Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 28 maja 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać mierniki poziomu dźwięku, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych
Table of Provisions (35)
Statutory Text (35 Articles)
§ 1. Rozporzàdzenie okreÊla
§ 3. U˝yte w rozporzàdzeniu okreÊlenia oznaczajà
1) miernik — przyrzàd pomiarowy przeznaczony do
pomiaru poziomu dêwi´ku i poziomu ciÊnienia
akustycznego dêwi´ków wywo∏ujàcych u cz∏owieka wra˝enie s∏uchowe;
2) miernik konwencjonalny — miernik, w którym
wielkoÊcià mierzonà jest poziom dêwi´ku wyznaczany metodà uÊredniania wyk∏adniczego;
1) wymagania dotyczàce konstrukcji, wykonania
i charakterystyk metrologicznych, którym powinny odpowiadaç mierniki poziomu dêwi´ku, zwane
dalej „miernikami”;
3) miernik ca∏kujàco-uÊredniajàcy — miernik, w którym wielkoÊcià mierzonà jest równowa˝ny poziom dêwi´ku;
2) szczegó∏owy zakres badaƒ i sprawdzeƒ wykonywanych podczas zatwierdzenia typu mierników;
4) miernik ca∏kujàcy — miernik, w którym wielkoÊcià
mierzonà jest poziom ekspozycji na dêwi´k;
3) zakres informacji, jakie powinna zawieraç instrukcja obs∏ugi miernika.
5) poziom ciÊnienia akustycznego — wielkoÊç wyra˝onà w decybelach, wyznaczanà wed∏ug wzoru
§ 2. Wymagaƒ okreÊlonych w rozporzàdzeniu nie
stosuje si´ do mierników
1) wyprodukowanych lub wprowadzonych do obrotu w innym paƒstwie cz∏onkowskim Unii Europejskiej albo Republice Turcji,
2) wyprodukowanych w paƒstwie cz∏onkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu
(EFTA) — b´dàcym stronà umowy o Europejskim
Obszarze Gospodarczym
— zgodnie z przepisami obowiàzujàcymi w tych paƒstwach, pod warunkiem, ˝e przyrzàdy te spe∏niajà
wymagania w stopniu odpowiadajàcym przepisom
rozporzàdzenia.
———————
1) Minister Gospodarki kieruje dzia∏em administracji rzàdo-
wej — gospodarka, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 lipca 2006 r.
w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra
Gospodarki (Dz. U. Nr 131, poz. 909).
2) Niniejsze rozporzàdzenie zosta∏o notyfikowane Komisji
Europejskiej w dniu 10 listopada 2006 r., pod numerem
2006/0603/PL, zgodnie z § 4 rozporzàdzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów
prawnych (Dz. U. Nr 239, poz. 2039 oraz z 2004 r. Nr 65,
poz. 597), które wdra˝a dyrektyw´ 98/34/WE z dnia
22 czerwca 1998 r. ustanawiajàcà procedur´ udzielania informacji w zakresie norm i przepisów technicznych
(Dz. Urz. WE L 204 z 21.07.1998, z póên. zm.; Dz. Urz. UE
Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 20, str. 337).
3) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y
og∏oszone w Dz. U. z 2005 r. Nr 163, poz. 1362 i Nr 180,
poz. 1494 oraz z 2006 r. Nr 170, poz. 1217 i Nr 249,
poz. 1834.
gdzie
p — wartoÊç skuteczna ciÊnienia akustycznego
wyra˝ona w paskalach,
p0 — wartoÊç odniesienia ciÊnienia akustycznego
równa 2 x 10-5 Pa;
6) cz´stotliwoÊciowa charakterystyka korekcyjna —
ró˝nic´ mi´dzy poziomem sygna∏u wskazywanym
przez urzàdzenie wskazujàce miernika i odpowiadajàcym mu poziomem ustalonego sinusoidalnego sygna∏u wejÊciowego o sta∏ej amplitudzie,
okreÊlonà jako funkcja cz´stotliwoÊci oznaczana
jednym z symboli: A, C, Z;
7) charakterystyka czasowa — wyk∏adniczà funkcj´
czasu majàcà okreÊlonà wartoÊç sta∏ej czasowej,
stosowanà do uÊredniania kwadratu chwilowego
ciÊnienia akustycznego, oznaczanà jednym z symboli: F, S;
8) poziom dêwi´ku — poziom ciÊnienia akustycznego
skorygowany wed∏ug jednej z trzech cz´stotliwoÊciowych charakterystyk korekcyjnych: A, C lub Z
oraz uÊredniony wed∏ug jednej z dwóch charakterystyk czasowych: F lub S, oznaczany odpowiednio symbolami: LAF, LCF, LZF, LAS, LCS, LZS;
9) maksymalny poziom dêwi´ku — najwi´kszà wartoÊç poziomu dêwi´ku wyst´pujàcà podczas obserwacji, oznaczanà odpowiednio symbolami
LAFmax, LCFmax, LZFmax, LASmax, LCSmax, LZSmax;
10) szczytowy poziom dêwi´ku C — wielkoÊç wyra˝onà w decybelach, wyznaczanà wed∏ug wzoru
gdzie
pC(t) — chwilowe ciÊnienie akustyczne skorygowane wed∏ug cz´stotliwoÊciowej charakterystyki korekcyjnej C, wyra˝one w paskalach;
11) równowa˝ny poziom dêwi´ku A — wielkoÊç wyra˝onà w decybelach, wyznaczanà wed∏ug wzoru
gdzie
T
— czas pomiaru wyra˝ony w sekundach,
t
— zmienna ca∏kowania reprezentujàca czas,
pA(t) — chwilowe ciÊnienie akustyczne skorygowane wed∏ug cz´stotliwoÊciowej charakterystyki korekcyjnej A, wyra˝one w paskalach;
12) ekspozycja A na dêwi´k — wielkoÊç wyra˝onà
w paskalach do kwadratu razy sekunda, wyznaczanà wed∏ug wzoru
13) poziom A ekspozycji na dêwi´k — wielkoÊç wyra˝onà w decybelach, wyznaczanà wed∏ug wzoru
gdzie
T0 — czas odniesienia równy 1 s;
14) p∏aska charakterystyka cz´stotliwoÊciowa (FLAT)
— charakterystyk´ cz´stotliwoÊciowà, której wartoÊci wzgl´dne sà równe 0 dB co najmniej w zakresie cz´stotliwoÊci od 31,5 Hz do 8 kHz, która
mo˝e byç dost´pna w mierniku;
15) punkt odniesienia mikrofonu — punkt wybrany na
mikrofonie lub w jego pobli˝u, który okreÊla po∏o˝enie mikrofonu w przestrzeni;
16) kierunek odniesienia — kierunek okreÊlony do wyznaczania charakterystyk metrologicznych miernika w polu akustycznym, w szczególnoÊci cz´stotliwoÊciowych charakterystyk korekcyjnych oraz
charakterystyk kierunkowoÊci;
17) orientacja odniesienia — orientacj´ przestrzennà
miernika okreÊlonà w celu sprawdzania zgodnoÊci
z wymaganiami rozporzàdzenia dotyczàcymi emisji pól o cz´stotliwoÊciach radiowych oraz wra˝liwoÊci na oddzia∏ywanie takich pól;
Poz. 717
18) kàt padania fali akustycznej — kàt zawarty mi´dzy
kierunkiem odniesienia a prostà ∏àczàcà Êrodek
akustyczny êród∏a dêwi´ku z punktem odniesienia
mikrofonu miernika;
19) zakres pomiarowy — zakres wartoÊci poziomu
dêwi´ku A sygna∏u sinusoidalnego, wyra˝onych
w decybelach, które mogà byç zmierzone za pomocà miernika w granicach b∏´dów dopuszczalnych liniowoÊci bez uaktywniania sygnalizacji
przesterowania lub sygnalizacji zbyt ma∏ego wysterowania;
20) zakres poziomu — zakres nominalnych wartoÊci
poziomu dêwi´ku, wyra˝onych w decybelach, które mogà byç zmierzone przy okreÊlonym ustawieniu prze∏àczników miernika;
21) poziom ciÊnienia akustycznego odniesienia —
wartoÊç poziomu ciÊnienia akustycznego wskazanà w celu sprawdzania charakterystyk metrologicznych miernika;
22) zakres odniesienia — zakres poziomu obejmujàcy
poziom ciÊnienia akustycznego odniesienia, wskazany w celu sprawdzania charakterystyk metrologicznych miernika;
23) cz´stotliwoÊç wzorcowania — wartoÊç nominalnà
cz´stotliwoÊci z zakresu od 160 Hz do 1 250 Hz sinusoidalnego sygna∏u akustycznego wytwarzanego przez kalibrator akustyczny stosowany do
sprawdzania i regulacji miernika;
24) b∏àd liniowoÊci — ró˝nic´ mi´dzy wskazywanym
poziomem sygna∏u a oczekiwanym poziomem sygna∏u, okreÊlonà przy danej cz´stotliwoÊci;
25) zakres liniowoÊci — zakres wartoÊci poziomu
dêwi´ku, okreÊlony dla danego zakresu poziomu
i przy danej cz´stotliwoÊci, dla których b∏àd liniowoÊci mieÊci si´ w dopuszczalnych granicach;
26) impuls tonowy — sygna∏ sk∏adajàcy si´ z jednego
lub wi´kszej ca∏kowitej liczby okresów przebiegu
sinusoidalnego o okreÊlonej cz´stotliwoÊci, który
rozpoczyna si´ i koƒczy w momencie przejÊcia tego przebiegu przez wartoÊç zerowà;
27) odpowiedê na impuls tonowy — ró˝nic´ mi´dzy
a) maksymalnym poziomem dêwi´ku wskazywanym przez miernik konwencjonalny,
b) równowa˝nym poziomem dêwi´ku wskazywanym przez miernik ca∏kujàco-uÊredniajàcy albo
c) poziomem ekspozycji na dêwi´k wskazywanym
przez miernik ca∏kujàcy
— dla elektrycznego sygna∏u wejÊciowego w postaci impulsu tonowego, a poziomem wskazywanym przez miernik dla ustalonego elektrycznego
sinusoidalnego sygna∏u wejÊciowego, z którego
wydzielono impuls tonowy;
28) akustyczne pole swobodne — pole akustyczne
w oÊrodku jednorodnym i izotropowym, w którym
wp∏yw ograniczajàcych go powierzchni na fale
akustyczne jest pomijalny;
29) klasa dok∏adnoÊci — klas´ mierników spe∏niajàcych okreÊlone wymagania metrologiczne, których b∏´dy charakterystyk metrologicznych sà zawarte w wyznaczonych granicach.
