Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 5 lipca 2006 r. w sprawie szczegółowej klasyfikacji wydatków strukturalnych

§ 1. Ustala si´ szczegó∏owà klasyfikacj´ wydatków

strukturalnych, o których mowa w art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych,

zgodnie z za∏àcznikiem do rozporzàdzenia.

§ 2. Klasyfikacj´ wydatków strukturalnych w sposób okreÊlony rozporzàdzeniem stosuje si´ do wydatków poniesionych od poczàtku roku 2006.

§ 3. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie z dniem og∏oszenia.1)

Minister Finansów: w z. E. Suchocka-Roguska

———————

1) Niniejsze rozporzàdzenie by∏o poprzedzone rozporzàdze-

niem Ministra Finansów z dnia 21 grudnia 2004 r. w sprawie szczegó∏owej klasyfikacji wydatków strukturalnych

(Dz. U. Nr 285, poz. 2851 oraz z 2005 r. Nr 266, poz. 2238).

Za∏àcznik do rozporzàdzenia Ministra Finansów

z dnia 5 lipca 2006 r. (poz. 856)

KLASYFIKACJA WYDATKÓW STRUKTURALNYCH

1. Sektor produkcyjny

11 Rolnictwo

111 Inwestycje w gospodarstwa rolne

Modernizacja gospodarstw rolnych prowadzàca

do ich dostosowania do warunków funkcjonowania

na rynku.

Wydatki na

1) budow´, remont po∏àczony z modernizacjà budynków lub budowli s∏u˝àcych do produkcji rolnej

oraz do przechowywania i magazynowania produktów rolnych wraz z zakupem i monta˝em instalacji technicznej i wyposa˝enia,

2) zakup lub instalacj´ maszyn, urzàdzeƒ, wyposa˝enia lub narz´dzi do produkcji rolnej, przechowalnictwa, magazynowania, przygotowywania produktów rolnych do sprzeda˝y, w tym: sprz´tu do

uprawy, piel´gnacji, ochrony i nawo˝enia oraz

zbioru roÊlin, ciàgników rolniczych, maszyn lub

urzàdzeƒ do przygotowywania, przechowywania,

czyszczenia, sortowania, kalibrowania, konfekcjonowania produktów rolnych, maszyn lub urzàdzeƒ

do przygotowywania lub sk∏adowania pasz, maszyn lub urzàdzeƒ do pojenia lub zadawania pasz,

urzàdzeƒ do pozyskiwania lub przechowywania

mleka, urzàdzeƒ do usuwania lub sk∏adowania odchodów zwierz´cych oraz urzàdzeƒ niezb´dnych

do utrzymania czystoÊci i higieny produkcji,

9) zakup, instalacj´ i budow´ urzàdzeƒ s∏u˝àcych

ochronie Êrodowiska (dotyczy projektów w zakresie sk∏adowania odchodów zwierz´cych, odpadów, mycia i czyszczenia sprz´tu), poprawie warunków utrzymania zwierzàt i podniesieniu standardów higienicznych produkcji rolnej.

112 Rozpoczynanie dzia∏alnoÊci przez m∏odych rolników

Jednorazowa premia na u∏atwienie za∏o˝enia lub

przej´cia gospodarstw przez m∏odych rolników oraz

wsparcie modernizacji tych gospodarstw w celu dostosowania do wymogów rynku, poprawy ich dochodowoÊci (poprawa jakoÊci, zmiana profilu produkcji,

zwi´kszenie skali produkcji, zwi´kszenie wartoÊci dodanej oraz wydajnoÊci pracy) oraz poprawy warunków higienicznych i bezpieczeƒstwa ˝ywnoÊci, dobrostanu zwierzàt, ochrony Êrodowiska, bezpieczeƒstwa

pracy.

113 Specjalistyczne dokszta∏canie zawodowe w dziedzinie rolnictwa

Szkolenia rolników i innych osób pracujàcych

w rolnictwie w celu podwy˝szenia poziomu wiedzy

i umiej´tnoÊci osób zaanga˝owanych w dzia∏alnoÊç

rolniczà w zakresie

1) ekonomiki i zarzàdzania gospodarstwem rolnym

lub produkcjà leÊnà,

3) zakup gruntów rolnych,

2) podejmowania nowych, rynkowo zorientowanych

kierunków produkcji rolnej,

4) zakup budynków lub budowli, o ile zakup ten jest

ÊciÊle zwiàzany z celami projektu,

3) technologii produkcji rolniczej lub leÊnej,

5) zak∏adanie sadów lub plantacji wieloletnich, obejmujàce wy∏àcznie zakup kwalifikowanego materia∏u roÊlinnego, wyposa˝enia, tj. konstrukcji do

podtrzymywania roÊlin oraz folii lub agrow∏ókniny

do Êció∏kowania, oraz koszty grodzenia nowo zak∏adanych sadów lub plantacji,

6) wyposa˝anie pastwisk: grodzenie, budow´ wiat

dla zwierzàt, zakup i instalacj´ urzàdzeƒ do pojenia

zwierzàt oraz budow´ uj´ç wody lub jej doprowadzanie,

7) zakup zwierzàt hodowlanych (stada podstawowego) — zwierzàt nale˝àcych do gatunków gospodarskich, osobników hodowlanych w rozumieniu

przepisów o organizacji hodowli i rozrodzie zwierzàt gospodarskich,

8) budow´, zakup i instalacj´ urzàdzeƒ do nawadniania upraw — urzàdzeƒ do nawodnieƒ ciÊnieniowych ∏àcznie z uj´ciami wody oraz urzàdzeƒ zraszajàcych, chroniàcych roÊliny przed przymrozkami,

4) poprawy jakoÊci i higieny produkcji oraz bezpieczeƒstwa produkcji,

5) poprawy warunków utrzymania zwierzàt,

6) ochrony Êrodowiska naturalnego,

7) upowszechniania zasad zwyk∏ej, dobrej praktyki

rolniczej,

8) programów rolnoÊrodowiskowych, w tym rolnictwa ekologicznego.

Wydatki na

1) zakup materia∏ów do celów dydaktycznych,

2) opracowanie, dystrybucj´ materia∏ów szkoleniowych,

3) nabór uczestników szkoleƒ,

4) wynajem sal dydaktycznych,

5) wynagrodzenia wyk∏adowców,

6) dojazd, zakwaterowanie i wy˝ywienie wyk∏adowców oraz uczestników szkolenia,

7) t∏umaczenia konieczne do celów dydaktycznych,

8) zakup sprz´tu i pomocy dydaktycznych niezb´dnych do realizacji projektu szkoleniowego,

9) zatrudnienie kierownika projektu,

10) zatrudnienie personelu administracyjnego, odpowiedzialnego wy∏àcznie za projekt,

Poz. 856

10) przygotowanie dokumentacji technicznej,

11) przygotowanie dokumentacji ekonomicznej: kosztorysów, analiz ekonomicznych, biznesplanów,

analiz rynkowych, analiz marketingowych,

12) zaÊwiadczenia, pozwolenia, op∏aty i wszelkà dokumentacj´ zwiàzanà z ich uzyskaniem,

13) nadzór urbanistyczny, architektoniczny i budowlany,

11) zakup materia∏ów biurowych,

14) obs∏ug´ geodezyjnà,

12) us∏ugi telekomunikacyjne,

15) us∏ugi dotyczàce zarzàdzania projektem zwiàzanym z realizacjà zadania,

13) energi´ elektrycznà,

14) obs∏ug´ ksi´gowà,

15) podró˝e s∏u˝bowe.

114 Poprawa przetwarzania i obrotu produktami rolnymi

Budowa, modernizacja i dostosowanie do warunków funkcjonowania na rynku zak∏adów produkcyjnych lub infrastruktury handlu hurtowego artyku∏ami

rolnymi, dzia∏ajàcych w obszarze przetwórstwa i marketingu artyku∏ów rolnych.

Wydatki na

1) budow´ lub remont po∏àczony z modernizacjà budynków lub budowli (wraz z infrastrukturà technicznà): produkcyjnych, magazynowych, kontroli

laboratoryjnej, socjalnych lub do prowadzenia

handlu hurtowego,

2) zakup lub instalacj´ maszyn lub urzàdzeƒ do magazynowania lub przygotowania artyku∏ów rolnych do przetwarzania, zapewniajàcych jakoÊç

i bezpieczeƒstwo ˝ywnoÊci,

3) zakup lub instalacj´ maszyn lub urzàdzeƒ do przetwarzania artyku∏ów rolnych,

4) zakup lub instalacj´ maszyn lub urzàdzeƒ do magazynowania produktów lub pó∏produktów oraz

ich przygotowania do sprzeda˝y,

5) zakup lub instalacj´ aparatury pomiarowej, kontrolnej oraz sprz´tu do sterowania procesem produkcji lub magazynowania, w tym oprogramowania,

16) nabycie patentów i licencji.

12 LeÊnictwo

121 Inwestycje w leÊnictwie

Modernizacja gospodarstw leÊnych prowadzàca

do ich dostosowania do warunków funkcjonowania

na rynku oraz inwestycje w lasach majàce na celu

znaczne zwi´kszenie ich wartoÊci ekonomicznej, ekologicznej i spo∏ecznej.

122 Inwestycje w technologie pozyskiwania, przetwarzania oraz obrotu produktami leÊnymi

Modernizacja i dostosowanie do warunków funkcjonowania na rynku zak∏adów dzia∏ajàcych w obszarze przetwórstwa i marketingu artyku∏ów leÊnych.

Wydatki na

1) inwestycje w celu poprawienia i racjonalizacji zbierania, przetwarzania i sprzeda˝y produktów leÊnych,

2) inwestycje zwiàzane z u˝yciem drewna jako surowca ograniczone do prac poprzedzajàcych przetwórstwo, z wy∏àczeniem przetwórstwa przemys∏owego.

123 Promowanie nowych rynków zbytu produktów

leÊnych

Promowanie nowych rynków dla zastosowania

i sprzeda˝y produktów leÊnych.

124 Zak∏adanie stowarzyszeƒ w∏aÊcicieli lasów

6) zakup Êrodków transportu niezb´dnych dla sprawnego przebiegu procesu technologicznego lub gospodarki magazynowej w zak∏adzie,

Zak∏adanie stowarzyszeƒ w∏aÊcicieli lasów w celu

pomocy ich cz∏onkom w prowadzeniu zrównowa˝onej

i efektywnej gospodarki leÊnej.

7) zakup specjalistycznych Êrodków transportu zwiàzanych z dostawà surowca lub zbytem produktów,

zapewniajàcych spe∏nienie warunków bezpieczeƒstwa ˝ywnoÊci lub dobrostanu zwierzàt,

125 Odbudowanie potencja∏u produkcji leÊnej zachwianego na skutek kl´sk i wprowadzenie instrumentów zapobiegawczych

8) budow´ lub modernizacj´ oczyszczalni Êcieków

wraz z siecià kanalizacyjnà,

9) budow´ lub modernizacj´ kot∏owni,

Odbudowa funkcji gospodarczych, ekologicznych

i spo∏ecznych terenów leÊnych zniszczonych wskutek

kl´sk lub po˝arów oraz wprowadzenie dzia∏aƒ zapobiegajàcych powstaniu szkód.

25) nabycie patentów i licencji.

Wydatki na

1) pozyskanie, zbiór, zakup nasion, szyszek i owoców

oraz ich ∏uszczenie,

126 Zalesianie na gruntach niewykorzystanych rolniczo

2) przechowywanie, przysposobienie i stratyfikacj´

nasion,

Zalesianie terenów rolniczych dostosowane do lokalnych warunków, w tym tak˝e Êrodowiskowych.

3) zagospodarowanie

i zachowawczych,

drzewostanów

nasiennych

4) produkcj´ i zakup materia∏u sadzeniowego,

5) melioracje agrotechniczne,

6) przygotowanie gleby pod odnowienia, przebudow´, poprawki i uzupe∏nienia,

7) odnowienie i przebudow´ powierzchni leÊnych,

8) wykonanie poprawek i uzupe∏nieƒ,

9) piel´gnowanie upraw, m∏odników i drzewostanów,

Wydatki na

1) nak∏ady na za∏o˝enie uprawy leÊnej,

2) nak∏ady na ogrodzenie uprawy leÊnej,

3) nak∏ady na piel´gnacj´ uprawy przez okres 5 lat,

4) premie na ka˝dy hektar zalesionej ziemi dla pokrycia kosztów utrzymania przez okres do 5 lat,

5) premie na ka˝dy hektar zalesionej ziemi dla pokrycia utraty dochodu z powodu zalesienia przez

okres do 20 lat,

6) premie zalesieniowe.

10) inwentaryzacj´ i ochron´ cennych obiektów przyrodniczych, ∏àcznie z nowelizacjà programów

ochrony przyrody,

127 Poprawa i utrzymanie stabilnoÊci ekologicznej

w lasach chronionych

11) budow´ i modernizacj´ obiektów szkó∏karskich

oraz zakup maszyn i urzàdzeƒ szkó∏karskich,

Wspieranie dzia∏aƒ s∏u˝àcych utrzymaniu i poprawie stabilnoÊci ekologicznej w lasach chronionych.

12) budow´ i modernizacj´ elementów zagospodarowania rekreacyjnego i turystycznego,

128 Specjalistyczne dokszta∏canie zawodowe w dziedzinie leÊnictwa

13) budow´ i modernizacj´ infrastruktury edukacyjnej,

Szkolenia przygotowujàce w∏aÊcicieli lasów i inne

osoby zaanga˝owane w dzia∏alnoÊç leÊnà do zarzàdzania lasem w celu poprawy funkcji ekonomicznych,

ekologicznych i spo∏ecznych lasów.

14) zakup maszyn i urzàdzeƒ do zagospodarowania

i ochrony lasu,

15) ochron´ lasu przed szkodliwymi czynnikami biotycznymi,

13 Promowanie adaptacji i rozwoju obszarów

wiejskich

16) ochron´ ró˝norodnoÊci biologicznej,

1301 Wspieranie dzia∏aƒ s∏u˝àcych poprawie jakoÊci

gruntów

17) budow´ i modernizacj´ dróg technologicznych

i przeciwpo˝arowych oraz infrastruktury drogowej

celem udost´pnienia i ochrony kompleksów leÊnych,

Wspieranie dzia∏aƒ s∏u˝àcych poprawie jakoÊci

gruntów.

18) budow´ i modernizacj´ infrastruktury przeciwpo˝arowej oraz zakup sprz´tu, urzàdzeƒ i pojazdów

dla celów ochrony przeciwpo˝arowej,

Poprawa struktury obszarowej gospodarstw rolnych poprzez wsparcie post´powania scaleniowego.

19) przygotowanie dokumentacji technicznej,

Wydatki na

20) przygotowanie dokumentacji ekonomicznej: kosztorysów, analiz ekonomicznych, biznesplanów,

analiz rynkowych, analiz marketingowych,

1) analiz´ i ocen´ materia∏ów geodezyjno-kartograficznych,

21) zaÊwiadczenia, pozwolenia, op∏aty i wszelkà dokumentacj´ zwiàzanà z ich uzyskaniem,

22) nadzór urbanistyczny, architektoniczny i budowlany,

1302 Scalanie gruntów

2) pomiary niezb´dne do opracowania projektu scalenia,

3) opracowanie dokumentacji zwiàzanej z ocenà oddzia∏ywania projektu na Êrodowisko,

23) obs∏ug´ geodezyjnà,

4) stabilizacj´ nowych granic nieruchomoÊci (dzia∏ek),

24) us∏ugi dotyczàce zarzàdzania projektem zwiàzanym z realizacjà zadania,

5) sporzàdzenie ostatecznej dokumentacji geodezyjno-prawnej,

6) wykonanie, zmiany, u∏o˝enie lub wybudowanie

urzàdzeƒ s∏u˝àcych udost´pnieniu i wykorzystaniu gruntów wydzielonych w wyniku scalenia

wraz z koniecznymi pracami przygotowawczymi,

w tym urzàdzanie przepustów itp.,

7) dzia∏ania melioracyjne, które w zale˝noÊci od

struktury gospodarstw rolnych sà niezb´dne do

u∏atwienia zagospodarowania terenów upraw,

8) budow´ lub modernizacj´ dróg rolniczych i dojazdów do zabudowaƒ gospodarczych poszczególnych uczestników post´powania wydzielanych

w ramach post´powania scaleniowego,

9) dzia∏ania niezb´dne w zwiàzku ze zmianà dotychczasowej struktury gospodarstwa rolnego lub leÊnego, okreÊlone w projekcie scalenia gruntów

(w tym likwidacja zb´dnych miedz, roboty rekultywacyjne umo˝liwiajàce upraw´ nowo wydzielonych gruntów),

10) przygotowanie koncepcji projektu ogólnego zwiàzanego z realizacjà zadania wraz z niezb´dnymi

uzgodnieniami,

11) przygotowanie dokumentacji ekonomicznej: kosztorysów, analiz ekonomicznych,

12) uzyskanie zaÊwiadczeƒ, pozwoleƒ, op∏aty i wszelkà dokumentacj´,

13) nadzór budowlany zwiàzany z realizacjà projektu

(zagospodarowania poscaleniowego),

14) obs∏ug´ geodezyjnà,

15) obs∏ug´ finansowo-ksi´gowà.

1303 Wdra˝anie us∏ug zwiàzanych ze wspieraniem

i zarzàdzaniem gospodarstwem rolnym

Wspieranie tworzenia na wsi systemu us∏ug zwiàzanych z prowadzeniem dzia∏alnoÊci rolniczej. Wspieranie doradztwa rolniczego, Êwiadczenie us∏ug doradczych w zakresie korzystania z pomocy w ramach

Wspólnej Polityki Rolnej (WPR), instrumentów towarzyszàcych WPR oraz polityki strukturalnej.

Wydatki na

1) pomoc w przygotowaniu dokumentów niezb´dnych dla uzyskania wsparcia finansowego, tj.

wniosków o pomoc, wniosków o p∏atnoÊç, projektów przedsi´wzi´ç lub planów rozwoju gospodarstwa rolnego, oraz pomoc doradczà Êwiadczonà

w trakcie realizacji projektów,

2) organizacj´ doradztwa grupowego dla rolników,

3) przygotowanie ulotek doradczych.

1304 Obrót produktami rolnymi dobrej jakoÊci

Wspieranie organizacji sprzeda˝y produktów rolnych dobrej jakoÊci.

Poz. 856

1305 Podstawowe us∏ugi dla gospodarstw i ludnoÊci

wiejskiej

Stymulowanie aktywnoÊci Êrodowisk lokalnych

i ich zaanga˝owania w tworzenie i realizacj´ lokalnych

strategii rozwoju obszarów wiejskich oraz budowanie

partnerstwa publiczno-prywatnego na rzecz rozwoju

i promocji regionu.

Wydatki na

1) przygotowanie opracowaƒ, analiz, ekspertyz, dokumentacji oraz wsparcie eksperckie s∏u˝àce opracowaniu strategii rozwoju obszarów wiejskich,

2) pomoc doradczà i eksperckà zwiàzanà z tworzeniem lokalnych grup dzia∏ania (LGD) — opracowywanie statutów, regulaminów, prowadzenie prac

zwiàzanych z rejestracjà itp.,

3) zatrudnienie personelu (wynagrodzenia wraz

z kosztami ubezpieczeƒ, delegacje), wynajem lub

utrzymanie pomieszczeƒ biurowych, konserwacje

i napraw´ sprz´tu biurowego, op∏aty telekomunikacyjne, pocztowe oraz op∏aty zwiàzane z zak∏adaniem ∏àczy oraz u˝ytkowaniem sieci internetowej,

zakup wyposa˝enia i sprz´tu biurowego,

4) organizacj´ przedsi´wzi´ç o charakterze informacyjnym i szkoleniowym tematycznie zwiàzanych

z zakresem zintegrowanych strategii rozwoju obszarów wiejskich (ZSROW), tj. seminaria, szkolenia, konferencje itp., w tym: wynaj´cie sal wraz ze

sprz´tem audiowizualnym, opracowanie, druk

i dystrybucj´ materia∏ów szkoleniowo-informacyjnych, zatrudnienie wyk∏adowców i pokrycie kosztów ich delegacji,

5) dzia∏ania na rzecz promocji regionu (zasoby przyrodnicze i kulturowe, specyficzne produkty, imprezy itd.) oraz inicjatywy podejmowane przez LGD,

w tym opracowywanie i druk broszur, folderów,

plakatów oraz materia∏ów audiowizualnych do

bezp∏atnej dystrybucji, tworzenie stron internetowych, zakup powierzchni reklamowych, przygotowanie emisji w radio i TV materia∏ów reklamowych, wynajem stoisk na targach, udzia∏ podmiotów i osób dzia∏ajàcych w obszarze zwiàzanym ze

ZSROW w imprezach promocyjnych,

6) prowadzenie bezp∏atnego doradztwa w zakresie

zasad przygotowywania projektów inwestycyjnych o charakterze zbie˝nym z celami wypracowanej ZSROW (wynagrodzenia ekspertów/pracowników),

7) organizacj´ imprez kulturalnych s∏u˝àcych promocji regionu i jego to˝samoÊci kulturowej (festiwale, targi, pokazy itp.), udost´pnienie terenu, wynajmem sprz´tu i wyposa˝enia, obs∏ugi (w tym

ochrona, opieka medyczna), ubezpieczenia,

8) doskonalenie i rozwój dzia∏alnoÊci LGD — zatrudnienie konsultantów, przygotowanie opracowaƒ,

analiz, ekspertyz, dokumentacji oraz udzia∏ cz∏onków i personelu LGD w szkoleniach,

9) wspó∏prac´ i wymian´ doÊwiadczeƒ pomi´dzy

LGD (na poziomie krajowym i mi´dzynarodowym)

w zakresie wdra˝ania strategii oraz organizacj´

pracy LGD (zarzàdzanie, monitorowanie itp.),

1307 Ró˝nicowanie dzia∏alnoÊci rolniczej i dzia∏alnoÊci oko∏orolniczej w celu zapewnienia dywersyfikacji zatrudnienia lub alternatywnych êróde∏

dochodów w rolnictwie

10) organizacj´ wyjazdów studyjnych, udzia∏ w seminariach organizowanych przez inne LGD (przejazd, zakwaterowanie, diety uczestników, zatrudnienie t∏umacza).

Wspieranie rozwoju dodatkowej dzia∏alnoÊci wykorzystujàcej istniejàce zasoby gospodarstwa i regionu, uwzgl´dniajàcej potrzeby rynku oraz stwarzajàcej

warunki do rozwoju wielofunkcyjnych i trwa∏ych ekonomicznie gospodarstw; tworzenie alternatywnych

êróde∏ dochodów, zwi´kszanie op∏acalnoÊci produkcji

i us∏ug w gospodarstwie rolnym.

1306 Odnowa i rozwój wsi oraz ochrona i kultywowanie dziedzictwa kulturowego na wsi

Podniesienie standardu ˝ycia i pracy na wsi oraz

podniesienie jej atrakcyjnoÊci turystycznej i inwestycyjnej, pobudzenie aktywnoÊci Êrodowisk lokalnych

na rzecz promocji wartoÊci zwiàzanych z miejscowà

specyfikà spo∏ecznà, kulturowà i przyrodniczà.

Wydatki na

1) budow´ lub adaptacj´ po∏àczonà z remontem oraz

wyposa˝aniem obiektów publicznych pe∏niàcych

funkcje kulturalne (Êwietlice, domy kultury itp.),

2) budow´, odnawianie i urzàdzanie placów zabaw,

obiektów sportowych, Êcie˝ek rowerowych, szlaków pieszych s∏u˝àcych do u˝ytku publicznego,

3) kultywowanie tradycji spo∏ecznoÊci lokalnych oraz

tradycyjnych zawodów,

4) kszta∏towanie centrów wsi poprzez odnawianie

lub budow´ placów, parkingów, chodników,

oÊwietlenia ulicznego itp.,

5) urzàdzanie terenów zielonych, parków i innych

miejsc wypoczynku,

6) budow´ lub przebudow´ po∏àczonà z remontem

elementów ma∏ej infrastruktury turystycznej oraz

rekreacyjnej, w tym systemów informacji wizualnej,

7) zagospodarowanie zbiorników i cieków wodnych

w obr´bie miejscowoÊci,

8) rewitalizacj´ lub adaptacj´ po∏àczonà z remontem

obiektów zabytkowych u˝ytkowanych na cele publiczne oraz odnawianiem lub konserwacjà lokalnych pomników historycznych i miejsc pami´ci,

9) zakup i odnawianie nieu˝ytkowanych obiektów

charakterystycznych dla tradycji budownictwa

wiejskiego regionu i ich adaptacj´ na cele publiczne,

10) wyburzanie i rozbiórk´ zdewastowanych budynków i budowli publicznych, je˝eli niemo˝liwe jest

ich odnowienie i dalsze u˝ytkowanie,

11) przygotowanie dokumentacji technicznej, ekonomicznej, kosztorysów, analiz ekonomicznych, zaÊwiadczeƒ, pozwoleƒ, op∏aty oraz nadzór urbanistyczny, architektoniczny, konserwatorski i budowlany, obs∏ug´ geodezyjnà oraz us∏ugi dotyczàce

zarzàdzania projektem.

Wydatki na

1) rozbudow´, nadbudow´, przebudow´ lub remont

po∏àczony z modernizacjà istniejàcych budynków

mieszkalnych i gospodarczych na cele agroturystyczne oraz ich wyposa˝enie (pokoje goÊcinne,

pomieszczenia wspólne dla goÊci, ∏azienki, kuchnie),

2) urzàdzanie miejsc do wypoczynku, zakup wyposa˝enia i sprz´tu turystycznego lub rekreacyjnego

dla dzia∏alnoÊci turystycznej, a tak˝e zwierzàt s∏u˝àcych do celów terapeutycznych, sportowych lub

rekreacyjnych,

3) budow´ lub remont po∏àczony z modernizacjà

obiektów budowlanych (z wy∏àczeniem budowy

budynków mieszkalnych); roboty budowlane,

transport, instalacje, materia∏y i wyposa˝enie,

zwiàzane z realizacjà projektu,

4) zakup i instalacj´ wyposa˝enia, zakup maszyn,

urzàdzeƒ i sprz´tu, w tym oprogramowania,

5) zakup sprz´tu komputerowego i oprogramowania,

6) zakup Êrodków transportu na potrzeby Êwiadczenia us∏ug transportowych (z wy∏àczeniem zakupu samochodów osobowych przeznaczonych do

przewozu mniej ni˝ 8 osób wraz z kierowcà) i prowadzenia dzia∏alnoÊci gospodarczej,

7) zagospodarowanie terenu na potrzeby prowadzenia planowanej dzia∏alnoÊci w ramach projektu,

8) zak∏adanie plantacji roÊlin wieloletnich przeznaczonych na cele energetyczne (w tym: zakup roÊlinnego materia∏u nasadzeniowego), wspieranie

wytwarzania materia∏ów energetycznych z biomasy (zagospodarowanie s∏omy, odpadów ∏àkowych,

leÊnych),

9) wspieranie uruchomienia lub rozwoju dodatkowej

dzia∏alnoÊci zbli˝onej do rolnictwa w zakresie rzemios∏a i r´kodzielnictwa, drobnych us∏ug na rzecz

mieszkaƒców obszarów wiejskich oraz sprzeda˝y

lub promocji przez Internet produktów rolnych

i us∏ug, prowadzenia na ma∏à skal´ przetwórstwa

produktów rolnych lub jadalnych produktów leÊnych, a tak˝e us∏ug na rzecz rolnictwa i gospodarki leÊnej,

10) przygotowanie dokumentacji technicznej,

11) przygotowanie dokumentacji ekonomicznej: kosztorysów, analiz ekonomicznych, biznesplanów,

analiz rynkowych, analiz marketingowych,

12) uzyskanie zaÊwiadczeƒ, pozwoleƒ oraz wszelkà

dokumentacj´ zwiàzanà z realizacjà projektu,

Poz. 856

6) stacje pomp, z wyjàtkiem stacji wykorzystywanych do nawodnieƒ ciÊnieniowych,

7) budowle wstrzymujàce erozj´ wodnà,

8) drogi dojazdowe, niezb´dne do w∏aÊciwego

u˝ytkowania obszarów zmeliorowanych,

13) nadzór urbanistyczny, architektoniczny i budowlany,

3. opracowanie dokumentacji technicznej projektów.

14) obs∏ug´ geodezyjnà,

1309 Rozwój i poprawa infrastruktury zwiàzanej

z rozwojem rolnictwa

15) us∏ugi dotyczàce zarzàdzania projektem,

16) nabycie patentów i licencji.

1308 Zarzàdzanie zasobami wodnymi dla potrzeb rolnictwa

Wspieranie projektów z zakresu melioracji wodnych szczegó∏owych i podstawowych, projektów

zwiàzanych z kszta∏towaniem przekroju pod∏u˝nego

i poprzecznego oraz uk∏adu poziomego koryta cieku

naturalnego, wykraczajàce poza dzia∏ania zwiàzane

z utrzymaniem wód, s∏u˝àce regulacji stosunków

wodnych w glebie, u∏atwieniu jej uprawy oraz ochronie u˝ytków rolnych przed powodziami.

Wydatki na

1. budow´ lub modernizacj´ urzàdzeƒ melioracji

wodnych szczegó∏owych, takich jak

1) rowy wraz z budowlami zwiàzanymi z nimi

funkcjonalnie,

2) rurociàgi o Êrednicy poni˝ej 0,6 m,

3) drenowania,

4) groble na obszarach nawadnianych,

5) systemy nawodnieƒ grawitacyjnych,

6) fitomelioracje i agromelioracje,

7) systemy przeciwerozyjne,

8) pierwsze zagospodarowanie zmeliorowanych

trwa∏ych ∏àk i pastwisk,

2. budow´ lub modernizacj´ urzàdzeƒ melioracji

wodnych podstawowych oraz kszta∏towanie przekroju pod∏u˝nego i poprzecznego oraz uk∏adu poziomego koryta cieku naturalnego, wykraczajàce

poza dzia∏ania zwiàzane z utrzymaniem wód,

w tym

Poprawa lub umo˝liwienie rolnikom dost´pu do

infrastruktury technicznej na obszarach wiejskich.

