Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie zasad tworzenia rezerw na ryzyko związane z działalnością banków

§ 1. U˝yte w rozporzàdzeniu okreÊlenia oznaczajà

1) ustawa o rachunkowoÊci — ustaw´ z dnia

29 wrzeÊnia 1994 r. o rachunkowoÊci;

2) ekspozycje kredytowe — bilansowe nale˝noÊci

z tytu∏u kredytów i po˝yczek, skupionych wierzytelnoÊci, czeków i weksli, zrealizowanych gwarancji, innych wierzytelnoÊci o podobnym charakterze oraz udzielone zobowiàzania pozabilansowe

o charakterze finansowym i gwarancyjnym, z wy∏àczeniem

a) odsetek i prowizji, tak˝e skapitalizowanych,

b) wierzytelnoÊci od podmiotów zale˝nych od

banku, je˝eli

— zaanga˝owanie kapita∏owe banku w te podmioty wycenione jest metodà praw w∏asnoÊci, na podstawie art. 63 ustawy o rachunkowoÊci, oraz

— poziom rezerw tworzonych przez te podmioty

jest nie ni˝szy ni˝ poziom obliczony zgodnie

z zasadami okreÊlonymi w rozporzàdzeniu;

3) ekspozycje kredytowe wobec Skarbu Paƒstwa —

ekspozycje kredytowe wynikajàce z umów zawartych przez osoby uprawnione do reprezentowania

Skarbu Paƒstwa;

4) po˝yczki i kredyty detaliczne — ekspozycje kredytowe wobec osób fizycznych, udzielone na cele

niezwiàzane z dzia∏alnoÊcià gospodarczà lub prowadzeniem gospodarstwa rolnego, z wy∏àczeniem po˝yczek i kredytów mieszkaniowych, po˝yczek i kredytów hipotecznych oraz zobowiàzaƒ pozabilansowych;

5) po˝yczki i kredyty mieszkaniowe — ekspozycje

kredytowe wobec osób fizycznych wynikajàce

z finansowania niezwiàzanego z dzia∏alnoÊcià

gospodarczà lub prowadzeniem gospodarstwa

rolnego

———————

a) nabycia, budowy, przebudowy, rozbudowy lub

nadbudowy domu albo lokalu mieszkalnego

stanowiàcego odr´bnà nieruchomoÊç,

b) nabycia spó∏dzielczego prawa do lokalu mieszkalnego lub prawa do domu jednorodzinnego

w spó∏dzielni mieszkaniowej albo prawa odr´bnej w∏asnoÊci lokalu mieszkalnego w spó∏dzielni mieszkaniowej,

c) remontu domu albo lokalu, o których mowa

w lit. a i b,

d) nabycia dzia∏ki budowlanej lub jej cz´Êci pod

budow´ domu jednorodzinnego lub budynku

mieszkalnego, w którym jest lub ma byç po∏o˝ony lokal mieszkalny,

e) innego celu zwiàzanego z zaspokajaniem potrzeb mieszkaniowych, w szczególnoÊci pokrycia kosztów partycypacji w kosztach budowy

mieszkaƒ przez towarzystwa budownictwa spo∏ecznego;

6) po˝yczki i kredyty hipoteczne — ekspozycje kredytowe wobec osób fizycznych na cele niezwiàzane

z dzia∏alnoÊcià gospodarczà lub prowadzeniem

gospodarstwa rolnego, zabezpieczone zabezpieczeniami wymienionymi w ust. 3 pkt 16 za∏àcznika

nr 2 do rozporzàdzenia, pod warunkiem ˝e zabezpieczenia te ustanowione sà na nieruchomoÊci

mieszkalnej;

7) rezerwa na ryzyko ogólne — rezerw´ utworzonà

zgodnie z art. 130 ustawy z dnia 29 sierpnia

1997 r. — Prawo bankowe (Dz. U. z 2002 r. Nr 72,

poz. 665, z póên. zm.3));

8) pierwotna wysokoÊç zabezpieczanej kwoty — wysokoÊç ekspozycji kredytowej okreÊlonà w umowie obowiàzujàcej w dniu dokonywania klasyfikacji.

§ 2. 1. Banki tworzà rezerwy na ryzyko zwiàzane

z ich dzia∏alnoÊcià, zwane dalej „rezerwami celowymi”, w odniesieniu do ekspozycji kredytowych zaklasyfikowanych do

1) Minister Finansów kieruje dzia∏em administracji rzàdowej

———————

— finanse publiczne, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 2 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 listopada

2007 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Finansów (Dz. U. Nr 216, poz. 1592).

2) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y

og∏oszone w Dz. U. z 2003 r. Nr 60, poz. 535, Nr 124,

poz. 1152, Nr 139, poz. 1324 i Nr 229, poz. 2276, z 2004 r.

Nr 96, poz. 959, Nr 145, poz. 1535, Nr 146, poz. 1546

i Nr 213, poz. 2155, z 2005 r. Nr 10, poz. 66, Nr 184,

poz. 1539 i Nr 267, poz. 2252, z 2006 r. Nr 157, poz. 1119

i Nr 208, poz. 1540 oraz z 2008 r. Nr 63, poz. 393, Nr 144,

poz. 900, Nr 171, poz. 1056, Nr 214, poz. 1343 i Nr 223,

poz. 1466.

3) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y

og∏oszone w Dz. U. z 2002 r. Nr 126, poz. 1070, Nr 141,

poz. 1178, Nr 144, poz. 1208, Nr 153, poz. 1271, Nr 169,

poz. 1385 i 1387 i Nr 241, poz. 2074, z 2003 r. Nr 50,

poz. 424, Nr 60, poz. 535, Nr 65, poz. 594, Nr 228,

poz. 2260 i Nr 229, poz. 2276, z 2004 r. Nr 64, poz. 594,

Nr 68, poz. 623, Nr 91, poz. 870, Nr 96, poz. 959, Nr 121,

poz. 1264, Nr 146, poz. 1546 i Nr 173, poz. 1808, z 2005 r.

Nr 83, poz. 719, Nr 85, poz. 727, Nr 167, poz. 1398 i Nr 183,

poz. 1538, z 2006 r. Nr 104, poz. 708, Nr 157, poz. 1119,

Nr 190, poz. 1401 i Nr 245, poz. 1775, z 2007 r. Nr 42,

poz. 272 i Nr 112, poz. 769 oraz z 2008 r. Nr 171, poz. 1056,

Nr 192, poz. 1179, Nr 209, poz. 1315 i Nr 231, poz. 1546.

1) kategorii „normalne” — w zakresie ekspozycji kredytowych wynikajàcych z po˝yczek i kredytów detalicznych;

3) 50 % — w przypadku kategorii „wàtpliwe”;

2) kategorii „pod obserwacjà”;

3. Komisja Nadzoru Finansowego, na wniosek

banku, mo˝e zezwoliç na utworzenie rezerw celowych

w innej wysokoÊci ni˝ okreÊlona w ust. 1 i 2, w szczególnoÊci na podstawie modeli ryzyka kredytowego,

informujàc ministra w∏aÊciwego do spraw instytucji

finansowych o udzielonym zezwoleniu.

3) grupy „zagro˝one” — w tym do kategorii „poni˝ej

standardu”, „wàtpliwe” lub „stracone”.

2. Zasady klasyfikacji ekspozycji kredytowych

okreÊla za∏àcznik nr 1 do rozporzàdzenia.

3. Wykaz zabezpieczeƒ ekspozycji kredytowych

okreÊla za∏àcznik nr 2 do rozporzàdzenia.

