w 4,7 % badanych próbek.

rcl

Rys. 2. Schemat organizacji Inspekcji Weterynaryjnej w Rzeczypospolitej Polskiej

Struktura oraz kompetencje organów Inspekcji

Weterynaryjnej zosta∏y okreÊlone w ustawie z dnia

29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz. U.

z 2007 r. Nr 121, poz. 842, z póên. zm.).

2) Krajowe Laboratorium Pasz nale˝àce do struktur

organizacyjnych Instytutu Zootechniki — Paƒstwowego Instytutu Badawczego w Balicach

k. Krakowa;

Zgodnie z art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 29 stycznia

2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej badania laboratoryjne sà wykonywane w szczególnoÊci przez

3) Instytut Ochrony RoÊlin Laboratorium Zak∏adu Badania Pozosta∏oÊci Ârodków Ochrony RoÊlin.

w.

1) zak∏ady higieny weterynaryjnej wchodzàce

w sk∏ad wojewódzkich inspektoratów weterynarii,

które sà regionalnymi laboratoriami weterynaryjnymi w rozumieniu przepisów Unii Europejskiej;

2) laboratoria weterynaryjne wchodzàce w sk∏ad innych ni˝ wymienione w pkt 1 jednostek organizacyjnych Inspekcji;

ww

3) krajowe laboratoria referencyjne w rozumieniu

przepisów Unii Europejskiej.

Dodatkowo, zgodnie z art. 23 ust. 4 ustawy z dnia

29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej, w uzasadnionych przypadkach badania laboratoryjne mogà

przeprowadzaç inne ni˝ wy˝ej wymienione zatwierdzone laboratoria.

Na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej istnieje

16 zak∏adów higieny weterynaryjnej oraz 16 oddzia∏ów terenowych.

Nadzór nad dzia∏alnoÊcià Inspekcji Weterynaryjnej

oraz laboratoriów referencyjnych sprawuje Minister

Rolnictwa i Rozwoju Wsi, który jest naczelnym organem administracji rzàdowej w∏aÊciwym w dziedzinie

weterynarii. Kompetencje ministra w∏aÊciwego do

spraw rolnictwa w tym zakresie wynikajà z art. 22

ust. 1 ustawy z dnia 4 wrzeÊnia 1997 r. o dzia∏ach administracji rzàdowej (Dz. U. z 2007 r. Nr 65, poz. 437,

z póên. zm.).

1.5. Zatwierdzone laboratoria, w których dokonuje si´

analizy próbek pobranych w ramach programu

Laboratoriami zatwierdzonymi, w których przeprowadza si´ badania próbek pobranych w ramach

programu, sà

1) Zak∏ad Higieny Weterynaryjnej we Wroc∏awiu —

dla województwa dolnoÊlàskiego;

Zadania laboratoriów referencyjnych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wykonujà nast´pujàce

jednostki organizacyjne

2) Zak∏ad Higieny Weterynaryjnej w Bydgoszczy

i Oddzia∏ Terenowy Zak∏adu Higieny Weterynaryjnej w Toruniu — dla województwa kujawsko-pomorskiego;

1) Paƒstwowy Instytut Weterynaryjny — Paƒstwowy

Instytut Badawczy w Pu∏awach;

3) Zak∏ad Higieny Weterynaryjnej w Lublinie — dla

województwa lubelskiego;

4) Zak∏ad Higieny Weterynaryjnej w Bia∏ymstoku —

dla województwa podlaskiego;

Laboratorium przeprowadza na ka˝dej z pobranych próbek badanie efektu hamujàcego wzrost bakterii. W przypadku wykrycia serotypów pa∏eczek Salmonella innych ni˝ obj´te programem w miar´ mo˝liwoÊci okreÊla si´ serotyp i podaje jego nazw´.

.go

v.p

5) Zak∏ad Higieny Weterynaryjnej w Gorzowie Wielkopolskim — dla województwa lubuskiego;

Poz. 1345

l

Dziennik Ustaw Nr 173

6) Zak∏ad Higieny Weterynaryjnej w ¸odzi — dla województwa ∏ódzkiego;

7) Zak∏ad Higieny Weterynaryjnej w Krakowie — dla

województwa ma∏opolskiego;

8) Zak∏ad Higieny Weterynaryjnej w Warszawie —

dla województwa mazowieckiego;

9) Zak∏ad Higieny Weterynaryjnej w Opolu — dla województwa opolskiego;

10) Zak∏ad Higieny Weterynaryjnej w KroÊnie — dla

województwa podkarpackiego;

11) Zak∏ad Higieny Weterynaryjnej w Gdaƒsku — dla

województwa pomorskiego;

12) Zak∏ad Higieny Weterynaryjnej w Olsztynie — dla

województwa warmiƒsko-mazurskiego;

13) Zak∏ad Higieny Weterynaryjnej w Katowicach —

dla województwa Êlàskiego;

14) Zak∏ad Higieny Weterynaryjnej w Kielcach — dla

województwa Êwi´tokrzyskiego;

15) Zak∏ad Higieny Weterynaryjnej w Poznaniu — dla

województwa wielkopolskiego;

1) w próbkach ... (podaç rodzaj badanego materia∏u)

pochodzàcych ze stada ... (podaç numer lub oznaczenie stada, liczb´ ptaków w stadzie oraz weterynaryjny numer identyfikacyjny gospodarstwa, je˝eli nadano) nie wykryto pa∏eczek z rodzaju Salmonella;

2) w próbkach ... (podaç rodzaj badanego materia∏u)

pochodzàcych ze stada ... (podaç numer lub oznaczenie stada, liczb´ ptaków w stadzie oraz weterynaryjny numer identyfikacyjny gospodarstwa, je˝eli nadano) wykryto Salmonella Enteritidis lub

Salmonella Typhimurium;

3) w próbkach ... (podaç rodzaj badanego materia∏u)

pochodzàcych ze stada ... (podaç numer lub oznaczenie stada, liczb´ ptaków w stadzie oraz weterynaryjny numer identyfikacyjny gospodarstwa, je˝eli nadano) nie wykryto Salmonella Enteritidis

lub Salmonella Typhimurium. Stwierdzono obecnoÊç Salmonella ... (podaç nazw´, je˝eli okreÊlono

serotyp);

4) w próbkach ... (podaç rodzaj badanego materia∏u)

pochodzàcych ze stada ... (podaç numer lub oznaczenie stada, liczb´ ptaków w stadzie oraz weterynaryjny numer identyfikacyjny gospodarstwa, je˝eli nadano) nie wykryto pa∏eczek z rodzaju Salmonella, natomiast wykryto efekt hamujàcy

wzrost bakterii.

rcl

16) Zak∏ad Higieny Weterynaryjnej w Szczecinie i Oddzia∏ Zak∏adu Higieny Weterynaryjnej w Koszalinie — dla województwa zachodniopomorskiego.

Z wykonanych badaƒ laboratoryjnych sporzàdza

si´ sprawozdanie. W sprawozdaniu umieszcza si´ jedno z podanych ni˝ej okreÊleƒ

w.

W uzasadnionych przypadkach próbki pobrane

w ramach programu mogà byç przes∏ane do zak∏adu

higieny weterynaryjnej znajdujàcego si´ w innym województwie. W takiej sytuacji powiatowy lekarz weterynarii powiadamia wojewódzkiego lekarza weterynarii o zamiarze przes∏ania próbek do zak∏adu higieny

weterynaryjnej po∏o˝onego w innym województwie.

Wojewódzki lekarz weterynarii w∏aÊciwy dla powiatu,

w którym zosta∏y pobrane próbki, powiadamia wojewódzkiego lekarza weterynarii w∏aÊciwego ze wzgl´du na po∏o˝enie zak∏adu higieny weterynaryjnej o zamiarze przes∏ania próbek.