Rozdzia∏ 2
Wymagania w zakresie konstrukcji
i wykonania mierników
§ 4. Rozró˝nia si´ dwie klasy dok∏adnoÊci mierników: 1 i 2.
§ 5. 1. Miernik powinien mierzyç co najmniej jednà
z nast´pujàcych wielkoÊci
1) poziom dêwi´ku A uÊredniony wed∏ug charakterystyki czasowej F;
2) równowa˝ny poziom dêwi´ku A;
3) poziom A ekspozycji na dêwi´k.
2. Miernik klasy dok∏adnoÊci 1 powinien byç wyposa˝ony w uk∏ad cz´stotliwoÊciowej charakterystyki korekcyjnej C.
3. Miernik umo˝liwiajàcy pomiar szczytowego poziomu dêwi´ku C sygna∏ów nieustalonych powinien
równie˝ mierzyç poziom dêwi´ku C sygna∏ów ustalonych.
§ 6. 1. W sk∏ad miernika wchodzà w szczególnoÊci
1) mikrofon pomiarowy elektrostatyczny;
2) przedwzmacniacz mikrofonowy;
3) analogowy, cyfrowy lub analogowo-cyfrowy procesor sygna∏owy realizujàcy funkcje wzmacniania
sygna∏u, kszta∏towania charakterystyki cz´stotliwoÊciowej uk∏adu pomiarowego, wyznaczania
kwadratu chwilowego ciÊnienia akustycznego oraz
uÊredniania lub ca∏kowania sygna∏u wzgl´dem
czasu;
4) urzàdzenie wskazujàce;
5) uk∏ad sygnalizacji przesterowania;
6) uk∏ad zasilania z uk∏adem sygnalizacji stanu zasilania.
2. Do miernika powinna byç do∏àczona instrukcja
obs∏ugi, zawierajàca co najmniej informacje, o których
mowa w § 41.
Poz. 717
§ 8. Konstrukcja miernika powinna umo˝liwiaç jego sprawdzanie i utrzymywanie prawid∏owoÊci jego
wskazaƒ za pomocà kalibratora akustycznego zgodnego z normà PN-EN 60942:2005.
§ 9. Miernik konwencjonalny powinien byç wyposa˝ony w uk∏ad zapewniajàcy uÊrednianie sygna∏u
wed∏ug charakterystyki czasowej F.
§ 10. 1. Miernik mo˝e mieç wi´cej ni˝ jeden zakres
poziomu.
2. Je˝eli miernik ma wi´cej ni˝ jeden zakres poziomu, powinien byç wyposa˝ony w prze∏àcznik zakresów.
§ 11. Urzàdzenie wskazujàce miernika powinno
wskazywaç wyniki pomiaru z rozdzielczoÊcià nie gorszà ni˝ 0,1 dB, w zakresie co najmniej 60 dB przy dowolnym wybranym zakresie poziomu.
§ 12. 1. Miernik mo˝e wskazywaç wartoÊç co najmniej jednej z nast´pujàcych wielkoÊci
1) poziomu dêwi´ku;
2) równowa˝nego poziomu dêwi´ku;
3) poziomu ekspozycji na dêwi´k.
2. W mierniku mogàcym wskazywaç wartoÊci wi´cej ni˝ jednej wielkoÊci nale˝y zapewniç mo˝liwoÊç
identyfikowania wskazywanych wielkoÊci.
3. Mierzona wielkoÊç akustyczna powinna byç jednoznacznie wskazywana przez odpowiednià informacj´ prezentowanà przez urzàdzenie wskazujàce lub
przez ustawienie prze∏àczników miernika.
§ 13. Je˝eli miernik jest przyrzàdem zawierajàcym
kilka niezale˝nych kana∏ów pomiarowych, to wymagania okreÊlone w rozporzàdzeniu dotyczà ka˝dego
z tych kana∏ów.
§ 14. Miernik ca∏kujàco-uÊredniajàcy klasy dok∏adnoÊci 1 oraz miernik ca∏kujàcy klasy dok∏adnoÊci 1 powinien byç wyposa˝ony w urzàdzenie do odmierzania
czasu, które wskazuje
1) czas, który up∏ynà∏ od chwili rozpocz´cia pomiaru
do koƒca okresu ca∏kowania, albo
2) przedzia∏ czasu, w którym jest wykonywane ca∏kowanie.
§ 7. 1. Konstrukcja miernika powinna umo˝liwiaç
doprowadzenie elektrycznego sygna∏u pomiarowego
do wejÊcia cz´Êci elektrycznej miernika.
§ 15. Miernik umo˝liwiajàcy pomiar maksymalnego poziomu dêwi´ku przy okreÊlonej charakterystyce
czasowej oraz szczytowego poziomu dêwi´ku C powinien byç wyposa˝ony w uk∏ad podtrzymywania wskazania.
2. Uk∏ad elektryczny przeznaczony do doprowadzenia elektrycznego sygna∏u pomiarowego powinien
byç do∏àczany do miernika w miejscu do∏àczenia mikrofonu, o którym mowa w § 6 ust. 1 pkt 1, po od∏àczeniu tego mikrofonu od cz´Êci elektrycznej miernika.
§ 16. Miernik przeznaczony do pomiaru równowa˝nego poziomu dêwi´ku A, poziomu ekspozycji na
dêwi´k, maksymalnego poziomu dêwi´ku i szczytowego poziomu dêwi´ku C powinien byç wyposa˝ony
w urzàdzenie do kasowania zawartoÊci uk∏adu pami´-
ciowego i inicjowania nowego pomiaru, przy czym
u˝ywanie tego urzàdzenia nie powinno powodowaç
niepo˝àdanych zmian wskazaƒ miernika oraz zniekszta∏cania danych zapami´tanych wczeÊniej.
nie biegnàcych fal akustycznych dochodzàcych do
miernika pod dowolnym kàtem z podanych przedzia∏ów, ∏àcznie z kàtem odpowiadajàcym kierunkowi odniesienia.
§ 17. Miernik z urzàdzeniem wskazujàcym cyfrowym powinien byç wyposa˝ony w uk∏ad sygnalizacji
zbyt ma∏ego wysterowania.
§ 23. 1. WartoÊci wzgl´dne cz´stotliwoÊciowych
charakterystyk korekcyjnych A, C i Z miernika oraz ich
b∏´dy dopuszczalne, uwzgl´dniajàce rozszerzonà niepewnoÊç pomiaru, okreÊla za∏àcznik nr 2 do rozporzàdzenia.