4. Obowiàzek tworzenia rezerw celowych nie dotyczy ekspozycji kredytowych stanowiàcych udzielone

zobowiàzania pozabilansowe w przypadku, gdy postanowienia umowy

1) gwarantujà bankowi swobod´ w podj´ciu decyzji

o uruchomieniu Êrodków w ramach zobowiàzania

lub

2) uzale˝niajà uruchomienie Êrodków w ramach zobowiàzania od terminowej obs∏ugi ju˝ wykorzystanej cz´Êci i niebudzàcej obaw sytuacji ekonomiczno-finansowej d∏u˝nika w przypadku, gdy wymagane jest stosowanie tego kryterium, lub

3) uzale˝niajà uruchomienie Êrodków w ramach zobowiàzania od z∏o˝enia zabezpieczeƒ wymienionych w za∏àczniku nr 2 do rozporzàdzenia, umo˝liwiajàcych pomniejszenie podstawy tworzenia rezerw celowych o kwot´ odpowiadajàcà uruchamianym Êrodkom lub klasyfikowanie ekspozycji

kredytowej do kategorii „normalne”.

5. Komisja Nadzoru Finansowego mo˝e, na wniosek banku, zezwoliç na innà klasyfikacj´ ekspozycji

kredytowych, w szczególnoÊci na podstawie wewn´trznych systemów ratingów i metod szacowania

oczekiwanych strat, zwanych dalej „modelami ryzyka

kredytowego”, informujàc ministra w∏aÊciwego do

spraw instytucji finansowych o udzielonym zezwoleniu.

§ 3. 1. Rezerwy celowe na ryzyko zwiàzane z ekspozycjami kredytowymi wynikajàcymi z po˝yczek

i kredytów detalicznych, zaklasyfikowanymi do kategorii „normalne”, tworzy si´ w wysokoÊci co najmniej

wymaganego poziomu rezerw, stanowiàcego 1,5 %

podstawy tworzenia rezerw celowych.

2. Rezerwy celowe na ryzyko zwiàzane z ekspozycjami kredytowymi zaklasyfikowanymi do kategorii

„pod obserwacjà”, „poni˝ej standardu”, „wàtpliwe”

i „stracone” tworzy si´ na podstawie indywidualnej

oceny ryzyka obcià˝ajàcego danà ekspozycj´, jednak

w wysokoÊci co najmniej wymaganego poziomu rezerw, stanowiàcego w relacji do podstawy tworzenia

rezerw celowych

4) 100 % — w przypadku kategorii „stracone”.

4. Rezerwy celowe tworzy si´, aktualizuje co do

wysokoÊci oraz rozwiàzuje najpóêniej w ostatnim dniu

miesiàca koƒczàcego kwarta∏, w którym dokonano

przeglàdu i klasyfikacji ekspozycji kredytowych.

§ 4. 1. Podstaw´ tworzenia rezerw celowych stanowi wartoÊç bilansowa ekspozycji kredytowej bez

uwzgl´dnienia utworzonych rezerw celowych, ale

z uwzgl´dnieniem przewidywanej w zwiàzku z restrukturyzacjà zad∏u˝enia kwoty umorzenia cz´Êci ekspozycji kredytowej.

2. Podstaw´ tworzenia rezerw celowych na ryzyko

zwiàzane z ekspozycjami kredytowymi, zaklasyfikowanymi do kategorii „pod obserwacjà” lub grupy

„zagro˝one”, mo˝na pomniejszyç, z zastrze˝eniem

§ 5, o wartoÊç zabezpieczeƒ wymienionych w

1) ust. 3 pkt 3, 16—20 oraz w zakresie pojazdów samochodowych — pkt 23 i 24 za∏àcznika nr 2 do

rozporzàdzenia — w przypadku ekspozycji kredytowych wynikajàcych z po˝yczek i kredytów detalicznych;

2) ust. 3 za∏àcznika nr 2 do rozporzàdzenia — w przypadku pozosta∏ych ekspozycji kredytowych.

3. Przeglàdów i aktualizacji wartoÊci zabezpieczeƒ,

o które pomniejszono podstaw´ tworzenia rezerw celowych, dokonuje si´, z zastrze˝eniem ust. 4, w trybie

obowiàzujàcym dla przeglàdów i klasyfikacji ekspozycji kredytowych.

4. W przypadku zabezpieczeƒ w postaci hipoteki,

zastawu na statku morskim i zastawu na statku powietrznym wartoÊç zabezpieczenia ustala si´ na podstawie posiadanej wyceny rzeczoznawcy lub —

w okreÊlonych odr´bnymi przepisami przypadkach —

na podstawie wyceny bankowo-hipotecznej. Bank

w ramach przeglàdów i aktualizacji wartoÊci zabezpieczeƒ dokonuje analizy rynkowych cen zabezpieczeƒ

na podstawie w∏asnych lub mi´dzybankowych baz

danych, zgodnie z przyj´tà pisemnà procedurà. JeÊli

wynikajàcy z tej analizy spadek rynkowych cen tych

zabezpieczeƒ, w okresie od dokonania ostatniej wyceny przez rzeczoznawc´, mo˝e mieç znaczàcy wp∏yw

na wartoÊç danego zabezpieczenia ekspozycji kredytowej, bank powinien zleciç ponownà wycen´ lub pisemnie uzasadniç odstàpienie od jej zlecenia.

1) 1,5 % — w przypadku kategorii „pod obserwacjà”;

§ 5. 1. Pomniejszeƒ, o których mowa w § 4 ust. 2,

mo˝na dokonaç, je˝eli na dzieƒ dokonywania przeglàdu, o którym mowa w § 4 ust. 3, spe∏nione sà ∏àcznie

nast´pujàce warunki

2) 20 % — w przypadku kategorii „poni˝ej standardu”;

1) wartoÊç zabezpieczenia jest mo˝liwa do uzyskania, w wysokoÊci uwzgl´dnianej do pomniejsze-

nia podstawy tworzenia rezerw, podczas ewentualnego post´powania egzekucyjnego, bioràc pod

uwag´ ograniczenia prawne, ekonomiczne i faktyczne, mogàce wp∏ywaç na rzeczywistà mo˝liwoÊç zaspokojenia si´ banku z przedmiotu zabezpieczenia;

2) zabezpieczenie to nie jest lub nie by∏o wykorzystane w trybie przewidzianym w cz´Êci I ust. 3 pkt 2

i ust. 4 za∏àcznika nr 1 do rozporzàdzenia.

2. Kwota, o którà mo˝na pomniejszyç podstaw´

tworzenia rezerw celowych, w przypadku zabezpieczeƒ w postaci

1) hipoteki — nie mo˝e byç wy˝sza ni˝ wysokoÊç dokonanego wpisu do ksi´gi wieczystej oraz

a) 50 % wartoÊci ustalonej na podstawie wyceny

rzeczoznawcy. Je˝eli wycena rzeczoznawcy nie

uwzgl´dnia wczeÊniej powsta∏ych obcià˝eƒ,

wartoÊç t´ pomniejsza si´ najpierw o ∏àcznà

kwot´ tych obcià˝eƒ,

b) 60 % bankowo-hipotecznej wartoÊci nieruchomoÊci, ustalonej zgodnie z art. 22 ustawy z dnia

29 sierpnia 1997 r. o listach zastawnych i bankach hipotecznych (Dz. U. z 2003 r. Nr 99,

poz. 919, z 2005 r. Nr 184, poz. 1539 i Nr 249,

poz. 2104 oraz z 2006 r. Nr 157, poz. 1119);

2) przeniesienia prawa w∏asnoÊci rzeczy ruchomej —

nie mo˝e byç wy˝sza ni˝ 50 % wartoÊci sprzeda˝y

netto danej rzeczy ruchomej i 50 % pierwotnej

wysokoÊci zabezpieczanej kwoty;

