Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 19 kwietnia 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać gęstościomierze oscylacyjne do pomiaru gęstości cieczy, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych

§ 1. Rozporzàdzenie okreÊla

1) wymagania, którym powinny odpowiadaç g´stoÊciomierze oscylacyjne do pomiaru g´stoÊci cieczy,

zwane dalej „g´stoÊciomierzami”, w zakresie konstrukcji, wykonania, charakterystyk metrologicznych oraz warunków w∏aÊciwego ich stosowania;

2) szczegó∏owy zakres badaƒ i sprawdzeƒ wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej

g´stoÊciomierzy;

3) zakres informacji, jakie powinna zawieraç instrukcja obs∏ugi g´stoÊciomierzy.

§ 2. Wymagaƒ okreÊlonych w rozporzàdzeniu nie

stosuje si´ do g´stoÊciomierzy oscylacyjnych do pomiaru g´stoÊci cieczy

1) wyprodukowanych i/lub wprowadzonych do obrotu w innym paƒstwie cz∏onkowskim Unii Europejskiej albo Republice Turcji,

2) wyprodukowanych w paƒstwie cz∏onkowskim

Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu

(EFTA) — b´dàcym stronà umowy o Europejskim

Obszarze Gospodarczym

— zgodnie z przepisami obowiàzujàcymi w tych paƒstwach, pod warunkiem ˝e przyrzàdy te spe∏niajà wymagania w stopniu odpowiadajàcym przepisom

rozporzàdzenia.

§ 3. Ilekroç w rozporzàdzeniu jest mowa o

1) g´stoÊciomierzu — nale˝y przez to rozumieç przyrzàd pomiarowy przeznaczony do pomiaru g´stoÊci

cieczy w zakresie od 450 kg · m–3 do 2000 kg · m–3,

dzia∏ajàcy na zasadzie pomiaru okresu lub cz´stotliwoÊci drgaƒ uk∏adu nape∏nionego badanà cieczà

lub przez t´ ciecz otoczonego, jednoznacznie zale˝nych od jej g´stoÊci;

2) rozdzielczoÊci — nale˝y przez to rozumieç ró˝nic´

wskazaƒ g´stoÊciomierza odpowiadajàcà najmniejszej zmianie wskazaƒ;

3) sta∏ych g´stoÊciomierza — nale˝y przez to rozumieç wspó∏czynniki okreÊlajàce zale˝noÊç wartoÊci g´stoÊci cieczy od zmierzonego okresu drgaƒ

lub cz´stotliwoÊci drgaƒ.

§ 4. 1. W sk∏ad g´stoÊciomierza wchodzà w szczególnoÊci

1) czujnik g´stoÊci (cela pomiarowa), nape∏niany

mierzonà cieczà lub tà cieczà otoczony;

2) urzàdzenie do wzbudzania i kontroli drgaƒ;

3) urzàdzenie do pomiaru i wskazywania okresu lub

cz´stotliwoÊci drgaƒ oraz g´stoÊci badanej cieczy;

4) urzàdzenie do pomiaru i wskazywania temperatury cieczy;

5) urzàdzenie rozpoznajàce i sygnalizujàce b∏´dy

w funkcjonowaniu lub obs∏udze g´stoÊciomierza.

2. Urzàdzenia wskazujàce, o których mowa w ust. 1

pkt 3 i 4, powinny wyÊwietlaç odpowiednio

———————

1) wartoÊci g´stoÊci wraz z oznaczeniem jednostki

miary;

wej — gospodarka, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 lipca 2006 r.

w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra

Gospodarki (Dz. U. Nr 131, poz. 909).

2) Niniejsze rozporzàdzenie zosta∏o notyfikowane Komisji

Europejskiej w dniu 26 wrzeÊnia 2006 r., pod numerem

2006/0512/PL, zgodnie z § 4 rozporzàdzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów

prawnych (Dz. U. Nr 239, poz. 2039 oraz z 2004 r. Nr 65,

poz. 597), które wdra˝a dyrektyw´ 98/34/WE z dnia

22 czerwca 1998 r. ustanawiajàcà procedur´ udzielania

informacji w zakresie norm i przepisów technicznych

(Dz. Urz. WE L 204 z 21.07.1998, z póên. zm.).

3) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y

og∏oszone w Dz. U. z 2005 r. Nr 163, poz. 1362 i Nr 180,

poz. 1494 oraz z 2006 r. Nr 170, poz. 1217 i Nr 249,

poz. 1834.

2) wartoÊci okresu lub cz´stotliwoÊci drgaƒ celi pomiarowej;

1) Minister Gospodarki kieruje dzia∏em administracji rzàdo-

3) wartoÊci temperatury cieczy wraz z oznaczeniem

jednostki miary;

4) sta∏e g´stoÊciomierza.

3. WartoÊci i sta∏e, o których mowa w ust. 2, powinny byç wskazywane z rozdzielczoÊcià umo˝liwiajàcà odczyt co najmniej 1/5 wartoÊci b∏´du granicznego

dopuszczalnego.

4. W sk∏ad g´stoÊciomierza mogà wchodziç urzàdzenia dodatkowe przeznaczone do

1) termostatyzacji;

2) przechowywania, przekazywania i wydruku danych;

3) przeliczania g´stoÊci i wskazywania wyników pomiarów w jednostkach miary wielkoÊci fizycznej

jednoznacznie zale˝nej od g´stoÊci;

4) kompensacji wp∏ywu lepkoÊci.

5. Stany nieprawid∏owe powinny byç sygnalizowane przed wskazaniem lub wydrukowaniem wyniku

pomiaru albo powinny uniemo˝liwiaç jego wskazanie

lub wydrukowanie.

§ 5. G´stoÊciomierz powinien byç tak skonstruowany, aby ró˝nica pomi´dzy temperaturà cieczy wskazywanà i rzeczywistà nie przekracza∏a iloczynu b∏´du

granicznego dopuszczalnego g´stoÊciomierza i wspó∏czynnika równego 0,2 °C · m3 · kg–1.

§ 6. G´stoÊciomierz powinien byç tak skonstruowany, aby pracowa∏ prawid∏owo albo wyÊwietla∏ komunikat o b∏´dzie w przypadku wystàpienia

Poz. 615

2. B∏´dy graniczne dopuszczalne urzàdzenia do pomiaru temperatury nie powinny przekraczaç iloczynu

b∏´du granicznego dopuszczalnego g´stoÊciomierza

i wspó∏czynnika równego 0,1 °C · m3 · kg–1.

§ 9. 1. G´stoÊciomierz powinien byç stosowany

zgodnie z przeznaczeniem oraz instrukcjà obs∏ugi.

2. Wskazania g´stoÊciomierza nale˝y regularnie

sprawdzaç za pomocà powietrza, wody lub innego

ciek∏ego wzorca g´stoÊci.

3. Adiustacj´ i wzorcowanie g´stoÊciomierza nale˝y przeprowadzaç zgodnie z instrukcjà obs∏ugi.

§ 10. Zakres badaƒ i sprawdzeƒ wykonywanych

podczas prawnej kontroli metrologicznej g´stoÊciomierzy obejmuje

1) przy zatwierdzaniu typu

a) ogl´dziny zewn´trzne,

b) sprawdzenie zawartoÊci instrukcji obs∏ugi,

1) pola elektromagnetycznego w zakresie cz´stotliwoÊci od 80 MHz do 1000 MHz, o nat´˝eniu pola

elektrycznego do 3 V/m, z modulacjà amplitudowà

fali noÊnej sygna∏em sinusoidalnym 1 kHz z g∏´bokoÊcià 80 %;

c) sprawdzenie, czy dokumentacja techniczno-konstrukcyjna g´stoÊciomierza potwierdza spe∏nianie wymagaƒ, o których mowa w § 6,

2) wy∏adowania elektrostatycznego o napi´ciu do

e) wyznaczenie b∏´dów wskazaƒ dla obj´tych zatwierdzeniem typu zakresów g´stoÊci, lepkoÊci,

temperatury, ciÊnienia oraz strumienia obj´toÊci;

a) 6 kV — w przypadku wy∏adowania stykowego,

d) sprawdzenie, czy urzàdzenia wchodzàce w sk∏ad

g´stoÊciomierza dzia∏ajà prawid∏owo,

b) 8 kV — w przypadku wy∏adowania przez przerw´ powietrznà;