§ 18. Je˝eli konstrukcja miernika umo˝liwia do∏àczanie do niego urzàdzeƒ zewn´trznych, takich jak filtry pasmowe lub rejestrator, to zmiany charakterystyk
metrologicznych miernika spowodowane do∏àczeniem tych urzàdzeƒ nie powinny przekraczaç wartoÊci
granicznych okreÊlonych przez producenta.
§ 19. 1. W mierniku, który jest wyposa˝ony w analogowe elektryczne wyjÊcie sygna∏owe, do∏àczenie do
tego wyjÊcia dowolnego biernego uk∏adu elektrycznego bez zmagazynowanej energii elektrycznej, ∏àcznie
z uk∏adem zwierajàcym to wyjÊcie, nie powinno zmieniaç wyniku wykonywanego pomiaru o wi´cej ni˝
0,2 dB.
2. Zmiany poziomu sygna∏u wskazywane przez
urzàdzenie wskazujàce miernika i odpowiadajàce im
zmiany poziomu sygna∏u na wyjÊciu analogowym lub
cyfrowym miernika powinny byç równe, przy czym
wartoÊç bezwzgl´dna ró˝nicy mi´dzy tymi zmianami
nie powinna przekraczaç 0,1 dB.
§ 20. Na obudowie miernika powinny byç zamieszczone w sposób trwa∏y i czytelny nast´pujàce informacje
1) nazwa lub znak producenta;
2) oznaczenie typu i numer fabryczny miernika;
3) klasa dok∏adnoÊci miernika.
Rozdzia∏ 3
Wymagania w zakresie charakterystyk
metrologicznych
§ 21. 1. Wymagania dotyczàce charakterystyk metrologicznych miernika powinny byç spe∏nione po
up∏ywie okreÊlonego czasu, liczàc od chwili w∏àczenia
zasilania miernika, przy czym czas ten nie powinien
byç d∏u˝szy ni˝ 120 s.
2. Przed w∏àczeniem zasilania miernika nale˝y
umo˝liwiç osiàgni´cie przez miernik stanu równowagi
klimatycznej w istniejàcych warunkach u˝ytkowania.
§ 22. 1. WartoÊç bezwzgl´dna maksymalnej ró˝nicy mi´dzy wartoÊciami poziomu dêwi´ku zmierzonymi
dla dowolnych dwóch kàtów padania fali akustycznej
zawartych w danym przedziale kàtów okreÊlonym
wzgl´dem kierunku odniesienia nie powinna przekraczaç wartoÊci okreÊlonych w za∏àczniku nr 1 do rozporzàdzenia.
2. Wymagania okreÊlone w za∏àczniku nr 1 do rozporzàdzenia odnoszà si´ do warunków pola swobod-
2. WartoÊci okreÊlone w za∏àczniku nr 2 do rozporzàdzenia odnoszà si´ do wszystkich zakresów poziomu miernika i dotyczà sygna∏u w postaci p∏askich,
swobodnie biegnàcych fal akustycznych dochodzàcych do mikrofonu miernika z kierunku odniesienia.
3. Je˝eli w mierniku jest dost´pna p∏aska charakterystyka cz´stotliwoÊciowa (FLAT), to jej b∏´dy dopuszczalne nie powinny byç wi´ksze ni˝ wartoÊci okreÊlone w za∏àczniku nr 2 do rozporzàdzenia.
4. Je˝eli do wejÊcia cz´Êci elektrycznej miernika
doprowadza si´ ustalony elektryczny sygna∏ sinusoidalny o cz´stotliwoÊci 1 kHz i takiej wartoÊci, by wskazanie miernika przy wybranym zakresie odniesienia
i w∏àczonej cz´stotliwoÊciowej charakterystyce korekcyjnej A by∏o równe poziomowi ciÊnienia akustycznego odniesienia, to zmiana wskazania miernika po w∏àczeniu cz´stotliwoÊciowej charakterystyki korekcyjnej C
lub Z albo p∏askiej charakterystyki cz´stotliwoÊciowej
(FLAT), powi´kszona o rozszerzonà niepewnoÊç pomiaru, nie powinna przekraczaç ±0,4 dB.
5. Wymaganie, o którym mowa w ust. 4, nie dotyczy wskazaƒ szczytowego poziomu dêwi´ku C.
§ 24. Ró˝nice mi´dzy zmierzonymi wartoÊciami
poprawek uwzgl´dniajàcych wp∏ywy nominalnej charakterystyki cz´stotliwoÊciowej mikrofonu, o którym
mowa w § 6 ust. 1 pkt 1, oraz wp∏ywy odbicia i ugi´cia
fal akustycznych a wartoÊciami nominalnymi tych poprawek okreÊlonymi przez producenta, powi´kszone
o rozszerzonà niepewnoÊç pomiaru, nie powinny przekraczaç dwóch trzecich wartoÊci b∏´dów dopuszczalnych, o których mowa w za∏àczniku nr 2 do rozporzàdzenia.
§ 25. 1. Miernik, w którym do wejÊcia cz´Êci elektrycznej jest doprowadzony sygna∏ elektryczny za pomocà uk∏adu, o którym mowa w § 7 ust. 2, powinien
spe∏niaç nast´pujàce wymagania
1) zakres liniowoÊci miernika, okreÊlony dla zakresu
odniesienia przy cz´stotliwoÊci 1 kHz, powinien
byç równy co najmniej 60 dB;
2) b∏àd liniowoÊci miernika, powi´kszony o rozszerzonà niepewnoÊç pomiaru, nie powinien przekraczaç
a) ±1,1 dB — dla mierników klasy dok∏adnoÊci 1,
b) ±1,4 dB — dla mierników klasy dok∏adnoÊci 2;
3) dowolna zmiana poziomu sygna∏u wejÊciowego
z zakresu od 1 dB do 10 dB powinna wywo∏ywaç
takà samà zmian´ wskazania miernika, przy czym
b∏àd zmiany wskazania, powi´kszony o rozszerzonà niepewnoÊç pomiaru, nie powinien przekraczaç
a) ±0,6 dB — dla mierników klasy dok∏adnoÊci 1,
b) ±0,8 dB — dla mierników klasy dok∏adnoÊci 2.
2. Wymagania, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3,
powinny byç spe∏nione w ca∏ym zakresie pomiarowym przy dowolnej cz´stotliwoÊci z pasma przenoszenia miernika, dla ka˝dej charakterystyki cz´stotliwoÊciowej miernika.
3. W przypadku miernika konwencjonalnego zakresy liniowoÊci odpowiadajàce sàsiadujàcym zakresom
poziomu przy cz´stotliwoÊci 1 kHz powinny zachodziç
na siebie w przedziale nie mniejszym ni˝ 30 dB.
4. W przypadku miernika ca∏kujàco-uÊredniajàcego i miernika ca∏kujàcego przedzia∏, o którym mowa
w ust. 3, nie powinien byç mniejszy ni˝ 40 dB.
§ 26. 1. Poziom szumów w∏asnych miernika, okreÊlony jako wskazanie miernika po zastàpieniu mikrofonu uk∏adem, o którym mowa w § 7 ust. 2, przy czym
wejÊcie tego uk∏adu jest obcià˝one elektrycznie w sposób okreÊlony przez producenta, nie powinien byç
wi´kszy ni˝ odpowiadajàca tym warunkom wartoÊç
okreÊlona przez producenta.
Poz. 717
nego o cz´stotliwoÊci 1 kHz, powi´kszona o rozszerzonà niepewnoÊç pomiaru, nie powinna przekraczaç
±0,3 dB.
§ 28. 1. WartoÊci odniesienia odpowiedzi miernika
na impuls tonowy o cz´stotliwoÊci 4 kHz i b∏´dy graniczne dopuszczalne tej odpowiedzi dla charakterystyk
cz´stotliwoÊciowych A, C i Z dotyczàce
1) miernika konwencjonalnego oraz
a) charakterystyki czasowej F — okreÊla za∏àcznik
nr 3 do rozporzàdzenia,
b) charakterystyki czasowej S — okreÊla za∏àcznik
nr 4 do rozporzàdzenia;
2) miernika ca∏kujàco-uÊredniajàcego niewskazujàcego poziomu ekspozycji na dêwi´k oraz miernika
ca∏kujàcego — okreÊla za∏àcznik nr 5 do rozporzàdzenia.