Wydatki na

1) budow´ lub remont po∏àczony z modernizacjà

dróg wewn´trznych, w tym

a) dróg dojazdowych do gruntów rolnych i leÊnych,

b) placów manewrowych, dojazdów itp. na terenie prowadzenia przez rolnika dzia∏alnoÊci rolniczej,

2) budow´ lub remont po∏àczony z modernizacjà

urzàdzeƒ zaopatrzenia w wod´, w tym

a) uj´ç wody,

b) urzàdzeƒ s∏u˝àcych do magazynowania i uzdatniania wody,

c) sieci i przy∏àczy wodociàgowych,

d) urzàdzeƒ regulujàcych ciÊnienie wody,

3) budow´ lub remont po∏àczony z modernizacjà

urzàdzeƒ do odprowadzania i oczyszczania Êcieków, w tym urzàdzeƒ do gromadzenia, odprowadzania, przesy∏ania i oczyszczania Êcieków pochodzàcych z gospodarstwa domowego lub rolnego,

4) budow´ lub remont po∏àczony z modernizacjà sieci i urzàdzeƒ zaopatrzenia w energi´, w tym

a) przy∏àczy do istniejàcej sieci energetycznej

elektroenergetycznej, gazowej, cieplnej,

b) instalacji elektroenergetycznych,

c) indywidualnych urzàdzeƒ zaopatrzenia w energi´ ze êróde∏ skojarzonych lub odnawialnych,

5) budow´ lub remont po∏àczony z modernizacjà

obiektów budowlanych, w tym

1) budowle pi´trzàce, budowle upustowe oraz

obiekty s∏u˝àce do ujmowania wody,

a) zakup lub instalacj´ maszyn i urzàdzeƒ,

2) stopnie wodne, zbiorniki wodne, kana∏y wraz

z budowlami zwiàzanymi z nimi funkcjonalnie,

b) rozruch mechaniczny i technologiczny maszyn

i urzàdzeƒ,

3) rurociàgi o Êrednicy co najmniej 0,6 m,

c) przygotowanie dokumentacji technicznej,

4) budowle przeciwpowodziowe wraz z drogami

dojazdowymi do tych budowli,

d) przygotowanie dokumentacji ekonomicznej

kosztorysów, analiz ekonomicznych, planów

przedsi´wzi´ç, analiz rynkowych, analiz marketingowych,

5) budowle regulacyjne,

e) uzyskanie zaÊwiadczeƒ,

i wszelkà dokumentacj´,

— 6400 —

pozwoleƒ,

op∏aty

f) nadzór urbanistyczny, architektoniczny i budowlany zwiàzany z realizacjà projektu,

g) obs∏ug´ geodezyjnà,

h) us∏ugi dotyczàce zarzàdzania projektem,

i) nabycie patentów i licencji.

Poz. 856

1) z∏omowanie statków rybackich,

2) przeniesienie statków do krajów trzecich lub zmian´ ich przeznaczenia,

3) tworzenie wspólnych przedsi´biorstw z partnerami z krajów trzecich w celu dostosowania liczby

statków rybackich do mo˝liwoÊci odnowy stad ryb

ba∏tyckich dla zapewnienia stabilnoÊci finansowej

i efektywnej dzia∏alnoÊci rybakom pozostajàcym

w rybo∏ówstwie.

1310 Wspieranie dzia∏alnoÊci turystycznej

142 Odnowa i modernizacja floty rybackiej

Wsparcie przedsi´wzi´ç zwiàzanych z turystykà na

obszarach wiejskich.

Odnowa floty rybackiej poprzez wsparcie modernizacji statków rybackich oraz budowy nowych jednostek rybackich, przy jednoczesnym wycofaniu posiadanej jednostki bez wsparcia ze Êrodków publicznych.

1311 Wspieranie rozwoju rzemios∏a

z gospodarstwami rolnymi

zwiàzanego

Wydatki na

Wspieranie dzia∏alnoÊci zwiàzanej z rozwojem rzemios∏a na obszarach wiejskich. Rozwój podstawowych us∏ug na rzecz gospodarki wiejskiej i ludnoÊci

wiejskiej.

1) budow´ nowego statku rybackiego,

1312 Ochrona Êrodowiska naturalnego w zwiàzku

z utrzymaniem gruntów, lasów i krajobrazów

jak równie˝ z poprawà dobrostanu zwierzàt

143 Przetwórstwo i rynek rybny, znajdowanie oraz

promowanie nowych rynków zbytu na produkty

rybne, dzia∏ania organizacji obrotu rynkowego

Wspieranie metod produkcji rolniczej opracowanych w celu ochrony Êrodowiska i utrzymania terenów wiejskich zwiàzanych z

1. Zwi´kszenie produkcji, poprawa rentownoÊci,

poprawa jakoÊci i konkurencyjnoÊci przetwórstwa rybnego oraz poprawa funkcjonowania rynku rybnego.

1) u˝ytkowaniem gruntów rolnych zgodnie z zasadami ochrony i poprawy jakoÊci Êrodowiska, krajobrazu, zasobów naturalnych, gleby,

2) niskointensywnymi systemami wypasania,

3) zachowaniem Êrodowisk rolnych o wysokiej wartoÊci przyrodniczej,

4) stosowaniem

planowania

w praktyce rolniczej.

Êrodowiskowego

1313 Odbudowanie potencja∏u produkcji rolnej zachwianej na skutek kl´sk ˝ywio∏owych i wprowadzenie w∏aÊciwych instrumentów zapobiegawczych

Odbudowa funkcji gospodarczych, ekologicznych

i spo∏ecznych obszarów rolnych zniszczonych wskutek

kl´sk ˝ywio∏owych lub po˝arów oraz wprowadzenie

dzia∏aƒ zapobiegajàcych powstaniu szkód.

Przywrócenie rolniczego potencja∏u produkcyjnego zniszczonego naturalnymi katastrofami oraz wprowadzanie odpowiednich instrumentów zapobiegawczych.

1314 Monta˝ finansowy

¸àczenie ró˝nych êróde∏ finansowania.

14 Rybo∏ówstwo

141 Dostosowanie nak∏adu po∏owowego do zasobów

Obejmuje wyp∏at´ premii na rzecz armatorów za

2) modernizacj´ statku rybackiego.

Wydatki w szczególnoÊci na

1) zakup, budow´, odbudow´, przebudow´ lub remont budynków lub budowli bezpoÊrednio zwiàzanych z procesami przetwórstwa produktów rybnych,

2) budow´, rozbudow´, przebudow´ lub remont infrastruktury zak∏adów przetwórstwa produktów

rybnych,

3) zakup lub wymian´ urzàdzeƒ bezpoÊrednio zwiàzanych z procesem przetwórstwa produktów rybnych,

4) budow´, rozbudow´, przebudow´ lub remont zaplecza socjalnego w zak∏adach przetwórstwa produktów rybnych,

5) zakup Êrodków transportu wewn´trznego w zak∏adach przetwórstwa produktów rybnych oraz specjalistycznych Êrodków transportu zewn´trznego

bezpoÊrednio zwiàzanych z realizacjà celów projektu,

6) wyposa˝enie zak∏adów przetwórstwa produktów

rybnych w urzàdzenia lub technologie podnoszàce warunki bezpieczeƒstwa i higieny pracy,

7) zakup, budow´, odbudow´, rozbudow´, przebudow´, adaptacj´, remont, wymian´, napraw´ urzàdzeƒ redukujàcych oddzia∏ywanie na Êrodowisko,

8) zastosowanie technik lub technologii przetwarzania odpadów produktów rybnych w celu wprowadzania ich na rynek,

9) popraw´ jakoÊci zdrowotnej produktów rybnych

wymaganej na podstawie przepisów o ochronie

zdrowia zwierzàt oraz o zwalczaniu chorób zakaênych zwierzàt,

10) wdro˝enie dobrej praktyki produkcyjnej (GMP) lub

dobrej praktyki higienicznej (GHP), o których mowa w przepisach o warunkach zdrowotnych ˝ywnoÊci i ˝ywienia,

11) uzyskanie certyfikatu lub innego dokumentu poÊwiadczajàcego, ˝e produkty rybne cechujà si´

szczególnà jakoÊcià lub pochodzeniem,

12) otrzymanie produktu rybnego o zwi´kszonej wartoÊci dodanej.

2. Znajdowanie oraz promowanie nowych rynków

zbytu na produkty rybne.

Wydatki w szczególnoÊci na

Poz. 856

umo˝liwiajàcych w´drówk´ ryb dwuÊrodowiskowych,

2) adaptacj´, remont, wymian´, napraw´ lub techniczne wyposa˝enie urzàdzenia lub zespo∏u urzàdzeƒ umo˝liwiajàcych w´drówk´ ryb dwuÊrodowiskowych, dokonane w celu poprawy efektywnoÊci ich dzia∏ania lub poprawy bezpieczeƒstwa w´drówki tych ryb,

3) budow´ sztucznej rafy w polskich obszarach morskich,

4) budow´ i wyposa˝enie w urzàdzenia techniczne

nowego obiektu chowu lub hodowli ryb,

5) odbudow´, rozbudow´ lub przebudow´ istniejàcego obiektu chowu lub hodowli ryb lub adaptacj´, remont, wymian´, napraw´ lub wyposa˝enie

istniejàcego obiektu chowu lub hodowli ryb

w urzàdzenia techniczne,

1) opracowanie i przeprowadzenie kampanii promocyjnych produktów rybnych,

6) modernizacj´ albo budow´ ∏odzi rybackiej,

2) organizowanie targów lub wystaw tematycznych

zwiàzanych z sektorem rybo∏ówstwa morskiego

lub rybactwa Êródlàdowego oraz uczestnictwo

w tych targach lub wystawach,

7) przedsi´wzi´cie Êrodków wspomagajàcych rybo∏ówstwo Êródlàdowe, z wy∏àczeniem tych inwestycji, na które mo˝e byç udzielona pomoc finansowa na realizacj´ projektu w zakresie chowu i hodowli ryb.

3) opracowanie i przeprowadzenie badaƒ rynku rybnego,

145 Rybacka infrastruktura portowa

4) prowadzenie doradztwa w zakresie sprzeda˝y

i marketingu produktów rybnych,

5) dzia∏ania zwiàzane z certyfikacjà produktów rybnych, znakowaniem produktów rybnych, opakowywaniem produktów rybnych, racjonalizacjà lub

standaryzacjà nazw produktów rybnych.

3. Dzia∏ania organizacji obrotu rynkowego.

Wydatki w szczególnoÊci na

1) poniesione koszty administracyjne zwiàzane z prowadzonà dzia∏alnoÊcià przez organizacje producentów rybnych,

2) realizacj´ programu na rzecz poprawy jakoÊci produktów rybnych,

3) prowadzenie krótkoterminowych dzia∏aƒ w ramach wspólnego interesu w szerszym zakresie ni˝

operacje zazwyczaj podejmowane w ramach organizacji producentów rybnych w celu realizacji

Wspólnej Polityki Rybackiej.

144 Ochrona i rozwój zasobów wodnych, chów i hodowla ryb oraz rybo∏ówstwo Êródlàdowe

Stworzenie stabilnych podstaw przyrodniczych do

prowadzenia racjonalnej gospodarki rybackiej w wodach morskich i Êródlàdowych z zachowaniem równowagi i ró˝norodnoÊci biologicznej w Êrodowisku wodnym.

Wydatki w szczególnoÊci na

1) budow´ albo odbudow´, rozbudow´, przebudow´

lub monta˝ urzàdzenia lub zespo∏u urzàdzeƒ

Modernizacja i rozbudowa istniejàcej infrastruktury portowej s∏u˝àcej rybo∏ówstwu przez m.in. unowoczeÊnienie operacji wy∏adunkowych, popraw´ warunków przechowywania produktów rybnych, bezpieczeƒstwa roz∏adunków oraz stworzenie warunków do

prowadzenia pierwszej sprzeda˝y produktów rybnych.

Wydatki w szczególnoÊci na

1) zakup, budow´, odbudow´, rozbudow´, przebudow´, remont lub napraw´ obiektów budowlanych lub urzàdzeƒ s∏u˝àcych do wy∏adunku produktów rybo∏ówstwa morskiego,

2) zakup, budow´, odbudow´, rozbudow´, przebudow´, remont lub napraw´ obiektów budowlanych

lub urzàdzeƒ s∏u˝àcych do konserwacji lub naprawy statków rybackich,

3) zakup, budow´, odbudow´, rozbudow´, przebudow´ lub remont magazynów osprz´tu rybackiego,

4) zakup, budow´, odbudow´, rozbudow´ lub remont zaplecza socjalnego rybaków,

5) budow´, odbudow´, rozbudow´, przebudow´ lub

remont nabrze˝a lub miejsca postoju statków rybackich,

6) budow´, odbudow´, rozbudow´, przebudow´ lub

remont falochronów,

7) zakup, budow´, odbudow´, rozbudow´, przebudow´, adaptacj´ lub remont budynków, budowli

lub innych obiektów budowlanych s∏u˝àcych do

wst´pnego przetwarzania produktów rybo∏ówstwa morskiego,

8) zakup, budow´, odbudow´, rozbudow´, przebudow´ lub remont magazynów lub ch∏odni s∏u˝àcych wy∏àcznie do przechowywania produktów

rybo∏ówstwa morskiego,

9) budow´, rozbudow´, przebudow´ lub remont wytwórni lodu oraz ich wyposa˝enie w niezb´dne

urzàdzenia techniczne,

10) budow´, rozbudow´, przebudow´ lub remont

obiektów budowlanych s∏u˝àcych do mycia

skrzyƒ i innych pojemników,

11) zakup urzàdzeƒ s∏u˝àcych do sortowania produktów rybo∏ówstwa morskiego,

12) zakup Êrodków transportu wewn´trznego w porcie lub przystani rybackiej.

146 Dzia∏ania spo∏eczno-ekonomiczne oraz czasowe

zawieszenie dzia∏alnoÊci i inne rekompensaty finansowe

Pomoc finansowa dla rybaków, którzy utracili prac´ w wyniku wycofania cz´Êci floty rybackiej, wspó∏finansowanie zakupu statków rybackich przez m∏odych

rybaków w ramach ustalonego nak∏adu po∏owowego

floty rybackiej oraz pomoc finansowa za okresowe zawieszenie dzia∏alnoÊci po∏owowej w razie np. wystàpienia katastrof ekologicznych czy zaistnienia zdarzeƒ

uniemo˝liwiajàcych wykonywanie rybo∏ówstwa morskiego.

Wydatki na

1) comiesi´czne Êwiadczenia dla rybaków w wieku

powy˝ej 55 lat, którzy utracili prac´ w wyniku wycofania statków rybackich,

Poz. 856

2) podniesienie standardów technicznych portów

i przystani rybackich,

3) popraw´ warunków bezpieczeƒstwa i higieny pracy w portach i przystaniach rybackich,

4) wprowadzenie nowych technik lub technologii pozyskiwania lub wst´pnego przetwarzania produktów rybo∏ówstwa morskiego, w szczególnoÊci

wprowadzenie bardziej selektywnych metod po∏owów,

5) zorganizowanie ∏aƒcucha produkcyjnego produktów rybnych wraz z dostarczeniem konsumentowi

tych produktów.

148 Ârodki finansowane w ramach innych funduszy

strukturalnych (Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego — EFRR, Europejskiego Funduszu Spo∏ecznego — EFS)

15 Wsparcie dla du˝ych przedsi´biorstw

151 Inwestycje w kapita∏ rzeczowy (budynki i wyposa˝enie, wspó∏finansowanie pomocy paƒstwa)

Poprawa oferty produktowej i technologicznej

przedsi´biorstw poprzez wsparcie finansowe przedsi´biorstw dokonujàcych nowych inwestycji, polegajàcych na utworzeniu lub rozbudowie przedsi´biorstwa, zarówno ze sfery produkcyjnej, jak i us∏ugowej,

jak równie˝ na rozpocz´ciu w przedsi´biorstwie dzia∏alnoÊci obejmujàcej dokonywanie zasadniczych

zmian produktu, produkcji lub procesu produkcyjnego

oraz tworzenie nowych miejsc pracy zwiàzanych z nowymi inwestycjami.

Wydatki na

2) jednorazowe premie za zaprzestanie dzia∏alnoÊci

w rybo∏ówstwie,

1) Êrodki trwa∏e, takie jak: budynki, budowle, maszyny i urzàdzenia,

3) przekwalifikowanie zawodowe rybaków lub podj´cie dzia∏alnoÊci oko∏orybackiej przez rybaka, który

utraci∏ miejsce pracy na statku rybackim,

2) wartoÊci niematerialne i prawne, polegajàce na

uzyskaniu patentu, nabyciu licencji lub nieopatentowanego know-how,

4) wspó∏finansowanie zakupu statków rybackich

przez m∏odych rybaków w ramach ustalonego nak∏adu po∏owowego floty rybackiej,

3) nowe inwestycje poprawiajàce konkurencyjnoÊç

przedsi´biorstw na wspólnym rynku, zmniejszenie dystansu do firm unijnych i umo˝liwienie im

skutecznego konkurowania,

5) rekompensaty finansowe dla rybaków i armatorów statków rybackich za okresowe zawieszenie

dzia∏alnoÊci po∏owowej w wyniku nadzwyczajnych

okolicznoÊci, porozumienia rybo∏ówczego, umo˝liwienia odnowy zasobów oraz ograniczeƒ w stosowaniu okreÊlonego sprz´tu lub metod (technik)

po∏owowych.

147 Rybo∏ówstwo przybrze˝ne

Pomoc finansowa dla grup w∏aÊcicieli statków rybackich oraz rodzin rybackich wykonujàcych rybo∏ówstwo przybrze˝ne.

Wydatki w szczególnoÊci na

1) popraw´ warunków bezpieczeƒstwa i higieny pracy na statkach rybackich,

4) dzia∏ania obejmujàce dokonywanie zasadniczych

zmian produkcji, produktu lub procesu produkcyjnego, unowoczeÊnienia technologii, poprawy jakoÊci, zwi´kszenie wydajnoÊci pracy,

5) dzia∏ania obejmujàce: dokonywanie zasadniczych

zmian wyrobu lub us∏ugi, poszerzenie oferty towarowej oraz tworzenie nowych miejsc pracy

zwiàzanych z nowymi inwestycjami, popraw´ stanu Êrodowiska,

6) tworzenie miejsc pracy zwiàzanych z nowymi inwestycjami,

7) wspieranie inwestycji innowacyjnych (w∏àczajàc

inwestycje z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — BHP).

czyste

13) budow´ lub modernizacj´ oczyszczalni i podczyszczalni Êcieków przemys∏owych,

Zwi´kszenie konkurencyjnoÊci przedsi´biorstw

w warunkach rynku poprzez wspieranie przedsi´biorstw zobligowanych do dostosowania swojej infrastruktury do wymogów ochrony Êrodowiska z zakresu

gospodarki wodno-Êciekowej, ochrony powietrza oraz

przedsi´wzi´ç s∏u˝àcych wdra˝aniu zasad zintegrowanego podejÊcia do zapobiegania i ograniczania (kontroli) zanieczyszczeƒ.

14) zmiany technologii w celu ograniczenia iloÊci zu˝ywanej wody oraz iloÊci substancji niebezpiecznych odprowadzanych wraz ze Êciekami,

152 Technologie przyjazne Êrodowisku,

i oszcz´dne technologie energetyczne

Wydatki na

1) inwestycje w zakresie

w przedsi´biorstwach,

ochrony

Êrodowiska

2) zmodernizowanie infrastruktury ochrony Êrodowiska w przedsi´biorstwach,

3) modernizowanie instalacji przemys∏owych w kierunku ograniczania materia∏och∏onnoÊci, energoch∏onnoÊci i iloÊci wytwarzanych odpadów w procesach produkcji,

15) obni˝enie wielkoÊci emisji do powietrza substancji

zanieczyszczajàcych z istniejàcych obiektów spalania paliw o mocy cieplnej wprowadzanej w paliwie wi´kszej ni˝ 50 MW w celu poprawy jakoÊci

powietrza oraz dostosowanie funkcjonujàcych

obiektów do norm okreÊlonych przepisami ochrony Êrodowiska,

16) modernizacj´ lub rozbudow´ obiektów spalania

paliw i systemów ciep∏owniczych,

17) modernizacj´ urzàdzeƒ lub wyposa˝enie obiektów

spalania paliw w urzàdzenia lub instalacje do

ograniczenia emisji zanieczyszczeƒ gazowych i py∏owych,

18) inwestycje w produkcj´ skojarzonà energii elektrycznej i ciep∏a,

4) dostosowanie przedsi´biorstw do wymogów prawa wspólnotowego w zakresie ochrony Êrodowiska, m.in. poprzez uzyskanie pozwoleƒ zintegrowanych,

19) konwersj´ obiektów spalania paliw na rozwiàzania

przyjazne Êrodowisku,

5) ograniczenie oddzia∏ywania na Êrodowisko modernizowanych instalacji,

21) budow´, rozbudow´ lub modernizacj´ instalacji

do odzysku lub unieszkodliwiania odpadów przemys∏owych, ze szczególnym uwzgl´dnieniem

obiektów, które mogà pe∏niç funkcje us∏ugowe,

zgodnie z krajowym, wojewódzkimi, powiatowymi

i gminnymi planami gospodarki odpadami, dla

po∏o˝onych w pobli˝u jednostek gospodarczych,

które nie mogà uniknàç wytwarzania odpadów,

6) upowszechnienie stosowania najlepszych dost´pnych technik (BAT) w przedsi´biorstwach,

7) wdra˝anie nowoczesnych, energooszcz´dnych,

ma∏o- lub bezodpadowych technologii,

8) inwestycje umo˝liwiajàce dostosowywanie si´ istniejàcych przedsi´biorstw do wymogów prawa

wspólnotowego,

9) zmiany technologii s∏u˝àce eliminowaniu szkodliwych oddzia∏ywaƒ i ucià˝liwoÊci poprzez zapobieganie emisjom do Êrodowiska,

10) zmiany technologii s∏u˝àce zmniejszeniu zapotrzebowania na energi´, wod´ oraz surowce, ze szczególnym uwzgl´dnieniem wtórnego wykorzystania

ciep∏a odpadowego, oraz eliminacji wytwarzania

odpadów,

11) zmiany technologii ukierunkowane na ograniczenie wielkoÊci emisji niektórych substancji i energii

do poziomu okreÊlonego w przepisach krajowych

i wspólnotowych oraz w dokumentach referencyjnych BAT,

12) inwestycje w urzàdzenia ograniczajàce emisje zanieczyszczeƒ do Êrodowiska — ograniczenie ∏adunku zanieczyszczeƒ odprowadzanych wraz ze

Êciekami przez przemys∏ do Êrodowiska wodnego,

a w szczególnoÊci substancji niebezpiecznych,

oraz zmniejszenie iloÊci odprowadzanych Êcieków przemys∏owych do wód powierzchniowych,

w tym nieoczyszczonych Êcieków,

20) przedsi´wzi´cia na rzecz wykorzystywania alternatywnych êróde∏ energii,

22) budow´, rozbudow´ i modernizacj´ instalacji

i urzàdzeƒ do odzysku, a w szczególnoÊci recyklingu lub unieszkodliwiania odpadów opakowaniowych i pou˝ytkowych, w tym po substancjach niebezpiecznych, wytwarzanych w danym przedsi´biorstwie lub grupie przedsi´biorstw,

23) budow´, rozbudow´ lub modernizacj´ instalacji

do przekszta∏cania odpadów w celu u∏atwienia ich

magazynowania i transportu oraz przygotowania

do odzysku lub unieszkodliwiania,

24) budow´, rozbudow´ lub modernizacj´ instalacji

do zbierania lub tymczasowego magazynowania

odpadów, w szczególnoÊci odpadów niebezpiecznych,

25) budow´, modernizacj´ i instalacj´ urzàdzeƒ majàcych na celu ograniczenie iloÊci wytwarzanych odpadów oraz urzàdzeƒ zapewniajàcych w∏aÊciwe

ewidencjonowanie odpadów,

26) przygotowanie dokumentacji technicznej, ekonomicznej, kosztorysów, analiz ekonomicznych, zaÊwiadczeƒ, pozwoleƒ, op∏aty oraz nadzór urbanistyczny, architektoniczny, konserwatorski i budowlany, obs∏ug´ geodezyjnà oraz us∏ugi dotyczàce

zarzàdzania projektem.

153 Us∏ugi doradztwa dla przedsi´biorstw (umi´dzynarodowienie dzia∏alnoÊci, zarzàdzanie eksportowe i Êrodowiskowe, zakup technologii)

14) dostosowywanie pomieszczeƒ w celu poprawy

Êwiadczenia istniejàcych lub nowych us∏ug dla

przedsi´biorców,

Umi´dzynarodowienie przedsi´biorstw poprzez

u∏atwienie przedsi´biorcom prowadzàcym dzia∏alnoÊç

gospodarczà na terenie Polski nawiàzania kontaktów

z potencjalnymi kontrahentami zagranicznymi oraz

umo˝liwienie prezentacji swej oferty eksportowej na

targach i wystawach oraz zwiàzanych z nimi gospodarczych misjach zagranicznych.

15) inwestycje umo˝liwiajàce wdro˝enie nowych pakietów us∏ug dla przedsi´biorców,

Wydatki na

1) udzia∏ przedsi´biorstw w imprezach promocyjnych, targowo-wystawienniczych za granicà oraz

zagranicznych misjach gospodarczych,

16) popraw´ funkcjonowania sieci instytucji wspierania biznesu (wymiana informacji, produktów czy

us∏ug, wspólna obs∏uga klientów przez kilka

oÊrodków sieci),

17) przygotowanie i wdro˝enie pakietów nowych

us∏ug dla przedsi´biorców, realizowanych we

wspó∏pracy z zagranicznymi instytucjami wspierania biznesu lub mi´dzynarodowymi sieciami instytucji wspierania biznesu,

2) nawiàzywanie bezpoÊrednich kontaktów handlowych polskich przedsi´biorców z przedstawicielami firm zagranicznych w celu prezentacji swoich

mo˝liwoÊci eksportowych na dany rynek,

18) popraw´ istniejàcej oferty us∏ugowej dla przedsi´biorstw, wdra˝anej we wspó∏pracy z partnerami

zagranicznymi lub mi´dzynarodowymi sieciami

instytucji wspierania biznesu

3) popraw´ pozycji konkurencyjnej przedsi´biorców

obj´tych dofinansowaniem w stosunku do konkurentów korzystajàcych z podobnych instrumentów promocji eksportu na rynkach zagranicznych,

jak równie˝ wzrost skali umi´dzynarodowienia

polskich przedsi´biorstw,

a) przygotowanie krajowej sieci instytucji otoczenia biznesu do cz∏onkostwa w mi´dzynarodowych sieciach instytucji wspierania biznesu,

w tym poprzez dostosowanie zakresu us∏ug

i ich standardów,

4) promocj´ wp∏ywajàcà na wzrost skali umi´dzynarodowienia przedsi´biorstw i udzia∏ przedsi´biorstw w imprezach promocyjnych,

b) dzia∏alnoÊç promocyjna instytucji wspierajàcych przedsi´biorstwa oraz sieci instytucji otoczenia biznesu,

5) popraw´ dost´pu przedsi´biorstw do rynków zagranicznych,

c) organizowanie konferencji i seminariów informacyjnych,

6) u∏atwienie nawiàzania bezpoÊrednich kontaktów

handlowych z potencjalnymi kontrahentami zagranicznymi,

d) tworzenie i utrzymywanie stron internetowych,

w tym g∏ównie interaktywnych, zawierajàcych

aktualnà ofert´ dla przedsi´biorstw,

7) prezentacj´ oferty eksportowej na targach i wystawach oraz zwiàzanych z nimi gospodarczych misjach zagranicznych,

e) przygotowywanie, wydawanie i dystrybucja

materia∏ów promocyjnych, w tym publikacji, jak

równie˝ wspólnych materia∏ów promocyjnych

sieci instytucji otoczenia biznesu,

8) wsparcie udzia∏u przedsi´biorców w

a) wyjazdowych misjach gospodarczych zwiàzanych z udzia∏em w zagranicznych imprezach

targowo-wystawienniczych,

b) targach i wystawach za granicà,

9) wzmocnienie wspó∏pracy pomi´dzy przedsi´biorcami zarejestrowanymi w Polsce i zagranicznymi

przedsi´biorcami,

10) przygotowanie i wdro˝enie pakietów nowych

us∏ug dla przedsi´biorców,

f) budowa lub rozwój baz danych.

154 Us∏ugi dla udzia∏owców (opieka zdrowotna i bezpieczeƒstwo, zapewnianie opieki osobom b´dàcym na ich utrzymaniu)

155 Monta˝ finansowy

¸àczenie ró˝nych êróde∏ finansowania.

U∏atwienie przedsi´biorcom dost´pu do zewn´trznych êróde∏ finansowania inwestycji.

Wydatki na

11) popraw´ istniejàcej oferty us∏ugowej dla przedsi´biorstw,

12) powstawanie sieci instytucji wspierania biznesu,

13) zakup wyposa˝enia poprawiajàcego Êwiadczenie

realizowanych us∏ug lub umo˝liwiajàcego Êwiadczenie nowych us∏ug,

1) rozbudow´ systemu por´czeƒ kredytowych i funduszy mikropo˝yczkowych, a tak˝e funduszy kapita∏u zalà˝kowego,

2) dokapitalizowanie funduszy mikropo˝yczkowych,

3) dokapitalizowanie funduszy kapita∏u zalà˝kowego,

4) u∏atwienie funkcjonowania przedsi´biorstw poprzez wspieranie instytucji otoczenia biznesu dostarczajàcych us∏ug dla przedsi´biorstw.