Próbki pobrane z inicjatywy hodowcy mogà zostaç przes∏ane do laboratoriów innych ni˝ wy˝ej wymienione, które

ww

1) sà akredytowane w kierunku metody badawczej

opisanej w za∏àczniku D do normy ISO 6579:2002;

2) zosta∏y zatwierdzone przez G∏ównego Lekarza Weterynarii oraz

3) regularnie uczestniczà w badaniach bieg∏oÊci organizowanych przez krajowe laboratorium referencyjne ds. salmonellozy (w zakresie chorób odzwierz´cych).

Laboratoria te po uzyskaniu dodatniego wyniku

badaƒ próbek pobranych z inicjatywy hodowcy lub

uzyskaniu efektu hamujàcego wzrost bakterii niezw∏ocznie informujà o tym fakcie w∏aÊciwego miejscowo powiatowego lekarza weterynarii.

Krajowym laboratorium referencyjnym ds. salmonellozy (w zakresie chorób odzwierz´cych), zgodnie

z przepisami rozporzàdzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 czerwca 2008 r. w sprawie krajowych laboratoriów referencyjnych w∏aÊciwych dla poszczególnych rodzajów i kierunków badaƒ (Dz. U.

Nr 118, poz. 757), jest Laboratorium Zak∏adu Mikrobiologii Paƒstwowego Instytutu Weterynaryjnego —

Paƒstwowego Instytutu Badawczego w Pu∏awach.

1.6. Metody stosowane do wykrywania serotypów

Salmonella w stadach brojlerów gatunku kura

(Gallus gallus)

Metody stosowane do wykrywania serotypów

Salmonella w stadach brojlerów gatunku kura (Gallus

gallus) sà okreÊlone w ust. 3 za∏àcznika do rozporzàdzenia nr 646/2007.

Do wykrywania serotypów obj´tych programem

jest stosowana metoda zalecana przez Wspólnotowe

Laboratorium Referencyjne w Bilthoven w Holandii.

Metoda ta zosta∏a opisana w za∏àczniku D do normy

PN-EN ISO 6579:2003+A1:2007 Mikrobiologia ˝ywnoÊci i pasz — Horyzontalna metoda wykrywania Salmonella spp. (za∏àcznik D: Wykrywanie Salmonella

w kale zwierzàt i próbkach Êrodowiskowych z etapu

produkcji pierwotnej), w której do selektywnego namna˝ania stosuje si´ pó∏p∏ynnà po˝ywk´ MSRV.

W przypadku gospodarstwa utrzymujàcego kilka

stad brojlerów powiatowy lekarz weterynarii mo˝e

wyraziç zgod´ na niepobieranie próbek we wszystkich

stadach w tym gospodarstwie. Powiatowy lekarz weterynarii wydaje takà zgod´ na zasadach okreÊlonych

w ust. 1 lit. c za∏àcznika do rozporzàdzenia nr 646/2007.

.go

v.p

Serotypowaniu jest poddawany przynajmniej jeden izolat z ka˝dej próbki, której wynik badania by∏

dodatni, zgodnie ze schematem Kaufmanna-White’a.

Poz. 1345

l

Dziennik Ustaw Nr 173

1.7. Kontrole przeprowadzane w stadach brojlerów

gatunku kura (Gallus gallus) oraz kontrole pasz

Zgodnie z ust. 1 za∏àcznika do rozporzàdzenia

nr 646/2007 pobranie próbek powinno nastàpiç z inicjatywy hodowcy we wszystkich stadach brojlerów

gatunku kura (Gallus gallus), w okresie 3 tygodni

przed planowanym przemieszczeniem brojlerów do

rzeêni.

Procedura pobierania i przesy∏ania próbek zosta∏a

okreÊlona w ust. 2 i 3 za∏àcznika do rozporzàdzenia

nr 646/2007.

Zgodnie z lit. B za∏àcznika II do rozporzàdzenia

nr 2160/2003 wyniki badaƒ próbek muszà byç znane

przed przemieszczeniem brojlerów do rzeêni.

W przypadku stwierdzenia w próbkach pobranych

z inicjatywy hodowcy serotypów Salmonella obj´tych

programem lub efektu hamujàcego wzrost bakterii

powiatowy lekarz weterynarii pobiera próbki do badaƒ w gospodarstwie. Op∏aty zwiàzane z badaniem

laboratoryjnym próbek pobranych po stwierdzeniu

efektu hamujàcego wzrost bakterii w próbce pobranej

z inicjatywy hodowcy ponosi ten hodowca. Do op∏at

tych dolicza si´ koszty dojazdu zwiàzanego z pobraniem próbek oraz u˝ytych wyrobów medycznych. WysokoÊç op∏at okreÊlono w przepisach odr´bnych.

Kontrole pasz przeznaczonych dla stad brojlerów

gatunku kura (Gallus gallus) w zakresie wykrywania

serotypów Salmonella obj´tych programem zosta∏y

przewidziane w krajowym planie kontroli urz´dowej

pasz, przygotowanym i wdro˝onym zgodnie z postanowieniami art. 44 ustawy z dnia 22 lipca 2006 r. o paszach (Dz. U. Nr 144, poz. 1045, z póên. zm.) oraz

art. 42 rozporzàdzenia (WE) nr 882/2004 Parlamentu

Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r.

w sprawie kontroli urz´dowych przeprowadzanych

w celu sprawdzenia zgodnoÊci z prawem paszowym

i ˝ywnoÊciowym oraz regu∏ami dotyczàcymi zdrowia

zwierzàt i dobrostanu zwierzàt (Dz. Urz. WE L 165

z 30.04.2004, str. 1, z póêƒ. zm.; Dz. Urz. UE Polskie

wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 45, str. 200).

rcl

Wyniki badaƒ próbek umieszcza si´ w Êwiadectwie zdrowia brojlerów kierowanych do uboju, którego wzór jest okreÊlony w rozporzàdzeniu (WE)

nr 854/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia

29 kwietnia 2004 r. ustanawiajàcym szczególne przepisy dotyczàce organizacji urz´dowych kontroli w odniesieniu do produktów pochodzenia zwierz´cego

przeznaczonych do spo˝ycia przez ludzi (Dz. Urz.

WE L 139 z 30.04.2004; Dz. Urz. UE Polskie wydanie

specjalne, rozdz. 3, t. 45, str. 75), w za∏àczniku I, w sekcji IV, w rozdz. X, w cz´Êci A.

Wykrycie w próbkach pobranych z inicjatywy hodowcy albo przez powiatowego lekarza weterynarii serotypów Salmonella obj´tych programem lub stwierdzenie efektu hamujàcego wzrost bakterii powinno

byç bezzw∏ocznie zg∏aszane w∏aÊciwemu dla miejsca

prowadzenia gospodarstwa powiatowemu lekarzowi

weterynarii przez zatwierdzone laboratorium, o którym mowa w ust. 1.5, przeprowadzajàce badanie laboratoryjne próbek.

Pobieranie próbek przed przemieszczeniem brojlerów do rzeêni nast´puje z inicjatywy hodowcy, który

ponosi koszty ich pobrania, transportu oraz analizy

w laboratorium.

w.