2. Poziom ekspozycji na dêwi´k dla impulsu tonowego w przypadku miernika ca∏kujàco-uÊredniajàcego, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, oblicza si´ na podstawie wyniku pomiaru równowa˝nego poziomu
dêwi´ku Leq,T wed∏ug wzoru
LE = Leq,T + 10 log (T/T0)
gdzie
T — czas pomiaru wyra˝ony w sekundach,
T0 — czas odniesienia równy 1 s.
2. Je˝eli miernik z mikrofonem, o którym mowa
w § 6 ust. 1 pkt 1, jest umieszczony w miejscu, w którym poziom ciÊnienia akustycznego dêwi´ków dochodzàcych do mikrofonu jest co najmniej o 6 dB mniejszy ni˝ wskazanie, o którym mowa w ust. 1, to wskazanie przyrzàdu nie powinno byç wi´ksze ni˝ odpowiadajàca tym warunkom wartoÊç okreÊlona przez
producenta.
3. Wymagania okreÊlone w za∏àcznikach nr 3—5
do rozporzàdzenia powinny byç spe∏nione dla zakresu
odniesienia miernika oraz dla ustalonego elektrycznego sinusoidalnego sygna∏u wejÊciowego, z którego
wydzielono impuls tonowy, majàcego poziom zawarty
w przedziale od powi´kszonej o 10 dB wartoÊci odpowiadajàcej dolnej granicy zakresu liniowoÊci do pomniejszonej o 3 dB wartoÊci odpowiadajàcej górnej
granicy zakresu liniowoÊci.
3. Wymagania, o których mowa w ust. 1 i 2, dotyczà warunków odniesienia, o których mowa w § 39,
oraz wszystkich charakterystyk cz´stotliwoÊciowych
miernika.
§ 29. 1. Je˝eli do wejÊcia cz´Êci elektrycznej miernika ca∏kujàco-uÊredniajàcego doprowadza si´ sygna∏
w postaci dowolnego ciàgu impulsów tonowych
o cz´stotliwoÊci 4 kHz majàcych
§ 27. 1. W mierniku konwencjonalnym charakterystyce czasowej F odpowiada sta∏a czasowa uk∏adu
uÊredniajàcego o wartoÊci 125 ms, natomiast charakterystyce czasowej S — sta∏a czasowa o wartoÊci 1 s.
2. SzybkoÊç zmniejszania si´ wskazania miernika
po natychmiastowym wy∏àczeniu ustalonego sinusoidalnego wejÊciowego sygna∏u elektrycznego o cz´stotliwoÊci 4 kHz powinna mieç wartoÊç
1) nie mniejszà ni˝ 25 dB/s — dla charakterystyki czasowej F;
2) z zakresu od 3,4 dB/s do 5,3 dB/s — dla charakterystyki czasowej S.
3. Zmiana wskazania miernika spowodowana
zmianà charakterystyki czasowej z F na S podczas pomiaru ustalonego sinusoidalnego sygna∏u elektrycz-
1) jednakowà amplitud´;
2) jednakowy czas trwania z zakresu od 0,25 ms do 1 s
— to ró˝nica mi´dzy wartoÊcià równowa˝nego poziomu dêwi´ku zmierzonà dla sygna∏u impulsowego
a wartoÊcià tej samej wielkoÊci zmierzonà dla sygna∏u ustalonego o tej samej amplitudzie powinna byç
równa ró˝nicy δref obliczonej wed∏ug wzoru
δref = 10 log (NTimp/T)
gdzie
N
— liczba impulsów tonowych zawartych w danym ciàgu,
Timp — czas trwania ka˝dego impulsu tonowego,
wyra˝ony w sekundach,
T
— ca∏kowity czas pomiaru, wyra˝ony w sekundach.
2. Dopuszczalne b∏´dy ró˝nicy wartoÊci zmierzonych, w zale˝noÊci od czasu trwania impulsu tonowego, powinny byç równe b∏´dom granicznym dopuszczalnym, okreÊlonym w za∏àczniku nr 5 do rozporzàdzenia.
3. Wymagania, o których mowa w ust. 1 i 2, powinny byç spe∏nione dla zakresu odniesienia miernika, dla
dost´pnych cz´stotliwoÊciowych charakterystyk korekcyjnych oraz dla sygna∏u ustalonego majàcego poziom
zawarty w przedziale, o którym mowa w § 28 ust. 3.
§ 30. 1. Uk∏ad sygnalizacji przesterowania miernika powinien dzia∏aç, gdy poziom sygna∏u doprowadzonego do wejÊcia cz´Êci elektrycznej miernika przekracza górnà granic´ zakresu liniowoÊci, jednak zanim
b∏àd liniowoÊci przekroczy wartoÊç dopuszczalnà.
2. Wymaganie, o którym mowa w ust. 1, powinno
byç spe∏nione dla wszystkich zakresów poziomu miernika oraz dla ka˝dej cz´stotliwoÊci z zakresu
1) od 31,5 Hz do 12,5 kHz — dla miernika klasy dok∏adnoÊci 1;
2) od 31,5 Hz do 8 kHz — dla miernika klasy dok∏adnoÊci 2.
3. Je˝eli do wejÊcia cz´Êci elektrycznej miernika
doprowadza si´ kolejno sygna∏y w postaci dodatnich,
a nast´pnie ujemnych pó∏okresów przebiegu sinusoidalnego, które rozpoczynajà si´ i koƒczà w chwili
przejÊcia tego przebiegu przez wartoÊç zerowà i majà
amplitudy o wartoÊci najmniejszej spoÊród tych, które
powodujà zadzia∏anie uk∏adu sygnalizacji przesterowania, to wartoÊç bezwzgl´dna ró˝nicy mi´dzy poziomem sygna∏u zmierzonym dla pó∏okresów dodatnich
a poziomem sygna∏u zmierzonym dla pó∏okresów
ujemnych, powi´kszona o rozszerzonà niepewnoÊç
pomiaru, nie powinna byç wi´ksza ni˝ 1,8 dB.
4. W mierniku konwencjonalnym podczas pomiarów przy charakterystyce czasowej F lub S uk∏ad sygnalizacji przesterowania powinien dzia∏aç przez ca∏y
czas trwania warunków przesterowania, jednak nie
krócej ni˝ 1 s.
5. W mierniku ca∏kujàco-uÊredniajàcym lub ca∏kujàcym sygnalizacja przesterowania powinna
1) dzia∏aç przez ca∏y czas trwania warunków przesterowania;
2) byç podtrzymywana do chwili skasowania wyniku
pomiaru.
6. Wymagania, o których mowa w ust. 5, powinny
byç spe∏nione równie˝ w przypadku pomiaru maksymalnego poziomu dêwi´ku, szczytowego poziomu
dêwi´ku C oraz innych wielkoÊci obliczanych podczas
trwania pomiaru lub wskazywanych po zakoƒczeniu
pomiaru.
Poz. 717
ta, jednak zanim b∏àd liniowoÊci w tych warunkach przekroczy wartoÊç dopuszczalnà;
2) co najmniej przez czas trwania warunków zbyt ma∏ego wysterowania, jednak nie krócej ni˝ 1 s.
2. Dzia∏anie uk∏adu sygnalizacji zbyt ma∏ego wysterowania nie jest wymagane podczas pomiaru przy
zakresach poziomu obejmujàcych najmniejsze mierzone wartoÊci poziomu sygna∏u, je˝eli wartoÊci dolnej granicy zakresu liniowoÊci okreÊlone dla takich zakresów poziomu wynikajà z wp∏ywu szumów w∏asnych miernika.
§ 32. 1. Je˝eli miernik mo˝e wskazywaç wartoÊci
szczytowego poziomu dêwi´ku C, to zakres wskazaƒ
tej wielkoÊci, przynajmniej na zakresie odniesienia,
nie powinien byç mniejszy ni˝ 40 dB.
2. WartoÊci ró˝nicy mi´dzy wskazaniem szczytowego poziomu dêwi´ku C (LCpeak) dla sygna∏u nieustalonego a wskazaniem poziomu dêwi´ku C (LC) dla
sygna∏u ustalonego o tej samej amplitudzie, powi´kszone o rozszerzonà niepewnoÊç pomiaru oraz b∏´dy
dopuszczalne tej ró˝nicy, w przypadku, gdy do wejÊcia
cz´Êci elektrycznej miernika wskazujàcego szczytowy
poziom dêwi´ku C doprowadza si´ sygna∏y nieustalone w postaci pojedynczych okresów, a tak˝e kolejno
pojedynczych dodatnich i ujemnych pó∏okresów przebiegu sinusoidalnego wydzielonych z sygna∏u ustalonego, zaczynajàcych si´ i koƒczàcych w momencie
przejÊcia tego przebiegu przez wartoÊç zerowà, okreÊla za∏àcznik nr 6 do rozporzàdzenia.