3) przeniesienia prawa w∏asnoÊci papierów wartoÊciowych, z wyjàtkiem emitowanych przez Skarb

Paƒstwa, Narodowy Bank Polski, banki centralne

lub rzàdy paƒstw b´dàcych cz∏onkiem Organizacji

Wspó∏pracy Gospodarczej i Rozwoju oraz inne

banki — nie mo˝e byç wy˝sza ni˝ 50 % ich wartoÊci godziwej;

4) zastawu na statku morskim lub powietrznym —

nie mo˝e byç wy˝sza ni˝ 50 % wyceny rzeczoznawcy i 50 % pierwotnej wysokoÊci zabezpieczanej kwoty;

5) zastawu rejestrowego na prawach z papierów

wartoÊciowych, o których mowa w pkt 3 — nie

mo˝e byç wy˝sza ni˝ 50 % ich wartoÊci godziwej;

6) zastawu rejestrowego na rzeczy ruchomej — nie

mo˝e byç wy˝sza ni˝ 50 % wartoÊci sprzeda˝y

netto danej rzeczy ruchomej i 50 % pierwotnej

wysokoÊci zabezpieczanej kwoty;

7) gwarancji lub por´czenia, o których mowa

w ust. 2 pkt 7 i ust. 3 pkt 11 za∏àcznika nr 2 do rozporzàdzenia, oraz oÊwiadczenia patronackiego,

o którym mowa w ust. 3 pkt 25 za∏àcznika nr 2 do

rozporzàdzenia — ∏àcznie w stosunku do jednego

podmiotu, nie mo˝e byç wy˝sza ni˝ 15 % aktywów netto wystawcy zabezpieczenia, pomniejszonych o nale˝ne, lecz niewniesione wk∏ady na poczet kapita∏ów (funduszy) podstawowych oraz

o akcje w∏asne, wed∏ug ich wartoÊci godziwej.

Poz. 1589

3. Limity pomniejszenia kwoty ekspozycji kredytowej okreÊla za∏àcznik nr 3 do rozporzàdzenia.

4. Z zastrze˝eniem ust. 5

1) w przypadku ekspozycji kredytowych zabezpieczonych zabezpieczeniami wymienionymi w ust. 3

pkt 16 za∏àcznika nr 2 do rozporzàdzenia — w bankach hipotecznych, oraz zabezpieczeniami wymienionymi w ust. 3 pkt 16 lit. a, b, c, e i f za∏àcznika

nr 2 do rozporzàdzenia, pod warunkiem ˝e zabezpieczenia te ustanowione sà na nieruchomoÊci

mieszkalnej — w pozosta∏ych bankach, kwota,

o którà mo˝na pomniejszyç podstaw´ tworzenia

rezerw celowych, nie mo˝e byç wi´ksza ni˝ limit

pomniejszenia dla poszczególnych okresów opóênienia w sp∏acie, okreÊlony w tabeli nr 1 za∏àcznika nr 3 do rozporzàdzenia;

2) w przypadku ekspozycji kredytowych zabezpieczonych zabezpieczeniami, wymienionymi w ust. 3

za∏àcznika nr 2 do rozporzàdzenia, z wy∏àczeniem

okreÊlonych w pkt 1, kwota, o którà mo˝na pomniejszyç podstaw´ tworzenia rezerw celowych,

nie mo˝e byç wi´ksza ni˝ limit pomniejszenia dla

poszczególnych okresów opóênienia w sp∏acie,

okreÊlony w tabeli nr 2 za∏àcznika nr 3 do rozporzàdzenia.

5. Je˝eli w przypadku ekspozycji kredytowej opóênionej w sp∏acie, terminy (harmonogram) sp∏aty zosta∏y zmienione, to opóênienie w sp∏acie ekspozycji

kredytowej liczy si´ dla celów okreÊlonych w ust. 4

wed∏ug zmienionych terminów (zmienionego harmonogramu) sp∏aty, pod warunkiem ˝e zmiana ta zosta∏a dokonana po raz pierwszy. W przypadku kolejnych

zmian terminów (harmonogramu) sp∏aty, opóênienie

w sp∏acie ekspozycji kredytowej liczy si´ wed∏ug terminów (harmonogramu) sp∏aty ustalonych w pierwszej zmianie.

§ 6. W przypadku gdy bank posiada wobec d∏u˝nika ekspozycje kredytowe stanowiàce zarówno nale˝noÊci bilansowe, jak i udzielone zobowiàzania pozabilansowe, je˝eli warunki umowy nie stanowià inaczej,

posiadane zabezpieczenia uwzgl´dnia si´ w pierwszej

kolejnoÊci w ustalaniu podstawy tworzenia rezerwy

celowej na nale˝noÊci bilansowe.

§ 7. Wymagany poziom rezerw celowych na ryzyko zwiàzane z ekspozycjami kredytowymi

1) wynikajàcymi z po˝yczek i kredytów detalicznych,

zaklasyfikowanymi do kategorii „normalne” —

pomniejsza si´ o kwot´ równà 25 % rezerwy na

ryzyko ogólne;

2) zaklasyfikowanymi do kategorii „pod obserwacjà”

— pomniejsza si´ o kwot´ równà 25 % rezerwy na

ryzyko ogólne.

§ 8. Rezerwy celowe tworzy si´ w ci´˝ar kosztów.

§ 9. 1. Rezerwy celowe rozwiàzuje si´ po wygaÊni´ciu przyczyn ich utworzenia.

2. Rezerw´ celowà zmniejsza si´ odpowiednio do

1) zmniejszenia si´ kwoty ekspozycji kredytowej;

2) zmiany kategorii ekspozycji kredytowej na kategori´ o ni˝szym stopniu ryzyka w wyniku dokonanej

klasyfikacji;

3) wzrostu wartoÊci zabezpieczenia pomniejszajàcego podstaw´ tworzenia rezerw celowych;

4) wzrostu wartoÊci rezerwy na ryzyko ogólne.

3. Ekspozycje kredytowe stanowiàce nale˝noÊci

umorzone, przedawnione lub nieÊciàgalne odpisuje

si´ w ci´˝ar utworzonych na nie rezerw celowych.

§ 10. 1. Wniosek, o którym mowa w § 2 ust. 5 oraz

§ 3 ust. 3, powinien w szczególnoÊci zawieraç

1) szczegó∏owy opis modelu ryzyka kredytowego,

w tym w szczególnoÊci

a) zasady okreÊlania portfela kredytowego obj´tego modelem ryzyka kredytowego oraz analiz´

jego jednorodnoÊci,

b) okreÊlenie rozk∏adu strat w portfelu kredytowym,

c) zasady szacowania parametrów rozk∏adu strat

na portfelu kredytowym,

d) opis êróde∏ i metod aktualizacji danych (próba

historyczna) wykorzystywanych do szacowania

parametrów modelu — prawdopodobieƒstwa

przeklasyfikowania ekspozycji kredytowych

i ich zmiennoÊç,

e) zasady uwzgl´dniania zabezpieczeƒ dopuszczonych rozporzàdzeniem,

f) specyfikacj´ i weryfikacj´ za∏o˝eƒ modelu ryzyka kredytowego;

2) za∏o˝enia i opis przyj´tych zasad weryfikacji historycznej;

3) procedury

w banku;

zarzàdzania

ryzykiem

kredytowym

4) procedury wewn´trznej kontroli w zarzàdzaniu ryzykiem kredytowym;

5) przyk∏ad zastosowania modelu ryzyka kredytowego do klasyfikacji ekspozycji kredytowych oraz

wyznaczania wymaganego poziomu rezerw celowych za okres poprzedniego kwarta∏u wraz z wynikami weryfikacji historycznej.