Hodowca jest obowiàzany do prowadzenia dokumentacji zwiàzanej z pobieraniem próbek zawierajàcej co najmniej informacje dotyczàce: rodzaju próbek,

daty i godziny pobrania próbek, danych osoby pobierajàcej próbki, daty i godziny wys∏ania próbek do laboratorium, nazwy i adresu laboratorium oraz wyników analiz próbek pobranych w ramach programu.

ww

W∏aÊciwy miejscowo powiatowy lekarz weterynarii nadzoruje prawid∏owe pobieranie próbek z inicjatywy hodowcy oraz kontroluje dokumentacj´ prowadzonà przez hodowc´. Nadzór mo˝e odbywaç si´

w trakcie kontroli w gospodarstwach oraz gdy powiatowy lekarz weterynarii uzna, ˝e zachodzi taka koniecznoÊç.

Zgodnie z ust. 1 lit. b za∏àcznika do rozporzàdzenia

nr 646/2007 w ka˝dym roku realizacji programu co

najmniej w jednym stadzie brojlerów w gospodarstwie z 10 % gospodarstw liczàcych powy˝ej

5 000 sztuk brojlerów jest przeprowadzane pobranie

próbek na podstawie analizy ryzyka, gdy powiatowy

lekarz weterynarii uzna, ˝e zachodzi taka koniecznoÊç.

Zgodnie z ust. 1 lit. b za∏àcznika do rozporzàdzenia

nr 646/2007 takie pobranie próbek mo˝e zastàpiç jedno pobranie próbek przeprowadzone z inicjatywy hodowcy.

1.8. Kontrole przeprowadzane na innych etapach

∏aƒcucha pokarmowego

Zgodnie z art. 52 ustawy z dnia 11 marca 2004 r.

o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób

zakaênych zwierzàt na terytorium Rzeczypospolitej

Polskiej prowadzi si´ monitorowanie chorób odzwierz´cych i odzwierz´cych czynników chorobotwórczych. Obowiàzkiem monitorowania sà obj´te mi´dzy

innymi salmonelloza i jej czynniki chorobotwórcze.

Obowiàzek monitorowania obejmuje zbieranie,

przechowywanie, analizowanie i rozpowszechnianie

danych dotyczàcych salmonellozy i jej czynników chorobotwórczych na wszystkich etapach produkcji produktów pochodzenia zwierz´cego.

Zasady przeprowadzania kontroli urz´dowych sà

okreÊlone w rozporzàdzeniu (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r.

w sprawie kontroli urz´dowych przeprowadzanych

w celu sprawdzenia zgodnoÊci z prawem paszowym

i ˝ywnoÊciowym oraz regu∏ami dotyczàcymi zdrowia

zwierzàt i dobrostanu zwierzàt.

4) wstrzymania si´ od wywo˝enia, wynoszenia i zbywania mi´sa i zw∏ok brojlerów, paszy, odchodów

pochodzàcych od brojlerów i Êció∏ki oraz innych

przedmiotów znajdujàcych si´ w miejscu ich

utrzymywania;

.go

v.p

Kontrole w rzeêniach obejmujàce m.in. badanie

przedubojowe oraz poubojowe drobiu skierowanego

do uboju sà prowadzone przez Inspekcj´ Weterynaryjnà na zasadach okreÊlonych w rozporzàdzeniu (WE)

nr 854/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia

29 kwietnia 2004 r. ustanawiajàcym szczególne przepisy dotyczàce organizacji urz´dowych kontroli w odniesieniu do produktów pochodzenia zwierz´cego

przeznaczonych do spo˝ycia przez ludzi. Inspekcja

Weterynaryjna sprawuje równie˝ nadzór nad rozbiorem i przetwórstwem mi´sa drobiowego oraz nad

ch∏odniami sk∏adowymi oraz hurtowniami, które majà pomieszczenia z kontrolowanà temperaturà.

Poz. 1345

l

Dziennik Ustaw Nr 173

Rozporzàdzenie Komisji (WE) nr 2073/2005 z dnia

15 listopada 2005 r. w sprawie kryteriów mikrobiologicznych dotyczàcych Êrodków spo˝ywczych (Dz. Urz.

UE L 338 z 22.12.2005, str. 1, z póên. zm.) nak∏ada obowiàzek przeprowadzania w rzeêniach prowadzàcych

ubój drobiu badaƒ 5 zbiorczych próbek pobranych

z tuszek drobiu w kierunku pa∏eczek Salmonella.

Szczegó∏owy plan pobierania próbek przy produkcji produktów drobiowych otrzymanych z brojlerów

gatunku kura (Gallus gallus) zostanie okreÊlony po

ustanowieniu szczegó∏owych zasad, o których mowa w lit. E ust. 2 za∏àcznika II do rozporzàdzenia

nr 2160/2003.

6) udzielania powiatowemu lekarzowi weterynarii

wyjaÊnieƒ i informacji, które mogà mieç znaczenie

dla wykrycia choroby i êróde∏ zaka˝enia lub zapobiegania jej szerzeniu.

1.9.3. W przypadku, o którym mowa w ust. 1.9.2,

powiatowy lekarz weterynarii

1) przeprowadza dochodzenie epizootyczne, zgodnie

z art. 42 ust. 7 ustawy z dnia 11 marca 2004 r.

o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt;

2) pobiera próbki do badaƒ diagnostycznych we

wszystkich stadach w gospodarstwie, zgodnie

z ust. 2 za∏àcznika do rozporzàdzenia nr 646/2007;

3) w celu ustalenia êród∏a zaka˝enia stada pa∏eczkami Salmonella przeprowadza badania

a) paszy,

b) wody;

rcl

Sprzeda˝ detaliczna produktów drobiowych jest

obj´ta nadzorem Paƒstwowej Inspekcji Sanitarnej,

która opracowuje coroczne plany pobierania próbek

do badania ˝ywnoÊci w ramach urz´dowej kontroli

i monitoringu.

5) udost´pnienia organom Inspekcji Weterynaryjnej

brojlerów do badaƒ i zabiegów weterynaryjnych,

a tak˝e udzielania pomocy w wykonywaniu tych

badaƒ i zabiegów;

1.9. Ârodki podj´te w odniesieniu do brojlerów gatunku kura (Gallus gallus), u których wykryto serotyp Salmonella obj´ty programem

w.

1.9.1. Na potrzeby realizacji programu przyjmuje

si´, ˝e stado zaka˝one w odniesieniu do celu wspólnotowego jest to stado brojlerów gatunku kura (Gallus gallus), w którym w wyniku badania próbek pobranych zgodnie z ust. 1 oraz 2 za∏àcznika do rozporzàdzenia nr 646/2007 wykryto w jednej lub wi´cej

próbek Salmonella Enteritidis lub Salmonella Typhimurium (inne ni˝ szczepy szczepionkowe) lub w którym stwierdzono efekt hamujàcy wzrost bakterii.

ww

1.9.2. W przypadku uzyskania dodatniego wyniku

badaƒ laboratoryjnych w kierunku serotypu pa∏eczek

Salmonella obj´tego programem lub wykrycia efektu

hamujàcego wzrost bakterii w próbkach pobranych

z inicjatywy hodowcy w stadzie brojlerów gatunku kura (Gallus gallus) w okresie trzech tygodni przed przemieszczeniem ptaków do rzeêni stosuje si´ przepisy

art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt. Hodowca jest obowiàzany do

1) niezw∏ocznego zawiadomienia o tym fakcie powiatowego lekarza weterynarii;

2) pozostawienia brojlerów w miejscu ich sta∏ego

przebywania i niewprowadzania tam innego

drobiu;

3) uniemo˝liwienia osobom postronnym dost´pu do

kurnika lub miejsc, w których znajdujà si´ brojlery

podejrzane o zaka˝enie pa∏eczkami Salmonella

obj´tymi programem lub zw∏oki tych brojlerów;

