Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 1 czerwca 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać pojemniki przeznaczone do pomiaru i sprawdzania objętości cieczy, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych

§ 1. Rozporzàdzenie okreÊla

1) wymagania w zakresie konstrukcji, wykonania,

materia∏ów, charakterystyk metrologicznych oraz

miejsc umieszczania cech legalizacji na pojemnikach przeznaczonych do pomiaru i sprawdzania

obj´toÊci cieczy, zwanych dalej „pojemnikami”;

2) szczegó∏owy zakres badaƒ i sprawdzeƒ wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej

pojemników;

3) sposoby i metody przeprowadzania

i sprawdzeƒ, o których mowa w pkt 2.

badaƒ

§ 2. Wymagaƒ okreÊlonych w rozporzàdzeniu nie

stosuje si´ do pojemników przeznaczonych do pomiaru i sprawdzania obj´toÊci cieczy

1) wyprodukowanych lub wprowadzonych do obrotu

w innym paƒstwie cz∏onkowskim Unii Europejskiej

albo Republice Turcji,

2) wyprodukowanych w paƒstwie cz∏onkowskim

Europejskiego Porozumienia o Wolnym Han———————

1) Minister Gospodarki kieruje dzia∏em administracji rzàdo-

wej — gospodarka, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 lipca 2006 r.

w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra

Gospodarki (Dz. U. Nr 131, poz. 909).

2) Niniejsze rozporzàdzenie zosta∏o notyfikowane Komisji

Europejskiej w dniu 27 kwietnia 2006 r. pod numerem 2006/0199/PL, zgodnie z § 4 rozporzàdzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów

prawnych (Dz. U. Nr 239, poz. 2039 oraz z 2004 r. Nr 65,

poz. 597), które wdra˝a dyrektyw´ 98/34/WE z dnia

22 czerwca 1998 r. ustanawiajàcà procedur´ udzielania

informacji w zakresie norm i przepisów technicznych

(Dz. Urz. WE L 204 z 21.07.1998, z póên. zm.; Dz. Urz. UE

Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 20, str. 337).

3) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y

og∏oszone w Dz. U. z 2005 r. Nr 163, poz. 1362 i Nr 180,

poz. 1494 oraz z 2006 r. Nr 170, poz. 1217 i Nr 249,

poz. 1834.

dlu (EFTA) — b´dàcym stronà umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym

— zgodnie z przepisami obowiàzujàcymi w tych paƒstwach, pod warunkiem ˝e przyrzàdy te spe∏niajà wymagania w stopniu odpowiadajàcym przepisom rozporzàdzenia.

§ 3. Ilekroç w rozporzàdzeniu jest mowa o pojemnikach, nale˝y przez to rozumieç przyrzàdy pomiarowe przeznaczone do pomiaru i sprawdzania obj´toÊci

cieczy wype∏niajàcych opakowania.

§ 4. Temperatura odniesienia dla pojemników wynosi 20 °C.

Rozdzia∏ 2

Wymagania w zakresie konstrukcji, wykonania,

materia∏ów i charakterystyk metrologicznych

pojemników oraz miejsc umieszczania

cech legalizacji

§ 5. PojemnoÊç nominalna pojemnika, okreÊlona

w temperaturze odniesienia, powinna byç równa jednej spoÊród nast´pujàcych wartoÊci wyra˝onej w dm3

0,01; 0,02; 0,05; 0,10; 0,125; 0,20; 0,25; 0,350; 0,375;

0,50; 0,70; 0,75; 1; 1,50; 1,75; 2; 5.

§ 6. Kszta∏t i elementy pojemników okreÊla za∏àcznik nr 1 do rozporzàdzenia.

§ 7. WartoÊci górnej Êrednicy wewn´trznej oraz

g∏´bokoÊci pojemników w zale˝noÊci od pojemnoÊci

nominalnych okreÊla za∏àcznik nr 2 do rozporzàdzenia.

§ 8. Dolna Êrednica dna pojemników powinna byç

1) równa 4/3 górnej Êrednicy — w pojemnikach o pojemnoÊci nominalnej od 0,01 dm3 do 0,20 dm3;

2) dwukrotnie wi´ksza ni˝ górna — w pozosta∏ych

pojemnikach.