16 Pomoc dla Ma∏ych i Ârednich Przedsi´biorstw (MÂP) oraz dla rzemios∏a

161 Inwestycje w kapita∏ rzeczowy (budynki i wyposa˝enie, wspó∏finansowanie pomocy paƒstwa)

— nabycie albo koszt wytworzenia Êrodków

trwa∏ych

Wsparcie projektów inwestycyjnych poprawiajàcych innowacyjnoÊç przedsi´biorstwa, zwiàzanych

z unowoczeÊnieniem zarówno jego sposobu dzia∏ania,

jak i oferty handlowej.

Poprawa oferty produktowej i technologicznej ma∏ych i Êrednich przedsi´biorstw poprzez wspieranie

nowych inwestycji zwiàzanych z utworzeniem lub rozbudowà przedsi´biorstw, jak równie˝ z rozpocz´ciem

w istniejàcym przedsi´biorstwie dzia∏aƒ obejmujàcych dokonywanie zasadniczych zmian produkcji bàdê

procesu produkcyjnego, zmian wyrobu lub us∏ugi oraz

tworzenie nowych miejsc pracy zwiàzanych z nowymi

inwestycjami.

Wydatki na

1) wspieranie nowych inwestycji zwiàzanych z utworzeniem lub rozbudowà przedsi´biorstw, zarówno

ze sfery produkcyjnej, jak i us∏ugowej, w szczególnoÊci wydatki na Êrodki trwa∏e, takie jak budynki,

budowle, maszyny i urzàdzenia, wartoÊci niematerialne i prawne, polegajàce na uzyskaniu patentu,

nabyciu licencji lub nieopatentowanej wiedzy

technicznej, technologicznej lub z zakresu organizacji i zarzàdzania,

2) utworzenie, rozbudow´ lub nabycie przedsi´biorstwa,

3) nowe inwestycje poprawiajàce konkurencyjnoÊç

przedsi´biorstw na rynku, zmniejszenie dystansu

do firm unijnych i umo˝liwienie im skutecznego

konkurowania,

4) wdra˝anie wspólnych przedsi´wzi´ç inwestycyjnych podejmowanych przez przedsi´biorstwa,

5) dzia∏ania modernizacyjne w MSP prowadzàce do

wprowadzenia znaczàcej zmiany produktu lub

procesu produkcyjnego, unowoczeÊnienia technologii, poprawy jakoÊci, zwi´kszenia wydajnoÊci

pracy,

6) rozszerzenie zakresu dzia∏alnoÊci gospodarczej,

7) modernizacj´ Êrodków produkcji,

8) unowoczeÊnienie wyposa˝enia niezb´dnego do

prowadzenia dzia∏alnoÊci gospodarczej firmy,

9) dokonywanie zasadniczych zmian wyrobu lub

us∏ugi, w tym tak˝e zmian w zakresie sposobu

Êwiadczenia us∏ug, poszerzenie oferty towarowej

oraz tworzenie nowych miejsc pracy zwiàzanych

Poz. 856

z nowymi inwestycjami, popraw´ stanu Êrodowiska,

10) wspieranie inwestycji innowacyjnych (w∏àczajàc

inwestycje z zakresu BHP).

162 Technologie przyjazne Êrodowisku,

i oszcz´dne technologie energetyczne

czyste

Zwi´kszenie konkurencyjnoÊci ma∏ych i Êrednich

przedsi´biorstw w warunkach rynku poprzez wspieranie przedsi´biorstw zobligowanych do dostosowania

swojej infrastruktury do wymogów ochrony Êrodowiska z zakresu gospodarki wodno-Êciekowej, ochrony

powietrza oraz przedsi´wzi´ç s∏u˝àcych wdra˝aniu zasad zintegrowanego podejÊcia do zapobiegania

i ograniczania (kontroli) zanieczyszczeƒ.

Wydatki na

1) inwestycje w zakresie

w przedsi´biorstwach,

ochrony

Êrodowiska

2) zmodernizowanie infrastruktury ochrony Êrodowiska w przedsi´biorstwach,

3) modernizowanie instalacji przemys∏owych w kierunku ograniczania materia∏och∏onnoÊci, energoch∏onnoÊci i iloÊci wytwarzanych odpadów w procesach produkcji,

4) dostosowanie wspieranych przedsi´biorstw do

wymogów prawa wspólnotowego w zakresie

ochrony Êrodowiska, m.in. poprzez uzyskanie pozwoleƒ zintegrowanych,

5) ograniczenie oddzia∏ywania na Êrodowisko modernizowanych instalacji,

6) upowszechnienie stosowania BAT (z ang. BAT —

Best Available Techniques — Najlepsza Dost´pna

Technika) w przedsi´biorstwach,

7) wdra˝anie nowoczesnych, energooszcz´dnych,

ma∏o- lub bezodpadowych technologii,

8) inwestycje umo˝liwiajàce dostosowywanie si´ istniejàcych przedsi´biorstw do wymogów prawa

wspólnotowego,

9) zmiany technologii s∏u˝àce eliminowaniu szkodliwych oddzia∏ywaƒ i ucià˝liwoÊci poprzez zapobieganie emisjom do Êrodowiska,

10) zmiany technologii s∏u˝àce zmniejszeniu zapotrzebowania na energi´, wod´ oraz surowce, ze szczególnym uwzgl´dnieniem wtórnego wykorzystania

ciep∏a odpadowego oraz eliminacji wytwarzania

odpadów,

11) zmiany technologii ukierunkowane na ograniczenie wielkoÊci emisji niektórych substancji i energii

do poziomu okreÊlonego w przepisach krajowych

i wspólnotowych oraz w dokumentach referencyjnych BAT,

12) inwestycje w urzàdzenia ograniczajàce emisje zanieczyszczeƒ do Êrodowiska — ograniczenie ∏a-

dunku zanieczyszczeƒ odprowadzanych wraz ze

Êciekami przez przemys∏ do Êrodowiska wodnego,

a w szczególnoÊci substancji niebezpiecznych,

oraz zmniejszenie iloÊci odprowadzanych Êcieków przemys∏owych do wód powierzchniowych,

w tym nieoczyszczonych Êcieków,

26) przygotowanie dokumentacji technicznej, ekonomicznej, kosztorysów, analiz ekonomicznych, zaÊwiadczeƒ, pozwoleƒ, op∏aty oraz nadzór urbanistyczny, architektoniczny, konserwatorski i budowlany, obs∏ug´ geodezyjnà oraz us∏ugi dotyczàce

zarzàdzania projektem.

13) budow´ lub modernizacj´ oczyszczalni i podczyszczalni Êcieków przemys∏owych,

163 Us∏ugi doradztwa dla przedsi´biorstw (informacja, planowanie dzia∏alnoÊci, us∏ugi konsultingowe, marketing, projekty, umi´dzynarodowienie

dzia∏alnoÊci, zarzàdzanie eksportowe i Êrodowiskowe, zakup technologii)

14) zmian´ technologii w celu ograniczenia iloÊci zu˝ywanej wody oraz iloÊci substancji niebezpiecznych odprowadzanych wraz ze Êciekami,

15) obni˝enie wielkoÊci emisji do powietrza substancji zanieczyszczajàcych z istniejàcych obiektów

spalania paliw o mocy cieplnej wprowadzanej

w paliwie wi´kszej ni˝ 50 MW w celu poprawy jakoÊci powietrza oraz dostosowanie funkcjonujàcych obiektów do norm okreÊlonych przepisami

ochrony Êrodowiska,

16) modernizacj´ lub rozbudow´ obiektów spalania

paliw i systemów ciep∏owniczych,

17) modernizacj´ urzàdzeƒ lub wyposa˝enie obiektów

spalania paliw w urzàdzenia lub instalacje do

ograniczenia emisji zanieczyszczeƒ gazowych

i py∏owych,

18) inwestycje w produkcj´ skojarzonà energii elektrycznej i ciep∏a,

19) konwersj´ obiektów spalania paliw na rozwiàzania przyjazne Êrodowisku,

20) przedsi´wzi´cia na rzecz wykorzystywania alternatywnych êróde∏ energii,

21) budow´, rozbudow´ lub modernizacj´ instalacji

do odzysku lub unieszkodliwiania odpadów przemys∏owych, ze szczególnym uwzgl´dnieniem

obiektów, które mogà pe∏niç funkcje us∏ugowe,

zgodnie z krajowym, wojewódzkimi, powiatowymi i gminnymi planami gospodarki odpadami, dla

po∏o˝onych w pobli˝u jednostek gospodarczych,

które nie mogà uniknàç wytwarzania odpadów,

22) budow´, rozbudow´ i modernizacj´ instalacji

i urzàdzeƒ do odzysku, a w szczególnoÊci recyklingu lub unieszkodliwiania odpadów opakowaniowych i pou˝ytkowych, w tym po substancjach niebezpiecznych, wytwarzanych w danym przedsi´biorstwie lub grupie przedsi´biorstw,

23) budow´, rozbudow´ lub modernizacj´ instalacji

do przekszta∏cania odpadów w celu u∏atwienia ich

magazynowania i transportu oraz przygotowania

do odzysku lub unieszkodliwiania,

24) budow´, rozbudow´ lub modernizacj´ instalacji

do zbierania lub tymczasowego magazynowania

odpadów, w szczególnoÊci odpadów niebezpiecznych,

25) budow´, modernizacj´ i instalacj´ urzàdzeƒ majàcych na celu ograniczenie iloÊci wytwarzanych odpadów oraz urzàdzeƒ zapewniajàcych w∏aÊciwe

ewidencjonowanie odpadów,

Zwi´kszenie poziomu konkurencyjnoÊci MSP prowadzàcych dzia∏alnoÊç gospodarczà poprzez u∏atwienie dost´pu do specjalistycznej pomocy doradczej.

Umi´dzynarodowienie ma∏ych i Êrednich przedsi´biorstw poprzez u∏atwienie przedsi´biorcom prowadzàcym dzia∏alnoÊç gospodarczà na terenie Polski nawiàzania kontaktów z potencjalnymi kontrahentami

zagranicznymi oraz umo˝liwienie prezentacji swej

oferty eksportowej na targach i wystawach oraz zwiàzanych z nimi gospodarczych misjach zagranicznych,

a tak˝e specjalistyczne us∏ugi doradcze dla mikroprzedsi´biorstw (doradztwo wprowadzajàce innowacyjnoÊç w przedsi´biorstwie i zwi´kszajàce jego konkurencyjnoÊç).

Wydatki na

1) us∏ugi doradcze w zakresie prowadzenia przedsi´biorstwa na terenie UE,

2) us∏ugi doradcze w zakresie jakoÊci, dotyczàce

w szczególnoÊci

a) projektowania, wdra˝ana i doskonalenia systemów zarzàdzania jakoÊcià, zarzàdzania Êrodowiskowego lub zarzàdzania BHP,

b) uzyskiwania i odnawiania certyfikatów zgodnoÊci dla wyrobów, us∏ug, surowców, maszyn

i urzàdzeƒ, aparatury kontrolno-pomiarowej lub

kwalifikacji personelu,

c) wydawania deklaracji zgodnoÊci producenta

w zakresie okreÊlonym w lit. b,

d) zapewnienia bezpieczeƒstwa zdrowotnego ˝ywnoÊci,

3) us∏ugi doradcze zwiàzane z innowacjami i nowymi

technologiami, obejmujàce z zakresu

a) wdra˝ania strategii rozwoju przedsi´biorstwa

w oparciu o nowe technologie i rozwiàzania innowacyjne,

b) tworzenia przedsi´biorstw opartych na wykorzystaniu nowych technologii lub zamierzajàcych podjàç dzia∏alnoÊç gospodarczà polegajàcà na wytwarzaniu wyrobów lub Êwiadczeniu

nowych us∏ug na rynku polskim albo znaczàco

ulepszonych w porównaniu z wyst´pujàcymi na

tym rynku,

c) wykorzystywania technologii informatycznych

w przedsi´biorstwie,

4) us∏ugi doradcze w zakresie: wprowadzania przez

przedsi´biorc´ produktów na nowe rynki zagraniczne, tworzenie sieci kooperacyjnych przedsi´biorstw, ∏àczenia si´ przedsi´biorstw, pozyskiwania zewn´trznego finansowania na rozwój dzia∏alnoÊci gospodarczej,

5) udzia∏ przedsi´biorców w wyjazdowych misjach

gospodarczych zwiàzanych z udzia∏em w zagranicznych imprezach targowo-wystawienniczych,

6) udzia∏ przedsi´biorców w targach lub wystawach

za granicà,

7) nawiàzywanie bezpoÊrednich kontaktów handlowych polskich przedsi´biorców z przedstawicielami firm zagranicznych w celu prezentacji swoich

mo˝liwoÊci eksportowych na dany rynek,

8) popraw´ pozycji konkurencyjnej przedsi´biorców

obj´tych dofinansowaniem w stosunku do konkurentów korzystajàcych z podobnych instrumentów

promocji eksportu na rynkach zagranicznych, jak

równie˝ wzrost skali umi´dzynarodowienia polskich przedsi´biorstw,

9) promocj´ wp∏ywajàcà na wzrost skali umi´dzynarodowienia przedsi´biorstw i udzia∏ przedsi´biorstw w imprezach promocyjnych,

10) popraw´ dost´pu przedsi´biorstw do rynków zagranicznych,

11) u∏atwienie nawiàzania bezpoÊrednich kontaktów

handlowych z potencjalnymi kontrahentami zagranicznymi,

12) prezentacj´ oferty eksportowej na targach i wystawach oraz zwiàzanych z nimi gospodarczych misjach zagranicznych,

13) wsparcie udzia∏u przedsi´biorstw w wyjazdowych

misjach gospodarczych zwiàzanych z udzia∏em

w zagranicznych imprezach targowo-wystawienniczych,

14) wzmocnienie wspó∏pracy pomi´dzy przedsi´biorcami zarejestrowanymi w Polsce i zagranicznymi

przedsi´biorcami,

15) opracowanie strategii umieszczenia produktu na

nowym rynku zbytu,

16) wprowadzenie na rynek nowego produktu,

Poz. 856

a) koordynacj´ prac KSU oraz kierunków jego rozwoju, opracowywanie i wdra˝anie wypracowanych procedur i zasad post´powania, zapewnienie narz´dzi komunikacji i wymiany doÊwiadczeƒ lub produktów w ramach sieci,

b) udoskonalanie i utrzymanie standardów Êwiadczenia us∏ug dla przedsi´biorców oraz standardów funkcjonowania organizacji nale˝àcych do

sieci, w tym audytów certyfikacyjnych,

c) zapewnienie wspólnej i kompleksowej oferty

szkoleƒ konsultantów, badanie potrzeb szkoleniowych i szkolenia konsultantów,

d) promocj´ KSU i jego dzia∏aƒ, analiz´ dzia∏aƒ

promocyjnych, aktualizacj´ strategii promocyjnej i realizacj´ dzia∏aƒ z niej wynikajàcych,

m.in. organizowanie konferencji i seminariów,

tworzenie i utrzymywanie stron internetowych,

przygotowywanie, wydawanie oraz dystrybucj´

materia∏ów promocyjnych, w tym publikacji,

e) opracowywanie i wdra˝anie nowego zakresu

us∏ug lub sposobów realizacji us∏ug i ich marketingu,

22) wsparcie projektów inwestycyjnych niezb´dnych

dla w∏aÊciwego funkcjonowania KSU i instytucji

nale˝àcych do sieci polegajàce na

a) zakupie wyposa˝enia poprawiajàcego Êwiadczenie realizowanych us∏ug lub umo˝liwiajàcego Êwiadczenie nowych us∏ug,

b) dostosowywaniu pomieszczeƒ w celu poprawy

Êwiadczenia us∏ug dla przedsi´biorców,

c) zapewnieniu sprawnego funkcjonowania KSU

m.in. w zakresie wymiany informacji, produktów czy us∏ug, wspólnej obs∏ugi klientów przez

kilka instytucji z sieci, w tym poprzez projekty

polegajàce na opracowaniu oprogramowania

wymiany informacji, w∏àcznie z nadzorem techniczno-merytorycznym oraz analizà jego funkcjonowania,

23) wspieranie projektów zg∏aszanych przez instytucje

otoczenia biznesu oraz organizacje dzia∏ajàce

w sieci instytucji otoczenia biznesu Êwiadczàce

us∏ugi wyspecjalizowane na rzecz przedsi´biorstw, m.in.

17) zdobycie nowej grupy klientów,

a) projekty polegajàce na przygotowaniu i wdro˝eniu pakietów nowych us∏ug dla przedsi´biorców,

18) racjonalizacj´ przep∏ywów finansowych, towarów,

materia∏ów, informacji wewnàtrz przedsi´biorstwa,

b) projekty zwiàzane z poprawà istniejàcej oferty

us∏ugowej dla przedsi´biorstw,

19) komputeryzacj´, racjonalizacj´ logistyki sprzeda˝y

towarów i us∏ug,

20) popraw´ zarzàdzania wewnàtrz firmy itp.,

21) wsparcie projektów dotyczàcych m.in. budowy

i wzmocnienia Krajowego Systemu Us∏ug (KSU)

i organizacji nale˝àcych do sieci KSU poprzez

c) projekty zwiàzane z tworzeniem i utrzymywaniem standardów Êwiadczenia us∏ug dla przedsi´biorców, przez sieci instytucji otoczenia biznesu oraz standardów funkcjonowania instytucji nale˝àcych do sieci,

24) popraw´ istniejàcej oferty us∏ug dla przedsi´biorstw w zakresie projektów wdra˝anych we

wspó∏pracy z partnerami zagranicznymi lub mi´dzynarodowymi sieciami instytucji otoczenia biznesu,

25) wspieranie projektów s∏u˝àcych powstawaniu sieci instytucji otoczenia biznesu,

26) wspieranie projektów inwestycyjnych niezb´dnych dla w∏aÊciwego funkcjonowania instytucji

otoczenia biznesu oraz sieci instytucji otoczenia

biznesu, Êwiadczàcych us∏ugi wyspecjalizowane

o charakterze ponadregionalnym/regionalnym na

rzecz przedsi´biorstw,

27) wspieranie projektów o charakterze ponadregionalnym i regionalnym realizowanych we wspó∏pracy z zagranicznymi instytucjami otoczenia biznesu oraz z zagranicznymi sieciami instytucji otoczenia biznesu,

28) popraw´ funkcjonowania sieci instytucji otoczenia biznesu (wymiana informacji, produktów czy

us∏ug, wspólna obs∏uga klientów przez kilka

oÊrodków sieci),

29) wspieranie projektów zwiàzanych z dzia∏alnoÊcià

promocyjnà instytucji otoczenia biznesu oraz ich

sieci,

30) przygotowanie krajowej sieci instytucji otoczenia

biznesu do cz∏onkostwa w mi´dzynarodowych

sieciach instytucji otoczenia biznesu, w tym poprzez dostosowanie zakresu us∏ug i ich standardów,

31) dzia∏alnoÊç promocyjnà instytucji otoczenia biznesu, ich sieci oraz dzia∏ania majàce na celu zwi´kszenie zasi´gu oddzia∏ywania sieci instytucji otoczenia biznesu,

32) organizowanie konferencji i seminariów informacyjnych,

33) tworzenie i utrzymywanie stron internetowych,

w tym g∏ównie interaktywnych, zawierajàcych aktualnà ofert´ dla przedsi´biorstw.

164 Wspólne us∏ugi dla przedsi´biorców (parki przemys∏owe i naukowo-technologiczne, inkubatory

przedsi´biorczoÊci, stymulacja rozwoju us∏ug,

promocja, powiàzania, konferencje, targi handlowe)

Wspieranie wspólnych us∏ug dla ma∏ych i Êrednich przedsi´biorców, tworzenie i udost´pnienie

przedsi´biorcom nowej infrastruktury prowadzenia

dzia∏alnoÊci gospodarczej w ramach parków przemys∏owych i inkubatorów przedsi´biorczoÊci.

Zach´canie do rozwijania nowych form aktywnoÊci gospodarczej generujàcych miejsca pracy poprzez

oferowanie infrastruktury do prowadzenia dzia∏alnoÊci dostosowanej do potrzeb nowych przedsi´biorstw.

Wydatki na

1) tworzenie parków przemys∏owych i naukowo-technologicznych,

Poz. 856

2) powstawanie inkubatorów technologicznych,

3) realizacj´ projektów inwestycyjnych zwiàzanych

z powstawaniem i rozwojem parków przemys∏owych, parków naukowo-technologicznych oraz inkubatorów technologicznych,

4) realizacj´ us∏ug doradczych dla instytucji zarzàdzajàcych parkami przemys∏owymi, parkami naukowo-technologicznymi oraz inkubatorami technologicznymi,

5) us∏ugi doradcze dla osób chcàcych rozpoczàç lub

prowadzàcych dzia∏alnoÊç gospodarczà,

6) modernizacj´ i przystosowanie obiektów, w których zlokalizowane b´dà inkubatory przedsi´biorczoÊci (na obszarach podlegajàcych restrukturyzacji),

7) tworzenie w zdegradowanych obszarach miejskich

warunków lokalowych i infrastrukturalnych do

rozwoju ma∏ej i Êredniej przedsi´biorczoÊci,

8) remont, przebudow´, adaptacj´ lub przystosowanie budynków, pomieszczeƒ i opustosza∏ej kubatury (na obszarach powojskowych i poprzemys∏owych) dla: biur, warsztatów, dla potrzeb tworzenia

inkubatorów przedsi´biorczoÊci oraz pomieszczeƒ

konferencyjnych,

9) zakup wyposa˝enia nierozerwalnie zwiàzanego

z projektem,

10) prace inwestycyjne i zwiàzane z procesem inwestycyjnym, w tym: przygotowanie terenu pod budow´, prace ziemne, budowlano-monta˝owe, rozbiórkowe, remontowe, modernizacyjne, konserwacyjne, wykoƒczeniowe, ziemne, przebudowa infrastruktury technicznej kolidujàcej z inwestycjà,

11) realizacj´ us∏ug doradczych dla instytucji zarzàdzajàcych parkami przemys∏owymi, parkami naukowo-technologicznymi oraz inkubatorami technologicznymi,

12) przygotowanie dokumentacji technicznej, studium

wykonalnoÊci, raportu oddzia∏ywania na Êrodowisko, kosztorysów, zaÊwiadczeƒ, pozwoleƒ, op∏aty

oraz nadzór urbanistyczny, architektoniczny, konserwatorski i budowlany, obs∏ug´ geodezyjnà oraz

us∏ugi dotyczàce zarzàdzania projektem.

165 Monta˝ finansowy

¸àczenie ró˝nych êróde∏ finansowania.

U∏atwienie przedsi´biorcom dost´pu do zewn´trznych êróde∏ finansowania inwestycji, rozbudowa systemu por´czeƒ kredytowych i funduszy mikropo˝yczkowych, a tak˝e funduszy kapita∏u zalà˝kowego.

Wydatki na

1) dokapitalizowanie funduszy mikropo˝yczkowych,

2) dokapitalizowanie funduszy por´czeƒ kredytowych,

3) wsparcie powstawania funduszy kapita∏u zalà˝kowego,

4) u∏atwienie funkcjonowania przedsi´biorstw poprzez wspieranie instytucji otoczenia biznesu dostarczajàcych us∏ugi dla przedsi´biorstw.

166 Us∏ugi spo∏eczne dla pracowników (opieka dla

osób pozostajàcych na ich utrzymaniu, ochrona

zdrowia, bezpieczeƒstwo, dzia∏alnoÊç w zakresie

kultury)

167 Dokszta∏canie zawodowe dla MÂP oraz dla sektora rzemieÊlniczego

Wspieranie szkolenia i dokszta∏cania zawodowego

s∏u˝àcego rozwijaniu potencja∏u kadrowego ma∏ych

i Êrednich przedsi´biorstw oraz rzemios∏a.

Wydatki na

1) kszta∏cenie i szkolenie zawodowe oraz na kszta∏cenie ustawiczne s∏u˝àce rozwijaniu potencja∏u kadrowego,

2) szkolenia dla kadry zarzàdzajàcej i technicznej prowadzone w oÊrodkach badawczych i przedsi´biorstwach.

17 Turystyka

171 Inwestycje majàtkowe (centra informacji, baza

noclegowa, zaplecze gastronomiczne, punkty

us∏ugowe)

U∏atwienie dost´pu do obiektów kultury i turystyki, mi´dzy innymi poprzez rozbudow´ infrastruktury

przyczyniajàcej si´ do wzrostu ekonomicznej aktywnoÊci regionów oraz ich atrakcyjnoÊci dla turystów, inwestorów i mieszkaƒców.

Wydatki na

1) rozwój i modernizacj´ infrastruktury gastronomicznej, m.in. w obiektach podkreÊlajàcych specyfik´ regionu, np. m∏yny, kuênie, obiekty podworskie,

2) opracowanie i utworzenie systemów i centrów informacji turystycznej, w tym nowoczesnej, interaktywnej sieci informacji internetowej,

3) rozwój i modernizacj´ publicznej infrastruktury informacyjnej (np. centra i punkty informacji kulturalnej),

4) budow´ lub modernizacj´ lokalnej bazy kulturalnej

i turystycznej, w tym: infrastruktury noclegowej,

gastronomicznej, informacyjno-recepcyjnej i innej

infrastruktury turystycznej,

5) budow´ lub modernizacj´ infrastruktury s∏u˝àcej

rozwojowi aktywnych form turystyki, w tym budow´ i modernizacj´ obiektów sportowych i rekreacyjnych,

6) przygotowanie dokumentacji technicznej, ekonomicznej, kosztorysów, analiz ekonomicznych, zaÊwiadczeƒ, pozwoleƒ, op∏aty oraz nadzór urbani-

Poz. 856

styczny, architektoniczny, konserwatorski i budowlany, obs∏ug´ geodezyjnà oraz us∏ugi dotyczàce

zarzàdzania projektem,

7) projekty inwestycyjne gmin uzdrowiskowych zwiàzane z rozwojem funkcji leczniczo-wypoczynkowych,

8) prace inwestycyjne i zwiàzane z procesem inwestycyjnym, w tym: przygotowanie terenu pod budow´, prace ziemne, budowlano-monta˝owe, instalacyjne, wykoƒczeniowe,

9) zakup wyposa˝enia zwiàzanego z inwestycjà i niezabudowanych nieruchomoÊci nierozerwalnie

zwiàzanych z projektem,

10) przygotowanie projektu (przeprowadzenie prac

studialnych, ekspertyz, badania geologiczne) dokumentacji technicznej i przetargowej, w tym przygotowanie studium wykonalnoÊci, raportu oddzia∏ywania na Êrodowisko, opinie konserwatorskie

oraz prace projektantów, architektów i konserwatorów, nadzór inwestorski oraz us∏ugi zarzàdzania

projektem.

172 Przedsi´wzi´cia majàce na celu rozwój i Êwiadczenie us∏ug turystycznych, dzia∏alnoÊci sportowej, kulturowej i rekreacyjnej oraz dziedzictwo

kulturowe

Rozwijanie kompleksowego systemu informacji

w zakresie kultury i turystyki.

Wydatki na

1) opracowanie i utworzenie systemów informacji

w zakresie kultury i turystyki, w tym nowoczesnej,

interaktywnej sieci informacji internetowej,

2) budow´ i modernizacj´ systemów informacji kulturalnej i turystycznej,

3) prace inwestycyjne i zwiàzane z procesem inwestycyjnym, w tym: przygotowanie terenu pod budow´, prace ziemne, budowlano-monta˝owe, instalacyjne, wykoƒczeniowe,

4) zakup wyposa˝enia zwiàzanego z inwestycjà i niezabudowanych nieruchomoÊci nierozerwalnie

zwiàzanych z projektem,

5) przygotowanie projektu (przeprowadzenie prac

studialnych, ekspertyz, badania geologiczne) dokumentacji technicznej i przetargowej, w tym

przygotowanie studium wykonalnoÊci, raportu oddzia∏ywania na Êrodowisko, opinie konserwatorskie oraz prace projektantów, architektów i konserwatorów, nadzór inwestorski oraz us∏ugi zarzàdzania projektem.

173 Wspólne us∏ugi dla przemys∏u turystycznego

(obejmujàce dzia∏alnoÊç promocyjnà, sieci, konferencje i targi handlowe)

Podejmowanie dzia∏aƒ promocyjnych z zakresu turystyki i kultury.

Wydatki na

1) organizacj´ imprez i wydarzeƒ turystycznych oraz

kulturalnych przyciàgajàcych turystów z innych regionów Polski i z zagranicy oraz udzia∏ w specjalistycznych targach,

2) opracowanie i wdra˝anie programów rozwoju

i promocji lokalnych i regionalnych produktów turystycznych i kulturowych.

174 Specjalistyczne dokszta∏canie zawodowe w dziedzinie turystyki

Szkolenia, sta˝e i studia podyplomowe z zakresu

turystyki.

18 Badania, rozwój technologiczny i dzia∏ania innowacyjne (B+R)

181 Projekty badawcze prowadzone przez jednostki

naukowe

Projekty badawcze i celowe w obszarze monitorowania i prognozowania rozwoju technologii (z ang. foresight)

182 InnowacyjnoÊç i transfer technologii, ustanawianie wzajemnych powiàzaƒ i nawiàzywanie

wspó∏pracy miedzy przedsi´biorstwami lub instytucjami naukowymi

Wydatki na

1) projekty celowe obejmujàce badania stosowane

i prace rozwojowe: wy∏àcznie w zakresie badaƒ

przemys∏owych i przedkonkurencyjnych prowadzonych przez przedsi´biorstwa lub grupy przedsi´biorstw, samodzielnie albo we wspó∏pracy z instytucjami sfery B+R,

2) projekty celowe realizowane przez Centrum Zaawansowanych Technologii (CZT).

183 Infrastruktura badawczo-rozwojowa (B+R)

Wydatki na

1) inwestycje zwiàzane z budowà, modernizacjà i wyposa˝eniem specjalistycznych laboratoriów CZT

i centrów doskona∏oÊci (CD), dzia∏ajàcych w priorytetowych dziedzinach rozwoju polskiej gospodarki,

2) inwestycje zwiàzane z budowà, modernizacjà i wyposa˝eniem laboratoriów Êwiadczàcych specjalistyczne us∏ugi dla przedsi´biorstw, realizowane

przez jednostki naukowe.