4) nakazuje w drodze decyzji administracyjnej

a) odosobnienie brojlerów znajdujàcych si´

w gospodarstwie, w poszczególnych kurnikach

lub w innych miejscach, w których sà one utrzymywane,

b) zastosowanie w∏aÊciwych produktów biobójczych przed wejÊciami i wyjÊciami z kurników,

jak równie˝ wjazdami i wyjazdami z terenu

gospodarstwa;

5) zakazuje w drodze decyzji administracyjnej

a) stosowania produktów biobójczych, produktów

leczniczych weterynaryjnych i innych Êrodków

utrudniajàcych izolacj´ pa∏eczek Salmonella

w stadzie przed pobraniem próbek urz´dowych,

b) wywo˝enia bez jego zgody z gospodarstwa

mi´sa i zw∏ok brojlerów, paszy, odchodów pochodzàcych od brojlerów i Êció∏ki oraz innych

przedmiotów znajdujàcych si´ w miejscu utrzymywania brojlerów,

c) przemieszczania brojlerów z gospodarstwa i do

gospodarstwa, chyba ˝e brojlery zostanà na

wniosek hodowcy przemieszczone do rzeêni

w celu poddania ubojowi; w przypadku przemieszczenia brojlerów do uboju w rzeêni w Êwiadectwie zdrowia umieszcza si´ informacj´ o ich

pochodzeniu ze stada, w którym w próbkach pobranych z inicjatywy hodowcy uzyskano dodatni

wynik badania w kierunku Salmonella Enteritidis

lub Salmonella Typhimurium, lub o wykryciu

w próbkach pobranych z inicjatywy hodowcy

efektu hamujàcego wzrost bakterii.

Wzór Êwiadectwa zdrowia jest okreÊlony w rozporzàdzeniu (WE) nr 854/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiajàcym

szczególne przepisy dotyczàce organizacji urz´dowych kontroli w odniesieniu do produktów pochodzenia zwierz´cego przeznaczonych do spo˝ycia przez ludzi, w za∏àczniku I, w sekcji IV, w rozdz. X, w cz´Êci A.

.go

v.p

1.9.4. Ârodki, o których mowa w ust. 1.9.3, sà stosowane do czasu potwierdzenia lub wykluczenia przez

powiatowego lekarza weterynarii wystàpienia w stadzie brojlerów zaka˝enia serotypem Salmonella obj´tym programem.

Poz. 1345

l

Dziennik Ustaw Nr 173

1.9.5. W przypadku uzyskania dodatniego wyniku

badaƒ laboratoryjnych w kierunku serotypów pa∏eczek Salmonella Enteritidis lub Salmonella Typhimurium (innych ni˝ szczepy szczepionkowe) w próbkach

pobranych przez powiatowego lekarza weterynarii lub

w przypadku wykrycia w próbkach pobranych przez

tego lekarza efektu hamujàcego wzrost bakterii lekarz

ten w drodze decyzji administracyjnej

1) nakazuje

a) zniszczenie zw∏ok wszystkich pad∏ych brojlerów, zgodnie z przepisami rozporzàdzenia (WE)

nr 1774/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady

z dnia 3 paêdziernika 2002 r. ustanawiajàcego

przepisy sanitarne dotyczàce produktów ubocznych pochodzenia zwierz´cego nieprzeznaczonych do spo˝ycia przez ludzi (Dz. Urz. UE L 273

z 10.10.2002, str. 1, z póên. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 37, str. 92),

b) przetworzenie lub zniszczenie mi´sa znajdujàcego si´ w gospodarstwie i pozyskanego z tych

brojlerów,

Powiatowy lekarz weterynarii zaleca posiadaczowi

brojlerów podj´cie dzia∏ania majàcego na celu popraw´

1) warunków zoohigienicznych w gospodarstwie (zapewnienie odpowiedniej temperatury, wilgotnoÊci, wymiany powietrza, odpowiedniego ˝ywienia,

prawid∏owej obsady kurnika) oraz

2) zabezpieczenia epizootycznego gospodarstwa.

rcl

c) zniszczenie pasz lub ich zagospodarowanie, po

obróbce gwarantujàcej zabicie pa∏eczek Salmonella, w przypadku gdy wyniki badania próbek

paszy w kierunku obecnoÊci Salmonella da∏y

wynik dodatni,

Badanie przedubojowe, post´powanie w trakcie

uboju, ocen´ poubojowà oraz sposób post´powania

z mi´sem pozyskanym z brojlerów, u których w próbkach pobranych przez powiatowego lekarza weterynarii stwierdzono Salmonella Enteritidis lub Salmonella Typhimurium lub inny serotyp Salmonella ni˝

obj´ty programem, regulujà przepisy rozporzàdzenia

(WE) nr 854/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady

z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiajàcego szczególne

przepisy dotyczàce organizacji urz´dowych kontroli

w odniesieniu do produktów pochodzenia zwierz´cego przeznaczonych do spo˝ycia przez ludzi oraz rozporzàdzenia Komisji (WE) nr 2073/2005 z dnia 15 listopada 2005 r. w sprawie kryteriów mikrobiologicznych

dotyczàcych Êrodków spo˝ywczych.

w.

d) zniszczenie lub zagospodarowanie Êció∏ki, odchodów i innych przedmiotów, które mog∏y

ulec ska˝eniu, w sposób, który wyklucza zanieczyszczenie pa∏eczkami Salmonella, zgodnie

z przepisami rozporzàdzenia (WE) nr 1774/2002

Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 3 paêdziernika 2002 r. ustanawiajàcego przepisy sanitarne dotyczàce produktów ubocznych pochodzenia zwierz´cego nieprzeznaczonych do

spo˝ycia przez ludzi,

ww

e) oczyszczenie i odka˝enie kurników, w których

by∏y przetrzymywane brojlery ze stada zaka˝onego serotypem Salmonella obj´tym programem, otoczenia budynków, Êrodków transportu

oraz pozosta∏ych przedmiotów, które mog∏y

ulec ska˝eniu, pod nadzorem powiatowego lekarza weterynarii, po wykonaniu czynnoÊci,

o których mowa w lit. a—d,

Powiatowy lekarz weterynarii pobiera próbki w celu sprawdzenia skutecznoÊci przeprowadzonego

oczyszczania i odka˝ania przed ponownym umieszczeniem brojlerów w kurniku. Brojlery w kurniku

umieszcza si´ ponownie tylko po uzyskaniu ujemnych

wyników badaƒ pobranych próbek.

Osoby pracujàce w gospodarstwie powinny byç

poddane badaniom na nosicielstwo pa∏eczek Salmonella.

1.9.6. Powiatowy lekarz weterynarii powiadamia

niezw∏ocznie paƒstwowego powiatowego inspektora

sanitarnego o uzyskaniu dodatniego wyniku badaƒ laboratoryjnych próbek pobranych w stadzie brojlerów

gatunku kura (Gallus gallus) w kierunku serotypu pa∏eczek Salmonella Enteritidis lub Salmonella Typhimurium, zgodnie z art. 51 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia

11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz

zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt.

2) zakazuje przemieszczania brojlerów z gospodarstwa i do gospodarstwa z wyjàtkiem przemieszczania brojlerów przed zakoƒczeniem tuczu, na

wniosek hodowcy, bezpoÊrednio do rzeêni w celu

poddania ubojowi.

1.9.7. Zasady stosowania Êrodków zwalczajàcych

drobnoustroje oraz prowadzenia szczepieƒ sà okreÊlone w rozporzàdzeniu Komisji (WE) nr 1177/2006

z dnia 1 sierpnia 2006 r. w sprawie wykonania rozporzàdzenia (WE) nr 2160/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do wymogów dotyczàcych

stosowania szczególnych metod kontroli w ramach

krajowych programów zwalczania salmonelli u drobiu

(Dz. Urz. UE L 212 z 02.08.2006, str. 3).