§ 33. Je˝eli do wejÊcia elektrycznego jednego z kana∏ów miernika wielokana∏owego doprowadza si´ sygna∏ elektryczny, któremu odpowiada wskazanie miernika w tym kanale równe górnej granicy zakresu liniowoÊci, to w ka˝dym z pozosta∏ych kana∏ów, po od∏àczeniu od nich mikrofonów, gdy wejÊcia elektryczne
tych kana∏ów sà obcià˝one w sposób okreÊlony przez
producenta, zmierzony poziom sygna∏u powinien byç
mniejszy od tego wskazania o co najmniej 70 dB.
§ 34. 1. W zakresie ciÊnienia statycznego od 85 kPa
do 108 kPa odchylenie wskazania miernika od wartoÊci wskazywanej przy ciÊnieniu statycznym odniesienia, powi´kszone o rozszerzonà niepewnoÊç pomiaru,
nie powinno przekraczaç
1) ±0,7 dB — dla mierników klasy dok∏adnoÊci 1;
2) ±1,0 dB — dla mierników klasy dok∏adnoÊci 2.
2. W zakresie ciÊnienia statycznego od 65 kPa do
mniej ni˝ 85 kPa odchylenie wskazania miernika od
wartoÊci wskazywanej przy ciÊnieniu statycznym odniesienia, powi´kszone o rozszerzonà niepewnoÊç pomiaru, nie powinno przekraczaç
1) ±1,2 dB — dla mierników klasy dok∏adnoÊci 1;
§ 31. 1. Uk∏ad sygnalizacji zbyt ma∏ego wysterowania powinien dzia∏aç
2) ±1,9 dB — dla mierników klasy dok∏adnoÊci 2.
1) gdy wskazanie miernika jest mniejsze ni˝ odpowiednia dolna granica okreÊlona przez producen-
§ 35. 1. W zakresie temperatury powietrza od
–10 °C do +50 °C odchylenie wskazania miernika klasy
dok∏adnoÊci 1 od wartoÊci wskazywanej przy temperaturze odniesienia, powi´kszone o rozszerzonà niepewnoÊç pomiaru, nie powinno przekraczaç ± 0,8 dB.
2. W zakresie temperatury powietrza od 0 °C do
+40 °C odchylenie wskazania miernika klasy dok∏adnoÊci 2 od wartoÊci wskazywanej przy temperaturze
odniesienia, powi´kszone o rozszerzonà niepewnoÊç
pomiaru, nie powinno przekraczaç ±1,3 dB.
3. Je˝eli w sk∏ad miernika wchodzà urzàdzenia
przeznaczone do pracy w otoczeniu o kontrolowanych
warunkach Êrodowiskowych, zakres temperatury powietrza, o którym mowa w ust. 1 i 2, w przypadku tych
urzàdzeƒ mo˝e byç ograniczony do przedzia∏u od
+5 °C do +35 °C, przy czym przedzia∏ ten nie ma zastosowania do mikrofonu, o którym mowa w § 6 ust. 1
pkt 1.
4. W zakresach temperatury powietrza, o których
mowa w ust. 1—3, przy wilgotnoÊci wzgl´dnej z zakresu od 30 % do 70 %, b∏àd liniowoÊci na zakresie odniesienia przy cz´stotliwoÊci 1 kHz w zakresie liniowoÊci ustalonym przez producenta powinien mieÊciç si´
w granicach, o których mowa w § 25 ust. 1 pkt 2 i 3.
§ 36. 1. W zakresie wilgotnoÊci wzgl´dnej od 25 %
do 90 % odchylenie wskazania miernika od wartoÊci
wskazywanej przy wilgotnoÊci wzgl´dnej odniesienia,
powi´kszone o rozszerzonà niepewnoÊç pomiaru, nie
powinno przekraczaç
1) ±0,8 dB — dla mierników klasy dok∏adnoÊci 1;
2) ±1,3 dB — dla mierników klasy dok∏adnoÊci 2.
2. Wymaganie, o którym mowa w ust. 1, powinno
byç spe∏nione przy dowolnej wartoÊci temperatury powietrza z zakresów, o których mowa w § 35 ust. 1—3,
odpowiednio do klasy miernika, jednak z wy∏àczeniem
tych kombinacji temperatury powietrza i wilgotnoÊci
wzgl´dnej, z których wynika temperatura punktu rosy
wi´ksza ni˝ +39 °C lub mniejsza ni˝ –15 °C.
§ 37. 1. Oddzia∏ujàce na miernik elektrostatyczne
wy∏adowania kontaktowe przy ró˝nicy potencja∏ów
z zakresu do ±4 kV wzgl´dem potencja∏u ziemi oraz
elektrostatyczne wy∏adowania w powietrzu przy ró˝nicy potencja∏ów z zakresu do ± 8 kV wzgl´dem potencja∏u ziemi nie powinny powodowaç trwa∏ego pogorszenia jakiejkolwiek charakterystyki metrologicznej
miernika lub trwa∏ej utraty jakiejkolwiek funkcji miernika.
Poz. 717
§ 38. 1. Ze wzgl´du na wymagania dotyczàce emisji pól elektromagnetycznych o cz´stotliwoÊciach radiowych oraz wra˝liwoÊci na oddzia∏ywanie takich pól
rozró˝nia si´ nast´pujàce rodzaje mierników
1) mierniki grupy X, b´dàce przyrzàdami samodzielnymi o zasilaniu bateryjnym, które nie wymagajà
zewn´trznych po∏àczeƒ z innymi przyrzàdami
w celu pomiaru poziomu dêwi´ku;
2) mierniki grupy Y, b´dàce przyrzàdami samodzielnymi o zasilaniu sieciowym, które nie wymagajà
zewn´trznych po∏àczeƒ z innymi przyrzàdami
w celu pomiaru poziomu dêwi´ku;
3) mierniki grupy Z, b´dàce przyrzàdami sk∏adajàcymi si´ z dwóch lub wi´kszej liczby urzàdzeƒ wymagajàcych po∏àczenia w celu zapewnienia normalnego funkcjonowania miernika, przy czym poszczególne urzàdzenia sk∏adowe traktowane oddzielnie mogà byç o zasilaniu bateryjnym lub sieciowym.
2. Poziom nat´˝enia pola elektromagnetycznego
o cz´stotliwoÊci radiowej emitowanego z któregokolwiek miejsca na obudowie miernika, okreÊlony wzgl´dem wartoÊci 1 μV/m, mierzony w odleg∏oÊci 10 m za
pomocà odbiornika pomiarowego spe∏niajàcego wymagania okreÊlone w normie PN-CISPR 16-1:1997 rozdzia∏ 2, nie powinien przekraczaç 30 dB dla cz´stotliwoÊci z zakresu od 30 MHz do 230 MHz oraz 37 dB dla
cz´stotliwoÊci z zakresu od 230 MHz do 1 GHz.
3. Zaburzenia wprowadzane do publicznej sieci zasilajàcej przez mierniki nale˝àce do grupy Y lub grupy Z nie
powinny przekraczaç wartoÊci granicznych, okreÊlonych w za∏àczniku nr 7 do rozporzàdzenia.
4. Oddzia∏ujàce na miernik
1) jednorodne pole magnetyczne o cz´stotliwoÊci
sieci zasilajàcej i wartoÊci skutecznej nat´˝enia
80 A/m,
2) pole elektromagnetyczne o cz´stotliwoÊciach z zakresu od 26 MHz do 1 GHz i wartoÊci skutecznej
nat´˝enia 10 V/m modulowane amplitudowo sygna∏em sinusoidalnym o cz´stotliwoÊci 1 kHz przy
g∏´bokoÊci modulacji 80 %
— nie powinno powodowaç w mierniku zmian, o których mowa w § 37 ust. 2.
1) stanu pracy miernika;
5. Je˝eli do mikrofonu miernika doprowadza si´ sinusoidalny sygna∏ akustyczny o cz´stotliwoÊci 925 Hz
wywo∏ujàcy wskazanie poziomu dêwi´ku A lub równowa˝nego poziomu dêwi´ku A równe 74 dB ±1 dB, to
odchylenie od tej wartoÊci spowodowane w∏àczeniem
pola magnetycznego, o którym mowa w ust. 4 pkt 1,
lub pola elektromagnetycznego, o którym mowa
w ust. 4 pkt 2, powi´kszone o rozszerzonà niepewnoÊç
pomiaru, nie powinno przekraczaç
2) konfiguracji miernika;
1) ±1,3 dB — dla mierników klasy dok∏adnoÊci 1;
3) informacji zarejestrowanych w pami´ci miernika.