§ 9. GruboÊç Êcian i dna pojemników powinna byç

nie mniejsza ni˝

1) 1 mm — w pojemnikach o pojemnoÊci nominalnej

do 0,375 dm3;

2) 1,5 mm — w pojemnikach o pojemnoÊci nominalnej wi´kszej ni˝ 0,375 dm3.

§ 10. Górna i dolna kraw´dê pojemników o pojemnoÊci nominalnej wi´kszej ni˝ 1 dm3 powinny byç

usztywnione obr´czami o gruboÊci nie mniejszej ni˝

1,5 mm.

§ 11. 1. Górna kraw´dê pojemników powinna byç

szlifowana i le˝eç w p∏aszczyênie równoleg∏ej do dna.

2. Górna kraw´dê pojemników o pojemnoÊci nominalnej wi´kszej ni˝ 0,25 dm3 powinna mieç co najmniej 2 mm gruboÊci.

§ 12. 1. Dno pojemnika powinno byç p∏askie.

2. W pojemnikach o pojemnoÊci nominalnej 5 dm3

dno pojemnika powinno byç wzmocnione co najmniej

jednym ˝ebrem.

§ 13. 1. Pojemniki o pojemnoÊci nominalnej od

0,01 dm3 do 2 dm3 powinny mieç jeden uchwyt, a pojemniki o pojemnoÊci nominalnej 5 dm3 — dwa

uchwyty.

2. Uchwyt pojemnika nie powinien wystawaç ponad p∏aszczyzn´ górnej kraw´dzi pojemnika.

§ 14. 1. Przy górnej kraw´dzi zewn´trznej pojemnika powinna byç naniesiona warstwa cyny o kszta∏cie

okreÊlonym w za∏àczniku nr 1 do rozporzàdzenia,

o gruboÊci i wielkoÊci umo˝liwiajàcej wybicie na niej

cechy legalizacji.

2. Na pojemniku z obr´czà usztywniajàcà górnà

kraw´dê warstwa cyny powinna byç na∏o˝ona na obr´cz i cz´Êç Êcianki.

Poz. 727

o której mowa w § 5, i pojemnoÊci poprawnej rozumianej jako obj´toÊç wyra˝ona w dm3, ograniczona

wewn´trznà powierzchnià jego Êcian i dna oraz p∏aszczyznà wyznaczonà przez szklanà p∏ytk´ dociÊni´tà do

jego górnej kraw´dzi, okreÊla za∏àcznik nr 3 do rozporzàdzenia.

§ 18. Cech´ legalizacji umieszcza si´ na cynowej

nak∏adce przy górnej kraw´dzi pojemnika.

Rozdzia∏ 3

Szczegó∏owy zakres badaƒ i sprawdzeƒ

wykonywanych podczas prawnej kontroli

metrologicznej pojemników oraz sposoby i metody

ich przeprowadzania

§ 19. Badanie i sprawdzenie pojemników podczas

prawnej kontroli metrologicznej obejmuje

1) ogl´dziny zewn´trzne;

2) sprawdzenie wymiarów;

3) sprawdzenie pojemnoÊci.

§ 20. Badanie i sprawdzenie pojemników przeprowadza si´ w szczególnoÊci za pomocà nast´pujàcych

przyrzàdów pomiarowych i urzàdzeƒ pomocniczych

1) wagi nieautomatycznej mechanicznej lub elektronicznej, których b∏´dy graniczne dopuszczalne

w u˝ytkowaniu nie powinny przekraczaç 1/3 b∏´dów granicznych dopuszczalnych pojemnoÊci pojemników, o których mowa w za∏àczniku nr 3 do

rozporzàdzenia, przyjmujàc, ˝e obj´toÊç wody wyra˝ona w cm3 równa jest liczbowo masie tej wody

wyra˝onej w g;

§ 15. Pojemniki powinny byç wykonane ze stali

kwasoodpornej dopuszczonej do kontaktu z ˝ywnoÊcià na podstawie przepisów ustawy z dnia 25 sierpnia

2006 r. o bezpieczeƒstwie ˝ywnoÊci i ˝ywienia (Dz. U.

Nr 171, poz. 1225).