184 Kszta∏cenie pracowników naukowych

2. Zasoby ludzkie

21 Polityka rynku pracy

Rozwój oferty us∏ug instytucji rynku pracy (w tym

organizacji pozarzàdowych) oraz jednostek naukowych do rosnàcych potrzeb w zakresie aktywizacji zawodowej osób bezrobotnych i poszukujàcych pracy.

Poz. 856

Dzia∏ania wspierajàce i promujàce zatrudnienie oraz

samozatrudnienie m∏odzie˝y, w tym absolwentów

wszystkich typów szkó∏. Ograniczanie zjawiska d∏ugotrwa∏ego bezrobocia i jego przyczyn poprzez wsparcie

osób bezrobotnych i d∏ugotrwale bezrobotnych w zakresie reintegracji zawodowej oraz wsparcie dla otoczenia spo∏ecznego tych osób.

Wydatki na

1) subsydiowanie zatrudnienia m∏odzie˝y i bezrobotnych ze szczególnym uwzgl´dnieniem subsydiowania zatrudnienia w sektorze MSP oraz w organizacjach pozarzàdowych (trzeci sektor),

2) sta˝e oraz szkolenia majàce na celu dostosowanie

kwalifikacji do potrzeb rynku pracy poprzez nabycie kwalifikacji, podniesienie kwalifikacji lub ich

zmian´,

3) doradztwo, szkolenia oraz Êrodki na podj´cie dzia∏alnoÊci gospodarczej,

4) poradnictwo zawodowe i poÊrednictwo pracy,

5) wsparcie realizacji programów innowacyjnych,

w szczególnoÊci zawierajàcych nowatorskie podejÊcie do problematyki zwalczania bezrobocia

wÊród m∏odzie˝y, zwalczania bezrobocia d∏ugotrwa∏ego i wykorzystujàcych nowe technologie,

6) wspieranie wolontariatu, jako etapu przygotowawczego do podj´cia zatrudnienia, poprzez organizowanie i dofinansowanie stanowisk pracy

dla wolontariuszy w instytucjach administracji publicznej i organizacjach pozarzàdowych,

7) monitorowanie,

8) rozwijanie i promocj´ trójstronnych umów szkoleniowych (zawartych pomi´dzy urz´dem pracy,

jednostkà szkoleniowà i pracodawcà), w szczególnoÊci przez upowszechnianie najlepszych praktyk,

9) ocen´ wp∏ywu obowiàzujàcych rozwiàzaƒ prawnych na rynek pracy przez badania, analizy i ekspertyzy,

10) doskonalenie systemu szkolenia kadr publicznych

s∏u˝b zatrudnienia i innych instytucji rynku pracy

— w szczególnoÊci poprzez diagnozowanie potrzeb szkoleniowych, tworzenie i wdra˝anie planów i programów szkoleniowych,

11) prowadzenie analiz, badaƒ oraz dokonywanie ekspertyz dotyczàcych funkcjonowania publicznych

s∏u˝b zatrudnienia i innych instytucji rynku pracy,

12) wyposa˝enie publicznych s∏u˝b zatrudnienia

w sprz´t komputerowy i biurowy oraz narz´dzia

informatyczne wspierajàce realizacj´ ich zadaƒ,

z uwzgl´dnieniem nowoczesnych technologii komunikacji i informacji,

13) administrowanie i rozwój portalu publicznych

s∏u˝b zatrudnienia jako jednego z narz´dzi informacji i komunikacji,

14) prowadzenie analiz, badaƒ oraz dokonywanie ekspertyz dotyczàcych stosowanych instrumentów

i programów oraz tworzenie instrumentów, metod

i programów w zakresie: poÊrednictwa pracy, tworzenia miejsc pracy, aktywizacji zawodowej bezrobotnych (ze szczególnym uwzgl´dnieniem szkoleƒ

zwi´kszajàcych mobilnoÊç i szanse na rynku pracy), informacji i poradnictwa zawodowego, standardów us∏ug i identyfikacji programów rynku

pracy o najwy˝szej skutecznoÊci oraz ich upowszechnianie,

15) prowadzenie analiz, badaƒ i prognoz w zakresie

popytu i poda˝y zasobów pracy,

16) utworzenie, prowadzenie i aktualizowanie rejestru

instytucji prowadzàcych szkolenia dla bezrobotnych i poszukujàcych pracy,

17) doskonalenie systemu zach´t do inwestowania

w szkolenia, w szczególnoÊci poprzez projektowanie i wdra˝anie nowych instrumentów,

18) opracowywanie i aktualizacja modu∏owych programów szkoleƒ dla potrzeb rynku pracy (ekspertyzy, tworzenie rejestrów),

19) prowadzenie badaƒ, analiz i ekspertyz majàcych

na celu diagnoz´ potrzeb szkoleniowych osób bezrobotnych, zagro˝onych bezrobociem, wymagaƒ

kwalifikacyjnych oraz dotyczàcych barier uczestnictwa w szkoleniach oraz metod eliminacji tych

barier,

20) opracowywanie i aktualizacja standardów kwalifikacji zawodowych (badania, ekspertyzy, tworzenie

rejestrów),

21) przygotowanie metodologii budowania strategii

rozwoju kadr w przedsi´biorstwach, w szczególnoÊci z sektorów restrukturyzowanych,

22) doskonalenie kadr publicznych s∏u˝b zatrudnienia

i innych instytucji rynku pracy, w szczególnoÊci

przez szkolenia i studia podyplomowe, wsparcie,

doradztwo i instrukta˝,

23) rozwijanie dialogu spo∏ecznego i w∏àczanie partnerów spo∏ecznych do dzia∏aƒ na rynku pracy,

w szczególnoÊci przez: akcje promocyjne, szkolenia, warsztaty skierowane do ró˝nych Êrodowisk

majàce na celu m.in. popularyzowanie idei aktywizacji zawodowej oraz sprzyjajàce zwi´kszaniu oddzia∏ywania organizacji pozarzàdowych na rynek

pracy,

24) projektowanie i wdra˝anie nowych rozwiàzaƒ organizacyjnych oraz instrumentów i programów

rynku pracy uwzgl´dniajàcych wzmacnianie powiàzaƒ na szczeblu lokalnym i regionalnym,

25) upowszechnianie metod i narz´dzi informacji i poradnictwa zawodowego (z wykorzystaniem nowych technologii),

26) promowanie i wsparcie projektów pilota˝owych

i innowacyjnych z zakresu us∏ug instytucji rynku

Poz. 856

pracy, w tym: poÊrednictwa pracy, poradnictwa

i informacji zawodowej, szkoleƒ,

27) upowszechnianie informacji o us∏ugach Êwiadczonych przez instytucje rynku pracy, w tym: placówki informacji i poradnictwa zawodowego,

28) promowanie problematyki planowania rozwoju

zawodowego,

29) popularyzacj´ najlepszych praktyk,

30) przygotowanie zawodowe w miejscu pracy,

31) opracowywanie i rozpowszechnianie informacji

promujàcej êród∏a i miejsca dost´pu do informacji o

a) ofertach zatrudnienia ze szczególnym uwzgl´dnieniem sektora MÂP oraz w trzecim sektorze,

b) formach zatrudnienia ze szczególnym uwzgl´dnieniem sektora MÂP oraz w trzecim sektorze,

c) mo˝liwoÊciach podnoszenia kwalifikacji i zdobywania doÊwiadczenia,

d) mo˝liwoÊciach uzyskania wsparcia finansowego na rozpocz´cie dzia∏alnoÊci gospodarczej,

e) wolontariacie,

32) akcje informacyjne majàce na celu

a) promowanie postaw aktywnych, w tym promowanie samozatrudnienia,

b) uÊwiadomienie koniecznoÊci planowania kariery i rozwoju zawodowego,

c) promowanie mobilnoÊci, elastycznoÊci, przedsi´biorczoÊci i koniecznoÊci dostosowywania

si´ do zmieniajàcych si´ warunków rynku pracy,

33) wspieranie inicjatyw lokalnych majàcych na celu

pomoc m∏odzie˝y w wejÊciu na rynek pracy,

34) aktywizacj´ zawodowà osób bezrobotnych oraz

m∏odzie˝y poprzez

a) doradztwo, szkolenia oraz przyznanie jednorazowych Êrodków na podj´cie dzia∏alnoÊci gospodarczej,

b) poradnictwo zawodowe i poÊrednictwo pracy,

c) kluby pracy,

d) wspieranie wolontariatu poprzez finansowanie

okreÊlonych przepisami Êwiadczeƒ oraz pokrywanie kosztów zwiàzanych z pracà wolontariusza (w tym organizacja i finansowanie stanowisk pracy w instytucjach administracji publicznej i organizacjach pozarzàdowych),

e) us∏ugi poradnictwa zawodowego i poÊrednictwa pracy z uwzgl´dnieniem indywidualnych

planów dzia∏aƒ,

35) promocj´ inicjatyw lokalnych wspomagajàcych

osoby d∏ugotrwale bezrobotne w ponownym wejÊciu na rynek pracy, w tym akcje uÊwiadamiajàce

i kampanie informacyjne,

36) wsparcie inicjatyw samoorganizacji i samopomocy wÊród osób bezrobotnych, poprzez doradztwo

i szkolenia, prowadzàce do uzyskania zatrudnienia.

22 Przeciwdzia∏anie zjawisku wykluczenia spo∏ecznego

Ograniczenie zjawiska marginalizacji spo∏ecznej

i przygotowanie osób nara˝onych na wykluczenie

spo∏eczne do wejÊcia na rynek pracy, utrzymania zatrudnienia lub powrotu do czynnego ˝ycia zawodowego.

Zwi´kszenie stopnia przygotowania zawodowego

i poprawa zdolnoÊci do uzyskania zatrudnienia przez

osoby o znacznym i umiarkowanym stopniu niepe∏nosprawnoÊci, d∏ugotrwale bezrobotne oraz m∏odzie˝ zagro˝onà wykluczeniem spo∏ecznym.

Budowanie potencja∏u oraz tworzenie nowych

i doskonalenie istniejàcych instrumentów zwi´kszajàcych mo˝liwoÊci osób niepe∏nosprawnych na rynku

pracy.

Zwi´kszenie stopnia przygotowania zawodowego

i poprawa zdolnoÊci do uzyskania zatrudnienia przez

osoby niepe∏nosprawne, osoby po raz pierwszy wchodzàce na rynek pracy lub d∏ugotrwale bezrobotne oraz

doÊwiadczajàce najwi´kszych problemów przy wejÊciu na rynek pracy.

Wydatki na

1) doradztwo/poradnictwo zwi´kszajàce potencja∏ zawodowy i mo˝liwoÊci uzyskania pracy przez osoby

niepe∏nosprawne, warsztaty psychologiczne ukierunkowane na zwi´kszenie aktywnoÊci zawodowej

osób niepe∏nosprawnych, podnoszàce zdolnoÊç

do zatrudnienia osób niepe∏nosprawnych,

2) szkolenia dla otoczenia wspó∏pracujàcego z osobami niepe∏nosprawnymi

a) szkolenia i warsztaty dla publicznych s∏u˝b zatrudnienia, s∏u˝b medycyny pracy oraz pracowników jednostek samorzàdu terytorialnego realizujàcych zadania na rzecz zatrudnienia osób

niepe∏nosprawnych podnoszàce umiej´tnoÊci

w zakresie pracy z niepe∏nosprawnym klientem

i jego rodzinà,

b) szkolenia podnoszàce umiej´tnoÊç wspó∏pracy

pracodawców zatrudniajàcych osoby niepe∏nosprawne, w tym umiej´tnoÊci w zakresie rozumienia potrzeb niepe∏nosprawnych pracowników,

c) szkolenia i warsztaty dla pracowników niepublicznych instytucji rynku pracy Êwiadczàcych

us∏ugi na rzecz osób bezrobotnych podnoszàce

umiej´tnoÊci w zakresie pracy z niepe∏nosprawnym klientem,

Poz. 856

d) szkolenia dla pracowników wspó∏pracujàcych

w swym Êrodowisku pracy z osobami niepe∏nosprawnymi zwi´kszajàce umiej´tnoÊci w zakresie wspó∏pracy z niepe∏nosprawnymi partnerami,

e) szkolenia dla pracodawców (oraz organizatorów pracy w firmach) zatrudniajàcych lub zamierzajàcych zatrudniç osoby niepe∏nosprawne

majàce na celu uzyskanie lub podniesienie

umiej´tnoÊci w zakresie organizacji stanowisk

pracy oraz warunków i Êrodowiska pracy dla

niepe∏nosprawnych pracowników,

f) szkolenia dla doradców, w tym zawodowych

i innych us∏ugodawców, podnoszàce umiej´tnoÊci w zakresie Êwiadczenia us∏ug osobom

niepe∏nosprawnym s∏u˝àce wspieraniu ich

w funkcjonowaniu na rynku pracy,

3) rozwój i promocja us∏ug doradczych dla osób niepe∏nosprawnych, dla organizacji pozarzàdowych

i innych us∏ugodawców dla dzia∏aƒ zmierzajàcych

do integracji osób niepe∏nosprawnych na otwartym rynku pracy oraz innych us∏ug zwi´kszajàcych

aktywnoÊç zawodowà tych osób

a) rozwój us∏ug w zakresie poszukiwania miejsc

pracy dla osób niepe∏nosprawnych,

b) rozwój us∏ug z zakresu organizowania stanowisk pracy i Êrodowiska pracy dla osób niepe∏nosprawnych, a tak˝e wspierania osób niepe∏nosprawnych w ich aktywnoÊci zawodowej,

c) us∏ugi wspierajàce dost´p osób niepe∏nosprawnych do szkoleƒ,

d) rozwijanie dzia∏alnoÊci doradczej dla organizacji

pozarzàdowych,

4) rozwijanie form i programów szkolenia osób niepe∏nosprawnych on-line,

5) dzia∏ania s∏u˝àce tworzeniu miejsc pracy dla osób

niepe∏nosprawnych i wi´kszych mo˝liwoÊci ich zatrudniania

a) organizowanie sta˝y,

b) pokrywanie kosztów przystosowania stanowiska pracy do potrzeb wynikajàcych z niepe∏nosprawnoÊci pracownika,

c) subsydia dla organizacji non-profit oferujàcych

us∏ugi wspierajàce przechodzenie osób niepe∏nosprawnych na otwarty rynek pracy,

d) subsydiowanie wynagrodzeƒ osób niepe∏nosprawnych, rekompensujàce pracodawcom

zwi´kszone koszty ich zatrudniania wynikajàce

z ni˝szej produktywnoÊci niepe∏nosprawnego

pracownika,

e) rozwijanie dostosowanych do potrzeb niepe∏nosprawnych alternatywnych form pracy — telepraca, praca przez Internet, praca w niepe∏nym wymiarze,

f) subsydia do wynagrodzeƒ osób niepe∏nosprawnych zatrudnianych przez organizacje non-profit dzia∏ajàce na rzecz integracji osób niepe∏nosprawnych na otwartym rynku pracy,

g) rozwijanie i promocja form wspó∏pracy pomi´dzy pracodawcami, ich organizacjami, zwiàzkami zawodowymi, stowarzyszeniami i organizacjami pozarzàdowymi s∏u˝àcych zwi´kszaniu

mo˝liwoÊci zatrudniania osób niepe∏nosprawnych,

6) zmian´ postaw spo∏ecznych wobec osób niepe∏nosprawnych, w szczególnoÊci w Êrodowisku pracy,

przez

a) kampanie informacyjno-promocyjne skierowane do pracodawców oraz ich pracowników,

b) kampanie informacyjno-promocyjne skierowane do spo∏ecznoÊci lokalnych i decydentów,

7) badania i ekspertyzy w obszarze rehabilitacji zawodowej i zatrudniania osób niepe∏nosprawnych,

w tym badania s∏u˝àce zindywidualizowaniu

Êwiadczonych us∏ug

a) badania dotyczàce specyficznych potrzeb ró˝nych grup osób niepe∏nosprawnych o znacznym i umiarkowanym stopniu niepe∏nosprawnoÊci zwiàzane z przystosowaniem ich do zatrudnienia i trwa∏ej integracji na rynku pracy,

b) badania z zakresu rozpoznawania zapotrzebowania na prac´ osób niepe∏nosprawnych,

w tym na prac´ z wykorzystaniem nowych form

organizacji pracy,

c) badania dotyczàce nowych form rehabilitacji zawodowej i metod pracy z osobami niepe∏nosprawnymi,

d) badania warunków trwa∏ej integracji zawodowej osób niepe∏nosprawnych,

8) utworzenie, udost´pnienie i aktualizowanie centralnej i regionalnych baz danych, dotyczàcych

osób niepe∏nosprawnych, informacji o szkoleniach, miejscach pracy, wsparciu finansowym pracodawców zatrudniajàcych osoby niepe∏nosprawne, s∏u˝b i instytucji dzia∏ajàcych na rzecz aktywizacji zawodowej osób niepe∏nosprawnych i zwalczania bezrobocia tych osób, a tak˝e organizacji

pozarzàdowych, w tym zrzeszajàcych osoby niepe∏nosprawne, zajmujàcych si´ problematykà rynku pracy oraz zawierajàcych dane z badaƒ oceny

stopnia zaspokojenia potrzeb wynikajàcych z niepe∏nosprawnoÊci. Upowszechnianie informacji

dla osób niepe∏nosprawnych, instytucji rynku pracy i innych podmiotów poprzez utworzenie portalu internetowego i administrowanie nim,

9) upowszechnianie zasad programowania, monitoringu i ewaluacji dzia∏aƒ s∏u˝àcych zwi´kszaniu aktywnoÊci zawodowej osób niepe∏nosprawnych

oraz wymiana dobrych praktyk,

Poz. 856

10) dzia∏alnoÊç centrów integracji spo∏ecznej (CIS) adresowane na rzecz osób d∏ugotrwale bezrobotnych, bezdomnych (uczestniczàcych w programie

wychodzenia z bezdomnoÊci), uzale˝nionych, jak

równie˝ osób opuszczajàcych zak∏ady karne i doÊwiadczajàcych trudnoÊci w procesie integracji

spo∏ecznej,

11) szkolenia, subsydiowanie zatrudnienia, warsztaty

aktywizujàce, ró˝nego rodzaju doradztwo,

12) warsztaty obejmujàce diagnozowanie potencja∏u

zawodowego osób z grup szczególnego ryzyka,

mo˝liwoÊci jego rozwoju oraz podnoszenie kwalifikacji tych osób,

13) szkolenia dla osób z grup zagro˝onych wykluczeniem spo∏ecznym, majàce na celu przezwyci´˝anie

problemów, którymi osoby te sà obarczone,

kszta∏càce umiej´tnoÊci radzenia sobie w trudnych

sytuacjach i prowadzàce do zwi´kszania samodzielnoÊci,

14) subsydiowanie zatrudnienia osób bezrobotnych

powy˝ej 24 miesi´cy na otwartym rynku pracy,

15) wspó∏finansowanie tworzenia i dzia∏alnoÊci CIS —

przeznaczonych dla osób zagro˝onych marginalizacjà i wykluczeniem spo∏ecznym (w szczególnoÊci na obszarach wiejskich i restrukturyzowanych),

16) wspieranie zatrudnienia subsydiowanego w ramach CIS,

17) szkolenia i warsztaty edukacyjno-wychowawcze

na rzecz m∏odzie˝y trudnej majàce na celu powrót

do nauki w celu zdobycia zawodu i usamodzielnienia si´ oraz zapobieganie wÊród ludzi m∏odych

dysfunkcjom spo∏ecznym, takim jak: alkoholizm,

narkomania, przest´pczoÊç,

18) kampanie promujàce oraz inne dzia∏ania wspierajàce wolontariat w zakresie integracji z rynkiem

pracy osób zagro˝onych wykluczeniem spo∏ecznym,

19) pomoc w organizowaniu grup wsparcia i samopomocy poprzez doradztwo i poradnictwo zawodowe,

20) rozwój standardów jakoÊci us∏ug prowadzàcych

do integracji z rynkiem pracy Êwiadczonych przez

instytucje pomocy spo∏ecznej,

21) badania i ekspertyzy majàce na celu ocen´ wp∏ywu i efektywnoÊci form wsparcia Êwiadczonych na

rzecz osób zagro˝onych wykluczeniem spo∏ecznym,

22) szkolenia dla pracowników instytucji pomocy spo∏ecznej (w tym pracowników organizacji pozarzàdowych i wolontariuszy) pracujàcych z osobami

z grup szczególnego ryzyka,

23) szkolenia m∏odzie˝y z grup zagro˝onych wykluczeniem spo∏ecznym dotyczàce przezwyci´˝ania problemów, którymi sà obarczone, metod integracji

spo∏ecznej oraz zwi´kszania samodzielnoÊci ˝yciowej,

24) wypracowanie i wdro˝enie metod badaƒ nad ocenà wp∏ywu i efektywnoÊci podejmowanych dzia∏aƒ na rzecz grup szczególnego ryzyka, z uwzgl´dnieniem ró˝nych dzia∏aƒ prowadzàcych stopniowo do integracji na rynku pracy.

23 Rozwój kszta∏cenia i szkolenia zawodowego niezwiàzanego ze szczególnym sektorem (osobami,

firmami)

Wspieranie rozwoju kwalifikacji zawodowych, lepsze dostosowanie potrzeb szkoleniowych i kwalifikacji

mieszkaƒców do wymogów regionalnego rynku pracy

poprzez monitoring regionalnego rynku pracy i upowszechnianie zebranych informacji.

Promocja kszta∏cenia przez ca∏e ˝ycie poprzez

zwi´kszenie dost´pu do edukacji na wszystkich poziomach kszta∏cenia — od edukacji przedszkolnej do

kszta∏cenia ustawicznego osób doros∏ych, ze szczególnym uwzgl´dnieniem obszarów wiejskich.

Poprawa dost´pu do kszta∏cenia na poziomie ponadgimnazjalnym i wy˝szym dla uczniów pochodzàcych z obszarów wiejskich i studentów pochodzàcych

z obszarów zagro˝onych marginalizacjà (w tym

w szczególnoÊci obszarów wiejskich i obszarów restrukturyzacji przemys∏ów).

Podnoszenie jakoÊci edukacji w celu wzmocnienia

zdolnoÊci uczniów do przysz∏ego zatrudnienia, mi´dzy

innymi poprzez upowszechnienie wykorzystania technik informacyjno-komunikacyjnych (ICT) w procesie

kszta∏cenia, doskonalenie nauczycieli, akredytacj´ instytucji edukacyjnych oraz budow´ systemu zbierania

i analizy edukacyjnych danych statystycznych.

Zwi´kszanie wykorzystania technologii informacyjnych i komunikacyjnych w procesie kszta∏cenia,

w poradnictwie i doradztwie zawodowym oraz modernizacja wyposa˝enia dydaktycznego. Doskonalenie

osób prowadzàcych szkolenia i pracowników administracji oÊwiatowej oraz rozwój innowacyjnych programów nauczania.

Zmniejszenie dysproporcji edukacyjnych pomi´dzy wsià a miastem, zwi´kszenie dost´pu do edukacji

poprzez zakup specjalistycznego sprz´tu u∏atwiajàcego kszta∏cenie uczniów ze specjalnymi potrzebami

edukacyjnymi oraz wyposa˝enie internetowych centrów informacji multimedialnej w sprz´t komputerowy wraz z oprogramowaniem, rozwój systemu kszta∏cenia ustawicznego, w tym kszta∏cenia na odleg∏oÊç.

Techniczne i finansowe wsparcie procesu szkoleniowego, poczàwszy od opracowania za∏o˝eƒ programowych, opracowania standardów kompetencyjnych,

przez opracowywanie materia∏ów szkoleniowych

i przeszkolenie wybranych grup docelowych, skoƒczywszy na zarzàdzaniu szkoleniami s∏u˝àcymi

wzmocnieniu zdolnoÊci administracyjnych urz´dów

administracji rzàdowej.

Wydatki na

1) alternatywne formy edukacji przedszkolnej (pilota˝owe wdro˝enie projektu, w ramach którego na-

Poz. 856

uczyciele przedszkolni prowadzà zaj´cia dla dzieci

3—5-letnich),

2) dotacje dla szkó∏ na projekty rozwojowe (programy rozwoju szkó∏ koncentrujàce si´ na rozwijaniu

podstawowych umiej´tnoÊci uczniów, pomocy

uczniom, którzy majà trudnoÊci w nauce, promowaniu spójnoÊci spo∏ecznej, zapewnianiu kszta∏cenia zgodnego z potrzebami lokalnego rynku pracy

— programy wkomponowane w lokalne strategie

rozwoju regionalnego),

3) centra kszta∏cenia na odleg∏oÊç na wsiach (w zagro˝onych likwidacjà ma∏ych szko∏ach, w miejscowoÊciach, w których nie ma innych placówek pe∏niàcych rol´ centrów kulturalno-oÊwiatowych),

w tym na: wyposa˝enie w sprz´t komputerowy

z dost´pem do Internetu i zatrudnienie osoby pomagajàcej w korzystaniu z zasobów centrum,

4) badanie stopnia przygotowania szeÊciolatków do

edukacji szkolnej (badania prowadzone w szko∏ach, pod nadzorem pracowników poradni

psychologiczno-pedagogicznych),

5) zakup nowoczesnego sprz´tu specjalistycznego

u∏atwiajàcego kszta∏cenie uczniów ze specjalnymi

potrzebami edukacyjnymi,

6) internetowe centra informacji multimedialnej w bibliotekach szkolnych i pedagogicznych — wyposa˝enie w sprz´t komputerowy wraz z oprogramowaniem,

7) edukacyjny portal internetowy — aktualizacja jego

zasobów, administrowanie oraz rozszerzenie zawartoÊci portalu o elementy adresowane do

uczniów i nauczycieli szkó∏ ponadgimnazjalnych,

8) opracowanie programów, materia∏ów dydaktycznych i metodologii do kszta∏cenia na odleg∏oÊç

(poziom ponadgimnazjalny),

9) opracowanie programów nauczania do kszta∏cenia

na odleg∏oÊç na wybranych kierunkach i specjalnoÊciach studiów wy˝szych,

10) przeprowadzenie badaƒ dotyczàcych efektywnoÊci

kszta∏cenia na odleg∏oÊç,

11) wyposa˝enie szkó∏ podstawowych, gimnazjów,

szkó∏ ponadgimnazjalnych i policealnych (w tym

szkó∏ specjalnych) oraz zak∏adów kszta∏cenia nauczycieli, a tak˝e centra kszta∏cenia ustawicznego

(CKU) i centra kszta∏cenia praktycznego (CKP)

w sprz´t komputerowy z dost´pem do Internetu

(pracownie komputerowe),

12) wyposa˝enie poradni psychologiczno-pedagogicznych w specjalistyczny sprz´t komputerowy wraz

z oprogramowaniem,

13) utworzenie bazy danych instytucji akredytowanych,

14) wyposa˝enie CKU, CKP oraz wybranych szkó∏ zawodowych w specjalistyczne stanowiska do przeprowadzania zewn´trznych egzaminów zawodowych,

15) wspieranie systemu egzaminów zewn´trznych

przygotowanie nauczycieli do przeprowadzania

egzaminów zewn´trznych, publikacja materia∏ów

informacyjnych dla uczniów — informacja o egzaminach zewn´trznych, badania dotyczàce wyników egzaminów zewn´trznych, modernizacja wyposa˝enia centralnej oraz okr´gowych komisji egzaminacyjnych w sprz´t komputerowy wraz ze

specjalistycznym oprogramowaniem do przeprowadzania egzaminów zewn´trznych,

30) us∏ugi doradcze dla rolników i domowników w zakresie podejmowania dodatkowej dzia∏alnoÊci

zbli˝onej do rolnictwa,

16) doradztwo i poradnictwo zawodowe dla uczniów

opracowanie i upowszechnienie materia∏ów metodycznych i dydaktycznych do planowania kariery zawodowej uczniów,

32) praktycznà nauk´ zawodu dla uczniów szkó∏ ponadgimnazjalnych, odbywajàcà si´ w przedsi´biorstwach i majàcà na celu nabycie praktycznych

umiej´tnoÊci i poznanie specyfiki przysz∏ego zawodu, z wy∏àczeniem praktyk zawodowych realizowanych na podstawie umowy o prac´ pomi´dzy

pracodawcà a m∏odocianym w celu przygotowania zawodowego,

17) przeprowadzenie badaƒ dotyczàcych poziomu

umiej´tnoÊci podstawowych wÊród uczniów trzeciej klasy szko∏y podstawowej,

18) studia podyplomowe dla absolwentów rozpoczynajàcych prac´ w zawodzie nauczyciela w zakresie: technologii informacyjno-komunikacyjnych,

j´zyków obcych oraz nauczania dwóch przedmiotów (studia adresowane do nauczycieli szkó∏ podstawowych i gimnazjów),

19) kursy doskonalàce dla nauczycieli w zakresie technologii informacyjno-komunikacyjnych, j´zyków

obcych, pedagogiki specjalnej oraz metodyki

przedmiotów ogólnozawodowych i zawodowych,

20) przygotowanie kadry do prowadzenia kszta∏cenia

na odleg∏oÊç,

21) przygotowanie nauczycieli do roli doradcy zawodowego w ramach studiów podyplomowych,

22) szkolenie kadry administracyjnej oÊwiaty w zakresie post´powania akredytacyjnego,

23) opracowanie nowych podstaw programowych, innowacyjnych programów nauczania (w tym modu∏owych), a tak˝e pakietów edukacyjnych do

kszta∏cenia zawodowego,

24) opracowanie przewodnika procedur akredytacji

placówek prowadzàcych kszta∏cenie ustawiczne

w formach pozaszkolnych,

25) prowadzenie monitoringu dzia∏alnoÊci instytucji

akredytowanych,

31) us∏ugi doradcze wspomagajàce kszta∏towanie kariery zawodowej pracujàcych osób doros∏ych zg∏aszajàcych z w∏asnej inicjatywy ch´ç podwy˝szania

i dostosowywania kwalifikacji zawodowych do potrzeb rynku pracy oraz us∏ugi doradcze dla studentów,

