Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 26 sierpnia 2009 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

1.

Ustawa określa

1)

warunki nabywania prawa do świadczeń pieniężnych z ubezpieczeń emerytalnego i rentowych;

2)

zasady ustalania wysokości świadczeń;

3)

zasady i tryb przyznawania oraz wypłaty świadczeń.

2.

(uchylony).

3.

(uchylony).

4.

Warunki nabywania prawa do świadczeń pieniężnych przysługujących z ubezpieczenia z

tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej oraz wysokość tych świadczeń określają

odrębne przepisy.

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 stycznia 1999 r.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Przepis art. 48 ust. 4 ustawy wymienionej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą

ustawą, stosuje się także do czasowego oddelegowania pracowników przypadającego przed

dniem wejścia w życie ustawy.

1.

Wskaźnik waloryzacji emerytur i rent w 2008 r. wynosi nie mniej niż średnioroczny

wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych w 2007 r. w stosunku do 2005 r., zwiększony

o co najmniej 20% realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia w 2007 r. w stosunku

do 2005 r.

2.

Wskaźnik waloryzacji emerytur i rent przyznanych lub przeliczonych w myśl art. 110

ustawy zmienianej w art. 1, w okresie od dnia 1 marca 2007 r. do dnia 29 lutego 2008 r.,

ustala się przez podzielenie wskaźnika waloryzacji obliczonego w sposób określony

w ust. 1 przez średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych w 2006 r.,

zwiększony o co najmniej 20% realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia w 2006 r.

3.

Średniorocznym wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych, o którym mowa w ust.

1 i 2, jest średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem albo

średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych dla gospodarstw domowych

emerytów i rencistów, jeżeli jest on wyższy od średniorocznego wskaźnika cen towarów

i usług konsumpcyjnych ogółem.

4.

Prezes Głównego Urzędu Statystycznego ogłosi, w formie komunikatu, w Dzienniku Urzędowym

Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”

1)

w terminie do dnia 31 stycznia 2008 r.

a)

średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem w 2007 r. w stosunku

do 2005 r.,

b)

średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych dla gospodarstw domowych

emerytów i rencistów w 2007 r. w stosunku do 2005 r.;

2)

w terminie do 7 roboczego dnia lutego 2008 r. realny wzrost przeciętnego wynagrodzenia

w 2007 r. w stosunku do 2005 r.

5.

Przepisy art. 89 ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą,

stosuje się.

1.

Na wniosek osoby, której do ustalenia podstawy wymiaru emerytury i renty przyjęto

podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i

rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego z uwzględnieniem okresu pozostawania

w stosunku pracy, za który nie można ustalić podstawy wymiaru składek, wysokość emerytury

lub renty oblicza się ponownie od podstawy wymiaru ustalonej z zastosowaniem art.

15 ust. 2a i 2b ustawy, o której mowa w art. 1.

2.

Przeliczeniu, o którym mowa w ust. 1, podlega podstawa wymiaru emerytury lub renty

ostatnio przyjęta do obliczenia świadczenia.

3.

Przepisy ust. 1 stosuje się odpowiednio do przeliczenia kapitału początkowego, obliczonego

od podstawy wymiaru ustalonej z uwzględnieniem okresu pozostawania w stosunku pracy,

za który nie można ustalić podstawy wymiaru składek.

Do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje

się przepisy ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

1

Świadczenia na warunkach i w wysokości określonych w ustawie przysługują

1)

ubezpieczonym - w przypadku spełnienia warunków do nabycia prawa do świadczeń pieniężnych

z ubezpieczeń emerytalnego i rentowych Funduszu Ubezpieczeń Społecznych;

2)

członkom rodziny pozostałym po ubezpieczonym albo po osobie uprawnionej do świadczeń

pieniężnych z ubezpieczeń emerytalnego i rentowych Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

2

Świadczenia na warunkach i w wysokości określonych w ustawie przysługują również żołnierzom

zawodowym oraz funkcjonariuszom Policji, Urzędu Ochrony Państwa, Agencji Bezpieczeństwa

Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego,

Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej

Straży Pożarnej i Służby Więziennej, jeżeli nie spełniają oni warunków do nabycia

prawa lub utracili prawo do świadczeń określonych w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym

tych osób, oraz członkom rodzin pozostałym po tych osobach.

1.

Ustawa stoi na gruncie równego traktowania wszystkich ubezpieczonych bez względu na

płeć, stan cywilny, stan rodzinny.

2.

Zasada równego traktowania dotyczy w szczególności

1)

warunków objęcia systemem ubezpieczeń społecznych,

2)

obowiązku opłacania i obliczania wysokości składek na ubezpieczenie społeczne,

3)

obliczania wysokości świadczeń,

4)

okresu wypłaty świadczeń i zachowania prawa do świadczeń.

3.

Ubezpieczony, który uważa, że nie zastosowano wobec niego zasady równego traktowania,

ma prawo dochodzić roszczeń z tytułu ubezpieczeń z ubezpieczenia społecznego przed

sądem. Przepis art. 83 stosuje się odpowiednio.

1.

Pracowniczy program emerytalny stanowią zakładowe umowy emerytalne, pracownicze umowy

emerytalne oraz, z zastrzeżeniem ust. 2, umowy z zakładami albo towarzystwami ubezpieczeń,

umowy z funduszami inwestycyjnymi bądź statuty pracowniczych funduszy emerytalnych,

które określają warunki gromadzenia środków ze składek pracowników wpłacanych przez

pracodawcę, przeznaczonych do wypłat w wieku emerytalnym lub w przypadku uzyskania

uprawnień do świadczeń rentowych z tytułu niezdolności do pracy, spełniające kryteria

ustalone w ustawie.

2.

Jeżeli pracodawcą jest zakład lub towarzystwo ubezpieczeń, pracownicze towarzystwo

emerytalne albo towarzystwo funduszy inwestycyjnych, warunki gromadzenia środków,

o których mowa w ust. 1, określa zakładowa umowa emerytalna.

Świadczenia określone w ustawie obejmują

1)

emeryturę;

2)

rentę z tytułu niezdolności do pracy, w tym rentę szkoleniową;

3)

rentę rodzinną;

4)

dodatek pielęgnacyjny;

5)

dodatek do renty rodzinnej dla sieroty zupełnej;

6)

zasiłek pogrzebowy.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z tym że art. 2 wchodzi

w życie z dniem 1 lipca 2000 r.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

1.

Osobom, które do dnia 31 grudnia 2008 r. spełniły warunki do emerytury górniczej określone

w art. 34 lub w art. 48-49 ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu obowiązującym

w dniu 31 grudnia 2006 r., przysługuje górnicza emerytura na warunkach określonych

w tych przepisach.

2.

Osobom, którym udzielono urlopu górniczego lub świadczenia górniczego na warunkach

określonych w odrębnych przepisach przy ustalaniu prawa do górniczej emerytury bez

względu na wiek uwzględnia się okresy niezdolności do pracy z powodu choroby lub odosobnienia

w związku z chorobą zakaźną, za które wypłacono wynagrodzenie lub zasiłek chorobowy,

okresy czynnej służby wojskowej lub okresy pełnienia z wyboru funkcji w organach związku

zawodowego zrzeszającego górników na warunkach określonych w tych odrębnych przepisach,

o ile z urlopem górniczym lub świadczeniem górniczym osoby te spełniły do dnia 31

grudnia 2008 r. warunki do górniczej emerytury bez względu na wiek.

3.

Jeżeli osoba, o której mowa w ust. 1, przystąpiła do otwartego funduszu emerytalnego,

warunkiem do uzyskania emerytury górniczej jest złożenie wniosku o przekazanie środków

zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu

Ubezpieczeń Społecznych, na dochody budżetu państwa.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 1 pkt

2, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2007 r.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2008 r.

1.

Emerytura lub renta w wysokości przeliczonej zgodnie z art. 2 ust. 1 przysługuje

1)

od dnia wejścia w życie ustawy - jeżeli wniosek o ponowne obliczenie wysokości emerytury

lub renty został zgłoszony nie później niż w ciągu 12 miesięcy od dnia wejścia w życie

ustawy;

2)

od pierwszego dnia miesiąca, w którym zgłoszono wniosek - jeżeli wniosek, o którym

mowa w pkt 1, został zgłoszony po upływie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.

2.

Decyzję w sprawie emerytury lub renty, której wysokość została ponownie ustalona zgodnie

z art. 2 ust. 1, organ rentowy wydaje w ciągu 60 dni od dnia wyjaśnienia ostatniej

okoliczności niezbędnej do wydania tej decyzji.

1.

W terminie 14 dni od dnia wejścia w życie ustawy rozpoczną się negocjacje w ramach

Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych dotyczące zwiększenia w roku

2009 o co najmniej 20% realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia, o którym mowa

w art. 89 ust. 1 ustawy, o której mowa w art. 2.

2.

Jeżeli Trójstronna Komisja do Spraw Społeczno-Gospodarczych w terminie 14 dni od dnia

przedstawienia przez stronę rządową partnerom społecznym informacji o prognozowanych

wielkościach makroekonomicznych, w tym o wielkości wskaźnika inflacji, stanowiących

podstawę do opracowania projektu ustawy budżetowej na rok 2009 uzgodni, w drodze uchwały,

wysokość zwiększenia, o którym mowa w ust. 1, wysokość tego zwiększenia podlega ogłoszeniu

w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, w drodze komunikatu

ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego.

3.

Jeżeli nie nastąpi uzgodnienie stanowiska Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych

w trybie określonym w ust. 1 i 2, Rada Ministrów określi w terminie 7 dni od dnia

zakończenia negocjacji w ramach Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych,

w drodze rozporządzenia, wysokość zwiększenia, o którym mowa w ust. 1, biorąc pod

uwagę informacje o prognozowanych wielkościach makroekonomicznych, w tym wielkość

wskaźnika inflacji, stanowiących podstawę do opracowania projektu ustawy budżetowej

na rok 2009.

4.

Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego ogłasza w drodze komunikatu,

w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, w terminie 3 dni

roboczych od dnia ogłoszenia przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego komunikatu,

o którym mowa w art. 94 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy, o której mowa w art. 2, wskaźnik

waloryzacji, biorąc pod uwagę wskaźniki, o których mowa w art. 89 ust. 1 i 2 ustawy,

o której mowa w art. 2, jak również wysokość zwiększenia, o którym mowa w ust. 1.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2002 r.

Ustawa wchodzi w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po upływie miesiąca

od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem

1)

art. 1 pkt 3, 4, 6 i 8-13 oraz art. 2 pkt 3, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia

2006 r.;

2)

art. 2 pkt 2, który wchodzi w życie pierwszego dnia dziewiątego miesiąca następującego

po miesiącu ogłoszenia;

3)

w art. 2 pkt 1 lit. b i c, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2008 r.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2007 r., z wyjątkiem art. 1 pkt 4 i 6 oraz

art. 2 i 3, które wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2009 r.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 1, który

wchodzi w życie z pierwszym dniem miesiąca kalendarzowego następującego po upływie

30 dni od dnia ogłoszenia.

Użyte w ustawie określenia oznaczają

1)

emeryt - osobę mającą ustalone prawo do emerytury;

2

dożywotnia emerytura kapitałowa - emeryturę, o której mowa w ustawie z dnia 21 listopada 2008 r. o emeryturach kapitałowych

(Dz. U. Nr 228, poz. 1507);

2a

okresowa emerytura kapitałowa - emeryturę, o której mowa w ustawie z dnia 21 listopada 2008 r. o emeryturach kapitałowych;

3)

Fundusz - Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, o którym mowa w przepisach o systemie ubezpieczeń

społecznych;

4)

konto ubezpieczonego - konto ubezpieczonego określone w przepisach o systemie ubezpieczeń

społecznych, prowadzone przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, zwany dalej „Zakładem”;

4a

kwota rocznej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe - roczną

podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w danym roku kalendarzowym,

określoną w art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

(Dz. U. z 2007 r. Nr 11, poz. 74, z późn. zm.;

5)

okres ubezpieczenia - okres opłacania składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe

oraz okres nieopłacania składek z powodu przekroczenia w trakcie roku kalendarzowego

kwoty rocznej podstawy wymiaru składek, d którym mowa w przepisach o systemie ubezpieczeń

społecznych;

6

organ rentowy - jednostkę organizacyjną Zakładu, określoną w przepisach o systemie

ubezpieczeń społecznych, właściwą do wydawania decyzji w sprawach świadczeń;

7)

otwarty fundusz emerytalny - fundusz wybrany przez ubezpieczonego spośród funduszy

emerytalnych, o których mowa w przepisach o organizacji i funkcjonowaniu funduszy

emerytalnych;

8)

płatnik składek - płatnika składek, o którym mowa w przepisach o systemie ubezpieczeń

społecznych;

9)

przeciętne wynagrodzenie - przeciętne wynagrodzenie miesięczne brutto w gospodarce

narodowej, ogłaszane w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”

przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego;

10)

renta - rentę z tytułu niezdolności do pracy i rentę rodzinną;

11)

rencista - osobę mającą ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy lub

do renty rodzinnej;

12)

ubezpieczenia emerytalne i rentowe - ubezpieczenia, o których mowa w przepisach o

systemie ubezpieczeń społecznych;

13)

ubezpieczony - osobę podlegającą ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, określonym

w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, a także osobę, która przed dniem

wejścia w życie ustawy podlegała ubezpieczeniu społecznemu lub zaopatrzeniu emerytalnemu,

z wyłączeniem ubezpieczenia społecznego rolników.

Orzeczenie lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o

1)

całkowitej niezdolności do pracy, ustalone na podstawie art. 12 ust. 2, i niezdolności do samodzielnej egzystencji, ustalone na podstawie

art. 13 ust. 5 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu

Ubezpieczeń Społecznych

(Dz. U. Nr 162, poz. 1118) traktowane jest na równi z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności,

2)

całkowitej niezdolności do pracy, ustalone na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy wymienionej

w pkt 1, jest traktowane na równi z orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności.

3)

częściowej niezdolności do pracy, ustalone na podstawie art. 12 ust. 3, oraz celowości

przekwalifikowania, o którym mowa w art. 119 ust. 2 i 3 ustawy wymienionej w pkt 1,

jest traktowane na równi z orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności.

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 stycznia 2000 r., z wyjątkiem

1)

art. 1 pkt 11 w zakresie dotyczącym art. 33n ust. 6 i 7, który wchodzi w życie z dniem

1 stycznia 2001 r.,

2)

art. 2, który wchodzi w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po upływie 60

dni od dnia ogłoszenia.

Pierwszej po dniu wejścia w życie ustawy waloryzacji świadczeń w myśl przepisów wymienionych

w art. 1 dokonuje się od dnia 1 marca roku kalendarzowego następującego po roku kalendarzowym,

w którym wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem w stosunku do roku 2003

wyniesie co najmniej 105,0%.

1.

Przy ustalaniu prawa do emerytury i renty i obliczaniu ich wysokości uwzględnia się,

z zastrzeżeniem ust. 2-5, następujące okresy

1)

składkowe, o których mowa w art. 6;

2)

nieskładkowe, o których mowa w art. 7.

2.

Przy ustalaniu prawa do emerytury i renty oraz obliczaniu ich wysokości okresy nieskładkowe

uwzględnia się w wymiarze nieprzekraczającym jednej trzeciej udowodnionych okresów

składkowych.

2a.

Okresów, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 4 i pkt 6 lit. a-e i g, nie uwzględnia

się przy ustalaniu prawa do emerytury i renty oraz obliczaniu ich wysokości, jeżeli

z ich tytułu ustalono prawo do świadczeń pieniężnych określonych w przepisach o zaopatrzeniu

emerytalnym osób, o których mowa w art. 2 ust. 2.

3.

Przy ustalaniu prawa do emerytury lub renty okresy

1)

działalności kombatanckiej oraz działalności równorzędnej z tą działalnością, a także

okresy zaliczane do okresów tej działalności oraz okresy podlegania represjom wojennym

i okresu powojennego, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 5,

2)

pracy przymusowej, o której mowa w art. 6 ust. 2 pkt 2

- uwzględnia się w wymiarze podwójnym.

4

Przy ustalaniu prawa do emerytury lub renty dla

1)

płatników składek, zobowiązanych do opłacania składek na własne ubezpieczenia emerytalne

i rentowe,

2)

osób współpracujących z osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność

- nie uwzględnia się okresu, za który nie zostały opłacone składki, mimo podlegania

obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym w tym okresie.

5

Wobec ubezpieczonych zobowiązanych do opłacania składek na własne ubezpieczenie społeczne

za okres przypadający przed dniem wejścia w życie ustawy oraz osób współpracujących

z osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność przed dniem wejścia w życie ustawy

przepis ust. 4 stosuje się odpowiednio.

Emerytury i renty podlegają waloryzacji na zasadach i w terminach przewidzianych w

przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Emerytury i renty podlegają waloryzacji na zasadach i w terminach przewidzianych w

przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

W sprawach, o których mowa w art. 8 ust. 2 pkt 2 ustawy wymienionej w art. 3 oraz

w art. 117 ust. 3 ustawy wymienionej w art. 5, wszczętych na podstawie dotychczasowych

przepisów, a niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, właściwy jest

Prezes Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu.

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

1.

Okresami składkowymi są następujące okresy

1)

ubezpieczenia;

2)

opłacania składek na ubezpieczenie społeczne w wysokości określonej w przepisach o

organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych, w przepisach wymienionych w art.

195 pkt 1-4 i 8, w przepisach o adwokaturze, w przepisach o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu

bezrobociu oraz w przepisach o pomocy społecznej;

3)

zaliczone do okresów ubezpieczenia społecznego duchownych

a)

okresy pozostawania duchownymi przed dniem 1 lipca 1989 r., pod warunkiem opłacania

składek na ubezpieczenie społeczne za cały okres podlegania temu ubezpieczeniu,

b)

okresy przebywania duchownych na misjach oraz okresy prowadzenia przez duchownych

działalności duszpasterskiej wśród Polonii, przypadające po dniu 14 listopada 1991 r.,

do dnia wejścia w życie ustawy;

4)

czynnej służby wojskowej w Wojsku Polskim lub okresy jej równorzędne albo okresy zastępczych

form tej służby;

5)

działalności kombatanckiej, działalności równorzędnej z tą działalnością, a także

okresy zaliczane do okresów tej działalności oraz okresy podlegania represjom wojennym

i okresu powojennego, określone w przepisach o kombatantach oraz niektórych osobach

będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego;

6)

pełnionej w Polsce służby

a)

w Policji (Milicji Obywatelskiej),

b

w Urzędzie Ochrony Państwa, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencji Wywiadu,

Służbie Kontrwywiadu Wojskowego i Służbie Wywiadu Wojskowego oraz Centralnym Biurze

Antykorupcyjnym (w organach bezpieczeństwa publicznego),

c)

w Straży Granicznej,

d)

w Służbie Więziennej,

e)

w Państwowej Straży Pożarnej,

f)

w Służbie Celnej,

g)

w Biurze Ochrony Rządu;

7)

pobierania zasiłku macierzyńskiego;

8)

osadzenia w więzieniach lub innych miejscach odosobnienia na terytorium Polski na

mocy skazania albo bez wyroku po dniu 31 grudnia 1956 r. za działalność polityczną;

9)

zatrudnienia za granicą osób, które w tym czasie nie były obywatelami polskimi, jeżeli

osoby te powróciły do kraju po dniu 22 lipca 1944 r. i zostały uznane za repatriantów;

10)

świadczenia pracy po 1956 r. na rzecz organizacji politycznych i związków zawodowych,

nielegalnych w rozumieniu przepisów obowiązujących do kwietnia 1989 r.

2.

Za okresy składkowe uważa się również przypadające przed dniem 15 listopada 1991 r.

następujące okresy, za które została opłacona składka na ubezpieczenie społeczne albo

za które nie było obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne

1)

zatrudnienia po ukończeniu 15 lat życia

a)

na obszarze Państwa Polskiego - w wymiarze nie niższym niż połowa pełnego wymiaru

czasu pracy, jeżeli w tych okresach pracownik pobierał wynagrodzenie lub zasiłki z

ubezpieczenia społecznego: chorobowy, macierzyński lub opiekuńczy albo rentę chorobową,

b)

obywateli polskich za granicą - w polskich przedstawicielstwach dyplomatycznych i

urzędach konsularnych, w stałych przedstawicielstwach przy Organizacji Narodów Zjednoczonych

i w innych misjach lub misjach specjalnych, a także w innych polskich placówkach,

instytucjach lub przedsiębiorstwach, do których zostali delegowani lub skierowani;

dotyczy to również członków rodziny delegowanego lub skierowanego tam pracownika,

którzy podjęli zatrudnienie w tych placówkach w czasie pobytu za granicą,

c)

obywateli polskich za granicą - w organizacjach międzynarodowych, zagranicznych instytucjach

i w zakładach, do których zostali skierowani w ramach współpracy międzynarodowej lub

w których byli zatrudnieni za zgodą właściwych władz polskich; zgoda nie jest wymagana

w stosunku do pracowników, którzy wyjechali za granicę przed dniem 9 maja 1945 r.,

d)

obywateli polskich za granicą - u innych pracodawców zagranicznych, jeżeli w okresie

pracy za granicą były opłacane składki na ubezpieczenie społeczne w Polsce;

2)

pracy przymusowej

a)

wykonywanej na rzecz hitlerowskich Niemiec w okresie II wojny światowej,

b)

wykonywanej na obszarze Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich w okresie od

dnia 17 września 1939 r. do dnia 31 grudnia 1956 r.,

c)

wykonywanej na rozkaz władz alianckich do dnia 31 grudnia 1945 r.,

d)

wykonywanej w kopalniach węgla, kamieniołomach, zakładach pozyskiwania i wzbogacania

rud uranu oraz batalionach budowlanych podczas odbywania służby wojskowej w Wojsku

Polskim;

3)

zatrudnienia młodocianych na obszarze Państwa Polskiego na warunkach określonych w

przepisach obowiązujących przed dniem 1 stycznia 1975 r.;

4)

pracy wykonywanej w czasie odbywania na obszarze Państwa Polskiego kary pozbawienia

wolności, kary aresztu za wykroczenie oraz w czasie tymczasowego aresztowania - w

wymiarze czasu pracy nie niższym niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy określonego

dla takiej pracy;

5)

niewykonywania pracy po ustaniu zatrudnienia, jeżeli za te okresy na podstawie przepisów

Kodeksu pracy zostało wypłacone wynagrodzenie lub odszkodowanie;

6)

czasowego pozostawania bez pracy na obszarze Państwa Polskiego z powodu niemożności

jej otrzymania lub niemożności podjęcia szkolenia zawodowego, w tym okresy pobierania

zasiłków z funduszu aktywizacji zawodowej, zasiłków dla bezrobotnych oraz zasiłków

szkoleniowych wypłaconych z Funduszu Pracy;

7)

sprawowania mandatu posła lub senatora w Państwie Polskim;

8)

internowania na podstawie art. 42 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym

(Dz. U. Nr 29, poz. 154, z 1982 r. Nr 3, poz. 18 oraz z 1989 r. Nr 34, poz. 178);

9)

wykonywania działalności twórczej lub artystycznej na obszarze Państwa Polskiego

a)

objętej obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, za które opłacono składkę na ubezpieczenie

społeczne lub w których ubezpieczony był zwolniony od opłacania składki,

b)

przypadającej przed dniem 1 stycznia 1974 r., uznane przez Komisję do Spraw Zaopatrzenia

Emerytalnego Twórców, działającą przy ministrze właściwym do spraw kultury, pod warunkiem

że twórca lub artysta opłacał składki na ubezpieczenie społeczne po dniu 31 grudnia

1973 r.;

10)

pracy adwokatów wykonywanej na obszarze Państwa Polskiego

a)

objętej obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, za które opłacono składkę na ubezpieczenie

społeczne lub w których występowało zwolnienie od opłacania składki,

b)

przed dniem objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego z tego tytułu;

11)

wykonywania na obszarze Państwa Polskiego pracy nakładczej

a)

objętej obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, za które opłacono składkę na to ubezpieczenie

lub w których występowało zwolnienie od opłacania składki,

b)

przed dniem objęcia obowiązkiem ubezpieczenia z tego tytułu,

jeżeli w tych okresach osoba wykonująca taką pracę uzyskiwała wynagrodzenie w wysokości

co najmniej połowy obowiązującego najniższego wynagrodzenia, określonego na podstawie

przepisów Kodeksu pracy;

12)

pracy na obszarze Państwa Polskiego w rolniczych spółdzielniach produkcyjnych i w

innych spółdzielniach zrzeszonych w Centralnym Związku Rolniczych Spółdzielni Produkcyjnych,

w zespołowych gospodarstwach rolnych spółdzielni kółek rolniczych zrzeszonych w Krajowym

Związku Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych oraz pracy na rzecz tych spółdzielni

a)

objętej obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, za które opłacono składkę na to ubezpieczenie

lub w których występowało zwolnienie od opłacania składki,

b)

przed dniem objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego z tego tytułu;

13)

pracy na obszarze Państwa Polskiego wykonywanej na rzecz jednostek gospodarki uspołecznionej

na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia oraz współpracy przy wykonywaniu

takiej umowy

a)

objętej obowiązkiem ubezpieczenia społecznego i okresy kontynuowania tego ubezpieczenia,

za które opłacono składkę na to ubezpieczenie lub w których występowało zwolnienie

od opłacania składki,

b)

wykonywanej przed dniem 1 stycznia 1976 r., jeżeli umowa odpowiadała warunkom ubezpieczenia

obowiązującym w tym dniu;

14)

pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarze Państwa Polskiego

a)

objętej obowiązkiem ubezpieczenia społecznego i okresy kontynuowania tego ubezpieczenia,

za które opłacono składkę na to ubezpieczenie lub w których występowało zwolnienie

od opłacania składki,

b)

prowadzonej przed dniem objęcia obowiązkiem ubezpieczenia z tego tytułu, jeżeli prowadzenie

działalności gospodarczej odpowiadało warunkom ubezpieczenia;

15)

współpracy przy prowadzeniu pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarze Państwa

Polskiego objętej obowiązkiem ubezpieczenia społecznego oraz okresy kontynuowania

tego ubezpieczenia, za które opłacono składkę na to ubezpieczenie lub w których występowało

zwolnienie od opłacania składki;

16)

ubezpieczenia społecznego duchownych na obszarze Państwa Polskiego, za które opłacono

składkę na to ubezpieczenie lub w których występowało zwolnienie od opłacania składki;

17)

pobierania stypendium sportowego z tytułu wyczynowego uprawiania sportu na obszarze

Państwa Polskiego po ukończeniu 15 roku życia, z wyjątkiem okresów pobierania stypendium

przez osoby uczące się lub studiujące w systemie studiów dziennych.

3.

Za okresy zatrudnienia i okresy pracy na obszarze Państwa Polskiego, o których mowa

w ust. 2, uważa się

1)

okresy zatrudnienia i okresy pracy wykonywanej na terenach wchodzących w skład Rzeczypospolitej

Polskiej w obecnych granicach oraz

2)

okresy zatrudnienia i okresy pracy wykonywanej na terenach wchodzących w skład Rzeczypospolitej

Polskiej przed ustaleniem jej obecnych granic.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2004 r., z wyjątkiem

1)

art. 6, który wchodzi w życie z dniem ogłoszenia;

2)

art. 1 pkt 4, 5, 7-9 oraz art. 2 i 5, które wchodzą w życie po upływie 30 dni od dnia

ogłoszenia.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Okresami nieskładkowymi są następujące okresy

1)

pobierania

a)

wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy wypłaconego na podstawie przepisów Kodeksu pracy,

b)

zasiłków z ubezpieczenia społecznego: chorobowego lub opiekuńczego,

c)

świadczenia rehabilitacyjnego,

d)

świadczeń wymienionych w lit. b i c po ustaniu obowiązku ubezpieczenia;

2)

pobierania renty chorobowej po ustaniu zatrudnienia w wymiarze czasu pracy nie niższym

niż połowa obowiązującego w danym zawodzie lub po ustaniu obowiązku ubezpieczenia

społecznego z innego tytułu;

3)

niewykonywania pracy po ustaniu zatrudnienia, jeżeli za te okresy, na podstawie przepisów

Kodeksu pracy, zostało wypłacone odszkodowanie;

4)

niewykonywania pracy w okresie przed dniem 4 czerwca 1989 r. na skutek represji politycznych,

nie więcej jednak niż 5 lat;

5)

przypadające przed dniem nabycia prawa do emerytury lub renty okresy urlopu wychowawczego,

urlopu bezpłatnego udzielonego na podstawie przepisów w sprawie bezpłatnych urlopów

dla matek pracujących opiekujących się małymi dziećmi, innych udzielonych w tym celu

urlopów bezpłatnych oraz okresy niewykonywania pracy - z powodu opieki nad dzieckiem

a)

w wieku do lat 4 - w granicach do 3 lat na każde dziecko oraz łącznie - bez względu

na liczbę dzieci - do 6 lat,

b)

na które ze względu na jego stan fizyczny, psychiczny lub psychofizyczny przysługuje

zasiłek pielęgnacyjny - dodatkowo w granicach do 3 lat na każde dziecko;

6)

przypadające przed dniem nabycia prawa do emerytury lub renty okresy opieki pielęgnacyjnej

nad inwalidą wojennym zaliczonym do I grupy inwalidów lub uznanym za całkowicie niezdolnego

do pracy oraz do samodzielnej egzystencji, sprawowanej przez członka jego rodziny

w wieku powyżej 16 lat, który w okresie sprawowania opieki nie osiągnął przychodu

przekraczającego miesięcznie połowę najniższego wynagrodzenia;

7)

przypadające przed dniem nabycia prawa do emerytury lub renty okresy niewykonywania

pracy, w granicach do 6 lat, spowodowane koniecznością opieki nad innym niż dziecko

członkiem rodziny zaliczonym do I grupy inwalidów lub uznanym za całkowicie niezdolnego

do pracy oraz do samodzielnej egzystencji albo uznanym za osobę niepełnosprawną w

stopniu znacznym, sprawowanej przez członka jego rodziny w wieku powyżej 16 lat, który

w okresie sprawowania opieki nie osiągnął przychodu przekraczającego miesięcznie połowę

najniższego wynagrodzenia;

8)

urlopu bezpłatnego oraz przerw w zatrudnieniu w razie nieudzielenia urlopu bezpłatnego

małżonkom pracowników skierowanych do pracy w przedstawicielstwach dyplomatycznych,

urzędach konsularnych, w stałych przedstawicielstwach przy Organizacji Narodów Zjednoczonych

i w innych misjach specjalnych za granicą, w instytutach, ośrodkach informacji i kultury

za granicą;

9)

nauki w szkole wyższej na jednym kierunku, pod warunkiem ukończenia tej nauki, w wymiarze

określonym w programie studiów;

9a)

studiów doktoranckich i aspirantury naukowej w wymiarze określonym w decyzji o ich

utworzeniu;

9b)

asystenckich studiów przygotowawczych;

10)

dokształcania zawodowego lekarzy w klinikach akademii medycznych i oddziałach instytutów

naukowych w charakterze wolontariusza - w granicach do 1 roku;

11)

pobierania zasiłku przedemerytalnego i świadczenia przedemerytalnego;

12)

udokumentowanej niezdolności do pracy, za które wypłacone zostały z Funduszu Pracy

zasiłki dla bezrobotnych, zasiłki szkoleniowe lub stypendia.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 3 pkt

3, art. 5 pkt 2 i art. 6, które wchodzą w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Przy ustalaniu prawa do emerytury i renty oraz przy obliczaniu ich wysokości uwzględnia

się okresy ubezpieczenia za granicą, jeżeli tak stanowią umowy międzynarodowe.

1.

Okresy zatrudnienia obywateli polskich za granicą, o których mowa w art. 6 ust. 1

pkt 9 i ust. 2 pkt 1 lit. c, a także okresy, o których mowa w art. 7 pkt 8, uwzględnia

się pod warunkiem stałego zamieszkania zainteresowanego na obecnym obszarze Rzeczypospolitej

Polskiej, z zastrzeżeniem ust. 3.

2

Okresy zatrudnienia, o których mowa w art. 6 ust. 2 pkt 1 lit. a, wykonywanego na

obszarze Państwa Polskiego w czasie, gdy obszar ten nie wchodził w skład Państwa Polskiego,

oraz okresy pracy przymusowej, o których mowa w art. 6 ust. 2 pkt 2 lit. a i b, uwzględnia

się pod warunkiem stałego zamieszkania zainteresowanego na obecnym obszarze Rzeczypospolitej

Polskiej, z zastrzeżeniem ust. 3.

3.

Okresów, o których mowa w ust. 1 i 2, nie uwzględnia się przy ustalaniu prawa do świadczeń,

jeżeli z ich tytułu jest wypłacane świadczenie rentowe z instytucji zagranicznej inne

niż renta z ubezpieczenia dodatkowego.

1.

Żołnierze powołani do służby zawodowej po dniu 1 stycznia 1999 r., którzy ulegli wypadkowi

podczas lub w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych, otrzymują rentę z tytułu

niezdolności do służby, a w razie śmierci - członkowie rodziny rentę rodzinną, w wysokości

i na warunkach określonych w przepisach o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy

i chorób zawodowych, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3.

2.

O inwalidztwie żołnierzy i związku tego inwalidztwa lub śmierci ze służbą wojskową

orzekają wojskowe komisje lekarskie na zasadach określonych w przepisach o zaopatrzeniu

emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin.

3.

Świadczenia dla osób określonych w ust. 1 finansowane są ze środków budżetowych będących

w dyspozycji Ministra Obrony Narodowej.

1.

Przy ustalaniu prawa do emerytury oraz przy obliczaniu jej wysokości uwzględnia się

również następujące okresy, traktując je, z zastrzeżeniem art. 56, jak okresy składkowe

1)

okresy ubezpieczenia społecznego rolników, za które opłacono przewidziane w odrębnych

przepisach składki,

2)

przypadające przed dniem 1 lipca 1977 r. okresy prowadzenia gospodarstwa rolnego po

ukończeniu 16 roku życia,

3)

przypadające przed dniem 1 stycznia 1983 r. okresy pracy w gospodarstwie rolnym po

ukończeniu 16 roku życia,

jeżeli okresy składkowe i nieskładkowe, ustalone na zasadach określonych w art. 5-7,

są krótsze od okresu wymaganego do przyznania emerytury, w zakresie niezbędnym do

uzupełnienia tego okresu.

2.

Okresy wymienione w ust. 1 pkt 1 uwzględnia się także przy ustalaniu prawa do renty

z tytułu niezdolności do pracy, jeżeli okresy składkowe i nieskładkowe ustalone na

zasadach określonych w art. 5-7 są krótsze od okresu wymaganego do przyznania renty,

w zakresie niezbędnym do uzupełnienia tego okresu.

3.

Okresów, o których mowa w ust. 1 i 2, nie uwzględnia się, jeżeli zostały one zaliczone

do okresów, od których zależy prawo do emerytury lub renty, na podstawie przepisów

o ubezpieczeniu społecznym rolników.

1.

Przy ustalaniu prawa do emerytury osoby, która osiągnęła wiek emerytalny wynoszący

co najmniej 60 lat dla kobiet i co najmniej 65 lat dla mężczyzn i utraciła prawo do

renty z tytułu niezdolności do pracy przysługującej z Funduszu z powodu odzyskania

zdolności do pracy, uwzględnia się również okresy pobierania tej renty, jeżeli okresy

składkowe i nieskładkowe, ustalone na zasadach określonych w art. 5-7 i 10, są krótsze

od okresu wymaganego do przyznania emerytury, w zakresie niezbędnym do uzupełnienia

tego okresu.

2.

Okresów pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy nie uwzględnia się, jeżeli

zbiegają się w czasie z okresami, o których mowa w art. 6, 7 i 10, uwzględnionymi

przy ustalaniu prawa do emerytury.

Jeżeli okresy, o których mowa w art. 6, 7 i 10, zbiegają się w czasie, przy ustalaniu

prawa do świadczeń określonych w ustawie uwzględnia się okres korzystniejszy.

1.

Niezdolną do pracy w rozumieniu ustawy jest osoba, która całkowicie lub częściowo

utraciła zdolność do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu i nie

rokuje odzyskania zdolności do pracy po przekwalifikowaniu.

2.

Całkowicie niezdolną do pracy jest osoba, która utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek

pracy.

3.

Częściowo niezdolną do pracy jest osoba, która w znacznym stopniu utraciła zdolność

do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji.

Przepisy niniejszego rozdziału, dotyczące podatników, stosuje się odpowiednio do płatników

podatków oraz płatników składek ubezpieczeniowych.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem

1)

art. 1 pkt 18 i 21 oraz art. 2 pkt 10 i 11, które wchodzą w życie z dniem 1 września

2001 r.,

2)

art. 1 pkt 20 oraz art. 2 pkt 1-3, 5, 6 lit. a) i pkt 7, które wchodzą w życie z dniem

1 stycznia 2002 r.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2002 r.

1.

Przy ocenie stopnia i przewidywanego okresu niezdolności do pracy oraz rokowania co

do odzyskania zdolności do pracy uwzględnia się

1)

stopień naruszenia sprawności organizmu oraz możliwości przywrócenia niezbędnej sprawności

w drodze leczenia i rehabilitacji;

2)

możliwość wykonywania dotychczasowej pracy lub podjęcia innej pracy oraz celowość

przekwalifikowania zawodowego, biorąc pod uwagę rodzaj i charakter dotychczas wykonywanej

pracy, poziom wykształcenia, wiek i predyspozycje psychofizyczne.

2

Niezdolność do pracy orzeka się na okres nie dłuższy niż 5 lat, z zastrzeżeniem ust.

3.

3

Niezdolność do pracy orzeka się na okres dłuższy niż 5 lat, jeżeli według wiedzy medycznej

nie ma rokowań odzyskania zdolności do pracy przed upływem tego okresu.

3a

Jeżeli osobie uprawnionej do renty z tytułu niezdolności do pracy przez okres co najmniej

ostatnich 5 lat poprzedzających dzień badania lekarskiego brakuje mniej niż 5 lat

do osiągnięcia wieku emerytalnego określonego w art. 24 ust. 1, w przypadku dalszego

stwierdzenia niezdolności do pracy orzeka się niezdolność do pracy na okres do dnia

osiągnięcia tego wieku.

4.

Zachowanie zdolności do pracy w warunkach określonych w przepisach o rehabilitacji

zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych nie stanowi przeszkody

do orzeczenia całkowitej niezdolności do pracy.

5

W przypadku stwierdzenia naruszenia sprawności organizmu w stopniu powodującym konieczność

stałej lub długotrwałej opieki i pomocy innej osoby w zaspokajaniu podstawowych potrzeb

życiowych orzeka się niezdolność do samodzielnej egzystencji. Przepisy ust. 2 i 3

stosuje się odpowiednio.

1

Oceny niezdolności do pracy, jej stopnia oraz ustalenia

1)

daty powstania niezdolności do pracy,

2)

trwałości lub przewidywanego okresu niezdolności do pracy,

3)

związku przyczynowego niezdolności do pracy lub śmierci z określonymi okolicznościami,

4)

trwałości lub przewidywanego okresu niezdolności do samodzielnej egzystencji,

5)

celowości przekwalifikowania zawodowego

- dokonuje w formie orzeczenia lekarz orzecznik Zakładu, zwany dalej „lekarzem orzecznikiem”.

2.

Jeżeli nie ma możliwości ustalenia daty powstania niezdolności do pracy, natomiast

ustalono okres, w którym niezdolność do pracy powstała, za datę powstania niezdolności

przyjmuje się datę końcową tego okresu. Jeżeli nie ma możliwości ustalenia ani daty,

ani okresu powstania niezdolności do pracy, za datę powstania niezdolności przyjmuje

się datę zgłoszenia wniosku o świadczenie.

2a

Od orzeczenia lekarza orzecznika osobie zainteresowanej przysługuje sprzeciw do komisji

lekarskiej Zakładu, zwanej dalej „komisją lekarską”, w ciągu 14 dni od dnia doręczenia

tego orzeczenia.

2b

Sprzeciw wnosi się za pośrednictwem jednostki organizacyjnej Zakładu właściwej ze

względu na miejsce zamieszkania osoby zainteresowanej.