Przy przemieszczaniu zaka˝onych brojlerów do

rzeêni w Êwiadectwie zdrowia umieszcza si´ informacj´ o ich pochodzeniu z zaka˝onego stada.

1.9.8. Ârodki, o których mowa w ust. 1.9.1—1.9.7,

sà zgodne ze Êrodkami okreÊlonymi w rozdz. E za∏àcznika II do rozporzàdzenia nr 2160/2003.

f) podj´cie dzia∏aƒ majàcych na celu popraw´

warunków zoohigienicznych;

1.10. Analiza szacunkowych kosztów oraz przewidywanych korzyÊci wynikajàcych z wprowadzenia

programu

wania zadaƒ Inspekcji Weterynaryjnej sà pokrywane

z bud˝etu paƒstwa.

Odszkodowanie ze Êrodków bud˝etu paƒstwa

przys∏uguje za zniszczone z nakazu organu Inspekcji

Weterynaryjnej, zwiàzanego z realizacjà programu,

produkty pochodzenia zwierz´cego, pasze oraz sprz´t,

który nie mo˝e byç poddany odka˝eniu. WysokoÊç

odszkodowania ustala si´ na podstawie Êredniej

z trzech kwot oszacowania przyj´tych przez powiatowego lekarza weterynarii oraz dwóch rzeczoznawców

wyznaczonych przez tego lekarza z listy przez niego

prowadzonej. Szczegó∏owy sposób powo∏ywania

i odwo∏ywania rzeczoznawców oraz szacowania zosta∏y okreÊlone w rozporzàdzeniu Ministra Rolnictwa

i Rozwoju Wsi z dnia 30 lipca 2009 r. w sprawie rzeczoznawców wyznaczonych przez powiatowego lekarza

weterynarii do przeprowadzenia szacowania (Dz. U.

Nr 142, poz. 1161).

.go

v.p

Dzia∏ania okreÊlone w programie b´dà realizowane w sposób okreÊlony w programach rocznych na lata 2009, 2010 i 2011. W programach tych zostanà

szczegó∏owo okreÊlone szacunkowe koszty realizacji

programu w poszczególnych latach. Programy roczne

sà przedk∏adane Komisji Europejskiej do dnia

30 kwietnia roku poprzedzajàcego rok realizacji programu w celu uzyskania wspó∏finansowania ze Êrodków Unii Europejskiej. Takie rozwiàzanie jest uzasadnione obowiàzujàcà zasadà rocznego planowania

bud˝etowego oraz zwiàzanà z tym procedurà wyst´powania do Komisji Europejskiej w celu uzyskania

wspó∏finansowania ze Êrodków Unii Europejskiej.

Poz. 1345

l

Dziennik Ustaw Nr 173

Szacunkowe koszty „Krajowego programu zwalczania niektórych serotypów Salmonella w stadach

brojlerów gatunku kura (Gallus gallus)” w 2009 r. wyniosà 3 129 600 z∏. Natomiast przewidywane koszty

programu w 2010 r. wyniosà 1 499 700 z∏, a w 2011 r.

— 1 432 320 z∏.

rcl

Wydatki finansowane z bud˝etu paƒstwa na realizacj´ programu b´dà zwiàzane z kosztami przeprowadzenia badaƒ przez powiatowego lekarza weterynarii,

jak równie˝ przeprowadzanych przez tego lekarza badaƒ w przypadku uzyskania dodatnich wyników badaƒ

próbek pobranych z inicjatywy hodowców. Ze Êrodków bud˝etu paƒstwa zostanà pokryte równie˝ koszty

badania skutecznoÊci oczyszczania i odka˝ania przeprowadzonego po usuni´ciu z kurnika brojlerów zaka˝onych pa∏eczkami Salmonella obj´tymi programem.

Odszkodowanie nie przys∏uguje podmiotom prowadzàcym dzia∏alnoÊç w zakresie zarobkowego przewozu zwierzàt lub przewozu zwierzàt wykonywanego

w zwiàzku z prowadzeniem innej dzia∏alnoÊci gospodarczej, organizowania targów, wystaw, pokazów lub

konkursów zwierzàt, obrotu zwierz´tami, poÊrednictwa w tym obrocie, skupu zwierzàt, obrotu paszami,

uboju zwierzàt rzeênych lub produkcji mi´sa oraz

zbierania, transportowania, przechowywania, operowania, przetwarzania oraz wykorzystywania lub usuwania ubocznych produktów pochodzenia zwierz´cego. Podmioty te we w∏asnym zakresie ponoszà ryzyko

prowadzenia dzia∏alnoÊci gospodarczej zwiàzanej ze

zwierz´tami i produktami pochodzenia zwierz´cego.

Wy˝ej wymienione koszty sà szacunkowe i zostanà dostosowane do wielkoÊci wydatków zaplanowanych na zwalczanie chorób zakaênych w ustawie

bud˝etowej na dany rok.

w.

G∏ównà korzyÊcià z realizacji programu dla hodowców brojlerów oraz podmiotów zajmujàcych si´ obrotem drobiem oraz mi´sem drobiowym b´dzie mo˝liwoÊç prowadzenia handlu oraz eksportu drobiu do

paƒstw trzecich. Zgodnie z datà wskazanà w za∏àczniku II do rozporzàdzenia nr 2160/2003 w rozdz. E Êwie˝e mi´so drobiowe pozyskane z drobiu wymienionego

w za∏àczniku I do rozporzàdzenia (kury, indyki) nie mo˝e byç wprowadzone do obrotu w celu spo˝ycia przez

ludzi, je˝eli nie zostanie spe∏nione kryterium „Salmonella: nie stwierdzono obecnoÊci w 25 g”.

ww

Osiàgni´cie celu, czyli ograniczenie liczby zaka˝onych stad brojlerów, zwi´kszy konkurencyjnoÊç polskiego drobiu i mi´sa drobiowego na rynku wspólnotowym, jak równie˝ na rynkach paƒstw trzecich.

Ponadto nale˝y podkreÊliç, ˝e salmonelloza jest

najcz´Êciej wyst´pujàcà u ludzi chorobà odzwierz´cà,

a mi´so drobiowe oraz jaja konsumpcyjne sà g∏ównym êród∏em zachorowaƒ. Stàd te˝ realizacja programu ograniczy liczb´ zaka˝eƒ u ludzi, a w zwiàzku z tym

zredukuje koszty leczenia tych chorób.

1.11. Pomoc finansowa udzielana przedsi´biorstwom

paszowym i ˝ywnoÊciowym

Na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej koszty wykony-

O przyznaniu lub odmowie przyznania odszkodowania rozstrzyga powiatowy lekarz weterynarii w drodze decyzji administracyjnej. Decyzja przyznajàca odszkodowanie jest ostateczna (nie przys∏uguje od niej

odwo∏anie do wojewódzkiego lekarza weterynarii).

Strona niezadowolona z wysokoÊci odszkodowania

mo˝e jednak w terminie miesiàca od dnia dor´czenia

decyzji wnieÊç powództwo do sàdu rejonowego.

1.12. Ustawodawstwo krajowe odnoszàce si´ do

wdra˝ania programu, w tym przepisy krajowe

dotyczàce dzia∏alnoÊci okreÊlonej w programie

1) ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz. U. z 2007 r. Nr 121, poz. 842,

z póên. zm.);

2) ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia

zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt (Dz. U. z 2008 r. Nr 213, poz. 1342);

3) ustawa z dnia 22 lipca 2006 r. o paszach (Dz. U.