33) krajowe praktyki zawodowe dla studentów szkó∏

wy˝szych, na kierunkach, gdzie nie sà one obligatoryjne, odbywajàce si´ w przedsi´biorstwach

i majàce na celu nabycie praktycznych umiej´tnoÊci i poznanie specyfiki przysz∏ego zawodu, z wy∏àczeniem praktyk zawodowych realizowanych na

podstawie umowy o prac´,

34) studia zawodowe podwy˝szajàce kwalifikacje piel´gniarek i po∏o˝nych,

35) organizacja metod wymiany informacji pomi´dzy

instytucjami zaanga˝owanymi w monitorowanie

regionalnego rynku pracy oraz ofert edukacyjnych

i szkoleniowych w celu wzmocnienia wspó∏pracy

pomi´dzy tymi instytucjami poprzez

a) przygotowanie diagnozy w zakresie zidentyfikowania sytuacji w obszarze monitorowania rynku pracy oraz ofert edukacyjnych i szkoleniowych z równoczesnym przedstawieniem sposobów skuteczniejszego monitorowania zmian zachodzàcych na rynku pracy,

b) organizowanie seminariów, spotkaƒ, warsztatów z udzia∏em instytucji zaanga˝owanych

w monitorowanie regionalnego rynku pracy

oraz ofert edukacyjnych i szkoleniowych w celu

wymiany informacji z dziedziny zatrudnienia

i kszta∏cenia,

26) budowa systemu zbierania i analizy edukacyjnych

danych statystycznych,

c) zbieranie danych i tworzenie ich baz w celu

zwi´kszenia iloÊci i podniesienia jakoÊci informacji z dziedziny zatrudnienia i kszta∏cenia,

27) szkolenia dla pracujàcych osób doros∏ych zg∏aszajàcych z w∏asnej inicjatywy ch´ç podwy˝szania lub

dostosowywania kwalifikacji zawodowych do potrzeb rynku pracy (poza godzinami pracy), w tym

w zakresie j´zyków obcych oraz wykorzystania

technik informacyjnych i komunikacyjnych (ICT),

d) badanie zbie˝noÊci prowadzonych w regionie

przedsi´wzi´ç w zakresie podwy˝szania umiej´tnoÊci i kwalifikacji zawodowych z potrzebami

regionalnego rynku pracy,

28) szkolenia podwy˝szajàce kwalifikacje doradców

rolniczych,

29) szkolenia dla rolników i domowników w zakresie

podejmowania dodatkowej dzia∏alnoÊci zbli˝onej

do rolnictwa,

e) analiz´ sytuacji na regionalnym rynku pracy,

w tym m.in. w zakresie przewidywanej sytuacji

na rynku pracy wybranych zawodów, sektorów,

bran˝, przewidywanych oczekiwaƒ pracodawców odnoÊnie do po˝àdanych kwalifikacji

i umiej´tnoÊci pracowniczych, po˝àdanych

us∏ug szkoleniowych, zachodzàcych zmian

w sektorze MSP, rozwoju spo∏eczno-gospodarczego regionów oraz publikowanie wyników

przeprowadzonych badaƒ, analiz, ekspertyz,

36) opracowanie za∏o˝eƒ programowych szkoleƒ

ogólnych i specjalistycznych dla cz∏onków korpusu s∏u˝by cywilnej — pracowników urz´dów administracji rzàdowej — zajmujàcych stanowiska wy˝szego i Êredniego szczebla zarzàdzania w s∏u˝bie

cywilnej,

37) szkolenia ogólne i specjalistyczne dla cz∏onków

korpusu s∏u˝by cywilnej — pracowników urz´dów

administracji rzàdowej — zajmujàcych stanowiska

wy˝szego i Êredniego szczebla zarzàdzania w s∏u˝bie cywilnej,

38) pomoc doradcza oraz szkoleniowa dla Urz´du

S∏u˝by Cywilnej (USC) w zakresie zarzàdzania procesem szkoleniowym,

39) opracowanie standardów kompetencyjnych dla

poszczególnych grup stanowisk w s∏u˝bie cywilnej

w zakresie tematyki Unii Europejskiej (UE),

40) zaplanowanie i przygotowanie programów szkoleniowych w zakresie podstawowych szkoleƒ z zakresu UE, w tym opracowanie za∏o˝eƒ programowych oraz materia∏ów szkoleniowych,

41) szkolenia wszystkich dyrektorów generalnych

urz´dów administracji rzàdowej w zakresie nowoczesnych trendów zarzàdzania, najlepszych praktyk zarzàdzania zasobami ludzkimi, zarzàdzania

projektami, zarzàdzania finansami, w tym opracowywanie za∏o˝eƒ programowych szkoleƒ i materia∏ów,

42) przeprowadzenie szkoleƒ j´zykowych dla cz∏onków korpusu s∏u˝by cywilnej zajmujàcych stanowiska samodzielne, koordynujàce i kierownicze

w s∏u˝bie cywilnej, przygotowujàcych do uzyskania certyfikatu j´zykowego, ze szczególnym

uwzgl´dnieniem cz∏onków korpusu s∏u˝by cywilnej zatrudnionych w jednostkach zaanga˝owanych do realizowania zadaƒ wynikajàcych z cz∏onkostwa w UE,

43) opracowanie analizy potrzeb szkoleniowych sektora administracji rzàdowej w celu zidentyfikowania

specyficznych potrzeb poszczególnych dzia∏ów

administracji oraz przygotowanie planu dzia∏aƒ

w oparciu o wyniki przeprowadzonej analizy,

44) przeprowadzenie projektów pilota˝owych w ramach planu dzia∏aƒ dla poszczególnych sektorów

administracji rzàdowej,

45) stypendia dla m∏odzie˝y wiejskiej, która z powodów materialnych natrafia na bariery utrudniajàce

nauk´ na poziomie ponadgimnazjalnym koƒczàcym si´ maturà, zakup podr´czników itd., dofinansowanie op∏at m.in. za zakwaterowanie, wy˝ywienie, burs´, internat lub refundacji kosztów poniesionych wczeÊniej przez ucznia zwiàzanych z pobieraniem nauki,

Poz. 856

46) stypendia dla studentów pochodzàcych z obszarów zagro˝onych marginalizacjà, w tym w szczególnoÊci obszarów wiejskich i obszarów restrukturyzacji przemys∏ów, którzy natrafiajà na bariery

w dost´pie do kszta∏cenia na poziomie wy˝szym

z powodu trudnej sytuacji materialnej.

24 Potencja∏ adaptacyjny pracowników, przedsi´biorczoÊç, innowacyjnoÊç, technologie komunikacyjne

i informacyjne (osoby i firmy)

Do stosowanie osób do funkcjonowania w zmieniajàcych si´ warunkach spo∏eczno-ekonomicznych

oraz przygotowanie ich do wykorzystania szans zwiàzanych z powstawaniem nowych miejsc pracy

1) na obszarach wiejskich poprzez stworzenie warunków u∏atwiajàcych osobom zatrudnionym

w rolnictwie znalezienie zatrudnienia poza sektorem rolnym,

2) poprzez zmian´ kwalifikacji osób zagro˝onych

utratà zatrudnienia, w szczególnoÊci pracowników

przemys∏ów i sektorów podlegajàcych restrukturyzacji w celu umo˝liwienia tym osobom wykonywania nowych zawodów.

Aktywne wspieranie zatrudnienia poprzez stymulowanie powstawania nowych mikroprzedsi´biorstw

oraz zapewnienie nowozarejestrowanym mikroprzedsi´biorstwom pomocy w wykorzystaniu dost´pnych

instrumentów wsparcia.

Podniesienie potencja∏u regionów w sferze innowacji, poprzez budowanie regionalnych systemów innowacji i wzmocnienie wspó∏pracy pomi´dzy sektorem badawczo-rozwojowym a gospodarkà dla podniesienia konkurencyjnoÊci przedsi´biorstw dzia∏ajàcych

na regionalnym i lokalnym rynku.

Doskonalenie umiej´tnoÊci i kwalifikacji kadr oraz

promocja rozwiàzaƒ systemowych w zakresie potencja∏u adaptacyjnego i gospodarki opartej na wiedzy.

Podniesienie konkurencyjnoÊci i rozwój potencja∏u

adaptacyjnego przedsi´biorstw poprzez inwestycje

w kadry.

Podnoszenie umiej´tnoÊci i kwalifikacji pracowników s∏u˝by zdrowia, w szczególnoÊci pracowników

modelowych centrów skryningowych.

Wydatki na

1) szkolenia i pomoc doradczà dla kadr zarzàdzajàcych i pracowników przedsi´biorstw (podwy˝szenie kwalifikacji, nabycie nowych kwalifikacji

i umiej´tnoÊci) — ogólne, jak i zwiàzane ze zmianami technologicznymi (w tym w systemie edukacji na odleg∏oÊç, kursy zawodowe w zakresie j´zyków obcych, zastosowanie ICT),

2) studia podyplomowe dla pracowników przedsi´biorstw i kadry zarzàdzajàcej, majàce na celu podwy˝szenie lub zdobycie nowych kwalifikacji,

3) praktyczne szkolenia i sta˝e dla pracowników

przedsi´biorstw odbywane w jednostkach naukowych,

16) dzia∏ania majàce na celu analiz´ i identyfikacj´ kluczowych narz´dzi niezb´dnych do realizacji regionalnych strategii innowacyjnych w regionach,

4) szkolenia i pomoc doradczà dla kadr zarzàdzajàcych i pracowników przedsi´biorstw w zakresie

usprawnienia zarzàdzania (zw∏aszcza zasobami

ludzkimi), identyfikacji potrzeb w zakresie: kwalifikacji pracowników, poprawy organizacji pracy, zarzàdzania bezpieczeƒstwem i higienà pracy oraz

uelastycznienia form Êwiadczenia pracy,

17) dzia∏ania s∏u˝àce zwi´kszaniu poziomu wiedzy

i umiej´tnoÊci partnerów opracowujàcych i realizujàcych regionalne strategie innowacyjne, w zakresie planowania strategicznego, budowania

partnerstwa oraz zarzàdzania projektem,

5) podwy˝szanie umiej´tnoÊci i kwalifikacji pracowników o niskim poziomie przygotowania do pracy

(np. o niskich kwalifikacjach),

6) szkolenia z zakresu wykrywania i profilaktyki raka

piersi i raka szyjki macicy,

7) szkolenia i kursy, majàce na celu nabycie kwalifikacji i umiej´tnoÊci zawodowych zwiàzanych z nowym zawodem,

8) poÊrednictwo pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,

9) informacj´ zawodowà,

10) us∏ugi doradcze w zakresie wyboru nowego zawodu i osiàgni´cia nowych umiej´tnoÊci zawodowych, w tym indywidualne plany dzia∏aƒ polegajàce na udzielaniu osobom zagro˝onym utratà zatrudnienia pomocy w wyborze odpowiedniego zawodu i miejsca zatrudnienia,

11) subsydiowanie zatrudnienia w nowym miejscu

pracy,

12) Êwiadczenie us∏ug doradczych i szkoleniowych

wspierajàcych zak∏adanie i prowadzenie dzia∏alnoÊci gospodarczej,

13) tworzenie lub rozwój regionalnych strategii innowacyjnych,

14) tworzenie i rozwój sieci wspó∏pracy w zakresie innowacji, pomi´dzy sektorem badawczo-rozwojowym, przedsi´biorstwami i innymi podmiotami

(na poziomie regionalnym i lokalnym), s∏u˝àcej

transferowi know-how i technologii, tj.: tworzenie

struktur wspierajàcych sieç wspó∏pracy, organizowanie spotkaƒ, seminariów, warsztatów, kampanii

promocyjnych, cykli szkoleniowo-edukacyjnych,

targów wiedzy,

15) tworzenie i rozwój systemu komunikacji i wymiany informacji, w tym zbieranie danych i tworzenie

ich baz, z zakresu m.in. dzia∏aƒ edukacyjnych i innych przedsi´wzi´ç wspierajàcych rozwój innowacji, tj.: organizowanie imprez promujàcych innowacje oraz inicjatywy s∏u˝àce wymianie innowacji

w formie: dni informacji, dni otwartych drzwi, dni

konsultacji i wspó∏pracy z przedstawicielami zagranicznymi itp.,

18) tworzenie i udost´pnianie kompleksowej bazy informacyjnej dla cz∏onków sieci, partnerów opracowujàcych i realizujàcych regionalne strategie innowacyjne i innych zainteresowanych stron,

w tym gromadzenie danych zwiàzanych z dzia∏aniami innowacyjnymi w regionie (np. informacje

o szkoleniach, seminariach w kraju i za granicà,

mo˝liwoÊciach finansowania rozwiàzaƒ innowacyjnych, poszukiwaniu partnerów),

19) sta˝e, dla absolwentów szkó∏ wy˝szych niezarejestrowanych jako bezrobotni i pracowników sektora badawczo-rozwojowego, s∏u˝àce transferowi

wiedzy i innowacji pomi´dzy sektorem badawczo-rozwojowym a przedsi´biorstwami, dla obopólnych korzyÊci,

20) stypendia dla najlepszych absolwentów szkó∏ wy˝szych kontynuujàcych nauk´ na studiach doktoranckich z zakresu nauk Êcis∏ych, technicznych i innych dziedzin naukowych przyczyniajàcych si´ do

podnoszenia innowacyjnoÊci regionu i rozwoju

strategicznych obszarów regionu (klastrów przemys∏owych),

21) organizowanie programów stypendialnych i rozpowszechnianie informacji o mo˝liwoÊciach ich

uzyskania,

22) analiz´ dziedzin i dyscyplin naukowych, w których

prowadzone sà studia doktoranckie przydatne dla

przemys∏u w regionie, w celu umo˝liwienia rozwoju regionu zgodnie z za∏o˝eniami regionalnej strategii innowacyjnej,

23) refundacj´ cz´Êci kosztów zwiàzanych z pracà naukowà (np. zakup niezb´dnej literatury, op∏aty za

odbywanie studiów doktoranckich, prowadzenie

badaƒ naukowych, prac projektowych i wdro˝eniowych) lub wyp∏acanie grantów na realizacj´

studiów doktoranckich,

24) wdra˝anie projektów skierowanych na rozwój kadr

przedsi´biorstw o charakterze ponadlokalnym, regionalnym, krajowym oraz o znaczeniu sektorowym, np. BHP, j´zyki obce,

25) projekty promujàce dialog na rzecz zmian w organizacji pracy, w tym wynikajàcych z wymagaƒ

BHP, projekty badawcze w zakresie nowych form

organizacji pracy,

26) projekty badawcze i promocyjne (popularyzatorskie) w zakresie powiàzaƒ mi´dzy Êwiatem nauki

i przedsi´biorstw oraz promujàce ide´ doskonalenia zawodowego w przedsi´biorstwach,

27) projekty podnoszàce jakoÊç szkolenia i us∏ug doradczych dla przedsi´biorstw,

28) pilota˝owe projekty szkoleniowo-doradcze w zakresie pracy atypowej, np. rotacja pracy, telepraca,

29) rozpowszechnianie dobrych praktyk i metod rozwoju,

30) przekazywanie pomocy finansowej, przys∏ugujàcej mikroprzedsi´biorcy po zarejestrowaniu si´,

w formie

a) wsparcia pomostowego,

b) jednorazowej dotacji inwestycyjnej na rozwój

dzia∏alnoÊci.

Poz. 856

9) opracowywanie i uruchomienie baz danych o lokalnych rynkach pracy, zawierajàce informacje o

ofertach zatrudnienia dla kobiet, formach zatrudnienia, mo˝liwoÊciach podnoszenia kwalifikacji,

mo˝liwoÊciach rozpocz´cia w∏asnej dzia∏alnoÊci

gospodarczej, mo˝liwoÊciach uzyskania jednorazowych Êrodków na podj´cie dzia∏alnoÊci gospodarczej,

10) przygotowanie i wdro˝enie akcji informacyjno-edukacyjnych skierowanych do kobiet i pracodawców na rzecz zwalczania stereotypów w postrzeganiu ról kobiecych i m´skich w ˝yciu zawodowym i rodzinnym,

11) doradztwo zawodowe dla kobiet,

25 Dzia∏ania na rzecz kobiet na rynku pracy

12) doradztwo psychologiczne i prawne,

Udzielanie wielostronnego wsparcia kobietom na

rynku pracy, prowadzàce do wzrostu zatrudnienia kobiet, podniesienia ich statusu zawodowego i spo∏ecznego poprzez promocj´ równego dost´pu przedstawicieli obu p∏ci do zatrudnienia, promocj´ kszta∏cenia

ustawicznego, dzia∏aƒ na rzecz wzrostu zatrudnienia

oraz upowszechnianie elastycznych form zatrudnienia

pozwalajàcych na godzenie ˝ycia zawodowego i rodzinnego.

13) tworzenie programów specjalnych, innowacyjnych i inicjatyw lokalnych na rzecz zatrudnienia

kobiet, w tym tworzenie nowych miejsc pracy dla

bezrobotnych kobiet,

1. Wspieranie równoÊci szans kobiet i m´˝czyzn na

rynku pracy.

Wydatki na

1) kursy szkoleniowe dla kobiet — podnoszàce ich

kwalifikacje zawodowe,

2) kursy szkoleniowe dla kobiet — w zakresie nabywania i wykorzystywania umiej´tnoÊci i wiedzy na

temat: elastycznego podejÊcia do zawodu, pracy

w trzecim sektorze, pracy w ramach wolontariatu,

rozwijania w∏asnej dzia∏alnoÊci gospodarczej,

3) kursy szkoleniowe dla kobiet z zakresu aktywizacji

zawodowej, opracowywanie indywidualnych planów dzia∏ania,

4) wspieranie przedsi´biorczoÊci wÊród kobiet: przyznanie jednorazowych Êrodków na podj´cie dzia∏alnoÊci gospodarczej, w szczególnoÊci na obszarach wiejskich, szkolenia dla kobiet w zakresie rozwoju w∏asnej dzia∏alnoÊci gospodarczej,

5) sta˝e/przygotowanie zawodowe w miejscu pracy,

6) projekty badawcze i ekspertyzy majàce na celu diagnoz´ sytuacji kobiet na rynku pracy oraz realizacj´ zasady równoÊci szans w dost´pie do zatrudnienia (uj´cie horyzontalne),

7) projekty badawcze i ekspertyzy majàce na celu diagnoz´ zró˝nicowania szans kobiet w dost´pie do

rynku pracy o zasi´gu lokalnym (uj´cie regionalne),

8) projekty pilota˝owe majàce za zadanie wsparcie

samoorganizacji kobiet (organizowanie grup interesu, grup wsparcia),

14) szkolenia dla przedsi´biorców w zakresie: elastycznych form zatrudnienia, ze szczególnym

uwzgl´dnieniem nowoczesnych technologii oraz

nowoczesnych metod organizacji pracy (telepraca, praca do wykonania w domu, praca na zast´pstwo), praw i obowiàzków zwiàzanych z równoÊcià szans dla kobiet i m´˝czyzn wynikajàcych

z przepisów prawa pracy,

15) doradztwo/poradnictwo dla pracowników instytucji rynku pracy (w tym organizacji pozarzàdowych

dzia∏ajàcych na rzecz kobiet) w zakresie równoÊci

szans dla kobiet i m´˝czyzn,

16) dzia∏ania towarzyszàce, tj. zapewnienie opieki nad

dzieçmi i osobami zale˝nymi od uczestników projektu (osób obj´tych dzia∏aniami aktywizujàcymi).

2. Promocja równoÊci szans kobiet i m´˝czyzn na

rynku pracy.

Wydatki na

1) opracowywanie i uruchomienie baz danych o lokalnych rynkach pracy, zawierajàce informacje o

ofertach zatrudnienia dla kobiet, formach zatrudnienia, mo˝liwoÊciach podnoszenia kwalifikacji,

mo˝liwoÊciach uzyskania jednorazowych Êrodków

na podj´cie dzia∏alnoÊci gospodarczej,

2) przygotowanie i wdro˝enie akcji informacyjno-edukacyjnych zwalczajàcych stereotypy w postrzeganiu ról kobiecych i m´skich w ˝yciu rodzinnym m.in. poprzez: promowanie partnerskiego

modelu, w∏àczajàcego m´˝czyzn na równi z kobietami w realizacj´ obowiàzków rodzicielskich i domowych, upowszechnianie korzystania z us∏ug

opiekuƒczo-wychowawczych nad dzieçmi i osobami zale˝nymi oraz z mo˝liwoÊci dzielenia opieki

nad dzieçmi, jakie daje prawo pracy i ubezpieczeƒ

spo∏ecznych,

3) przygotowanie i wdro˝enie akcji informacyjno-edukacyjnych skierowanych do kobiet i praco-

dawców na rzecz zwalczania stereotypów w postrzeganiu ról kobiecych i m´skich w ˝yciu zawodowym m.in. poprzez

a) promowanie równoÊci szans w zawodach tradycyjnie uznawanych za kobiece lub m´skie

oraz propagowanie idei wykorzystywania indywidualnych zdolnoÊci do wykonywania poszczególnych zawodów,

b) promowanie równoÊci szans w zakresie wynagradzania,

c) promocj´ kobiet na kierownicze stanowiska

i promowanie przedsi´biorczoÊci kobiet (praca

na w∏asny rachunek).

3. Infrastruktura podstawowa

31 Infrastruktura transportowa

311 Kolej

Zwi´kszenie spójnoÊci transportowej kraju oraz

polepszenie dost´pnoÊci przestrzennej Polski w uk∏adzie UE poprzez osiàgni´cie zak∏adanych parametrów

standardów technicznych i modernizacj´ linii kolejowych.

Wydatki na

1) wymian´ nawierzchni torowej (na typ UIC C1)

wraz z podsypkà i podk∏adkami,

2) modernizacj´ odwodnienia i podtorza,

3) wprowadzenie nowych urzàdzeƒ zabezpieczenia

ruchu kolejowego,

Poz. 856

portów oddzia∏ywania na Êrodowisko) oraz inne

wymagane dokumenty.

312 Drogi

Wspieranie regionalnego systemu transportowego (drogi wojewódzkie, powiatowe, gminne) poprawiajàcego dost´p do

1) sieci dróg krajowych,

2) regionalnych centrów gospodarczych wa˝nych

z punktu widzenia rozwoju spo∏eczno-gospodarczego regionu,

3) oÊrodków gospodarczych (∏àcznie z drogami wewnàtrz tych oÊrodków),

4) istniejàcych lub planowanych obiektów przemys∏owych i us∏ugowych (np. parki przemys∏owe),

5) portów morskich, portów rybackich, portów rzecznych wykorzystywanych do celów gospodarczych, lotnisk, stacji kolejowych i innych obiektów

transportu publicznego,

a tak˝e wspieranie projektów odcià˝ajàcych uk∏ady

komunikacyjne miast, w tym w szczególnoÊci centra

gospodarcze i zabytkowe.

Zwi´kszenie spójnoÊci transportowej kraju oraz

polepszenie dost´pnoÊci przestrzennej Polski w uk∏adzie UE poprzez budow´ i modernizacj´ dróg oraz poprawa dost´pu do portów morskich od strony làdu

poprzez budow´ i modernizacj´ dróg ko∏owych i kolejowych stanowiàcych po∏àczenie dróg krajowych i linii

kolejowych z portami morskimi.

Wydatki na

4) wymian´ urzàdzeƒ elektroenergetycznych: sieci

trakcyjnej i konstrukcji wsporczych,

1) budow´, przebudow´, remont lub modernizacj´

dróg ko∏owych i kolejowych ∏àczàcych drogi krajowe i linie kolejowe z portami morskimi,

5) przebudow´ peronów, przejazdów i przejÊç przez

tory,

2) budow´ ulic miejskich na terenie miast portowych

∏àczàcych port z siecià dróg szybkiego ruchu,

6) dzia∏ania zmniejszajàce ucià˝liwoÊç linii dla otoczenia,

3) budow´, przebudow´, remont lub modernizacj´

odcinków dróg, ciàgów dróg, w´z∏ów, skrzy˝owaƒ, skrzy˝owaƒ z ruchem okr´˝nym wraz z towarzyszàcà infrastrukturà drogowà,

7) zakup pojazdów kolejowych przeznaczonych do

przewozu osób,

8) modernizacj´ linii kolejowych oraz pojazdów kolejowych (w tym polegajàcych na: poprawie efektywnoÊci ekonomicznej, zmniejszeniu zu˝ycia

energii, zwi´kszeniu wygody podró˝owania,

uwzgl´dnieniu potrzeb osób niepe∏nosprawnych),

9) zakup nowych lokomotyw interoperacyjnych dla

ruchu pasa˝erskiego,

10) zakup wyposa˝enia dla utrzymania tego taboru,

11) budow´ i rozbudow´ zaplecza technicznego dla

taboru (wagonownie i lokomotywownie),

12) przygotowanie dokumentacji technicznej i ekonomicznej (w tym przygotowanie biznesplanu lub

studium wykonalnoÊci projektu, map lub szkiców

lokalizacyjnych sytuujàcych projekt, ocen lub ra-

4) budow´ obwodnic przy miejscowoÊciach znajdujàcych si´ na g∏ównych drogach krajowych o du˝ym

nat´˝eniu ruchu,

5) budow´, przebudow´, remont lub modernizacj´

obiektów mostowych, w tym: wiaduktów, estakad,

tuneli drogowych i innych obiektów in˝ynieryjnych, obwodnic, obejÊç miast i miejscowoÊci,

w tym ich po∏àczeƒ z sieciami dróg wraz z towarzyszàcà infrastrukturà drogowà,

6) budow´, przebudow´, remont lub modernizacj´

infrastruktury towarzyszàcej w zakresie bezpieczeƒstwa ruchu drogowego, ochrony Êrodowiska

lub przyczyniajàcej si´ do realizacji polityki horyzontalnej w zakresie infrastruktury spo∏eczeƒstwa

informacyjnego, w tym w szczególnoÊci

a) budow´, przebudow´, rozbudow´ lub remont

dróg lub nawierzchni dróg oraz wyposa˝enie

obiektów in˝ynieryjnych, w tym: zjazdy, zatoki

autobusowe i inne niezb´dne urzàdzenia drogowe,

b) budow´, przebudow´, modernizacj´ lub remont urzàdzeƒ bezpieczeƒstwa ruchu drogowego, w tym: sygnalizacji Êwietlnej, barier

ochronnych lub ogrodzeƒ,

Poz. 856

Wydatki na

1) budow´, przebudow´, modernizacj´ lub remont

dróg,

2) wzmocnienie nawierzchni dróg krajowych dla

przystosowania ich do przenoszenia nacisków

11,5 t/oÊ pojazdu,

c) budow´ lub remont os∏on przeciwolÊnieniowych lub ekranów akustycznych,

3) utwardzanie poboczy dla ruchu powolnego,

d) budow´ lub remont chodników,

4) budow´ lub przebudow´ skrzy˝owaƒ,

e) budow´ lub remont przejÊç dla pieszych, jak

równie˝ wszelkie inne prace infrastrukturalne

pozwalajàce zwi´kszyç bezpieczeƒstwo pieszych, rowerzystów czy zwierzàt,

5) sygnalizacj´ Êwietlnà,

f) budow´, remont lub modernizacj´ ciàgów, Êcie˝ek rowerowych,

7) zieleƒ przydro˝nà,

g) budow´, przebudow´ lub remont infrastruktury

s∏u˝àcej obs∏udze pasa˝erów (np. miejsca postoju podró˝nych),

h) budow´, przebudow´, remont lub modernizacj´ oÊwietlenia,

i) budow´ lub remont miejsc do wypoczynku dla

kierowców, w tym zakup wyposa˝enia dotyczàcego wkomponowania ww. rodzaju projektów

w krajobraz,

j) budow´, rozbudow´ lub remont infrastruktury

drogowej przyczyniajàcej si´ do ochrony Êrodowiska (np. urzàdzenia odwadniajàce, w tym: kanalizacja deszczowa, zbiorniki retencyjne, przepusty, sàczki, zbiorniki odparowujàce, separatory dla wód opadowych),

k) budow´ kanalizacji teletechnicznej,

l) wykup gruntów, przygotowanie terenu budowy,

7) prace inwestycyjne i zwiàzane z procesem inwestycyjnym, w tym: przygotowanie terenu pod budow´ (w tym prace geodezyjne), prace ziemne,

budowlano-monta˝owe, instalacyjne i wykoƒczeniowe,

8) zakup wyposa˝enia i niezabudowanych nieruchomoÊci nierozerwalnie zwiàzanych z realizacjà projektu,

9) przygotowanie dokumentacji technicznej, przygotowanie projektu (prace studialne, ekspertyzy, badania geologiczne, mapy lub szkice lokalizacyjne

sytuujàce projekt), ocen lub raportów oddzia∏ywania na Êrodowisko, przygotowanie biznesplanu

lub studium wykonalnoÊci projektu, oraz inne wymagane dokumenty.

3121 Drogi krajowe

Zwi´kszenie spójnoÊci transportowej kraju oraz

polepszenie dost´pnoÊci przestrzennej Polski w uk∏adzie UE poprzez budow´, przebudow´, modernizacj´

lub remont dróg krajowych.