2) odwa˝ników klasy dok∏adnoÊci M1;

§ 16. Na Êciance pojemnika powinny byç umieszczone w sposób trwa∏y i czytelny co najmniej nast´pujàce oznaczenia

4) mikrometru zewn´trznego o zakresie pomiarowym od 0 do 25 mm;

1) nazwa pojemnika;

5) suwmiarki dwustronnej z g∏´bokoÊciomierzem

oraz dzia∏kà elementarnà o wartoÊci 0,1 mm;

2) nazwa materia∏u, z którego wykonany jest pojemnik;

6) przymiaru sztywnego lub stalowego zwijanego,

o górnej granicy zakresu pomiarowego 1 m;

3) pojemnoÊç nominalna wyra˝ona w dm3;

7) barometru;

4) temperatura odniesienia wyra˝ona w °C;

8) destylarki;

5) nazwa lub znak producenta;

6) numer fabryczny;

3) termometru laboratoryjnego z dzia∏kà elementarnà o wartoÊci 0,1 °C;

9) sto∏u laboratoryjnego;

8) nadany znak zatwierdzenia typu.

10) p∏yt szklanych okràg∏ych z jednà stronà matowà

o gruboÊci od 5 do 8 mm, przy czym Êrednica p∏yty powinna byç wi´ksza od 20 do 80 mm od górnej Êrednicy sprawdzanego pojemnika;

§ 17. B∏´dy graniczne dopuszczalne pojemnoÊci

pojemników b´dàce ró˝nicà pojemnoÊci nominalnej,

11) pr´ta z mosiàdzu lub ze stali kwasoodpornej

o Êrednicy od 3 do 5 mm i d∏ugoÊci oko∏o 500 mm.

7) rok produkcji;

§ 21. Podczas ogl´dzin zewn´trznych pojemników

nale˝y sprawdziç, czy

1) pojemnik jest czysty;

2) powierzchnia pojemnika jest g∏adka, bez wgnieceƒ

i wypuk∏oÊci;

Poz. 727

9) zdjàç z szalki wagi odwa˝niki, postawiç na niej pojemnik i doprowadziç wag´ do równowagi za pomocà odwa˝ników;

10) obliczyç b∏àd pojemnoÊci pojemnika wed∏ug wzoru

e20 = M – Vn • (Δ1 + Δ2)

3) na górnej kraw´dzi pojemników nie ma widocznych rys;

gdzie

4) miejsce na wybicie cech legalizacji jest w∏aÊciwie

przygotowane;

e20

— b∏àd pojemnoÊci pojemnika wyra˝ony

w gramach, przy czym wartoÊç liczbowà

b∏´du w gramach przyjmuje si´ za równà

wartoÊci liczbowej b∏´du wyra˝onego

w cm3,

M

2. Wymiarów, o których mowa w ust. 1, nie sprawdza si´ przy legalizacji ponownej pojemników.

— masa wzorców wyra˝ona w gramach potrzebna dla doprowadzenia wagi do stanu równowagi; wartoÊç M ma znak dodatni (+), je˝eli w celu doprowadzenia

wagi do stanu równowagi do∏o˝ono odwa˝niki na t´ samà szalk´ wagi, na której

stoi pojemnik; je˝eli odwa˝niki do∏o˝ono

na szalk´, na której znajduje si´ materia∏

tarowniczy, to wartoÊç M ma znak ujemny (–),

Vn

§ 23. 1. Sprawdzenia pojemnoÊci pojemników dokonuje si´ metodà wagowà przy u˝yciu wody destylowanej.

— wartoÊç liczbowa pojemnoÊci nominalnej pojemnika wyra˝ona w dm3,

Δ1, Δ2 — poprawki przy obliczaniu b∏´du pojemnoÊci pojemnika wyra˝one w g/dm3.

2. Sprawdzajàc pojemnoÊç pojemników metodà

wagowà na wadze nieautomatycznej mechanicznej,

nale˝y

3. Sprawdzajàc pojemnoÊç pojemników metodà

wagowà na wadze nieautomatycznej elektronicznej,

nale˝y

5) na Êciance pojemnika umieszczono oznaczenia,

o których mowa w § 16.