2c

Komisja lekarska nie rozpatruje sprzeciwu wniesionego po terminie. W uzasadnionych

przypadkach Zakład, na wniosek osoby zainteresowanej, może przywrócić termin na wniesienie

sprzeciwu, w tym w szczególności w razie odrzucenia przez sąd odwołania od decyzji

w przypadku określonym w art. 477.

2d

Prezes Zakładu, w terminie 14 dni od dnia wydania orzeczenia przez lekarza orzecznika,

może zgłosić zarzut wadliwości orzeczenia i przekazać sprawę do rozpatrzenia komisji

lekarskiej. O zgłoszeniu zarzutu wadliwości orzeczenia jednostka organizacyjna Zakładu

niezwłocznie zawiadamia osobę zainteresowaną.

2e

Komisja lekarska, rozpatrując sprzeciw lub zarzut wadliwości, dokonuje oceny niezdolności

do pracy i jej stopnia oraz ustalenia okoliczności, o których mowa w ust. 1.

2f

Komisja lekarska dokonuje rozstrzygnięcia w formie orzeczenia.

3

Orzeczenie lekarza orzecznika, od którego nie wniesiono sprzeciwu lub co do którego

nie zgłoszono zarzutu wadliwości, albo orzeczenie komisji lekarskiej, stanowi dla

organu rentowego podstawę do wydania decyzji w sprawie świadczeń przewidzianych w

ustawie, do których prawo jest uzależnione od stwierdzenia niezdolności do pracy oraz

niezdolności do samodzielnej egzystencji.

4.

Nadzór nad wykonywaniem orzecznictwa o niezdolności do pracy sprawuje Prezes Zakładu.

5

Nadzór, o którym mowa w ust. 4, obejmuje

1)

kontrolę prawidłowości i jednolitości stosowania zasad orzecznictwa o niezdolności

do pracy przez lekarzy orzeczników i komisje lekarskie;

2)

udzielanie lekarzom orzecznikom i komisjom lekarskim wytycznych w zakresie stosowania

zasad orzecznictwa o niezdolności do pracy;

3)

prawo przekazania sprawy do rozpatrzenia przez komisję lekarską, jeżeli w wyniku kontroli,

o której mowa w pkt 1, zostanie stwierdzony brak zgodności orzeczenia lekarza orzecznika

lub komisji lekarskiej ze stanem faktycznym lub zasadami orzecznictwa o niezdolności

do pracy.

6

Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określa, w drodze rozporządzenia,

uwzględniając konieczność zapewnienia prawidłowego i sprawnego orzekania o niezdolności

do pracy

1)

szczegółowe zasady i tryb orzekania o niezdolności do pracy przez lekarzy orzeczników

i komisje lekarskie;

2)

szczegółowe zasady organizacji orzekania o niezdolności do pracy, w tym w szczególności

a)

miejsce działania lekarzy orzeczników,

b)

sposób tworzenia i znoszenia komisji lekarskich,

c)

sposób określania siedziby komisji lekarskiej i ich właściwości terytorialnej,

d)

skład komisji lekarskich;

3)

szczególne kwalifikacje zawodowe wymagane od lekarzy orzeczników i lekarzy wchodzących

w skład komisji lekarskiej;

4)

szczegółowe zasady sprawowania nadzoru nad wykonywaniem orzekania o niezdolności do

pracy.

1.

Podstawę wymiaru emerytury i renty stanowi ustalona w sposób określony w ust. 4 i

5 przeciętna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe lub na

ubezpieczenie społeczne na podstawie przepisów prawa polskiego w okresie kolejnych

10 lat kalendarzowych, wybranych przez zainteresowanego z ostatnich 20 lat kalendarzowych

poprzedzających bezpośrednio rok, w którym zgłoszono wniosek o emeryturę lub rentę,

z uwzględnieniem ust. 6 i art. 176.

2.

W przypadku gdy zainteresowany w ciągu 20 lat poprzedzających bezpośrednio rok, w

którym zgłosił wniosek o emeryturę, pobierał przez więcej niż 10 lat zasiłek przedemerytalny,

podstawę wymiaru emerytury stanowi ustalona w sposób określony w ust. 4 i 5 przeciętna

podstawa składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe lub na ubezpieczenie społeczne

w okresie kolejnych 10 lat kalendarzowych poprzedzających bezpośrednio rok, w którym

zainteresowany nabył prawo do tego zasiłku.

2a

Jeżeli nie można ustalić podstawy wymiaru składek w okresie pozostawania w stosunku

pracy wskazanym do ustalenia podstawy wymiaru emerytury i renty, za podstawę wymiaru

składek przyjmuje się kwotę obowiązującego w tym okresie minimalnego wynagrodzenia

pracowników, proporcjonalnie do okresu podlegania ubezpieczeniu i wymiaru czasu pracy.

2b

Przepisy ust. 2a stosuje się odpowiednio do osób uznanych za repatriantów.

3

Do podstawy wymiaru emerytury lub renty, o której mowa w ust. 1 i 2, dolicza się kwoty

przysługujących ubezpieczonemu w danym roku kalendarzowym wynagrodzeń za czas niezdolności

do pracy oraz kwoty zasiłków: chorobowego, macierzyńskiego, opiekuńczego, świadczenia

rehabilitacyjnego, zasiłku wyrównawczego, świadczenia wyrównawczego lub dodatku wyrównawczego,

a także wartość rekompensaty pieniężnej ustaloną zgodnie z pkt 3 załącznika do ustawy z dnia 6 marca 1997 r. o zrekompensowaniu okresowego niepodwyższania

płac w sferze budżetowej oraz utraty niektórych wzrostów lub dodatków do emerytur

i rent. Do podstawy wymiaru wlicza się również kwoty zasiłków dla bezrobotnych, zasiłków

szkoleniowych lub stypendiów wypłaconych z Funduszu Pracy za okres udokumentowanej

niezdolności do pracy, z zastrzeżeniem ust. 3a.

3a

Przy ustalaniu podstawy wymiaru emerytury lub renty uwzględnia się kwoty wynagrodzeń

za czas niezdolności do pracy, oraz kwoty zasiłków: chorobowego, macierzyńskiego,

opiekuńczego, przysługujących ubezpieczonemu w roku kalendarzowym przypadającym po

2004 r., z tym że łączna kwota podstaw wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne

i rentowe oraz wynagrodzeń i zasiłków nie może przekroczyć maksymalnej kwoty rocznej

podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe.

4.

W celu ustalenia podstawy wymiaru emerytury lub renty

1)

oblicza się sumę kwot podstaw wymiaru składek i kwot, o których mowa w ust. 3, w okresie

każdego roku z wybranych przez zainteresowanego lat kalendarzowych;

2)

oblicza się stosunek każdej z tych sum kwot do rocznej kwoty przeciętnego wynagrodzenia

ogłoszonej za dany rok kalendarzowy, wyrażając go w procentach, z zaokrągleniem do

setnych części procentu;

3)

oblicza się średnią arytmetyczną tych procentów, która, z zastrzeżeniem ust. 5, stanowi

wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury lub renty, oraz

4)

mnoży się przez ten wskaźnik kwotę bazową, o której mowa w art. 19.

5.

Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru nie może być wyższy niż 250%.

6.

Na wniosek ubezpieczonego podstawę wymiaru emerytury lub renty może stanowić ustalona

w sposób określony w ust. 4 i 5 przeciętna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie

społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe w okresie 20 lat kalendarzowych przypadających

przed rokiem zgłoszenia wniosku, wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu.

7.

Przepisy ust. 1-6 stosuje się odpowiednio do osoby, która osiągała uposażenie.

8.

Do ustalenia podstawy wymiaru emerytury lub renty przysługującej duchownym przyjmuje

się przeciętną podstawę wymiaru składek z pełnych lat kalendarzowych ubezpieczenia

przypadających po dniu 1 lipca 1989 r. do dnia, w którym zgłoszono wniosek o świadczenie,

z tym że z okresu nie dłuższego niż określony w ust. 1; na wniosek ubezpieczonego

podstawę wymiaru ustala się w myśl ust. 1.

1.

Zasiłek wychowawczy przysługuje uprawnionemu do urlopu wychowawczego.

2.

Zasiłki wychowawcze są finansowane z budżetu państwa.

3.

Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, zasady, wysokość i tryb przyznawania

zasiłku wychowawczego.

Przepisy niniejszego rozdziału, dotyczące podatników, stosuje się odpowiednio do płatników

podatków oraz płatników składek ubezpieczeniowych.

Przy ustalaniu kolejnych 10 lat kalendarzowych, o których mowa w art. 15 ust. 1 i

2, przyjmuje się lata kalendarzowe następujące bezpośrednio po sobie, chociażby ubezpieczony

w niektórych z tych lat przez okres roku lub w okresie krótszym niż rok nie pozostawał

w ubezpieczeniu.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem

1)

art. 1 pkt 2, 3, 4 i 6 lit. b), które wchodzą w życie z mocą obowiązującą od dnia

1 stycznia 1999 r.,

2)

art. 1 pkt 1 lit. a) pierwsze, drugie i trzecie tiret, pkt 5, 11 lit. a)-b) i f)-h)

i pkt 18 lit. a)-c) oraz art. 5 i 8, które wchodzą w życie po upływie 3 miesięcy od

dnia wejścia w życie ustawy.

1.

Jeżeli nie można ustalić podstawy wymiaru renty w myśl art. 15 ust. 1 dla ubezpieczonego,

o którym mowa w art. 58 ust. 1 pkt 1-4, do ustalenia podstawy wymiaru przyjmuje się

podstawę wymiaru składek za okres faktycznego podlegania ubezpieczeniu, z uwzględnieniem

ust. 2 i 3. Przepis art. 15 ust. 3 stosuje się odpowiednio.

2.

Nie ustala się podstawy wymiaru renty dla ubezpieczonego, o którym mowa w ust. 1,

jeżeli nie pozostawał on w ubezpieczeniu co najmniej przez 1 rok kalendarzowy.

3.

Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio, jeżeli nie można ustalić podstawy wymiaru

renty w myśl art. 15 ust. 1 dla ubezpieczonego, o którym mowa w art. 58 ust. 1 pkt

5, z powodu pełnienia zastępczej służby wojskowej, odbywania czynnej służby wojskowej

albo korzystania z urlopu wychowawczego.

1.

Pracodawca może ustalić w programie emerytalnym prowadzonym w formie funduszu emerytalnego,

że zawarcie pracowniczej umowy emerytalnej lub otwarcie rachunku w funduszu jest uzależnione

od wniesienia przez uczestnika funduszu na jego rachunek akcji pracodawcy, które uczestnik

nabył w procesie prywatyzacji. Warunek ten może dotyczyć wyłącznie pracowników, którzy

nabyli akcje od Skarbu Państwa, i nie może obowiązywać przez okres dłuższy niż 5 lat

od dnia określonego w programie. W tym przypadku nie stosuje się zakazu zbywania akcji

zawartego w przepisach o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych.

2.

Zakładowa umowa emerytalna powinna określać jednolitą, określoną w stosunku do ilości

akcji nabytych przez pracownika od Skarbu Państwa, liczbę akcji, którą wszyscy uprawnieni,

którzy takie akcje nabyli, powinni wnieść do funduszu. Określenie stosunku ilości

akcji nabytych przez pracownika przed dniem 1 stycznia 1999 r. może dotyczyć wyłącznie

akcji znajdujących się w posiadaniu pracownika w tym dniu.

3.

W pracowniczej umowie emerytalnej powinny być określone terminy i warunki wnoszenia

akcji na rachunek w funduszu oraz warunki prowadzenia tych rachunków. Uczestnik w

deklaracji, w sytuacji, o której mowa w tym artykule, deklaruje liczbę akcji pracodawcy,

którą wniesie na swój rachunek, wynikającą z zakładowej umowy emerytalnej.

1.

Podstawę wymiaru emerytury lub renty dla osób posiadających okresy ubezpieczenia za

granicą, o których mowa w art. 8, ustala się na zasadach określonych w art. 15-17.

2.

Przy ustalaniu kolejnych 10 lat kalendarzowych, o których mowa w art. 15 ust. 1 i

2, nie uwzględnia się lat kalendarzowych, w których ubezpieczony przez cały rok pozostawał

w ubezpieczeniu za granicą.

3.

Jeżeli w ciągu 20 lat poprzedzających bezpośrednio rok, w którym zgłoszono wniosek

o emeryturę lub rentę, zainteresowany nie był ubezpieczony w Polsce, podstawę wymiaru

emerytury lub renty stanowi przeciętna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne

lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe w okresie kolejnych 10 lat kalendarzowych poprzedzających

bezpośrednio rok, w którym zainteresowany przystąpił po raz pierwszy do ubezpieczenia

za granicą.

Wysokość renty z tytułu niezdolności do pracy spowodowanej wypadkiem przy pracy lub

chorobą zawodową ustala się zgodnie z zasadami przewidzianymi dla rent z tytułu niezdolności

do pracy w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych,

z tym że

1)

renta nie może być niższa niż

a)

80% podstawy jej wymiaru - dla osoby całkowicie niezdolnej do pracy,

b)

60% podstawy jej wymiaru - dla osoby częściowo niezdolnej do pracy,

2)

renta szkoleniowa wynosi 100% podstawy jej wymiaru, jeżeli niezdolność do pracy w

dotychczasowym zawodzie spowodowana jest skutkami wypadku lub choroby zawodowej,

3)

renta, o której mowa w pkt 1 i 2, nie może być niższa niż 120% kwoty najniższej renty

z tytułu niezdolności do pracy ustalonej i podwyższonej zgodnie z przepisami o emeryturach

i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Ilekroć w przepisach jest mowa o orzekaniu przez lekarzy orzeczników Zakładu Ubezpieczeń

Społecznych, należy przez to rozumieć również orzekanie przez komisje lekarskie Zakładu

Ubezpieczeń Społecznych.

Kwota bazowa wynosi 100% przeciętnego wynagrodzenia pomniejszonego o potrącone od

ubezpieczonych składki na ubezpieczenia społeczne, określone w przepisach o systemie

ubezpieczeń społecznych, w poprzednim roku kalendarzowym.

Kwota bazowa jest ustalana corocznie na podstawie art. 19 i obowiązuje od dnia 1 marca

każdego roku kalendarzowego do końca lutego następnego roku kalendarzowego.

Osoby, które w dniu wejścia w życie ustawy mają ustalone prawo do emerytur na podstawie

przepisów ustaw, o których mowa w art. 6, 7 i 10, zachowują prawo do tych świadczeń.

Prawo wniesienia sprzeciwu i zgłoszenia zarzutu wadliwości, o których mowa w ustawach

wymienionych w art. 1, 12 i 14, przysługuje od orzeczeń lekarza orzecznika Zakładu

Ubezpieczeń Społecznych wydanych od dnia 1 stycznia 2005 r.

Prezes Głównego Urzędu Statystycznego ogłasza, w formie komunikatu, w Dzienniku Urzędowym

Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” w terminie

1)

do 7 roboczego dnia lutego każdego roku

a)

kwotę przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w poprzednim roku kalendarzowym,

b)

kwotę bazową, o której mowa w art. 19;

2)

do 7 roboczego dnia drugiego miesiąca każdego kwartału kwotę przeciętnego wynagrodzenia

w poprzednim kwartale.

1.

Podstawę wymiaru emerytury dla osoby, która wcześniej miała ustalone prawo do renty

z tytułu niezdolności do pracy, stanowi

1

podstawa wymiaru renty - w wysokości uwzględniającej rewaloryzację oraz wszystkie

kolejne waloryzacje przypadające w okresie następującym po ustaleniu prawa do renty,

z zastrzeżeniem art. 15 ust. 5, albo

2)

podstawa wymiaru ustalona na nowo w myśl art. 15.

2.

Przepis ust. 1 pkt 1 stosuje się przy ustalaniu podstawy wymiaru

1

emerytury dla osoby, która wcześniej miała ustalone prawo do emerytury;

2

renty z tytułu niezdolności do pracy dla osoby, która wcześniej miała ustalone prawo

do tej renty albo do emerytury.

3.

Podstawę wymiaru emerytury dla osoby, która wcześniej pobierała świadczenie przedemerytalne

na podstawie przepisów o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, stanowi podstawa

wymiaru emerytury przyjęta do ustalenia świadczenia przedemerytalnego - w wysokości

uwzględniającej wszystkie kolejne waloryzacje przypadające w okresie następującym

po ustaleniu prawa do świadczenia przedemerytalnego albo podstawa wymiaru ustalona

na nowo w myśl art. 15.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia z wyjątkiem

1)

art. 1 pkt 1 lit. a tiret drugie w części dotyczącej pkt 5c, pkt 14, art. 3 i art.

6, które wchodzą w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia;

2)

art. 2, który wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.

Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa szczegółowe zasady ustalania podstawy

wymiaru emerytury i renty, uwzględniające w szczególności

1)

przypadki, w których do podstawy wymiaru emerytury lub renty dolicza się niektóre

wypłaty dokonane na rzecz pracownika, jeżeli wypłaty te w okresie przed dniem wejścia

w życie ustawy były uwzględniane przy ustalaniu podstawy wymiaru emerytury lub renty,

mimo że były wyłączone z podstawy wymiaru składek;

2)

przypadki, w których podstawę wymiaru emerytury lub renty dla pracowników zatrudnionych

za granicą ustala się na podstawie wynagrodzenia przysługującego pracownikom zatrudnionym

w tym okresie w kraju w tym samym lub podobnym charakterze, w jakim pracownik był

zatrudniony przed wyjazdem za granicę, albo na podstawie kwot ryczałtowych.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2003 r., z wyjątkiem

1)

art. 3 pkt 1 lit. a i c oraz pkt 2 i 4 w części dotyczącej rozdziału 4a, które wchodzą

w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia;

2)

art. 3 pkt 4 w części dotyczącej rozdziału 4b, który wchodzi w życie z dniem 1 lipca

2004 r.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 października 2003 r., z wyjątkiem art. 1 pkt 11,

który wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie przepisów upoważniających, zmienionych

niniejszą ustawą, zachowują moc do czasu wejścia w życie nowych przepisów wykonawczych.

1.

Jeżeli podstawy wymiaru emerytury lub renty nie można ustalić zgodnie z zasadami określonymi

w ustawie lub w rozporządzeniu, o którym mowa w art. 22, emeryturę lub rentę ustala

się w wysokości najniższej emerytury lub renty.

2

Przepis ust. 1 nie ma zastosowania przy ustalaniu wysokości emerytur

1)

osób, o których mowa w art. 24a i 27a, jeżeli emeryturę przyznano z urzędu osobie

niemającej okresu składkowego i nieskładkowego wynoszącego co najmniej 20 lat dla

kobiet i 25 lat dla mężczyzn;

2)

osób, o których mowa w art. 28.

Przy ustalaniu okresu składkowego i nieskładkowego przepis art. 5 ust. 2 stosuje się

odpowiednio.

W sprawach, w których organ rentowy ustalił kapitał początkowy z uwzględnieniem przepisów

art. 174 ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem

w życie niniejszej ustawy, kapitał początkowy ustala się ponownie na wniosek osoby

uprawnionej, a jeżeli osoba uprawniona nie wystąpi z takim wnioskiem - przy obliczaniu

wysokości emerytury na zasadach określonych w art. 26, 183 lub 185 ustawy wymienionej

w art. 1 niniejszej ustawy.

1

Ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu

wieku emerytalnego, wynoszącego co najmniej 60 lat dla kobiet i co najmniej 65 lat

dla mężczyzn, z zastrzeżeniem art. 46, 47, 50, 50a i 50e i 184.

2

Dla ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r., zatrudnionych w szczególnych

warunkach lub szczególnym charakterze, z wyjątkiem ubezpieczonych mających prawo do

emerytury na warunkach określonych w art. 32, 33, 39, 40, 46, 50, 50a i 50e, 184 oraz

w art. 88 ustawy, o której mowa w art. 150, zostaną ustanowione emerytury pomostowe.

2a

Ubezpieczonym spełniającym warunki określone w art. 50a lub 50e przysługuje emerytura

po osiągnięciu wieku i okresów pracy lub okresu pracy, określonych w tych przepisach.

3.

Zasady, warunki i tryb ustanawiania emerytur, o których mowa w ust. 2, określi odrębna

ustawa.

1.

Emeryturę, o której mowa w art. 24, przyznaje się z urzędu zamiast renty z tytułu

niezdolności do pracy osobie, która osiągnęła wiek uprawniający do tej emerytury oraz

podlegała ubezpieczeniu społecznemu albo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.

2.

Emeryturę przyznaje się od dnia osiągnięcia przez rencistę wieku uprawniającego do

emerytury, a w przypadku gdy wypłata renty z tytułu niezdolności do pracy była wstrzymana

- od dnia, od którego podjęto jej wypłatę.

3.

Emeryturę oblicza się zgodnie z art. 26, z uwzględnieniem ust. 4 i 5.

4.

Na wniosek osoby, której emeryturę przyznano z urzędu w latach 2009-2013, emeryturę

oblicza się ponownie zgodnie z art. 183.

5.

Na wniosek osoby, która spełniła warunki do emerytury określone w art. 46 i 50, jednakże

nie wystąpiła z wnioskiem o jej przyznanie, ponownie oblicza się wysokość emerytury

zgodnie z art. 53 i 56.

6.

Emerytura obliczona na zasadach określonych w ust. 2-5 nie może być niższa od pobieranej

dotychczas renty z tytułu niezdolności do pracy.

1.

Waloryzacji kapitału początkowego i składek na ubezpieczenie emerytalne zewidencjonowanych

na koncie ubezpieczonego nieprzeprowadzonej na dotychczasowych zasadach i w terminach

określonych w art. 25 i art. 173 ustawy, o której mowa w art. 1 niniejszej ustawy,

dokonuje się na zasadach i w terminach określonych w art. 1 pkt 11, 12 i 41 niniejszej

ustawy.

2.

Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego ogłosi w Dzienniku Urzędowym

Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, do dnia 31 grudnia 2006 r., wskaźniki

waloryzacji składek za lata 2000-2003.

1.

Podstawę obliczenia emerytury, o której mowa w art. 24, stanowi kwota składek na ubezpieczenie

emerytalne, z uwzględnieniem waloryzacji składek zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego

do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przysługuje wypłata emerytury,

oraz zwaloryzowanego kapitału początkowego określonego w art. 173-175, z zastrzeżeniem

art. 185.

2.

Kwota, o której mowa w ust. 1, nie podlega dziedziczeniu.

3.

Waloryzację składek przeprowadza się corocznie, od dnia 1 czerwca każdego roku, poczynając

od waloryzacji za rok 2000, z uwzględnieniem art. 25a. W wyniku przeprowadzonej waloryzacji

stan konta nie może ulec obniżeniu.

4.

Waloryzacji podlega kwota składek zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego na dzień

31 stycznia roku, za który jest przeprowadzana waloryzacja, powiększona o kwoty z

tytułu przeprowadzonych waloryzacji.

5.

Waloryzacja składek polega na pomnożeniu zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego

składek przez wskaźnik waloryzacji.

6.

Wskaźnik waloryzacji składek jest równy wskaźnikowi cen towarów i usług konsumpcyjnych

ogółem w roku kalendarzowym poprzedzającym termin waloryzacji w stosunku do poprzedniego

roku powiększonemu o wzrost realny sumy przypisu składek na ubezpieczenie emerytalne

w roku kalendarzowym poprzedzającym termin waloryzacji w stosunku do roku poprzedniego,

z zastrzeżeniem ust. 9. Wskaźnik waloryzacji składek nie może być niższy niż wskaźnik

cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem w roku kalendarzowym poprzedzającym termin

waloryzacji w stosunku do poprzedniego roku.

7.

Wskaźnik wzrostu realnego sumy przypisu składek na ubezpieczenie emerytalne, o którym

mowa w ust. 6, otrzymuje się poprzez podzielenie wskaźnika wzrostu nominalnego sumy

przypisu składek na ubezpieczenie emerytalne w roku kalendarzowym poprzedzającym termin

waloryzacji w stosunku do roku poprzedniego przez wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych

ogółem ustalony dla analogicznego okresu.

8.

Wskaźnik wzrostu nominalnego sumy przypisu składek na ubezpieczenie emerytalne, o

którym mowa w ust. 7, stanowi iloraz sumy przypisu składek na ubezpieczenie emerytalne

w roku kalendarzowym poprzedzającym termin waloryzacji i w roku poprzednim.

9.

Wskaźnik waloryzacji składek za rok 2000 jest równy wskaźnikowi wzrostu przeciętnego

wynagrodzenia za 2000 r. w stosunku do przeciętnego wynagrodzenia za 1999 r.

10.

Wskaźnik waloryzacji składek ustala się z dokładnością do setnych części procentu.

11.

Prezes Głównego Urzędu Statystycznego ogłasza w formie komunikatu w Dzienniku Urzędowym

Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, do 20. dnia pierwszego miesiąca każdego

kwartału, wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem za poprzedni kwartał.

12.

Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego ogłasza w Dzienniku Urzędowym

Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, do 25. dnia miesiąca poprzedzającego termin

waloryzacji, wskaźnik waloryzacji składek za poprzedni rok i kwartał.

1.

Renta z tytułu niezdolności do pracy spowodowana wypadkiem przy pracy lub chorobą

zawodową nie ulega zawieszeniu ani zmniejszeniu w razie osiągania przychodów, o których

mowa w art. 104 ust. 1-4 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu

Ubezpieczeń Społecznych

(Dz. U. Nr 162, poz. 1118).

2.

Renta szkoleniowa nie przysługuje w razie osiągania przychodu, o którym mowa w ust.

1, bez względu na wysokość tego przychodu.

1.

Przy ustalaniu wysokości emerytury kwota składek na ubezpieczenie emerytalne zewidencjonowanych

na koncie ubezpieczonego po dniu 31 stycznia roku, za który przeprowadzono ostatnią

waloryzację, o której mowa w art. 25, jest waloryzowana kwartalnie.

2.

W przypadku ustalania wysokości emerytury

1)

w pierwszym kwartale danego roku - ostatniej kwartalnej waloryzacji składek dokonuje

się za trzeci kwartał poprzedniego roku;

2)

w drugim kwartale danego roku - ostatniej kwartalnej waloryzacji składek dokonuje

się za czwarty kwartał poprzedniego roku;

3)

w trzecim kwartale danego roku - ostatniej kwartalnej waloryzacji składek dokonuje

się za pierwszy kwartał danego roku;

4)

w czwartym kwartale danego roku - ostatniej kwartalnej waloryzacji składek dokonuje

się za drugi kwartał danego roku.

3.

Waloryzacji kwartalnej podlega kwota składek zewidencjonowanych na ostatni dzień pierwszego

miesiąca kwartału, za który przeprowadzana jest waloryzacja, powiększona o kwoty uzyskane

w wyniku poprzednich waloryzacji kwartalnych.

4.

Waloryzacja kwartalna składek polega na pomnożeniu zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego

składek przez wskaźnik waloryzacji określony w ust. 5. W wyniku przeprowadzonej waloryzacji

stan konta nie może ulec obniżeniu.

5.

Wskaźnik waloryzacji kwartalnej składek jest równy wskaźnikowi cen towarów i usług

konsumpcyjnych ogółem w kwartale, za który przeprowadzana jest waloryzacja w stosunku

do poprzedniego kwartału, powiększonemu o wzrost realny sumy przypisu składek na ubezpieczenie

emerytalne w kwartale, za który przeprowadzana jest waloryzacja w stosunku do kwartału

poprzedniego. Wskaźnik waloryzacji składek nie może być niższy niż wskaźnik cen towarów

i usług konsumpcyjnych ogółem w kwartale, za który przeprowadzana jest waloryzacja

w stosunku do poprzedniego kwartału.

6.

Wskaźnik wzrostu realnego sumy przypisu składek na ubezpieczenie emerytalne, o którym

mowa w ust. 5, otrzymuje się poprzez podzielenie wskaźnika wzrostu nominalnego sumy

przypisu składek na ubezpieczenie emerytalne w kwartale, za który jest przeprowadzana

waloryzacja w stosunku do kwartału poprzedniego, przez wskaźnik cen towarów i usług

konsumpcyjnych ogółem ustalony dla analogicznego okresu.

7.

Wskaźnik wzrostu nominalnego sumy przypisu składek na ubezpieczenie emerytalne, o

którym mowa w ust. 6, stanowi iloraz sumy przypisu składek na ubezpieczenie emerytalne

w kwartale, za który jest przeprowadzana waloryzacja, i w kwartale poprzednim.

8.

Wskaźnik waloryzacji składek ustala się z dokładnością do setnych części procentu.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2003 r.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 1 pkt

6, 28 i 29, art. 2 pkt 2 i 4-6, art. 10 pkt 24 lit. a tiret pierwsze, art. 12 pkt

2, 5 i 6, art. 14 pkt 1, 6 i 7, art. 15 i 19, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia

2005 r.

1.

Emerytura stanowi równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia

ustalonej w sposób określony w art. 25 przez średnie dalsze trwanie życia dla osób

w wieku równym wiekowi przejścia na emeryturę danego ubezpieczonego, z uwzględnieniem

ust. 5 i art. 183.

2.

Wiek ubezpieczonego w dniu przejścia na emeryturę wyraża się w ukończonych latach

i miesiącach.

3.

Średnie dalsze trwanie życia ustala się wspólnie dla mężczyzn i kobiet oraz wyraża

się w miesiącach.

4.

Prezes Głównego Urzędu Statystycznego ogłasza w formie komunikatu w Dzienniku Urzędowym

Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” corocznie w terminie do dnia 31 marca tablice

trwania życia, z uwzględnieniem ust. 3, dla wieku ubezpieczonych określonego w myśl

ust. 2.

5.

Tablice, o których mowa w ust. 4, są podstawą przyznawania emerytur na wnioski zgłoszone

od dnia 1 kwietnia do dnia 31 marca następnego roku kalendarzowego.

1.

Wysokość emerytury ustalonej zgodnie z art. 26 ulega zwiększeniu za okresy opłacania

składek na Fundusz Emerytalny Rolników, Fundusz Ubezpieczenia Społecznego Rolników

i ubezpieczenie emerytalno-rentowe, o których mowa w przepisach o ubezpieczeniu społecznym

rolników. Zwiększenie to ustala się według zasad wymiaru części składkowej emerytury

rolniczej przewidzianych w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników na podstawie

zaświadczenia Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o okresach opłacania składek.

2.

Zwiększenie, o którym mowa w ust. 1, nie przysługuje osobie mającej ustalone prawo

do emerytury na podstawie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników.

3.

Zwiększenie, o którym mowa w ust. 1, przyznaje się ubezpieczonemu, który legitymuje

się okresami, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 1, krótszymi niż 25 lat.

4.

Emeryturę, o której mowa w ust. 1, wypłaca się z Funduszu, z tym że koszty tej emerytury

w części odpowiadającej zwiększeniu o część składkową w wysokości obliczonej zgodnie

z ust. 1 podlegają refundacji z funduszu emerytalno-rentowego określonego w przepisach

o ubezpieczeniu społecznym rolników.

1.

Wysokość renty rodzinnej ustala się zgodnie z zasadami przewidzianymi dla rent rodzinnych

w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, z tym że

renta rodzinna nie może być niższa niż 120% kwoty najniższej renty rodzinnej ustalonej

i podwyższonej zgodnie z przepisami o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń

Społecznych.

2.

Przepisy art. 25a stosuje się odpowiednio.

Ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 r. przysługuje emerytura, jeżeli

spełnili łącznie następujące warunki

1)

osiągnęli wiek emerytalny wynoszący co najmniej 60 lat dla kobiet i co najmniej 65

lat dla mężczyzn;

2

mają okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat

dla mężczyzn, z zastrzeżeniem art. 27a.

Emeryturę przyznaje się z urzędu zamiast pobieranej renty z tytułu niezdolności do

pracy osobie, która osiągnęła wiek 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn oraz podlegała

ubezpieczeniu społecznemu albo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym. Przepis art.

24a ust. 2 stosuje się odpowiednio.

Ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 r., którzy nie osiągnęli okresu

składkowego i nieskładkowego, o którym mowa w art. 27 pkt 2, przysługuje emerytura,

jeżeli spełnili łącznie następujące warunki

1)

osiągnęli wiek emerytalny wynoszący co najmniej 60 lat dla kobiet i co najmniej 65

lat dla mężczyzn;

2)

mają okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 15 lat dla kobiet i co najmniej

20 lat dla mężczyzn.

1.

Ubezpieczeni urodzeni przed dniem 1 stycznia 1949 r., którzy nie osiągnęli wieku emerytalnego

określonego w art. 27 pkt 1, mogą przejść na emeryturę

1)

kobieta - po osiągnięciu wieku 55 lat, jeżeli ma co najmniej 30-letni okres składkowy

i nieskładkowy albo jeżeli ma co najmniej 20-letni okres składkowy i nieskładkowy

oraz została uznana za całkowicie niezdolną do pracy;

2

mężczyzna - po osiągnięciu wieku 60 lat, jeżeli ma co najmniej 35-letni okres składkowy

i nieskładkowy albo jeżeli ma co najmniej 25-letni okres składkowy i nieskładkowy

oraz został uznany za całkowicie niezdolnego do pracy.

2.

Emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje ubezpieczonym, którzy

1)

ostatnio, przed zgłoszeniem wniosku o emeryturę, byli pracownikami oraz

2)

w okresie ostatnich 24 miesięcy podlegania ubezpieczeniu społecznemu lub ubezpieczeniom

emerytalnemu i rentowym pozostawali w stosunku pracy co najmniej przez 6 miesięcy,

chyba że w dniu zgłoszenia wniosku o emeryturę są uprawnieni do renty z tytułu niezdolności

do pracy.

3.

Spełnienia warunków, o których mowa w ust. 2, nie wymaga się od ubezpieczonych, którzy

przez cały wymagany okres, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, podlegali ubezpieczeniu

społecznemu lub ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tytułu pozostawania w stosunku

pracy.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 października 2003 r., z wyjątkiem

1)

art. 13 ust. 1 i 2 oraz art. 26 ust. 4 i 5, które wchodzą w życie z dniem 1 sierpnia

2003 r.;

2)

art. 2 pkt 3, który wchodzi w życie z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską

członkostwa w Unii Europejskiej.

Ustawa wchodzi w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu ogłoszenia,

z wyjątkiem art. 26 pkt 2, który wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Odrębne przepisy określają zasady wcześniejszego przechodzenia na emeryturę dla osób,

określonych w art. 27, które są

1)

inwalidami wojennymi i wojskowymi oraz kombatantami;

2)

pracownikami urzędów państwowych;

3)

pracownikami samorządowymi;

4)

żołnierzami zastępczej służby wojskowej przymusowo zatrudnianymi w kopalniach węgla,

kamieniołomach i zakładach wydobywania rud uranu;

5)

nauczycielami akademickimi.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem

1)

art. 1 pkt 39 lit. a) i b) i art. 23, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia z mocą

od dnia 1 września 2001 r.,

2)

art. 1 pkt 50 lit. d), pkt 54 lit. a), c) i h), art. 2 pkt 9 oraz art. 3 pkt 23, które

wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2002 r.,

3)

art. 6 i 13, które wchodzą w życie z dniem 1 czerwca 2003 r.,

4)

art. 5 i 9, które wchodzą w życie z dniem 1 września 2002 r.

Osoby urodzone przed dniem 1 stycznia 1949 r., uprawnione do renty z tytułu niezdolności

do pracy spowodowanej wypadkiem przy pracy, wypadkiem przy wykonywaniu pozarolniczej

działalności gospodarczej, działalności twórczej lub artystycznej, umowy agencyjnej

lub umowy zlecenia albo przy wykonywaniu przez osoby duchowne i zakonne czynności

religijnych lub czynności związanych z powierzonymi funkcjami duszpasterskimi lub

zakonnymi, wypadkiem w drodze do pracy lub z pracy zaistniałym do dnia 31 grudnia

2002 r., albo wskutek choroby zawodowej, mogą przejść na emeryturę

1)

kobieta - po osiągnięciu wieku 55 lat, jeżeli ma co najmniej 20-letni okres składkowy

i nieskładkowy;

2)

mężczyzna - po osiągnięciu wieku 60 lat, jeżeli ma co najmniej 25-letni okres składkowy

i nieskładkowy.

1.

Za osobę, o której mowa w art. 27 ust. 1 i 2, oraz osobę, o której mowa w art. 31

ust. 4a, ośrodek pomocy społecznej opłaca składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe

od kwoty najniższego wynagrodzenia, chyba że osoba ta podlega obowiązkowo ubezpieczeniom

emerytalnemu i rentowym z innych tytułów.

2.

Za osobę opiekującą się dzieckiem, o którym mowa w art. 27 ust. 1 i 2, ośrodek pomocy

społecznej opłaca składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, od kwoty, o której

mowa w ust. 1, jeżeli dochód rodziny nie przekracza dwukrotnego dochodu określonego

zgodnie z art. 4, chyba że osoba podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i

rentowym z innych tytułów.

3.

Za osobę rezygnującą z pracy w związku z koniecznością sprawowania bezpośredniej,

osobistej opieki nad ciężko chorym członkiem rodziny oraz wspólnie niezamieszkującymi

matką, ojcem lub rodzeństwem, ośrodek pomocy społecznej opłaca składkę na ubezpieczenia

emerytalne i rentowe, od kwoty, o której mowa w ust. 1, jeżeli dochód w rodzinie osoby

opiekującej się nie przekracza dwukrotnego dochodu określonego zgodnie z art. 4 i

osoba opiekująca się nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym

z innych tytułów. Dotyczy to również osób, które w związku z koniecznością sprawowania

opieki pozostają na bezpłatnym urlopie.

4.

Przez ojca i matkę, o których mowa w ust. 3, należy rozumieć również ojca i matkę

współmałżonka.

5.

Wystąpienie ciężkiej choroby u osoby, o której mowa w ust. 3, wymaga przedłożenia

orzeczenia o stanie zdrowia tej osoby.

6.

Składka na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w wysokości określonej przepisami o

systemie ubezpieczeń społecznych jest opłacana za

1)

osoby, o których mowa w art. 27 ust. 1 i 2 oraz w art. 31b ust. 2, przez okres niezbędny

do spełnienia warunku do uzyskania prawa do emerytury, jednak nie dłużej niż przez

20 lat,

2)

osobę, o której mowa w art. 31 ust. 4a, przez okres pobierania gwarantowanego zasiłku

okresowego,

3)

osobę, o której mowa w ust. 3, przez okres sprawowania opieki, z zastrzeżeniem ust.

8.

7.

Osoby, o których mowa w art. 27 ust. 1 i 2, za które ośrodek pomocy społecznej opłacał

składkę na ubezpieczenie społeczne przed dniem 1 stycznia 1999 r. nabywają prawo do

emerytury bez względu na wiek, jeżeli w dniu 1 stycznia 1999 r. ukończyły co najmniej

45 lat i mają okres ubezpieczenia (składkowy i nieskładkowy) wynoszący co najmniej

20 lat. Wysokość emerytury dla tych osób ustala się według zasad przewidzianych w

przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych dla ubezpieczonych

urodzonych przed dniem 1 stycznia 1949 r.

8.

Składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe za osoby, o których mowa w ust. 6 pkt

3, opłaca się od dnia 1 stycznia 2000 r.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 czerwca 2004 r., z wyjątkiem art. 2-12, 14, 16, 18,

20, 21, 23, 25 ust. 1-4 i 6 oraz art. 26-28, które wchodzą w życie z dniem 1 sierpnia

2004 r.

1.

Ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 r., będącym pracownikami, o których

mowa w ust. 2-3, zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze,

przysługuje emerytura w wieku niższym niż określony w art. 27 pkt 1.

1a

Przy ustalaniu okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze

nie uwzględnia się

1)

okresów niewykonywania pracy, za które pracownik otrzymał po dniu 14 listopada 1991 r.

wynagrodzenie lub świadczenia z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa;

2)

(uchylony).

2

Dla celów ustalenia uprawnień, o których mowa w ust. 1, za pracowników zatrudnionych

w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej

szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej

sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia.

3.