6) budow´ urzàdzeƒ ochrony Êrodowiska (np. ekrany

akustyczne, separatory dla wód opadowych),

8) roboty budowlane zwiàzane z pe∏nym zakresem

robót drogowych

a) roboty ziemne,

b) podbudowa,

c) nawierzchnia,

d) obiekty in˝ynierskie,

e) in˝ynieria ruchu,

f) odwodnienia terenu,

9) wykup gruntów, przygotowanie terenu budowy,

10) przygotowanie dokumentacji technicznej, ekonomicznej, kosztorysów, analiz ekonomicznych

(w tym: przygotowanie biznesplanu lub studium

wykonalnoÊci projektu, map lub szkiców lokalizacyjnych sytuujàcych projekt, ocen lub raportów

oddzia∏ywania na Êrodowisko), zaÊwiadczeƒ, pozwoleƒ, op∏aty oraz nadzór urbanistyczny, architektoniczny, konserwatorski i budowlany (w tym

nadzór in˝yniera), obs∏ug´ geodezyjnà oraz us∏ugi

dotyczàce zarzàdzania projektem.

3122 Drogi wojewódzkie, powiatowe i gminne

Zwi´kszenie spójnoÊci transportowej kraju poprzez budow´ i modernizacj´ lub remont lub przebudow´ dróg wojewódzkich, powiatowych i gminnych

wraz z towarzyszàcà infrastrukturà drogowà.

Wydatki na

1) poszerzenie jezdni i wzmocnienie nawierzchni ulic,

2) drogi w granicach administracyjnych miejscowoÊci i miast,

3) budow´ lub przebudow´ skrzy˝owaƒ oraz lokalne

obiekty mostowe (mosty i wiadukty) na drogach,

4) sygnalizacj´ Êwietlnà,

5) budow´ urzàdzeƒ ochrony Êrodowiska (np. ekrany

akustyczne),

6) zieleƒ przydro˝nà,

7) roboty budowlane zwiàzane z pe∏nym zakresem

robót drogowych

Poz. 856

b) podbudowa,

c) nawierzchnia,

d) obiekty in˝ynierskie,

e) in˝ynieria ruchu,

f) odwodnienia terenu,

a) prace ziemne, budowlano-monta˝owe, instalacyjne,

3) zieleƒ przydro˝nà,

b) podbudowa,

4) wykup gruntów, przygotowanie terenu budowy,

c) nawierzchnia,

5) przygotowanie dokumentacji technicznej, ekonomicznej, kosztorysów, analiz ekonomicznych, zaÊwiadczeƒ, pozwoleƒ, op∏aty oraz nadzór urbanistyczny, architektoniczny, konserwatorski i budowlany, obs∏ug´ geodezyjnà, dzia∏ania zwiàzane

z ochronà Êrodowiska oraz us∏ugi dotyczàce zarzàdzania projektem.

d) obiekty in˝ynierskie,

e) in˝ynieria ruchu,

f) odwodnienia terenu,

8) prace przygotowawcze, w tym: przygotowanie terenu pod budow´, przebudowa infrastruktury

technicznej kolidujàcej z inwestycjà (w tym: linii

elektroenergetycznej, teletechnicznej, kanalizacji

sanitarnej, sieci gazowej, ciep∏owniczej, wodociàgowej, urzàdzeƒ wodnych melioracji, urzàdzeƒ

podziemnych specjalnego przeznaczenia, torów

kolejowych, tramwajowych i przejazdów kolejowych, prace rozbiórkowe i wykoƒczeniowe),

9) zakup sprz´tu, wyposa˝enia i niezabudowanych

nieruchomoÊci nierozerwalnie zwiàzanych z realizacjà projektu,

10) przygotowanie dokumentacji technicznej (w tym

przygotowanie projektu, prac studialnych, ekspertyz, badaƒ geologicznych i archeologicznych, koncepcji budowlanej, projektu wykonawczego, studium wykonalnoÊci), przetargu, badaƒ zwiàzanych

z urbanistykà, krajobrazem, architekturà lub budownictwem, obs∏ugi geodezyjnej, nadzór nad realizacjà inwestycji oraz us∏ug dotyczàcych zarzàdzania projektem.

3123 Âcie˝ki rowerowe

Budowa, przebudowa, remont lub modernizacja

Êcie˝ek rowerowych.

313 Autostrady

Zwi´kszenie spójnoÊci transportowej kraju oraz

polepszenie dost´pnoÊci przestrzennej Polski w uk∏adzie UE poprzez budow´, przebudow´, remont lub

modernizacj´ autostrad.

Wydatki na

1) budow´, przebudow´, remont lub modernizacj´

autostrad,

2) roboty budowlane zwiàzane z pe∏nym zakresem

robót drogowych

a) roboty ziemne,

314 Lotniska

Polepszenie dost´pnoÊci przestrzennej Polski

w uk∏adzie UE poprzez budow´, rozbudow´ i modernizacj´ lotnisk i ich infrastruktury.

315 Porty

Usprawnienie funkcjonowania morsko-làdowych

∏aƒcuchów transportowych (w ramach sieci TEN-T)

poprzez utworzenie morskich w´z∏ów logistycznych

w powiàzaniu z korytarzami transeuropejskimi

i stworzenie warunków do skierowania cz´Êci, przewo˝onych transportem làdowym tranzytem przez

Polsk´ strumieni ∏adunkowych do polskich portów

morskich.

Wydatki na

1) budow´ infrastruktury baz kontenerowych,

2) budow´ infrastruktury centrów logistycznych,

3) budow´ i przebudow´ basenów i nabrze˝y portowych,

4) budow´, przebudow´, remont i/lub modernizacj´

dróg ko∏owych i kolejowych na terenie portów,

5) budowa i przebudowa infrastruktury stanowiàcej

po∏àczenie dróg krajowych i linii kolejowych z portami morskimi,

6) przygotowanie dokumentacji technicznej, ekonomicznej, kosztorysów, analiz ekonomicznych, zaÊwiadczeƒ, pozwoleƒ, op∏aty oraz nadzór urbanistyczny, architektoniczny, konserwatorski i budowlany, obs∏ug´ geodezyjnà oraz us∏ugi dotyczàce

zarzàdzania projektem.

3161 Âródlàdowe drogi wodne

Zapewnienie w∏aÊciwego stanu technicznego

i utrzymanie w∏aÊciwego poziomu bezpieczeƒstwa ˝eglugi Êródlàdowej oraz turystyki wodnej i jej infrastruktury.

Wydatki na

1) remont i modernizacj´ infrastruktury Êródlàdowych dróg wodnych,

2) rzeczne przejÊcia graniczne,

3) modernizacj´ portów, basenów i nabrze˝y,

4) przygotowanie dokumentacji technicznej, ekonomicznej, kosztorysów, analiz ekonomicznych

(w tym: biznesplanu lub studium wykonalnoÊci

projektu, map lub szkice lokalizacyjne sytuujàce

projekt) oraz inne wymagane dokumenty, op∏aty

oraz nadzór urbanistyczny, architektoniczny, konserwatorski i budowlany, obs∏ug´ geodezyjnà oraz

us∏ugi dotyczàce zarzàdzania projektem.

Poz. 856

2) uzupe∏nienie brakujàcych relacji skr´tnych dla

tramwajów na skrzy˝owaniach,

3) budow´, adaptacj´, rozbudow´, remont, modernizacj´ lub przebudow´ uk∏adu torowego na trasach, p´tlach oraz zajezdniach,

4) przebudow´, budow´, rozbudow´ lub niezb´dne

uzupe∏nienie uk∏adu torowego sieci tramwajowej,

5) budow´ sieci tramwaju szybkiego,

6) adaptacj´ sieci do potrzeb tramwaju szybkiego,

7) adaptacj´ linii kolejowych dla wprowadzenia tramwaju dwusystemowego,

3162 Morskie drogi wodne

8) przebudow´, modernizacj´ sieci i podstacji trakcyjnych tramwajowych lub trolejbusowych,

Zapewnienie w∏aÊciwego stanu technicznego podejÊciowych torów wodnych w portach i utrzymanie

wysokiego poziomu bezpieczeƒstwa ˝eglugi.

9) budow´ kanalizacji teletechnicznej,

Wydatki na

1) modernizacj´ torów wodnych,

2) modernizacj´ falochronów i wejÊç do portów,

3) utworzenie systemu ∏àcznoÊci operacyjnej i Êledzenia jednostek ratowniczych,

4) utworzenie krajowego systemu bezpieczeƒstwa

˝eglugi morskiej,

5) przygotowanie dokumentacji technicznej, ekonomicznej, kosztorysów, analiz ekonomicznych, zaÊwiadczeƒ, pozwoleƒ, op∏aty oraz nadzór urbanistyczny, architektoniczny, konserwatorski i budowlany, obs∏ug´ geodezyjnà oraz us∏ugi dotyczàce zarzàdzania projektem.

317 Transport miejski

Poprawa stanu technicznego i bezpieczeƒstwa

systemu transportu miejskiego poprzez budow´, rozbudow´ lub odnowienie systemów transportu publicznego miast wraz z obszarami funkcjonalnie z nimi

powiàzanymi dla szybszego, sprawniejszego i bezpiecznego przemieszczania si´ osób, przy spe∏nieniu

wymogów ograniczenia negatywnego wp∏ywu transportu publicznego na Êrodowisko, stymulowaniu rozwoju gospodarczego oraz zmniejszeniu zró˝nicowaƒ

w rozwoju i jakoÊci ˝ycia w poszczególnych obszarach

miast i aglomeracji.

1. Budowa, przebudowa, rozbudowa, wykonywanie robót remontowych lub modernizacja infrastruktury transportu publicznego po∏àczona z zakupem sprz´tu (w∏àczajàc w to zakup taboru).

Wydatki na

1) budow´, adaptacj´, remont, modernizacj´ lub rozbudow´ linii tramwajowych, trolejbusowych, autobusowych (np.: wymian´ torowisk, uzupe∏nianie

dotychczas istniejàcego uk∏adu wydzielonych pasów dla autobusów),

10) zakup taboru w ramach miejskiego systemu transportu publicznego wy∏àcznie w po∏àczeniu z dzia∏aniami infrastrukturalnymi w ramach budowy nowych, przed∏u˝enia lub odnowieniem istniejàcych

linii komunikacji miejskiej i podmiejskiej,

11) budow´, adaptacj´, przebudow´, modernizacj´ lub

remont zajezdni autobusowych, tramwajowych

i trolejbusowych — tj. obiektów zawierajàcych

wszystkie niezb´dne dla zajezdni funkcje, wraz z infrastrukturà i zagospodarowaniem terenu, s∏u˝àcych prowadzeniu dzia∏alnoÊci podstawowej (tj.

bez prowadzenia dzia∏alnoÊci us∏ugowo-gospodarczej otwartej na inne podmioty) wy∏àcznie w zakresie lokalnego transportu publicznego,

12) budow´, remont, adaptacj´, przebudow´ lub modernizacj´ p´tli, zatoczek, bocznic lub wydzielenie

pasów ruchu dla autobusów,

13) wyposa˝enie dróg lub obiektów in˝ynieryjnych

w zjazdy, zatoki autobusowe i inne niezb´dne

urzàdzenia drogowe dla potrzeb komunikacji miejskiej,

14) budow´ lub rozbudow´ linii metra wraz z tworzeniem sprawnych w´z∏ów przesiadkowych przy stacjach,

15) zakup niezabudowanych nieruchomoÊci zwiàzanych z realizacjà projektu oraz zakup niezb´dnego

sprz´tu i wyposa˝enia w zakresie transportu publicznego,

16) prace inwestycyjne i zwiàzane z procesem inwestycyjnym, w tym: przygotowanie terenu pod budow´, w tym prace geodezyjne, instalacyjne

i monta˝owe, rozbiórkowe oraz wykoƒczeniowe

i wzmocnieniowe,

17) przygotowanie dokumentacji technicznej (koncepcja budowlana, projekt budowlany i wykonawczy),

przetargowej, studium wykonalnoÊci, raportu oddzia∏ywania na Êrodowisko, badania zwiàzane

z urbanistykà, krajobrazem, architekturà lub budownictwem, prace projektantów i architektów,

nadzór inwestorski.

3) zakup systemów informatycznych i logistycznych

przeznaczonych do obs∏ugi transportu intermodalnego,

2. Budowa, adaptacja, rozbudowa, wykonywanie

robót remontowych lub przebudowa infrastruktury

pomocniczej s∏u˝àcej zwi´kszeniu bezpieczeƒstwa

i dost´pnoÊci do sieci transportu publicznego, w tym

4) przygotowanie dokumentacji technicznej, ekonomicznej, kosztorysów, analiz ekonomicznych

(w tym biznesplan lub studium wykonalnoÊci projektu, mapy, szkice lokalizacyjne sytuujàce projekt,

dokumentacja techniczna) oraz inne wymagane

dokumenty, nadzór urbanistyczny, architektoniczny, budowlany, obs∏ug´ geodezyjnà oraz us∏ugi

dotyczàce zarzàdzania projektem.

a) budowa systemu parkingów „Parkuj i Jedê”,

b) budowa, modernizacja lub przebudowa urzàdzeƒ sterowania ruchem drogowym, np.: centralne sterowanie sygnalizacjà zainstalowanà

na skrzy˝owaniach, sygnalizacja akustyczna,

sygnalizacja Êwietlna wzbudzana przez autobusy, trolejbusy i tramwaje (sygnalizacja akomodacyjna), monitorowanie ruchu na kluczowych

trasach, w tunelach i newralgicznych punktach

miasta oraz informowanie o aktualnej sytuacji

ruchowej,

c) budowa kanalizacji teletechnicznej,

d) zakup i monta˝ systemów sterowania i nadzoru

ruchu po∏àczonych ze Êrodkami zwi´kszajàcymi bezpieczeƒstwo,

e) budowa systemów sygnalizacji ulicznej,

319 Inteligentne systemy transportowe

Poprawa kontroli i nadzoru nad ruchem drogowym oraz usprawnienie systemu ratownictwa drogowego poprzez tworzenie systemów oraz dzia∏aƒ technicznych z zakresu telematyki s∏u˝àcych komunikacji

publicznej i majàcych na celu m.in. popraw´ obs∏ugi

podró˝nych, popraw´ bezpieczeƒstwa na drogach krajowych, monitoring bezpieczeƒstwa ruchu drogowego, koordynacj´ uk∏adu linii tramwajów, autobusów,

metra, trolejbusów i kolei oraz synchronizacj´ ich rozk∏adów jazdy, dzi´ki którym pasa˝erowie b´dà mogli

korzystaç z najdogodniejszych po∏àczeƒ.

Wydatki na

f) budowa, remont, adaptacja, rozbudowa lub

przebudowa infrastruktury s∏u˝àcej obs∏udze

pasa˝erów i podniesieniu estetyki krajobrazu

(np. przystanki), a tak˝e pochylnie i windy dla

osób niepe∏nosprawnych przy przejÊciach wielopoziomowych,

1) zakup sprz´tu podnoszàcego efektywnoÊç dzia∏aƒ

prewencyjnych policji drogowej, zakup pojazdów

monitorujàcych bezpieczeƒstwo ruchu drogowego,

g) zakup niezb´dnego sprz´tu i wyposa˝enia oraz

niezabudowanych nieruchomoÊci zwiàzanych

z realizacjà projektu,

2) zakup sprz´tu usprawniajàcego dzia∏ania ratownicze stra˝y po˝arnej, zakup jednostek ratownictwa

techniczno-chemicznego,

h) przygotowanie dokumentacji technicznej, ekonomicznej, kosztorysów, analiz ekonomicznych, zaÊwiadczeƒ, pozwoleƒ, op∏aty oraz nadzór urbanistyczny, architektoniczny, konserwatorski i budowlany, obs∏uga geodezyjna oraz

us∏ugi dotyczàce zarzàdzania projektem.

3) systemy monitoringu bezpieczeƒstwa ruchu, zastosowanie Êrodków poprawy bezpieczeƒstwa

miejsc szczególnego zagro˝enia wypadkowego,

4) oznakowanie dróg i ich wyposa˝enie w elementy

bezpieczeƒstwa dróg oraz ich otoczenia,

318 Transport multimodalny

5) wprowadzenie Êrodków kontroli i nadzoru ruchu,

Stworzenie systemu przewozów ∏adunków ró˝nymi ga∏´ziami transportu poprzez budow´ centrów logistycznych i terminali transportu kombinowanego na

bazie infrastruktury kolejowej.

6) wdro˝enie systemu zg∏aszania i ewidencjonowania wypadków drogowych i kolizji,

Wydatki na

1) budow´, rozbudow´ lub przebudow´ obiektów

budowlanych przeznaczonych do obs∏ugi przewozów intermodalnych wykonywanych transportem

kolejowym (w tym: uk∏ady torowe, zakup sprz´tu

do prze∏adunku),

2) budow´ i przebudow´ oraz wykup gruntów pod

budow´ i przebudow´: zaplecza technicznego dla

obs∏ugi taboru (wagonownie i lokomotywownie),

placów sk∏adowych i manewrowych, dróg dojazdowych, torów prze∏adunkowych, magazynów,

7) budow´, adaptacj´, wykonywanie robót remontowych, rozbudow´ lub przebudow´ zintegrowanych w´z∏ów przesiadkowych pomi´dzy ró˝nymi

rodzajami systemów transportu,

8) komputeryzacj´ systemów transportu publicznego, w tym zakup oraz monta˝ urzàdzeƒ z zakresu

telematyki, s∏u˝àcych komunikacji publicznej, np.

systemy dystrybucji i identyfikacji biletów, systemy informacji dla podró˝nych, monitoring bezpieczeƒstwa, skoordynowanie rozk∏adów jazdy transportu publicznego,

9) budow´ kanalizacji teletechnicznej,

10) przygotowanie projektu, przygotowanie dokumentacji (w tym biznesplanu lub studium wykonalnoÊci projektu oraz innej wymaganej dokumentacji),

11) zakup niezabudowanych nieruchomoÊci zwiàzanych z realizacjà projektu oraz zakup niezb´dnego

sprz´tu i wyposa˝enia w zakresie transportu publicznego,

12) prace inwestycyjne i zwiàzane z procesem inwestycyjnym, w tym: przygotowanie terenu pod budow´, w tym prace geodezyjne, instalacyjne

i monta˝owe, rozbiórkowe oraz wykoƒczeniowe

i wzmocnieniowe,

13) przygotowanie dokumentacji technicznej (koncepcja budowlana, projekt budowlany i wykonawczy),

przetargowej, studium wykonalnoÊci, raportu oddzia∏ywania na Êrodowisko, badania zwiàzane

z urbanistykà, krajobrazem, architekturà lub budownictwem, prace projektantów i architektów,

nadzór inwestorski.

32 Infrastruktura telekomunikacyjna i spo∏eczeƒstwo informacyjne

321 Infrastruktura podstawowa

Wspieranie rozbudowy regionalnej i lokalnej infrastruktury spo∏eczeƒstwa informacyjnego oraz polepszenie warunków prowadzenia przez przedsi´biorstwa

dzia∏alnoÊci gospodarczej w ramach infrastruktury

technicznej.

Wydatki na

1) budow´ platformy elektronicznej, w tym

a) inwestycje w podstawowà infrastruktur´ umo˝liwiajàcà budow´ platformy elektronicznej,

w szczególnoÊci nowe budynki potrzebne do

instalacji sprz´tu teleinformatycznego, infrastruktur´ telekomunikacyjnà oraz szerokopasmowe ∏àcza internetowe,

b) zakup nowych komputerów oraz serwerów,

modernizacj´ istniejàcych jednostek centralnych, zakup i instalacj´ lokalnych urzàdzeƒ sieciowych,

c) zakup oprogramowania, licencji i baz danych

potrzebnych do Êwiadczenia us∏ug dla przedsi´biorstw w ramach platformy elektronicznej,

2) projekty dotyczàce integracji referencyjnych rejestrów osób i firm

a) zakup i instalacj´ systemu serwerów centralnych,

Poz. 856

a) zakup sprz´tu informatycznego, np. czytników

i kart,

b) zakup specjalistycznego oprogramowania,

4) tworzenie publicznych punktów dost´pu do Internetu w obiektach publicznie dost´pnych: bibliotekach publicznych, domach kultury, szko∏ach wy˝szych, Êwietlicach gminnych,

5) prace przygotowawcze, w tym przygotowanie projektu dotyczàcego infrastruktury (prace studialne,

ekspertyzy), dokumentacji technicznej (koncepcja

budowlana, projekt budowlany i wykonawczy)

i przetargowej, studium wykonalnoÊci, raport oddzia∏ywania na Êrodowisko, prace projektantów

i architektów, nadzór inwestorski,

6) zakup nieruchomoÊci lub niezabudowanych nieruchomoÊci, je˝eli jest to nierozerwalnie zwiàzane

z realizacjà projektu,

7) prace inwestycyjne i zwiàzane z procesem inwestycyjnym, w tym: prace konstrukcyjne (ziemne,

naziemne, napowietrzne w zale˝noÊci od wykorzystywanej technologii), budow´, rozbudow´ lub

przebudow´ pomieszczeƒ i infrastruktury technicznej niezb´dnej dla realizacji projektu (np. pomieszczenia na serwery), roboty budowlano-monta˝owe, prace instalacyjne, zakup sprz´tu, oprogramowania i wyposa˝enia (oraz jego konfiguracja), koszty zwiàzane z zapewnieniem bezpieczeƒstwa przesy∏ania danych (np. systemy firewall,

IDS, antywirusowe, kontroli dost´pu do zasobów

systemu), zakup wyposa˝enia nierozerwalnie

zwiàzanego z inwestycjà.

322 Technologie komunikacyjne i informacyjne

(w tym bezpieczeƒstwo przesy∏ania danych)

Polepszenie warunków funkcjonowania gospodarki poprzez zwi´kszenie iloÊci i popraw´ jakoÊci us∏ug

Êwiadczonych on-line przez instytucje sektora publicznego na rzecz przedsi´biorstw z wykorzystaniem nowoczesnych technologii teleinformatycznych oraz wykorzystanie nowych technologii informacyjnych i komunikacyjnych dla realizacji us∏ug publicznych, poprawy efektywnoÊci pracy administracji (e-administracja) i zapewnienia bezpiecznego przesy∏ania danych.

Wydatki na

1) stworzenie platformy elektronicznej, dzi´ki której

przedsi´biorstwa i obywatele uzyskajà dost´p do

tanich, szybkich i o wysokiej jakoÊci us∏ug oraz informacji publicznych, zwi´kszenie us∏ug publicznych Êwiadczonych on-line, integracj´ rejestrów

osób i firm oraz zapewnienie ich bezpieczeƒstwa,

b) zakup oprogramowania specjalistycznego dla

potrzeb integracji rejestrów,

2) budow´ lub rozbudow´ lokalnych lub regionalnych szerokopasmowych i bezpiecznych sieci,

wspó∏dzia∏ajàcych ze szkieletowymi sieciami regionalnymi lub krajowymi,

3) projekty zwi´kszajàce bezpieczeƒstwo wymiany

danych dostarczanych przez przedsi´biorstwa

i obywateli do administracji publicznej, m.in.

3) budow´, przebudow´ lub wyposa˝enie inwestycyjne centrów zarzàdzania sieciami regionalnymi

lub lokalnymi,

4) budow´ i wdra˝anie platform elektronicznych dla

zintegrowanego systemu wspomagania zarzàdzania na poziomie wojewódzkim, powiatowym

i gminnym — najch´tniej z po∏àczeniem szerokopasmowym,

5) budow´ lub rozbudow´ lokalnych lub regionalnych bezpiecznych systemów transmisji danych,

zw∏aszcza na terenach wiejskich i ma∏ych miast

przy wykorzystaniu nowoczesnych technologii

(np. transmisja satelitarna, droga radiowa), prace

przygotowawcze, w tym przygotowanie projektu

dotyczàcego infrastruktury (prace studialne, ekspertyzy), dokumentacji technicznej (koncepcja budowlana, projekt budowlany i wykonawczy) i przetargowej, studium wykonalnoÊci, raport oddzia∏ywania na Êrodowisko, prace projektantów i architektów, nadzór inwestorski,

6) zakup nieruchomoÊci lub niezabudowanych nieruchomoÊci, je˝eli jest to nierozerwalnie zwiàzane

z realizacjà projektu,

7) prace inwestycyjne i zwiàzane z procesem inwestycyjnym, w tym: prace konstrukcyjne (ziemne,

naziemne, napowietrzne w zale˝noÊci od wykorzystywanej technologii), budow´, rozbudow´ lub

przebudow´ pomieszczeƒ i infrastruktury technicznej niezb´dnej dla realizacji projektu (np. pomieszczenia na serwery), roboty budowlano-monta˝owe, prace instalacyjne, zakup sprz´tu,oprogramowania i wyposa˝enia (oraz jego konfiguracja), koszty zwiàzane z zapewnieniem bezpieczeƒstwa przesy∏ania danych (np. systemy firewall,

IDS, antywirusowe, kontroli dost´pu do zasobów

systemu), zakup wyposa˝enia nierozerwalnie

zwiàzanego z inwestycjà.

323 Us∏ugi i projekty wdro˝eniowe dla obywateli

(opieka zdrowotna, administracja, edukacja)

Przygotowanie instytucji publicznych, np. lokalnej

i regionalnej administracji samorzàdowej, ochrony

zdrowia, edukacji (z wy∏àczeniem e-rynku pracy) do

elektronicznego obiegu dokumentów, elektronicznej

archiwizacji dokumentów oraz rozwoju elektronicznych us∏ug dla ludnoÊci z wykorzystaniem podpisu

elektronicznego, w tym m.in. tworzenie systemów informacji przestrzennej (GIS) oraz modernizacja infrastruktury informatycznej, bezpieczny Internet.

Wydatki na

1) prace przygotowawcze, w tym przygotowanie projektu dotyczàcego infrastruktury (prace studialne,

ekspertyzy), dokumentacji technicznej (koncepcja

budowlana, projekt budowlany i wykonawczy)

i przetargowej, studium wykonalnoÊci, raport oddzia∏ywania na Êrodowisko, prace projektantów

i architektów, nadzór inwestorski,

2) zakup nieruchomoÊci lub niezabudowanych nieruchomoÊci, je˝eli jest to nierozerwalnie zwiàzane

z realizacjà projektu,

3) prace inwestycyjne i zwiàzane z procesem inwestycyjnym, w tym: prace konstrukcyjne (ziemne,

Poz. 856

naziemne, napowietrzne w zale˝noÊci od wykorzystywanej technologii), budow´, rozbudow´ lub

przebudow´ pomieszczeƒ i infrastruktury technicznej niezb´dnej dla realizacji projektu (np. pomieszczenia na serwery), roboty budowlano-monta˝owe, prace instalacyjne, zakup sprz´tu, oprogramowania i wyposa˝enia (oraz jego konfiguracja), koszty zwiàzane z zapewnieniem bezpieczeƒstwa przesy∏ania danych (np. systemy firewall,

IDS, antywirusowe, kontroli dost´pu do zasobów

systemu), zakup wyposa˝enia nierozerwalnie

zwiàzanego z inwestycjà.

324 Us∏ugi i projekty wdro˝eniowe dla MÂP (handel

i transakcje elektroniczne, edukacja i szkolenia,

sieci)

Poprawa oferty produktowej i technologicznej

przedsi´biorstw poprzez wspieranie dzia∏aƒ obejmujàcych dokonywanie zasadniczych zmian produkcji bàdê

procesu produkcyjnego, zmiany wyrobu lub us∏ugi.

Wydatki na

1) zakup wyników prac badawczo-rozwojowych i/lub

praw w∏asnoÊci przemys∏owej przez przedsi´biorstwa,

2) wdra˝anie i komercjalizacj´ technologii i produktów innowacyjnych,

3) zastosowanie i wykorzystanie technologii gospodarki elektronicznej,

4) zastosowanie i wykorzystanie technologii informacyjnych i komunikacyjnych (ICT) w procesach zarzàdzania przedsi´biorstwem,

5) dostosowywanie technologii i produktów do wymagaƒ dyrektyw unijnych, zw∏aszcza norm zharmonizowanych i prawodawstwa w zakresie

BHP.

33 Infrastruktura energetyczna (produkcja, dystrybucja)

331 ElektrycznoÊç, gaz, produkty naftowe, paliwo

sta∏e

Budowa, rozbudowa i modernizacja infrastruktury

i urzàdzeƒ s∏u˝àcych do produkcji i przesy∏u energii

elektrycznej, gazu, produktów naftowych i paliw sta∏ych, przygotowanie dokumentacji technicznej, ekonomicznej, kosztorysów, analiz ekonomicznych, zaÊwiadczeƒ, pozwoleƒ, op∏aty oraz nadzór urbanistyczny, architektoniczny, konserwatorski i budowlany, obs∏uga

geodezyjna oraz us∏ugi dotyczàce zarzàdzania projektem.

332 Odnawialne êród∏a energii (energia s∏oneczna,

energia wiatrowa, wodna, energia organiczna —

biomasa)

Zwi´kszenie wykorzystania energii pochodzàcej ze

êróde∏ odnawialnych poprzez budow´, rozbudow´

i modernizacj´ infrastruktury s∏u˝àcej do produkcji

i przesy∏u energii odnawialnej.

Wydatki na

1) budow´, rozbudow´ i modernizacj´ infrastruktury

s∏u˝àcej do produkcji i przesy∏u energii odnawialnej (energia wiatrowa, wodna, geotermalna, kolektory s∏oneczne i ogniwa fotowoltaiczne, biomasa),

2) budow´, rozbudow´ i modernizacj´ urzàdzeƒ do

produkcji i przesy∏u energii ze êróde∏ odnawialnych (energia wiatrowa, wodna, kolektory s∏oneczne i ogniwa fotowoltaiczne, energia uzyskiwana z wykorzystania biomasy i inne),

Poz. 856

stalacyjne, wykoƒczeniowe, infrastruktura towarzyszàca, budowa kanalizacji teletechnicznej,

5) zakup wyposa˝enia zwiàzanego z inwestycjà i niezabudowanych nieruchomoÊci nierozerwalnie

zwiàzanych z projektem.

342 Ochrona przed ha∏asem

3) zakup wyposa˝enia zwiàzanego z inwestycjà i niezabudowanych nieruchomoÊci nierozerwalnie

zwiàzanych z projektem,

Budowa, rozbudowa i modernizacja urzàdzeƒ

chroniàcych przed ha∏asem, przygotowanie dokumentacji technicznej, ekonomicznej, kosztorysów, analiz

ekonomicznych, zaÊwiadczeƒ, pozwoleƒ, op∏aty oraz

nadzór urbanistyczny, architektoniczny, konserwatorski i budowlany, obs∏uga geodezyjna oraz us∏ugi dotyczàce zarzàdzania projektem.