2) ±2,3 dB — dla mierników klasy dok∏adnoÊci 2.
2. Pogorszenie charakterystyki metrologicznej lub
utrata funkcji miernika wskutek oddzia∏ywania wy∏adowaƒ, o których mowa w ust. 1, mo˝e mieç jedynie
charakter czasowy, jednak wy∏adowania te nie powinny powodowaç zmian
6. Mierniki nale˝àce do grupy Y lub grupy Z, majàce przy∏àcze wejÊciowe lub przy∏àcze wyjÊciowe zasilania pràdem przemiennym, powinny byç odporne na
1) przenikajàce niesymetrycznie zak∏ócenia o cz´stotliwoÊciach radiowych z zakresu od 0,15 MHz do
80 MHz, majàce postaç napi´cia o wartoÊci skutecznej okreÊlonej bez modulacji jako równej 10 V,
zmodulowanego amplitudowo sygna∏em sinusoidalnym o cz´stotliwoÊci 1 kHz przy g∏´bokoÊci
modulacji 80 %, wytwarzanego przez êród∏o o impedancji wyjÊciowej 150 Ω;
2) krótkotrwa∏e stany nieustalone w systemie publicznej sieci zasilajàcej, majàce postaç napi´cia
o wartoÊci szczytowej 2 kV i cz´stotliwoÊci powtarzania 5 kHz;
Poz. 717
2) sprawdzenie
a) czy instrukcja obs∏ugi miernika zawiera informacje, o których mowa w § 41, w zakresie dotyczàcym funkcji, w które wyposa˝ony jest
miernik,
b) wskazania miernika przy cz´stotliwoÊci wzorcowania,
c) charakterystyki kierunkowoÊci miernika,
d) co najmniej jednej cz´stotliwoÊciowej charakterystyki korekcyjnej miernika w swobodnym
polu akustycznym,
e) wszystkich cz´stotliwoÊciowych charakterystyk
korekcyjnych miernika za pomocà sygna∏ów
elektrycznych,
3) krótkotrwa∏e spadki napi´cia zasilania, przerwy
napi´cia zasilania i udary napi´ciowe, zgodnie
z tablicà nr 4 normy PN-EN 61000-6-2:2003.
f) wp∏ywu odbicia i ugi´cia fal akustycznych,
wp∏ywu nominalnej charakterystyki cz´stotliwoÊciowej mikrofonu oraz wp∏ywu os∏ony
przeciwwietrznej na wskazania miernika,
7. Mierniki nale˝àce do grupy Z, majàce przy∏àcza
sygna∏owe lub przy∏àcza sterowania, powinny byç odporne na
g) podanych przez producenta ró˝nic mi´dzy
wskazaniem miernika w warunkach akustycznego pola swobodnego a wskazaniem w warunkach pobudzenia mikrofonu za pomocà kalibratora wielocz´stotliwoÊciowego lub pobudnika elektrostatycznego,
1) przenikajàce niesymetrycznie zak∏ócenia o cz´stotliwoÊciach radiowych z zakresu od 0,15 MHz do
80 MHz majàce postaç niemodulowanego napi´cia o wartoÊci skutecznej 10 V, zgodnie z tablicà
nr 2 normy PN-EN 61000-6-2:2003;
2) krótkotrwa∏e stany nieustalone w systemie publicznej sieci zasilajàcej majàce postaç napi´cia
o wartoÊci szczytowej 2 kV i cz´stotliwoÊci powtarzania 5 kHz, zgodnie z tablicà nr 2 normy
PN-EN 61000-6-2:2003.
8. Wymaganie, o którym mowa w ust. 7 pkt 1, powinno byç spe∏nione, gdy d∏ugoÊç któregokolwiek kabla ∏àczàcego poszczególne cz´Êci miernika przekracza 3 m.
§ 39. Ustala si´ nast´pujàce warunki odniesienia
dla mierników
1) temperatura powietrza: 23 °C;
2) ciÊnienie statyczne: 101,325 kPa;
h) liniowoÊci,
i) poziomu szumów w∏asnych,
j) sta∏ych czasowych zanikania sygna∏u dla charakterystyk czasowych F i S,
k) odpowiedzi miernika na impuls tonowy,
l) odpowiedzi miernika ca∏kujàco-uÊredniajàcego
na ciàg impulsów tonowych,
m) wskaênika przesterowania i wskaênika zbyt ma∏ego wysterowania,
n) wskazania wartoÊci szczytowego poziomu
dêwi´ku C, je˝eli miernik mo˝e wskazywaç t´
wielkoÊç,
o) funkcji kasowania wskazania w urzàdzeniu
wskazujàcym miernika, je˝eli miernik jest wyposa˝ony w takà funkcj´,
3) wilgotnoÊç wzgl´dna: 50 %.
p) wyjÊcia elektrycznego, je˝eli miernik jest wyposa˝ony w takie wyjÊcie,
Rozdzia∏ 4
q) urzàdzeƒ do odmierzania czasu, je˝eli miernik
jest wyposa˝ony w takie urzàdzenia,
Szczegó∏owy zakres badaƒ i sprawdzeƒ
wykonywanych podczas zatwierdzenia typu
mierników oraz zakres informacji, jakie powinna
zawieraç instrukcja obs∏ugi miernika
§ 40. Zakres badaƒ typu wykonywanych w celu zatwierdzenia typu mierników obejmuje
1) ogl´dziny zewn´trzne, w tym sprawdzenie, czy
miernik spe∏nia wymagania dotyczàce konstrukcji
i wykonania, o których mowa w rozdziale 2;
r) przes∏uchu mi´dzy kana∏ami, je˝eli miernik jest
urzàdzeniem wielokana∏owym,
s) wp∏ywu napi´cia zasilania na wskazanie miernika;
3) badanie
a) wp∏ywu ciÊnienia statycznego na charakterystyki metrologiczne miernika,
b) wp∏ywu temperatury na charakterystyki metrologiczne miernika,
c) wp∏ywu wilgotnoÊci na charakterystyki metrologiczne miernika,
d) pola elektromagnetycznego o cz´stotliwoÊci radiowej emitowanego przez miernik,
e) zaburzeƒ wprowadzanych przez miernik do publicznej sieci zasilajàcej, w przypadku mierników o zasilaniu sieciowym,
f) odpornoÊci miernika na wy∏adowania elektrostatyczne,
g) odpornoÊci miernika na pole magnetyczne
o cz´stotliwoÊci sieci zasilajàcej,
h) odpornoÊci miernika na pole elektromagnetyczne o cz´stotliwoÊciach radiowych,
i) odpornoÊci miernika na elektromagnetyczne
zak∏ócenia przewodzone — w przypadku mierników nale˝àcych do grupy Y lub grupy Z.