Nr 144, poz. 1045, z póên. zm.);

4) ustawa z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeƒstwie ˝ywnoÊci i ˝ywienia (Dz. U. Nr 171,

poz. 1225, z póên. zm.);

5) ustawa z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierz´cego (Dz. U. z 2006 r. Nr 17,

poz. 127, z póên. zm.);

6) ustawa z dnia 6 wrzeÊnia 2001 r. — Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2008 r. Nr 45, poz. 271,

z póên. zm.);

wych wymagaƒ weterynaryjnych majàcych zastosowanie do drobiu i jaj wyl´gowych (Dz. U. Nr 219,

poz. 2225, z póên. zm.);

8) ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu

oraz zwalczaniu zaka˝eƒ i chorób zakaênych u ludzi (Dz. U. Nr 234, poz. 1570, z póên. zm.);

13) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi

z dnia 2 wrzeÊnia 2003 r. w sprawie minimalnych

warunków utrzymywania poszczególnych gatunków zwierzàt gospodarskich (Dz. U. Nr 167,

poz. 1629, z póên. zm.);

.go

v.p

l

7) ustawa z dnia 4 wrzeÊnia 1997 r. o dzia∏ach administracji rzàdowej (Dz. U. z 2007 r. Nr 65,

poz. 437, z póên. zm.);

9) ustawa z dnia 27 sierpnia 2003 r. o weterynaryjnej

kontroli granicznej (Dz. U. Nr 165, poz. 1590,

z póên. zm.);

10) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi

z dnia 17 maja 2007 r. w sprawie wykazu laboratoriów upowa˝nionych do prowadzenia badaƒ pasz

oraz pasz leczniczych w ramach urz´dowej kontroli (Dz. U. Nr 98, poz. 653, z póên. zm.);

11) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi

z dnia 13 czerwca 2008 r. w sprawie krajowych laboratoriów referencyjnych w∏aÊciwych dla poszczególnych rodzajów i kierunków badaƒ (Dz. U.

Nr 118, poz. 757);

12) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi

z dnia 16 wrzeÊnia 2004 r. w sprawie szczegó∏o-

14) rozporzàdzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi

z dnia 30 lipca 2009 r. w sprawie rzeczoznawców

wyznaczonych przez powiatowego lekarza weterynarii do przeprowadzenia szacowania (Dz. U.

Nr 142, poz. 1161).

2. Wymagania dotyczàce przedsi´biorstw paszowych i ˝ywnoÊciowych obj´tych programem

2.1. Struktura produkcji brojlerów gatunku kura (Gallus gallus) na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz produktów pozyskiwanych od tego gatunku

ww

w.

rcl

Tab. 3. Produkcja brojlerów gatunku kura (Gallus gallus) na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w 2007 r.

Wed∏ug danych Inspekcji Weterynaryjnej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w grudniu 2007 r. znajdowa∏o si´ 3 200 gospodarstw utrzymujàcych powy˝ej 5 000 brojlerów gatunku kura (Gallus gallus).

2.2. Struktura produkcji pasz

si´biorstw paszowych produkujàcych na potrzeby

w∏asne) w Rzeczypospolitej Polskiej w 2006 r. wynosi∏a oko∏o 12—14 mln ton.

.go

v.p

Produkcja pasz w Rzeczypospolitej Polskiej wyprodukowanych przez przedsi´biorstwa paszowe do

sprzeda˝y w 2006 r. wynios∏a 5,65 mln ton ogó∏em, co

w porównaniu z 2005 r. stanowi wzrost o 7 %. Produkcja pasz dla drobiu w 2006 r. wynios∏a 3,7 mln ton,

co stanowi oko∏o 65,5 % ogólnej produkcji pasz

w Rzeczypospolitej Polskiej. O popycie na pasze decyduje przede wszystkim sytuacja na rynku drobiu.

Poz. 1345

l

Dziennik Ustaw Nr 173

Oszacowano, ˝e produkcja pasz w przedsi´biorstwach paszowych ogó∏em (w tym produkcja przed-

Produkcja pasz w Rzeczypospolitej Polskiej

w 2007 r. wynosi∏a oko∏o 5,8 mln ton, co stanowi

wzrost o nieca∏e 3 % w stosunku do 2006 r. Ze wzgl´du na krótki cykl produkcyjny w hodowli drobiu trudno jest przewidzieç szacowanà produkcj´ pasz dla tego gatunku zwierzàt, jednak od kilku lat notuje si´ sta∏y jej wzrost, który wynika ze wzrostu konsumpcji mi´sa drobiowego w Rzeczypospolitej Polskiej.

w.

rcl

Tab. 4. Najwi´ksi krajowi producenci pasz

ww

Tab. 5. Struktura produkcji mieszanek paszowych (w 2006 r.)

.go

v.p

l

Tab. 6. Udzia∏ producentów w rynku pasz

2.3. Instrukcje dotyczàce dobrych praktyk gospodarowania lub inne wytyczne obowiàzujàce w zakresie higieny w gospodarstwach rolnych

Powiatowy lekarz weterynarii, wydajàc decyzj´

o spe∏nieniu wymagaƒ weterynaryjnych, nadaje weterynaryjny numer identyfikacyjny na ca∏oÊç prowadzonej dzia∏alnoÊci lub na poszczególne obiekty budowlane lub miejsca, w których ta dzia∏alnoÊç ma byç

prowadzona, albo te˝ osobom wykonujàcym okreÊlone czynnoÊci w ramach tej dzia∏alnoÊci.

rcl

Na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej sà stosowane wytyczne opracowane przez Krajowe Centrum

Doradztwa Rozwoju Rolnictwa i Obszarów Wiejskich

Oddzia∏ w Poznaniu w zakresie dostosowania gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej —

produkcja drobiu i jaj. Stosowanie wytycznych nie

jest obligatoryjne. Dodatkowo sà dost´pne publikacje

dotyczàce dobrej praktyki produkcyjnej (GMP) oraz

dobrej praktyki higienicznej (GHP), które majà zastosowanie równie˝ w gospodarstwach utrzymujàcych

brojlery.

ryjnych okreÊlonych dla prowadzenia danego rodzaju

dzia∏alnoÊci. Powiatowy lekarz weterynarii po otrzymaniu wniosku zainteresowanego podmiotu wszczyna w tym zakresie post´powanie administracyjne.

Wniosek jest sk∏adany co najmniej na 30 dni przed

planowanym podj´ciem dzia∏alnoÊci.

2.4. Standardowy nadzór weterynaryjny nad gospodarstwami rolnymi

w.

W zakresie Êrodków profilaktyki weterynaryjnej

podejmowanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej podstawowe znaczenie ma ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu

chorób zakaênych zwierzàt. Ustawa ta ustanawia nadzór organów Inspekcji Weterynaryjnej nad prowadzeniem dzia∏alnoÊci zwiàzanej z utrzymywaniem drobiu,

okreÊla warunki zapewniajàce odpowiedni poziom

bezpieczeƒstwa epizootycznego dla prowadzenia tego

rodzaju dzia∏alnoÊci oraz okreÊla katalog Êrodków nadzoru. Katalog ten obejmuje kompetencje organów

Inspekcji Weterynaryjnej do wydawania decyzji administracyjnych oraz prowadzenia dzia∏aƒ faktycznych

o charakterze materialno-technicznym.

ww

Zgodnie z ustawà z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt kompetencje organów Inspekcji Weterynaryjnej obejmujà nadzór nad dzia∏alnoÊcià okreÊlonà w art. 1 pkt 1 tej ustawy.