2. Wycena wartoÊci bilansowej ekspozycji kredytowych wynikajàca z zastosowania przyj´tego modelu

powinna byç zgodna z wycenà wynikajàcà z zastosowania Mi´dzynarodowych Standardów RachunkowoÊci.

3. Zezwolenia, o których mowa w § 2 ust. 5 oraz

§ 3 ust. 3, mogà

Poz. 1589

1) byç wydane bezterminowo lub na czas okreÊlony;

2) zostaç cofni´te, jeÊli bank nie zapewnia w∏aÊciwego zarzàdzania ryzykiem kredytowym, a w szczególnoÊci, jeÊli na podstawie przeprowadzonej weryfikacji stwierdzono, ˝e w okresie ostatnich

12 miesi´cy rzeczywiste straty sà wy˝sze od rezerw celowych obliczonych na podstawie modelu

ryzyka kredytowego.

§ 11. W przypadku utworzenia rezerw celowych

w wysokoÊci ni˝szej ni˝ wymagany poziom rezerw celowych, z zastrze˝eniem § 2 ust. 5 oraz § 3 ust. 3, zarzàd banku niezw∏ocznie zawiadamia Komisj´ Nadzoru Finansowego o przyczynach takiego stanu i niezw∏ocznie uzupe∏nia brakujàce rezerwy celowe, przy

czym uzupe∏nienie nie mo˝e nastàpiç póêniej ni˝ do

koƒca danego roku obrotowego.

§ 12. 1. Przy dokonywaniu klasyfikacji ekspozycji

kredytowych wobec Skarbu Paƒstwa, powsta∏ych

przed dniem 1 stycznia 2002 r., w przypadku których

bank zawar∏ z reprezentantem Skarbu Paƒstwa, na

podstawie dotychczasowych przepisów, umowy

1) potwierdzajàce bezspornoÊç i wymagalnoÊç ekspozycji kredytowej oraz

2) okreÊlajàce terminy (harmonogramy) sp∏at

— okres opóênienia w sp∏acie kapita∏u lub odsetek liczy si´ od terminów (harmonogramu) sp∏at okreÊlonych w tych umowach.

2. Je˝eli bank nie zawar∏ umów, o których mowa

w ust. 1 pkt 1, ekspozycje kredytowe wobec Skarbu

Paƒstwa, powsta∏e przed dniem 1 stycznia 2002 r., klasyfikuje si´ jako „stracone”.

§ 13. Decyzje Komisji Nadzoru Finansowego dotyczàce rezerw celowych, wydane na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowujà moc do czasu ich

wygaÊni´cia lub cofni´cia.

§ 14. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie z dniem

1 stycznia 2009 r.4)

Minister Finansów: w z. E. Suchocka-Roguska

———————

4) Niniejsze rozporzàdzenie by∏o poprzedzone rozporzàdze-

niem Ministra Finansów z dnia 10 grudnia 2003 r. w sprawie zasad tworzenia rezerw na ryzyko zwiàzane z dzia∏alnoÊcià banków (Dz. U. Nr 218, poz. 2147 oraz z 2007 r.

Nr 128, poz. 887), które traci moc z dniem wejÊcia w ˝ycie

niniejszego rozporzàdzenia, stosownie do art. 80 ustawy

z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz. U. Nr 157, poz. 1119, z 2007 r. Nr 42, poz. 272

i Nr 49, poz. 328 oraz z 2008 r. Nr 209, poz. 1317, Nr 228,

poz. 1507 i Nr 231, poz. 1546).

Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Finansów

z dnia 16 grudnia 2008 r. (poz. 1589)

Za∏àcznik nr 1

ZASADY KLASYFIKACJI EKSPOZYCJI KREDYTOWYCH

I. Kryteria klasyfikacji ekspozycji kredytowych

1. Ekspozycje kredytowe klasyfikuje si´ zgodnie

z cz´Êcià II niniejszego za∏àcznika na podstawie

1) kryterium terminowoÊci sp∏aty kapita∏u lub odsetek w odniesieniu do

a) ekspozycji kredytowych wobec Skarbu Paƒstwa,

b) ekspozycji kredytowych wobec osób fizycznych, udzielonych na cele niezwiàzane z dzia∏alnoÊcià gospodarczà lub prowadzeniem gospodarstwa rolnego;

2) w odniesieniu do pozosta∏ych ekspozycji kredytowych, dwóch niezale˝nych od siebie kryteriów

a) terminowoÊci sp∏aty kapita∏u lub odsetek,

b) sytuacji ekonomiczno-finansowej d∏u˝nika.

2. Ocena sytuacji ekonomiczno-finansowej d∏u˝nika, odpowiednio do jego statusu, powinna w szczególnoÊci uwzgl´dniaç

1) mierniki iloÊciowe, do których zalicza si´ zw∏aszcza

a) wskaêniki efektywnoÊci dzia∏ania (np. rentownoÊç, zyskownoÊç kapita∏u),

b) wskaêniki p∏ynnoÊci,

c) wskaêniki rotacji majàtku obrotowego i zobowiàzaƒ bie˝àcych,

d) wskaêniki struktury bilansu (np. wskaêniki zad∏u˝enia i mo˝liwoÊci obs∏ugi d∏ugu),

e) wspó∏czynnik wyp∏acalnoÊci (w przypadku banków) i stopieƒ pokrycia Êrodkami w∏asnymi

marginesu wyp∏acalnoÊci oraz pokrycia kapita∏u gwarancyjnego (w przypadku zak∏adów ubezpieczeƒ);

2) mierniki jakoÊciowe, do których zalicza si´ zw∏aszcza

a) jakoÊç zarzàdzania (ocena kadry kierowniczej),

b) stopieƒ zale˝noÊci od rynku,

c) stopieƒ zale˝noÊci od dotacji rzàdowych, zamówieƒ rzàdowych, kilku du˝ych dostawców lub

odbiorców,

d) stopieƒ zale˝noÊci od innych podmiotów grupy;

3) dost´pne oceny uznanych agencji ratingowych,

odnoszàce si´ zarówno do d∏u˝nika, jak i paƒstwa

jego pochodzenia.

3. W przypadku ekspozycji kredytowych

1) wynikajàcych z nabycia przez bank czeków, weksli

oraz wierzytelnoÊci z prawem regresu — ocen´

sytuacji ekonomiczno-finansowej d∏u˝nika mo˝na

zastàpiç ocenà sytuacji ekonomiczno-finansowej

wierzyciela;

2) w cz´Êci zabezpieczonej zabezpieczeniami wymienionymi w ust. 2 za∏àcznika nr 2 do rozporzàdzenia

— ocen´ sytuacji ekonomiczno-finansowej d∏u˝nika mo˝na zastàpiç ocenà sytuacji ekonomiczno-finansowej wystawcy zabezpieczenia lub banku

b´dàcego emitentem papierów wartoÊciowych albo zaanga˝owanego z tytu∏u operacji rozliczeniowych, które stanowià podstaw´ zabezpieczenia

ekspozycji kredytowych; zabezpieczenia te

uwzgl´dnia si´, stosujàc odpowiednio zasady

okreÊlone w § 5 rozporzàdzenia;

3) wynikajàcych z finansowania projektów inwestycyjnych, prowadzonych w ramach powo∏anych do

tego celu odr´bnych spó∏ek prawa handlowego —

ocen´ sytuacji ekonomiczno-finansowej d∏u˝nika

mo˝na zastàpiç ocenà struktury prawno-finansowej projektu inwestycyjnego, bioràc pod uwag´

zawarte i obowiàzujàce umowy i wià˝àce oÊwiadczenia minimalizujàce poszczególne rodzaje ryzyka projektu, ze szczególnym uwzgl´dnieniem za∏o˝eƒ finansowych projektu, które stanowi∏y podstaw´ zaanga˝owania banku z tytu∏u ekspozycji kredytowej.