Dla celów ustalenia uprawnień, o których mowa w ust. 1, za pracowników zatrudnionych

w szczególnym charakterze uważa się

1)

pracowników organów kontroli państwowej;

2)

pracowników organów administracji celnej;

3)

pracowników wykonujących działalność twórczą lub artystyczną;

4)

dziennikarzy zatrudnionych w redakcjach dzienników, czasopism, w radiu, telewizji

oraz w organach prasowych, informacyjnych, publicystycznych albo fotograficznych,

objętych układem zbiorowym pracy dziennikarzy;

5)

nauczycieli, wychowawców lub innych pracowników pedagogicznych wykonujących pracę

nauczycielską wymienioną w art. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela

(Dz. U. z 2006 r. Nr 97, poz. 674, z późn. zm.;

6

żołnierzy zawodowych, funkcjonariuszy Policji, Urzędu Ochrony Państwa, Agencji Bezpieczeństwa

Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego,

Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Służby

Celnej, Służby Więziennej i Państwowej Straży Pożarnej;

7)

pracowników jednostek ochrony przeciwpożarowej, o których mowa w art. 15 pkt 1a-5 i 8 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej

(Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1229, z późn. zm..

4

Wiek emerytalny, o którym mowa w ust. 1, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki,

na podstawie których osobom wymienionym w ust. 2 i 3 przysługuje prawo do emerytury,

ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych.

4a.

(utracił moc).

5.

Odrębne przepisy określają zasady przechodzenia na emeryturę, bez względu na wiek,

nauczycieli urodzonych przed dniem 1 stycznia 1949 r.

Osoby urodzone przed dniem 1 stycznia 1949 r., ubezpieczone z tytułu działalności

twórczej lub artystycznej, mają prawo do emerytury na warunkach określonych dla pracowników

wykonujących działalność twórczą lub artystyczną.

(uchylony).

(uchylony).

Prawo do świadczeń pieniężnych w razie choroby i macierzyństwa na zasadach określonych

w ustawie mają również twórcy, artyści i osoby wykonujące wolny zawód, podlegający

ubezpieczeniu chorobowemu jako osoby prowadzące pozarolniczą działalność w rozumieniu

przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych.

(uchylony).

(uchylony).

Powiatowy urząd pracy ustala i opłaca, w wysokości i na zasadach określonych w odrębnych

przepisach, składkę na ubezpieczenie emerytalne, rentowe i wypadkowe od stypendiów

wypłaconych na podstawie art. 37a i 37b.

(uchylony).

Ubezpieczonemu, urodzonemu przed dniem 1 stycznia 1949 r., spełniającemu warunek określony

w art. 27 pkt 2 i niespełniającemu warunków wymaganych do uzyskania górniczej emerytury

na podstawie art. 50a, który ma co najmniej 5 lat

1

pracy górniczej, o której mowa w art. 50c ust. 1, wykonywanej pod ziemią stale i w

pełnym wymiarze czasu pracy, albo

2

pracy górniczej, o której mowa w art. 50c ust. 1 pkt 4 i 5, wykonywanej stale i w

pełnym wymiarze czasu pracy na odkrywce w kopalniach siarki i węgla brunatnego oraz

w kopalniach otworowych siarki,

wiek emerytalny, o którym mowa w art. 27 pkt 1, obniża się o 6 miesięcy za każdy rok

takiej pracy, nie więcej jednak niż o 15 lat.

Prawo do renty inwalidy wojskowego, którego niezdolność do pracy nie pozostaje w związku

ze służbą wojskową, ulega zawieszeniu lub wysokość tej renty ulega zmniejszeniu na

zasadach określonych w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Do emerytów i rencistów osiągających przychody z tytułu stosunku pracy, służby, innej

pracy zarobkowej lub prowadzenia pozarolniczej działalności stosuje się art. 103-106 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń

Społecznych

(Dz. U. Nr 162, poz. 1118).

Kolejowa emerytura przysługuje pracownikowi kolejowemu urodzonemu przed dniem 1 stycznia

1949 r., który spełnia łącznie następujące warunki

1)

osiągnął wiek emerytalny wynoszący dla kobiet 55 lat, mężczyzn 60 lat;

2)

ma okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiety i 25 lat

dla mężczyzny, w tym co najmniej 15 lat zatrudnienia na kolei, łącznie z okresami

równorzędnymi i zaliczalnymi do okresów zatrudnienia na kolei, o których mowa w art.

44-45.

Do emerytów i rencistów osiągających przychody z tytułu stosunku pracy, służby, innej

pracy zarobkowej lub prowadzenia pozarolniczej działalności stosuje się art. 103-106 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń

Społecznych

(Dz. U. Nr 162, poz. 1118).

Przy ustalaniu prawa do emerytury kolejowej uwzględnia się okresy pracy na kolei i

pracy równorzędnej z pracą na kolei oraz okresy zaliczalne do pracy na kolei, będące

okresami składkowymi lub nieskładkowymi w rozumieniu ustawy.

1.

Osobie urodzonej po dniu 31 grudnia 1948 r., której przed dniem wejścia w życie niniejszej

ustawy ustalono prawo do emerytury rolniczej, z zaliczeniem okresów, o których mowa

w art. 20 ust. 1 pkt 3 ustawy wymienionej w art. 33, a która po dniu wejścia w życie

ustawy osiągnie wiek 60 lat dla kobiety i 65 lat dla mężczyzny i zgłosi wniosek o

emeryturę z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych określoną w art. 24 lub art. 184 ustawy

wymienionej w art. 37, przysługuje - w zależności od jej wyboru - emerytura rolnicza

ustalona z zaliczeniem wskazanych okresów albo emerytura z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

2.

Prawo do emerytury rolniczej oraz do emerytury z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

przysługuje osobie, o której mowa w ust. 1, jeżeli po wyłączeniu okresów wskazanych

w tym przepisie osoba ta spełnia warunki do emerytury rolniczej.

1.

Pracownikami kolejowymi w rozumieniu ustawy są osoby pozostające w stosunku pracy

w

1)

jednostkach organizacyjnych przedsiębiorstwa „Polskie Koleje Państwowe”, z wyłączeniem

biur projektów kolejowych;

2)

innych jednostkach (komórkach) organizacyjnych, których pracownicy byli objęci dotychczasowymi

przepisami o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin;

3)

podmiotach wydzielonych z przedsiębiorstwa państwowego „Polskie Koleje Państwowe”

w okresie od dnia 1 września 1999 r. do dnia wpisu spółki „Polskie Koleje Państwowe

Spółka Akcyjna” do rejestru handlowego.

2.

Zatrudnienie pracowników kolejowych w jednostkach (komórkach) organizacyjnych, określonych

w ust. 1, zwanych dalej „kolejowymi jednostkami organizacyjnymi”, uważa się w rozumieniu

ustawy za zatrudnienie na kolei.

3.

Od dnia wpisu spółki „Polskie Koleje Państwowe Spółka Akcyjna” do rejestru handlowego

pracownikami kolejowymi, w rozumieniu ustawy, są również pracownicy zatrudnieni w

tej spółce oraz w innych podmiotach wydzielonych z tej spółki na podstawie ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji

przedsiębiorstwa państwowego „Polskie Koleje Państwowe”

(Dz. U. Nr 84, poz. 948, z późn. zm..

Emerytura dla osoby urodzonej po dniu 31 grudnia 1948 r., której wysokość obliczono

wraz ze zwiększeniem lub częścią składkową emerytury rolniczej, ulega ponownemu ustaleniu

- bez uwzględnienia tego zwiększenia lub części składkowej, jeżeli osobie tej została

przyznana emerytura rolnicza z tytułu okresów, o których mowa w art. 20 ust. 1 i 2

ustawy wymienionej w art. 33, w brzmieniu ustalonym niniejszą ustawą.

1.

Za okresy zatrudnienia na kolei uważa się okresy pozostawania w stosunku pracy w kolejowych

jednostkach organizacyjnych, w czasie których pracownik pobierał wynagrodzenie lub

zasiłki z ubezpieczenia społecznego: chorobowy, macierzyński lub opiekuńczy.

2.

Każdy pełny rok zatrudnienia na kolei na parowym, spalinowym lub elektrycznym pojeździe

trakcyjnym, w drużynach konduktorskich oraz na stanowiskach manewrowych lub ustawiaczy

liczy się jako 14 miesięcy zatrudnienia na kolei.

Za okresy równorzędne z okresami zatrudnienia na kolei uważa się okresy

1)

pobierania - po ustaniu zatrudnienia na kolei w wymiarze czasu pracy nie niższym niż

połowa obowiązującego w danym zawodzie - zasiłku chorobowego, macierzyńskiego lub

opiekuńczego z tytułu tego zatrudnienia;

2)

pobierania renty chorobowej przyznanej przez właściwą kolejową jednostkę organizacyjną;

3)

wykonywania przed dniem 1 stycznia 1975 r. pracy w kolejowej jednostce organizacyjnej

na podstawie umowy o naukę zawodu, przyuczenia do określonej pracy lub odbycia wstępnego

stażu pracy;

4)

zatrudnienia lub pełnienia funkcji z wyboru w związkach zawodowych w czasie bezpłatnego

urlopu udzielonego pracownikowi na ten cel;

5)

zatrudnienia, jednak nie dłuższego niż 5 lat, licząc od ustania zatrudnienia na kolei,

jeżeli zatrudnienie na kolei ustało wskutek

a)

przejścia za zgodą kolejowej jednostki organizacyjnej do zatrudnienia w resorcie komunikacji

niebędącego zatrudnieniem na kolei,

b)

przejścia z zatrudnienia na kolei do zatrudnienia w urzędach naczelnych i centralnych

organów administracji państwowej,

c)

nawiązania stosunku pracy na podstawie wyboru,

d)

przejścia za zgodą kolejowej jednostki organizacyjnej do zatrudnienia na kolejach

użytku niepublicznego,

e)

przejścia za zgodą kolejowej jednostki organizacyjnej do zatrudnienia w innych resortach

w celu zorganizowania lub budowy transportu kolejowego;

6)

zatrudnienia, jednak nie dłuższego niż 5 lat, w jednostkach (komórkach) organizacyjnych

resortu komunikacji niebędących kolejowymi jednostkami organizacyjnymi, jeżeli nastąpiła

zmiana tego zatrudnienia na zatrudnienie na kolei i jeżeli okres 5 lat zatrudnienia

w tych jednostkach nie podlega zaliczeniu na podstawie pkt 5 lit. a;

7)

zatrudnienia w międzynarodowych organizacjach kolejowych i w zagranicznych placówkach

kolejowych po oddelegowaniu do tego zatrudnienia z zatrudnienia na kolei;

8)

wykonywania zatrudnienia za granicą przez specjalistów w czasie trwania stosunku pracy

z kolejową jednostką organizacyjną;

9)

niewykonywania pracy na kolei, jeżeli za okresy te przysługuje wynagrodzenie w wyniku

przywrócenia do pracy albo odszkodowanie;

10)

zatrudnienia na kolejach innych państw, pod warunkiem że pracownik po tych okresach

był zatrudniony na kolejach polskich.

1.

Wypłaty emerytury, do której prawo zostało zawieszone na podstawie art. 103 ust. 2a

ustawy, o której mowa w art. 37, dokonuje się na wniosek osoby zainteresowanej.

2.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych informuje osoby, mające w dniu wejścia w życie ustawy

zawieszone prawo do emerytury w trybie art. 103 ust. 2a ustawy, o której mowa w art.

37, o warunkach pobierania świadczeń.

1.

Za okresy zaliczane do okresów zatrudnienia na kolei uważa się okresy

1)

przerwy w pracy na kolei obejmującej okresy wymienione w art. 44 pkt 6 i 7;

2)

zatrudnienia poza koleją w okresie po dniu 31 sierpnia 1939 r. do dnia 9 maja 1945 r.

pracowników, którzy w dniu 31 sierpnia 1939 r. byli zatrudnieni na kolei i po dniu

9 maja 1945 r. podjęli ponownie w Polsce zatrudnienie na kolei;

3)

pobierania stypendium sportowego z tytułu wyczynowego uprawiania sportu, wypłacanego

przez kolejowy klub sportowy, jeżeli osoba pobierająca stypendium przed okresem jego

pobierania była zatrudniona na kolei.

2.

Okresy działalności kombatanckiej, służby wojskowej oraz służby w

1)

Policji (Milicji Obywatelskiej),

2

Urzędzie Ochrony Państwa, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencji Wywiadu, Służbie

Kontrwywiadu Wojskowego i Służbie Wywiadu Wojskowego oraz Centralnym Biurze Antykorupcyjnym

(w organach bezpieczeństwa publicznego),

3)

Straży Granicznej,

4)

Służbie Więziennej,

5)

Państwowej Straży Pożarnej,

6)

Biurze Ochrony Rządu traktuje się na równi z okresami zaliczalnymi do okresów zatrudnienia

na kolei.

W przypadku gdy pracodawca i reprezentacja pracowników zamierzają nadać pracowniczemu

programowi emerytalnemu formę pracowniczego funduszu emerytalnego, zakładowa umowa

emerytalna może być zawarta począwszy od dnia 1 stycznia 1999 r.; dotyczy to również

umowy o wspólnym międzyzakładowym programie emerytalnym.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 kwietnia 1999 r., z wyjątkiem

1)

art. 45a, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1999 r.,

2)

art. 3-6, art. 7 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 3, art. 9-11, 13, 14 ust. 1-3 i 5, art. 15,

18, 27, 28 i 34 w zakresie dotyczącym pracowniczych programów emerytalnych w formie

pracowniczego funduszu emerytalnego, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 1999 r.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

1.

Prawo do emerytury na warunkach określonych w art. 29, 32, 33 i 39 przysługuje również

ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. a przed dniem 1 stycznia 1969 r.,

jeżeli spełniają łącznie następujące warunki

1

nie przystąpili do otwartego funduszu emerytalnego albo złożyli wniosek o przekazanie

środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem

Zakładu, na dochody budżetu państwa;

2

warunki do uzyskania emerytury określone w tych przepisach spełnią do dnia 31 grudnia

2008 r.;

3)

(uchylony).

2.

Jeżeli ubezpieczony, o którym mowa w ust. 1, nie zawrze umowy o przystąpieniu do otwartego

funduszu emerytalnego w terminie do dnia 31 grudnia 1999 r., uważa się, że ubezpieczony

nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego.

1.

Pracownikowi kolejowemu pobierającemu emeryturę lub rentę z tytułu niezdolności do

pracy przyznaną na podstawie dotychczasowych przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym

pracowników kolejowych i ich rodzin lub przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

(Dz. U. Nr 162, poz. 1118) oraz członkom rodziny tego pracownika pobierającym po nim rentę rodzinną przyznaną

na podstawie wymienionych przepisów przysługuje prawo do deputatu węglowego w formie

ekwiwalentu pieniężnego, na zasadach określonych w drodze rozporządzenia przez ministra

właściwego do spraw transportu w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw budżetu;

prawo do deputatu węglowego nie przysługuje jednak emerytowi lub renciście, jeżeli

nie przysługiwało mu w zatrudnieniu, z tytułu którego powstało prawo do emerytury

lub renty.

2.

Ekwiwalent pieniężny, o którym mowa w ust. 2, przyznaje i wypłaca przy emeryturze

lub rencie Zakład Ubezpieczeń Społecznych z dotacji celowej z budżetu państwa.

3.

Świadczenia określone w ust. 1 i 2 przysługują również emerytowi lub renciście, który

pobiera kolejową emeryturę lub kolejową rentę z tytułu zatrudnienia w okresach równorzędnych

z okresami zatrudnienia na kolei, oraz osobie, której przyznano kolejową emeryturę

lub kolejową rentę w drodze wyjątku.

Pracownikiem powszechnego towarzystwa, podejmującym decyzje o sposobie lokowania aktywów

otwartego funduszu, nie może być osoba będąca członkiem organu zarządzającego lub

organu nadzoru albo pozostająca w stosunku pracy, stosunku zlecenia lub innym stosunku

prawnym o podobnym charakterze z podmiotami, o których mowa w art. 42 ust. 1 pkt 1-7.

Odrębne przepisy określają zasady przechodzenia na emeryturę, bez względu na wiek,

nauczycieli urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r., a przed dniem 1 stycznia 1969 r.

1.

Prawo do zasiłków określonych w ustawie i ich wysokość ustalają oraz zasiłki te wypłacają

1)

płatnicy składek, którzy zgłaszają do ubezpieczenia chorobowego powyżej 20 ubezpieczonych,

z zastrzeżeniem pkt 2,

2)

Zakład Ubezpieczeń Społecznych

a)

ubezpieczonym, których płatnicy składek zgłaszają do ubezpieczenia chorobowego nie

więcej niż 20 ubezpieczonych,

b)

osobom uprawnionym do świadczeń za okres po ustaniu ubezpieczenia chorobowego.

2.

Liczbę ubezpieczonych, o której mowa w ust. 1, ustala się na rok kalendarzowy według

stanu na 30 listopada poprzedniego roku kalendarzowego, a w odniesieniu do płatników

składek, którzy w poprzednim roku kalendarzowym nie zgłaszali nikogo do ubezpieczenia

chorobowego - według stanu na pierwszy miesiąc, w którym dokonali takiego zgłoszenia.

3.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych kontynuuje po 31 grudnia podjętą wcześniej wypłatę

zasiłku, nawet jeśli od 1 stycznia płatnik składek jest zobowiązany, zgodnie z ust.

1, do wypłaty zasiłków.

4.

Jeżeli do ustalenia podstawy wymiaru zasiłków przyjmowane jest wynagrodzenie z okresu,

za który zakład pracy, zgodnie z przepisami o systemie ubezpieczeń społecznych, nie

miał obowiązku przedkładania imiennego raportu zawierającego zestawienie wypłaconych

składników wynagrodzenia, informacje te zakład pracy przedkłada na odrębnym zaświadczeniu,

którego wzór określi minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego.

(uchylony).

Prawo do renty rodzinnej przysługującej po żołnierzu, którego śmierć nie pozostaje

w związku ze służbą wojskową, ulega zawieszeniu lub wysokość tej renty ulega zmniejszeniu

na zasadach określonych w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń

Społecznych.

(uchylony).

1.

Prawo do emerytury kolejowej, o której mowa w art. 40, przysługuje pracownikom kolejowym

urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r., a przed dniem 1 stycznia 1969 r., jeżeli spełniają

łącznie następujące warunki

1

nie przystąpili do otwartego funduszu emerytalnego albo złożyli wniosek o przekazanie

środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem

Zakładu, na dochody budżetu państwa;

2

warunki do uzyskania emerytury określone w tym przepisie spełnią do dnia 31 grudnia

2008 r.;

3)

(uchylony).

2.

Przepis art. 46 ust. 2 stosuje się odpowiednio.

1.

Górnicza emerytura przysługuje pracownikowi, który spełnia łącznie następujące warunki

1)

ukończył 55 lat życia;

2)

ma okres pracy górniczej wynoszący łącznie z okresami pracy równorzędnej co najmniej

20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, w tym co najmniej 10 lat pracy górniczej

określonej w art. 50c ust. 1;

3

nie przystąpili do otwartego funduszu emerytalnego albo złożyli wniosek o przekazanie

środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem

Zakładu, na dochody budżetu państwa.

2.

Wiek emerytalny wymagany od pracowników: kobiet mających co najmniej 20 lat, a mężczyzn

co najmniej 25 lat pracy górniczej i równorzędnej, w tym co najmniej 15 lat pracy

górniczej, o której mowa w art. 50c ust. 1, wynosi 50 lat.

Przy ustalaniu prawa do emerytury górniczej uwzględnia się okresy pracy górniczej

i pracy równorzędnej z pracą górniczą, będące okresami składkowymi lub nieskładkowymi

w rozumieniu ustawy, z tym że okresy pracy górniczej i pracy równorzędnej z pracą

górniczą uwzględnia się, jeżeli praca ta wykonywana była co najmniej w połowie wymiaru

czasu pracy.

1.

Za pracę górniczą uważa się zatrudnienie

1)

pod ziemią w kopalniach węgla, rud, kruszców, surowców ogniotrwałych, glin szlachetnych,

kaolinów, magnezytów, gipsu, anhydrytu, soli kamiennej i potasowej, fosforytów oraz

barytu;

2)

pod ziemią i przy głębieniu szybów w przedsiębiorstwach budowy kopalń określonych

w pkt 1 oraz pod ziemią w przedsiębiorstwach i innych podmiotach wykonujących dla

tych kopalń roboty górnicze lub przy budowie szybów;

3)

pod ziemią w przedsiębiorstwach montażowych, przedsiębiorstwach maszyn górniczych,

zakładach naprawczych i innych podmiotach wykonujących dla kopalń określonych w pkt

1 podziemne roboty budowlano-montażowe, roboty przy naprawie maszyn i wdrażaniu nowych

urządzeń; pracownikom zatrudnionym w tych przedsiębiorstwach, zakładach i innych podmiotach

uznaje się za pracę górniczą te miesiące zatrudnienia, w których co najmniej połowę

dniówek roboczych przepracowali pod ziemią;

4)

na odkrywce w kopalniach siarki i węgla brunatnego przy ręcznym lub zmechanizowanym

urabianiu, ładowaniu oraz przewozie nadkładu i złoża, przy pomiarach w zakresie miernictwa

górniczego oraz przy bieżącej konserwacji agregatów i urządzeń wydobywczych, a także

w kopalniach otworowych siarki oraz w przedsiębiorstwach i innych podmiotach wykonujących

roboty górnicze dla kopalń siarki i węgla brunatnego, na stanowiskach określonych

w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego,

w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw gospodarki i ministrem właściwym do

spraw Skarbu Państwa;

5)

pod ziemią na stanowiskach dozoru ruchu oraz kierownictwa ruchu kopalń, przedsiębiorstw

i innych podmiotów określonych w pkt 1-3, a także w kopalniach siarki i węgla brunatnego

oraz w przedsiębiorstwach i innych podmiotach, o których mowa w pkt 4, na stanowiskach

określonych w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw gospodarki,

w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw Skarbu Państwa i ministrem właściwym

do spraw zabezpieczenia społecznego;

6)

w charakterze członków drużyn ratowniczych kopalń określonych w pkt 1 i 4, mechaników

sprzętu ratowniczego tych drużyn oraz w charakterze ratowników zawodowych w stacjach

ratownictwa górniczego;

7)

na stanowiskach maszynistów wyciągowych na szybach oraz na stanowiskach sygnalistów

na nadszybiach szybów w kopalniach, przedsiębiorstwach i innych podmiotach określonych

w pkt 1 i 2;

8)

na stanowiskach pracy pod ziemią w nieczynnych kopalniach wymienionych w pkt 1;

9)

na stanowiskach instruktorów zawodu w górniczych polach szkoleniowych pod ziemią oraz

w kopalniach siarki i węgla brunatnego.

2.

Za pracę równorzędną z pracą górniczą uważa się

1)

zatrudnienie na stanowiskach wymagających kwalifikacji inżyniera lub technika w zakresie

górnictwa w urzędach górniczych, jeżeli zatrudnienie jest związane z wykonywaniem

czynności inspekcyjno-technicznych w kopalniach, przedsiębiorstwach i innych podmiotach

określonych w ust. 1 pkt 1-4, pod warunkiem uprzedniego przepracowania w kopalniach,

przedsiębiorstwach i innych podmiotach określonych w ust. 1 pkt 1-4 co najmniej 10

lat pod ziemią, na odkrywce w kopalniach siarki lub węgla brunatnego, a także w kopalniach

otworowych siarki albo na stanowiskach dozoru lub kierownictwa ruchu;

2)

zatrudnienie przy innych pracach, nie dłuższe niż 5 lat, do których pracownicy wykonujący

prace określone w ust. 1 i w pkt 1 i 2 przeszli w związku z likwidacją kopalni, zakładu

górniczego, przedsiębiorstwa lub innego podmiotu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1-4.

3.

Za pracowników zatrudnionych na stanowiskach wymagających kwalifikacji inżyniera lub

technika w zakresie górnictwa w jednostkach organizacyjnych określonych w ust. 2 pkt

1 uważa się osoby, które posiadają tytuł inżyniera lub technika i są zatrudnione zgodnie

z posiadanymi kwalifikacjami w zakresie górnictwa.

4.

Okresy pracy górniczej wymienionej w ust. 1 pkt 1-4 wykonywanej za granicą traktuje

się na równi z okresami takiej pracy wykonywanej w kraju, jeżeli spełnione są warunki

określone w ustawie, wymagane do uwzględnienia tych okresów pracy przy ustalaniu prawa

do świadczeń.

1.

Przy ustalaniu prawa do górniczej emerytury pracownikom zatrudnionym pod ziemią oraz

w kopalniach siarki lub węgla brunatnego zalicza się w wymiarze półtorakrotnym następujące

okresy pracy na obszarze Państwa Polskiego

1)

w przodkach bezpośrednio przy urabianiu i ładowaniu urobku oraz przy innych pracach

przodkowych, przy montażu, likwidacji i transporcie obudów, maszyn urabiających, ładujących

i transportujących w przodkach oraz przy głębieniu szybów i robotach szybowych;

2)

w drużynach ratowniczych.

2.

Okresy pracy wymienione w ust. 1 pkt 2 zalicza się w wymiarze półtorakrotnym również

tym pracownikom dozoru ruchu i kierownictwa ruchu kopalń, którzy pracują przez co

najmniej połowę dniówek roboczych w miesiącu pod ziemią, w kopalniach siarki lub w

kopalniach węgla brunatnego.

3.

Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego, w porozumieniu z ministrem

właściwym do spraw gospodarki i ministrem właściwym do spraw Skarbu Państwa, w drodze

rozporządzenia, określa szczegółowo stanowiska pracy, na których zatrudnienie zalicza

się w myśl ust. 1 i 2 w wymiarze półtorakrotnym.

4.

Minister właściwy do spraw gospodarki, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw

Skarbu Państwa i ministrem właściwym do spraw zabezpieczenia społecznego, określa,

w drodze rozporządzenia, zasady ewidencjonowania przez pracodawców okresów zatrudnienia

na stanowiskach, na których okresy pracy górniczej zalicza się w wymiarze półtorakrotnym

przy ustalaniu prawa do górniczej emerytury, oraz na niektórych innych stanowiskach

pracy górniczej.

1.

Prawo do górniczej emerytury, bez względu na wiek i zajmowane stanowisko, przysługuje

pracownikom, którzy pracę górniczą wykonywali pod ziemią stale i w pełnym wymiarze

czasu pracy przez okres wynoszący co najmniej 25 lat, z uwzględnieniem ust. 2.

2

Do okresów pracy górniczej, o której mowa w ust. 1, zalicza się także okresy

1)

niezdolności do pracy z tytułu wypadku przy pracy albo z tytułu choroby zawodowej,

za które wypłacone zostało wynagrodzenie lub zasiłek chorobowy albo świadczenie rehabilitacyjne,

2)

czasowego oddelegowania pracowników, o których mowa w art. 50c ust. 1 pkt 6, do zawodowego

pogotowia ratowniczego w Centralnej Stacji Ratownictwa Górniczego S.A. w Bytomiu,

w KGHM Polska Miedź S.A. Oddział Jednostka Ratownictwa Górniczo-Hutniczego w Lubinie

lub w okręgowych stacjach ratownictwa górniczego

- bezpośrednio poprzedzone pracą górniczą wykonywaną pod ziemią stale i w pełnym wymiarze

czasu pracy, przypadające w czasie trwania stosunku pracy.

3

Prawo do emerytury, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem, że pracownik

nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego albo złożył wniosek o przekazanie

środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem

Zakładu, na dochody budżetu państwa.

1.

Przy ustalaniu wysokości górniczych emerytur, o których mowa w art. 50a lub 50e, stosuje

się, z zastrzeżeniem ust. 2, następujące przeliczniki

1)

1,5 za każdy rok pracy górniczej wykonywanej pod ziemią stale i w pełnym wymiarze

czasu pracy;

2

1,8 za każdy rok pracy, o której mowa w art. 50d;

3

1,4 za każdy rok pracy w pełnym wymiarze czasu pracy, o której mowa w art. 50c ust.

1 pkt 1-3 i 5-9, wykonywanej częściowo na powierzchni i częściowo pod ziemią;

4

1,2 za każdy rok pracy, o której mowa w art. 50c ust. 1 pkt 4 i 5, wykonywanej stale

i w pełnym wymiarze czasu pracy na odkrywce w kopalniach siarki i węgla brunatnego,

w kopalniach otworowych siarki oraz w przedsiębiorstwach i innych podmiotach wykonujących

roboty górnicze dla kopalń siarki i węgla brunatnego.

2.

Przy ustalaniu wysokości górniczych emerytur łączny okres pracy obliczony z zastosowaniem

przeliczników, o których mowa w ust. 1, uwzględnia się w wymiarze nie dłuższym niż

45 lat.

1.

Przy ustalaniu wysokości emerytur innych niż określone w art. 51 stosuje się następujące

przeliczniki

1)

1,5 za każdy rok pracy górniczej wykonywanej pod ziemią stale i w pełnym wymiarze

czasu pracy,

2

1,8 za każdy rok pracy górniczej wykonywanej pod ziemią, o której mowa w art. 50d

ust. 1,

pod warunkiem wykonywania takiej pracy co najmniej przez 5 lat, z zastrzeżeniem ust.

2.

2.

Przy ustalaniu wysokości emerytur łączny okres pracy obliczony z zastosowaniem przeliczników,

o których mowa w ust. 1, uwzględnia się w wymiarze nie dłuższym niż 40 lat.

1

Emerytura wynosi

1)

24% kwoty bazowej, o której mowa w art. 19, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4, oraz

2)

po 1,3% podstawy jej wymiaru za każdy rok okresów składkowych,

3)

po 0,7% podstawy jej wymiaru za każdy rok okresów nieskładkowych

- z uwzględnieniem art. 55.

2.

Przy obliczaniu emerytury okresy, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, ustala się z

uwzględnieniem pełnych miesięcy.

3

Emeryturę, której podstawę wymiaru stanowi podstawa wymiaru świadczenia, o którym

mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, oblicza się od tej samej kwoty bazowej, którą

ostatnio przyjęto do ustalenia podstawy wymiaru, a następnie emeryturę podwyższa się

w ramach waloryzacji przypadających do dnia nabycia uprawnień do emerytury.

4

Przepisu ust. 3 nie stosuje się, jeżeli zainteresowany po nabyciu uprawnień do świadczenia,

którego podstawę wymiaru wskazał za podstawę wymiaru emerytury, podlegał co najmniej

przez 30 miesięcy ubezpieczeniu społecznemu lub ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.

5

Przepisy ust. 3 i 4 stosuje się odpowiednio, jeżeli podstawę wymiaru emerytury stanowi

podstawa wymiaru emerytury przyjętej do obliczenia świadczenia przedemerytalnego.

Emerytur, o których mowa w art. 28, nie podwyższa się do kwoty najniższej emerytury.

1.

Emeryturę, o której mowa w art. 27a, oblicza się zgodnie z art. 53 i 56.

2.

Emerytura, o której mowa w art. 27a, nie może być niższa od pobieranej dotychczas

renty z tytułu niezdolności do pracy.

Ubezpieczonemu spełniającemu warunki do uzyskania emerytury na podstawie art. 27,

który kontynuował ubezpieczenia emerytalne i rentowe po osiągnięciu przewidzianego

w tym przepisie wieku emerytalnego i wystąpił z wnioskiem o przyznanie emerytury po

dniu 31 grudnia 2008 r., może być obliczona emerytura na podstawie art. 26, jeżeli

jest wyższa od obliczonej zgodnie z art. 53.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Ilekroć w przepisach odrębnych jest mowa o emeryturze, należy przez to rozumieć również

emeryturę pomostową.

1.

Osobie, której przy ustalaniu prawa do emerytury uwzględniono okresy pracy w gospodarstwie

rolnym określone w art. 10, oblicza się wysokość przysługującego świadczenia jako

część świadczenia obliczonego w myśl art. 53, z uwzględnieniem okresów pracy w gospodarstwie

rolnym, proporcjonalnie do udziału okresów składkowych i nieskładkowych w okresie

stanowiącym sumę okresów składkowych, nieskładkowych i uwzględnionych okresów pracy

w gospodarstwie rolnym.

2.

Przepisu ust. 1 nie stosuje się do osoby, która udowodniła co najmniej: 20 lat - kobieta

lub 25 lat - mężczyzna okresów składkowych albo okresów składkowych uzupełnionych

okresami nieskładkowymi w rozmiarze nie większym niż określony w art. 5 ust. 2, lecz

wysokość przysługującej jej emerytury oblicza się w myśl art. 53, z uwzględnieniem

okresów składkowych i nieskładkowych, bez uwzględnienia okresów pracy w gospodarstwie

rolnym.

3.

Świadczenie, którego wysokość ustalono w myśl ust. 1 lub 2, zwiększa się o kwotę odpowiadającą

części składkowej emerytury ustalonej według zasad wymiaru określonych w przepisach

o ubezpieczeniu społecznym rolników, z uwzględnieniem całego udowodnionego okresu

pracy w gospodarstwie rolnym, z tym że okresy prowadzenia gospodarstwa rolnego lub

pracy w gospodarstwie rolnym - bez podlegania innemu ubezpieczeniu społecznemu - po

ukończeniu 16 roku życia, przypadające przed dniem 1 lipca 1977 r., uwzględnia się,

jeżeli przypadają nie wcześniej niż 25 lat przed ustaleniem prawa do emerytury.

4.

Jeżeli okresy składkowe i nieskładkowe nie zostały uzupełnione okresami wymienionymi

w art. 10, emerytura ulega zwiększeniu za okres opłacania składek na Fundusz Emerytalny

Rolników, Fundusz Ubezpieczenia Społecznego Rolników i ubezpieczenie emerytalno-rentowe

rolników. Zwiększenie to ustala się według zasad wymiaru przewidzianych dla części

składkowej w przepisach, o których mowa w ust. 3.

5.

Zwiększenie, o którym mowa w ust. 4, nie przysługuje osobie mającej ustalone prawo

do emerytury lub renty na podstawie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników.

6.

Zwiększenie, o którym mowa w ust. 4, przyznaje się na wniosek zainteresowanego.

7.

Emerytury, o których mowa w ust. 1-4, wypłaca się z Funduszu, z tym że koszty tych

emerytur podlegają odpowiedniej refundacji

1)

w części odpowiadającej zwiększeniu o część składkową w wysokości obliczonej zgodnie

z ust. 3 i 4 - z funduszu emerytalno-rentowego określonego w przepisach o ubezpieczeniu

społecznym rolników;

2)

w części odpowiadającej podwyższeniu do kwoty najniższej emerytury - z budżetu państwa.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2009 r., z wyjątkiem

1)

art. 29-42, art. 45 pkt 1 i 3-9 oraz art. 48, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia

2010 r.;

2)

art. 44, art. 47 i art. 55 ust. 1, które wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia

ogłoszenia.

1.

Renta z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu, który spełnił łącznie

następujące warunki

1)

jest niezdolny do pracy;

2)

ma wymagany okres składkowy i nieskładkowy;

3)

niezdolność do pracy powstała w okresach, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 i 2,

pkt 3 lit. b, pkt 4, 6, 7 i 9, ust. 2 pkt 1, 3-8 i 9 lit. a, pkt 10 lit. a, pkt 11-12,

13 lit. a, pkt 14 lit. a i pkt 15-17 oraz art. 7 pkt 1-4, 5 lit. a, pkt 6 i 12, albo

nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania tych okresów.

2.

Przepisu ust. 1 pkt 3 nie stosuje się do ubezpieczonego, który udowodnił okres składkowy

i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiety lub 25 lat dla mężczyzny oraz

jest całkowicie niezdolny do pracy.

Warunek określony w art. 57 ust. 1 pkt 2 nie jest wymagany od ubezpieczonego, którego

niezdolność do pracy jest spowodowana wypadkiem w drodze do pracy lub z pracy.

1.

Za wypadek w drodze do pracy lub z pracy uważa się nagłe zdarzenie wywołane przyczyną

zewnętrzną, które nastąpiło w drodze do lub z miejsca wykonywania zatrudnienia lub

innej działalności stanowiącej tytuł ubezpieczenia rentowego, jeżeli droga ta była

najkrótsza i nie została przerwana. Jednakże uważa się, że wypadek nastąpił w drodze

do pracy lub z pracy, mimo że droga została przerwana jeżeli przerwa była życiowo

uzasadniona i jej czas nie przekraczał granic potrzeby, a także wówczas, gdy droga,

nie będąc drogą najkrótszą, była dla ubezpieczonego, ze względów komunikacyjnych,

najdogodniejsza.

2.

Za drogę do pracy lub z pracy uważa się oprócz drogi z domu do pracy lub z pracy do

domu również drogę do miejsca lub z miejsca

1)

innego zatrudnienia lub innej działalności stanowiącej tytuł ubezpieczenia rentowego;

2)

zwykłego wykonywania funkcji lub zadań zawodowych albo społecznych;

3)

zwykłego spożywania posiłków;

4)

odbywania nauki lub studiów.

3.

Ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku w drodze do pracy lub z pracy dokonują w

karcie wypadku w drodze do pracy lub z pracy pracodawcy w stosunku do ubezpieczonych,

będących pracownikami, a w stosunku do pozostałych ubezpieczonych podmioty określone

w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu

wypadków przy pracy i chorób zawodowych

(Dz. U. Nr 199, poz. 1673, z późn. zm..

4.

Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w drodze rozporządzenia,

szczegółowe zasady, tryb uznawania zdarzenia za wypadek w drodze do pracy lub z pracy,

sposób jego dokumentowania, wzór karty wypadku w drodze do pracy lub z pracy oraz

termin jej sporządzania, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia jednolitości sposobu

informowania o zaistnieniu wypadku.

1.

Warunek posiadania wymaganego okresu składkowego i nieskładkowego, w myśl art. 57

ust. 1 pkt 2, uważa się za spełniony, gdy ubezpieczony osiągnął okres składkowy i

nieskładkowy wynoszący łącznie co najmniej

1)

1 rok - jeżeli niezdolność do pracy powstała przed ukończeniem 20 lat;

2)

2 lata - jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 20 do 22 lat;

3)

3 lata - jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 22 do 25 lat;

4)

4 lata - jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 25 do 30 lat;

5)

5 lat - jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 30 lat.

2.

Okres, o którym mowa w ust. 1 pkt 5, powinien przypadać w ciągu ostatniego dziesięciolecia

przed zgłoszeniem wniosku o rentę lub przed dniem powstania niezdolności do pracy;

do tego dziesięcioletniego okresu nie wlicza się okresów pobierania renty z tytułu

niezdolności do pracy, renty szkoleniowej lub renty rodzinnej.

3.

Jeżeli ubezpieczony nie osiągnął okresu składkowego i nieskładkowego, o którym mowa

w ust. 1, warunek posiadania wymaganego okresu uważa się za spełniony, gdy ubezpieczony

został zgłoszony do ubezpieczenia przed ukończeniem 18 lat albo w ciągu 6 miesięcy

po ukończeniu nauki w szkole ponadpodstawowej, ponadgimnazjalnej lub w szkole wyższej

oraz do dnia powstania niezdolności do pracy miał, bez przerwy lub z przerwami nieprzekraczającymi

6 miesięcy, okresy składkowe i nieskładkowe.

1.

Osobie, która spełniła warunki określone w art. 57, przysługuje

1)

renta stała - jeżeli niezdolność do pracy jest trwała;

2)

renta okresowa - jeżeli niezdolność do pracy jest okresowa.

2.

Renta okresowa przysługuje przez okres wskazany w decyzji organu rentowego.

1.

Osobie spełniającej warunki określone w art. 57, w stosunku do której orzeczono celowość

przekwalifikowania zawodowego ze względu na niezdolność do pracy w dotychczasowym

zawodzie, przysługuje renta szkoleniowa przez okres 6 miesięcy, z zastrzeżeniem ust.

2 i 4.

2.

Okres 6 miesięcy, o którym mowa w ust. 1, ulega wydłużeniu na czas niezbędny do przekwalifikowania

zawodowego, nie dłużej niż o 30 miesięcy.

3.

Przedłużenie prawa do renty, o którym mowa w ust. 2, następuje na podstawie wniosku

starosty.

4.

Okres 6 miesięcy, o którym mowa w ust. 1, może ulec skróceniu, jeżeli przed upływem

tego okresu starosta zawiadomi organ rentowy

1)

o braku możliwości przekwalifikowania do innego zawodu;

2)

o tym, że osoba zainteresowana nie poddaje się przekwalifikowaniu zawodowemu.