4) przygotowanie terenu pod budow´, w tym prace

geodezyjne, ziemne, budowlano-monta˝owe, instalacyjne, wykoƒczeniowe,

343 Unieszkodliwienie, utylizacja i zagospodarowanie odpadów komunalnych i przemys∏owych

(w tym odpadów szpitalnych i niebezpiecznych)

5) przygotowanie projektu (przeprowadzenie prac

studialnych, ekspertyz, badaƒ geologicznych)

i dokumentacji technicznej, studium wykonalnoÊci, raportu oddzia∏ywania na Êrodowisko, prace

projektantów, architektów, przygotowanie dokumentacji przetargowej i przetargu, nadzór inwestorski.

Unieszkodliwienie, utylizacja i zagospodarowanie

odpadów komunalnych i przemys∏owych.

333 EfektywnoÊç wykorzystania energii, jej uzyskiwania i kontrola jej zu˝ycia

Zwi´kszenie efektywnoÊci wykorzystania energii,

jej uzyskiwania i kontroli zu˝ycia.

Wydatki na

Wydatki na

1) organizacj´ i wdra˝anie systemów selektywnej

zbiórki odpadów i recyklingu,

2) wdra˝anie systemowej gospodarki odpadami komunalnymi (m.in. budowa sortowni, kompostowni, obiektów termicznej, termiczno-chemicznej

i mechanicznej utylizacji odpadów, budowa nowych, modernizacja istniejàcych i rekultywacja

nieczynnych sk∏adowisk, likwidacja tzw. dzikich

sk∏adowisk/wysypisk),

1) budow´ instalacji s∏u˝àcych efektywniejszemu wykorzystaniu energii,

3) budow´ i modernizacj´ spalarni odpadów niebezpiecznych,

2) instalacj´ urzàdzeƒ kontroli zu˝ycia energii.

4) budow´, modernizacj´, rekultywacj´ lub likwidacj´

sk∏adowisk odpadów (w tym rekultywacja bàdê likwidacja sk∏adowisk odpadów niebezpiecznych),

34 Infrastruktura Êrodowiskowa (w tym woda)

341 Ochrona powietrza

Ograniczenie zanieczyszczeƒ przedostajàcych si´

do powietrza i poprawa jakoÊci powietrza.

Wydatki na

1) modernizacj´ i rozbudow´ systemów ciep∏owniczych i wyposa˝enie ich w instalacje ograniczajàce

emisj´ zanieczyszczeƒ py∏owych i gazowych do

powietrza,

2) przekszta∏cenie istniejàcych systemów ogrzewania

obiektów u˝ytecznoÊci publicznej w systemy bardziej przyjazne dla Êrodowiska, w szczególnoÊci

ograniczenie „niskiej emisji”,

3) przygotowanie projektu (prace studialne, ekspertyzy, badania geologiczne), dokumentacji technicznej i przetargowej, studium wykonalnoÊci, raport

oddzia∏ywania na Êrodowisko,

4) przygotowanie terenu pod budow´, w tym prace

geodezyjne, ziemne, budowlano-monta˝owe, in-

5) budow´ lub modernizacj´ miejsc utylizacji opakowaƒ i nieu˝ytych Êrodków ochrony roÊlin,

6) kompleksowe systemy zagospodarowania odpadów na poziomie lokalnym, obejmujàce m.in. odbiór posegregowanych odpadów od mieszkaƒców, odzyskiwanie surowców wtórnych,

7) recykling, kompostowanie odpadów organicznych

itp.,

8) przygotowanie terenu pod budow´, w tym prace

geodezyjne, ziemne, budowlano-monta˝owe, instalacyjne, wykoƒczeniowe, infrastruktur´ towarzyszàcà, budow´ kanalizacji teletechnicznej,

9) zakup wyposa˝enia zwiàzanego z inwestycjà i niezabudowanych nieruchomoÊci nierozerwalnie

zwiàzanych z projektem,

10) przygotowanie dokumentacji technicznej, ekonomicznej, kosztorysów, analiz ekonomicznych, zaÊwiadczeƒ, pozwoleƒ, op∏aty oraz nadzór urbanistyczny, architektoniczny, konserwatorski i budow-

lany, obs∏ug´ geodezyjnà oraz us∏ugi dotyczàce

zarzàdzania projektem.

stalacyjne, wykoƒczeniowe, infrastruktur´ towarzyszàcà, budow´ kanalizacji teletechnicznej,

344 Woda przeznaczona do spo˝ycia przez ludzi (pobór, przechowywanie, uzdatnianie i dystrybucja)

6) zakup wyposa˝enia zwiàzanego z inwestycjà i niezabudowanych nieruchomoÊci nierozerwalnie

zwiàzanych z projektem,

Zaopatrzenie i poprawa zaopatrzenia mieszkaƒców w wod´ przeznaczonà do spo˝ycia przez ludzi poprzez budow´ i modernizacj´ urzàdzeƒ zaopatrzenia

w wod´ i poboru wody.

Wydatki na

1) budow´ i modernizacj´ sieci wodociàgowych,

2) budow´ i modernizacj´ stacji uzdatniania wody,

3) budow´ i modernizacj´ urzàdzeƒ regulujàcych ciÊnienie wody,

4) budow´ zbiorników umo˝liwiajàcych pozyskanie

wody przeznaczonej do spo˝ycia przez ludzi,

5) budow´ i modernizacj´ uj´ç wody (w tym ochrona uj´ç i êróde∏ wody przeznaczonej do spo˝ycia

przez ludzi),

6) budow´ i modernizacj´ urzàdzeƒ s∏u˝àcych do

gromadzenia, przechowywania i uzdatniania wody,

7) przygotowanie terenu pod budow´, w tym prace

geodezyjne, ziemne, budowlano-monta˝owe, instalacyjne, wykoƒczeniowe, infrastruktur´ towarzyszàcà, budow´ kanalizacji teletechnicznej,

8) zakup wyposa˝enia zwiàzanego z inwestycjà i niezabudowanych nieruchomoÊci nierozerwalnie

zwiàzanych z projektem,

9) przygotowanie dokumentacji technicznej, ekonomicznej, kosztorysów, analiz ekonomicznych, zaÊwiadczeƒ, pozwoleƒ, op∏aty oraz nadzór urbanistyczny, architektoniczny, konserwatorski i budowlany, obs∏ug´ geodezyjnà oraz us∏ugi dotyczàce zarzàdzania projektem.

345 Oczyszczanie Êcieków

Ograniczenie iloÊci zanieczyszczeƒ wprowadzanych do wód i gleb poprzez budow´ i modernizacj´

urzàdzeƒ do odprowadzania i oczyszczania Êcieków.

Wydatki na

1) budow´ i modernizacj´ oczyszczalni Êcieków,

2) budow´ i modernizacj´ sieci kanalizacji sanitarnych,

3) budow´ i modernizacj´ sieci kanalizacji deszczowych,

4) budow´ i modernizacj´ innych urzàdzeƒ do

oczyszczania,

gromadzenia,

odprowadzania

i przesy∏ania Êcieków,

5) przygotowanie terenu pod budow´, w tym prace

geodezyjne, ziemne, budowlano-monta˝owe, in-

7) przygotowanie projektu (prac studialnych, ekspertyz, badaƒ geologicznych), przetargu, dokumentacji technicznej i przetargowej, studium wykonalnoÊci, raportu oddzia∏ywania na Êrodowisko, prace projektantów, architektów, zarzàdzanie projektem.

346 Zasoby wodne

Zwi´kszanie dyspozycyjnych zasobów wodnych

i przeciwdzia∏anie skutkom suszy.

Wydatki na

1) tworzenie programów zwi´kszania dyspozycyjnych zasobów wodnych i zapobiegania skutkom

suszy,

2) budow´ i modernizacj´ zbiorników retencyjnych,

3) podpi´trzanie wód jezior,

4) zwi´kszanie retencji w zlewniach rzek,

5) zabudow´ koryt rzecznych wraz z modernizacjà

istniejàcych urzàdzeƒ wodnych.

35 Planowanie przestrzenne i odnowa

351 Odnowa i adaptacja zdegradowanych obszarów

przemys∏owych i wojskowych

Rewitalizacja obszarów poprzemys∏owych i powojskowych poprzez zmian´ dotychczasowych funkcji

i adaptacj´ terenu oraz znajdujàcych si´ tam obiektów

powojskowych i poprzemys∏owych na inne cele: us∏ugowe, gospodarcze, spo∏eczne, edukacyjne, zdrowotne, rekreacyjne, kulturalne i turystyczne.

Wydatki na

1) remont, prace rozbiórkowe, izolacj´, przebudow´

lub adaptacj´ budynków, obiektów, infrastruktury

i urzàdzeƒ poprzemys∏owych i powojskowych

wraz z zagospodarowaniem przyleg∏ego terenu

w celu nadania im nowych funkcji u˝ytkowych

us∏ugowych, turystycznych, rekreacyjnych, zdrowotnych i edukacyjnych,

2) remont, przebudow´ lub adaptacj´ opustosza∏ego

obiektu budowlanego i pomieszczeƒ dla m.in.

przedszkoli, szkó∏ podstawowych, gimnazjów,

szkó∏ Êrednich i ponadgimnazjalnych, szkó∏ wy˝szych, szkolnych sto∏ówek, domów dziecka, oÊrodków walki z patologiami spo∏ecznymi (np. walki

z narkomanià, alkoholizmem), poradni psychologicznych, Êwietlic dla dzieci i m∏odzie˝y, domów

kultury, warsztatów terapii zaj´ciowej oraz obiektów s∏u˝àcych pomocà spo∏ecznà (np. dla samotnych matek z dzieçmi, zapobiegania przest´pczoÊci, punkty s∏u˝àce pomocà i przekwalifikowaniem

by∏ych wi´êniów),

3) pomoc strukturom Êwiadczàcym us∏ugi dla lokalnej spo∏ecznoÊci przyczyniajàce si´ do tworzenia

lub ochrony miejsc pracy i przeciwdzia∏ania marginalizacji spo∏ecznej i wspierajàce dzia∏ania gospodarcze, w tym

a) izolacj´, remont, przebudow´ fasad i dachów

budynków,

b) budow´, remont, przebudow´ instalacji w budynkach: grzewczych, wodno-kanalizacyjnych,

gazowych, elektrycznych,

c) zagospodarowanie przyleg∏ego terenu (np. budowa, remont, przebudowa ogrodzeƒ i ma∏ej

architektury),

4) izolacj´, remont, adaptacj´ lub przebudow´ pokoszarowych budynków mieszkalnych w celu nadania im nowych funkcji: us∏ugowych, gospodarczych, spo∏ecznych, edukacyjnych, rekreacyjnych

(z wyjàtkiem prac budowlano-instalacyjnych w indywidualnych mieszkaniach), w tym

a) remont, przebudow´, adaptacj´ pomieszczeƒ

(z wyjàtkiem celów mieszkaniowych),

b) izolacj´, remont, przebudow´ fasad, dachów,

c) budow´, remont, przebudow´ instalacji w budynkach: grzewczych, wodno-kanalizacyjnych,

elektrycznych, gazowych,

d) zagospodarowanie przyleg∏ego terenu, w tym

budow´, remont, przebudow´ ma∏ej architektury i ogrodzeƒ,

5) porzàdkowanie tzw. starej tkanki urbanistycznej

poprzez odpowiednie zagospodarowywanie i zabudowywanie pustych przestrzeni w harmonii

z otoczeniem na cele us∏ugowe, edukacyjne, spo∏eczne, turystyczne, rekreacyjne, gospodarcze, kulturalne,

6) wyburzanie budynków na cele: us∏ugowe, kulturowe, edukacyjne, gospodarcze, turystyczne lub rekreacyjne,

7) renowacj´ (prace zwiàzane z konserwacjà, rewaloryzacjà, zachowaniem, adaptacjà) budynków, infrastruktury o wartoÊci architektonicznej i znaczeniu historycznym (w tym z zakresu ochrony dziedzictwa przemys∏owego i obiektów o znaczeniu

militarnym), a tak˝e ich adaptacj´ na cele: gospodarcze, spo∏eczne i kulturalne wraz z zagospodarowaniem przyleg∏ego otoczenia,

8) prace konserwatorskie, odnowienie fasad i dachów budynków o wartoÊci architektonicznej

i znaczeniu historycznym znajdujàcych si´ w rejestrze zabytków, wraz z zagospodarowaniem przyleg∏ego terenu, przyczyniajàce si´ do tworzenia

sta∏ych miejsc pracy,

9) zabudowywanie pustych przestrzeni: budow´, remont lub przebudow´ placów, rynków, parkingów,

placów zabaw dla dzieci, publicznych toalet, ma∏ej

architektury (np. tarasy widokowe, fontanny, ∏aw-

Poz. 856

ki, kosze na Êmieci), miejsc rekreacji, terenów zielonych (zieleƒ wysoka, niska i trawniki) oraz prace

restauracyjne na terenie istniejàcych parków,

10) infrastruktur´ transportowà znajdujàcà si´ na terenie rewitalizowanym

a) budow´, remont lub przebudow´: chodników,

przejÊç dla pieszych lub zwierzàt, Êcie˝ek rowerowych,

b) budow´ lub remont parkingów,

c) budow´, rozbudow´, modernizacj´ lub remont

dróg (poza drogami mi´dzynarodowymi, krajowymi i wojewódzkimi) na terenach obszarów

powojskowych i poprzemys∏owych i ich po∏àczeƒ z siecià dróg publicznych (np.: zwi´kszenie

noÊnoÊci, usuni´cie ostrych i ciasnych zakr´tów, poszerzenie nawierzchni), ∏àcznie z budowà lub remontem drogowej infrastruktury towarzyszàcej (w tym obiektów in˝ynieryjnych),

d) kompleksowe uzbrojenie terenu pod inwestycje,

11) tworzenie stref bezpieczeƒstwa na terenie by∏ych

obszarów poprzemys∏owych i powojskowych

w miastach w celu zapobiegania przest´pczoÊci

w zagro˝onych patologiami spo∏ecznymi obszarach miast, w tym

a) budow´ lub remont oÊwietlenia,

b) zakup i instalacj´ systemów monitoringu przyczyniajàcych si´ do realizacji dzia∏ania,

12) budow´, przebudow´ lub remont obiektów dla

nadania im funkcji zaplecza kulturalnego, turystycznego lub rekreacyjnego rewitalizowanego

obszaru w celu tworzenia sta∏ych miejsc pracy,

13) przygotowanie dokumentacji technicznej, ekonomicznej, kosztorysów, analiz ekonomicznych, zaÊwiadczeƒ, pozwoleƒ, op∏aty oraz nadzór urbanistyczny, architektoniczny, konserwatorski i budowlany, obs∏ug´ geodezyjnà oraz us∏ugi dotyczàce

zarzàdzania projektem.

352 Odnowa terenów miejskich

Wspieranie o˝ywienia gospodarczego i spo∏ecznego zdegradowanych terenów miejskich i zwi´kszenie

ich potencja∏u turystycznego i kulturalnego, w tym

nadanie obiektom i terenom zdegradowanym nowych

funkcji spo∏eczno-gospodarczych poprzez rewitalizacj´ i odnow´ zdegradowanych obszarów miast i dzielnic mieszkaniowych w miastach.

Wydatki na

1) porzàdkowanie tzw. starej tkanki urbanistycznej

poprzez odpowiednie zagospodarowywanie pustych przestrzeni w harmonii z otoczeniem,

2) renowacj´ zabudowy budynków, w tym obiektów

infrastruktury spo∏ecznej,

3) izolacj´, remont lub przebudow´ elewacji, fasad

i dachów budynków oraz pomieszczeƒ przeznaczonych na cele: gospodarcze, szkoleniowe lub

kulturalne (z wyjàtkiem przeprowadzania prac budowlano-monta˝owych w indywidualnych mieszkaniach) wraz z zagospodarowaniem przyleg∏ego

terenu, w tym

a) remont, przebudow´ instalacji w budynkach

grzewczych, elektrycznych, gazowych i wodno-kanalizacyjnych,

b) zagospodarowanie przyleg∏ego terenu (budowa, remont, przebudowama∏ej architektury,

ogrodzeƒ),

4) renowacj´ budynków o wartoÊci architektonicznej

i znaczeniu historycznym znajdujàcych si´ na rewitalizowanym terenie (w tym ich adaptacj´ na cele: gospodarcze, spo∏eczne, edukacyjne, turystyczne lub kulturalne, przyczyniajàce si´ do tworzenia

sta∏ych miejsc pracy), uwzgl´dniajàcà

a) prace konserwatorskie,

b) odnowienie zabudowaƒ (z wyjàtkiem indywidualnych mieszkaƒ),

5) prace konserwatorskie, odnowienie fasad i dachów budynków o wartoÊci architektonicznej

i znaczeniu historycznym znajdujàcych si´ w rejestrze zabytków, wraz z zagospodarowaniem przyleg∏ego terenu, przyczyniajàce si´ do tworzenia

sta∏ych miejsc pracy,

6) wyburzanie budynków i przeznaczenie uzyskanych

terenów pod cele: us∏ugowe, kulturowe, edukacyjne, gospodarcze, turystyczne lub rekreacyjne,

7) remont lub przebudow´ infrastruktury publicznej

zwiàzanej z rozwojem funkcji turystycznych, rekreacyjnych, kulturalnych,

8) remont lub przebudow´ obiektów pe∏niàcych funkcje zaplecza turystycznego i kulturowego,

9) remont, przebudow´ lub przystosowanie budynków i infrastruktury na cele turystyczne oraz kulturowe (w∏àcznie z odnowieniem i konserwacjà

obiektów dziedzictwa kulturowego) prowadzàce

do zrównowa˝onego rozwoju i tworzenia miejsc

pracy,

10) tworzenie stref bezpieczeƒstwa i zapobieganie

przest´pczoÊci w zagro˝onych patologiami spo∏ecznymi obszarach miast, w tym

a) budow´ lub remont oÊwietlenia,

b) zakup i instalacj´ systemów monitoringu,

11) adaptacj´, przebudow´ lub remont budynków

i przestrzeni u˝ytecznoÊci publicznej wraz z przyleg∏ym otoczeniem na cele edukacyjno-spo∏eczne

znajdujàce si´ na terenie rewitalizowanym, w tym

m.in.: przedszkola, szko∏y podstawowe, gimnazja,

szko∏y Êrednie i ponadgimnazjalne, szko∏y wy˝sze,

szkolne sto∏ówki, domy dziecka, oÊrodki walki

Poz. 856

z patologiami spo∏ecznymi (np. walki z narkomanià, alkoholizmem), poradnie psychologiczne,

Êwietlice dla dzieci i m∏odzie˝y, domy kultury,

warsztaty terapii zaj´ciowej oraz obiekty s∏u˝àce

pomocà spo∏ecznà (np. dla samotnych matek

z dzieçmi, zapobiegania przest´pczoÊci, punkty

s∏u˝àce pomocà i przekwalifikowaniem by∏ych

wi´êniów), budynków, które przyczynià si´ do rozwoju dzia∏alnoÊci gospodarczej i zatrudnienia

(z wyjàtkiem prac remontowo-instalacyjnych w indywidualnych mieszkaniach), w tym

a) izolacj´, remont, przebudow´ fasad i dachów

budynków,

b) remont, przebudow´, adaptacj´ pomieszczeƒ,

c) budow´, remont, przebudow´ instalacji w budynkach: grzewczych, wodno-kanalizacyjnych,

gazowych, elektrycznych,

d) zagospodarowanie przyleg∏ego terenu (np. budowa, remont, przebudowa ogrodzeƒ i ma∏ej

architektury),

12) przebudow´, wymian´ lub remont infrastruktury

wodno-kanalizacyjnej, elektrycznej, grzewczej i gazowej w rewitalizowanych obiektach publicznych,

us∏ugowych,

13) regeneracj´, rehabilitacj´ i zabudowywanie pustych przestrzeni publicznych, w tym: remont lub

przebudow´ placów, rynków, parkingów, placów

zabaw dla dzieci, publicznych toalet miejskich,

ma∏ej architektury (np. tarasy widokowe, fontanny, ∏awki, kosze na Êmieci), miejsc rekreacji, terenów zielonych (zieleƒ wysoka, niska i trawniki)

oraz prace restauracyjne na terenie istniejàcych

parków,

14) popraw´ funkcjonalnoÊci ruchu ko∏owego, ruchu

pieszego i estetyki przestrzeni publicznych rewitalizowanego terenu, w tym

a) remont, przebudow´ lub modernizacj´ dróg lokalnych (gminnych lub powiatowych) i ulic prowadzàcych do dzielnic mieszkalnych oraz komunalnych dróg osiedlowych (m.in.: wzmocnienie podbudowy jezdni, polepszenie stanu

noÊnoÊci, wymiana i poszerzenie nawierzchni)

oraz ma∏ych obiektów in˝ynieryjnych,

b) budow´, remont lub przebudow´ chodników

i przejÊç dla pieszych, jak równie˝ wszelkie inne

prace infrastrukturalne lub zakup wyposa˝enia

pozwalajàcy zwi´kszyç bezpieczeƒstwo pieszych, rowerzystów lub zwierzàt (np. budowa,

przebudowa lub remont Êcie˝ek rowerowych),

15) przygotowanie projektu, dokumentacji technicznej

i przetargowej, studium wykonalnoÊci projektu,

raportu oddzia∏ywania na Êrodowisko, kosztorysów oraz nadzór urbanistyczny, architektoniczny,

konserwatorski i budowlany, obs∏ug´ geodezyjnà

oraz us∏ugi dotyczàce zarzàdzania projektem.

353 Ochrona, poprawa i odtworzenie Êrodowiska naturalnego

1. Wsparcie zarzàdzania ochronà Êrodowiska.

Wydatki na

1) opracowanie baz danych dotyczàcych lasów, jakoÊci gleb, wód, powietrza,

2) tworzenie systemów pomiaru zanieczyszczeƒ

w miastach oraz systemów informowania mieszkaƒców o poziomie zanieczyszczeƒ,

3) utworzenie sieci stacji kontrolnych i ostrzegawczych w zakresie jakoÊci wód,

4) tworzenie map terenów zalewowych,

5) tworzenie systemów monitoringu Êrodowiska,

w tym reagowania na zagro˝enia,

6) tworzenie systemów informacji przeciwpowodziowej,

7) zakup wyposa˝enia zwiàzanego z inwestycjà i niezabudowanych nieruchomoÊci nierozerwalnie

zwiàzanych z projektem,

8) przygotowanie terenu pod budow´, w tym prace

geodezyjne, ziemne, budowlano-monta˝owe, instalacyjne, wykoƒczeniowe,

9) przygotowanie projektu (przeprowadzenie prac

studialnych, ekspertyz, badaƒ geologicznych) i dokumentacji technicznej, studium wykonalnoÊci, raportu oddzia∏ywania na Êrodowisko, prace projektantów, architektów, przygotowanie dokumentacji

przetargowej i przetargu, nadzór inwestorski.

2. Przeciwdzia∏anie powodziom.

Wydatki na

1) regulacje cieków wodnych (pog∏´bianie, zapory,

stabilizacja brzegów, prace remontowe w korytach

rzecznych),

2) tworzenie polderów (w∏àczajàc wykorzystanie naturalnych sposobów przeciwdzia∏ania powodzi, takich jak obsadzanie roÊlinnoÊcià, zalesianie) oraz

odtwarzanie naturalnych terenów zalewowych,

3) budow´ i modernizacj´ wa∏ów przeciwpowodziowych wraz z drogami dojazdowymi,

Poz. 856

8) przygotowanie projektu (przeprowadzenie prac

studialnych, ekspertyz, badaƒ geologicznych) i dokumentacji technicznej, studium wykonalnoÊci, raportu oddzia∏ywania na Êrodowisko, prace projektantów, architektów, przygotowanie dokumentacji

przetargowej i przetargu, nadzór inwestorski.

3. Ochrona Êrodowiska zwiàzana z rewitalizacjà

obszarów miejskich.

Wydatki na

1) remont lub przebudow´ infrastruktury technicznej,

szczególnie w zakresie ochrony Êrodowiska na terenie zdegradowanych obszarów miejskich,

w tym

a) budow´, remont lub przebudow´ sieci kanalizacyjnych i innych urzàdzeƒ do oczyszczania, gromadzenia, odprowadzania i przesy∏ania Êcieków,

b) budow´, remont lub przebudow´ kanalizacji

deszczowej,

c) wymian´ elementów konstrukcyjnych zawierajàcych azbest w budynkach publicznych (poza

celami mieszkaniowymi),

2) budow´, remont lub przebudow´ sieci wodociàgowych, uj´ç wody i urzàdzeƒ s∏u˝àcych do gromadzenia i uzdatniania wody oraz urzàdzeƒ regulujàcych ciÊnienie wody,

3) zakup wyposa˝enia zwiàzanego z inwestycjà i niezabudowanych nieruchomoÊci nierozerwalnie

zwiàzanych z projektem,

4) przygotowanie terenu pod budow´, w tym prace

geodezyjne, ziemne, budowlano-monta˝owe, instalacyjne, wykoƒczeniowe,

5) przygotowanie projektu (przeprowadzenie prac

studialnych, ekspertyz, badaƒ geologicznych) i dokumentacji technicznej, studium wykonalnoÊci, raportu oddzia∏ywania na Êrodowisko, prace projektantów, architektów, przygotowanie dokumentacji

przetargowej i przetargu, nadzór inwestorski.

4. Ochrona Êrodowiska zwiàzana z rewitalizacjà

obszarów poprzemys∏owych i powojskowych.

Wydatki na

4) budow´ i modernizacj´ ma∏ych zbiorników retencyjnych i stopni wodnych w ramach tzw. ma∏ej retencji,

1) zak∏adanie parków lub zalesianie oczyszczonego

obszaru w celu nadania mu funkcji turystycznych

lub rekreacyjnych,

5) ochron´ brzegów morskich,

2) budow´, przebudow´ lub remont podstawowej

infrastruktury komunalnej, w szczególnoÊci w zakresie ochrony Êrodowiska naturalnego na obszarach poprzemys∏owych i powojskowych, w tym

6) zakup wyposa˝enia zwiàzanego z inwestycjà i niezabudowanych nieruchomoÊci nierozerwalnie

zwiàzanych z projektem,

7) przygotowanie terenu pod budow´, w tym prace

geodezyjne, ziemne, budowlano-monta˝owe, instalacyjne, wykoƒczeniowe,

a) budow´, przebudow´ lub modernizacj´ sieci

wodociàgowych, uj´ç wody, urzàdzeƒ s∏u˝àcych do gromadzenia i uzdatniania wody oraz

urzàdzeƒ regulacji ciÊnienia wody,

b) budow´, przebudow´ lub modernizacj´ oczyszczalni Êcieków,

c) budow´, remont lub przebudow´ sieci kanalizacyjnych i innych urzàdzeƒ do oczyszczania, gromadzenia, odprowadzania i przesy∏ania Êcieków,

d) budow´, remont lub przebudow´ kanalizacji

deszczowej,

e) rekultywacj´ gruntów, usuwanie niebezpiecznych materia∏ów,

f) budow´, remont lub przebudow´ systemów odwadniajàcych,

3) przygotowanie terenu pod budow´, w tym prace

geodezyjne, ziemne, budowlano-monta˝owe, instalacyjne, wykoƒczeniowe,

4) zakup wyposa˝enia zwiàzanego z inwestycjà i niezabudowanych nieruchomoÊci nierozerwalnie

zwiàzanych z projektem,

5) przygotowanie projektu (przeprowadzenie prac

studialnych, ekspertyz, badaƒ geologicznych) i dokumentacji technicznej, studium wykonalnoÊci, raportu oddzia∏ywania na Êrodowisko, prace projektantów, architektów, przygotowanie dokumentacji

przetargowej i przetargu, nadzór inwestorski.

354 Utrzymywanie i odbudowa dziedzictwa kulturowego

Ochrona dziedzictwa kulturowego, a tak˝e w wyjàtkowych przypadkach budowa, rozbudowa i modernizacja infrastruktury zwiàzanej z kulturà, pod warunkiem ˝e w znaczàcy sposób oddzia∏uje ona gospodarczo na rozwój regionu i prowadzi do tworzenia sta∏ych

miejsc pracy.

Wydatki na

1) adaptacj´ zabytków techniki i architektury w celu

zwi´kszenia atrakcyjnoÊci turystycznej regionu,

2) rewitalizacj´, konserwacj´, renowacj´, rewaloryzacj´, zachowanie, modernizacj´, adaptacj´ historycznych i zabytkowych obiektów wraz z i ich otoczeniem,

3) rewitalizacj´, konserwacj´, renowacj´, rewaloryzacj´, zachowanie, modernizacj´, adaptacj´ publicznych obiektów poprzemys∏owych wraz z ich otoczeniem oraz ich przystosowanie do celów kulturalnych,

4) systemy zabezpieczeƒ obiektów dziedzictwa kulturowego na wypadek zagro˝eƒ (np. przed w∏amaniami, po˝arem itp.),

5) budow´, rozbudow´ i modernizacj´ publicznej infrastruktury kulturalnej przyczyniajàcej si´ do aktywnego udzia∏u spo∏eczeƒstwa w kulturze,

6) restauracj´ i rewitalizacj´ obiektów dziedzictwa

kulturowego,

Poz. 856

7) budow´ i modernizacj´ infrastruktury kultury,

w szczególnoÊci zaplecza kulturalnego i rozrywkowego — sale koncertowe i wystawowe, amfiteatry,

8) prace inwestycyjne i zwiàzane z procesem inwestycyjnym, w tym: przygotowanie terenu pod budow´, prace ziemne, budowlano-monta˝owe, instalacyjne, wykoƒczeniowe,

9) zakup wyposa˝enia zwiàzanego z inwestycjà i niezabudowanych nieruchomoÊci nierozerwalnie

zwiàzanych z projektem,

10) przygotowanie projektu (przeprowadzenie prac

studialnych, ekspertyz, badania geologiczne) dokumentacji technicznej i przetargowej, w tym przygotowanie studium wykonalnoÊci, raportu oddzia∏ywania na Êrodowisko, opinie konserwatorskie

oraz prace projektantów, architektów i konserwatorów, nadzór inwestorski oraz us∏ugi zarzàdzania

projektem.