4. Niezale˝nie od przepisu cz´Êci II ust. 1 niniejszego za∏àcznika ekspozycje kredytowe, o których mowa

w cz´Êci II ust. 1 pkt 3 i 4, w cz´Êci zabezpieczonej zabezpieczeniami, o których mowa w ust. 1 za∏àcznika

nr 2 do rozporzàdzenia, mogà byç klasyfikowane jako

ekspozycje kredytowe „normalne”; zabezpieczenia te

uwzgl´dnia si´, stosujàc odpowiednio zasady okreÊlone w § 5 rozporzàdzenia.

II. Klasyfikacja ekspozycji kredytowych

1. Z zastrze˝eniem cz´Êci I ust. 4, ekspozycje kredytowe klasyfikuje si´ do nast´pujàcych kategorii

1) w przypadku ekspozycji wobec Skarbu Paƒstwa

a) ekspozycje kredytowe „normalne” — obejmujàce ekspozycje kredytowe, w przypadku których opóênienie w sp∏acie kapita∏u lub odsetek

w stosunku do terminu (harmonogramu) sp∏at

okreÊlonego w momencie powstania zobowiàzania Skarbu Paƒstwa nie przekracza jednego

roku,

b) ekspozycje kredytowe „wàtpliwe” — obejmujàce

— ekspozycje kredytowe, w przypadku których

opóênienie w sp∏acie kapita∏u lub odsetek

w stosunku do terminu (harmonogramu)

sp∏at okreÊlonego w momencie powstania

zobowiàzania Skarbu Paƒstwa przekracza jeden rok i nie przekracza 2 lat,

— ekspozycje kredytowe o nieokreÊlonym terminie (harmonogramie) p∏atnoÊci, dla których okres od momentu powstania zobowiàzania Skarbu Paƒstwa do momentu klasyfikacji nie przekracza jednego roku,

e) ekspozycje kredytowe „stracone” — obejmujàce

c) ekspozycje kredytowe „stracone” — obejmujàce

— ekspozycje kredytowe wobec d∏u˝ników,

przeciwko którym bank z∏o˝y∏ wniosek

o wszcz´cie post´powania egzekucyjnego,

— ekspozycje kredytowe, w przypadku których

opóênienie w sp∏acie kapita∏u lub odsetek

w stosunku do terminu (harmonogramu)

sp∏at okreÊlonego w momencie powstania zobowiàzania Skarbu Paƒstwa przekracza 2 lata,

— ekspozycje kredytowe o nieokreÊlonym terminie (harmonogramie) p∏atnoÊci, dla których okres od momentu powstania zobowiàzania Skarbu Paƒstwa do momentu klasyfikacji przekracza jeden rok,

— wszelkie ekspozycje kredytowe sporne;

2) w przypadku ekspozycji kredytowych wynikajàcych z po˝yczek i kredytów detalicznych

a) ekspozycje kredytowe „normalne” — obejmujàce ekspozycje, w przypadku których opóênienie w sp∏acie kapita∏u lub odsetek nie przekracza 6 miesi´cy,

b) ekspozycje kredytowe „stracone” — obejmujàce

— ekspozycje, w przypadku których opóênienie

w sp∏acie kapita∏u lub odsetek przekracza

6 miesi´cy,

— ekspozycje kredytowe wobec d∏u˝ników,

przeciwko którym bank z∏o˝y∏ wniosek

o wszcz´cie post´powania egzekucyjnego,

— ekspozycje kredytowe kwestionowane przez

d∏u˝ników na drodze post´powania sàdowego,

— ekspozycje kredytowe wobec d∏u˝ników, których miejsce pobytu jest nieznane i których

majàtek nie zosta∏ ujawniony;

3) w przypadku pozosta∏ych ekspozycji kredytowych

wobec osób fizycznych, udzielonych na cele niezwiàzane z dzia∏alnoÊcià gospodarczà lub prowadzeniem gospodarstwa rolnego

a) ekspozycje kredytowe „normalne” — obejmujàce ekspozycje kredytowe, w przypadku których opóênienie w sp∏acie kapita∏u lub odsetek

nie przekracza miesiàca,

b) ekspozycje kredytowe „pod obserwacjà” —

obejmujàce ekspozycje kredytowe, w przypadku których opóênienie w sp∏acie kapita∏u lub

odsetek przekracza miesiàc i nie przekracza

3 miesi´cy,

c) ekspozycje kredytowe „poni˝ej standardu” —

obejmujàce ekspozycje kredytowe, w przypadku których opóênienie w sp∏acie kapita∏u lub odsetek przekracza 3 miesiàce i nie przekracza

6 miesi´cy,

d) ekspozycje kredytowe „wàtpliwe” — obejmujàce ekspozycje kredytowe, w przypadku których

opóênienie w sp∏acie kapita∏u lub odsetek przekracza 6 miesi´cy i nie przekracza 12 miesi´cy,

— ekspozycje kredytowe, w przypadku których

opóênienie w sp∏acie kapita∏u lub odsetek

przekracza 12 miesi´cy,

— ekspozycje kredytowe kwestionowane przez

d∏u˝ników na drodze post´powania sàdowego,

— ekspozycje kredytowe wobec d∏u˝ników, których miejsce pobytu jest nieznane i których

majàtek nie zosta∏ ujawniony;

4) w przypadku pozosta∏ych ekspozycji kredytowych

a) ekspozycje kredytowe „normalne” — obejmujàce ekspozycje kredytowe, w przypadku których opóênienie w sp∏acie kapita∏u lub odsetek

nie przekracza miesiàca, a sytuacja ekonomiczno-finansowa d∏u˝ników nie budzi obaw,

b) ekspozycje kredytowe „pod obserwacjà” —

obejmujàce ekspozycje kredytowe

— w przypadku których opóênienie w sp∏acie

kapita∏u lub odsetek przekracza miesiàc i nie

przekracza 3 miesi´cy, a sytuacja ekonomiczno-finansowa d∏u˝ników nie budzi obaw, lub

— które ze wzgl´du na ryzyko regionu, paƒstwa, bran˝y, grupy klientów, grupy produktów wymagajà szczególnej uwagi. Oprócz

wymienionych, bank mo˝e dodatkowo ustaliç inne kryteria klasyfikacji do kategorii „pod

obserwacjà”,

c) ekspozycje kredytowe „poni˝ej standardu” —

obejmujàce

— ekspozycje kredytowe, w przypadku których

opóênienie w sp∏acie kapita∏u lub odsetek

przekracza 3 miesiàce i nie przekracza 6 miesi´cy,

— ekspozycje kredytowe wobec d∏u˝ników, których sytuacja ekonomiczno-finansowa mo˝e

stanowiç zagro˝enie terminowej sp∏aty ekspozycji,

d) ekspozycje kredytowe „wàtpliwe” — obejmujàce

— ekspozycje kredytowe, w przypadku których

opóênienie w sp∏acie kapita∏u lub odsetek

przekracza 6 miesi´cy i nie przekracza

12 miesi´cy,

— ekspozycje kredytowe wobec d∏u˝ników, których sytuacja ekonomiczno-finansowa ulega

znacznemu pogorszeniu, a zw∏aszcza gdy ponoszone straty w sposób istotny naruszajà

ich kapita∏y (aktywa netto),

e) ekspozycje kredytowe „stracone” — obejmujàce

— ekspozycje kredytowe, w przypadku których

opóênienie w sp∏acie kapita∏u lub odsetek

przekracza 12 miesi´cy,

— ekspozycje kredytowe wobec d∏u˝ników, których sytuacja ekonomiczno-finansowa pogorszy∏a si´ w sposób nieodwracalnie uniemo˝liwiajàcy sp∏acenie d∏ugu,

— ekspozycje kredytowe wobec d∏u˝ników,

w stosunku do których og∏oszono upad∏oÊç

lub w stosunku do których nastàpi∏o otwarcie likwidacji, z wyjàtkiem gdy nast´puje ona

na podstawie przepisów o komercjalizacji

i prywatyzacji,

— ekspozycje kredytowe wobec d∏u˝ników,

przeciwko którym bank z∏o˝y∏ wniosek

o wszcz´cie post´powania egzekucyjnego,

— ekspozycje kredytowe kwestionowane przez

d∏u˝ników na drodze post´powania sàdowego,

— ekspozycje kredytowe wobec d∏u˝ników, których miejsce pobytu jest nieznane i których

majàtek nie zosta∏ ujawniony.