Prawo do renty, które ustało z powodu ustąpienia niezdolności do pracy, podlega przywróceniu,

jeżeli w ciągu 18 miesięcy od ustania prawa do renty ubezpieczony ponownie stał się

niezdolny do pracy.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2003 r., z wyjątkiem

1)

art. 45 pkt 3, art. 50 ust. 3 i art. 56, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia;

2)

art. 40, który wchodzi w życie z dniem 1 października 2003 r.

1.

Renta dla osoby całkowicie niezdolnej do pracy wynosi

1)

24% kwoty bazowej, o której mowa w art. 19, oraz

2)

po 1,3% podstawy jej wymiaru za każdy rok okresów składkowych;

3)

po 0,7% podstawy jej wymiaru za każdy rok okresów nieskładkowych;

4)

po 0,7% podstawy jej wymiaru za każdy rok okresu brakującego do pełnych 25 lat okresów

składkowych oraz nieskładkowych, przypadających od dnia zgłoszenia wniosku o rentę

do dnia, w którym rencista ukończyłby 60 lat.

1a

Przy obliczaniu wysokości renty przepisy art. 53 ust. 3-5 stosuje się odpowiednio.

2.

Renta dla osoby częściowo niezdolnej do pracy wynosi 75% renty dla osoby całkowicie

niezdolnej do pracy.

3.

Przy obliczaniu renty okresy, o których mowa w ust. 1 pkt 2-4, ustala się z uwzględnieniem

pełnych miesięcy.

1.

Osobie, której przy ustalaniu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy uwzględniono

okresy pracy w gospodarstwie rolnym wymienione w art. 10 ust. 1 pkt 1, wysokość tej

renty oblicza się z uwzględnieniem liczby lat i miesięcy tych okresów, w wymiarze

przyjętym do ustalenia prawa do renty.

2.

Renty, o których mowa w ust. 1, wypłaca się z Funduszu, z tym że koszty tych rent

podlegają odpowiedniej refundacji

1)

w części odpowiadającej uwzględnionym okresom pracy w gospodarstwie rolnym - z funduszu

emerytalno-rentowego określonego w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników;

2)

w części odpowiadającej podwyższeniu do kwoty świadczenia najniższego - z budżetu

państwa.

Banki zobowiązane są do niezwłocznej realizacji poleceń przelewu na rachunki Zakładu

Ubezpieczeń Społecznych z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie

zdrowotne oraz innych składek i wpłat, do których poboru zobowiązany jest Zakład Ubezpieczeń

Społecznych.

W sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się odpowiednio: art. 12-14, 70, 74, 83, 88-93, 102, 107, 114, 126-131 i 133-144 ustawy z dnia 17 grudnia

1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

(Dz. U. Nr 162, poz. 1118).

1.

Renta szkoleniowa wynosi 75% podstawy wymiaru renty.

2.

Renta szkoleniowa nie może być niższa niż najniższa renta dla osoby częściowo niezdolnej

do pracy.

3.

Renta szkoleniowa nie przysługuje w razie osiągania przychodu z tytułu działalności,

o której mowa w art. 104 ust. 1-4, bez względu na wysokość tego przychodu.

1.

Renta rodzinna przysługuje uprawnionym członkom rodziny osoby, która w chwili śmierci

miała ustalone prawo do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy lub spełniała

warunki wymagane do uzyskania jednego z tych świadczeń.

2.

Przy ocenie prawa do renty przyjmuje się, że osoba zmarła była całkowicie niezdolna

do pracy.

3.

(uchylony).

Renta rodzinna przysługuje także uprawnionym członkom rodziny osoby, która w chwili

śmierci pobierała zasiłek przedemerytalny, świadczenie przedemerytalne lub nauczycielskie

świadczenie kompensacyjne. W takim przypadku przyjmuje się, że osoba zmarła spełniała

warunki do uzyskania renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy.

1.

Do renty rodzinnej uprawnieni są następujący członkowie rodziny spełniający warunki

określone w art. 68-71

1)

dzieci własne, dzieci drugiego małżonka oraz dzieci przysposobione;

2)

przyjęte na wychowanie i utrzymanie przed osiągnięciem pełnoletności wnuki, rodzeństwo

i inne dzieci, w tym również w ramach rodziny zastępczej;

3)

małżonek (wdowa i wdowiec);

4)

rodzice.

2.

Za rodziców w rozumieniu ustawy uważa się również ojczyma i macochę oraz osoby przysposabiające.

1.

Dzieci własne, dzieci drugiego małżonka i dzieci przysposobione mają prawo do renty

rodzinnej

1)

do ukończenia 16 lat;

2)

do ukończenia nauki w szkole, jeżeli przekroczyły 16 lat życia, nie dłużej jednak

niż do osiągnięcia 25 lat życia, albo

3)

bez względu na wiek, jeżeli stały się całkowicie niezdolne do pracy oraz do samodzielnej

egzystencji lub całkowicie niezdolne do pracy w okresie, o którym mowa w pkt 1 lub

2.

2.

Jeżeli dziecko osiągnęło 25 lat życia, będąc na ostatnim roku studiów w szkole wyższej,

prawo do renty rodzinnej przedłuża się do zakończenia tego roku studiów.

Przyjęte na wychowanie i utrzymanie wnuki, rodzeństwo i inne dzieci, o których mowa

w art. 67 ust. 1 pkt 2, mają prawo do renty rodzinnej, jeżeli spełniają warunki określone

w art. 68, a ponadto

1)

zostały przyjęte na wychowanie i utrzymanie co najmniej na rok przed śmiercią ubezpieczonego

(emeryta lub rencisty), chyba że śmierć była następstwem wypadku, oraz

2)

nie mają prawa do renty po zmarłych rodzicach, a gdy rodzice żyją, jeżeli

a)

nie mogą zapewnić im utrzymania albo

b)

ubezpieczony (emeryt lub rencista) lub jego małżonek był ich opiekunem ustanowionym

przez sąd.

1.

Wdowa ma prawo do renty rodzinnej, jeżeli

1)

w chwili śmierci męża osiągnęła wiek 50 lat lub była niezdolna do pracy albo

2)

wychowuje co najmniej jedno z dzieci, wnuków lub rodzeństwa uprawnione do renty rodzinnej

po zmarłym mężu, które nie osiągnęło 16 lat, a jeżeli kształci się w szkole - 18 lat

życia, lub jeżeli sprawuje pieczę nad dzieckiem całkowicie niezdolnym do pracy oraz

do samodzielnej egzystencji lub całkowicie niezdolnym do pracy, uprawnionym do renty

rodzinnej.

2.

Prawo do renty rodzinnej nabywa również wdowa, która osiągnęła wiek 50 lat lub stała

się niezdolna do pracy po śmierci męża, nie później jednak niż w ciągu 5 lat od jego

śmierci lub od zaprzestania wychowywania osób wymienionych w ust. 1 pkt 2.

3.

Małżonka rozwiedziona lub wdowa, która do dnia śmierci męża nie pozostawała z nim

we wspólności małżeńskiej, ma prawo do renty rodzinnej, jeżeli oprócz spełnienia warunków

określonych w ust. 1 lub 2 miała w dniu śmierci męża prawo do alimentów z jego strony

ustalone wyrokiem lub ugodą sądową.

4.

Wdowa niespełniająca warunków do renty rodzinnej określonych w ust. 1 lub 2 i niemająca

niezbędnych źródeł utrzymania ma prawo do okresowej renty rodzinnej

1)

przez okres jednego roku od chwili śmierci męża;

2)

w okresie uczestniczenia w zorganizowanym szkoleniu mającym na celu uzyskanie kwalifikacji

do wykonywania pracy zarobkowej, nie dłużej jednak niż przez 2 lata od chwili śmierci

męża.

5

Przepisy ust. 1-4 stosuje się odpowiednio do wdowca.

Rodzice mają prawo do renty rodzinnej, jeżeli

1)

ubezpieczony (emeryt lub rencista) bezpośrednio przed śmiercią przyczyniał się do

ich utrzymania;

2)

spełniają odpowiednio warunki określone dla wdowy i wdowca w art. 70 ust. 1 i 2 oraz,

co do wieku, również w art. 70 ust. 5.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 maja 2004 r., z wyjątkiem

1)

art. 36 i 40, które wchodzą w życie z dniem 31 grudnia 2003 r.;

2)

art. 6 ust. 2, który wchodzi w życie z dniem 1 września 2006 r.

W razie ustania prawa do renty rodzinnej z powodu ustąpienia niezdolności do pracy

stosuje się odpowiednio przepis art. 61.

1.

Renta rodzinna wynosi

1)

dla jednej osoby uprawnionej - 85% świadczenia, które przysługiwałoby zmarłemu;

2)

dla dwóch osób uprawnionych - 90% świadczenia, które przysługiwałoby zmarłemu;

3)

dla trzech lub więcej osób uprawnionych - 95% świadczenia, które przysługiwałoby zmarłemu.

2.

Za kwotę świadczenia, które przysługiwałoby zmarłemu, uważa się kwotę emerytury, z

zastrzeżeniem ust. 3, lub renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy.

3

Jeżeli emerytura zmarłego została obliczona wraz ze zwiększeniami, o których mowa

w art. 26a lub art. 56 ust. 3 i 4, rentę rodzinną oblicza się jako procent świadczenia

zmarłego w wysokości pomniejszonej o te zwiększenia, odpowiednio do liczby uprawnionych

do renty. Tak obliczoną rentę rodzinną uzupełnia się do wysokości uwzględniającej

50% zwiększenia, które przysługiwałoby zmarłemu.

4.

Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio do obliczania renty rodzinnej po osobach mających

ustalone prawo do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy na podstawie

przepisów, o których mowa w art. 195.

5.

Renty rodzinne wypłaca się z Funduszu, z tym że koszty tych rent podlegają odpowiedniej

refundacji

1)

w części odpowiadającej zwiększeniu, o którym mowa w ust. 3 i 4, oraz w części odpowiadającej

okresom pracy w gospodarstwie rolnym uwzględnionym w myśl art. 63 ust. 1 - z funduszu

emerytalno-rentowego określonego w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników;

2)

w części odpowiadającej podwyższeniu do kwoty świadczenia najniższego - z budżetu

państwa.

1.

Wszystkim uprawnionym członkom rodziny przysługuje jedna łączna renta rodzinna, z

uwzględnieniem ust. 2-4.

2.

Renta rodzinna podlega podziałowi na równe części między uprawnionych.

3.

W razie ujawnienia okoliczności powodujących konieczność dokonania podziału renty

rodzinnej po raz pierwszy lub zmiany warunków dotychczasowego podziału renty ze względu

na zmianę liczby osób uprawnionych organ rentowy dokonuje podziału świadczenia od

miesiąca ujawnienia tych okoliczności. Przepisy art. 129 ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio.

4.

W razie ujawnienia okoliczności powodujących ustanie podziału renty rodzinnej przepis

art. 133 stosuje się odpowiednio.

1.

Dodatek pielęgnacyjny przysługuje osobie uprawnionej do emerytury lub renty, jeżeli

osoba ta została uznana za całkowicie niezdolną do pracy oraz do samodzielnej egzystencji

albo ukończyła 75 lat życia, z zastrzeżeniem ust. 4.

2.

Dodatek pielęgnacyjny wynosi 106,41 zł miesięcznie.

3.

Kwotę dodatku, o którym mowa w ust. 2, podwyższa się przy zastosowaniu wskaźnika waloryzacji

emerytur i rent od miesiąca, w którym przeprowadzana jest waloryzacja.

4

Osobie uprawnionej do emerytury lub renty przebywającej w zakładzie opiekuńczo-leczniczym

lub w zakładzie pielęgnacyjno-opiekuńczym dodatek pielęgnacyjny nie przysługuje, chyba

że przebywa poza tą placówką przez okres dłuższy niż 2 tygodnie w miesiącu.

1.

Jeżeli do renty rodzinnej uprawniona jest sierota zupełna, przysługuje jej dodatek

dla sierot zupełnych.

2.

Dodatek, o którym mowa w ust. 1, wynosi 200 zł miesięcznie.

3.

Kwotę dodatku, o którym mowa w ust. 2, podwyższa się przy zastosowaniu wskaźnika waloryzacji

emerytur i rent od miesiąca, w którym przeprowadzana jest waloryzacja.

1.

Zasiłek pogrzebowy przysługuje w razie śmierci

1)

ubezpieczonego;

2)

osoby pobierającej emeryturę lub rentę;

3)

osoby, która w dniu śmierci nie miała ustalonego prawa do emerytury lub renty, lecz

spełniała warunki do jej uzyskania i pobierania;

4)

członka rodziny osoby wymienionej w pkt 1 i 2.

2.

Członkami rodziny, o których mowa w ust. 1 pkt 4, są osoby wymienione w art. 67, z

tym że od wnuków i rodzeństwa nie wymaga się spełnienia warunku przyjęcia na wychowanie

i utrzymanie przed osiągnięciem pełnoletności.

3.

Zasiłek pogrzebowy przysługuje również w razie śmierci ubezpieczonego po ustaniu ubezpieczenia,

jeżeli śmierć nastąpiła w okresie pobierania zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego

lub zasiłku macierzyńskiego.

4.

Zasiłek pogrzebowy przysługuje tylko z jednego tytułu.

1.

Zasiłek pogrzebowy przysługuje osobie, która pokryła koszty pogrzebu.

2.

Zasiłek pogrzebowy przysługuje również pracodawcy, domowi pomocy społecznej, gminie,

powiatowi, osobie prawnej kościoła lub związku wyznaniowego, jeżeli pokryły koszty

pogrzebu.

3.

W razie poniesienia kosztów pogrzebu przez więcej niż jedną osobę lub podmiot, o którym

mowa w ust. 2, zasiłek pogrzebowy ulega podziałowi między te osoby lub podmioty -

proporcjonalnie do poniesionych kosztów pogrzebu.

1.

W razie poniesienia kosztów pogrzebu przez inną osobę niż wymieniona w art. 77 ust.

1 pkt 4, pracodawcę, dom pomocy społecznej, gminę, powiat, osobę prawną kościoła lub

związku wyznaniowego, zasiłek pogrzebowy przysługuje w wysokości udokumentowanych

kosztów pogrzebu, nie wyższej jednak niż określona w art. 80.

2.

Jeżeli pogrzeb organizowany był na koszt Państwa, organizacji politycznej lub społecznej,

lecz osoby, o których mowa w art. 77 ust. 1 pkt 4, poniosły również część jego kosztów,

przysługuje im zasiłek w wysokości określonej w art. 80.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 5-56,

oraz art. 77 i art. 78, które wchodzą w życie z dniem 1 października 2006 r.

1.

Zasiłek pogrzebowy przysługuje w wysokości 200% przeciętnego wynagrodzenia obowiązującego

w dniu śmierci osoby, której koszty pogrzebu zostały poniesione.

2.

Kwotę, o której mowa w ust. 1, ustala się miesięcznie, poczynając od trzeciego miesiąca

kalendarzowego kwartału, na okres 3 miesięcy, na podstawie przeciętnego wynagrodzenia

z poprzedniego kwartału.

3.

Kwotę zasiłku pogrzebowego ogłasza Prezes Zakładu w formie komunikatu ogłaszanego

w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” w terminie do 14

dnia roboczego drugiego miesiąca każdego kwartału kalendarzowego.

1

Prawo do zasiłku pogrzebowego wygasa w razie niezgłoszenia wniosku o jego przyznanie

w okresie 12 miesięcy od dnia śmierci osoby, po której zasiłek przysługuje.

2

Jeżeli zgłoszenie wniosku o zasiłek pogrzebowy w terminie określonym w ust. 1 było

niemożliwe z powodu późniejszego odnalezienia zwłok lub zidentyfikowania osoby zmarłej,

prawo do zasiłku pogrzebowego wygasa po upływie 12 miesięcy od daty sporządzenia aktu

zgonu.

3

Dokumentem potwierdzającym okoliczności, o których mowa w ust. 2, jest zaświadczenie

Policji lub prokuratury albo odpis zupełny aktu zgonu.

1.

Prezes Rady Ministrów w szczególnie uzasadnionych przypadkach może przyznać emeryturę

lub rentę na warunkach i w wysokości innej niż określone w ustawie.

2.

Prezes Rady Ministrów przedstawia Sejmowi Rzeczypospolitej Polskiej w terminie do

dnia 31 stycznia każdego roku kalendarzowego informację o przyznanych w roku poprzedzającym

emeryturach i rentach na podstawie ust. 1.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem

1)

rozdziału 7, art. 65-67, art. 70, które wchodzą w życie w terminie, o którym mowa

w art. 8 ust. 3,

2)

art. 69 pkt 10, który wchodzi w życie z dniem 31 grudnia 2000 r.,

3)

art. 69 pkt 9 i pkt 21 oraz art. 74, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2001 r.,

4)

art. 71, który wchodzi w życie w terminie, o którym mowa w art. 8 ust. 3, jednak nie

wcześniej niż dnia 2 stycznia 2001 r.

1.

Ubezpieczonym oraz pozostałym po nich członkom rodziny, którzy wskutek szczególnych

okoliczności nie spełniają warunków wymaganych w ustawie do uzyskania prawa do emerytury

lub renty, nie mogą - ze względu na całkowitą niezdolność do pracy lub wiek - podjąć

pracy lub działalności objętej ubezpieczeniem społecznym i nie mają niezbędnych środków

utrzymania, Prezes Zakładu może przyznać w drodze wyjątku świadczenia w wysokości

nieprzekraczającej odpowiednich świadczeń przewidzianych w ustawie.

1a

Przepisy art. 24a i 27a stosuje się odpowiednio do rent z tytułu niezdolności do pracy

przyznanych w trybie określonym w ust. 1.

2.

Przepis art. 82 ust. 2 stosuje się odpowiednio.

1.

Jeżeli członek otwartego funduszu przystępuje do innego otwartego funduszu, jest obowiązany

zawiadomić na piśmie o zawarciu umowy z tym funduszem otwarty fundusz, do którego

dotychczas wpłacał składki. Wraz z zawiadomieniem członek składa na piśmie, według

wzoru określonego w rozporządzeniu Rady Ministrów, oświadczenie woli o rozwiązaniu

dotychczasowej umowy, a jeżeli uzyskał członkostwo w wyniku losowania przeprowadzonego

przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych lub z chwilą otwarcia rachunku - oświadczenie

woli o rezygnacji z członkostwa w dotychczasowym otwartym funduszu, z dniem dokonania

wypłaty transferowej, o której mowa w art. 119.

2.

Własnoręczność podpisu pod oświadczeniem woli o rezygnacji z członkostwa w dotychczasowym

otwartym funduszu oraz o wyrażeniu zgody na dokonanie potrącenia, o którym mowa w

art. 134 ust. 1 pkt 3, powinna zostać poświadczona przez dowolną jednostkę organizacyjną

Zakładu Ubezpieczeń Społecznych lub samorządu terytorialnego właściwą dla miejsca

zamieszkania członka otwartego funduszu albo w polskiej placówce dyplomatyczno-konsularnej.

Świadczenia, o których mowa w art. 82 i 83, finansowane są z budżetu państwa.

1.

Osoby urodzone w latach 1949-1953 zawierające umowę z otwartym funduszem, są obowiązane

złożyć pisemne oświadczenie o zapoznaniu się z treścią art. 24, 26, 46-50, 53, 183, 184 i 185 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach

i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

(Dz. U. Nr 162, poz. 1118), co osoba zawierająca umowę winna potwierdzić własnoręcznym podpisem.

2.

Osoba wykonująca czynności akwizycyjne na rzecz otwartego funduszu w stosunku do osoby

określonej w ust. 1, obowiązana jest do pouczenia tej osoby o konsekwencjach wynikających

z przepisów, o których mowa w ust. 1, a w szczególności o tym, że w wyniku przystąpienia

do otwartego funduszu emerytura z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych może być istotnie

niższa lub emerytura nie będzie mogła być przyznana w wieku niższym niż określony

w art. 24 ustawy, o której mowa w ust. 1.

1.

Kwoty najniższej renty z tytułu niezdolności do pracy wynoszą

1)

415,00 zł miesięcznie

2)

319,23 zł miesięcznie

2

Kwota najniższej emerytury, z zastrzeżeniem art. 24a ust. 6, art. 54, 54a ust. 2 oraz

art. 87, oraz renty rodzinnej wynosi 415,00 zł miesięcznie

3.

Kwoty najniższych świadczeń, o których mowa w ust. 1 i 2, podwyższa się przy zastosowaniu

wskaźnika waloryzacji, o którym mowa w art. 89-94.

4.

Świadczenia ustalone w kwotach niższych niż określone w ust. 1-3, w tym także świadczenia

ustalone wraz ze zwiększeniami, o których mowa w art. 56 ust. 3 i 4 oraz w art. 73

ust. 3 i 4, podwyższa się do tych kwot z urzędu, a jeżeli ich wypłata była wstrzymana

- po wznowieniu wypłaty.

5.

Przepis ust. 4 stosuje się do świadczeń przyznanych zgodnie z postanowieniami umów

międzynarodowych ubezpieczonym zamieszkałym w Polsce, w taki sposób, aby suma świadczenia

przyznanego na podstawie ustawy i świadczenia zagranicznego nie była niższa od kwoty

świadczeń określonych w ust. 1-3.

6

Emerytury przysługującej z Funduszu nie podwyższa się do kwoty najniższej emerytury,

jeżeli przysługuje ona osobie, która ma ustalone prawo do emerytury wojskowej obliczonej

według zasad określonych w art. 15a ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych

oraz ich rodzin

(Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66, z późn. zm. lub do emerytury policyjnej obliczonej według zasad określonych w art. 15a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy

Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu

Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży

Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz

ich rodzin

(Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67, z późn. zm..

1.

Kwota emerytury lub renty wraz ze zwiększeniami, o których mowa w art. 56 ust. 3 i

4 lub w art. 73 ust. 3 i 4, nie może przekraczać 100% podstawy wymiaru emerytury lub

renty.

2.

Ograniczenie wysokości świadczeń do 100% podstawy ich wymiaru nie dotyczy rent i emerytury

w wysokości określonej w art. 85.

3.

Do świadczeń ustalonych w myśl art. 23 w kwotach najniższych nie przysługują zwiększenia,

o których mowa w art. 56 ust. 3 i 4 oraz w art. 73 ust. 3 i 4.

1

W przypadku gdy emerytura przysługująca z Funduszu określona w art. 26, łącznie z

okresową emeryturą kapitałową albo dożywotnią emeryturą kapitałową, jest niższa niż

kwota, o której mowa w art. 85 ust. 2 i 3, emeryturę przysługującą z Funduszu, w tym

emeryturę ustaloną ze zwiększeniem, o którym mowa w art. 26a, podwyższa się w taki

sposób, aby suma tych świadczeń nie była niższa od tej kwoty, o ile ubezpieczony

1)

mężczyzna - ukończył 65 lat życia i ma okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co

najmniej 25 lat,

2)

kobieta - ukończyła 60 lat życia i ma okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co

najmniej 20 lat

- z uwzględnieniem ust. 3-7. Przepis art. 5 ust. 2 stosuje się odpowiednio.

1a

W okresie składkowym, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, uwzględnia się okres, za który

ustalono zwiększenie, o którym mowa w art. 26a.

2.

Podwyższenie, o którym mowa w ust. 1, podlega refundacji z budżetu państwa.

3

Przy obliczaniu okresów składkowych przypadających po dniu wejścia w życie ustawy

dla celów podwyższenia emerytury w myśl ust. 1 miesiące, w których składki na ubezpieczenia

emerytalne i rentowe były obliczone od podstawy wymiaru niższej od kwoty minimalnego

wynagrodzenia pracowników, uwzględnia się w części odpowiadającej proporcji tej podstawy

do kwoty minimalnego wynagrodzenia.

4

Zasady, o której mowa w ust. 3, nie stosuje się, jeżeli zmniejszenie podstawy wymiaru

składek poniżej minimalnego wynagrodzenia nastąpiło na skutek pobierania wynagrodzenia

za czas niezdolności do pracy wypłaconego na podstawie przepisów Kodeksu pracy, zasiłków i świadczenia rehabilitacyjnego z ubezpieczenia chorobowego lub z ubezpieczenia

wypadkowego. Zasady tej nie stosuje się również, jeżeli podstawę wymiaru składek na

ubezpieczenia emerytalne i rentowe stanowiła kwota zasiłku stałego z pomocy społecznej

lub świadczenia pielęgnacyjnego określonego w przepisach o świadczeniach rodzinnych,

oraz do: pracowników, o których mowa w art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za

pracę

(Dz. U. Nr 200, poz. 1679, z 2004 r. Nr 240, poz. 2407 oraz z 2005 r. Nr 157, poz. 1314), żołnierzy niezawodowych w służbie czynnej, ubezpieczonych odbywających służbę zastępczą,

a także pozostających w służbie kandydackiej funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej,

Biura Ochrony Rządu i Państwowej Straży Pożarnej.

5.

Prawo do podwyższenia, o którym mowa w ust. 1, nie przysługuje emerytom, którzy osiągają

przychód z tytułu działalności, o której mowa w art. 104 ust. 1-4, jeżeli przychód

ten przekracza kwotę podwyższenia.

5a

Prawo do podwyższenia, o którym mowa w ust. 1, nie przysługuje w razie zbiegu prawa

do emerytury z Funduszu i okresowej emerytury kapitałowej albo dożywotniej emerytury

kapitałowej z prawem do

1)

emerytury wojskowej lub policyjnej, o której mowa w art. 85 ust. 5;

2)

emerytury rolniczej określonej w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników.

6.

W okresie składkowym, o którym mowa w ust. 1, uwzględnia się nie więcej niż 10 lat

kontynuowania ubezpieczenia w myśl przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych.

7.

Do ustalenia kwoty przekroczenia, o której mowa w ust. 5, stosuje się odpowiednio

przepisy art. 104 ust. 1-8 i art. 106.

8

Przepisy ust. 1-7 stosuje się odpowiednio do osób, które nie przystąpiły do otwartego

funduszu emerytalnego.

1.

Emerytury i renty podlegają corocznie waloryzacji od dnia 1 marca.

2.

Waloryzacja polega na pomnożeniu kwoty świadczenia i podstawy jego wymiaru przez wskaźnik

waloryzacji.

3.

Waloryzacji podlega kwota świadczenia i podstawa jego wymiaru w wysokości przysługującej

ostatniego dnia lutego roku kalendarzowego, w którym przeprowadza się waloryzację.

4.

Waloryzacja obejmuje emerytury i renty przyznane przed terminem waloryzacji.

1.

Wskaźnik waloryzacji to średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych

w poprzednim roku kalendarzowym zwiększony o co najmniej 20% realnego wzrostu przeciętnego

wynagrodzenia w poprzednim roku kalendarzowym.

2.

Wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych, o którym mowa w ust. 1, jest średnioroczny

wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych dla gospodarstw domowych emerytów i rencistów

albo średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem, jeżeli jest

on wyższy od wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych dla gospodarstw domowych

emerytów i rencistów.

3

Zwiększenie o co najmniej 20% realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia, o którym

mowa w ust. 1, jest przedmiotem corocznych negocjacji, w ramach Trójstronnej Komisji

do Spraw Społeczno-Gospodarczych, przeprowadzanych w czerwcu, w roku poprzedzającym

waloryzację.

4

Jeżeli Trójstronna Komisja do Spraw Społeczno-Gospodarczych w terminie 14 dni od dnia

przedstawienia przez stronę rządową partnerom społecznym informacji o prognozowanych

wielkościach makroekonomicznych, w tym o wielkości wskaźnika inflacji, stanowiących

podstawę do opracowania projektu ustawy budżetowej na rok następny uzgodni, w drodze

uchwały, wysokość zwiększenia, o którym mowa w ust. 3, wysokość tego zwiększenia podlega

ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, w drodze

komunikatu ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego.

5

Jeżeli nie nastąpi uzgodnienie stanowiska Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych

w trybie określonym w ust. 3 i 4, Rada Ministrów określi w terminie 21 dni od dnia

zakończenia negocjacji, w drodze rozporządzenia, wysokość zwiększenia, o którym mowa

w ust. 3, biorąc pod uwagę informacje o prognozowanych wielkościach makroekonomicznych,

w tym wielkość wskaźnika inflacji, stanowiących podstawę do opracowania projektu ustawy

budżetowej na rok następny.

6

Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego ogłasza w drodze komunikatu,

w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, w terminie 3 dni

roboczych od dnia ogłoszenia przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego komunikatu,

o którym mowa w art. 94 ust. 1 pkt 1 i 2, wskaźnik waloryzacji, biorąc pod uwagę wskaźniki,

o których mowa w ust. 1 i 2, jak również wysokość zwiększenia, o którym mowa w ust.

3.

(uchylony).

(uchylony).

(uchylony).

Zmiana wysokości emerytur i rent w ramach waloryzacji następuje z urzędu, a jeżeli

wypłata świadczenia była wstrzymana - po jej wznowieniu, z uwzględnieniem wszystkich

kolejnych waloryzacji i waloryzacji dodatkowych, przypadających w okresie wstrzymania

wypłaty.

Działalność akwizycyjna na rzecz otwartego funduszu nie może być prowadzona wśród

pracowników przez pracodawcę, inną osobę pozostającą w stosunku nadrzędności służbowej

do pracownika.

1.

Prezes Głównego Urzędu Statystycznego ogłasza, w formie komunikatu, w Dzienniku Urzędowym

Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”

1)

w terminie do końca stycznia

a)

średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem,

b)

średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych dla gospodarstw domowych

emerytów i rencistów

- w poprzednim roku kalendarzowym;

2)

w terminie do 7 roboczego dnia lutego realny wzrost przeciętnego wynagrodzenia w poprzednim

roku kalendarzowym.

2.

Prezes Zakładu ogłasza, w formie komunikatu, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej

Polskiej „Monitor Polski”, co najmniej na 7 dni roboczych przed najbliższym terminem

waloryzacji

1)

należne od terminu waloryzacji kwoty

a)

najniższej emerytury i renty,

b)

dodatku pielęgnacyjnego i dodatku dla sierot zupełnych;

2)

obowiązujące od terminu waloryzacji kwoty maksymalnych zmniejszeń, obliczonych zgodnie

z art. 104 ust. 9.

1.

W razie zbiegu u jednej osoby prawa do kilku świadczeń przewidzianych w ustawie wypłaca

się jedno z tych świadczeń - wyższe lub wybrane przez zainteresowanego.

2

Przepis ust. 1 stosuje się również, z uwzględnieniem art. 96, w razie zbiegu prawa

do emerytury lub renty określonych w ustawie z prawem do świadczeń przewidzianych

w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym osób, o których mowa w art. 2 ust. 2, z wyjątkiem

przypadku, gdy emerytura wojskowa lub policyjna została obliczona według zasad określonych

w art. 15a ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych

oraz ich rodzin lub w art. 15a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy

Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu

Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży

Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz

ich rodzin.

3

Przepis ust. 1 stosuje się także w razie zbiegu u jednej osoby prawa do renty rodzinnej

z prawem do zasiłku lub świadczenia przedemerytalnego.

1.

Odrębne przepisy określają prawo do pobierania świadczeń w razie zbiegu u jednej osoby

prawa do emerytury z prawem do

1)

renty inwalidy wojennego i wojskowego, którego niezdolność do pracy pozostaje w związku

ze służbą wojskową;

2)

renty z tytułu niezdolności do pracy spowodowanej pobytem w miejscach, o których mowa

w art. 3 i 4 ust. 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych

osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego

(Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371, z późn. zm.;

3)

renty z tytułu niezdolności do pracy spowodowanej wypadkiem przy pracy, wypadkiem

w drodze do pracy lub z pracy lub chorobą zawodową.

2.

Odrębne przepisy określają prawo do pobierania świadczeń w razie zbiegu u jednej osoby

prawa do emerytury lub renty z prawem do emerytury lub renty z ubezpieczenia społecznego

rolników.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 44 ust.

2 i art. 49 ust. 2 i 3, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2000 r.

Osobom uprawnionym do emerytury lub renty oraz do świadczeń o charakterze rentowym

z instytucji zagranicznych świadczenia przysługujące na podstawie ustawy wypłaca się

w wysokości w niej określonej, jeżeli umowy międzynarodowe nie stanowią inaczej.

1.

Wstrzymanie wypłaty jednego ze świadczeń, o których mowa w art. 95, następuje od dnia,

od którego przysługuje prawo do wypłaty świadczenia wyższego lub wybranego przez zainteresowanego.

2.

W razie zbiegu prawa do świadczeń, o których mowa w art. 96, świadczenia te wypłaca

się od dnia powstania prawa do dwóch świadczeń, jednak nie wcześniej niż od miesiąca,

w którym zgłoszono wniosek.

3

Kwoty świadczeń wypłaconych za okres, za który przysługuje prawo do wypłaty świadczenia

wyższego lub wybranego przez zainteresowanego albo więcej niż jednego świadczenia,

podlegają rozliczeniu przez zaliczenie na poczet tego świadczenia lub świadczeń. Przepis

art. 139 ust. 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio.

4

Rozliczenia, o którym mowa w ust. 3, dokonuje się z uwzględnieniem zasad finansowania

świadczeń określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych.

W razie zbiegu prawa do zasiłku pogrzebowego określonego ustawą z prawem do zasiłku

pogrzebowego ustalanym na podstawie odrębnych ustaw przysługuje tylko jeden zasiłek.

1.

Prawo do świadczeń określonych w ustawie powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków

wymaganych do nabycia tego prawa, z zastrzeżeniem ust. 2.

2.

Jeżeli ubezpieczony pobiera zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne lub wynagrodzenie

za czas niezdolności do pracy wypłacane na podstawie przepisów Kodeksu pracy, prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy lub renty szkoleniowej

powstaje z dniem zaprzestania pobierania tego zasiłku, świadczenia lub wynagrodzenia.

3.

Przepis ust. 2 nie ma zastosowania do emerytury, o której mowa w dziale II rozdział

1.

Prawo do świadczeń ustaje

1)

gdy ustanie którykolwiek z warunków wymaganych do uzyskania tego prawa;

2)

ze śmiercią osoby uprawnionej.

Prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy ustaje z dniem, od którego została przyznana

emerytura zgodnie z art. 24a lub 27a.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2004 r., z tym że art. 33 ust. 1 pkt 1,

art. 34 ust. 1 pkt 1, art. 55, art. 69 pkt 5, art. 97, art. 98, art. 99 i art. 100

wchodzą w życie z dniem ogłoszenia.

1.

Prawo do świadczenia uzależnione od okresowej niezdolności do pracy ustaje z upływem

okresu, na jaki to świadczenie przyznano.

2.

Prawo do renty szkoleniowej ustaje

1)

z upływem 6 miesięcy, jeżeli starosta nie wystąpi z wnioskiem o przedłużenie tego

okresu;

2)

od dnia otrzymania zawiadomienia starosty o braku możliwości przekwalifikowania do

innego zawodu, także wówczas, gdy zawiadomienie to organ rentowy otrzymał przed upływem

6 miesięcy;

3)

z upływem okresu, na jaki świadczenie przyznano na wniosek starosty;

4)

od dnia otrzymania zawiadomienia starosty o tym, że osoba zainteresowana przed upływem

6 miesięcy lub w okresie, o którym mowa w pkt 3, nie poddaje się przekwalifikowaniu

zawodowemu.

1.

Prawo do emerytur i rent ulega zawieszeniu lub świadczenia te ulegają zmniejszeniu

na zasadach określonych w art. 104-106.

2

Przepisu ust. 1 nie stosuje się do emerytów, którzy ukończyli 60 lat (kobiety) lub

65 lat (mężczyźni).

2a.

(uchylony).

3.

Prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy lub renty rodzinnej, do której

uprawniona jest jedna osoba, może ulec zawieszeniu również na wniosek emeryta lub

rencisty.

4.

(uchylony).

1.

Prawo do emerytury lub renty ulega zawieszeniu lub świadczenia te ulegają zmniejszeniu,

na zasadach określonych w ust. 3-8 oraz w art. 105, w razie osiągania przychodu z

tytułu działalności podlegającej obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, o której mowa

w ust. 2 oraz z tytułu służby wymienionej w art. 6 ust. 1 pkt 4 i 6.

1a

Dla emerytów i rencistów prowadzących pozarolniczą działalność za przychód, o którym

mowa w ust. 1, przyjmuje się przychód stanowiący podstawę wymiaru składki na ubezpieczenia

społeczne w rozumieniu przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych.

2.

Za działalność podlegającą obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, o której mowa w

ust. 1, uważa się zatrudnienie, służbę lub inną pracę zarobkową albo prowadzenie pozarolniczej

działalności, z uwzględnieniem ust. 3.

3.

Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się również do emerytów i rencistów osiągających przychód

z tytułu działalności wykonywanej za granicą.

4.

Przepisy ust. 1, 1a i 2 stosuje się również do osób wyłączonych z obowiązku ubezpieczenia

społecznego z tytułu ustalenia prawa do emerytury i renty lub wykonujących działalność

niepodlegającą obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu z uwagi na podleganie temu

obowiązkowi z innego tytułu.

5.

Przepisów ust. 1-4 nie stosuje się do honorariów z tytułu działalności twórczej i

artystycznej.

6.

Za przychód, o którym mowa w ust. 1, uważa się również kwoty pobranych zasiłków: chorobowego,

macierzyńskiego i opiekuńczego oraz wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy, wypłacanego

na podstawie przepisów Kodeksu pracy, i kwoty świadczenia rehabilitacyjnego i wyrównawczego, zasiłku wyrównawczego i dodatku

wyrównawczego.

7.

Prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy oraz renty rodzinnej, do

której uprawniona jest jedna osoba, ulega zawieszeniu w razie osiągania przychodu

w kwocie wyższej niż 130% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy,

ostatnio ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego.

8.

W razie osiągania przychodu w kwocie przekraczającej 70% przeciętnego miesięcznego

wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy, ostatnio ogłoszonego przez Prezesa Głównego

Urzędu Statystycznego, nie wyżej jednak niż 130% tej kwoty, świadczenie ulega zmniejszeniu

o kwotę przekroczenia, nie większą jednak niż kwota maksymalnego zmniejszenia obowiązująca

w dniu 31 grudnia 1998 r. w wysokości

1)

24% kwoty bazowej obowiązującej przy ostatniej waloryzacji w 1998 r. - dla emerytury

lub renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy;

2)

18% kwoty bazowej, o której mowa w pkt 1 - dla renty z tytułu częściowej niezdolności

do pracy;

3)

20,4% kwoty bazowej, o której mowa w pkt 1 - dla renty rodzinnej, do której uprawniona

jest jedna osoba.

9.

Kwoty maksymalnych zmniejszeń, o których mowa w ust. 8, podlegają podwyższeniu, przy

zastosowaniu wskaźnika waloryzacji emerytur i rent w kolejnych terminach waloryzacji.

10.

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ogłasza w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej

Polskiej „Monitor Polski”

1)

w terminie do 14 dnia roboczego drugiego miesiąca każdego kwartału kalendarzowego

- kwoty przychodu, o których mowa w ust. 7 i 8, z zaokrągleniem w górę do pełnych

10 groszy;

2)

w terminie do 14 roboczego dnia listopada - kwoty graniczne przychodu dla mijającego

roku kalendarzowego.

1.

Wysokość renty rodzinnej, przysługującej więcej niż jednej osobie, ulega zmniejszeniu

w przypadku, gdy osoba uprawniona do części renty osiąga przychód w kwocie wyższej

niż 70% przeciętnego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy, ostatnio ogłoszonego przez

Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, nie wyższej jednak niż 130% tej kwoty miesięcznie.

2.

Zmniejszenie renty następuje poprzez zmniejszenie części renty przysługującej osobie

osiągającej przychód o kwotę przekroczenia, nie więcej jednak niż o kwotę, o której

mowa w art. 104 ust. 8 pkt 3, pomnożoną przez proporcję części renty rodzinnej przed

dokonaniem zmniejszenia i pełnej renty rodzinnej.

3.