§ 41. Instrukcja obs∏ugi do∏àczana do wniosku
o zatwierdzenie typu miernika powinna zawieraç
w szczególnoÊci
1) szczegó∏owy opis obs∏ugi miernika;
2) dane okreÊlajàce
a) przynale˝noÊç miernika do okreÊlonych klas dok∏adnoÊci oraz jednej z grup klasyfikacyjnych X,
Y lub Z ze wzgl´du na wra˝liwoÊç na wp∏ywy
pól o cz´stotliwoÊciach radiowych,
b) wielkoÊci, które mo˝na mierzyç za pomocà
miernika, ∏àcznie z objaÊnieniami stosowanych
symboli i skrótów,
c) konfiguracj´ kompletnego miernika, ∏àcznie
z opisem wyposa˝enia pomocniczego, je˝eli
jest ono wymagane, przy której spe∏nia on wymagania okreÊlone dla danej klasy dok∏adnoÊci,
d) normalny tryb funkcjonowania miernika;
3) w przypadku miernika sk∏adajàcego si´ z kilku niezale˝nych kana∏ów pomiarowych — charakterystyki metrologiczne oraz opis obs∏ugi ka˝dego kana∏u;
4) dane dotyczàce
a) poziomu ciÊnienia akustycznego odniesienia,
cz´stotliwoÊci odniesienia, zakresu odniesienia
i orientacji odniesienia,
b) maksymalnego poziomu ciÊnienia akustycznego sygna∏u, który mo˝e dzia∏aç na mikrofon bez
uszkodzenia miernika,
c) najwi´kszego napi´cia mi´dzyszczytowego sygna∏u elektrycznego, który mo˝na doprowadziç
do wejÊcia cz´Êci elektrycznej miernika, bez jego uszkodzenia;
5) przedzia∏ czasu
a) potrzebnego do osiàgni´cia przez miernik stanu
równowagi klimatycznej po zmianie warunków
u˝ytkowania,
Poz. 717
b) mi´dzy momentem w∏àczenia zasilania miernika po osiàgni´ciu przez przyrzàd stanu równowagi klimatycznej a chwilà rozpocz´cia pomiarów,
c) mi´dzy zakoƒczeniem pomiaru a prezentacjà
wyniku pomiaru — w przypadku mierników ca∏kujàco-uÊredniajàcych i mierników ca∏kujàcych;
6) najmniejszà i najwi´kszà wartoÊç czasu ca∏kowania podczas pomiaru równowa˝nego poziomu
dêwi´ku i poziomu ekspozycji na dêwi´k;
7) oznaczenie typu kalibratora akustycznego przeznaczonego do sprawdzania i utrzymywania prawid∏owoÊci wskazaƒ, o klasie dok∏adnoÊci równej lub
lepszej ni˝ klasa dok∏adnoÊci miernika;
8) zalecanà cz´stotliwoÊç wzorcowania;
9) oznaczenia typu mikrofonów pomiarowych, z którymi miernik spe∏nia wymagania okreÊlone dla danej klasy dok∏adnoÊci w warunkach akustycznego
pola swobodnego, gdy fale akustyczne dochodzà
do mikrofonu z kierunku odniesienia;
10) dla ka˝dego z mikrofonów pomiarowych, o których mowa w pkt 9
a) kierunek odniesienia i punkt odniesienia,
b) sposób po∏àczenia z cz´Êcià elektrycznà miernika zapewniajàcy spe∏nienie wymagaƒ dotyczàcych cz´stotliwoÊciowych charakterystyk korekcyjnych oraz charakterystyk kierunkowoÊci
miernika,
c) poprawki potrzebne do skorygowania wskazania otrzymanego podczas pomiaru sygna∏u wytwarzanego przez kalibrator akustyczny, aby po
ich zastosowaniu mo˝na by∏o otrzymaç poziom
sygna∏u, wskazywany w warunkach akustycznego pola swobodnego, gdy fale akustyczne dochodzà do mikrofonu z kierunku odniesienia,
wraz z opisem procedury wprowadzania tych
poprawek,
d) poprawki dotyczàce charakterystyki cz´stotliwoÊciowej miernika, które uwzgl´dniajà odchylenie nominalnej charakterystyki cz´stotliwoÊciowej mikrofonu od przebiegu p∏askiego, nominalny wp∏yw ugi´cia fal akustycznych wokó∏
mikrofonu oraz nominalny wp∏yw odbicia fal
akustycznych od obudowy miernika w polu
akustycznym fali p∏askiej swobodnie biegnàcej
przy kàcie padania fali 0°, podane w postaci tabeli
— w przypadku miernika klasy dok∏adnoÊci 1 —
dla cz´stotliwoÊci od 63 Hz do 1 kHz w nominalnych odst´pach 1/3-oktawowych i dla cz´stotliwoÊci z zakresu od ponad 1 kHz do co
najmniej 16 kHz w nominalnych odst´pach
1/12-oktawowych,
— w przypadku miernika klasy dok∏adnoÊci 2
dla cz´stotliwoÊci od 63 Hz do co najmniej
8 kHz w nominalnych odst´pach 1/3-oktawowych,
e) poprawki uwzgl´dniajàce nominalny wp∏yw zainstalowanej os∏ony przeciwwietrznej na charakterystyk´ cz´stotliwoÊciowà ka˝dego z mikrofonów pomiarowych, okreÊlone dla pola akustycznego, o którym mowa w lit. c, w postaci tabeli
— w przypadku miernika klasy dok∏adnoÊci 1 —
dla cz´stotliwoÊci od 1 kHz do 16 kHz w nominalnych odst´pach 1/3-oktawowych,
— w przypadku miernika klasy dok∏adnoÊci 2 —
dla cz´stotliwoÊci od 1 kHz do 8 kHz w nominalnych odst´pach 1/3-oktawowych,
f) dane uk∏adu elektrycznego umo˝liwiajàcego doprowadzenie elektrycznego sygna∏u pomiarowego do wejÊcia cz´Êci elektrycznej miernika;
Poz. 717
18) dolne i górne granice zakresów liniowoÊci miernika okreÊlone dla ka˝dego zakresu poziomu przy
cz´stotliwoÊciach
a) 31,5 Hz, 1 kHz, 4 kHz, 8 kHz i 12,5 kHz — dla
miernika klasy dok∏adnoÊci 1,
b) 31,5 Hz, 1 kHz, 4 kHz i 8 kHz — dla miernika klasy dok∏adnoÊci 2;
19) wartoÊci poczàtkowe, od których powinno rozpoczynaç si´ badanie b∏´du liniowoÊci miernika dla
poszczególnych cz´stotliwoÊci;
20) zalecany sposób sprawdzania b∏´du liniowoÊci poza granicami zakresu wskazaƒ — je˝eli zakres
wskazaƒ miernika na dowolnym zakresie poziomu
jest mniejszy ni˝ zakres liniowoÊci;
11) dane dotyczàce ró˝nic mi´dzy wskazaniem miernika w warunkach pobudzenia mikrofonu za pomocà kalibratora wielocz´stotliwoÊciowego lub pobudnika elektrostatycznego a wskazaniem miernika w warunkach akustycznego pola swobodnego,
podane co najmniej dla cz´stotliwoÊci 125 Hz,
1 kHz i 4 kHz lub 8 kHz dla ka˝dego z mikrofonów
pomiarowych, o których mowa w pkt 9, oraz
wszystkich kombinacji mikrofonu i os∏ony przeciwwietrznej, wraz ze wskazaniem typu kalibratora
akustycznego lub pobudnika elektrostatycznego,
dla którego ró˝nice te majà zastosowanie;
21) wartoÊci poziomu szumów w∏asnych miernika
z do∏àczonym mikrofonem oraz po zastàpieniu
mikrofonu uk∏adem elektrycznym, o którym mowa
w § 7 ust. 2, wyra˝one jako poziom dêwi´ku lub
równowa˝ny poziom dêwi´ku i okreÊlone dla ka˝dej dost´pnej cz´stotliwoÊciowej charakterystyki
korekcyjnej, a tak˝e warunki elektrycznego obcià˝enia wejÊcia tego uk∏adu podczas badania szumów w∏asnych miernika;
12) zalecenia dotyczàce sposobu wzorcowania miernika i wykonywania pomiarów w ró˝nych warunkach akustycznych — w polu swobodnym, w polu
rozproszonym lub w sytuacji, gdy kierunek padania fali jest nieznany lub niemo˝liwy do przewidzenia, a tak˝e zalecenia dotyczàce umiejscowienia w polu akustycznym miernika i osoby wykonujàcej pomiary;
23) dla ka˝dego zakresu poziomu — najwi´kszà wartoÊç poziomu dêwi´ku C lub najwi´kszà wartoÊç
nieskorygowanego poziomu ciÊnienia akustycznego, która nie powoduje w∏àczenia sygnalizacji