2) przy legalizacji pierwotnej i legalizacji ponownej

3) serii impulsów o wysokiej cz´stotliwoÊci o wartoÊci do

b) sprawdzenie, czy urzàdzenia wchodzàce

w sk∏ad g´stoÊciomierza dzia∏ajà prawid∏owo,

a) 1 kV — na przy∏àczeniach napi´cia,

b) 0,5 kV — na pozosta∏ych przewodach;

4) nak∏adania si´ napi´cia sieciowego w przypadku

napi´ç sinusoidalnych w zakresie cz´stotliwoÊci

od 150 kHz do 80 MHz, wartoÊç efektywna napi´cia

do 3 V, z modulacjà amplitudowà fali noÊnej sygna∏em sinusoidalnym 1 kHz z g∏´bokoÊcià 80 %;

5) krótkotrwa∏ego zaniku napi´cia poni˝ej 200 ms;

6) wahania napi´cia w sieci w zakresie od –15 %

do +10 % napi´cia nominalnego.

§ 7. 1. Na g´stoÊciomierzu powinny byç umieszczone w sposób trwa∏y i czytelny w szczególnoÊci

1) nazwa i typ g´stoÊciomierza;

2) numer fabryczny;

3) nazwa lub znak producenta;

4) znak zatwierdzenia typu, je˝eli zosta∏ nadany.

2. Na czujniku g´stoÊci powinien byç oznaczony

kierunek przep∏ywu cieczy, je˝eli ma to zastosowanie.

§ 8. 1. B∏´dy graniczne dopuszczalne g´stoÊciomierza nie powinny przekraczaç ±1 kg · m–3.

a) ogl´dziny zewn´trzne,

c) wyznaczenie b∏´dów wskazaƒ dla obj´tych legalizacjà zakresów g´stoÊci, lepkoÊci, temperatury, ciÊnienia oraz strumienia obj´toÊci.

§ 11. Instrukcja obs∏ugi g´stoÊciomierza powinna

zawieraç informacje dotyczàce

1) warunków transportu i przechowywania;

2) ustawienia i instalacji wraz z warunkami znamionowymi u˝ytkowania;

3) sposobów uruchomienia i konserwacji;

4) przepisów bezpieczeƒstwa obowiàzujàcych podczas pracy;

5) specyfikacji technicznej, w szczególnoÊci

a) zakresów pomiarowych g´stoÊci oraz zakresów

temperatury, lepkoÊci, ciÊnienia i strumienia obj´toÊci,

b) rozdzielczoÊci, powtarzalnoÊci oraz stabilnoÊci

wskazaƒ w poszczególnych zakresach pomiarowych;

6) ustawiania (regulacji) temperatury, je˝eli g´stoÊciomierz ma urzàdzenie do termostatyzacji cieczy

albo sposobu pomiaru temperatury;

7) adiustacji;

8) przeprowadzania pomiaru g´stoÊci cieczy;

9) obliczania sta∏ych przyrzàdu i wartoÊci g´stoÊci;

10) czyszczenia, przeglàdów i konserwacji;

11) êróde∏ najcz´Êciej pope∏nianych b∏´dów oraz wskazówek, jak ich uniknàç;

12) sposobu sygnalizowania b∏´dów, w szczególnoÊci

okreÊlenie wyÊwietlanych symboli odpowiadajàcych poszczególnym b∏´dom oraz sposobów ich

usuwania.

Poz. 615 i 616

§ 12. Traci moc rozporzàdzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej z dnia 12 czerwca 2003 r.

w sprawie wymagaƒ metrologicznych, którym powinny odpowiadaç g´stoÊciomierze oscylacyjne do pomiaru g´stoÊci cieczy (Dz. U. Nr 115, poz. 1083).

§ 13. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie

14 dni od dnia og∏oszenia.

Minister Gospodarki: P. G. Woêniak

616

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI1)

z dnia 19 kwietnia 2007 r.

w sprawie wymagaƒ, którym powinny odpowiadaç kalibratory akustyczne,

oraz szczegó∏owego zakresu badaƒ i sprawdzeƒ wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej

tych przyrzàdów pomiarowych2)

Na podstawie art. 9a ustawy z dnia 11 maja 2001 r.