Przychód osiągany przez osobę uprawnioną do renty rodzinnej w wysokości przekraczającej

kwotę równą 130% przeciętnego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy, ostatnio ogłoszonego

przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, powoduje zawieszenie prawa do części

renty rodzinnej dla tej osoby. Wysokości części renty przysługujących pozostałym członkom

rodziny nie ulegają zmianie.

Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określa, w drodze rozporządzenia

1)

szczegółowe zasady zawieszania i zmniejszania świadczeń;

2)

obowiązki emerytów i rencistów oraz płatników składek i urzędów skarbowych;

3)

szczegółowe zasady rocznego i miesięcznego rozliczania świadczeń;

4)

szczegółowe zasady zawieszania i zmniejszania świadczeń osobom, którym świadczenia

przyznano z uwzględnieniem okresów ubezpieczenia za granicą.

Prawo do świadczeń uzależnionych od niezdolności do pracy oraz wysokość tych świadczeń

ulega zmianie, jeżeli w wyniku badania lekarskiego, przeprowadzonego na wniosek lub

z urzędu, ustalono zmianę stopnia niezdolności do pracy, brak tej niezdolności lub

jej ponowne powstanie.

1.

Jeżeli do renty rodzinnej uprawnionych jest więcej niż jedna osoba i jedna lub kilka

z tych osób zgłosi wniosek o wyłączenie z kręgu osób uprawnionych do renty, prawo

do renty rodzinnej ulegnie ponownemu ustaleniu z pominięciem tej osoby (osób).

2.

Wniosek, o którym mowa w ust. 1, jest okolicznością powodującą ustanie prawa do renty

rodzinnej osób wymienionych w ust. 1. Przepis art. 134 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 2

stosuje się odpowiednio.

3.

Ponowne ustalenie wysokości renty rodzinnej dla pozostałych osób uprawnionych do renty

następuje od miesiąca, od którego wstrzymano wypłatę renty osobie, o której mowa w

ust. 1.

4.

Na wniosek osoby, o której mowa w ust. 1, prawo do renty rodzinnej ulega ponownemu

ustaleniu, nie wcześniej jednak niż od miesiąca zgłoszenia wniosku.

1

Jeżeli po dniu, od którego przyznano emeryturę określoną w art. 24 lub 24a, emeryt

podlegał ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, wysokość świadczenia ulega ponownemu

ustaleniu w sposób określony w ust. 2.

2

Emerytury obliczone według zasad określonych w art. 26 powiększa się o kwotę wynikającą

z podzielenia składek zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego po dniu ustalenia

prawa do emerytury, o której mowa w art. 24 i 24a, i zwaloryzowanych zgodnie z art.

25 przez wyrażone w miesiącach średnie dalsze trwanie życia ustalone dla wieku danego

ubezpieczonego w dniu złożenia wniosku o przeliczenie wysokości emerytury, z uwzględnieniem

ust. 4 i 5.

2a

Złożenie przez członka otwartego funduszu emerytalnego wniosku o ponowne ustalenie

wysokości emerytury, o której mowa w art. 24 lub art. 24a, oznacza jednocześnie złożenie

wniosku o ponowne ustalenie wysokości okresowej emerytury kapitałowej w trybie art. 25 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o emeryturach kapitałowych.

3.

Ponowne ustalenie wysokości emerytury następuje na wniosek zgłoszony nie wcześniej

niż po upływie roku kalendarzowego lub po ustaniu ubezpieczeń emerytalnego i rentowych.

4.

Podstawę obliczenia emerytury stanowi kwota składek zaewidencjonowanych od miesiąca,

od którego została podjęta wypłata emerytury po raz pierwszy, do miesiąca poprzedzającego

miesiąc zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie emerytury.

5.

Przepis ust. 4 stosuje się odpowiednio do kolejnych wniosków o ustalenie emerytury

w nowej wysokości.

1.

Na wniosek emeryta lub rencisty wysokość emerytury określonej w art. 53 oraz renty

ulega ponownemu ustaleniu na zasadach określonych w art. 110-113.

2.

Jeżeli w wyniku ponownego ustalenia emerytura lub renta jest niższa, świadczenie przysługuje

w dotychczasowej wysokości.

3

Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do emerytury obliczonej zgodnie z art.

24a ust. 5 i art. 54a.

1.

Wysokość emerytury lub renty oblicza się ponownie od podstawy wymiaru ustalonej w

sposób określony w art. 15, z uwzględnieniem ust. 3, jeżeli do jej obliczenia wskazano

podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i

rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego przypadającą w całości lub w części

po przyznaniu świadczenia, a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy od poprzednio

obliczonego.

2.

Warunek posiadania wyższego wskaźnika wysokości podstawy wymiaru nie jest wymagany

od emeryta lub rencisty, który od dnia ustalenia prawa do świadczenia do dnia zgłoszenia

wniosku o ponowne ustalenie świadczenia, w myśl ust. 1, nie pobrał świadczenia wskutek

zawieszenia prawa do emerytury lub renty lub okres wymagany do ustalenia podstawy

przypada w całości po przyznaniu prawa do świadczenia, a wskaźnik wysokości podstawy

wynosi co najmniej 130%.

3.

Okres ostatnich 20 lat kalendarzowych, o których mowa w art. 15 ust. 1, obejmuje okres

przypadający bezpośrednio przed rokiem, w którym zgłoszono wniosek o ponowne ustalenie

wysokości świadczenia, z uwzględnieniem art. 176.

1.

Wysokość emerytury lub renty oblicza się ponownie, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, od

podstawy wymiaru ustalonej w myśl art. 15, jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę

wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe

na podstawie przepisów prawa polskiego

1)

z liczby kolejnych lat kalendarzowych i w okresie wskazanym do ustalenia poprzedniej

podstawy wymiaru świadczenia,

2

z kolejnych 10 lat kalendarzowych wybranych z 20 lat kalendarzowych, poprzedzających

bezpośrednio rok kalendarzowy, w którym zgłoszono wniosek o przyznanie emerytury lub

renty albo o ponowne ustalenie emerytury lub renty, z uwzględnieniem art. 176,

3)

z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu, przypadających

przed rokiem zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie emerytury lub renty

- a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy od poprzednio obliczonego.

2.

Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru, obliczony na zasadach określonych w art. 15,

mnoży się przez kwotę bazową ostatnio przyjętą do obliczenia świadczenia.

3.

Podstawa wymiaru emerytury lub renty, ustalona na zasadach określonych w ust. 1 i

2, podlega wszystkim waloryzacjom przysługującym do dnia zgłoszenia wniosku o ponowne

ustalenie tej podstawy.

1.

Jeżeli emeryt lub rencista zgłosi wniosek o ponowne ustalenie wysokości świadczenia

przez doliczenie nieuwzględnionych dotychczas w wymiarze świadczenia okresów składkowych

lub nieskładkowych, kwotę przysługującego świadczenia zwiększa się doliczając

1)

do kwoty emerytury, o której mowa w art. 53, lub renty z tytułu całkowitej niezdolności

do pracy

a)

po 1,3% podstawy wymiaru, ustalonej w wyniku waloryzacji, za każdy rok okresów składkowych,

o których mowa w art. 6,

b)

po 0,7% podstawy wymiaru, ustalonej w wyniku waloryzacji, za każdy rok okresów nieskładkowych,

o których mowa w art. 7;

2)

do kwoty renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy oraz do kwoty renty rodzinnej

część wzrostu, o którym mowa w pkt 1, ustaloną przy zastosowaniu wskaźnika procentowego,

określonego odpowiednio w art. 62 ust. 2 lub w art. 73 ust. 1.

2.

Przy obliczaniu wzrostu, o którym mowa w ust. 1, okresy składkowe i nieskładkowe ustala

się z uwzględnieniem pełnych miesięcy.

Ponowne ustalenie wysokości emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, poprzez

doliczenie nieuwzględnionych dotychczas w wymiarze świadczenia okresów składkowych

lub nieskładkowych, następuje na wniosek zgłoszony nie wcześniej niż po zakończeniu

kwartału kalendarzowego, jeżeli emeryt lub rencista pozostaje w ubezpieczeniu, chyba

że w kwartale kalendarzowym ustało ubezpieczenie.

1.

Do dnia powołania Prezesa Zakładu, o którym mowa w art. 73, jego funkcje sprawuje

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych powołany w trybie ustawy, o której mowa w art.

122 ust. 1 pkt 1.

2.

Z dniem powołania Prezesa Zakładu, o którym mowa w art. 73, wygasa akt powołania Prezesa

sprawującego jego funkcje.

1.

Z dniem 1 stycznia 1999 r. wygasają akty powołania dyrektorów oddziałów Zakładu.

2.

Osoby, o których mowa w ust. 1, pełnią obowiązki do czasu powołania kierowników terenowych

jednostek organizacyjnych Zakładu, o których mowa w art. 67 ust. 1 pkt 2. Art. 113c.

1. Stroną stosunków pracy pracowników zatrudnionych w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych

działającym na podstawie art. 7 ustawy, o której mowa w art. 122 ust. 1 pkt 1, oraz

w jednostkach, o których mowa w art. 117 ust. 1, staje się Zakład, z uwzględnieniem

ust. 4 i 5.

2.

Pracownikom, o których mowa w ust. 1, nie przysługują odprawy i inne świadczenia pieniężne

wypłacane na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami

stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy oraz na podstawie przepisów o

pracownikach urzędów państwowych, z zastrzeżeniem ust. 4 i 5.

3.

Zakład w terminie do dnia 31 stycznia 1999 r. zawiadamia na piśmie pracowników zatrudnionych

na podstawie umowy o pracę o warunkach pracy oraz o skutkach w zakresie stosunków

pracy związanych ze zmianą, o której mowa w ust. 1 oraz w art. 113b ust. 1.

4.

W terminie 30 dni od zawiadomienia przewidzianego w ust. 3 pracownik zatrudniony na

podstawie umowy o pracę może bez wypowiedzenia, za siedmiodniowym uprzedzeniem, rozwiązać

stosunek pracy. Rozwiązanie stosunku pracy w tym trybie powoduje dla pracownika skutki,

jakie przepisy prawa pracy wiążą z rozwiązaniem stosunku pracy przez pracodawcę z

przyczyn dotyczących zakład u pracy.

5.

Pracownikom zatrudnionym na podstawie mianowania Zakład do dnia 31 stycznia 1999 r.

przedstawi na piśmie nowe warunki pracy i płac z wynagrodzeniem nie niższym niż dotychczasowe.

Pracownicy w terminie 30 dni winni złożyć oświadczenie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia

proponowanych warunków. W razie nieuzgodnienia warunków, dotychczasowy stosunek pracy

rozwiązuje się z upływem okresu równego okresowi wypowiedzenia, liczonego od dnia,

w którym pracownik złożył oświadczenie o odmowie przyjęcia proponowanych warunków,

lub od dnia, do którego winien złożyć takie oświadczenie. Rozwiązanie stosunku pracy

w tym trybie powoduje skutki, jakie przepisy ustawy o pracownikach urzędów państwowych wiążą z rozwiązaniem stosunku pracy w związku z likwidacją urzędu.

6.

Do czasu zawarcia układu zbiorowego, zasady wynagradzania pracowników Zakładu oraz

wielkość środków na wynagrodzenia określa Prezes Zakładu.

1.

Prawo do świadczeń lub ich wysokość ulega ponownemu ustaleniu na wniosek osoby zainteresowanej

lub z urzędu, jeżeli po uprawomocnieniu się decyzji w sprawie świadczeń zostaną przedłożone

nowe dowody lub ujawniono okoliczności istniejące przed wydaniem tej decyzji, które

mają wpływ na prawo do świadczeń lub na ich wysokość.

1a

Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio, jeżeli po uprawomocnieniu się decyzji okaże

się, że przedłożone dowody nie dawały podstaw do ustalenia prawa do emerytury lub

renty albo ich wysokości.

2.

Jeżeli prawo do świadczeń lub ich wysokość ustalono orzeczeniem organu odwoławczego,

organ rentowy na podstawie dowodów lub okoliczności, o których mowa w ust. 1

1)

wydaje we własnym zakresie decyzję przyznającą prawo do świadczeń lub podwyższającą

ich wysokość;

2)

występuje do organu odwoławczego z wnioskiem o wznowienie postępowania przed tym organem,

gdy z przedłożonych dowodów lub ujawnionych okoliczności wynika, że prawo do świadczeń

nie istnieje lub że świadczenia przysługują w niższej wysokości; z wnioskiem tym organ

rentowy może wystąpić w każdym czasie;

3)

wstrzymuje wypłatę świadczeń w całości lub części, jeżeli emeryt lub rencista korzystał

ze świadczeń na podstawie nieprawdziwych dokumentów lub zeznań albo w innych wypadkach

złej woli.

1.

Decyzje w sprawach świadczeń wydają i świadczenia te wypłacają, z uwzględnieniem ust.

2-4, organy rentowe właściwe ze względu na miejsce zamieszkania osoby zainteresowanej.

2

Wyznaczone przez Prezesa Zakładu jednostki organizacyjne Zakładu wydają decyzje w

sprawie świadczeń i świadczenia te wypłacają

1)

osobom zamieszkałym za granicą w państwie, z którym łączy Rzeczpospolitą Polską umowa

międzynarodowa w dziedzinie ubezpieczeń społecznych;

2)

osobom, którym przy ustalaniu prawa i wysokości emerytury lub renty uwzględniono okresy

ubezpieczenia, o których mowa w art. 8.

3.

Osobom zamieszkałym za granicą w państwie, z którym nie łączy Rzeczpospolitą Polską

umowa międzynarodowa w dziedzinie ubezpieczeń społecznych, decyzje w sprawach świadczeń

wydają i świadczenia te wypłacają organy rentowe właściwe ze względu na ostatnie miejsce

zamieszkania w Polsce osoby zainteresowanej (ubezpieczonego).

4.

(uchylony).

1.

Postępowanie w sprawach świadczeń wszczyna się na podstawie wniosku zainteresowanego,

chyba że ustawa stanowi inaczej.

1a

Postępowanie o emeryturę wszczyna się z urzędu, jeżeli wiek emerytalny dla uprawnionych

do świadczenia przedemerytalnego lub zasiłku przedemerytalnego wynosi 60 lat dla kobiet

i 65 lat dla mężczyzn.

1b

Postępowanie w sprawie świadczenia podlega umorzeniu, jeżeli osoba ubiegająca się

o świadczenie zmarła przed wydaniem decyzji w sprawie tego świadczenia.

1c

Przepisu ust. 1b nie stosuje się w sprawach, o których mowa w art. 136.

1d

Przepisu ust. 1b nie stosuje się, jeżeli członek otwartego funduszu emerytalnego zmarł

przed wydaniem decyzji, o ile w dniu śmierci spełniał warunki do emerytury.

2

Wniosek o emeryturę lub rentę może być wycofany, jednakże nie później niż do dnia

uprawomocnienia się decyzji. W razie wycofania wniosku postępowanie w sprawie świadczeń

podlega umorzeniu.

3.

Wnioski w sprawie przyznania świadczeń zgłasza się w organie rentowym bezpośrednio

lub za pośrednictwem płatnika składek, z uwzględnieniem art. 182.

4.

Wnioski w sprawie przyznania świadczeń osobom, o których mowa w art. 115 ust. 2 i

3, zgłasza się w organach rentowych wymienionych w tych przepisach, z uwzględnieniem

postanowień umów międzynarodowych.

5.

Do wniosku w sprawie przyznania świadczeń powinny być dołączone dowody uzasadniające

prawo do świadczeń i ich wysokości, określone w drodze rozporządzenia przez ministra

właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego.

Złożenie przez członka otwartego funduszu emerytalnego wniosku o emeryturę, o której

mowa w art. 24 ust. 1, oznacza jednocześnie złożenie wniosku o ustalenie okresowej

emerytury kapitałowej, o której mowa w ustawie z dnia 21 listopada 2008 r. o emeryturach kapitałowych.

1.

Okresy składkowe, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2-9 i ust. 2 pkt 1 lit. b-d,

pkt 2 lit. d i pkt 4-17, okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7, oraz okresy,

o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 1, mogą być uwzględnione, jeżeli zostały udowodnione

dokumentami (zaświadczeniami) lub wpisami w legitymacji ubezpieczeniowej bądź uznane

orzeczeniem sądu, z uwzględnieniem ust. 3 i 4.

2.

Przypadające po dniu wejścia w życie ustawy okresy składkowe, o których mowa w art.

6 ust. 1 pkt 1, okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 1, oraz dane o podstawie

wymiaru składek i wysokości wpłaconych składek podlegają uwzględnieniu na podstawie

informacji zarejestrowanych na koncie ubezpieczonego.

3.

Okresy osadzenia, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 8, na mocy wyroku - potwierdza

prezes sądu okręgowego, a w przypadku osadzenia bez wyroku - Prezes Instytutu Pamięci

Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu.

4.

Okresy, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10 i art. 7 pkt 4, mogą być udowodnione

dokumentami lub zeznaniami świadków. Oceny tych dokumentów i zeznań dokonuje, w drodze

decyzji, Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych zgodnie z przepisami

o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu

powojennego.

5.

Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego, w drodze rozporządzenia, określa

rodzaje dowodów niezbędnych do ustalenia prawa i wysokości świadczeń w przypadkach,

gdy konto ubezpieczonego nie zawiera tych informacji.

1.

Organ rentowy wydaje decyzję w sprawie prawa do świadczenia lub ustalenia jego wysokości

po raz pierwszy w ciągu 30 dni od wyjaśnienia ostatniej okoliczności niezbędnej do

wydania tej decyzji, z uwzględnieniem ust. 2 i 3 oraz art. 120.

1a

W razie ustalenia prawa do świadczenia lub jego wysokości orzeczeniem organu odwoławczego

za dzień wyjaśnienia ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji uważa się

również dzień wpływu prawomocnego orzeczenia organu odwoławczego, jeżeli organ rentowy

nie ponosi odpowiedzialności za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do

wydania decyzji. Organ odwoławczy, wydając orzeczenie, stwierdza odpowiedzialność

organu rentowego.

2.

Jeżeli w wyniku decyzji zostało ustalone prawo do świadczenia oraz jego wysokość,

organ rentowy dokonuje wypłaty świadczenia w terminie określonym w ust. 1.

3.

Jeżeli na podstawie przedstawionych środków dowodowych nie jest możliwe ustalenie

prawa lub wysokości świadczenia, za datę wyjaśnienia ostatniej okoliczności, o której

mowa w ust. 1, uważa się datę końcową dodatkowego terminu do przedstawienia niezbędnych

dowodów, wyznaczonego przez organ rentowy, albo datę przedstawienia tych dowodów.

4.

Przy dokonywaniu wypłaty wynikającej z decyzji ponownie ustalającej prawo do świadczenia

lub jego wysokość, ust. 1-3 stosuje się odpowiednio, z zastrzeżeniem ust. 5.

5.

Wypłata świadczenia wynikająca z decyzji, o której mowa w ust. 4, następuje w najbliższym

terminie płatności świadczenia albo w następnym terminie płatności, jeżeli okres między

datą wyjaśnienia ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania tej decyzji a najbliższym

terminem płatności jest krótszy niż 30 dni.

6.

Przepisów ust. 1-5 nie stosuje się, jeżeli umowy międzynarodowe stanowią inaczej.

7.

Od decyzji organu rentowego przysługują osobie zainteresowanej środki odwoławcze określone

w odrębnych przepisach.

1

Organ rentowy wydaje decyzję o przyznaniu renty z tytułu okresowej niezdolności do

pracy na okres wskazany w orzeczeniu lekarza orzecznika lub w orzeczeniu komisji lekarskiej.

2.

W razie orzeczenia o celowości przekwalifikowania zawodowego organ rentowy wydaje

decyzję o przyznaniu renty szkoleniowej na okres 6 miesięcy i kieruje zainteresowanego

do powiatowego urzędu pracy w celu poddania przekwalifikowaniu zawodowemu.

3.

Na wniosek starosty organ rentowy wydaje decyzję o przedłużeniu prawa do renty szkoleniowej

na okres wskazany w tym wniosku, z uwzględnieniem przepisu art. 60 ust. 2.

4.

Organ rentowy ponownie kieruje zainteresowanego do lekarza orzecznika, jeżeli starosta

zawiadomi o braku możliwości przekwalifikowania do innego zawodu.

Jeżeli prawo do świadczeń zostało udowodnione, ale zainteresowany nie przedłożył dowodów

niezbędnych do ustalenia wysokości świadczeń, organ rentowy przyznaje zainteresowanemu

świadczenia w kwocie zaliczkowej zbliżonej do kwoty przewidywanych świadczeń.

1.

Wyciągi z akt stanu cywilnego, zaświadczenia wydawane w celu ustalenia uprawnień do

świadczeń oraz pisma o wydanie tych dokumentów są wolne od opłat.

2

W sprawach świadczeń przewidzianych w ustawie osoby zainteresowane i organy rentowe

są zwolnione od wszelkich opłat, z wyłączeniem opłat ponoszonych na podstawie art. 16 ust. 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej

finansowanych ze środków publicznych

(Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027, z późn. zm..

1.

Organy administracji rządowej, samorządowej i pracodawcy są zobowiązane do udzielania

organom rentowym pomocy i informacji w sprawach świadczeń przewidzianych w ustawie.

2.

Podmioty, o których mowa w ust. 1, są zobowiązane - na wniosek osób zainteresowanych

lub organu rentowego - do nieodpłatnego poświadczania własnoręczności lub autentyczności

podpisów na oświadczeniach (deklaracjach) i formularzach rentowych wymaganych do uzyskania

lub pobierania rent z instytucji zagranicznych.

3.

Przepis ust. 2 nie narusza przepisów art. 96 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie

(Dz. U. z 2008 r. Nr 189, poz. 1158 oraz z 2009 r. Nr 37, poz. 286).

Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego, w drodze rozporządzenia, określa

szczegółowy tryb postępowania w sprawach ustalania prawa do świadczeń pieniężnych

przewidzianych w ustawie.

Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, termin i tryb dokonywania wypłat

transferowych w przypadkach, o których mowa w art. 70 ust. 2 i art. 119 oraz w przepisach

rozdziału 12 i 13. Rozporządzenie powinno w szczególności określać zasady współdziałania

Krajowego Depozytu i Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz otwartych funduszy emerytalnych

i Zakładu Ubezpieczeń

Społecznych przy dokonywaniu rozliczeń wypłat transferowych oraz sposób rozdysponowania

odsetek z tytułu przechowywania na rachunku środków przekazanych przez otwarte fundusze

w ramach rozliczenia tej wypłaty.

W postępowaniu w sprawach o świadczenia określone w ustawie stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że niniejsza ustawa stanowi inaczej.

1.

Pracodawcy obowiązani są do

1)

współdziałania z pracownikiem w gromadzeniu dokumentacji niezbędnej do przyznania

świadczenia;

2)

wydawania pracownikowi lub organowi rentowemu zaświadczeń niezbędnych do ustalenia

prawa do świadczeń i ich wysokości;

3)

przygotowania wniosku o emeryturę i przedłożenia go za zgodą pracownika organowi rentowemu

nie później niż na 30 dni przed zamierzonym terminem przejścia pracownika na emeryturę,

z uwzględnieniem art. 182;

4)

przygotowania, za zgodą pracownika, wniosku o rentę z tytułu niezdolności do pracy

i przedłożenia go organowi rentowemu na 30 dni przed ustaniem prawa do zasiłków chorobowych;

5)

poinformowania bezzwłocznie, po śmierci pracownika, pozostałej po nim rodziny o warunkach

uzyskania renty rodzinnej, przygotowania wniosku o rentę i przedłożenia go organowi

rentowemu.

2.

Przepisy ust. 1 stosuje się odpowiednio do innych płatników składek, z wyjątkiem zleceniodawców,

osób fizycznych zatrudniających pracowników, niewypłacających świadczeń z ubezpieczenia

chorobowego oraz płatników składek, którzy opłacają składkę za siebie i osoby współpracujące.

1.

Płatnik składek jest zobowiązany, na żądanie organu rentowego, do wystawienia dokumentów

(zaświadczeń) w celu udowodnienia okresów składkowych, o których mowa w art. 6 ust.

1 pkt 1, oraz okresów nieskładkowych, o których mowa w art. 7 pkt 1, z uwzględnieniem

ust. 2 i 5.

2.

Płatnik składek jest zobowiązany do wystawienia dokumentów (zaświadczeń) w celu udowodnienia

okresów pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, okresów pracy

górniczej oraz okresów pracy na kolei.

3.

Płatnik składek jest zobowiązany do wystawienia zaświadczenia o wysokości przychodu

stanowiącego podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, wypłaconego za okresy,

za które przychód ten przysługuje, a także o wysokości wypłaconych wynagrodzeń za

czas niezdolności do pracy, świadczeń i zasiłków oraz innych należności, o których

mowa w art. 15 ust. 3.

4.

Płatnik składek jest zobowiązany przechowywać listy płac, karty wynagrodzeń albo inne

dowody, na podstawie których następuje ustalenie podstawy wymiaru emerytury lub renty,

przez okres 50 lat od dnia zakończenia przez ubezpieczonego pracy u danego płatnika.

5.

Od osoby opłacającej składki na własne ubezpieczenia społeczne organ rentowy może

żądać przedłożenia dowodów potwierdzających opłacanie składek oraz wysokości podstawy

wymiaru składek za okres przypadający po dniu 31 grudnia 1998 r.

Osoba, która złożyła wniosek o przyznanie świadczenia, do którego prawo jest uzależnione

od stwierdzenia niezdolności do pracy, oraz osoba mająca ustalone prawo do takiego

świadczenia jest zobowiązana, na żądanie organu rentowego, poddać się badaniom lekarskim

oraz, na wniosek lekarza orzecznika lub na wniosek komisji lekarskiej, badaniom psychologicznym,

jeżeli są one niezbędne do ustalenia prawa do świadczeń określonych ustawą. Przepis

art. 134 ust. 1 pkt 3 stosuje się odpowiednio.

1

Emeryt lub rencista jest zobowiązany zawiadomić organ rentowy o podjęciu działalności,

o której mowa w art. 104 ust. 1-4, i o wysokości osiąganego z tego tytułu przychodu,

a po upływie roku kalendarzowego - o wysokości tego przychodu uzyskanego w poprzednim

roku kalendarzowym.

1a

Obowiązek określony w ust. 1 nie dotyczy emerytów, którzy 60 lat (kobiety) lub 65

lat (mężczyźni) ukończyli przed podjęciem działalności, o której mowa w art. 104 ust.

1-4.

2.

Obowiązki określone w ust. 1 spoczywają odpowiednio na pracodawcy i zleceniodawcy,

a w przypadku osoby pełniącej służbę - na właściwej komórce kadrowej.

1.

Na żądanie organu rentowego emeryt lub rencista jest zobowiązany do potwierdzania

własnoręcznym podpisem istnienia dalszego prawa do pobierania świadczeń określonych

ustawą.

2.

W razie zaistnienia okoliczności uniemożliwiających lub utrudniających emerytowi lub

renciście złożenie tego podpisu, istnienie dalszego prawa do pobierania świadczeń

przez tego emeryta lub rencistę może potwierdzić własnoręcznym podpisem upoważniona

osoba sprawująca faktyczną opiekę nad emerytem lub rencistą.

3.

Własnoręczność podpisu osób, o których mowa w ust. 1 i 2, potwierdzają nieodpłatnie

właściwe organy administracji rządowej lub jednostek samorządu terytorialnego.

4.

Przepis ust. 3 nie narusza przepisów art. 96 ustawy - Prawo o notariacie.

5.

W razie niespełnienia wymogu, o którym mowa w ust. 1, przepisy art. 101 i 134 stosuje

się odpowiednio.

1.

Świadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie

wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z

urzędu, z uwzględnieniem ust. 2.

2.

W razie zgłoszenia wniosku o rentę rodzinną w miesiącu przypadającym bezpośrednio

po miesiącu, w którym nastąpiła śmierć ubezpieczonego, emeryta lub rencisty, rentę

rodzinną wypłaca się od dnia śmierci, nie wcześniej jednak niż od dnia spełnienia

warunków do renty przez uprawnionych członków rodziny.

3

Warunkiem podjęcia wypłaty emerytury, o której mowa w art. 24 ust. 1, dla członka

otwartego funduszu emerytalnego po ukończeniu wieku 65 lat jest złożenie wniosku o

ustalenie prawa do dożywotniej emerytury kapitałowej albo oświadczenie, o którym mowa

w art. 17 ust. 5 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o emeryturach kapitałowych.

1.

Świadczenia wypłaca się za miesiące kalendarzowe w dniu ustalonym w decyzji organu

rentowego jako termin płatności świadczeń, z uwzględnieniem ust. 4 i 5, chyba że umowy

międzynarodowe stanowią inaczej.

2.

Świadczenia wypłaca się osobom uprawnionym, za pośrednictwem osób prawnych prowadzących

działalność w zakresie doręczania świadczeń, albo na wniosek tej osoby na jej rachunek

w banku lub w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, z uwzględnieniem ust.

3.

2a

Przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio do osób sprawujących opiekę prawną nad osobami

uprawnionymi do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy oraz osób sprawujących

opiekę nad osobami, o których mowa w art. 131 ust. 1.

2b

Przepisu ust. 2 nie stosuje się w przypadku, gdy osoba sprawująca opiekę prawną nad

osobami uprawnionymi do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy oraz osoba

sprawująca opiekę nad osobami, o których mowa w art. 131 ust. 1, odbywa karę pozbawienia

wolności, karę aresztu wojskowego albo karę aresztu za wykroczenie lub jest tymczasowo

aresztowana.

3.

Osobie odbywającej karę pozbawienia wolności, karę aresztu wojskowego albo karę aresztu

za wykroczenie oraz osobie tymczasowo aresztowanej świadczenia wypłaca się za pośrednictwem

osób prawnych prowadzących działalność w zakresie doręczania świadczeń

1)

pod adresem zakładu karnego lub aresztu;

2)

na wniosek tej osoby - na jej rachunek w banku albo osobie wskazanej przez tę osobę,

po uprzednim pouczeniu o okolicznościach, o których mowa w art. 138 ust. 2 pkt 1.

4.

Za dzień wypłaty świadczeń przekazywanych za granicę uważa się dzień przekazania należności

do banku lub innej instytucji pośredniczącej w wypłacie świadczeń.

5.

Świadczenia przekazywane za granicę, ustalone w kwotach niższych od najniższej emerytury,

mogą być wypłacane w innych niż określone w ust. 1 terminach ustalonych w decyzji

organu rentowego.

1.

Rentę rodzinną lub jej część, o której mowa w art. 74 ust. 2, przysługującą

1)

osobie małoletniej,

2)

osobie pełnoletniej, nad którą ustanowiona została opieka prawna,

wypłaca się osobom sprawującym opiekę nad tymi osobami, po uprzednim pouczeniu o okolicznościach,

o których mowa w art. 138 ust. 2 pkt 1, z zastrzeżeniem ust. 5 i 6.

2.

Część renty rodzinnej, przysługującą osobie pełnoletniej innej niż wymieniona w ust.

1 pkt 2, wypłaca się - na wniosek tej osoby - innej osobie pełnoletniej uprawnionej

do części tej renty rodzinnej albo osobie, która sprawowała opiekę nad wnioskodawcą

przed osiągnięciem pełnoletności, po uprzednim pouczeniu o okolicznościach, o których

mowa w art. 138 ust. 2 pkt 1.

3.

W razie ujawnienia okoliczności powodujących konieczność dokonania podziału renty

po raz pierwszy lub zmiany warunków dotychczasowego podziału renty, organ rentowy

wypłaca wyrównanie świadczenia od miesiąca ujawnienia tych okoliczności.

4.

Kwoty wypłacone przed dokonaniem podziału renty rodzinnej za okres, za który ustala

się ten podział

1)

zalicza się na poczet kwot przysługujących w wyniku dokonania tego podziału, jeżeli

za okres ten przysługuje wyrównanie świadczenia;

2)

nie podlegają dochodzeniu, jeżeli w wyniku podziału ustalono, że za okres ten przysługiwało

świadczenie w niższej wysokości.

5.

W przypadku pobytu sieroty zupełnej w zakładzie specjalnym, w domu dziecka lub w placówce

opiekuńczo-wychowawczej rentę rodzinną wraz z dodatkiem dla sieroty zupełnej wpłaca

się na rachunek oszczędnościowy w banku, wskazanym przez kierownika placówki lub opiekuna

ustanowionego przez sąd.

6.

W przypadku pobytu w zakładzie specjalnym, w domu dziecka lub w placówce opiekuńczo-wychowawczej

więcej niż jednej sieroty zupełnej uprawnionych do jednej renty rodzinnej, każdej

z nich wypłaca się przysługującą jej część renty oraz dodatek dla sieroty zupełnej.

Przepis ust. 5 stosuje się odpowiednio.

Emerytowi lub renciście, który zamieszkał za granicą, świadczenie wypłaca się - na

jego wniosek - osobie przez niego upoważnionej do odbioru, zamieszkałej w kraju, lub

na rachunek bankowy emeryta lub rencisty w kraju, chyba że umowy międzynarodowe stanowią

inaczej.

1.

W razie ponownego ustalenia przez organ rentowy prawa do świadczeń lub ich wysokości,

przyznane lub podwyższone świadczenia wypłaca się, poczynając od miesiąca, w którym

powstało prawo do tych świadczeń lub do ich podwyższenia, jednak nie wcześniej niż

1)

od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy lub wydano decyzję

z urzędu, z zastrzeżeniem art. 107a ust. 3;

2)

za okres 3 lat poprzedzających bezpośrednio miesiąc, o którym mowa w pkt 1, jeżeli

odmowa lub przyznanie niższych świadczeń były następstwem błędu organu rentowego lub

odwoławczego.

2.

Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio również w razie ponownego ustalenia prawa do

świadczeń lub ich wysokości wskutek wznowienia postępowania przed organami odwoławczymi

albo wskutek kasacji, z tym że za miesiąc zgłoszenia wniosku przyjmuje się miesiąc

wniesienia wniosku o wznowienie postępowania lub o kasację.

1.

Wypłatę świadczeń wstrzymuje się, jeżeli

1)

powstaną okoliczności uzasadniające zawieszenie prawa do świadczeń lub ustanie tego

prawa;

2)

osoba pobierająca świadczenia mimo pouczenia lub żądania organu rentowego nie przedłoży

dowodów stwierdzających dalsze istnienie prawa do świadczeń;

3)

osoba uprawniona do świadczeń nie poddała się badaniu lekarskiemu lub psychologicznemu,

bez uzasadnionych przyczyn, mimo wezwania organu rentowego;

4)

okaże się, że prawo do świadczeń nie istniało;

5)

świadczenia nie mogą być doręczone z przyczyn niezależnych od organu rentowego.

2.

Wstrzymanie wypłaty świadczeń następuje poczynając od miesiąca

1)

przypadającego po miesiącu, w którym ustało prawo do świadczenia ustalone wskutek

okresowej niezdolności do pracy;

2

w którym została wydana decyzja o wstrzymaniu wypłaty w przypadkach, o których mowa

w ust. 1 pkt 1-4, albo od następnego miesiąca, jeżeli wcześniejsze wstrzymanie wypłaty

nie było możliwe;

3)

za który przysługiwało świadczenie niedoręczone w przypadkach, o których mowa w ust.

1 pkt 5.

3.

Przepis ust. 2 pkt 2 stosuje się odpowiednio, jeżeli powstaną okoliczności uzasadniające

zmniejszenie wysokości świadczeń.

4.

Decyzji o wstrzymaniu wypłaty świadczeń nie wydaje się w przypadkach określonych w

art. 102 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i 3.

1.

W razie ustania przyczyny powodującej wstrzymanie wypłaty świadczenia, wypłatę wznawia

się od miesiąca ustania tej przyczyny, jednak nie wcześniej niż od miesiąca, w którym

zgłoszono wniosek o wznowienie wypłaty lub wydano z urzędu decyzję o jej wznowieniu,

z uwzględnieniem ust. 2.

2.

W przypadkach określonych w art. 134 ust. 1 pkt 5 wypłatę świadczenia wznawia się

od miesiąca, w którym ją wstrzymano, jednak za okres nie dłuższy niż 3 lata poprzedzające

bezpośrednio miesiąc, w którym zgłoszono wniosek o wznowienie wypłaty.

3.

Jeżeli wstrzymanie wypłaty świadczeń nastąpiło na skutek błędu organu rentowego, wypłatę

wznawia się poczynając od miesiąca, w którym je wstrzymano, jednak za okres nie dłuższy

niż 3 lata poprzedzające bezpośrednio miesiąc, w którym zgłoszono wniosek o wznowienie

wypłaty lub wydano decyzję z urzędu o jej wznowieniu.

1.

W razie śmierci osoby, która zgłosiła wniosek o świadczenia określone ustawą, świadczenia

należne jej do dnia śmierci wypłaca się małżonkowi, dzieciom, z którymi prowadziła

wspólne gospodarstwo domowe, a w razie ich braku - małżonkowi i dzieciom, z którymi

osoba ta nie prowadziła wspólnego gospodarstwa domowego, a w razie ich braku - innym

członkom rodziny uprawnionym do renty rodzinnej lub na których utrzymaniu pozostawała

ta osoba.

2.

Osoby wymienione w ust. 1 mają prawo do udziału w dalszym prowadzeniu postępowania

o świadczenia, nieukończonego wskutek śmierci osoby, która o te świadczenia wystąpiła.

3.

Roszczenia o wypłatę świadczeń, o których mowa w ust. 1, wygasają po upływie 12 miesięcy

od dnia śmierci osoby, której świadczenia przysługiwały, chyba że przed upływem tego

okresu zgłoszony zostanie wniosek o dalsze prowadzenie postępowania.

Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego, w drodze rozporządzenia, określa

szczegółowe zasady wypłaty świadczeń.

1.

Osoba, która nienależnie pobrała świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu.

2.

Za nienależnie pobrane świadczenia w rozumieniu ust. 1 uważa się

1)

świadczenia wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie

prawa do świadczeń albo wstrzymanie wypłaty świadczeń w całości lub w części, jeżeli

osoba pobierająca świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania;

2)

świadczenia przyznane lub wypłacone na podstawie fałszywych zeznań lub dokumentów

albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd przez osobę pobierającą świadczenia.

3.

Za nienależnie pobrane świadczenia w rozumieniu ust. 1 uważa się również świadczenia

wypłacone z przyczyn niezależnych od organu rentowego osobie innej niż wskazana w

decyzji tego organu.

4.

Nie można żądać zwrotu kwot nienależnie pobranych świadczeń za okres dłuższy niż 12

miesięcy, jeżeli osoba pobierająca świadczenia zawiadomiła organ rentowy o zajściu

okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń albo wstrzymanie

wypłaty świadczeń w całości lub w części, a mimo to świadczenia były jej nadal wypłacane,

w pozostałych zaś wypadkach - za okres dłuższy niż 3 lata, z zastrzeżeniem ust. 5.

5.

Kwoty nienależnie pobranych świadczeń w związku z osiągnięciem przychodów, o których

mowa w art. 104 ust. 1, podlegają zwrotowi za okres nie dłuższy niż 1 rok kalendarzowy

poprzedzający rok, w którym wydano decyzję o rozliczeniu świadczenia, jeżeli osoba

pobierająca to świadczenie powiadomiła organ rentowy o osiągnięciu przychodu, w pozostałych

zaś przypadkach - za okres nie dłuższy niż 3 lata kalendarzowe poprzedzające rok wydania

tej decyzji.

6.

Organ rentowy może odstąpić od żądania zwrotu kwot nienależnie pobranych świadczeń

w całości lub w części, zmniejszyć wysokość potrąceń, ustaloną zgodnie z art. 140

ust. 4 pkt 1, lub zawiesić dokonywanie tych potrąceń na okres nie dłuższy niż 12 miesięcy,

jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności.

Bank i spółdzielcza kasa oszczędnościowo-kredytową są zobowiązane zwrócić Zakładowi

kwoty świadczeń przekazane na rachunek w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej

za miesiące następujące po miesiącu, w którym nastąpiła śmierć świadczeniobiorcy.

Przepis art. 144 ust. 1 stosuje się odpowiednio.

1.