przesterowania; je˝eli miernik nie mierzy poziomu
dêwi´ku C, nale˝y podaç najwi´kszà wartoÊç poziomu dêwi´ku A;
13) dane cz´stotliwoÊciowych charakterystyk korekcyjnych oraz charakterystyk czasowych i charakterystyk kierunkowoÊci miernika;
22) opis procedury pomiaru pól akustycznych o ma∏ym poziomie, z uwzgl´dnieniem wp∏ywu szumów
w∏asnych przyrzàdu;
24) minimalnà i maksymalnà wartoÊç napi´cia zasilajàcego, przy której miernik spe∏nia wymagania
metrologiczne dla danej klasy dok∏adnoÊci;
25) dane dotyczàce
14) dla p∏askiej charakterystyki cz´stotliwoÊciowej
(FLAT) — dolnà i górnà cz´stotliwoÊç granicznà,
przy których wartoÊç wzgl´dna tej charakterystyki
jest mniejsza o 3 dB od wartoÊci okreÊlonej przy
cz´stotliwoÊci 1 kHz, a tak˝e dane dotyczàce przebiegu tej charakterystyki przy cz´stotliwoÊciach
mniejszych od dolnej i wi´kszych od górnej cz´stotliwoÊci granicznej;
a) typu baterii zasilajàcych oraz nominalnego czasu pracy miernika w warunkach Êrodowiskowych odniesienia po zainstalowaniu w pe∏ni na∏adowanych baterii — w przypadku miernika
o zasilaniu bateryjnym,
15) zakres pomiarowy miernika okreÊlony dla sygna∏u sinusoidalnego o cz´stotliwoÊci 1 kHz mierzonego przy cz´stotliwoÊciowej charakterystyce korekcyjnej A;
c) typu zasilacza zewn´trznego oraz po∏àczenia
i wspó∏pracy miernika z tym zasilaczem —
w przypadku miernika o zasilaniu bateryjnym
mogàcego wykonywaç pomiar przez czas d∏u˝szy ni˝ nominalny czas pracy miernika z na∏adowanymi w pe∏ni bateriami;
16) zakresy poziomu dla sygna∏u sinusoidalnego
o cz´stotliwoÊci 1 kHz i zalecenia umo˝liwiajàce
optymalny wybór zakresu poziomu podczas pomiaru;
17) je˝eli miernik umo˝liwia pomiar szczytowego poziomu dêwi´ku C — zakresy szczytowego poziomu
dêwi´ku C, który mo˝na mierzyç przy ka˝dym zakresie poziomu;
b) sposobu sprawdzania, czy warunki zasilania sà
wystarczajàce do tego, by miernik spe∏nia∏ wymagania okreÊlone w rozporzàdzeniu,
26) nominalne napi´cie i cz´stotliwoÊç sieci zasilajàcej
oraz dopuszczalne odchylenia od tych wartoÊci —
w przypadku miernika o zasilaniu sieciowym;
27) sposób identyfikacji wielkoÊci wskazywanej w danej chwili — w przypadku miernika mogàcego
wskazywaç wi´cej ni˝ jednà wielkoÊç mierzonà;
28) zakres zmian napi´cia wyjÊciowego przy okreÊlonej cz´stotliwoÊciowej charakterystyce korekcyjnej, impedancj´ wewn´trznà wyjÊcia oraz dopuszczalnà wartoÊç impedancji obcià˝enia — w przypadku miernika wyposa˝onego w analogowe wyjÊcie sygna∏owe;
29) sposób sygnalizacji, ˝e poziom mierzonego ciÊnienia akustycznego jest mniejszy ni˝ dolna granica zakresu liniowoÊci przy danej pozycji prze∏àcznika zakresu poziomu — w przypadku miernika
z urzàdzeniem wskazujàcym cyfrowym;
30) dane okreÊlajàce
a) wp∏yw dodatkowego wyposa˝enia miernika, takiego jak mikrofonowe kable przed∏u˝ajàce,
os∏ony przeciwwietrzne lub os∏ony przeciwdeszczowe mikrofonu, na wynik pomiaru,
b) wartoÊci graniczne wp∏ywu urzàdzeƒ zewn´trznych na charakterystyki metrologiczne miernika, je˝eli mo˝na je do∏àczaç do miernika,
c) warunki w∏aÊciwego stosowania,
d) wp∏yw czynników zewn´trznych, takich jak ciÊnienie atmosferyczne, temperatura, wilgotnoÊç,
pola magnetyczne, elektromagnetyczne i elektrostatyczne, na wynik pomiaru,
Poz. 717
e) konfiguracj´ oraz tryb pracy miernika, przy których przyrzàd ten emituje pola elektromagnetyczne o najwi´kszym poziomie,
f) konfiguracj´, orientacj´ przestrzennà oraz tryb
pracy miernika, przy których przyrzàd ten wykazuje najwi´kszà wra˝liwoÊç na zewn´trzne pola
magnetyczne i elektromagnetyczne, przy czym
orientacja przestrzenna miernika powinna byç
okreÊlona wzgl´dem kierunku tych pól;
31) dane umo˝liwiajàce jednoznacznà identyfikacj´
oprogramowania miernika oraz informacje o sposobie jego instalowania i u˝ytkowania, je˝eli ma
to zastosowanie w danej sytuacji.
Rozdzia∏ 5
Przepisy koƒcowe
§ 42. Traci moc rozporzàdzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej z dnia 20 kwietnia 2004 r.
w sprawie wymagaƒ metrologicznych, którym powinny odpowiadaç mierniki poziomu dêwi´ku (Dz. U.
Nr 94, poz. 915).
§ 43. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie
14 dni od dnia og∏oszenia.
Minister Gospodarki: P. G. Woêniak
Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Gospodarki
z dnia 28 maja 2007 r. (poz. 717)
Za∏àcznik nr 1
WARTOÂå BEZWZGL¢DNA MAKSYMALNEJ RÓ˚NICY MI¢DZY WARTOÂCIAMI POZIOMU DèWI¢KU
ZMIERZONYMI DLA DOWOLNYCH DWÓCH KÑTÓW PADANIA FALI AKUSTYCZNEJ ZAWARTYCH W DANYM
PRZEDZIALE KÑTÓW OKREÂLONYM WZGL¢DEM KIERUNKU ODNIESIENIA
Za∏àcznik nr 2
WARTOÂCI WZGL¢DNE CZ¢STOTLIWOÂCIOWYCH CHARAKTERYSTYK KOREKCYJNYCH A, C I Z MIERNIKA
ORAZ ICH B¸¢DY DOPUSZCZALNE
Za∏àcznik nr 3
WARTOÂCI ODNIESIENIA ODPOWIEDZI MIERNIKA NA IMPULS TONOWY O CZ¢STOTLIWOÂCI 4 kHz
I B¸¢DY GRANICZNE DOPUSZCZALNE TEJ ODPOWIEDZI DLA CHARAKTERYSTYK
CZ¢STOTLIWOÂCIOWYCH A, C, Z DOTYCZÑCE MIERNIKA KONWENCJONALNEGO
ORAZ CHARAKTERYSTYKI CZASOWEJ F
Za∏àcznik nr 4
WARTOÂCI ODNIESIENIA ODPOWIEDZI MIERNIKA NA IMPULS TONOWY O CZ¢STOTLIWOÂCI 4 kHz
I B¸¢DY GRANICZNE DOPUSZCZALNE TEJ ODPOWIEDZI DLA CHARAKTERYSTYK
CZ¢STOTLIWOÂCIOWYCH A, C, Z DOTYCZÑCE MIERNIKA KONWENCJONALNEGO
ORAZ CHARAKTERYSTYKI CZASOWEJ S
Za∏àcznik nr 5
WARTOÂCI ODNIESIENIA ODPOWIEDZI MIERNIKA NA IMPULS TONOWY O CZ¢STOTLIWOÂCI 4 kHz
I B¸¢DY GRANICZNE DOPUSZCZALNE TEJ ODPOWIEDZI DLA CHARAKTERYSTYK
CZ¢STOTLIWOÂCIOWYCH A, C, Z DOTYCZÑCE MIERNIKA CA¸KUJÑCO-UÂREDNIAJÑCEGO
NIEWSKAZUJÑCEGO POZIOMU EKSPOZYCJI NA DèWI¢K ORAZ MIERNIKA CA¸KUJÑCEGO
Za∏àcznik nr 6
WARTOÂCI RÓ˚NICY MI¢DZY WSKAZANIEM SZCZYTOWEGO POZIOMU DèWI¢KU C (LCpeak)
DLA SYGNA¸U NIEUSTALONEGO A WSKAZANIEM POZIOMU DèWI¢KU C (LC) DLA SYGNA¸U
USTALONEGO O TEJ SAMEJ AMPLITUDZIE, POWI¢KSZONE O ROZSZERZONÑ NIEPEWNOÂå POMIARU
ORAZ B¸¢DY DOPUSZCZALNE TEJ RÓ˚NICY
Za∏àcznik nr 7
WARTOÂCI GRANICZNE ZABURZE¡ WPROWADZANYCH DO PUBLICZNEJ SIECI ZASILAJÑCEJ,
OKREÂLONE Z UWZGL¢DNIENIEM MAKSYMALNEJ ROZSZERZONEJ NIEPEWNOÂCI POMIARU
717
ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI1)
z dnia 28 maja 2007 r.
w sprawie wymagaƒ, którym powinny odpowiadaç mierniki poziomu dêwi´ku,
oraz szczegó∏owego zakresu badaƒ i sprawdzeƒ wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej
tych przyrzàdów pomiarowych2)
Na podstawie art. 9a ustawy z dnia 11 maja 2001 r.
— Prawo o miarach (Dz. U. z 2004 r. Nr 243, poz. 2441,
z póên. zm.3)) zarzàdza si´, co nast´puje
Rozdzia∏ 1
Przepisy ogólne