§ 22. 1. Podczas sprawdzenia wymiarów pojemników nale˝y dokonaç pomiaru

1) Êrednic pojemników — suwmiarkà;

2) g∏´bokoÊci pojemników — przymiarem lub suwmiarkà;

3) gruboÊci Êcianek pojemników — mikrometrem.

1) osuszyç czysty pojemnik wewnàtrz i na zewnàtrz

lnianà Êcierkà lub bibu∏à filtracyjnà;

2) nakryç pojemnik szklanà p∏ytà i ustawiç na szalce

wagi; na t´ samà szalk´ postawiç odwa˝niki, których masa dok∏adnie odpowiada deklarowanej pojemnoÊci pojemnika;

3) doprowadziç wag´ do stanu równowagi, nak∏adajàc na przeciwleg∏à szalk´ materia∏ tarowniczy;

4) pojemnik ustawiç na stole laboratoryjnym i nape∏niç wodà destylowanà do wysokoÊci oko∏o 10 mm

poni˝ej górnej kraw´dzi;

5) zmierzyç temperatur´ powietrza i wody destylowanej, którà nape∏niony jest pojemnik, oraz ciÊnienie atmosferyczne;

6) usunàç za pomocà metalowego pr´ta p´cherzyki

powietrza przylegajàce do Êcianek pojemnika;

7) pojemnik uzupe∏niç wodà destylowanà tak, aby po

przykryciu szklanà p∏ytà nie wystàpi∏y pod nià p´cherzyki powietrza, przy czym powierzchnia matowa p∏yty powinna przylegaç do kraw´dzi pojemnika;

8) pojemnik osuszyç dok∏adnie z zewnàtrz lnianà

Êcierkà lub bibu∏à filtracyjnà;

1) osuszyç czysty pojemnik wewnàtrz i na zewnàtrz

lnianà Êcierkà lub bibu∏à filtracyjnà;

2) nakryç pojemnik szklanà p∏ytà i ustawiç na szalce

wagi;

3) doprowadziç wskazanie wagi do wartoÊci „zero”

za pomocà urzàdzenia do tarowania;

4) pojemnik ustawiç na stole laboratoryjnym i nape∏niç wodà destylowanà do wysokoÊci oko∏o 10 mm

poni˝ej górnej kraw´dzi;

5) zmierzyç temperatur´ powietrza i wody destylowanej, którà nape∏niony jest pojemnik, oraz ciÊnienie atmosferyczne;

6) usunàç za pomocà metalowego pr´ta p´cherzyki

powietrza przylegajàce do Êcianek pojemnika;

7) pojemnik uzupe∏niç wodà destylowanà tak, aby po

przykryciu szklanà p∏ytà nie wystàpi∏y pod nià p´cherzyki powietrza, przy czym powierzchnia matowa p∏yty powinna przylegaç do kraw´dzi pojemnika;

8) pojemnik osuszyç dok∏adnie z zewnàtrz lnianà

Êcierkà lub bibu∏à filtracyjnà;

9) ustawiç na szalce wagi nape∏niony pojemnik nakryty szklanà p∏ytà;

10) obliczyç b∏àd pojemnoÊci pojemnika wed∏ug wzoru

e20 = m – Vn • (Δ1 + Δ2)

gdzie

e20

m

Vn

— b∏àd pojemnoÊci pojemnika wyra˝ony

w gramach, przy czym wartoÊç liczbowà

b∏´du w gramach przyjmuje si´ za równà

wartoÊci liczbowej b∏´du wyra˝onego

w cm3,

— ró˝nica pomi´dzy wartoÊcià liczbowà pojemnoÊci nominalnej sprawdzanego pojemnika wyra˝onà w cm3 a wartoÊcià

liczbowà odczytanego wskazania wagi

wyra˝onà w g,

— wartoÊç liczbowa pojemnoÊci nominalnej pojemnika wyra˝ona w dm3,

Δ1, Δ2 — poprawki przy obliczaniu b∏´du pojemnoÊci pojemnika wyra˝one w g/dm3.

Poz. 727

2) Δ2 w zale˝noÊci od temperatury powietrza i ciÊnienia atmosferycznego

— okreÊla za∏àcznik nr 4 do rozporzàdzenia.

5. Podczas sprawdzenia pojemnoÊci pojemników

temperatura wody nie powinna ró˝niç si´ wi´cej ni˝

o ± 2 °C od temperatury powietrza w pomieszczeniu.