Ze świadczeń pieniężnych określonych w ustawie - po odliczeniu składki na ubezpieczenie

zdrowotne oraz zaliczki i innych należności z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych

- podlegają potrąceniu, z uwzględnieniem art. 141, następujące należności

1

świadczenia wypłacane w kwocie zaliczkowej, a następnie kwoty świadczenia lub świadczeń

podlegające rozliczeniu w trybie określonym w art. 98 ust. 3;

2)

kwoty nienależnie pobranych emerytur, rent i innych świadczeń z tytułu

a)

zaopatrzenia emerytalnego oraz ubezpieczenia społecznego za okres przed dniem wejścia

w życie ustawy,

b)

ubezpieczeń społecznych, o których mowa w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych, wraz z odsetkami za zwłokę w ich spłacie,

c)

zaopatrzenia określonego w odrębnych przepisach;

3)

sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na zaspokojenie należności alimentacyjnych;

4)

należności alimentacyjne potrącane na wniosek wierzyciela na podstawie przedłożonego

przez niego tytułu wykonawczego;

5)

sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia

alimentacyjne;

6)

kwoty nienależnie pobranych zasiłków rodzinnych lub pielęgnacyjnych oraz świadczeń

rodzinnych w razie braku możliwości potrącenia z wypłacanych zasiłków rodzinnych,

pielęgnacyjnych oraz świadczeń rodzinnych, wraz z odsetkami za zwłokę w ich spłacie;

7)

kwoty nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego

8

zasiłki wypłacone z tytułu pomocy społecznej, jeżeli przy wypłacie zastrzeżono ich

potrącanie, oraz zasiłek stały lub zasiłek okresowy wypłacone na podstawie przepisów

o pomocy społecznej za okres, za który przyznano emeryturę lub rentę;

9

zasiłki i świadczenia wypłacone na podstawie przepisów o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu

bezrobociu za okres, za który przyznano prawo do emerytury lub renty;

10)

z tytułu odpłatności za pobyt osób uprawnionych do świadczeń w donnach pomocy społecznej,

zakładach opiekuńczo-leczniczych lub zakładach pielęgnacyjno-opiekuńczych - na wniosek

dyrektorów tych placówek.

2.

Odliczenie składki na ubezpieczenie zdrowotne nie może przekraczać zaliczki i innych

należności z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych.

3.

Potrącenia należności wymienionych w ust. 1 dokonuje się w kolejności podanej w tym

przepisie.

4.

Przy dokonywaniu potrąceń, o których mowa w ust. 1 pkt 4, potrąca się w pierwszej

kolejności alimenty zaległe za okres wskazany w tytule wykonawczym, pod warunkiem

uzyskania od wierzyciela oświadczenia, że nie zostały w inny sposób uiszczone przez

dłużnika.

1.

Potrącenia, o których mowa w art. 139, mogą być dokonywane, z zastrzeżeniem art. 141,

w następujących granicach

1)

świadczeń alimentacyjnych, o których mowa w art. 139 ust. 1 pkt 3 - do wysokości 60%

świadczenia;

2)

należności egzekwowanych związanych z

a)

odpłatnością za pobyt w domach pomocy społecznej,

b)

odpłatnością za pobyt w zakładach opiekuńczo-leczniczych,

c)

odpłatnością za pobyt w zakładach pielęgnacyjno-opiekuńczych,

do wysokości 50% świadczenia;

3)

innych egzekwowanych należności - do wysokości 25% świadczenia.

2.

Jeżeli sumy, o których mowa w art. 139 ust. 1 pkt 3, mają być potrącane na rzecz kilku

wierzycieli, a łączna suma, która może być potrącona, nie wystarcza na pełne pokrycie

egzekwowanych należności, organ rentowy dokonuje przekazania potrąconych kwot po uzyskaniu

rozstrzygnięcia organu egzekucyjnego. Do czasu uzyskania tego rozstrzygnięcia kwoty

te pozostają w depozycie Zakładu.

2a.

Przepisy ust. 2 stosuje się odpowiednio w przypadku potrącania sum, o których mowa

w art. 139 ust. 1 pkt 5.

3

Przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio w przypadku zbiegu egzekucji sum, o których

mowa w art. 139 ust. 1 pkt 3, z potrąceniem należności alimentacyjnych, o których

mowa w art. 139 ust. 1 pkt 4.

4.

Potrącenia, z zastrzeżeniem art. 141, nie mogą przekraczać

1)

50% miesięcznego świadczenia - jeżeli potrąceniu podlegają należności, o których mowa

w art. 139 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz w pkt 6-9;

2)

60% miesięcznego świadczenia - jeżeli potrąceniu podlegają należności alimentacyjne,

o których mowa w art. 139 ust. 1 pkt 4;

3)

65% miesięcznego świadczenia - jeżeli potrąceniu podlegają należności, o których mowa

w art. 139 ust. 1 pkt 10.

5.

Jeżeli należności alimentacyjne, o których mowa w art. 139 ust. 1 pkt 4, mają być

potrącane na rzecz kilku wierzycieli, a łączna suma, która może być potrącona, nie

wystarcza na pełne pokrycie tych należności, potrącenia ustala się proporcjonalnie

do wysokości udziału każdej z tych należności w łącznej sumie należności określonych

w tytułach wykonawczych dla bieżących należności.

6.

W przypadku zbiegu

1)

potrąceń sum egzekwowanych, o których mowa w art. 139 ust. 1 pkt 3 i 5, potrącenia

nie mogą przekraczać łącznie

a)

60% świadczenia, jeżeli podlegają potrąceniu należności alimentacyjne,

b)

50% świadczenia, jeżeli podlegają potrąceniu należności inne niż alimentacyjne, z

zastrzeżeniem lit. c,

c)

25% świadczenia, jeżeli podlegają potrąceniu wyłącznie należności egzekwowane, o których

mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3;

2)

potrąceń sum egzekwowanych, o których mowa w art. 139 ust. 1 pkt 3 i 5, z potrąceniami

innych należności, o których mowa w art. 139 ust. 1 pkt 1, 2, 4 i 6-9 - stosuje się

odpowiednio przepis pkt 1 lit. a i b;

3)

potrąceń, o których mowa w ust. 4 pkt 1 i 2 - stosuje się odpowiednio przepis pkt

1 lit. a i b.

6a

W przypadku zbiegu potrąceń, o których mowa w art. 139 ust. 1 pkt 10, z potrąceniami,

o których mowa w art. 139 ust. 1 pkt 1-9, potrącenia nie mogą przekraczać łącznie

70% świadczenia.

7

Wysokość części świadczenia podlegającego egzekucjom, o których mowa w ust. 1, oraz

wysokość potrąceń, o których mowa w ust. 4, a także wysokość części świadczenia podlegającego

potrąceniom, o których mowa w ust. 6 i 6a, oraz ustaloną orzeczeniem sądu, ugodą sądową

lub aktem notarialnym procentową wysokość potrąceń ze świadczeń z tytułu należności

alimentacyjnych bez wskazania sposobu ich naliczania, ustala się od kwoty świadczenia

przed odliczeniem miesięcznej zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz

składki na ubezpieczenie zdrowotne.

8.

Przepisy ust. 1-7 stosuje się odpowiednio przy dokonywaniu potrąceń z renty rodzinnej,

do której uprawniona jest więcej niż jedna osoba, przy czym granice potrąceń ustala

się proporcjonalnie do części renty podlegającej tym potrąceniom.

1.

Emerytury i renty są wolne od egzekucji i potrąceń, z zastrzeżeniem ust. 2, w części

odpowiadającej

1)

50% kwoty najniższej emerytury lub renty - zależnie od rodzaju pobieranego przez emeryta

(rencistę) świadczenia - przy potrącaniu

a)

należności, o których mowa w art. 139 ust. 1 pkt 3, wraz z kosztami i opłatami egzekucyjnymi,

b)

należności, o których mowa w art. 139 ust. 1 pkt 4,

c

należności, o których mowa w art. 139 ust. 1 pkt 5, wraz z kosztami i opłatami egzekucyjnymi;

2)

60% kwoty najniższej emerytury lub renty - przy potrącaniu należności, o których mowa

w art. 139 ust. 1 pkt 1 i 2 i 6-9;

3)

20% najniższej emerytury lub renty - przy potrącaniu należności, o których mowa w

art. 139 ust. 1 pkt 10.

2.

Kwoty emerytur i rent przyznanych z uwzględnieniem okresów ubezpieczenia za granicą,

wolne od potrąceń i egzekucji, ustala się proporcjonalnie do wypłacanego świadczenia.

3.

Kwoty wolne od potrąceń i egzekucji ustala się dla emerytur i rent wraz ze wszystkimi

wzrostami, zwiększeniami, dodatkami oraz innymi świadczeniami wypłacanymi wraz z emeryturą

lub rentą na podstawie odrębnych przepisów, z wyłączeniem świadczeń rodzinnych oraz

dodatku dla sierot zupełnych i dodatku pielęgnacyjnego.

4.

W razie zbiegu uprawnień do dwóch lub więcej świadczeń pieniężnych kwotę wolną od

egzekucji i potrąceń ustala się od jednego - wyższego świadczenia.

W zakresie nieuregulowanym w art. 139-141 do egzekucji ze świadczeń pieniężnych stosuje

się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania cywilnego albo przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

W razie przyznania lub podwyższenia świadczeń za okres wsteczny organ rentowy ma prawo

potrącić na zaspokojenie należności, o których mowa w art. 139 ust. 1 pkt 1 i 2, 4

i 6-10, kwotę wyrównania należną do miesiąca poprzedzającego miesiąc, w którym wydano

decyzję ustalającą prawo do świadczeń lub decyzję ustalającą prawo do świadczeń w

podwyższonej wysokości.

W przypadku dokonywania potrąceń należności z tytułu odpłatności za pobyt osób uprawnionych

do świadczeń w placówkach, o których mowa w art. 139 ust. 1 pkt 10, należności z tego

tytułu przekazane za okres po dniu śmierci świadczeniobiorcy podlegają zwrotowi przez

właściwą placówkę albo organ nadrzędny w stosunku do tej placówki. Przepis art. 134

ust. 1 pkt 3 stosuje się odpowiednio.

1

Od osób nieuprawnionych do pobierania świadczeń określonych w ustawie kwoty nienależnie

pobranych świadczeń, o których mowa w art. 138 ust. 2 i 3, podlegają ściągnięciu w

trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, na podstawie prawomocnej

decyzji organu rentowego.

2

Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do osób, którym wypłaca się świadczenie zmniejszone

wskutek osiągania przychodów określonych w art. 104 ust. 1, jeżeli nie można potrącić

nienależnie pobranych świadczeń, o których mowa w ust. 1, na zasadach określonych

w ustawie.

W ustawie z dnia 16 grudnia 1972 r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących

w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą wojskową

(Dz. U. Nr 53, poz. 342, z 1985 r. Nr 20, poz. 85 i z 1989 r. Nr 35, poz. 192) wprowadza się następujące zmiany

1)

tytuł ustawy otrzymuje brzmienie

„

o świadczeniach przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku

ze służbą wojskową.

”

;

2)

w art. 1 wyrazy „Świadczenia odszkodowawcze” zastępuje się wyrazami „Świadczenia w

razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą wojskową”;

3)

tytuł rozdziału 2 otrzymuje brzmienie

„

Jednorazowe odszkodowanie pieniężne oraz świadczenia rentowe

”

;

4)

w rozdziale 2 dodaje się art. 9a w brzmieniu

„

Art. 9a.

1.

Żołnierze powołani do służby zawodowej po dniu 1 stycznia 1999 r., którzy ulegli wypadkowi

podczas lub w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych, otrzymują rentę z tytułu

niezdolności do służby, a w razie śmierci - członkowie rodziny rentę rodzinną, w wysokości

i na warunkach określonych w przepisach o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy

i chorób zawodowych, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3.

2.

O inwalidztwie żołnierzy i związku tego inwalidztwa lub śmierci ze służbą wojskową

orzekają wojskowe komisje lekarskie na zasadach określonych w przepisach o zaopatrzeniu

emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin.

3.

Świadczenia dla osób określonych w ust. 1 finansowane są ze środków budżetowych będących

w dyspozycji Ministra Obrony Narodowej.

”

(pominięte).

W ustawie z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz

ich rodzin

(Dz. U. z 1983 r. Nr 13, poz. 68, z 1990 r. Nr 34, poz. 198 i Nr 36, poz. 206, z 1991 r. Nr 104, poz. 450, z 1992 r. Nr 21, poz. 84, z 1993 r. Nr 129, poz. 602, z 1994 r. Nr 10, poz. 37, z 1995 r. Nr 4, poz. 17 i Nr 138, poz. 681, z 1996 r. Nr 136, poz. 636, z 1997 r. Nr 28, poz. 153 oraz z 1998 r. Nr 106, poz. 668) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 21 po ust. 2 dodaje się ust. 3 w brzmieniu

„

3.

Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się do osób urodzonych przed dniem 1 stycznia 1949 r.

”

;

2)

skreśla się art. 26;

3)

art. 40 otrzymuje brzmienie

„

Art. 40.

Prawo do renty inwalidy wojskowego, którego niezdolność do pracy nie pozostaje w związku

ze służbą wojskową, ulega zawieszeniu lub wysokość tej renty ulega zmniejszeniu na

zasadach określonych w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

”

;

4)

skreśla się art. 47;

5)

art. 49 otrzymuje brzmienie

„

Art. 49.

Prawo do renty rodzinnej przysługującej po żołnierzu, którego śmierć nie pozostaje

w związku ze służbą wojskową, ulega zawieszeniu lub wysokość tej renty ulega zmniejszeniu

na zasadach określonych w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń

Społecznych.

”

;

6)

w art. 54

a)

po ust. 2 dodaje się ust. 2a w brzmieniu

„

2a.

Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do osoby pobierającej uposażenie w stanie spoczynku

przyznane ze względu na wiek.

”

,

b)

po ust. 3 dodaje się ust. 3a w brzmieniu

„

3a.

Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio do osoby pobierającej uposażenie w stanie spoczynku

przyznane z powodu choroby lub utraty sił albo uposażenie rodzinne.

”

,

c)

w ust. 4 wyrazy „o którym mowa w ust. 1 pkt 2 oraz w ust. 2 i 3” zastępuje się wyrazami

„o którym mowa w ust. 1 pkt 2, ust. 2, 2a oraz w ust. 3 i 3a”;

7)

art. 64 otrzymuje brzmienie

„

Art. 64.

W sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się odpowiednio: art. 12-14, 70, 74, 83, 88-93, 102, 107, 114, 126-131 i 133-144 ustawy z dnia 17 grudnia

1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

(Dz. U. Nr 162, poz. 1118).

”

W ustawie z dnia 17 grudnia 1974 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego

w razie choroby i macierzyństwa

(Dz. U. z 1983 r. Nr 30, poz. 143, z 1985 r. Nr 4, poz. 15, z 1986 r. Nr 42, poz. 202, z 1989 r. Nr 4, poz. 21 i Nr 35, poz. 192, z 1991 r. Nr 104, poz. 450, Nr 106, poz. 457 i Nr 110, poz. 474 oraz z 1995 r. Nr 16, poz. 77) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 2 w pkt 5 przecinek na końcu zastępuje się kropką oraz skreśla się pkt 6 i

7;

2)

w art. 12 po ust. 4 dodaje się ust. 5 w brzmieniu

„

5.

Do ustalenia podstawy wymiaru zasiłku chorobowego przyjmuje się wynagrodzenie po odliczeniu

potrąconych przez pracodawcę składek na ubezpieczenia społeczne.

”

;

3)

skreśla się rozdział 7a i 8;

4)

art. 48 otrzymuje brzmienie

„

Art. 48.

1.

Prawo do zasiłków określonych w ustawie i ich wysokość ustalają oraz zasiłki te wypłacają

1)

płatnicy składek, którzy zgłaszają do ubezpieczenia chorobowego powyżej 20 ubezpieczonych,

z zastrzeżeniem pkt 2,

2)

Zakład Ubezpieczeń Społecznych

a)

ubezpieczonym, których płatnicy składek zgłaszają do ubezpieczenia chorobowego nie

więcej niż 20 ubezpieczonych,

b)

osobom uprawnionym do świadczeń za okres po ustaniu ubezpieczenia chorobowego.

2.

Liczbę ubezpieczonych, o której mowa w ust. 1, ustala się na rok kalendarzowy według

stanu na 30 listopada poprzedniego roku kalendarzowego, a w odniesieniu do płatników

składek, którzy w poprzednim roku kalendarzowym nie zgłaszali nikogo do ubezpieczenia

chorobowego - według stanu na pierwszy miesiąc, w którym dokonali takiego zgłoszenia.

3.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych kontynuuje po 31 grudnia podjętą wcześniej wypłatę

zasiłku, nawet jeśli od 1 stycznia płatnik składek jest zobowiązany, zgodnie z ust.

1, do wypłaty zasiłków.

4.

Jeżeli do ustalenia podstawy wymiaru zasiłków przyjmowane jest wynagrodzenie z okresu,

za który zakład pracy, zgodnie z przepisami o systemie ubezpieczeń społecznych, nie

miał obowiązku przedkładania imiennego raportu zawierającego zestawienie wypłaconych

składników wynagrodzenia, informacje te zakład pracy przedkłada na odrębnym zaświadczeniu,

którego wzór określi minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego.

”

;

5)

w art. 51 skreśla się wyrazy „i pogrzebowe”;

6)

w art. 54

a)

w ust. 1 skreśla się wyrazy „oraz wychowawczego”,

b)

w ust. 2 skreśla się wyrazy „i pogrzebowego”;

7)

w art. 58

a)

w ust. 2 wyrazy „, opiekuńczego i wychowawczego” zastępuje się wyrazami „i opiekuńczego”,

b)

dodaje się ust. 2a i 2b w brzmieniu

„

2a.

Przepisy ustawy stosuje się odpowiednio do osób odbywających zastępcze formy służby

wojskowej oraz do osób wykonujących odpłatnie pracę na podstawie skierowania do pracy,

w czasie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania.

2b.

Prawo do zasiłków przysługujących osobom odbywającym zastępcze formy służby wojskowej

ustalają oraz zasiłki te wypłacają płatnicy składek na ubezpieczenie chorobowe.

”

W ustawie z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób

zawodowych

(Dz. U. z 1983 r. Nr 30, poz. 144, z 1989 r. Nr 35, poz. 192, z 1990 r. Nr 36, poz. 206, z 1991 r. Nr 94, poz. 422, z 1995 r. Nr 4, poz. 17, z 1996 r. Nr 24, poz. 110 i Nr 100, poz. 461 oraz z 1998 r. Nr 106, poz. 668) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 18 w ust. 4 wyrazy „dyrektora wojewódzkiego urzędu pracy” zastępuje się wyrazem

„starosty”;

2)

art. 19 otrzymuje brzmienie

„

Art. 19.

Wysokość renty z tytułu niezdolności do pracy spowodowanej wypadkiem przy pracy lub

chorobą zawodową ustala się zgodnie z zasadami przewidzianymi dla rent z tytułu niezdolności

do pracy w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych,

z tym że

1)

renta nie może być niższa niż

a)

80% podstawy jej wymiaru - dla osoby całkowicie niezdolnej do pracy,

b)

60% podstawy jej wymiaru - dla osoby częściowo niezdolnej do pracy,

2)

renta szkoleniowa wynosi 100% podstawy jej wymiaru, jeżeli niezdolność do pracy w

dotychczasowym zawodzie spowodowana jest skutkami wypadku lub choroby zawodowej,

3)

renta, o której mowa w pkt 1 i 2, nie może być niższa niż 120% kwoty najniższej renty

z tytułu niezdolności do pracy ustalonej i podwyższonej zgodnie z przepisami o emeryturach

i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

”

;

3)

skreśla się art. 20, 21 i 23;

4)

w art. 24

a)

po ust. 2 dodaje się ust. 2a w brzmieniu

„

2a.

Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do osoby pobierającej uposażenie w stanie spoczynku

przyznane ze względu na wiek.

”

,

b)

po ust. 3 dodaje się ust. 3a w brzmieniu

„

3a.

Przepisy ust. 3 stosuje się odpowiednio do osoby pobierającej uposażenie w stanie

spoczynku przyznane z powodu choroby lub utraty sił albo uposażenie rodzinne.

”

;

5)

po art. 25 dodaje się art. 25a w brzmieniu

„

Art. 25a.

1.

Renta z tytułu niezdolności do pracy spowodowana wypadkiem przy pracy lub chorobą

zawodową nie ulega zawieszeniu ani zmniejszeniu w razie osiągania przychodów, o których

mowa w art. 104 ust. 1-4 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu

Ubezpieczeń Społecznych

(Dz. U. Nr 162, poz. 1118).

2.

Renta szkoleniowa nie przysługuje w razie osiągania przychodu, o którym mowa w ust.

1, bez względu na wysokość tego przychodu.

”

;

6)

art. 27 otrzymuje brzmienie

„

Art. 27.

1.

Wysokość renty rodzinnej ustala się zgodnie z zasadami przewidzianymi dla rent rodzinnych

w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, z tym że

renta rodzinna nie może być niższa niż 120% kwoty najniższej renty rodzinnej ustalonej

i podwyższonej zgodnie z przepisami o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń

Społecznych.

2.

Przepisy art. 25a stosuje się odpowiednio.

”

;

7)

w art. 29 skreśla się pkt 2;

8)

skreśla się art. 44.

W ustawie z dnia 18 grudnia 1976 r. o ubezpieczeniu społecznym osób prowadzących działalność

gospodarczą oraz ich rodzin

(Dz. U. z 1989 r. Nr 46, poz. 250, z 1990 r. Nr 36, poz. 206, z 1991 r. Nr 104, poz. 450 i Nr 110, poz. 474, z 1995 r. Nr 4, poz. 17, z 1996 r. Nr 100, poz. 461 i Nr 124, poz. 585, z 1997 r. Nr 28, poz. 153 oraz z 1998 r. Nr 106, poz. 668 i Nr 137, poz. 887) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 7

a)

w ust. 5

-

wyrazy, „ macierzyńskiego i pogrzebowego” zastępuje się wyrazami „i macierzyńskiego”,

-

po wyrazach „z zastrzeżeniem ust.” dodaje się wyrazy „5a i”,

b)

po ust. 5 dodaje się ust. 5a w brzmieniu

„

5a.

Do ustalenia podstawy wymiaru zasiłków, o których mowa w ust. 5, przyjmuje się kwoty

stanowiące podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe, po odliczeniu kwoty

odpowiadającej 18,71% podstawy wymiaru składek na to ubezpieczenie.

”

,

c)

w ust. 6 po wyrazach „ust. 5” dodaje się wyrazy „i ust. 5a”;

2)

skreśla się art. 19;

3)

po art. 35 dodaje się art. 35a w brzmieniu

„

Art. 35a.

Prawo do świadczeń pieniężnych w razie choroby i macierzyństwa na zasadach określonych

w ustawie mają również twórcy, artyści i osoby wykonujące wolny zawód, podlegający

ubezpieczeniu chorobowemu jako osoby prowadzące pozarolniczą działalność w rozumieniu

przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych.

”

W ustawie z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela

(Dz. U. z 1997 r. Nr 56, poz. 357 i z 1998 r. Nr 106, poz. 668) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 88 po ust. 2 dodaje się ust. 2a w brzmieniu

„

2a.

Nauczyciele urodzeni po dniu 31 grudnia 1948 r., a przed dniem 1 stycznia 1969 r.,

zachowują prawo do emerytury, o której mowa w ust. 1, bez względu na wiek, w ciągu

ośmiu lat od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

(Dz. U. Nr 162, poz. 1118), jeżeli nie przystąpili do otwartego funduszu emerytalnego.

”

;

2)

skreśla się art. 89;

3)

w art. 90 po ust. 4 dodaje się ust. 5 w brzmieniu

„

5.

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ogłasza w formie komunikatu w Dzienniku Urzędowym

Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” co najmniej na 12 dni roboczych przed najbliższym

terminem waloryzacji należną od tego terminu kwotę dodatku za tajne nauczanie.

”

W ustawie z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych

(Dz. U. Nr 31, poz. 214, z 1984 r. Nr 35, poz. 187, z 1988 r. Nr 19, poz. 132, z 1989 r. Nr 4, poz. 24, Nr 34, poz. 178 i 182, z 1990 r. Nr 20, poz. 121, z 1991 r. Nr 55, poz. 234, Nr 88, poz. 400 i Nr 95, poz. 425, z 1992 r. Nr 54, poz. 254 i Nr 90, poz. 451, z 1994 r. Nr 136, poz. 704, z 1995 r. Nr 132, poz. 640, z 1996 r. Nr 89, poz. 402 i Nr 106, poz. 496, z 1997 r. Nr 98, poz. 604, Nr 133, poz. 882 i 883 i Nr 141, poz. 943 oraz z 1998 r. Nr 131, poz. 860 i Nr 155, poz. 1016) w art. 27 po ust. 3 dodaje się ust. 4 w brzmieniu

„

4.

Przepisy ust. 1-3 stosuje się do osób urodzonych przed dniem 1 stycznia 1949 r.

”

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

W ustawie z dnia 20 czerwca 1985 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych

(Dz. U. z 1994 r. Nr 7, poz. 25, Nr 77, poz. 355, Nr 91, poz. 421 i Nr 105, poz. 509, z 1995 r. Nr 34, poz. 163 i Nr 81, poz. 406, z 1996 r. Nr 77, poz. 367, z 1997 r. Nr 75, poz. 471, Nr 98, poz. 604, Nr 106, poz. 679, Nr 117, poz. 751-753, Nr 121, poz. 769, Nr 124, poz. 782 i Nr 133, poz. 882 oraz z 1998 r. Nr 98, poz. 607 i Nr 160, poz. 1064) w art. 78

1

w § 1 wyrazy „- uposażenia, które pobierał sędzia w stanie spoczynku” zastępuje się

wyrazami „- podstawy wymiaru”;

2

po § 1 dodaje się § 1a w brzmieniu

„

§ 1a.

Podstawę wymiaru uposażenia rodzinnego, o którym mowa w § 1, stanowi renta, jaka przysługiwałaby

zmarłemu z tytułu całkowitej niezdolności do pracy ustalana według zasad określonych

w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

”

;

3)

po § 2 dodaje się § 3 w brzmieniu

„

§ 3.

W razie zbiegu prawa do uposażenia rodzinnego z prawem do emerytury lub renty przysługuje,

na wniosek zainteresowanego, albo uposażenie rodzinne, albo emerytura lub renta.

”

Ustawa wchodzi w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu ogłoszenia,

z wyjątkiem

1)

art. 138 pkt 5-7, które wchodzą w życie z dniem 1 maja 2004 r.;

2)

art. 12 ust. 2, który wchodzi w życie z dniem 1 września 2004 r.;

3)

art. 101 ust. 2, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2005 r.

W ustawie z dnia 25 lipca 1985 r. o jednostkach badawczo-rozwojowych

(Dz. U. z 1991 r. Nr 44, poz. 194 i Nr 107, poz. 464, z 1992 r. Nr 54, poz. 254, z 1994 r. Nr 1, poz. 3 i Nr 43, poz. 163, z 1996 r. Nr 41, poz. 175 i Nr 89, poz. 402, z 1997 r. Nr 43, poz. 272, Nr 75, poz. 467 i 469, Nr 104, poz. 661, Nr 121, poz. 769 i 770 i Nr 141, poz. 943 oraz z 1998 r. Nr 117, poz. 756) w art. 60 skreśla się wyrazy „, dodatków do emerytury lub renty”.

W ustawie z dnia 17 maja 1989 r. o ubezpieczeniu społecznym duchownych

(Dz. U. Nr 29, poz. 156, z 1990 r. Nr 36, poz. 206, z 1991 r. Nr 104, poz. 450, z 1995 r. Nr 4, poz. 17, z 1996 r. Nr 100, poz. 461, z 1997 r. Nr 28, poz. 153 i z 1998 r. Nr 137, poz. 887) w art. 23 wprowadza się następujące zmiany

1)

w ust. 1 skreśla się wyrazy „i zasiłku pogrzebowego w razie śmierci ubezpieczonego

lub członka rodziny”;

2)

w ust. 2 skreśla się wyrazy „i pogrzebowego”;

3)

dodaje się ust. 3 w brzmieniu

„

3.

Do ustalenia podstawy wymiaru świadczeń, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2, przyjmuje

się kwoty stanowiące podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe, po odliczeniu

kwoty odpowiadającej 18,71% podstawy wymiaru składek na to ubezpieczenie.

”

W ustawie z dnia 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych

(Dz. U. Nr 21, poz. 124 i Nr 43, poz. 253, z 1994 r. Nr 98, poz. 471 oraz z 1997 r. Nr 9, poz. 43 i Nr 28, poz. 153) w art. 23 dodaje się ust. 3 w brzmieniu

„

3.

Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się do osób urodzonych przed dniem 1 stycznia 1949 r.

”

W ustawie z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym

(Dz. U. Nr 65, poz. 385, z 1992 r. Nr 54, poz. 254 i Nr 63, poz. 314, z 1994 r. Nr 1, poz. 3, Nr 43, poz. 163, Nr 105, poz. 509 i Nr 121, poz. 591, z 1996 r. Nr 5, poz. 34 i Nr 24, poz. 110, z 1997 r. Nr 28, poz. 153, Nr 96, poz. 590, Nr 104, poz. 661, Nr 121, poz. 770 i Nr 141, poz. 943 oraz z 1998 r. Nr 50, poz. 310 i Nr 106, poz. 668 i Nr 162, poz. 1115) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 112 po ust. 2 dodaje się ust. 3 w brzmieniu

„

3.

Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się do osób urodzonych przed dniem 1 stycznia 1949 r.

”

;

2)

skreśla się art. 114.

W ustawie z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej

(Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414, Nr 106, poz. 668 i Nr 117, poz. 756) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 2a w ust. 1 w pkt 2 po wyrazie „fizycznych” stawia się przecinek i dodaje wyrazy

„składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz ubezpieczenie zdrowotne płacone

przez ośrodki pomocy społecznej, a także składki z tytułu ubezpieczenia emerytalnego,

rentowego i chorobowego określonych w odrębnych przepisach”;

2)

w art. 12a dotychczasową treść oznacza się jako ust. 1 i dodaje się ust. 2 w brzmieniu

„

2.

Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w drodze rozporządzenia,

zasady i formy współdziałania, a także finansowania organizacji, o których mowa w

ust. 1.

”

;

3)

w art. 27

a)

ust. 1-3 otrzymują brzmienie

„

1.

Zasiłek stały przysługuje osobie niepozostającej w zatrudnieniu, opiekującej się dzieckiem,

wymagającym ze strony innej osoby stałej opieki, polegającej na bezpośredniej, osobistej

opiece i pielęgnacji lub systematycznym współdziałaniu w postępowaniu edukacyjnym,

leczniczym lub rehabilitacyjnym, jeżeli dziecko jest uprawnione do zasiłku pielęgnacyjnego

i dochód rodziny nie przekracza dwukrotnego dochodu określonego zgodnie z art. 4.

2.

Osobie, o której mowa w ust. 1, przysługuje zasiłek stały również w wypadku, gdy opiekuje

się pełnoletnim dzieckiem, jeżeli dziecko to jest uprawnione do zasiłku pielęgnacyjnego.

3.

Przez dziecko, o którym mowa w ust. 1 i 2, należy rozumieć dziecko własne, przysposobione,

lub przebywające w rodzinie zastępczej.

”

,

b)

po ust. 3 dodaje się ust. 3a w brzmieniu

„

3a.

W wypadku zbiegu uprawnień do zasiłku stałego i emerytury przyznanej na podstawie

przepisów o uprawnieniach do wcześniejszej emerytury pracowników opiekujących się

dziećmi wymagającymi stałej opieki lub art. 31b ust. 7, zasiłek stały nie przysługuje.

”

;

4)

art. 31b otrzymuje brzmienie

„

Art. 31b.

1.

Za osobę, o której mowa w art. 27 ust. 1 i 2, oraz osobę, o której mowa w art. 31

ust. 4a, ośrodek pomocy społecznej opłaca składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe

od kwoty najniższego wynagrodzenia, chyba że osoba ta podlega obowiązkowo ubezpieczeniom

emerytalnemu i rentowym z innych tytułów.

2.

Za osobę opiekującą się dzieckiem, o którym mowa w art. 27 ust. 1 i 2, ośrodek pomocy

społecznej opłaca składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, od kwoty, o której

mowa w ust. 1, jeżeli dochód rodziny nie przekracza dwukrotnego dochodu określonego

zgodnie z art. 4, chyba że osoba podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i

rentowym z innych tytułów.

3.

Za osobę rezygnującą z pracy w związku z koniecznością sprawowania bezpośredniej,

osobistej opieki nad ciężko chorym członkiem rodziny oraz wspólnie niezamieszkującymi

matką, ojcem lub rodzeństwem, ośrodek pomocy społecznej opłaca składkę na ubezpieczenia

emerytalne i rentowe, od kwoty, o której mowa w ust. 1, jeżeli dochód w rodzinie osoby

opiekującej się nie przekracza dwukrotnego dochodu określonego zgodnie z art. 4 i

osoba opiekująca się nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym

z innych tytułów. Dotyczy to również osób, które w związku z koniecznością sprawowania

opieki pozostają na bezpłatnym urlopie.

4.

Przez ojca i matkę, o których mowa w ust. 3, należy rozumieć również ojca i matkę

współmałżonka.

5.

Wystąpienie ciężkiej choroby u osoby, o której mowa w ust. 3, wymaga przedłożenia

orzeczenia o stanie zdrowia tej osoby.

6.

Składka na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w wysokości określonej przepisami o

systemie ubezpieczeń społecznych jest opłacana za

1)

osoby, o których mowa w art. 27 ust. 1 i 2 oraz w art. 31b ust. 2, przez okres niezbędny

do spełnienia warunku do uzyskania prawa do emerytury, jednak nie dłużej niż przez

20 lat,

2)

osobę, o której mowa w art. 31 ust. 4a, przez okres pobierania gwarantowanego zasiłku

okresowego,

3)

osobę, o której mowa w ust. 3, przez okres sprawowania opieki, z zastrzeżeniem ust.

8.

7.

Osoby, o których mowa w art. 27 ust. 1 i 2, za które ośrodek pomocy społecznej opłacał

składkę na ubezpieczenie społeczne przed dniem 1 stycznia 1999 r. nabywają prawo do

emerytury bez względu na wiek, jeżeli w dniu 1 stycznia 1999 r. ukończyły co najmniej

45 lat i mają okres ubezpieczenia (składkowy i nieskładkowy) wynoszący co najmniej

20 lat. Wysokość emerytury dla tych osób ustala się według zasad przewidzianych w

przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych dla ubezpieczonych

urodzonych przed dniem 1 stycznia 1949 r.

8.

Składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe za osoby, o których mowa w ust. 6 pkt

3, opłaca się od dnia 1 stycznia 2000 r.

”

W ustawie z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących

ofiarami represji wojennych i okresu powojennego

(Dz. U. z 1997 r. Nr 142, poz. 950 oraz z 1998 r. Nr 37, poz. 204 i Nr 106, poz. 668) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 14 po ust. 2 dodaje się ust. 3 w brzmieniu

„

3.

Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się do osób urodzonych przed dniem 1 stycznia 1949 r.

”

;

2)

w art. 15 po ust. 5 dodaje się ust. 6 w brzmieniu

„

6.

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ogłasza w formie komunikatu w Dzienniku Urzędowym

Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” co najmniej na 12 dni roboczych przed najbliższym

terminem waloryzacji należną od tego terminu kwotę dodatku kombatanckiego.

”

Dodatek pielęgnacyjny nie przysługuje osobom przebywającym w ponadgminnym domu pomocy

społecznej, skierowanym do domu pomocy społecznej przed dniem 1 stycznia 2004 r.,

chyba że przebywają poza tym domem przez okres dłuższy niż 2 tygodnie w miesiącu.

W ustawie z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych

oraz ich rodzin

(Dz. U. z 1994 r. Nr 10, poz. 36, z 1995 r. Nr 4, poz. 17, z 1996 r. Nr 1, poz. 1 oraz z 1997 r. Nr 28, poz. 153 i Nr 141, poz. 944) wprowadza się następujące zmiany

1)

art. 6 otrzymuje brzmienie

„

Art. 6.

Emerytury i renty podlegają waloryzacji na zasadach i w terminach przewidzianych w

przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

”

;

2

art. 40 otrzymuje brzmienie

„

Art. 40.

Do emerytów i rencistów osiągających przychody z tytułu stosunku pracy, służby, innej

pracy zarobkowej lub prowadzenia pozarolniczej działalności stosuje się art. 103-106 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń

Społecznych

(Dz. U. Nr 162, poz. 1118).

”

W ustawie z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji,

Urzędu Ochrony Państwa, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej

oraz ich rodzin

(Dz. U. Nr 53, poz. 214, z 1995 r. Nr 4, poz. 17 oraz z 1997 r. Nr 28, poz. 153) wprowadza się następujące zmiany

1)

art. 6 otrzymuje brzmienie

„

Art. 6.

Emerytury i renty podlegają waloryzacji na zasadach i w terminach przewidzianych w

przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

”

;

2

art. 41 otrzymuje brzmienie

„

Art. 41.

Do emerytów i rencistów osiągających przychody z tytułu stosunku pracy, służby, innej

pracy zarobkowej lub prowadzenia pozarolniczej działalności stosuje się art. 103-106 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń

Społecznych

(Dz. U. Nr 162, poz. 1118).

”

W ustawie z dnia 2 września 1994 r. o dodatku i uprawnieniach przysługujących żołnierzom

zastępczej służby wojskowej przymusowo zatrudnianym w kopalniach węgla, kamieniołomach

i zakładach wydobywania rud uranu

(Dz. U. Nr 111, poz. 537 i z 1995 r. Nr 138, poz. 681) w art. 2 po ust. 2 dodaje się ust. 3 w brzmieniu

„

3.

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ogłasza w formie komunikatu w Dzienniku Urzędowym

Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” co najmniej na 12 dni roboczych przed najbliższym

terminem waloryzacji należną od tego terminu kwotę dodatku, o którym mowa w ust. 1.

”

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 maja 2004 r., z wyjątkiem

1)

art. 135, który wchodzi w życie z dniem ogłoszenia, z mocą od dnia 1 stycznia 2004 r.;

2)

art. 5 pkt 3, który wchodzi w życie z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską

członkostwa w Unii Europejskiej;

3)

art. 86 ust. 2 i art. 140, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2005 r.

W ustawie z dnia 1 grudnia 1994 r. o zasiłkach rodzinnych i pielęgnacyjnych

(Dz. U. z 1998 r. Nr 102, poz. 651 i Nr 106, poz. 668) wprowadza się następujące zmiany

1)

tytuł ustawy otrzymuje brzmienie „o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych”;

2)

w art. 14a po wyrazach „w domu pomocy społecznej” dodaje się wyrazy „, w zakładzie

opiekuńczo-leczniczym lub w zakładzie pielęgnacyjno-opiekuńczym”;

3)

po rozdziale 2 dodaje się rozdział 2a w brzmieniu

„

Rozdział 2a

Art. 15a.

1.

Zasiłek wychowawczy przysługuje uprawnionemu do urlopu wychowawczego.

2.

Zasiłki wychowawcze są finansowane z budżetu państwa.

3.

Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, zasady, wysokość i tryb przyznawania

zasiłku wychowawczego.

”

W ustawie z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

(Dz. U. z 1997 r. Nr 25, poz. 128, Nr 28, poz. 153, Nr 41, poz. 255, Nr 63, poz. 403, Nr 93, poz. 569, Nr 107, poz. 692, Nr 121, poz. 770 i Nr 123, poz. 776 oraz z 1998 r. Nr 66, poz. 431, Nr 106, poz. 668, Nr 108, poz. 684, Nr 137, poz. 887 i Nr 162, poz. 1112) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 2 w ust. 1

a)

w pkt 2 w lit. c) wyrazy „renty inwalidzkiej” zastępuje się wyrazami „renty z tytułu

niezdolności do pracy, renty szkoleniowej”,

b)

po pkt 22 dodaje się pkt 22a w brzmieniu

„

22a)

składkach na ubezpieczenia społeczne - oznacza to składki na ubezpieczenia emerytalne,

rentowe i wypadkowe, finansowane z własnych środków płatnika tych składek,

”

;

2)

w art. 16 ust. 5-7 otrzymują brzmienie

„

5.