Podj´cie dzia∏alnoÊci nadzorowanej w zakresie obrotu drobiem, z wyjàtkiem obrotu prowadzonego

w ramach dzia∏alnoÊci rolniczej w rozumieniu przepisów prawa dzia∏alnoÊci gospodarczej, poÊrednictwa

w tym obrocie lub skupu drobiu, zarobkowego transportu drobiu lub transportu drobiu wykonywanego

w zwiàzku z prowadzeniem innej dzia∏alnoÊci gospodarczej, prowadzenia miejsc lub stacji kwarantanny

albo zak∏adu drobiu jest dozwolone po stwierdzeniu

przez powiatowego lekarza weterynarii w∏aÊciwego

ze wzgl´du na przewidywane miejsce jej prowadzenia, w drodze decyzji, spe∏nienia wymagaƒ weteryna-

Podj´cie dzia∏alnoÊci polegajàcej na organizowaniu targów, wystaw, pokazów lub konkursów drobiu

oraz utrzymywaniu drobiu w celu umieszczenia tego

drobiu lub pochodzàcych z niego lub od niego produktów na rynku nie wymaga decyzji powiatowego

lekarza o spe∏nianiu warunków weterynaryjnych. Do

prowadzenia tych rodzajów dzia∏alnoÊci jest konieczne jedynie zg∏oszenie w formie pisemnej zamiaru jej

prowadzenia. Zg∏oszenie powinno spe∏niaç wymagania takie jak wniosek sk∏adany przed rozpocz´ciem

dzia∏alnoÊci podlegajàcej zatwierdzeniu.

Podmioty prowadzàce dzia∏alnoÊç nadzorowanà

sà obowiàzane tak˝e poinformowaç powiatowego lekarza weterynarii o zaprzestaniu prowadzenia okreÊlonego rodzaju dzia∏alnoÊci nadzorowanej, a tak˝e

o ka˝dej zmianie stanu prawnego lub faktycznego

zwiàzanego z prowadzeniem tej dzia∏alnoÊci w zakresie dotyczàcym wymagaƒ weterynaryjnych. Informacja taka powinna zostaç przekazana w formie pisemnej w terminie siedmiu dni od dnia zaistnienia zdarzenia. Dodatkowo podmioty prowadzàce dzia∏alnoÊç

nadzorowanà w zakresie zarobkowego przewozu

zwierzàt lub przewozu zwierzàt wykonywanego

w zwiàzku z prowadzeniem innej dzia∏alnoÊci gospodarczej, organizowania targów, wystaw, pokazów lub

konkursów zwierzàt, obrotu zwierz´tami, poÊrednictwa w tym obrocie lub skupu zwierzàt sà obowiàzane

zawiadomiç w∏aÊciwego miejscowo powiatowego lekarza weterynarii o ka˝dym za∏adunku i wy∏adunku

drobiu co najmniej na 24 godziny przed planowanym

terminem dokonania tych czynnoÊci oraz o czasie

i miejscu organizowania targów, wystaw, pokazów

lub konkursów co najmniej na 30 dni przed planowanym terminem ich zorganizowania.

W przypadku gdy podmiot nie zastosuje si´ do nakazów lub zakazów wynikajàcych z decyzji wydanej na

podstawie art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r.

o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób

zakaênych zwierzàt, powiatowy lekarz weterynarii ma

obowiàzek wydania kolejnej decyzji, w której rozstrzyga o zakazie prowadzenia dalszej dzia∏alnoÊci przez

podmiot i skreÊla go z rejestru. Decyzja taka nie jest

wydawana w stosunku do gospodarstw utrzymujàcych drób, z wyjàtkiem zak∏adów drobiu (art. 9

ust. 3 ww. ustawy). Oznacza to, ˝e niezastosowanie

si´ przez podmiot do pierwszego rozstrzygni´cia powiatowego lekarza weterynarii powoduje wydanie

w sprawie kolejnej — bardziej restrykcyjnej decyzji

administracyjnej.

.go

v.p

Podmioty prowadzàce dzia∏alnoÊç podlegajàcà

nadzorowi organów Inspekcji Weterynaryjnej sà obowiàzane zapewniaç wymagania lokalizacyjne, zdrowotne, higieniczne, sanitarne, organizacyjne, techniczne lub technologiczne. Wymagania te w sposób

szczegó∏owy sà okreÊlone w rozporzàdzeniach wydanych przez ministra w∏aÊciwego do spraw rolnictwa

na podstawie ww. ustawy.

Poz. 1345

l

Dziennik Ustaw Nr 173

W ramach nadzoru sprawowanego przez organy

Inspekcji Weterynaryjnej nad dzia∏alnoÊcià okreÊlonà

w art. 1 pkt 1 ww. ustawy pracownikom tej Inspekcji,

jak równie˝ osobom wyznaczonym do wykonywania

okreÊlonych zadaƒ w jej imieniu przys∏uguje prawo

przeprowadzenia w ka˝dym czasie kontroli w zakresie

spe∏nienia przez podmioty nadzorowane wymagaƒ

weterynaryjnych. Uprawnienia kontrolne, oprócz prawa wst´pu na teren, gdzie jest prowadzona dzia∏alnoÊç nadzorowana, majà prawo zgodnie z art. 19

ust. 3 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej nieodp∏atnie pobieraç próbki do badaƒ

oraz ˝àdaç pisemnych lub ustnych informacji w zakresie obj´tym przedmiotem kontroli, w tym ˝àdaç okazania i udost´pnienia dokumentów lub danych informatycznych.

Zgodnie z art. 11 ustawy z dnia 11 marca 2004 r.

o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób

zakaênych zwierzàt powiatowy lekarz weterynarii prowadzi rejestr podmiotów prowadzàcych dzia∏alnoÊç

nadzorowanà, o której mowa w ust. 2.4.

Powiatowy lekarz weterynarii przekazuje, za poÊrednictwem wojewódzkiego lekarza weterynarii,

G∏ównemu Lekarzowi Weterynarii dane zawarte w rejestrze, a tak˝e informacje o ka˝dej zmianie stanu faktycznego lub prawnego ujawnionego w tym rejestrze.

Ponadto powiatowy lekarz weterynarii rejestruje

podmioty prowadzàce produkcj´ podstawowà innà

ni˝ na u˝ytek w∏asny. Obowiàzek ten wynika z rozporzàdzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego

i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny

Êrodków spo˝ywczych oraz z ustawy z dnia 16 grudnia

2005 r. o produktach pochodzenia zwierz´cego.

rcl

Je˝eli w wyniku kontroli zostanà stwierdzone

uchybienia w spe∏nianiu wymagaƒ weterynaryjnych

przez podmioty prowadzàce dzia∏alnoÊç nadzorowanà, organy Inspekcji Weterynaryjnej podejmujà dzia∏ania majàce na celu doprowadzenie wadliwego stanu faktycznego do stanu okreÊlonego w przepisach

prawa weterynaryjnego. Inspekcja Weterynaryjna

dzia∏a w tym zakresie, ∏àczàc realizacj´ funkcji kontrolnych z zadaniami i kompetencjami w∏aÊciwymi dla

innych organów administracji publicznej, a w szczególnoÊci z uprawnieniami do wydawania decyzji administracyjnych, w tym ró˝nego rodzaju nakazów i zakazów.

2.5. Wpis gospodarstw rolnych do rejestru

w.

W przypadku stwierdzenia, ˝e przy prowadzeniu

dzia∏alnoÊci nadzorowanej sà naruszone wymagania

weterynaryjne, powiatowy lekarz weterynarii, zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r.

o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób

zakaênych zwierzàt, ma kompetencje do wydania jednej z nast´pujàcych decyzji administracyjnych

1) nakazujàcej usuni´cie uchybieƒ w okreÊlonym terminie lub

ww

2) nakazujàcej wstrzymanie dzia∏alnoÊci do czasu

usuni´cia uchybieƒ, lub

3) zakazujàcej umieszczania na rynku lub handlu

okreÊlonymi zwierz´tami b´dàcymi przedmiotem

dzia∏alnoÊci albo zakazujàcej produkcji, umieszczania na rynku lub handlu okreÊlonymi produktami wytwarzanymi przy prowadzeniu tej dzia∏alnoÊci.