Rozdzia∏ 4

Przepisy przejÊciowe i koƒcowe

§ 24. Przepisu § 15 nie stosuje si´ do pojemników

wprowadzonych do obrotu i u˝ytkowania przed dniem

wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia.

§ 25. Traci moc rozporzàdzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej z dnia 24 wrzeÊnia

2003 r. w sprawie wymagaƒ metrologicznych, którym

powinny odpowiadaç pojemniki przeznaczone do pomiaru i sprawdzania obj´toÊci cieczy (Dz. U. Nr 180,

poz. 1764).

§ 26. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie

14 dni od dnia og∏oszenia.

4. WartoÊci poprawek

1) Δ1 w zale˝noÊci od temperatury wody,

Minister Gospodarki: P.G. Woêniak

Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Gospodarki

z dnia 1 czerwca 2007 r. (poz. 727)

Za∏àcznik nr 1

KSZTA¸T I ELEMENTY POJEMNIKÓW

1 — obr´cz, 2 — dno, 3 — uchwyt, 4 — warstwa cyny

Za∏àcznik nr 2

WARTOÂCI GÓRNEJ ÂREDNICY WEWN¢TRZNEJ ORAZ G¸¢BOKOÂCI POJEMNIKÓW W ZALE˚NOÂCI

OD POJEMNOÂCI NOMINALNYCH

Za∏àcznik nr 3

B¸¢DY GRANICZNE DOPUSZCZALNE POJEMNOÂCI POJEMNIKÓW

Za∏àcznik nr 4

POPRAWKI PRZY OBLICZANIU B¸¢DU POJEMNOÂCI POJEMNIKA

1. Poprawka Δ1 pojemnoÊci pojemników w zale˝noÊci od temperatury wody

2. Poprawka Δ2 pojemnoÊci pojemników w zale˝noÊci od temperatury powietrza i ciÊnienia atmosferycznego

728

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPO¸ECZNEJ1)

z dnia 1 czerwca 2007 r.

zmieniajàce rozporzàdzenie w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalnoÊci dla potrzeb rynku pracy

oraz zakresu jej stosowania

Na podstawie art. 36 ust. 8 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001, z póên. zm.2)) zarzàdza si´, co nast´puje

§ 1. W rozporzàdzeniu Ministra Gospodarki i Pracy

z dnia 8 grudnia 2004 r. w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalnoÊci dla potrzeb rynku pracy oraz zakre-

su jej stosowania (Dz. U. Nr 265, poz. 2644) w za∏àczniku wprowadza si´ nast´pujàce zmiany

1) w akapicie dziesiàtym wyrazy „grupy elementarne

obejmujà 1 707 zawodów i specjalnoÊci” zast´puje si´ wyrazami „grupy elementarne obejmujà

1 770 zawodów i specjalnoÊci”;

———————

1) Minister Pracy i Polityki Spo∏ecznej kieruje dzia∏em administracji rzàdowej — praca, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozpo-

rzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 1 marca 2007 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Pracy

i Polityki Spo∏ecznej (Dz. U. Nr 38, poz. 243).

2) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 273, poz. 2703, z 2005 r. Nr 64, poz. 565, Nr 94,

poz. 788 i Nr 164, poz. 1366, z 2006 r. Nr 94, poz. 651, Nr 104, poz. 708 i 711, Nr 144, poz. 1043, Nr 149, poz. 1074, Nr 158,

poz. 1121 i Nr 217, poz. 1588 oraz z 2007 r. Nr 89, poz. 589.

727

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI1)

z dnia 1 czerwca 2007 r.

w sprawie wymagaƒ, którym powinny odpowiadaç pojemniki przeznaczone do pomiaru

i sprawdzania obj´toÊci cieczy, oraz szczegó∏owego zakresu badaƒ i sprawdzeƒ wykonywanych

podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrzàdów pomiarowych2)

Na podstawie art. 9a pkt 1 i 2 ustawy z dnia

11 maja 2001 r. — Prawo o miarach (Dz. U. z 2004 r.

Nr 243, poz. 2441, z póên. zm.3)) zarzàdza si´, co nast´puje

Rozdzia∏ 1

Przepisy ogólne