Bezrobotnym skierowanym na szkolenie przez powiatowy urząd pracy w okresie odbywania

szkolenia przysługują na zasadach przewidzianych dla pracowników świadczenia z tytułu

wypadków przy pracy i chorób zawodowych powstałych w związku ze szkoleniem oraz w

drodze do i z miejsca szkolenia.

6.

Świadczenia, o których mowa w ust. 5, z wyjątkiem renty z tytułu niezdolności do pracy,

renty rodzinnej i szkoleniowej, wypłacane są z Funduszu Pracy przez powiatowy urząd

pracy na podstawie orzeczenia lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych,

po sporządzeniu protokołu okoliczności i przyczyn wypadku przez zespół powypadkowy

jednostki szkoleniowej lub po stwierdzeniu przez państwowego inspektora sanitarnego

choroby zawodowej.

7.

Osobom skierowanym na szkolenie przez powiatowy urząd pracy, nieposiadającym statusu

bezrobotnego, przysługuje odszkodowanie z tytułu ubezpieczenia od następstw nieszczęśliwych

wypadków powstałych w związku ze szkoleniem oraz w drodze do i z miejsca szkolenia.

”

;

3)

w art. 23 w ust. 2 w pkt 3 wyraz „inwalidzkiej” zastępuje się wyrazami „z tytułu niezdolności

do pracy, renty szkoleniowej”;

4)

w art. 28 w ust. 2 w pkt 3 wyraz „inwalidzkiej” zastępuje się wyrazami „z tytułu niezdolności

do pracy, renty szkoleniowej”;

5)

w art. 29 w ust. 1 i 2 wyraz „inwalidzkiej” zastępuje się wyrazami „z tytułu niezdolności

do pracy, renty szkoleniowej”;

6)

w art. 30 w ust. 1 skreśla się wyrazy „z wyjątkiem okresów ich pobierania za czas

udokumentowanej niezdolności do pracy, które wlicza się jako okresy nieskładkowe”;

7)

w art. 31 ust. 3a otrzymuje brzmienie

„

3a.

Bezrobotnym uprawnionym do zasiłku lub stypendium przysługują one również za okres

udokumentowanej niezdolności do pracy, za który na podstawie odrębnych przepisów pracownicy

zachowują prawo do wynagrodzenia lub przysługują im zasiłki z ubezpieczenia społecznego

w razie choroby lub macierzyństwa.

”

;

8)

w art. 37a wyrazy „art. 16 ust. 4-6 oraz art. 31 ust. 3a i 5” zastępuje się wyrazami

„art. 16 ust. 4 i 5 oraz art. 31 ust. 3a”;

9)

w art. 37b w ust. 5 wyrazy „art. 16 ust. 4-6 oraz art. 31 ust. 3a i 5” zastępuje się

wyrazami „art. 16 ust. 4 i 5 oraz art. 31 ust. 3a”;

10)

art. 37c otrzymuje brzmienie

„

Art. 37c.

Powiatowy urząd pracy ustala i opłaca, w wysokości i na zasadach określonych w odrębnych

przepisach, składkę na ubezpieczenie emerytalne, rentowe i wypadkowe od stypendiów

wypłaconych na podstawie art. 37a i 37b.

”

;

11)

w art. 37j po ust. 6 dodaje się ust. 7 w brzmieniu

„

7.

Przeciętne miesięczne wynagrodzenie, o którym mowa w ust. 6, wypłacone za okres po

dniu 31 grudnia 1998 r. pomniejsza się o naliczone i potrącone od tego wynagrodzenia

składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i chorobowe.

”

;

12)

w art. 37k w ust. 1

a)

w pkt 3, po przecinku, dodaje się wyraz „lub”,

b)

w pkt 4 wyrazy „okres zatrudnienia wynoszący, łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczalnymi

do okresu zatrudnienia” zastępuje się wyrazami „posiada okres uprawniający do emerytury

wynoszący”;

13)

w art. 49 w ust. 1 skreśla się pkt 3;

14)

w art. 53 w ust. 1 w pkt 3 kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje się wyrazy „a

także żołnierzy niezawodowych w służbie czynnej, osób odbywających zastępcze formy

służby wojskowej, osób przebywających na urlopach wychowawczych oraz pobierających

zasiłek macierzyński.”;

15)

w art. 57 ust. 1 po pkt 3 dodaje się pkt 3a w brzmieniu

„

3a)

świadczeń, o których mowa w art. 16 ust. 5

”

.

W ustawie z dnia 6 lipca 1995 r. o przedsiębiorstwie państwowym „Polskie Koleje Państwowe”

(Dz. U. Nr 95, poz. 474, z 1996 r. Nr 147, poz. 687, z 1997 r. Nr 28, poz. 153, Nr 96, poz. 591, Nr 104, poz. 661 i Nr 121, poz. 770 oraz z 1998 r. Nr 106, poz. 668 i Nr 117, poz. 756) wprowadza się następujące zmiany

1)

skreśla się art. 9;

2)

po art. 46 dodaje się art. 46a w brzmieniu

„

Art. 46a.

1.

Pracownikowi kolejowemu pobierającemu emeryturę lub rentę z tytułu niezdolności do

pracy przyznaną na podstawie dotychczasowych przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym

pracowników kolejowych i ich rodzin lub przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

(Dz. U. Nr 162, poz. 1118) oraz członkom rodziny tego pracownika pobierającym po nim rentę rodzinną przyznaną

na podstawie wymienionych przepisów przysługuje prawo do deputatu węglowego w formie

ekwiwalentu pieniężnego, na zasadach określonych w drodze rozporządzenia przez ministra

właściwego do spraw transportu w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw budżetu;

prawo do deputatu węglowego nie przysługuje jednak emerytowi lub renciście, jeżeli

nie przysługiwało mu w zatrudnieniu, z tytułu którego powstało prawo do emerytury

lub renty.

2.

Ekwiwalent pieniężny, o którym mowa w ust. 2, przyznaje i wypłaca przy emeryturze

lub rencie Zakład Ubezpieczeń Społecznych z dotacji celowej z budżetu państwa.

3.

Świadczenia określone w ust. 1 i 2 przysługują również emerytowi lub renciście, który

pobiera kolejową emeryturę lub kolejową rentę z tytułu zatrudnienia w okresach równorzędnych

z okresami zatrudnienia na kolei, oraz osobie, której przyznano kolejową emeryturę

lub kolejową rentę w drodze wyjątku.

”

W ustawie z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników

(Dz. U. Nr 142, poz. 702 i z 1997 r. Nr 88, poz. 554) wprowadza się następujące zmiany

1)

w tytule ustawy dodaje się wyrazy „i płatników”;

2)

w art. 1 po wyrazie „podatników,” dodaje się wyrazy „płatników podatków, a także płatników

składek na ubezpieczenia społeczne oraz ubezpieczenia zdrowotne.”;

3)

w art. 2

a)

dotychczasową treść oznacza się jako ust. 1, a wyrazy „osoby prawne, jednostki organizacyjne

niemające osobowości prawnej oraz zakłady (oddziały) osób prawnych, które na podstawie

odrębnych przepisów są podatnikami” zastępuje się wyrazami „osoby prawne oraz jednostki

organizacyjne niemające osobowości prawnej, które na podstawie odrębnych ustaw są

podatnikami”,

b)

po ust. 1 dodaje się ust. 2 i 3 w brzmieniu

„

2.

Obowiązkowi ewidencyjnemu podlegają również inne podmioty niż wymienione w ust. 1,

jeżeli na podstawie odrębnych ustaw są podatnikami, a w szczególności zakłady (oddziały)

osób prawnych oraz płatnicy podatków; podmioty te również otrzymują NIP.

3.

Obowiązkowi ewidencyjnemu podlegają także podmioty będące, na podstawie odrębnych

ustaw, płatnikami składek na ubezpieczenia społeczne lub ubezpieczenia zdrowotne,

zwane dalej „płatnikami składek ubezpieczeniowych”; podmioty te również otrzymują

NIP.

”

;

4)

w art. 3

a)

w ust. 1 po wyrazie „podatników,” dodaje się wyrazy „płatników podatków i płatników

składek ubezpieczeniowych”,

b)

po ust. 1 dodaje się ust. 1a i 1b w brzmieniu

„

1a.

Postępowanie w sprawie nadania NIP prowadzone jest na podstawie ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

(Dz. U. Nr 137, poz. 926 i Nr 160, poz. 1083 oraz z 1998 r. Nr 106, poz. 668), z tym że w sprawach o stwierdzenie nieważności decyzji o nadaniu NIP nie stosuje

się terminu przewidzianego w art. 249 § 1 i 2 oraz art. 338 § 1. W tym przypadku termin

stwierdzenia nieważności decyzji wynosi 7 lat od dnia doręczenia decyzji.

1b.

W przypadku umorzenia, na podstawie art. 338 § 1 Ordynacji podatkowej, postępowania

w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o nadaniu NIP, postępowanie to wznawia

się z urzędu.

”

,

c)

w ust. 2 wyrazy „decyzji administracyjnej urzędu skarbowego” zastępuje się wyrazami

„decyzji wydanej przez urząd skarbowy”,

d)

w ust. 3 na końcu kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje wyrazy „płatnika podatku

albo płatnika składek ubezpieczeniowych.”;

5)

w art. 4 po pkt 3 dodaje się pkt 4 w brzmieniu

„

4)

dla płatników podatków oraz płatników składek ubezpieczeniowych, niebędących jednocześnie

podatnikami, o których mowa w pkt 1-3 - urząd skarbowy właściwy ze względu na miejsce

zamieszkania lub siedzibę płatnika; w pozostałych przypadkach właściwym urzędem skarbowym

jest Drugi Urząd Skarbowy Warszawa-Śródmieście.

”

;

6)

w art. 5

a)

w ust. 1 kropkę na końcu zastępuje się przecinkiem i dodaje wyrazy „bez względu na

rodzaj oraz liczbę opłacanych przez podatnika podatków, formę opodatkowania, liczbę

oraz rodzaje prowadzonej działalności gospodarczej oraz liczbę prowadzonych przedsiębiorstw.”,

b)

w ust. 3

-

wyrazy „numer REGON” zastępuje się wyrazami „numer identyfikacyjny REGON”,

-

po pkt 2 dodaje się pkt 3 w brzmieniu

„

3)

w przypadku podatkowych grup kapitałowych - dane dotyczące spółek wchodzących w skład

grupy, w tym również NIP nadane tym spółkom.

”

,

c)

w ust. 5 wyraz „zarządzenia” zastępuje się wyrazem „rozporządzenia”,

d)

po ust. 5 dodaje się ust. 6 w brzmieniu

„

6.

Przepisy ust. 1-4 stosuje się odpowiednio do płatników podatków oraz płatników składek

ubezpieczeniowych.

”

;

7)

w art. 6

a)

w ust. 1 dodaje się drugie zdanie w brzmieniu

„

Zgłoszenia identyfikacyjnego dokonuje się niezależnie od zgłoszenia rejestracyjnego,

o którym mowa w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o

podatku akcyzowym

(Dz. U. Nr 11, poz. 50, Nr 28, poz. 127 i Nr 129, poz. 599, z 1994 r. Nr 132, poz. 670, z 1995 r. Nr 44, poz. 231 i Nr 142, poz. 702 i 703, z 1996 r. Nr 137, poz. 640, z 1997 r. Nr 111, poz. 722, Nr 123, poz. 776 i 780, Nr 137, poz. 926, Nr 141, poz. 943 i Nr 162, poz. 1104 oraz z 1998 r. Nr 139, poz. 905 i Nr 161, poz. 1076).

”

,

b)

w ust. 6 po wyrazie „lub” dodaje się wyraz „samodzielnie”,

c)

ust. 9 otrzymuje brzmienie

„

9.

Płatnicy podatków, niepodlegający obowiązkowi ewidencyjnemu jako podatnicy, dokonują

zgłoszenia identyfikacyjnego nie później niż w terminie przekazania do organu podatkowego

pierwszej deklaracji podatkowej, do której składania obowiązani są płatnicy podatków.

”

,

d)

po ust. 9 dodaje się ust. 10 w brzmieniu

„

10.

Płatnicy składek ubezpieczeniowych, niepodlegający obowiązkowi ewidencyjnemu jako

podatnicy ani jako płatnicy podatków, dokonują zgłoszenia identyfikacyjnego nie później

niż w terminach przewidzianych w odrębnych przepisach dotyczących terminów zgłaszania

do ubezpieczeń społecznych lub ubezpieczenia zdrowotnego.

”

;

8)

w art. 7 wyrazy „art. 6 ust. 1-7” zastępuje się wyrazami „art. 6 ust. 1-7, 9 i 10”,

a po wyrazie „podatnik,” dodaje się wyrazy „płatnik podatku oraz płatnik składek ubezpieczeniowych”;

9)

w art. 9

a)

w ust. 1

-

w pkt 1 liczbę „60” zastępuje się liczbą „30” i wyrazy „informację o zmianie danych”

zastępuje się wyrazami „zgłoszenie aktualizacyjne”,

-

w pkt 2 wyrazy „informację o zmianie danych” zastępuje się wyrazami „zgłoszenie aktualizacyjne”,

-

w pkt 3 wyrazy „informację o zmianie danych objętych zgłoszeniem identyfikacyjnym

w terminie przewidzianym do złożenia zeznania rocznego” zastępuje się wyrazami „zgłoszenie

aktualizacyjne wraz z zeznaniem rocznym”,

b)

ust. 2 otrzymuje brzmienie

„

2.

Obowiązek dokonania zgłoszenia aktualizacyjnego przez podatników, o których mowa w

art. 6 ust. 1, występuje również w przypadku, gdy podatnikom tym, w wyniku utraty

prawa do zwolnienia od podatku od towarów i usług lub rezygnacji z tego prawa, zmieniła

się właściwość urzędu skarbowego; w tym przypadku zgłoszenia aktualizacyjnego dokonuje

się w urzędzie skarbowym właściwym w sprawach podatku od towarów i usług, wraz ze

zgłoszeniem rejestracyjnym, o którym mowa w art. 9 ust. 1 ustawy powołanej w art.

6 ust. 1.

”

,

c)

po ust. 2 dodaje się ust. 3-6 w brzmieniu

„

3.

Aktualizacji danych ewidencyjnych dotyczących podatkowych grup kapitałowych dokonuje

spółka będąca płatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych, wskazanym w umowie.

Powyższy obowiązek jest niezależny od obowiązku aktualizacji danych, ciążącego na

każdej ze spółek wchodzących w skład podatkowej grupy kapitałowej.

4.

Płatnicy podatków, nie podlegający obowiązkowi aktualizacji danych ewidencyjnych jako

podatnicy, dokonują zgłoszenia aktualizacyjnego nie później niż w - następującym bezpośrednio

po zaistnieniu zdarzenia powodującego obowiązek aktualizacji - terminie przekazania

do organu podatkowego pierwszej deklaracji podatkowej, do składania której obowiązani

są płatnicy podatków.

5.

Do płatników składek ubezpieczeniowych stosuje się odpowiednio tryb aktualizacji danych

określony w ust. 1 pkt 1.

6.

Do aktualizacji danych objętych zgłoszeniem identyfikacyjnym stosuje się odpowiednio

wzory formularzy zgłoszeń identyfikacyjnych, ustalone przez Ministra Finansów, w drodze

rozporządzenia.

”

;

10)

w art. 10

a)

dotychczasową treść oznacza się jako ust. 1, a wyrazy „składania informacji o zmianie

danych objętych tym zgłoszeniem” zastępuje się wyrazami „zgłoszeń aktualizacyjnych”,

b)

po ust. 1 dodaje się ust. 2 w brzmieniu

„

2.

Minister Finansów może określić, w drodze rozporządzenia

1)

inne, nie krótsze niż przewidziane w ustawie, terminy dokonywania zgłoszenia identyfikacyjnego

i aktualizacyjnego,

2)

terminy dokonywania zgłoszenia identyfikacyjnego przez podatników innych podatków

niż wymienione w art. 6 ust. 1-8,

3)

tryb przekazywania do urzędów skarbowych zgłoszeń identyfikacyjnych oraz aktualizacyjnych,

dokonywanych przez podatników za pośrednictwem płatnika podatku dochodowego od osób

fizycznych, z wykorzystaniem masowych form transmisji danych.

”

;

11)

w art. 11 po ust. 3 dodaje się ust. 4 w brzmieniu

„

4.

Osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej

oraz inne podmioty będące podatnikami na podstawie przepisów prawa polskiego oraz

ratyfikowanych umów międzynarodowych, których Rzeczpospolita Polska jest stroną, w

tym także mające miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd za granicą, w przypadku

uzyskania numeru służącego identyfikacji dla celów podatkowych lub ubezpieczeń społecznych

w innym państwie, są obowiązane podawać ten numer na żądanie

1)

organów podatkowych,

2)

organów kontroli skarbowej i jednostek organizacyjnych kontroli skarbowej,

3)

płatników podatków,

4)

organów i instytucji ubezpieczeń społecznych.

”

;

12)

w art. 12

a)

w ust. 2 po wyrazie „wygasa” dodaje się wyrazy „z mocy prawa”,

b)

w ust. 3 liczbę „60” zastępuje się liczbą „30”;

13)

po art. 12 dodaje się art. 12a w brzmieniu

„

Art. 12a.

Przepisy niniejszego rozdziału, dotyczące podatników, stosuje się odpowiednio do płatników

podatków oraz płatników składek ubezpieczeniowych.

”

;

14)

w art. 13

a)

w ust. 3 dodaje się zdanie drugie w brzmieniu

„

Zainteresowanym może być zarówno sam podatnik, którego potwierdzenie dotyczy, jak

i osoba trzecia, mająca interes prawny w złożeniu wniosku.

”

,

b)

po ust. 3 dodaje się ust. 4 w brzmieniu

„

4.

Urząd skarbowy wydaje, na wniosek podatnika, duplikat decyzji o nadaniu NIP. Za wydanie

duplikatu pobierana jest przez urząd skarbowy opłata w wysokości 3 zł, stanowiąca

dochód budżetu państwa.

”

;

15)

w art. 14 w ust. 2 w pkt 1 i 2 po wyrazie „identyfikacyjnych” dodaje się wyrazy „i

aktualizacyjnych”;

16)

w art. 15 w ust. 2 po pkt 4 dodaje się pkt 5 w brzmieniu

„

5)

Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych - do realizacji zadań i celów określonych w odrębnych

ustawach.

”

;

17)

po art. 15 dodaje się art. 15a w brzmieniu

„

Art. 15a.

Przepisy niniejszego rozdziału, dotyczące podatników, stosuje się odpowiednio do płatników

podatków oraz płatników składek ubezpieczeniowych.

”

;

18)

w art. 17

a)

w ust. 1 po wyrazach „w art. 8 ust. 3, 4 lub 6” dodaje się wyrazy „oraz art. 9 ust.

1 pkt 2”,

b)

w ust. 2 po wyrazie „ustawy” dodaje się wyrazy „oraz płatnik podatku, a także płatnik

składek ubezpieczeniowych”;

19)

w art. 22

a)

w ust. 1 liczbę „3” zastępuje się liczbą „4”,

b)

w ust. 3 wyraz „zarządzenia” zastępuje się wyrazem „rozporządzenia”.

W ustawie z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora

(Dz. U. Nr 73, poz. 350 i Nr 137, poz. 638 oraz z 1997 r. Nr 28, poz. 153, Nr 98, poz. 604, Nr 106, poz. 679, Nr 121, poz. 770 i Nr 160, poz. 1080) w art. 28 skreśla się ust. 3.

W ustawie z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym

do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych

Republik Radzieckich

(Dz. U. Nr 87, poz. 395) w art. 3 po ust. 2 dodaje się ust. 3 w brzmieniu

„

3.

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ogłasza w formie komunikatu w Dzienniku Urzędowym

Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” co najmniej na 12 dni roboczych przed najbliższym

terminem waloryzacji należną od tego terminu kwotę świadczenia, o którym mowa w ust.

1.

”

W ustawie z dnia 22 sierpnia 1997 r. o pracowniczych programach emerytalnych

(Dz. U. Nr 139, poz. 932 i z 1998 r. Nr 98, poz. 610) wprowadza się następujące zmiany

1)

art. 3 otrzymuje brzmienie

„

Art. 3.

1.

Pracowniczy program emerytalny stanowią zakładowe umowy emerytalne, pracownicze umowy

emerytalne oraz, z zastrzeżeniem ust. 2, umowy z zakładami albo towarzystwami ubezpieczeń,

umowy z funduszami inwestycyjnymi bądź statuty pracowniczych funduszy emerytalnych,

które określają warunki gromadzenia środków ze składek pracowników wpłacanych przez

pracodawcę, przeznaczonych do wypłat w wieku emerytalnym lub w przypadku uzyskania

uprawnień do świadczeń rentowych z tytułu niezdolności do pracy, spełniające kryteria

ustalone w ustawie.

2.

Jeżeli pracodawcą jest zakład lub towarzystwo ubezpieczeń, pracownicze towarzystwo

emerytalne albo towarzystwo funduszy inwestycyjnych, warunki gromadzenia środków,

o których mowa w ust. 1, określa zakładowa umowa emerytalna.

”

;

2)

w art. 4

a)

ust. 2 otrzymuje brzmienie

„

2.

Pracodawca, który na podstawie odrębnych przepisów podlega wpisowi do właściwego rejestru

albo do ewidencji działalności gospodarczej, nie może zawrzeć zakładowej umowy emerytalnej

przed upływem roku od wpisania go do takiego rejestru lub ewidencji. Nie dotyczy to

spółek powstałych w wyniku przekształceń własnościowych przedsiębiorstw państwowych.

”

,

b)

po ust. 4 dodaje się ust. 5 w brzmieniu

„

5.

Przepisy ustawy dotyczące pracowników stosuje się odpowiednio do osób, które są uczestnikami

pracowniczych programów emerytalnych na podstawie ust. 4.

”

;

3)

w art. 7 po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu

„

1a.

Umowy, o których mowa w ust. 1 pkt 2, mogą być także zawierane przez pracodawcę z

różnymi funduszami inwestycyjnymi zarządzanymi przez to samo towarzystwo funduszy

inwestycyjnych.

”

;

4)

w art. 11 w ust. 1 wyrazy „Pracowniczy program emerytalny może przewidywać” zastępuje

się wyrazami „Dopuszczalne jest”;

5)

w art. 14

a)

w ust. 2 w pkt 1 po wyrazie „inwestycyjnego” dodaje się wyrazy „lub funduszy inwestycyjnych”,

b)

w ust. 4 po wyrazie „inwestycyjnym” dodaje się wyrazy „lub w funduszach inwestycyjnych”;

6)

w art. 17

a)

w ust. 3 po wyrazach „przyjąć deklarację” dodaje się wyrazy „i wydać uczestnikowi

podpisaną przez siebie umowę”,

b)

ust. 4 otrzymuje brzmienie

„

4.

Do zawarcia umowy dochodzi z chwilą wydania uczestnikowi podpisanej przez pracodawcę

umowy, nie później jednak niż z upływem terminu przewidzianego do zwrotu deklaracji.

”

;

7)

art. 18 otrzymuje brzmienie

„

Art. 18.

1.

Pracodawca może ustalić w programie emerytalnym prowadzonym w formie funduszu emerytalnego,

że zawarcie pracowniczej umowy emerytalnej lub otwarcie rachunku w funduszu jest uzależnione

od wniesienia przez uczestnika funduszu na jego rachunek akcji pracodawcy, które uczestnik

nabył w procesie prywatyzacji. Warunek ten może dotyczyć wyłącznie pracowników, którzy

nabyli akcje od Skarbu Państwa, i nie może obowiązywać przez okres dłuższy niż 5 lat

od dnia określonego w programie. W tym przypadku nie stosuje się zakazu zbywania akcji

zawartego w przepisach o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych.

2.

Zakładowa umowa emerytalna powinna określać jednolitą, określoną w stosunku do ilości

akcji nabytych przez pracownika od Skarbu Państwa, liczbę akcji, którą wszyscy uprawnieni,

którzy takie akcje nabyli, powinni wnieść do funduszu. Określenie stosunku ilości

akcji nabytych przez pracownika przed dniem 1 stycznia 1999 r. może dotyczyć wyłącznie

akcji znajdujących się w posiadaniu pracownika w tym dniu.

3.

W pracowniczej umowie emerytalnej powinny być określone terminy i warunki wnoszenia

akcji na rachunek w funduszu oraz warunki prowadzenia tych rachunków. Uczestnik w

deklaracji, w sytuacji, o której mowa w tym artykule, deklaruje liczbę akcji pracodawcy,

którą wniesie na swój rachunek, wynikającą z zakładowej umowy emerytalnej.

”

;

8)

w art. 34

a)

po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu

„

1a.

Jeżeli umowy, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2, zostały zawarte przez pracodawcę

z różnymi funduszami inwestycyjnymi zarządzanymi przez to samo towarzystwo funduszy

inwestycyjnych, to likwidacja pracowniczego programu emerytalnego może nastąpić tylko

w przypadku likwidacji tych wszystkich funduszy.

”

,

b)

po ust. 3 dodaje się ust. 3a i 3b w brzmieniu

„

3a.

Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio w przypadku, o którym mowa w ust. 1a.

3b.

Jeżeli umowy, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2, zostały zawarte przez pracodawcę

z różnymi funduszami inwestycyjnymi zarządzanymi przez to samo towarzystwo funduszy

inwestycyjnych, to w przypadku likwidacji jednego z funduszy pracodawca ma obowiązek

zapewnić zawarcie umowy o wnoszeniu składek pracowników do innego z tych funduszy.

”

;

9)

w art. 35 w ust. 2 po wyrazie „powinien” dodaje się wyrazy „być złożony przez pracodawcę

niezwłocznie oraz”;

10)

w art. 36

a)

w ust. 2 po wyrazie „zgłosić” dodaje się wyrazy „do rejestru”,

b)

w ust. 3 po wyrazie „Nadzoru” dodaje się wyrazy „zmian, o których mowa w ust. 2”;

11)

w art. 39 w ust. 3 i 4 wyrazy „osobę prowadzącą” zastępuje się wyrazami „pracodawcę

prowadzącego”;

12)

w art. 45 skreśla się ust. 1 i 2;

13)

po art. 45 dodaje się art. 45a w brzmieniu

„

Art. 45a.

W przypadku gdy pracodawca i reprezentacja pracowników zamierzają nadać pracowniczemu

programowi emerytalnemu formę pracowniczego funduszu emerytalnego, zakładowa umowa

emerytalna może być zawarta począwszy od dnia 1 stycznia 1999 r.; dotyczy to również

umowy o wspólnym międzyzakładowym programie emerytalnym.

”

;

14)

art. 46 otrzymuje brzmienie

„

Art. 46.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 kwietnia 1999 r., z wyjątkiem

1)

art. 45a, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1999 r.,

2)

art. 3-6, art. 7 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 3, art. 9-11, 13, 14 ust. 1-3 i 5, art. 15,

18, 27, 28 i 34 w zakresie dotyczącym pracowniczych programów emerytalnych w formie

pracowniczego funduszu emerytalnego, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 1999 r.

”

W ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu

osób niepełnosprawnych

(Dz. U. Nr 123, poz. 776, Nr 160, poz. 1082 oraz z 1998 r. Nr 99, poz. 628, Nr 106, poz. 668, Nr 137, poz. 887 i Nr 156, poz. 1019) art. 5 otrzymuje brzmienie

„

Art. 5.

Orzeczenie lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o

1)

całkowitej niezdolności do pracy, ustalone na podstawie art. 12 ust. 2, i niezdolności do samodzielnej egzystencji, ustalone na podstawie

art. 13 ust. 5 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu

Ubezpieczeń Społecznych

(Dz. U. Nr 162, poz. 1118) traktowane jest na równi z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności,

2)

całkowitej niezdolności do pracy, ustalone na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy wymienionej

w pkt 1, jest traktowane na równi z orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności.

3)

częściowej niezdolności do pracy, ustalone na podstawie art. 12 ust. 3, oraz celowości

przekwalifikowania, o którym mowa w art. 119 ust. 2 i 3 ustawy wymienionej w pkt 1,

jest traktowane na równi z orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności.

”

W ustawie z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych

(Dz. U. Nr 139, poz. 934 oraz z 1998 r. Nr 98, poz. 610 i Nr 106, poz. 668) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 13 w ust. 2

a)

pkt 6 otrzymuje brzmienie

„

6)

rodzaje, maksymalną wysokość, sposób oraz tryb kalkulacji i pokrywania kosztów obciążających

fundusz,

”

b)

po pkt 6 dodaje się pkt 6a w brzmieniu

„

6a)

rodzaje, wysokość, sposób kalkulacji i pokrywania kosztów obciążających członków funduszu,

w tym wysokość opłat, o których mowa w art. 134 ust. 1,

”

;

2)

w art. 35 ust. 2 otrzymuje brzmienie

„

2.

Jeżeli założycielem lub założycielami pracowniczego towarzystwa są pracodawcy będący

osobami prawnymi, przepis art. 34 stosuje się odpowiednio.

”

;

3)

w art. 38 ust. 4 otrzymuje brzmienie

„

4.

Jeżeli obejmującym akcje jest dotychczasowy akcjonariusz, zawiadamia on Urząd Nadzoru

o objęciu akcji w terminie 14 dni od daty ich objęcia. Objęcie akcji w liczbie powodującej

przekroczenie odpowiednio 20%, 25%, 33%, 50%, 66%, 75% lub 80% głosów na walnym zgromadzeniu

wymaga jednak uzyskania zezwolenia Urzędu Nadzoru.

”

;

4)

art. 47 otrzymuje brzmienie

„

Art. 47.

Pracownikiem powszechnego towarzystwa, podejmującym decyzje o sposobie lokowania aktywów

otwartego funduszu, nie może być osoba będąca członkiem organu zarządzającego lub

organu nadzoru albo pozostająca w stosunku pracy, stosunku zlecenia lub innym stosunku

prawnym o podobnym charakterze z podmiotami, o których mowa w art. 42 ust. 1 pkt 1-7.

”

;

5)

w art. 62 w ust. 3 wyrazy „Niezależnie od cofnięcia zezwolenia, o którym mowa w ust.

1, lub wezwania,” zastępuje się wyrazami „Cofając zezwolenie, o którym mowa w ust.

1, lub dokonując wezwania,”;

6)

w art. 64

a)

w ust. 2 na końcu kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje wyrazy „z zastrzeżeniem

ust. 3.”,

b)

po ust. 2 dodaje się ust. 3 w brzmieniu

„

3.

Jeżeli cofnięcie zezwolenia na utworzenie powszechnego towarzystwa nastąpiło w związku

z wystąpieniem w otwartym funduszu niedoboru, pierwszeństwo w przejęciu zarządzania

tym funduszem przysługuje powszechnemu towarzystwu zarządzającemu funduszem o największej

stopie zwrotu, o której mowa w art. 172.

”

;

7)

w art. 71 skreśla się ust. 6;

8)

w art. 81 po ust. 3 dodaje się ust. 4-7 w brzmieniu

„

4.

Uzyskanie członkostwa w określonym otwartym funduszu następuje również w wyniku losowania,

przeprowadzonego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych na zasadach przewidzianych w

przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych.

5.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych zobowiązany jest zawiadomić o wyniku losowania. Zawiadomienie

jest doręczane osobie zainteresowanej oraz otwartemu funduszowi, którego członkiem

została ta osoba.

6.

Wraz z zawiadomieniem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych członek otrzymuje dane otwartego

funduszu objęte wpisem do rejestru funduszy, a otwarty fundusz, podstawowe dane osobowe

członka, o których mowa w art. 89 ust. 2, przy czym otwarty fundusz może otrzymać

te dane także w formie elektronicznej.

7.

Po otrzymaniu zawiadomienia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz podstawowych danych

osobowych członka, zgodnie z ust. 6, otwarty fundusz niezwłocznie potwierdza na piśmie

warunki członkostwa oraz wzywa członka do niezwłocznego dopełnienia obowiązków określonych

w art. 82 ust. 1 i art. 83 ust. 1, informując jednocześnie o skutkach niedopełnienia

lub nienależytego dopełnienia tych obowiązków, zgodnie z art. 132 ust. 1 lub art.

83 ust. 3 i 4.

”

;

9)

w art. 82

a)

w ust. 1

-

skreśla się wyrazy „odrębnymi przepisami dotyczącymi renty rodzinnej z ubezpieczenia

społecznego oraz”,

-

po wyrazie „funduszu” dodaje się wyrazy „może wskazać” oraz skreśla się wyraz „wskazuje”,

b)

ust. 3 otrzymuje brzmienie

„

3.

Członek może w każdym czasie zmienić poprzednią dyspozycję, wskazując jednocześnie

inne osoby uprawnione do otrzymania środków po jego śmierci, zamiast lub oprócz osób,

o których mowa w ust. 1, jak również oznaczając w inny sposób udział wskazanych osób

w tych środkach.

”

,

c)

w ust. 4 dodaje się na końcu zdanie trzecie w brzmieniu

„

Jeżeli jednak zmarły był jedyną osobą wskazaną, członek może wskazać inną osobę uprawnioną

do otrzymania środków po jego śmierci.

”

,

d)

po ust. 4 dodaje się ust. 5 w brzmieniu

„

5.

Fundusz jest obowiązany poinformować osobę przystępującą do otwartego funduszu o skutkach

niedopełnienia lub nienależytego dopełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 4 zdanie

trzecie, stosownie do art. 132 ust. 1.

”

;

10)

w art. 83 po ust. 2 dodaje się ust. 3 i 4 w brzmieniu

„

3.

W razie niedopełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 1 zdanie drugie lub w ust.

2, przyjmuje się odpowiednio, że między małżonkami istnieje wspólność ustawowa albo

że małżeńskie stosunki majątkowe uregulowane są zgodnie z treścią umowy zawartej z

otwartym funduszem lub ostatnim zawiadomieniem dokonanym przez członka otwartego funduszu

zgodnie z ust. 2.

4.

Otwarty fundusz nie odpowiada za szkody powstałe wskutek niedopełnienia lub nienależytego

dopełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 1 lub 2.

”

;

11)

art. 84 otrzymuje brzmienie

„

Art. 84.

1.

Jeżeli członek otwartego funduszu przystępuje do innego otwartego funduszu, jest obowiązany

zawiadomić na piśmie o zawarciu umowy z tym funduszem otwarty fundusz, do którego

dotychczas wpłacał składki. Wraz z zawiadomieniem członek składa na piśmie, według

wzoru określonego w rozporządzeniu Rady Ministrów, oświadczenie woli o rozwiązaniu

dotychczasowej umowy, a jeżeli uzyskał członkostwo w wyniku losowania przeprowadzonego

przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych lub z chwilą otwarcia rachunku - oświadczenie

woli o rezygnacji z członkostwa w dotychczasowym otwartym funduszu, z dniem dokonania

wypłaty transferowej, o której mowa w art. 119.

2.

Własnoręczność podpisu pod oświadczeniem woli o rezygnacji z członkostwa w dotychczasowym

otwartym funduszu oraz o wyrażeniu zgody na dokonanie potrącenia, o którym mowa w

art. 134 ust. 1 pkt 3, powinna zostać poświadczona przez dowolną jednostkę organizacyjną

Zakładu Ubezpieczeń Społecznych lub samorządu terytorialnego właściwą dla miejsca

zamieszkania członka otwartego funduszu albo w polskiej placówce dyplomatyczno-konsularnej.

”

;

12)

po art. 84 dodaje się art. 84a w brzmieniu

„

Art. 84a.

1.

Osoby urodzone w latach 1949-1953 zawierające umowę z otwartym funduszem, są obowiązane

złożyć pisemne oświadczenie o zapoznaniu się z treścią art. 24, 26, 46-50, 53, 183, 184 i 185 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach

i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

(Dz. U. Nr 162, poz. 1118), co osoba zawierająca umowę winna potwierdzić własnoręcznym podpisem.

2.

Osoba wykonująca czynności akwizycyjne na rzecz otwartego funduszu w stosunku do osoby

określonej w ust. 1, obowiązana jest do pouczenia tej osoby o konsekwencjach wynikających

z przepisów, o których mowa w ust. 1, a w szczególności o tym, że w wyniku przystąpienia

do otwartego funduszu emerytura z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych może być istotnie

niższa lub emerytura nie będzie mogła być przyznana w wieku niższym niż określony

w art. 24 ustawy, o której mowa w ust. 1.

”

;

13)

w art. 85 w pkt 3 kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje się pkt 4 i 5 w brzmieniu

„

4)

tryb i terminy powiadamiania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przez otwarty fundusz

o zawarciu umowy z członkiem funduszu oraz zakres danych, jakie powinno zawierać powiadomienie,

5)

wzory oświadczeń woli, o których mowa w art. 84.

”

;

14)

w art. 89 ust. 2 otrzymuje brzmienie

„

2.

Podstawowe dane osobowe członków, o których mowa w ust. 1, obejmują

1)

imiona i nazwisko,

2)

datę urodzenia,

3)

numer powszechnego elektronicznego systemu ewidencji ludności PESEL, a w przypadku

jego braku lub gdy budzi on wątpliwości - numer identyfikacji podatkowej NIP oraz

serię i numer dowodu osobistego lub paszportu,

4)

adres miejsca zamieszkania.

”

;

15)

w art. 93

a)

ust. 1 otrzymuje brzmienie

„

1.

Działalność akwizycyjną na rzecz otwartego funduszu w zakresie wynikającym z art.

92 ust. 3 mogą prowadzić otwarty fundusz lub na zlecenie tego funduszu wyłącznie następujące

podmioty

1)

banki krajowe w rozumieniu ustawy z dnia 29 sierpnia

1997 r. - Prawo bankowe

(Dz. U. Nr 140, poz. 939 i z 1998 r. Nr 160, poz. 1063),

2)

zakłady ubezpieczeń,

3)

domy maklerskie w rozumieniu przepisów o publicznym obrocie papierami wartościowymi,

4)

agenci ubezpieczeniowi,

5)

podmioty prowadzące działalność brokerską w rozumieniu przepisów o działalności ubezpieczeniowej,

6)

państwowe przedsiębiorstwo użyteczności publicznej „Poczta Polska”,

7)

spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytową.

”

,

b)

ust. 2 otrzymuje brzmienie

„

2.

Podmiot wykonujący czynności związane z przygotowaniem i emisją reklam, w ramach swojego

przedmiotu działalności gospodarczej, na zlecenie podmiotów, o których mowa w ust.

1, nie prowadzi działalności akwizycyjnej w rozumieniu art. 92 ust. 3.

”

,

c)

ust. 6 otrzymuje brzmienie

„

6.

Osoba fizyczna wpisana do rejestru, o którym mowa w ust. 3, może wykonywać czynności

akwizycyjne na rzecz tylko jednego otwartego funduszu emerytalnego.

”

;

16)

po art. 93 dodaje się art. 93a w brzmieniu

„

Art. 93a.

Działalność akwizycyjna na rzecz otwartego funduszu nie może być prowadzona wśród

pracowników przez pracodawcę, inną osobę pozostającą w stosunku nadrzędności służbowej

do pracownika.

”

;

17)

w art. 94 w ust. 2 dodaje się zdanie trzecie w brzmieniu

„

Dokonanie wpisu lub wydanie decyzji odmawiającej wpisu następuje w terminie 1 miesiąca

od daty złożenia wniosku.

”

;

18)

w art. 95 wyrazy „w planie emerytalnym, o którym” zastępuje się wyrazami „na zasadach,

o których”;

19)

w art. 99 skreśla się ust. 2;

20)

w art. 100

a)

w ust. 1 po wyrazie „określonym” dodaje się wyrazy „zgodnie z ust. 2”,

b)

po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu

„

1a.

Wartość jednostki rozrachunkowej w dniu przeliczenia jest ustalana przez podzielenie

wartości aktywów netto funduszu w dniu przeliczenia przez liczbę jednostek rozrachunkowych

zapisanych w tym dniu na rachunkach prowadzonych przez fundusz.

”

,

c)

w ust. 2 dodaje się zdanie drugie w brzmieniu

„

W przypadku otwartych funduszy dniem przeliczenia jest każdy dzień roboczy.