2. Przeglàdów i klasyfikacji ekspozycji kredytowych dokonuje si´ wed∏ug danych aktualnych na

dzieƒ przeprowadzania klasyfikacji.

3. Opóênienie w sp∏acie cz´Êci nale˝nej raty kapita∏owej lub odsetkowej, w kwocie nieprzekraczajàcej

200 z∏, nie wymaga przeklasyfikowania ekspozycji kredytowej do wy˝szej kategorii ryzyka.

4. Je˝eli bank posiada wi´cej ni˝ jednà ekspozycj´

kredytowà wobec jednego d∏u˝nika, wszystkie ekspozycje kredytowe wobec tego d∏u˝nika klasyfikuje si´

do najwy˝szej kategorii ryzyka spoÊród kategorii przypisanych tym ekspozycjom, przy czym

1) zasady tej nie stosuje si´ w przypadku, gdy ekspozycja

kredytowa

zaklasyfikowana

zosta∏a

z uwzgl´dnieniem zasad okreÊlonych w cz´Êci I

ust. 3 pkt 1 i 2 oraz ust. 4 niniejszego za∏àcznika;

2) zmiana klasyfikacji kredytu detalicznego (po˝yczki

detalicznej) nie wp∏ywa na klasyfikacj´ kredytu

mieszkaniowego (po˝yczki mieszkaniowej) lub

kredytu hipotecznego (po˝yczki hipotecznej) oraz

zmiana klasyfikacji kredytu mieszkaniowego (po˝yczki mieszkaniowej) lub kredytu hipotecznego

(po˝yczki hipotecznej) nie wp∏ywa na klasyfikacj´

kredytu detalicznego (po˝yczki detalicznej).

5. W przypadku ekspozycji kredytowych, których

sp∏ata jest uzale˝niona od podmiotów innych ni˝ d∏u˝nik (w szczególnoÊci nale˝noÊci z tytu∏u Êrodków pieni´˝nych wp∏acanych na zabezpieczenie zobowiàzaƒ

osób trzecich), kryterium sytuacji ekonomiczno-finansowej stosuje si´ w odniesieniu do tego spoÊród tych

podmiotów i d∏u˝nika, którego sytuacja ekonomiczno-finansowa jest najgorsza.

Poz. 1589

6. W przypadku ekspozycji kredytowych stanowiàcych zobowiàzania solidarne osób trzecich, kryterium

sytuacji ekonomiczno-finansowej stosuje si´ w odniesieniu do tej z nich, której sytuacja ekonomiczno-finansowa jest najlepsza.

III. Zmiana klasyfikacji ekspozycji kredytowych

1. Ekspozycje kredytowe, w tym tak˝e ekspozycje

kredytowe, których warunki sp∏aty zosta∏y zmienione

w wyniku podpisania nowych umów, mogà byç, z zastrze˝eniem ust. 2, przeniesione do kolejnej kategorii

o ni˝szym stopniu ryzyka

1) nie wczeÊniej ni˝ po up∏ywie 3 miesi´cy terminowej obs∏ugi zad∏u˝enia (sp∏at rat kapita∏owych

i odsetek) — w przypadku ekspozycji kredytowych

wobec osób fizycznych;

2) po odzyskaniu przez d∏u˝nika pe∏nej zdolnoÊci kredytowej, jednak nie wczeÊniej ni˝ po up∏ywie

3 miesi´cy terminowej obs∏ugi zad∏u˝enia (sp∏at

rat kapita∏owych i odsetek) — w przypadku pozosta∏ych ekspozycji kredytowych.

2. Ekspozycje kredytowe wynikajàce z nale˝noÊci

od Skarbu Paƒstwa mogà byç przeniesione bezpoÊrednio do kategorii „normalne” po ca∏kowitym sp∏aceniu wszystkich zapad∏ych rat kapita∏owych i odsetkowych.

IV. Cz´stotliwoÊç przeglàdów i klasyfikacji ekspozycji

kredytowych

1. Z zastrze˝eniem ust. 2, przeglàdów i klasyfikacji

ekspozycji kredytowych dokonuje si´ co najmniej raz

na koniec ka˝dego kwarta∏u.

2. Kryterium sytuacji ekonomiczno-finansowej

d∏u˝nika stosuje si´ co najmniej raz na rok — na koniec dowolnego kwarta∏u, w przypadku ekspozycji

kredytowych spe∏niajàcych ∏àcznie nast´pujàce warunki

1) ekspozycja jest zaklasyfikowana do kategorii „normalne”;

2) kwota ekspozycji ∏àcznie z innymi ekspozycjami

banku wobec tego podmiotu nie przekracza równowartoÊci w z∏otych kwoty 1 mln euro, obliczonej

wed∏ug kursu Êredniego ustalonego przez Narodowy Bank Polski obowiàzujàcego na dzieƒ dokonywania klasyfikacji;

3) kwota ekspozycji ∏àcznie z innymi ekspozycjami

banku wobec tego podmiotu nie przekracza 10 %

funduszy w∏asnych banku.

Za∏àcznik nr 2

WYKAZ ZABEZPIECZE¡ EKSPOZYCJI KREDYTOWYCH

1. Zabezpieczenia umo˝liwiajàce zaklasyfikowanie

ekspozycji kredytowej do kategorii „normalne”

1) gwarancja lub por´czenie Skarbu Paƒstwa, Narodowego Banku Polskiego lub Bankowego Funduszu Gwarancyjnego;

2) gwarancja lub por´czenie banku centralnego lub

rzàdu paƒstwa b´dàcego cz∏onkiem Organizacji

Wspó∏pracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD);

3) gwarancja lub por´czenie paƒstwowej osoby

prawnej, z wy∏àczeniem banków i zak∏adów ubezpieczeƒ, uprawnionej na podstawie odr´bnych

przepisów do ich udzielania w ramach realizacji

powierzonych jej zadaƒ paƒstwowych w przypadku, gdy w bud˝ecie paƒstwa okreÊlono êród∏a sfinansowania ewentualnych zobowiàzaƒ;

4) wp∏ata okreÊlonej kwoty w z∏otych lub w innej walucie wymienialnej na rachunek banku, spe∏niajàca warunki okreÊlone w art. 102 ustawy z dnia

29 sierpnia 1997 r. — Prawo bankowe, przy czym

przeliczenia na z∏ote nale˝y dokonaç wed∏ug kursu

Êredniego ustalonego przez Narodowy Bank Polski na dzieƒ dokonywania klasyfikacji;

5) zastaw rejestrowy na prawach z papierów wartoÊciowych emitowanych przez

a) Skarb Paƒstwa lub Narodowy Bank Polski,

b) banki centralne lub rzàdy paƒstw b´dàcych

cz∏onkiem OECD

— wed∏ug ich wartoÊci godziwej;

6) przeniesienie na bank, do czasu sp∏aty zad∏u˝enia

wraz z nale˝nymi odsetkami i prowizjà, prawa

w∏asnoÊci papierów wartoÊciowych emitowanych

przez

a) Skarb Paƒstwa lub Narodowy Bank Polski,

b) banki centralne lub rzàdy paƒstw b´dàcych

cz∏onkiem OECD

— wed∏ug ich wartoÊci godziwej.