Wybór decyzji pozostawiono uznaniu powiatowego lekarza weterynarii. Nie jest to jednak uznanie

swobodne. Dokonujàc bowiem rozstrzygni´cia, organ

Inspekcji Weterynaryjnej ma na wzgl´dzie wynikajàce

z naruszenia prawa weterynaryjnego zagro˝enie dla

zdrowia publicznego lub zdrowia zwierzàt.

2.6. Prowadzenie

rolnych

rejestrów

w

gospodarstwach

Zgodnie z art. 53 ustawy z dnia 11 marca 2004 r.

o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób

zakaênych zwierzàt posiadacz zwierzàt gospodarskich,

w tym brojlerów, jest obowiàzany do prowadzenia

ewidencji leczenia zwierzàt. Lekarz weterynarii leczàcy zwierz´ta dokonuje wpisów w ewidencji leczenia

zwierzàt. Zakres i sposób prowadzenia ewidencji leczenia zwierzàt przez posiadacza zwierzàt gospodarskich, a tak˝e tryb dokonywania wpisów w tej ewidencji przez lekarzy weterynarii leczàcych zwierz´ta sà

uregulowane w rozporzàdzeniu Ministra Rolnictwa

i Rozwoju Wsi z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu i sposobu prowadzenia ewidencji leczenia zwierzàt i dokumentacji lekarsko-weterynaryjnej (Dz. U.

Nr 100, poz. 1022).

Zgodnie z art. 69 ust. 3 ustawy z dnia 6 wrzeÊnia

2001 r. — Prawo farmaceutyczne, je˝eli tkanki i produkty pochodzàce od zwierzàt sà przeznaczone do

spo˝ycia przez ludzi, to w∏aÊciciele tych zwierzàt lub

osoby odpowiedzialne za zwierz´ta sà obowiàzani do

posiadania dokumentacji w formie ewidencji nabycia,

posiadania i stosowania produktów leczniczych weterynaryjnych oraz leczenia zwierzàt, prowadzonej

zgodnie z przepisami ustawy z dnia 11 marca 2004 r.

o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu chorób

zakaênych zwierzàt.

zwierzàt, regulujàcych handel wewnàtrzwspólnotowy i przywóz z paƒstw trzecich drobiu i jaj wyl´gowych (Dz. Urz. WE L 303 z 31.10.1990, str. 6,

z póên. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 11, str. 3);

.go

v.p

Szczegó∏owy zakres i sposób prowadzenia przez

lekarzy weterynarii dokumentacji lekarsko-weterynaryjnej z wykonywanych czynnoÊci leczniczych i profilaktycznych oraz stosowanych produktów leczniczych, jak równie˝ zakres i sposób prowadzenia ewidencji leczenia zwierzàt przez posiadacza zwierzàt

gospodarskich, a tak˝e tryb dokonywania wpisów

w tej ewidencji przez lekarzy weterynarii leczàcych

zwierz´ta zosta∏y okreÊlone w rozporzàdzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 kwietnia

2004 r. w sprawie zakresu i sposobu prowadzenia ewidencji leczenia zwierzàt i dokumentacji lekarsko-weterynaryjnej (Dz. U. Nr 100, poz. 1022).

Poz. 1345

l

Dziennik Ustaw Nr 173

Dokumenty te lekarz weterynarii oraz posiadacz

zwierz´cia przechowujà przez 3 lata od daty dokonania w nich ostatniego wpisu.

Wzór dokumentacji obrotu detalicznego produktami leczniczymi weterynaryjnymi zosta∏ okreÊlony

w rozporzàdzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi

z dnia 17 paêdziernika 2008 r. w sprawie sposobu prowadzenia dokumentacji obrotu detalicznego produktami leczniczymi weterynaryjnymi i wzoru tej dokumentacji (Dz. U. Nr 200, poz. 1236).

2.7. Dokumenty, w które zaopatruje si´ zwierz´ta

w handlu oraz w obrocie z paƒstwami trzecimi

4) ustawà z dnia 27 sierpnia 2003 r. o weterynaryjnej

kontroli granicznej.

Zgodnie z art. 18 rozporzàdzenia (WE) nr 178/2002

Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia

2002 r. ustanawiajàcego ogólne zasady i wymagania

prawa ˝ywnoÊciowego, powo∏ujàcego Europejski

Urzàd ds. Bezpieczeƒstwa ˚ywnoÊci oraz ustanawiajàcego procedury w zakresie bezpieczeƒstwa ˝ywnoÊci (Dz. Urz. WE L 31 z 01.02.2002, str. 1, z póên. zm.;

Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 6,

str. 463, z póên. zm.) podmioty dzia∏ajàce na rynku powinny zapewniç mo˝liwoÊç monitorowania ˝ywnoÊci,

pasz, zwierzàt hodowlanych oraz wszelkich substancji

przeznaczonych do dodania do ˝ywnoÊci lub pasz.

W tym celu podmioty te powinny utworzyç systemy

i procedury umo˝liwiajàce przekazanie takich informacji na ˝àdanie w∏aÊciwych w∏adz.

Zgodnie z przepisem art. 7 rozporzàdzenia (WE)

nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia

29 kwietnia 2004 r. ustanawiajàcego szczególne przepisy dotyczàce higieny w odniesieniu do ˝ywnoÊci pochodzenia zwierz´cego (Dz. Urz. UE L 139 z 30.04.2004,

str. 55; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne,

rozdz. 3, t. 45, str. 14) przesy∏ki produktów pochodzenia zwierz´cego sà zaopatrywane w Êwiadectwa zdrowia lub inne dokumenty okreÊlone w prawodawstwie

wspólnotowym.

rcl

W handlu, jak równie˝ przy przywozie z paƒstw

trzecich dokumenty sà wystawiane zgodnie z

3) ustawà z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia

zwierzàt oraz zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt;

1) rozporzàdzeniem Komisji (WE) nr 599/2004 z dnia

30 marca 2004 r. dotyczàcym zharmonizowanego

wzoru Êwiadectwa i sprawozdania z kontroli zwiàzanych z wewnàtrzwspólnotowym handlem zwierz´tami i produktami pochodzenia zwierz´cego

(Dz. Urz. WE L 94 z 31.03.2004, str. 44; Dz. Urz. UE

Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 43, str. 354);

ww

w.

2) dyrektywà Rady 90/539/EWG z dnia 15 paêdziernika 1990 r. w sprawie warunków zdrowotnych

Wysy∏ka zwierzàt i produktów pochodzenia zwierz´cego do paƒstwa trzeciego odbywa si´ zgodnie

z wymaganiami uzgodnionymi z w∏adzami tego paƒstwa.

Elektronicznie

podpisany przez

Mariusz

Lachowski

Data: 2009.10.16

22:29:00 +02'00'

— 13305 —

Poz. 1345

ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW

.go

v.p

z dnia 22 wrzeÊnia 2009 r.

l

1345

w sprawie wprowadzenia „Krajowego programu zwalczania niektórych serotypów Salmonella

w stadach brojlerów gatunku kura (Gallus gallus) na lata 2009—2011”

Na podstawie art. 57 ust. 7 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierzàt oraz zwalczaniu

chorób zakaênych zwierzàt (Dz. U. z 2008 r. Nr 213,

poz. 1342) zarzàdza si´, co nast´puje