”

,

d)

skreśla się ust. 6;

21)

w art. 119 skreśla się ust. 2 oraz oznaczenie ust. 1;

22)

w art. 122 w ust. 1 wyrazy „każdego miesiąca kończącego kwartał” zastępuje się wyrazami

„lutego, maja, sierpnia i listopada”;

23)

dotychczasową treść art. 123 oznacza się jako ust. 1 i dodaje się ust. 2 i 3 w brzmieniu

„

2.

Powszechne towarzystwo będące organem otwartego funduszu, który dokonał wypłaty transferowej,

uiszcza opłaty na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu refundacji kosztów

za wykonanie czynności związanych z przystąpieniem członka do innego otwartego funduszu

oraz na rzecz Krajowego Depozytu z tytułu refundacji kosztów za wykonywanie czynności

związanych z rozliczaniem wypłat transferowych.

3.

Rada Ministrów może ustalić, w drodze rozporządzenia, maksymalną opłatę, o której

mowa w ust. 2.

”

;

24)

po art. 123 dodaje się art. 123a w brzmieniu

„

Art. 123a.

Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, termin i tryb dokonywania wypłat

transferowych w przypadkach, o których mowa w art. 70 ust. 2 i art. 119 oraz w przepisach

rozdziału 12 i 13. Rozporządzenie powinno w szczególności określać zasady współdziałania

Krajowego Depozytu i Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz otwartych funduszy emerytalnych

i Zakładu Ubezpieczeń

Społecznych przy dokonywaniu rozliczeń wypłat transferowych oraz sposób rozdysponowania

odsetek z tytułu przechowywania na rachunku środków przekazanych przez otwarte fundusze

w ramach rozliczenia tej wypłaty.

”

;

25)

w art. 124 dodaje się zdanie drugie w brzmieniu

„

Regulamin określa także wysokość opłat należnych Krajowemu Depozytowi, wnoszonych

przez otwarte fundusze w związku z dokonaniem rozliczenia wypłat transferowych.

”

;

26)

w art. 127 wyrazy „w terminie 3 miesięcy od dnia przedstawienia” zastępuje się wyrazami

„w terminie, o którym mowa w art. 122, po przedstawieniu”;

27)

w art. 128 w ust. 1 zdanie trzecie otrzymuje brzmienie

„

Fundusz niezwłocznie potwierdza na piśmie warunki członkostwa uprawnionego współmałżonka.

”

;

28)

w art. 131

a)

w ust. 1 skreśla się wyrazy „, a odrębne przepisy dotyczące renty rodzinnej z ubezpieczenia

społecznego nie stanowią inaczej”,

b)

w ust. 2 wyrazy „w terminie 3 miesięcy od dnia przedstawienia” zastępuje się wyrazami

„w terminie, o którym mowa w art. 122, po przedstawieniu”,

c)

po ust. 3 dodaje się ust. 4 i 5 w brzmieniu

„

4.

Jeżeli zmarły nie dopełnił obowiązku określonego w art. 83 ust. 1 zdanie drugie lub

w ust. 2, jego małżonek powinien potwierdzić na piśmie, że do chwili śmierci członka

funduszu nie zmienił się stan stosunków majątkowych między małżonkami ustalony stosownie

do art. 83 ust. 3, a w przypadku zmiany tego stanu - przedstawić odpowiednie dowody

tej zmiany.

5.

Otwarty fundusz nie ponosi odpowiedzialności za skutki niedopełnienia lub nienależytego

dopełnienia obowiązku określonego w ust. 2 lub 3.

”

;

29)

w art. 132 w ust. 1

a)

skreśla się wyrazy „odrębnymi przepisami dotyczącymi renty rodzinnej z ubezpieczenia

społecznego oraz”,

b)

wyrazy „a w ich braku” zastępuje się wyrazami „a w przypadku ich braku lub niewskazania”;

30)

w art. 134 w ust. 1

a)

pkt 2 otrzymuje brzmienie

„

2)

w formie potrącenia, w momencie dokonywania wypłaty transferowej, określonej kwoty

ze środków na rachunku członka funduszu, z zastrzeżeniem, że może to nastąpić tylko

wówczas, gdy od dnia wpływu pierwszej składki na rachunek członka w tym funduszu do

dnia dokonania wypłaty transferowej do innego otwartego funduszu upłynęło mniej niż

24 miesiące,

”

b)

po pkt 2 dodaje się pkt 3 w brzmieniu

„

3)

w formie potrącenia w momencie dokonywania opłaty transferowej kwoty stanowiącej równowartość

4% kwoty najniższego wynagrodzenia ustalanej przez ministra właściwego do spraw pracy,

na podstawie art. 77, niezależnie od kwoty, o której mowa w ust. 2.

”

;

31)

w art. 135 dotychczasową treść oznacza się jako ust. 1 i dodaje się ust. 2 i 3 w brzmieniu

„

2.

Przy określaniu stażu członkowskiego w danym otwartym funduszu uwzględnia się także

1)

staż członkowski w otwartym funduszu innego typu, o którym mowa w art. 229 ust. 2,

zarządzanym przez to samo powszechne towarzystwo,

2)

staż członkowski w innym otwartym funduszu, w przypadku gdy jego likwidacja nastąpiła

w drodze przeniesienia jego aktywów do tego funduszu.

3.

Staż członkowski, z zastrzeżeniem ust. 2, ustala się od dnia wpłaty pierwszej składki

do otwartego funduszu. Dla celów, o których mowa w ust. 1, uwzględnia się okres nieprzerwanego

członkostwa w danym otwartym funduszu, z wyłączeniem okresów nieopłacania składki

przez okres dłuższy niż kolejnych 12 miesięcy.

”

;

32)

w art. 141 w ust. 1 pkt 13 otrzymuje brzmienie

„

13)

obligacjach i innych dłużnych papierach wartościowych emitowanych przez spółki publiczne,

innych niż papiery wartościowe, o których mowa w pkt 11 i 12,

”

;

33)

w art. 142 w ust. 4 w zdaniu pierwszym po wyrazach „o których mowa w ust. 2” dodaje

się wyrazy „pkt 5”;

34)

w art. 146 w ust. 1 wyrazy „bez względu na to, czy papiery te są dopuszczone do publicznego

obrotu.” zastępuje się wyrazami „o ile papiery te nie są dopuszczone do publicznego

obrotu.”;

35)

w art. 160 w ust. 1 otrzymuje brzmienie

„

1.

Umowa z depozytariuszem o przechowywanie aktywów funduszu powinna określać szczegółowo

obowiązki depozytariusza i funduszu, sposób ich wykonywania, wynagrodzenie depozytariusza,

sposób obliczania kosztów i pobierania opłat obciążających fundusz, a także wskazywać

osoby wyznaczone przez depozytariusza do wykonywania umowy. Umowa może także określać

w szczególności wynagrodzenie z tytułu pełnienia przez depozytariusza funkcji podmiotu

reprezentującego fundusz, zgodnie z art. 64 ust. 1, lub funkcji likwidatora pracowniczego funduszu. Umowa nie może ograniczać

ustawowych obowiązków depozytariusza.

”

;

36)

art. 177 otrzymuje brzmienie

„

Art. 177.

1.

Niedobór niepokryty z własnych środków powszechnego towarzystwa, zgodnie z art. 176

ust. 2, pokrywany jest ze środków Funduszu Gwarancyjnego w terminie 21 dni od dnia

podania przez Prezesa Urzędu Nadzoru do publicznej wiadomości wysokości średniej ważonej

stopy zwrotu wszystkich otwartych funduszy.

2.

Z tytułu pokrycia niedoboru Fundusz Gwarancyjny nabywa w stosunku do powszechnego

towarzystwa lub jego masy upadłości roszczenie o zwrot środków Funduszu Gwarancyjnego

wykorzystanych na pokrycie niedoboru.

”

;

37)

art. 178 otrzymuje brzmienie

„

Art. 178.

1.

Jeżeli pokrycie niedoboru, w sposób określony w art. 176 ust. 2, okaże się niemożliwe,

zarząd powszechnego towarzystwa jest obowiązany zawiadomić o tym niezwłocznie Urząd

Nadzoru, który występuje do właściwego sądu z wnioskiem o ogłoszenie upadłości tego

towarzystwa.

2.

W przypadku ogłoszenia upadłości towarzystwa zaspokojenie roszczeń Funduszu Gwarancyjnego,

o których mowa w art. 177 ust. 2, z jego masy upadłości może nastąpić dopiero po uprzednim

zaspokojeniu należności innych wierzycieli towarzystwa według kolejności określonej

w art. 204 § 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października

1934 r. - Prawo upadłościowe

(Dz. U. z 1991 r. Nr 118, poz. 512, z 1994 r. Nr 1, poz. 1, z 1995 r. Nr 85, poz. 426, z 1996 r. Nr 6, poz. 43, Nr 43, poz. 189, Nr 106, poz. 496 i Nr 149, poz. 703, z 1997 r. Nr 28, poz. 153, Nr 54, poz. 349, Nr 117, poz. 751, Nr 121, poz. 770 i Nr 140, poz. 940 oraz z 1998 r. Nr 117, poz. 756), jednakże przed zaspokojeniem należności, o których mowa w art. 204 § 1 pkt 2a-9

tego rozporządzenia.

”

;

38)

w art. 185 w ust. 3 wyrazy „o ile wartość zobowiązań otwartego funduszu nie przekroczy

tej wielkości.” zastępuje się wyrazami „chyba że wartość zobowiązań Funduszu Gwarancyjnego

wobec otwartych funduszy emerytalnych przekracza tę wielkość”;

39)

w art. 186 w ust. 2 po wyrazach „środkami Funduszu Gwarancyjnego,” dodaje się wyrazy

„wysokość opłat wnoszonych do Krajowego Depozytu za administrowanie Funduszem i tryb

ich wnoszenia,”;

40)

w art. 197 w ust. 1 po wyrazach „przez powszechne towarzystwo” dodaje się wyrazy „lub

na zlecenie powszechnego towarzystwa, a także na rzecz powszechnego towarzystwa lub

otwartego funduszu emerytalnego”;

41)

w art. 201 po ust. 4 dodaje się ust. 4a w brzmieniu

„

4a.

Prezes Rady Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, zasady wynagradzania osób

wymienionych w ust. 4, z uwzględnieniem sposobu ustalania wielkości środków na wynagrodzenia,

o których mowa w ust. 4.

”

;

42)

w art. 202 po ust. 3 dodaje się ust. 4 w brzmieniu

„

4.

Przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej nakładanej na podstawie przepisów ustawy

Urząd Nadzoru jest obowiązany uwzględniać rodzaj i wagę stwierdzonych nieprawidłowości.

”

;

43)

w art. 219 po ust. 3 dodaje się ust. 4 w brzmieniu

„

4.

Tej samej karze podlega ten, kto wbrew zakazowi określonemu w art. 230a zawiera umowy

lub przyjmuje oświadczenia, z których wynika zobowiązanie do przystąpienia do określonego

otwartego funduszu bądź do korzystania z pośrednictwa określonego podmiotu przy przystępowaniu

do otwartego funduszu.

”

;

44)

po art. 219 dodaje się art. 219a w brzmieniu

„

Art. 219a.

Kto, prowadzi działalność akwizycyjną na rzecz otwartego funduszu z naruszeniem zasad

określonych w art. 93a, podlega grzywnie do 20 000 zł.

”

W ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe

(Dz. U. Nr 140, poz. 939 i z 1998 r. Nr 160, poz. 1063) po art. 63 dodaje się art. 63a w brzmieniu

„

Art. 63a.

Banki zobowiązane są do niezwłocznej realizacji poleceń przelewu na rachunki Zakładu

Ubezpieczeń Społecznych z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie

zdrowotne oraz innych składek i wpłat, do których poboru zobowiązany jest Zakład Ubezpieczeń

Społecznych.

”

W ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

(Dz. U. Nr 137, poz. 887) wprowadza się następujące zmiany

1)

dodaje się art. 2a w brzmieniu

„

Art. 2a.

1.

Ustawa stoi na gruncie równego traktowania wszystkich ubezpieczonych bez względu na

płeć, stan cywilny, stan rodzinny.

2.

Zasada równego traktowania dotyczy w szczególności

1)

warunków objęcia systemem ubezpieczeń społecznych,

2)

obowiązku opłacania i obliczania wysokości składek na ubezpieczenie społeczne,

3)

obliczania wysokości świadczeń,

4)

okresu wypłaty świadczeń i zachowania prawa do świadczeń.

3.

Ubezpieczony, który uważa, że nie zastosowano wobec niego zasady równego traktowania,

ma prawo dochodzić roszczeń z tytułu ubezpieczeń z ubezpieczenia społecznego przed

sądem. Przepis art. 83 stosuje się odpowiednio.

”

;

2)

w art. 6

a)

w ust. 1 w pkt 4 po wyrazach „niż 14 dni” skreśla się wyrazy „a okres przerw między

nimi wynosi mniej niż 60 dni” i dodaje się na końcu wyrazy „i ust. 5”,

b)

po ust. 4 dodaje się ust. 5 w brzmieniu

„

5.

Obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają również zleceniobiorca

i osoby z nim współpracujące, wykonujące na rzecz jednego zleceniodawcy pracę na podstawie

umów agencyjnych lub zlecenia krótszych niż 15 dni, jeżeli łączny okres, na który

umowy zostały zawarte, wynosi co najmniej 15 dni, a przerwy pomiędzy tymi umowami

są krótsze niż 60 dni.

”

;

3)

w art. 13

a)

w pkt 2 na końcu dodaje się wyrazy „z zastrzeżeniem pkt 2a”,

b)

dodaje się pkt 2a w brzmieniu

„

2a)

zleceniobiorcy, o których mowa w art. 6 ust. 5 - od pierwszego dnia tej umowy, z której

wynika, że łączny okres wykonywania umów wynosi co najmniej 15 dni.

”

;

4)

w art. 41 w ust. 2 wyrazy „w terminie 7 dni od zaistnienia tego faktu” zastępuje się

wyrazami „w terminie i na zasadach określonych w art. 47 ust. 1 i 2”;

5)

w art. 84 w ust. 7 dodaje się drugie zdanie w brzmieniu

„

Przepisy art. 24 ust. 4 i 5 stosuje się odpowiednio.

”

;

6)

w art. 85 dodaje się ust. 2a w brzmieniu

„

2a.

Przepis ust. 1 stosuje się również do płatników składek zobowiązanych z mocy odrębnych

przepisów do wypłaty świadczeń pieniężnych z ubezpieczeń społecznych.

”

;

7)

w art. 110

a)

ust. 1 otrzymuje brzmienie

„

1.

Płatnicy składek podwyższą ubezpieczonym, o których mowa w art. 16 ust. 1, przychód

należny od dnia 1 stycznia 1999 r., przeliczając go w taki sposób, aby po potrąceniu

składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe nie

był on niższy niż przed przeliczeniem.

”

,

b)

skreśla się ust. 2,

c)

ust. 3 otrzymuje brzmienie

„

3.

Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w drodze rozporządzenia,

sposób przeliczania przychodu, o którym mowa w ust. 1.

”

,

d)

po ust. 4 dodaje się ust. 5 w brzmieniu

„

5.

Ilekroć w przepisach dotyczących zakładowego funduszu świadczeń socjalnych jest mowa

o „przeciętnym wynagrodzeniu miesięcznym w gospodarce narodowej w roku poprzednim

lub w drugim półroczu roku poprzedniego” lub „planowanych rocznych środkach przeznaczonych

na wynagrodzenia osobowe” oznacza to

1)

przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej w roku poprzednim lub drugim

półroczu roku poprzedniego,

2)

planowane roczne środki przeznaczone na wynagrodzenia osobowe pomniejszone o potrącone

od ubezpieczonych składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe oraz chorobowe.

”

;

8)

w art. 111 w ust. 3 po wyrazach „a przed dniem 1 stycznia 1969 r.” dodaje się wyrazy

„z wyjątkiem osób pobierających emeryturę”;

9)

po art. 113 dodaje się art. 113a-113c w brzmieniu

„

Art. 113a.

1.

Do dnia powołania Prezesa Zakładu, o którym mowa w art. 73, jego funkcje sprawuje

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych powołany w trybie ustawy, o której mowa w art.

122 ust. 1 pkt 1.

2.

Z dniem powołania Prezesa Zakładu, o którym mowa w art. 73, wygasa akt powołania Prezesa

sprawującego jego funkcje.

Art. 113b.

1.

Z dniem 1 stycznia 1999 r. wygasają akty powołania dyrektorów oddziałów Zakładu.

2.

Osoby, o których mowa w ust. 1, pełnią obowiązki do czasu powołania kierowników terenowych

jednostek organizacyjnych Zakładu, o których mowa w art. 67 ust. 1 pkt 2. Art. 113c.

1. Stroną stosunków pracy pracowników zatrudnionych w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych

działającym na podstawie art. 7 ustawy, o której mowa w art. 122 ust. 1 pkt 1, oraz

w jednostkach, o których mowa w art. 117 ust. 1, staje się Zakład, z uwzględnieniem

ust. 4 i 5.

2.

Pracownikom, o których mowa w ust. 1, nie przysługują odprawy i inne świadczenia pieniężne

wypłacane na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami

stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy oraz na podstawie przepisów o

pracownikach urzędów państwowych, z zastrzeżeniem ust. 4 i 5.

3.

Zakład w terminie do dnia 31 stycznia 1999 r. zawiadamia na piśmie pracowników zatrudnionych

na podstawie umowy o pracę o warunkach pracy oraz o skutkach w zakresie stosunków

pracy związanych ze zmianą, o której mowa w ust. 1 oraz w art. 113b ust. 1.

4.

W terminie 30 dni od zawiadomienia przewidzianego w ust. 3 pracownik zatrudniony na

podstawie umowy o pracę może bez wypowiedzenia, za siedmiodniowym uprzedzeniem, rozwiązać

stosunek pracy. Rozwiązanie stosunku pracy w tym trybie powoduje dla pracownika skutki,

jakie przepisy prawa pracy wiążą z rozwiązaniem stosunku pracy przez pracodawcę z

przyczyn dotyczących zakład u pracy.

5.

Pracownikom zatrudnionym na podstawie mianowania Zakład do dnia 31 stycznia 1999 r.

przedstawi na piśmie nowe warunki pracy i płac z wynagrodzeniem nie niższym niż dotychczasowe.

Pracownicy w terminie 30 dni winni złożyć oświadczenie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia

proponowanych warunków. W razie nieuzgodnienia warunków, dotychczasowy stosunek pracy

rozwiązuje się z upływem okresu równego okresowi wypowiedzenia, liczonego od dnia,

w którym pracownik złożył oświadczenie o odmowie przyjęcia proponowanych warunków,

lub od dnia, do którego winien złożyć takie oświadczenie. Rozwiązanie stosunku pracy

w tym trybie powoduje skutki, jakie przepisy ustawy o pracownikach urzędów państwowych wiążą z rozwiązaniem stosunku pracy w związku z likwidacją urzędu.

6.

Do czasu zawarcia układu zbiorowego, zasady wynagradzania pracowników Zakładu oraz

wielkość środków na wynagrodzenia określa Prezes Zakładu.

”

;

10)

w art. 122 ust. 1 otrzymuje brzmienie

„

1.

Tracą moc

1)

ustawa z dnia 25 listopada 1986 r. o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych

(Dz. U. z 1989 r. Nr 25, poz. 137 i Nr 74, poz. 441, z 1990 r. Nr 36, poz. 206, z 1991 r. Nr 7, poz. 24, Nr 104, poz. 450 i Nr 110, poz. 474, z 1994 r. Nr 84, poz. 385, z 1995 r. Nr 4, poz. 17 i Nr 85, poz. 426, z 1997 r. Nr 121, poz. 770 oraz z 1989 r. Nr 106, poz. 668 i Nr 108, poz. 684),

2)

art. 1, art. 8, art. 14 ustawy z dnia 27 września 1973 r. o zaopatrzeniu emerytalnym

twórców i ich rodzin

(Dz. U. z 1983 r. Nr 31, poz. 145, z 1986 r. Nr 42, poz. 202, z 1989 r. Nr 35, poz. 190, z 1990 r. Nr 36, poz. 206, z 1995 r. Nr 4, poz. 17, z 1996 r. Nr 100, poz. 461 oraz z 1997 r. Nr 28, poz. 153),

3)

art. 1-5, art. 25-32, art. 34 ustawy z dnia 19 grudnia 1975 r. o ubezpieczeniu społecznym

osób wykonujących pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia

(Dz. U. z 1995 r. Nr 65, poz. 333 i Nr 128, poz. 617, z 1996 r. Nr 100, poz. 461 oraz z 1997 r. Nr 28, poz. 153),

4)

art. 1-4, art. 22-26, art. 28, art. 32 ustawy z dnia 18 grudnia 1976 r. o ubezpieczeniu

społecznym osób prowadzących działalność gospodarczą oraz ich rodzin

(Dz. U. z 1989 r. Nr 46, poz. 250, z 1990 r. Nr 36, poz. 206, z 1991 r. Nr 104, poz. 450 i Nr 110, poz. 474, z 1995 r. Nr 4, poz. 17, z 1996 r. Nr 100, poz. 461 i Nr 124, poz. 585, z 1997 r. Nr 28, poz. 153 oraz z 1998 r. Nr 106, poz. 668),

5)

rozdział 8 ustawy z dnia 28 kwietnia 1983 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników

kolejowych i ich rodzin

(Dz. U. Nr 23, poz. 99, z 1985 r. Nr 20, poz. 85, z 1990 r. Nr 36, poz. 206, z 1997 r. Nr 43, poz. 272 i z 1998 r. Nr 66, poz. 431),

6)

art. 1-6, art. 27-32, art. 34 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o ubezpieczeniu społecznym

duchownych

(Dz. U. Nr 29, poz. 156, z 1990 r. Nr 36, poz. 206, z 1991 r. Nr 104, poz. 450, z 1995 r. Nr 4, poz. 17, z 1996 r. Nr 100, poz. 461 i z 1997 r. Nr 28, poz. 153).

””

;

1.

Dla ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r., którzy przed dniem wejścia

w życie ustawy opłacali składki na ubezpieczenie społeczne lub za których składki

opłacali płatnicy składek, ustala się kapitał początkowy.

1a

Kapitał początkowy ustala się także dla zwolnionych ze służby: żołnierzy zawodowych

i funkcjonariuszy Policji, Urzędu Ochrony Państwa, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego,

Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego

Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży

Pożarnej oraz Służby Więziennej, urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r., jeżeli przed

dniem 1 stycznia 1999 r. pozostawali oni w służbie i nie mają ustalonego prawa do

świadczeń określonych w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym tych osób.

1b

Przepis ust. 1a stosuje się również do funkcjonariuszy, o których mowa w ust. 1a,

którzy po zwolnieniu ze służby nabyli prawo do policyjnego zaopatrzenia emerytalnego,

a następnie utracili to prawo w związku ze skazaniem prawomocnym wyrokiem sądu za

przestępstwo umyślne lub przestępstwo skarbowe umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego,

popełnione w związku z wykonywaniem czynności służbowych i w celu osiągnięcia korzyści

majątkowej lub osobistej, albo za przestępstwo określone w art. 258 Kodeksu karnego lub wobec którego orzeczono prawomocnie środek karny pozbawienia praw publicznych

za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe popełnione przed zwolnieniem ze służby.

2.

Kapitał początkowy stanowi równowartość kwoty obliczonej według zasad określonych

w art. 174 pomnożonej przez wyrażone w miesiącach średnie dalsze trwanie życia ustalone

zgodnie z art. 26 ust. 3 dla osób w wieku 62 lat.

3.

Wartość kapitału początkowego ustala się na dzień wejścia w życie ustawy.

4

Pierwszej waloryzacji kapitału początkowego dokonuje się od dnia 1 czerwca 2000 r.

przez pomnożenie tego kapitału wskaźnikiem wzrostu przeciętnego wynagrodzenia z 1999 r.,

pomniejszonego o naliczone i potrącone od ubezpieczonego składki na ubezpieczenia

emerytalne, rentowe i chorobowe, w stosunku do przeciętnego wynagrodzenia za 1998 r.

5

Drugiej waloryzacji przeprowadzanej od dnia 1 czerwca 2001 r. dokonuje się na zasadach

określonych w art. 25 ust. 3-5, 9 i 10 oraz w art. 25a.

5a

Trzeciej waloryzacji przeprowadzanej od dnia 1 czerwca 2002 r. oraz kolejnych dokonuje

się na zasadach określonych w art. 25 ust. 3-8 i 10 oraz w art. 25a.

6.

Kapitał początkowy ewidencjonowany jest na koncie ubezpieczonego.

6a

W wyniku przeprowadzonej waloryzacji kapitał początkowy nie może ulec obniżeniu.

1.

Kapitał początkowy ustala się na zasadach określonych w art. 53, z uwzględnieniem

ust. 2-12.

2

Przy ustalaniu kapitału początkowego przyjmuje się przebyte przed dniem wejścia w

życie ustawy

1)

okresy składkowe, o których mowa w art. 6;

2)

okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 5;

3)

okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 1-4 i 6-12, w wymiarze nie większym

niż określony w art. 5 ust. 2.

3.

Podstawę wymiaru kapitału początkowego ustala się na zasadach określonych w art. 15,

16, 17 ust. 1 i 3 oraz art. 18, z tym że okres kolejnych 10 lat kalendarzowych ustala

się z okresu od dnia 1 stycznia 1980 r. do dnia 31 grudnia 1998 r.

3a

Przepis art. 17 ust. 1 stosuje się odpowiednio, jeżeli nie można ustalić podstawy

wymiaru kapitału początkowego w myśl art. 15 ust. 1 dla ubezpieczonego urodzonego

przed dniem 31 grudnia 1968 r. z powodu nauki w szkole wyższej, o której mowa w art.

7 pkt 9.

4

Do obliczenia kapitału początkowego dla osoby mającej ustalone prawo do renty z tytułu

niezdolności do pracy przyjmuje się, na jej wniosek, wskaźnik wysokości podstawy wymiaru

renty przyjęty w decyzji ustalającej prawo do renty po raz pierwszy lub ponownie ustalającej

jej wysokość. W przypadku gdy renta została przyznana przed dniem 15 listopada 1991 r.,

do ustalenia kapitału początkowego przyjmuje się wskaźnik wysokości podstawy wymiaru

ustalony w wyniku rewaloryzacji, chyba że po tej dacie ponownie była ustalana jego

wysokość.

5

Jeżeli z powodu niemożności ustalenia podstawy wymiaru renty jej wysokość została

ustalona w kwocie najniższej renty, do ustalenia podstawy wymiaru kapitału początkowego

przyjmuje się najniższe wynagrodzenie pracowników obowiązujące w okresie przyjętym

do obliczenia podstawy wymiaru renty.

6.

Przepisy ust. 5 stosuje się odpowiednio do ustalenia kapitału początkowego osób uznanych

za repatriantów.

7.

Do obliczenia kapitału początkowego przyjmuje się kwotę bazową wynoszącą 100% przeciętnego

miesięcznego wynagrodzenia w II kwartale kalendarzowym 1998 r.

8.

Przy obliczaniu kapitału początkowego część kwoty bazowej wynoszącej 24% tej kwoty

mnoży się przez współczynnik proporcjonalny do wieku ubezpieczonego oraz okresu składkowego

i nieskładkowego osiągniętego do dnia 31 grudnia 1998 r. Współczynnik ten oblicza

się według następującego wzoru

\(

{\rm p} = \sqrt {{{{\rm wiek ubezpieczonego } - {\rm }18} \over {{\rm wiek emerytalny

} - {\rm }18}} \times {{{\rm staż ubezpieczeniowy}} \over {{\rm wymagany staż}}}}

\)

gdzie

„p”

-

oznacza współczynnik;

wiek ubezpieczonego

-

oznacza wiek w dniu 31 grudnia 1998 r.;

wiek emerytalny

-

oznacza 60 - dla kobiet i 65 - dla mężczyzn;

staż ubezpieczeniowy

-

oznacza udowodniony okres składkowy i nieskładkowy;

wymagany staż

-

oznacza 20 - dla kobiet i 25 - dla mężczyzn;

z zastrzeżeniem ust. 12.

9.

Staż ubezpieczonego, o którym mowa w ust. 8, określa się w pełnych latach, z tym że

jeżeli ubezpieczony ma więcej niż 6 miesięcy tego stażu ponad pełne lata, staż ten

zaokrągla się w górę.

10.

Wiek ubezpieczonego, o którym mowa w ust. 8, określa się w pełnych latach, z tym że

jeżeli w dniu 31 grudnia 1998 r. ubezpieczony ma więcej niż 6 miesięcy ponad wiek

ustalony, to przyjmuje się pełne lata po zaokrągleniu w górę.

11.

W przypadku gdy w momencie objęcia ubezpieczeniem po raz pierwszy, ubezpieczony nie

ukończył 18 roku życia, we wzorze, o którym mowa w ust. 8, liczbę 18 zastępuje się

faktycznym wiekiem, w którym powstał obowiązek ubezpieczenia.

12.

Współczynnik, o którym mowa w ust. 8

1)

zaokrągla się do setnych części procenta;

2)

nie może być wyższy od 100%.

13.

Wartość współczynnika, obliczonego na podstawie ust. 8, w zależności od płci, wieku

ubezpieczonego oraz stażu ubezpieczeniowego w dniu 31 grudnia 1998 r., przedstawiona

jest w tabeli, stanowiącej załącznik do ustawy.

1.

Ubezpieczeni oraz płatnicy składek zobowiązani są do przekazywania Zakładowi, w terminie

i trybie ustalonym przez organ rentowy, dokumentacji umożliwiającej ustalenie kapitału

początkowego nie później niż do dnia 31 grudnia 2006 r. Przepisy art. 115 ust. 1-3,

art. 116 ust. 5, art. 117, 121, 122 ust. 1, art. 123, 124 i 125 stosuje się odpowiednio.

1a

Płatnicy składek są zobowiązani do skompletowania dokumentacji umożliwiającej ustalenie

kapitału początkowego dla ubezpieczonych, za których przekazują do Zakładu imienne

raporty miesięczne, a następnie przekazania tej dokumentacji na żądanie organu rentowego

i w terminie wyznaczonym przez ten organ.

2.

Dla osób, które nie pozostają w ubezpieczeniu, kapitał początkowy ustala się na ich

udokumentowany wniosek.

3

Ustalenie kapitału początkowego następuje w formie decyzji organu rentowego. Organ

rentowy wydaje decyzję w sprawie kapitału początkowego w terminie do dnia 31 grudnia

2006 r. Od decyzji organu rentowego przysługują osobie zainteresowanej środki odwoławcze

określone w odrębnych przepisach.

4.

Ponowne ustalenie wysokości kapitału początkowego następuje w okolicznościach określonych

w art. 114.

5.

Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w drodze rozporządzenia,

szczegółowe zasady współpracy Zakładu z ubezpieczonymi i płatnikami składek w zakresie

ustalania kapitału początkowego.

Podstawę wymiaru emerytury i renty w 1999 r. stanowi ustalona, w sposób określony

w art. 15 ust. 4 i 5, przeciętna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne

w okresie kolejnych 10 lat kalendarzowych wybranych przez zainteresowanego z ostatnich

19 lat kalendarzowych, poprzedzających bezpośrednio rok, w którym zgłoszono wniosek

o emeryturę lub rentę, lub wniosek o ponowne ustalenie wysokości tych świadczeń.

1.

Niedobór niepokryty z własnych środków powszechnego towarzystwa, zgodnie z art. 176

ust. 2, pokrywany jest ze środków Funduszu Gwarancyjnego w terminie 21 dni od dnia

podania przez Prezesa Urzędu Nadzoru do publicznej wiadomości wysokości średniej ważonej

stopy zwrotu wszystkich otwartych funduszy.

2.

Z tytułu pokrycia niedoboru Fundusz Gwarancyjny nabywa w stosunku do powszechnego

towarzystwa lub jego masy upadłości roszczenie o zwrot środków Funduszu Gwarancyjnego

wykorzystanych na pokrycie niedoboru.

W dniu wejścia w życie ustawy kwota bazowa stanowi 100% przeciętnego miesięcznego

wynagrodzenia w II kwartale kalendarzowym 1998 r. i wynosi 1 220,89 zł.

1.

Jeżeli pokrycie niedoboru, w sposób określony w art. 176 ust. 2, okaże się niemożliwe,

zarząd powszechnego towarzystwa jest obowiązany zawiadomić o tym niezwłocznie Urząd

Nadzoru, który występuje do właściwego sądu z wnioskiem o ogłoszenie upadłości tego

towarzystwa.

2.

W przypadku ogłoszenia upadłości towarzystwa zaspokojenie roszczeń Funduszu Gwarancyjnego,

o których mowa w art. 177 ust. 2, z jego masy upadłości może nastąpić dopiero po uprzednim

zaspokojeniu należności innych wierzycieli towarzystwa według kolejności określonej

w art. 204 § 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października

1934 r. - Prawo upadłościowe

(Dz. U. z 1991 r. Nr 118, poz. 512, z 1994 r. Nr 1, poz. 1, z 1995 r. Nr 85, poz. 426, z 1996 r. Nr 6, poz. 43, Nr 43, poz. 189, Nr 106, poz. 496 i Nr 149, poz. 703, z 1997 r. Nr 28, poz. 153, Nr 54, poz. 349, Nr 117, poz. 751, Nr 121, poz. 770 i Nr 140, poz. 940 oraz z 1998 r. Nr 117, poz. 756), jednakże przed zaspokojeniem należności, o których mowa w art. 204 § 1 pkt 2a-9

tego rozporządzenia.

W okresie od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia 31 maja 1999 r. do przychodu, o którym

mowa w art. 104 ust. 8, nie wlicza się płaconej przez ubezpieczonego składki z tytułu

ubezpieczenia emerytalnego, rentowego i chorobowego.

Od 1 stycznia 1999 r. emerytury i renty przyznane od uposażeń osiągniętych przed tą

datą na podstawie przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym osób, o których mowa w art.

1 ust. 2

1.

Osoby, którym w dniu wejścia w życie ustawy przysługują emerytury, renty z tytułu

niezdolności do pracy i renty rodzinne na podstawie

1)

przepisów, o których mowa w art. 195,

2)

art. 19a ustawy z dnia 24 maja 1990 r. o zmianie niektórych przepisów o zaopatrzeniu

emerytalnym

(Dz. U. Nr 36, poz. 206, Nr 66, poz. 390 i Nr 92, poz. 540),

3)

ustawy z dnia 14 grudnia 1990 r. o rewaloryzacji emerytur i rent dla osób, które ukończyły

80 lat, oraz o zmianie niektórych przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym

(Dz. U. Nr 92, poz. 540)

- zachowują prawo do tych świadczeń w wysokości ustalonej przed dniem wejścia w życie

ustawy, z zastrzeżeniem ust. 2-5 i z uwzględnieniem ust. 6-9.

2.

Wysokość świadczeń dla osób wymienionych w ust. 1 pkt 1 i 3, które zgłoszą wniosek

o przyznanie zwiększenia określonego w art. 56, oblicza się poprzez doliczenie tego

zwiększenia do kwoty przysługującego świadczenia. Kwota emerytury lub renty wraz z

tymi zwiększeniami nie może przekraczać 100% podstawy wymiaru. Przepisy art. 73 ust.

3 i 4 stosuje się odpowiednio.

3.

Jeżeli osobie, o której mowa w ust. 2, przysługuje emerytura lub renta w kwocie świadczenia

najniższego, zwiększenie, o którym mowa w art. 56, dolicza się przed podwyższeniem

świadczenia do kwoty najniższej.

4.

Do ustalenia wysokości oraz przy wypłacie rent rodzinnych przysługujących w dniu wejścia

w życie ustawy przepisy art. 74 i 131 stosuje się odpowiednio.

5.

Świadczenia, o których mowa w ust. 1 i 2, wypłaca się z Funduszu, z tym że koszty

tych świadczeń - w części odpowiadającej części składkowej emerytury lub renty rolniczej,

zwiększeniu z tytułu opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników za cały

udowodniony okres pracy w gospodarstwie rolnym, w tym również przypadający wcześniej

niż 25 lat przed ustaleniem prawa do emerytury lub renty oraz podwyższeniu do kwoty

najniższej emerytury lub renty - podlegają odpowiedniej refundacji z funduszu emerytalno-rentowego

określonego w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników.

6.

Emerytury i renty, o których mowa w ust. 1, podlegają waloryzacji na zasadach określonych

w ustawie.

7.

W razie złożenia wniosku o ponowne ustalenie wysokości świadczenia

1)

przez doliczenie nieuwzględnionych dotychczas w wymiarze świadczenia okresów składkowych

lub nieskładkowych stosuje się art. 112 i 113;

2)

przez zmianę okresu, z którego podstawę wymiaru składki przyjmuje się jako podstawę

wymiaru świadczenia, stosuje się odpowiednio art. 110 lub art. 111.

8.

Do ustalenia wysokości świadczeń dla osób wymienionych w ust. 1 pkt 1, które zgłoszą

wniosek o zastosowanie przeliczników do okresów pracy górniczej, stosuje się odpowiednio

przepisy art. 51 lub 52.

9.

W razie przyznania emerytury osobie, która wcześniej miała ustalone prawo do renty

z tytułu niezdolności do pracy, przyjmuje się wszystkie okresy uwzględnione w decyzji

o przyznaniu renty z tytułu niezdolności do pracy lub o ponownym ustaleniu jej wysokości.

Prawo do górniczej renty rodzinnej ustalonej na podstawie przepisów ustawy, o której

mowa w art. 195 pkt 6, zachowuje wdowa, która zawarła ponownie związek małżeński przed

dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, jeżeli

1)

wychowuje co najmniej jedno z dzieci, wnuków lub rodzeństwa, uprawnione do renty rodzinnej

po zmarłym mężu;

2)

po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy osiągnie wiek 50 lat życia albo stanie się

niezdolna do pracy, jeżeli nie wychowuje co najmniej jednego z dzieci, wnuków lub

rodzeństwa, uprawnionych do renty rodzinnej po zmarłym mężu.

Ubezpieczeni urodzeni po dniu 31 grudnia 1948 r., do których nie stosuje się art.

46-47, 50, 50a oraz 50e, zgłaszają wnioski o emeryturę bezpośrednio w organie rentowym.

1

Emerytura przyznana na wniosek osoby ubezpieczonej urodzonej po dniu 31 grudnia 1948 r.,

z wyjątkiem ubezpieczonych, którzy pobrali emeryturę na podstawie przepisów art. 46

lub 50, o ile osoba ta nie była członkiem otwartego funduszu emerytalnego albo złożyła

wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym,

za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa, która osiągnęła wiek uprawniający

do emerytury w roku kalendarzowym 2009, wynosi

1)

80% emerytury obliczonej na podstawie art. 53 oraz

2)

20% emerytury obliczonej na podstawie art. 26.

2

Emerytura przyznana na wniosek osoby ubezpieczonej, o której mowa w ust. 1, która

osiągnęła wiek uprawniający do emerytury w roku kalendarzowym 2010, wynosi

1)

70% emerytury obliczonej na podstawie art. 53 oraz

2)

30% emerytury obliczonej na podstawie art. 26.

3

Emerytura przyznana na wniosek osoby ubezpieczonej, o której mowa w ust. 1, która

osiągnęła wiek uprawniający do emerytury w roku kalendarzowym 2011, wynosi

1)

55% emerytury obliczonej na podstawie art. 53 oraz

2)

45% emerytury obliczonej na podstawie art. 26.

4

Emerytura przyznana na wniosek osoby ubezpieczonej, o której mowa w ust. 1, która

osiągnęła wiek uprawniający do emerytury w roku kalendarzowym 2012, wynosi

1)

35% emerytury obliczonej na podstawie art. 53 oraz

2)

65% emerytury obliczonej na podstawie art. 26.

5

Emerytura przyznana na wniosek osoby ubezpieczonej, o której mowa w ust. 1, która

osiągnęła wiek uprawniający do emerytury w roku kalendarzowym 2013, wynosi

1)

20% emerytury obliczonej na podstawie art. 53 oraz

2)

80% emerytury obliczonej na podstawie art. 26.

6.

Do ponownego ustalenia wysokości emerytury, o której mowa w ust. 1-5, z tytułu podlegania

ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym po dniu przyznania emerytury stosuje się art.

108.