2. Zabezpieczenia umo˝liwiajàce zastàpienie oceny sytuacji ekonomiczno-finansowej d∏u˝nika ocenà

sytuacji ekonomiczno-finansowej wystawcy zabezpieczenia lub banku b´dàcego emitentem papierów wartoÊciowych albo zaanga˝owanego z tytu∏u operacji

rozliczeniowych, które stanowià podstaw´ zabezpieczenia ekspozycji kredytowych

1) gwarancja lub por´czenie banku majàcego siedzib´ w paƒstwie b´dàcym cz∏onkiem OECD;

2) przelew wierzytelnoÊci z akredytywy zabezpieczajàcej (akredytywa typu stand-by) otwartej lub potwierdzonej przez bank majàcy siedzib´ w paƒstwie b´dàcym cz∏onkiem OECD;

3) umowa ubezpieczenia eksportowego lub gwarancja ubezpieczeniowa Korporacji Ubezpieczeƒ Kredytów Eksportowych S.A., obj´ta w sposób bez-

poÊredni lub poÊredni systemem gwarantowania

wyp∏at przez Skarb Paƒstwa, zawarta lub udzielona na podstawie przepisów o gwarantowanych

przez Skarb Paƒstwa ubezpieczeniach eksportowych, dla okreÊlonej umowy dotyczàcej ekspozycji kredytowych — do wysokoÊci iloczynu procentu, w jakim ryzyko wystàpienia zdarzenia obj´te

jest ochronà ubezpieczeniowà lub gwarancyjnà,

i sumy odpowiednio ubezpieczenia lub gwarancji,

je˝eli koniecznoÊç tworzenia rezerw celowych jest

nast´pstwem zdarzeƒ obj´tych tym ubezpieczeniem lub gwarancjà;

4) gwarancja lub por´czenie Banku Gospodarstwa

Krajowego ze Êrodków Krajowego Funduszu Por´czeƒ Kredytowych, udzielona na podstawie przepisów o por´czeniach i gwarancjach udzielanych

przez Skarb Paƒstwa oraz niektóre osoby prawne;

5) gwarancja lub por´czenie Banku Gospodarstwa

Krajowego ze Êrodków Funduszu Por´czeƒ Unijnych, udzielona na podstawie przepisów o Funduszu Por´czeƒ Unijnych;

6) gwarancja lub por´czenie jednostki samorzàdu terytorialnego Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym

uwzgl´dniana kwota zabezpieczenia powinna wynikaç z uchwa∏y w∏aÊciwego organu jednostki

samorzàdu terytorialnego;

7) gwarancja lub por´czenie podmiotu, innego ni˝

podmioty okreÊlone w pkt 1, 3, 4 i 6;

8) przeniesienie na bank, do czasu sp∏aty zad∏u˝enia

wraz z nale˝nymi odsetkami i prowizjà, prawa

w∏asnoÊci bankowych papierów wartoÊciowych

emitowanych przez inne banki — wed∏ug ich wartoÊci godziwej;

9) zastaw rejestrowy na prawach z papierów wartoÊciowych, o których mowa w pkt 8 — wed∏ug ich

wartoÊci godziwej.

3. Zabezpieczenia umo˝liwiajàce pomniejszenie

podstawy tworzenia rezerw celowych

1) gwarancja lub por´czenie Skarbu Paƒstwa, Narodowego Banku Polskiego lub Bankowego Funduszu Gwarancyjnego;

2) gwarancja lub por´czenie banku centralnego lub

rzàdu paƒstwa b´dàcego cz∏onkiem OECD;

3) gwarancja lub por´czenie banku majàcego siedzib´ w paƒstwie b´dàcym cz∏onkiem OECD w przypadku, gdy sytuacja ekonomiczno-finansowa tego

banku nie budzi obaw;

4) gwarancja lub por´czenie paƒstwowej osoby

prawnej, z wy∏àczeniem banków i zak∏adów ubezpieczeƒ, uprawnionej na podstawie odr´bnych

przepisów do ich udzielania w ramach realizacji

powierzonych jej zadaƒ paƒstwowych w przypadku, gdy w bud˝ecie paƒstwa okreÊlono êród∏a sfinansowania ewentualnych zobowiàzaƒ;

5) przelew wierzytelnoÊci z akredytywy zabezpieczajàcej (akredytywa typu stand-by) otwartej lub potwierdzonej przez bank paƒstwa b´dàcego cz∏onkiem OECD w przypadku, gdy sytuacja ekonomiczno-finansowa tego banku nie budzi obaw;

6) umowa ubezpieczenia eksportowego lub gwarancja ubezpieczeniowa Korporacji Ubezpieczeƒ Kredytów Eksportowych S.A., obj´ta w sposób bezpoÊredni lub poÊredni systemem gwarantowania

wyp∏at przez Skarb Paƒstwa, zawarta lub udzielona na podstawie przepisów o gwarantowanych

przez Skarb Paƒstwa ubezpieczeniach eksportowych, dla okreÊlonej umowy dotyczàcej ekspozycji kredytowych — do wysokoÊci iloczynu procentu, w jakim ryzyko wystàpienia zdarzenia obj´te

jest ochronà ubezpieczeniowà lub gwarancyjnà,

i sumy odpowiednio ubezpieczenia lub gwarancji,

je˝eli koniecznoÊç tworzenia rezerw celowych jest

nast´pstwem zdarzeƒ obj´tych tym ubezpieczeniem lub gwarancjà;

7) cesja praw do Êwiadczeƒ wynikajàcych z umów

ubezpieczenia eksportowego lub cesja praw wynikajàcych z gwarancji ubezpieczeniowych, obj´ta w sposób bezpoÊredni lub poÊredni systemem gwarantowania wyp∏at przez Skarb Paƒstwa, zawartych lub udzielonych na podstawie

przepisów o gwarantowanych przez Skarb Paƒstwa ubezpieczeniach eksportowych — do wysokoÊci iloczynu procentu, w jakim ryzyko wystàpienia zdarzenia obj´te jest ochronà ubezpieczeniowà lub gwarancyjnà, i sumy odpowiednio

ubezpieczenia lub gwarancji, je˝eli koniecznoÊç

tworzenia rezerw celowych jest nast´pstwem

zdarzeƒ obj´tych tym ubezpieczeniem lub gwarancjà;

8) gwarancja lub por´czenie Banku Gospodarstwa

Krajowego ze Êrodków Krajowego Funduszu Por´czeƒ Kredytowych udzielona na podstawie

przepisów o por´czeniach i gwarancjach udzielanych przez Skarb Paƒstwa oraz niektóre osoby

prawne;

9) gwarancja lub por´czenie Banku Gospodarstwa

Krajowego ze Êrodków Funduszu Por´czeƒ Unijnych udzielona na podstawie przepisów o Funduszu Por´czeƒ Unijnych;

10) gwarancja lub por´czenie jednostki samorzàdu terytorialnego Rzeczypospolitej Polskiej o dobrej sytuacji ekonomiczno-finansowej, przy czym

uwzgl´dniana kwota zabezpieczenia powinna wynikaç z uchwa∏y w∏aÊciwego organu jednostki

samorzàdu terytorialnego;