— Prawo o miarach (Dz. U. z 2004 r. Nr 243, poz. 2441,

z póên. zm.3)) zarzàdza si´, co nast´puje

Rozdzia∏ 1

Przepisy ogólne

§ 1. Rozporzàdzenie okreÊla

1) wymagania, którym powinny odpowiadaç kalibratory akustyczne, zwane dalej „kalibratorami”,

w zakresie konstrukcji, wykonania oraz charakterystyk metrologicznych;

2) szczegó∏owy zakres badaƒ i sprawdzeƒ wykonywanych podczas zatwierdzenia typu kalibratorów;

3) zakres informacji, jakie powinna zawieraç instrukcja

obs∏ugi oraz metryka do∏àczane do kalibratorów.

———————

1) Minister Gospodarki kieruje dzia∏em administracji rzàdo-

wej — gospodarka, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 lipca 2006 r.

w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra

Gospodarki (Dz. U. Nr 131, poz. 909).

2) Niniejsze rozporzàdzenie zosta∏o notyfikowane Komisji

Europejskiej w dniu 28 sierpnia 2006 r., pod numerem

2006/0462/PL, zgodnie z § 4 rozporzàdzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów

prawnych (Dz. U. Nr 239, poz. 2039 oraz z 2004 r. Nr 65,

poz. 597), które wdra˝a dyrektyw´ 98/34/WE z dnia

22 czerwca 1998 r. ustanawiajàcà procedur´ udzielania

informacji w zakresie norm i przepisów technicznych

(Dz. Urz. WE L 204 z 21.07.1998, z póên. zm.; Dz. Urz. UE

Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 20, str. 337).

3) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y

og∏oszone w Dz. U. z 2005 r. Nr 163, poz. 1362 i Nr 180,

poz. 1494 oraz z 2006 r. Nr 170, poz. 1217 i Nr 249,

poz. 1834.

§ 2. Wymagaƒ okreÊlonych w rozporzàdzeniu nie

stosuje si´ do kalibratorów akustycznych

1) wyprodukowanych i/lub wprowadzonych do obrotu w innym paƒstwie cz∏onkowskim Unii Europejskiej albo Republice Turcji,

2) wyprodukowanych w paƒstwie cz∏onkowskim

Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu

(EFTA) — b´dàcym stronà umowy o Europejskim

Obszarze Gospodarczym

— zgodnie z przepisami obowiàzujàcymi w tych paƒstwach, pod warunkiem ˝e przyrzàdy te spe∏niajà

wymagania w stopniu odpowiadajàcym przepisom

rozporzàdzenia.

§ 3. U˝yte w rozporzàdzeniu okreÊlenia oznaczajà

1) kalibrator — przyrzàd pomiarowy wytwarzajàcy,

w po∏àczeniu z mikrofonem pomiarowym, sinusoidalny sygna∏ akustyczny o okreÊlonym poziomie

ciÊnienia akustycznego i okreÊlonej cz´stotliwoÊci;

2) poziom ciÊnienia akustycznego — wielkoÊç wyra˝onà w decybelach, wyznaczanà wed∏ug wzoru

p 2

L = 10 log—–

 p0 

gdzie

p — wartoÊç skuteczna ciÊnienia akustycznego

wyra˝ona w paskalach,

p0 — wartoÊç odniesienia ciÊnienia akustycznego

równa 20 µPa;

3) deklarowany poziom ciÊnienia akustycznego —

poziom ciÊnienia akustycznego wytwarzany w warunkach Êrodowiskowych odniesienia przez kali-

615

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI1)

z dnia 19 kwietnia 2007 r.

w sprawie wymagaƒ, którym powinny odpowiadaç g´stoÊciomierze oscylacyjne do pomiaru g´stoÊci cieczy,

oraz szczegó∏owego zakresu badaƒ i sprawdzeƒ wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej

tych przyrzàdów pomiarowych2)

Na podstawie art. 9a ustawy z dnia 11 maja 2001 r.

— Prawo o miarach (Dz. U. z 2004 r. Nr 243, poz. 2441,

z póên. zm.3)) zarzàdza si´, co nast´puje