11) gwarancja lub por´czenie podmiotu o dobrej sytuacji ekonomiczno-finansowej, innego ni˝ podmioty okreÊlone w pkt 1—4, 6, 8 i 10;

12) wp∏ata okreÊlonej kwoty w z∏otych lub w innej walucie wymienialnej na rachunek banku, spe∏niajàca warunki okreÊlone w art. 102 ustawy z dnia

29 sierpnia 1997 r. — Prawo bankowe, przy czym

przeliczenia na z∏ote nale˝y dokonaç wed∏ug kursu

Êredniego ustalonego przez Narodowy Bank Polski na dzieƒ dokonywania klasyfikacji;

Poz. 1589

13) zastaw rejestrowy na wierzytelnoÊci z rachunku

lokaty z∏o˝onej w

a) banku posiadajàcym ekspozycj´ kredytowà lub

b) banku majàcym siedzib´ w paƒstwie b´dàcym

cz∏onkiem OECD w przypadku, gdy sytuacja

ekonomiczno-finansowa tego banku nie budzi

obaw

— wraz z oÊwiadczeniem o blokadzie lokaty oraz

pe∏nomocnictwem do pobrania Êrodków z rachunku lokaty;

14) przelew wierzytelnoÊci z rachunku lokaty z∏o˝onej

w banku innym ni˝ bank posiadajàcy nale˝noÊç

lub udzielone zobowiàzanie pozabilansowe, wraz

z oÊwiadczeniem o blokadzie lokaty oraz pe∏nomocnictwem do pobrania Êrodków z rachunku lokaty;

15) blokada rachunku lokaty z∏o˝onej w banku posiadajàcym ekspozycj´ kredytowà wraz z pe∏nomocnictwem do pobrania Êrodków z rachunku lokaty;

16) hipoteka powsta∏a na

a) nieruchomoÊci,

b) u˝ytkowaniu wieczystym,

c) w∏asnoÊciowym spó∏dzielczym prawie do lokalu mieszkalnego,

d) spó∏dzielczym prawie do lokalu u˝ytkowego,

e) prawie do domu jednorodzinnego w spó∏dzielni

mieszkaniowej,

f) prawie do lokalu mieszkalnego w domu budowanym przez spó∏dzielni´ mieszkaniowà w celu

przeniesienia jej w∏asnoÊci na cz∏onka;

17) przeniesienie na bank, do czasu sp∏aty zad∏u˝enia

wraz z nale˝nymi odsetkami i prowizjà, prawa

w∏asnoÊci

a) papierów wartoÊciowych emitowanych przez

Skarb Paƒstwa lub Narodowy Bank Polski,

b) papierów wartoÊciowych emitowanych przez

banki centralne lub rzàdy paƒstw b´dàcych

cz∏onkiem OECD,

c) bankowych papierów wartoÊciowych emitowanych przez inne banki

— wed∏ug ich wartoÊci godziwej;

18) zastaw rejestrowy na prawach z papierów wartoÊciowych, o których mowa w pkt 17, wed∏ug ich

wartoÊci godziwej;

19) przeniesienie na bank, do czasu sp∏aty zad∏u˝enia

wraz z nale˝nymi odsetkami i prowizjà, prawa

w∏asnoÊci papierów wartoÊciowych, niewymienionych w pkt 17, b´dàcych w obrocie gie∏dowym

w paƒstwach b´dàcych cz∏onkiem OECD;

20) zastaw rejestrowy na prawach z papierów wartoÊciowych, o których mowa w pkt 19;

21) zastaw na statku morskim wpisanym do rejestru

okr´towego (hipoteka morska);

22) zastaw na statku powietrznym wpisanym do rejestru paƒstwowego statków powietrznych z odpowiednim zastosowaniem art. 11 ustawy z dnia

3 lipca 2002 r. — Prawo lotnicze (Dz. U. z 2006 r.

Nr 100, poz. 696, z póên. zm.1));

23) przeniesienie na bank przez d∏u˝nika, do czasu

sp∏aty zad∏u˝enia wraz z nale˝nymi odsetkami

i prowizjà, prawa w∏asnoÊci rzeczy ruchomej, na

warunkach okreÊlonych przez strony w umowie;

24) zastaw rejestrowy na rzeczy ruchomej;

25) oÊwiadczenie patronackie, zawierajàce zobowiàzanie wystawcy do podj´cia dzia∏aƒ wobec d∏u˝nika, majàcych na celu utrzymanie terminowej obs∏ugi ekspozycji kredytowej banku oraz utrzyma———————

1) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y

og∏oszone w Dz. U. z 2006 r. Nr 104, poz. 708 i 711, Nr 141,

poz. 1008, Nr 170, poz. 1217 i Nr 249, poz. 1829, z 2007 r.

Nr 50, poz. 331 i Nr 82, poz. 558 oraz z 2008 r. Nr 97,

poz. 625, Nr 144, poz. 901, Nr 177, poz. 1095, Nr 180,

poz. 1113 i Nr 227, poz. 1505.

Poz. 1589

nie niebudzàcej obaw sytuacji ekonomiczno-finansowej d∏u˝nika, pod warunkiem ˝e

a) bank posiada opini´ prawnà potwierdzajàcà

mo˝liwoÊç i skutecznoÊç dochodzenia ewentualnych roszczeƒ wobec wystawcy oÊwiadczenia,

b) zobowiàzanie cià˝àce na wystawcy oÊwiadczenia jest uj´te w jego ksi´gach;

26) ubezpieczenie ekspozycji kredytowej w zak∏adzie

ubezpieczeƒ majàcym siedzib´ w paƒstwie b´dàcym cz∏onkiem OECD w przypadku, gdy sytuacja

ekonomiczno-finansowa zak∏adu ubezpieczeƒ nie

budzi obaw;

27) bezwarunkowa cesja wierzytelnoÊci od kontrahentów majàcych siedzib´ w paƒstwach OECD,

w przypadku gdy

— wierzytelnoÊç jest bezsporna i nieprzeterminowana oraz

— kontrahent posiada rating uznanej agencji na

poziomie inwestycyjnym.

Za∏àcznik nr 3

LIMITY POMNIEJSZENIA KWOTY EKSPOZYCJI KREDYTOWEJ

Tabela nr 1

Limit pomniejszenia ekspozycji kredytowych, o których mowa w § 5 ust. 4 pkt 1 rozporzàdzenia

Limit pomniejszenia w % kwoty ekspozycji

kredytowej

Okres opóênienia w sp∏acie w miesiàcach

100

nie wi´cej ni˝ 51

75

powy˝ej 51 i nie wi´cej ni˝ 54

50

powy˝ej 54 i nie wi´cej ni˝ 57

25

powy˝ej 57 i nie wi´cej ni˝ 60

0

powy˝ej 60

Tabela nr 2

Limit pomniejszenia ekspozycji kredytowych, o których mowa w § 5 ust. 4 pkt 2 rozporzàdzenia

Limit pomniejszenia w % kwoty ekspozycji

kredytowej

Okres opóênienia w sp∏acie w miesiàcach

100

nie wi´cej ni˝ 27

75

powy˝ej 27 i nie wi´cej ni˝ 30

50

powy˝ej 30 i nie wi´cej ni˝ 33

25

powy˝ej 33 i nie wi´cej ni˝ 36

powy˝ej 36

1589

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW1)

z dnia 16 grudnia 2008 r.

w sprawie zasad tworzenia rezerw na ryzyko zwiàzane z dzia∏alnoÊcià banków

Na podstawie art. 81 ust. 2 pkt 8 lit. c ustawy z dnia

29 wrzeÊnia 1994 r. o rachunkowoÊci (Dz. U. z 2002 r.

Nr 76, poz. 694, z póên. zm.2)) zarzàdza si´, co nast´puje