36 Infrastruktura spo∏eczna i ochrony zdrowia

publicznego

1. Wzmacnianie funkcjonowania regionalnych

oÊrodków diagnostycznych i terapeutycznych zapewniajàcych specjalistycznà opiek´ medycznà udzielanà

zarówno w formie stacjonarnej, jak i ambulatoryjnej

oraz podniesienie standardu Êwiadczonych us∏ug medycznych przez zak∏ady opieki zdrowotnej i lokalne

oÊrodki zdrowia.

Wydatki na

1) przebudow´ i modernizacj´ obiektów zwiàzanych

z infrastrukturà ochrony zdrowia,

2) wymian´ wyeksploatowanych noÊników energii

na bardziej ekonomiczne i ekologiczne,

3) termoizolacj´ budynków,

4) przebudow´ i wyposa˝enie sal operacyjnych,

5) przebudow´ i wyposa˝enie sal zabiegowych,

6) dostosowanie obiektów do potrzeb pacjentów,

w szczególnoÊci osób niepe∏nosprawnych,

7) zakup systemów informatycznych poprawiajàcych

zarzàdzanie,

8) zakup sprz´tu komputerowego,

9) modernizacj´ oraz zakup nowych urzàdzeƒ medycznych,

10) budow´ i wyposa˝enie centrów powiadamiania

ratunkowego,

11) adaptacj´ wyposa˝enia zak∏adów opieki zdrowotnej dla potrzeb ratownictwa medycznego,

12) zakup i wyposa˝enie Êrodków transportu sanitarnego (karetki: reanimacyjne, wypadkowe, noworodkowe) oraz modernizacj´ samolotów i helikopterów na potrzeby ratownictwa medycznego,

13) certyfikaty zarzàdzania jakoÊcià,

14) zakup sprz´tu do diagnostyki i terapii, w szczególnoÊci: chorób uk∏adu krà˝enia oraz chorób nowotworowych, m.in.: mammografy, tomografy,

sprz´t do angiografii inwazyjnej, sprz´t do koronarografii, sprz´t dla ratownictwa medycznego,

sprz´t radiologiczny z mo˝liwoÊcià tworzenia obrazów cyfrowych i mo˝liwoÊcià analizy telemetrycznej, aparaty USG, EEG, EKG, aparaty do hemodializy, endoskopy z torem wizyjnym wraz

z osprz´tem do sterylizacji,

15) prace inwestycyjne budowlano-monta˝owe, instalacyjne, wykoƒczeniowe, zakup sprz´tu zwiàzanego z inwestycjà,

16) przygotowanie projektu (przeprowadzenie prac

studialnych, ekspertyz), dokumentacji technicznej

i przetargowej, w tym przygotowanie studium wykonalnoÊci oraz prace projektantów i architektów,

nadzór inwestorski oraz us∏ugi zarzàdzania projektem.

2. Wyrównanie szans w dost´pie do edukacji pomi´dzy uczniami z obszarów wiejskich i miejskich oraz

poprawa dost´pu spo∏ecznoÊci lokalnych do podstawowej infrastruktury sportowej.

Wydatki na

1) budow´ nowych i przebudow´, rozbudow´ istniejàcych obiektów dydaktycznych (w szczególnoÊci

budynków szkolnych, przedszkolnych, laboratoriów dydaktycznych, sal do praktycznej nauki zawodu w szko∏ach ponadgimnazjalnych),

2) budow´ nowych i przebudow´, rozbudow´ istniejàcych bibliotek,

3) budow´ nowych i przebudow´, rozbudow´ istniejàcych obiektów sportowych (w szczególnoÊci sal

gimnastycznych, basenów, boisk sportowych, stadionów, hal sportowych),

4) budow´ nowych i przebudow´, rozbudow´ istniejàcych obiektów infrastruktury spo∏eczno-edukacyjnej (w szczególnoÊci burs, internatów, sto∏ówek),

Poz. 856

studium wykonalnoÊci, raportu o oddzia∏ywaniu

na Êrodowisko) i przetargowej, prace projektantów, architektów oraz us∏ugi dotyczàce zarzàdzania projektem.

3. Polepszenie infrastruktury spo∏eczno-edukacyjnej s∏u˝àcej prowadzeniu dzia∏alnoÊci dydaktycznej na

poziomie wy˝szym oraz dzia∏alnoÊci rozwojowej, naukowo-badawczej powiàzanej z dydaktykà na poziomie wy˝szym.

Wydatki na

1) budow´ nowych (lub rozbudow´), przebudow´ istniejàcych obiektów dydaktycznych, w tym: laboratoriów dydaktycznych, pracowni komputerowych,

bibliotek, wyposa˝enie obiektów infrastruktury

spo∏eczno-edukacyjnej w kampusach, w tym: akademików i sto∏ówek, obiektów s∏u˝àcych prowadzeniu dzia∏alnoÊci dydaktycznej lub naukowo-badawczej powiàzanej z dydaktykà na poziomie wy˝szym oraz obiektów naukowo-badawczych

w szko∏ach wy˝szych,

2) budow´, rozbudow´ lub modernizacj´ obiektów

sportowych w szko∏ach wy˝szych lub kampusach,

3) budow´, rozbudow´ lub modernizacj´ infrastruktury technicznej i sanitarnej w szko∏ach wy˝szych,

4) zagospodarowanie otoczenia obiektów (wy∏àcznie

jako jeden z elementów realizacji projektów wymienionych w pkt 1—3),

5) wyposa˝enie obiektów wymienionych w pkt 1—3,

prace inwestycyjne i zwiàzane z procesem inwestycyjnym, w tym: przygotowanie terenu pod budow´, prace ziemne, budowlano-monta˝owe, instalacyjne, wykoƒczeniowe, zakup sprz´tu i niezabudowanych nieruchomoÊci zwiàzanych z realizacjà projektu, nadzór inwestorski,

6) przygotowanie projektu (przeprowadzenie prac

studialnych, ekspertyz, badania geologiczne), dokumentacji technicznej (w tym: przygotowanie

studium wykonalnoÊci, raportu o oddzia∏ywaniu

na Êrodowisko) i przetargowej, prace projektantów, architektów oraz us∏ugi dotyczàce zarzàdzania projektem.

5) budow´, rozbudow´ i przebudow´ infrastruktury

technicznej i sanitarnej,

4 Ró˝ne

6) wyposa˝enie obiektów sportowych, dydaktycznych i spo∏eczno-edukacyjnych,

41 Pomoc techniczna i dzia∏ania innowacyjne

(EFRR, EFS, Europejski Fundusz Orientacji

i Gwarancji Rolnej — EFOiGR, Finansowy Instru-

7) zagospodarowanie otoczenia obiektów,

8) prace inwestycyjne i zwiàzane z procesem inwestycyjnym, w tym: przygotowanie terenu pod budow´, prace ziemne, budowlano-monta˝owe, instalacyjne, wykoƒczeniowe, zakup sprz´tu i niezabudowanych nieruchomoÊci zwiàzanych z realizacjà projektu, nadzór inwestorski,

9) przygotowanie projektu (przeprowadzenie prac

studialnych, ekspertyz, badania geologiczne), dokumentacji technicznej (w tym: przygotowanie

ment Wspierania Rybo∏ówstwa — FIWR)

411 Przygotowanie, wdro˝enie, monitorowanie, upowszechnianie

Wsparcie dzia∏aƒ s∏u˝àcych zapewnieniu powszechnego dost´pu do informacji o mo˝liwoÊciach

ubiegania si´ o dofinansowanie ze Êrodków funduszy

strukturalnych na realizacj´ projektów, w szczególnoÊci dla: potencjalnych odbiorców pomocy, regionalnych i lokalnych w∏adz oraz innych w∏aÊciwych w∏adz

publicznych, organizacji zawodowych i Êrodowisk

przedsi´biorców, partnerów gospodarczych i spo∏ecznych, organizacji pozarzàdowych, podmiotów dzia∏ajàcych na rzecz promocji równoÊci szans mi´dzy kobietami i m´˝czyznami.

Techniczne i finansowe wsparcie procesów zarzàdzania, wdra˝ania, monitorowania, kontroli oraz prac

Komitetu Monitorujàcego, Komitetów Sterujàcych,

s∏u˝àce sprawnej realizacji programów operacyjnych,

a tak˝e efektywnemu wykorzystaniu Êrodków z funduszy strukturalnych; przygotowanie dokumentów programujàcych na nast´pny okres programowania na

lata 2007—2013.

Zarzàdzanie i wdra˝anie programu, prace studyjne, wymiana doÊwiadczeƒ, popularyzacja i inne Êrodki pomocy technicznej.

Wydatki na

1) wsparcie skierowane na proces wyboru i selekcji

projektów, w szczególnoÊci

Poz. 856

dzenia komercyjnych instytucji finansowych,

w tym banków i przedsi´biorstw leasingowych,

do wspó∏finansowania Êrodków pochodzàcych

z funduszy strukturalnych,

2) wsparcie skierowane na zarzàdzanie

a) doradztwo, wsparcie eksperckie dla Instytucji

Zarzàdzajàcej, Komitetów Sterujàcych w zakresie metod weryfikacji i wyboru projektów, które

kwalifikujà si´ do wsparcia w ramach programu,

b) doradztwo dla Instytucji Zarzàdzajàcej, Beneficjentów Koƒcowych (instytucji wdra˝ajàcych)

oraz innych podmiotów odpowiedzialnych za

wdra˝anie programu w zakresie usprawnienia

systemu zarzàdzania, ∏àcznie z opracowywaniem analiz dotyczàcych przyj´tego systemu

zarzàdzania i prawid∏owoÊci dokonywanych

operacji,

a) ekspertyzy, studia, oceny i doradztwo w zakresie zadaƒ wynikajàcych z projektów na rzecz

wsparcia procesu wyboru i selekcji projektów,

c) szkolenia uzupe∏niajàce dla kadry zaanga˝owanej w zarzàdzanie i wdra˝anie programu (cz∏onków korpusu s∏u˝by cywilnej i innych pracowników zaanga˝owanych w zarzàdzanie i wdra˝anie programu),

b) doradztwo techniczne dla promotorów projektów dotyczàcych konstrukcji projektu, przeprowadzania oceny projektów i grup projektów

pod kàtem ich kwalifikacji, zgodnoÊci z prawem

UE i politykami wspólnotowymi,

d) szkolenia i inne formy kszta∏cenia dla pracowników Instytucji Zarzàdzajàcej, Instytucji PoÊredniczàcych oraz Beneficjentów Koƒcowych

(instytucji

wdra˝ajàcych),

uczestniczàcych

w zarzàdzaniu i wdra˝aniu programu,

c) udzielanie pomocy w zakresie doradztwa i szkoleƒ specjalistycznych, przy ewentualnym tworzeniu struktury konsorcyjnej (lub innej formy

partnerstwa) odpowiedzialnej za realizacj´ i finansowanie projektu na poziomie regionalnym

i lokalnym,

e) doradztwo w zakresie zapewniania prawid∏owoÊci realizowanych w ramach programu dzia∏aƒ i operacji, uwzgl´dniajàce wymagania

prawne — wspólnotowe oraz krajowe,

d) obs∏ug´ dzia∏alnoÊci Komitetu Sterujàcego jako

organu wspierajàcego Instytucj´ Zarzàdzajàcà

przy wyborze i weryfikacji projektów,

e) organizacj´ prac Komitetów Sterujàcych dokonujàcych oceny i selekcji projektów oraz uczestnictwo przedstawicieli Instytucji Zarzàdzajàcej

w posiedzeniach Komitetów Sterujàcych,

f) obs∏ug´ Grup Roboczych do spraw oceny projektów, ∏àcznie z wynagrodzeniami oraz zwrotem okreÊlonych wydatków poniesionych przez

ekspertów zewn´trznych,

g) szkolenia (tak˝e szkolenia uzupe∏niajàce) w zakresie procesu wyboru i selekcji projektów dla

pracowników Instytucji Zarzàdzajàcej, Instytucji

PoÊredniczàcych i Beneficjentów Koƒcowych

(instytucji wdra˝ajàcych), szkolenia innych instytucji (w tym europejskich instytucji finansowych) zaanga˝owanych we wdra˝anie projektów, jak równie˝ dla cz∏onków Komitetu Sterujàcego, Grup Roboczych, tak˝e w zakresie opracowania przez Instytucj´ Zarzàdzajàcà, we wspó∏pracy z mi´dzynarodowymi instytucjami finansowymi, programów zmierzajàcych do pobu-

f) t∏umaczenia na potrzeby zarzàdzania i wdra˝ania programu,

g) zatrudnienie personelu i zakup sprz´tu komputerowego i oprogramowania dla celów realizacji zadaƒ w zakresie zarzàdzania programem,

przygotowaniem, wyborem, wdra˝aniem i monitorowaniem dzia∏aƒ (w tym wydatki na wynagrodzenia, w∏àcznie ze sk∏adkami na ubezpieczenia spo∏eczne oraz Fundusz Pracy i Fundusz

Gwarantowanych Âwiadczeƒ Pracowniczych),

3) bie˝àcà pomoc doradczà w zakresie wdra˝ania

programów operacyjnych dla instytucji wdra˝ajàcych,

4) organizacj´ i przeprowadzanie szkoleƒ dla pracowników i osób zaanga˝owanych we wdra˝anie programu,

5) wymian´ doÊwiadczeƒ mi´dzy instytucjami wdra˝ajàcymi program,

6) popularyzowanie znajomoÊci programu wÊród odbiorców pomocy,

7) us∏ugi dla personelu zaanga˝owanego we wdra˝anie programu (przygotowanie dokumentacji przetargowej na wybór firmy obs∏ugujàcej Komitet

Monitorujàcy, Sterujàcy, wsparcie zarzàdzania,

monitoringu, kontroli i audytu),

torujàcemu oraz przygotowywanych przez Komitet Monitorujàcy),

8) wynagrodzenia (∏àcznie ze sk∏adkami na ubezpieczenia spo∏eczne oraz Fundusz Pracy i Fundusz

Gwarantowanych Âwiadczeƒ Pracowniczych) dla

osób oddelegowanych lub zatrudnionych przez Instytucj´ Zarzàdzajàcà, Instytucje PoÊredniczàce

oraz Beneficjentów Koƒcowych (instytucje wdra˝ajàce) w celu wdra˝ania zadaƒ zwiàzanych z przygotowaniem, ocenà, wyborem i monitorowaniem

dzia∏aƒ (projektów lub programu), audytem, kontrolà oraz wynagrodzenia pracowników zatrudnionych na potrzeby obs∏ugi Komitetu Monitorujàcego, Komitetu Sterujàcego programem oraz regionalnych komitetów sterujàcych (w zakresie wdra˝ania programu),

k) obs∏ug´ prac Komitetów Sterujàcych programem, z uwzgl´dnieniem kosztów administracyjnych, kosztów organizacji spotkaƒ oraz

kosztów zwiàzanych z pracà Komitetów

(w szczególnoÊci kosztów dojazdu cz∏onków Komitetów, kosztów zwiàzanych z przygotowaniem graficznym oraz dystrybucjà materia∏ów

przekazywanych Komitetom Sterujàcym oraz

przygotowywanych przez Komitet Sterujàcy),

9 realizacj´ projektów zwiàzanych z monitorowaniem

a) wsparcie w zakresie zapewniania prawid∏owego monitorowania dzia∏aƒ okreÊlonych w programie, ∏àcznie z uaktualnianiem rozwiàzaƒ

systemowych,

b) ekspertyzy na temat usprawnienia systemu

monitorowania,

c) podniesienie efektywnoÊci administracji niezb´dnej do monitorowania programu oraz oddzia∏ywania programu na Êrodowisko,

d) obs∏ug´ technicznà dzia∏alnoÊci Komitetu Monitorujàcego i jego podkomitetów (w tym koszty

administracyjne i koszty organizacji spotkaƒ),

e) obs∏ug´ eksperckà Komitetu Monitorujàcego,

f) monitoring, prowadzenie kontroli i audyt programu,

g) doradztwo w zakresie opracowywania dla Komisji Europejskiej rocznych sprawozdaƒ

z wdra˝ania programu, w szczególnoÊci w zakresie opracowywania zestawieƒ dotyczàcych

wskaêników monitorowania programu i opisu

rezultatów programu,

h) szkolenia i inne formy kszta∏cenia dla pracowników Instytucji Zarzàdzajàcej, Instytucji PoÊredniczàcych oraz Beneficjentów Koƒcowych

(instytucji

wdra˝ajàcych),

uczestniczàcych

w monitorowaniu programu,

i) szkolenia i doszkalania cz∏onków Komitetu Monitorujacego w zakresie monitoringu,

j) obs∏ug´ prac Komitetu Monitorujàcego program, z uwzgl´dnieniem kosztów administracyjnych, kosztów organizacji spotkaƒ oraz kosztów zwiàzanych z pracà Komitetu Monitorujàcego program (w szczególnoÊci kosztów dojazdu cz∏onków Komitetu, kosztów zwiàzanych

z przygotowaniem graficznym oraz dystrybucjà

materia∏ów przekazywanych Komitetowi Moni-

l) przygotowanie i przed∏o˝enie przez Instytucj´

Zarzàdzajàcà sprawozdaƒ na temat wdra˝ania

programu do Komisji Europejskiej, po zatwierdzeniu przez Komitet Monitorujàcy,

m) zbieranie danych ze êróde∏ innych ni˝ statystyka

paƒstwowa (ekspertyzy na temat metodologii

efektywnego monitorowania elementów programu),

10) realizacj´ projektów zwiàzanych z kontrolà finansowà

a) pomoc doradczà oraz szkolenia dla komórek audytu wewn´trznego i Jednostki Monitorujàco-Kontrolnej w zakresie prawid∏owego stosowania obowiàzujàcych zasad i procedur kontrolnych,

b) pomoc doradczà i szkolenia w zakresie oceny

projektów pod kàtem ich kwalifikowalnoÊci oraz

zgodnoÊci z prawem UE i politykami wspólnotowymi,

c) przeprowadzenie audytu zewn´trznego (organizacyjnego i finansowego) przez niezale˝nà firm´ audytorskà na zlecenie jednostki kontroli finansowej w Instytucji Zarzàdzajacej,

d) szkolenia i inne formy kszta∏cenia dla pracowników Instytucji Zarzàdzajàcej, Instytucji PoÊredniczàcych oraz Beneficjentów Koƒcowych (instytucji wdra˝ajàcych), uczestniczàcych w kontroli finansowej,

e) prowadzenie kontroli w miejscu realizacji projektu,

11) zatrudnienie personelu zaanga˝owanego w przygotowanie, wybór, ocen´, monitorowanie, kontrol´ i audyt projektów i programu, a tak˝e kontrol´

finansowà i weryfikacj´ p∏atnoÊci (wynagrodzenie

oraz inne wydatki, np. na pokrycie kosztów wynajmu i remontu powierzchni biurowej) w ramach

programu oraz w procesie przygotowania dokumentów programowych na lata 2007—2013,

12) organizacj´ prac paneli ekspertów oraz Komisji

Oceny Projektów (KOP-ów) — finansowanie kosztów oceny projektów,

13) organizacj´ prac Komitetu Monitorujàcego oraz

Podkomitetów Monitorujàcych komponent regionalny oraz uczestnictwo przedstawicieli Instytucji

Zarzàdzajàcej w posiedzeniach Podkomitetów Mo-

nitorujàcych komponent regionalny, a tak˝e zbieranie i analiz´ danych na potrzeby procesu wdra˝ania i monitorowania pomocy,

Poz. 856

30) organizowanie szkoleƒ w zakresie bezpieczeƒstwa

ruchu drogowego,

oraz

31) wsparcie eksperckie w zakresie zarzàdzania, oceny,

wyboru i monitorowania pomocy lub projektów,

15) implementacj´ programu, zakup i instalacj´ wyposa˝enia oraz zakup materia∏ów, na potrzeby implementacji programu,

32) pomoc doradczà dla Instytucji Zarzàdzajàcej, Instytucji PoÊredniczàcych, Beneficjentów Koƒcowych

(instytucji wdra˝ajàcych) w zakresie monitorowania i ewaluacji dzia∏aƒ w ramach programów operacyjnych,

14) przygotowanie specyfikacji przetargowej

przeprowadzenia procedury przetargowej,

16) zakup sprz´tu komputerowego i oprogramowania,

17) organizacj´ i realizacj´ szkoleƒ s∏u˝àcych podnoszeniu kwalifikacji osób bioràcych udzia∏ w procesie zarzàdzania, wdra˝ania, monitorowania lub

kontroli pomocy, w tym cz∏onków komitetów monitorujàcego i sterujàcych,

33) wsparcie kadrowe dla Instytucji Zarzàdzajàcej programem, Instytucji PoÊredniczàcych, Beneficjentów Koƒcowych (instytucji wdra˝ajàcych) w procesie zarzàdzania, wdra˝ania, monitorowania i kontroli finansowej dzia∏aƒ wynikajàcych z programu,

18) szkolenia i warsztaty robocze dla Instytucji Zarzàdzajàcej, Instytucji PoÊredniczàcych, Beneficjentów Koƒcowych (instytucji wdra˝ajàcych), Regionalnych Instytucji Finansujàcych (RIF) oraz dla potencjalnych ostatecznych odbiorców (beneficjentów),

34) funkcjonowanie Komitetu Monitorujàcego i Sterujàcego,

19) udzia∏ w innych formach szkolenia osób odpowiedzialnych za zarzàdzanie, wdra˝anie, monitorowanie lub kontrol´ pomocy,

36) zakup i instalacj´ pozosta∏ych urzàdzeƒ elektronicznych wyposa˝enia biurowego,

20) organizacj´ i obs∏ug´ konferencji, seminariów,

spotkaƒ informacyjno-promocyjnych dla potencjalnych beneficjentów oraz dotyczàcych za∏o˝eƒ

programu operacyjnego na nast´pny okres programowania,

35) zakup i instalacj´ sprz´tu komputerowego koniecznego do prawid∏owego funkcjonowania Instytucji

Zarzàdzajàcej, Instytucji PoÊredniczàcych, Beneficjentów Koƒcowych (instytucji wdra˝ajàcych),

37) remont, adaptacj´ i modernizacj´ pomieszczeƒ

biurowych przeznaczonych dla pracowników zajmujàcych si´ zarzàdzaniem, wdra˝aniem, monitorowaniem, kontrolà, ocenà i ewaluacjà programu,

21) organizacj´ i obs∏ug´ spotkaƒ promujàcych najlepsze stosowane praktyki,

38) doradztwo dla Komisji Oceny Projektów w zakresie metod wyboru i weryfikacji projektów, które

kwalifikujà si´ do wsparcia w ramach programu,

22) przygotowanie dokumentów programujàcych na

nast´pny okres programowania,

39) przeprowadzanie audytu zewn´trznego dla Beneficjentów Koƒcowych (instytucji wdra˝ajàcych),

23) zakup sprz´tu biurowego, teleinformatycznego

i materia∏ów biurowych na potrzeby organizowania akcji promocyjnych lub informacyjnych, zakup

i instalacj´ komputerowych systemów zarzàdzania, monitorowania i ewaluacji,

40) kontrole projektów wdra˝anych przez Ostatecznych Odbiorców (beneficjentów) w miejscu ich realizacji,

24) kampani´ informacyjnà promujàcà program, przygotowanie i eksploatacj´ strony internetowej promujàcej program,

41) obs∏ug´ dzia∏alnoÊci Komisji Oceny Projektów.

412 Ocena (ewaluacja)

Wydatki na

25) dzia∏ania promocyjne w mediach, w tym opracowanie materia∏ów oraz ich rozpowszechnianie,

1) administrowanie obs∏ugi jednostki oceny (z wy∏àczeniem kosztów zwiàzanych z wynagrodzeniami

pracowników),

26) przygotowanie i wykonanie tablic lub znaków informacyjnych,

2) ewaluacj´ programów,

27) opracowanie, wydanie oraz dystrybucj´ materia∏ów informacyjnych lub promocyjnych na temat

programu, a tak˝e publikacj´ dokumentów zwiàzanych z jego wdra˝aniem (równie˝ na noÊnikach

elektronicznych),

28) projektowanie, aktualizacj´ lub utrzymanie stron

oraz domen internetowych,

29) szkolenia dla cz∏onków komitetów monitorujàcych

oraz komitetów sterujàcych,

3) ewaluacj´ dokonywanà przez ewaluatorów zewn´trznych,

4) t∏umaczenia niezb´dne w procesie ewaluacji,

5) opracowanie ekspertyz, analiz, studiów i koncepcji

na rzecz rozwijania i doskonalenie metodologii

i standardów ewaluacji,

6) wypracowanie standardów ewaluacji,

7) zbieranie informacji i gromadzenie danych,

8) zapewnienie ekspertyz, odpowiedzi, badaƒ, analiz

potrzebnych dla jednostki oceny do wype∏nienia

na∏o˝onych na nià zadaƒ,

9) pomoc doradczà oraz szkolenia w zakresie prowadzenia przez Instytucj´ Zarzàdzajàcà, Instytucje

PoÊredniczàce, Beneficjentów Koƒcowych (instytucji wdra˝ajàcych) bie˝àcej oceny programu,

10) opracowanie studiów i analiz dla Instytucji Zarzàdzajàcej, Instytucji PoÊredniczàcych, Beneficjentów Koƒcowych (instytucji wdra˝ajàcych) w zakresie

a) efektywnego monitorowania oraz w∏aÊciwej

oceny procesu wdra˝ania programu operacyjnego,

b) wykorzystania Êrodków oraz zgodnoÊci realizowanych w jego ramach projektów z prawem

europejskim i politykami wspólnotowymi,

11) ocen´ bie˝àcej realizacji projektów oraz ocen´ rezultatów projektów.

413 Badania

Wydatki na

Poz. 856

4) przygotowanie i upowszechnianie materia∏ów informacyjnych — aktualnych dokumentów programowych, podr´czników procedur wdra˝ania, broszur, folderów i innych publikacji,

5) opracowanie i prowadzenie strony internetowej

programu,

6) stworzenie i administrowanie stronami internetowymi,

7) konferencje prasowe,

8) konferencje regionalne i spotkania informacyjne

dla przedstawicieli Êrodowisk biznesu,

9) warsztaty medialne dla pracowników instytucji zarzàdzajàcej odpowiedzialnych za promocj´ i komunikacj´ z otoczeniem, majàce na celu profesjonalne przygotowanie do kontaktów z mediami,

10) zatrudnienie pracowników kontraktowych zajmujàcych si´ informacjà i promocjà,

11) stworzenie, wyposa˝enie i utrzymanie punktów informacyjnych,

1) wykonanie studiów, analiz i ekspertyz zwiàzanych

z realizacjà programu, opracowaƒ ewaluujàcych

program,

12) wydawanie i dystrybucj´ opracowywanych aktualnych oficjalnych tekstów programu wraz z podr´cznikami zawierajàcymi wytyczne do korzystania ze Êrodków okreÊlonych w programie,

2) przygotowanie analiz, badaƒ, raportów oraz finansowanie pomocy ekspertów zewn´trznych w celu

opracowania optymalnego systemu wdra˝ania

programu.

13) informowanie i szkolenia w zakresie opracowywania materia∏ów informacyjnych o obszarach interwencji programów operacyjnych oraz rezultatach

wsparcia udzielanego w ramach programów,

414 Dzia∏ania innowacyjne

14) opracowanie i wdro˝enie systemu bie˝àcego informowania o realizacji programu, jego zmianach

oraz realokacjach Êrodków,

Dzia∏ania innowacyjne obejmujàce studia, projekty pilota˝owe i demonstracje majàce na celu wdra˝anie przyjaznych dla Êrodowiska i efektywnych ekonomicznie technik i technologii oraz popraw´ systemów

zarzàdzania.

415 Dzia∏ania informacyjne i promocyjne

Dzia∏ania s∏u˝àce informowaniu opinii publicznej

o roli UE w zakresie wspierania rozwoju regionów

oraz o osiàgni´tych rezultatach tego wsparcia. Rozwój

narz´dzi informacyjnych i promocyjnych, pomocy

w promocji programów i ich dzia∏aƒ, jak równie˝ informowania potencjalnych odbiorców pomocy i opinii

publicznej w zakresie mo˝liwoÊci oferowanych przez

programy operacyjne, rezultatów pomocy oraz roli UE

we wspieraniu realizacji przedmiotowych programów.

Wydatki na

1) opracowanie i dystrybucj´ materia∏ów informacyjnych, promocyjnych i szkoleniowych,

2) przygotowanie i publikacj´ biuletynu informacyjnego, materia∏ów prasowych,

3) wydawanie publikacji i biuletynów informacyjnych,

15) pomoc doradczà w zakresie tworzenia szczegó∏owych planów promocji,

16) pomoc doradczà i szkolenia w zakresie dostarczania informacji o mo˝liwoÊciach uzyskania wsparcia w ramach programu, przygotowywanie wniosków, udzielanie porad na temat wniosku,

17) wsparcie realizacji strategii promocji poprzez pomoc doradczà i wsparcie organizacyjne w zakresie

a) komunikacji zewn´trznej, w tym: obs∏ug´, aktualizacj´ i rozwój strony internetowej poÊwi´conej funduszom strukturalnym oraz wsparcie

przy organizacji spotkaƒ informacyjnych Beneficjentów Koƒcowych (instytucji wdra˝ajàcych)

programu,

b) komunikacji wewn´trznej, w tym: wsparcie dla

informacyjnej grupy roboczej, wsparcie organizacji seminariów informacyjnych dla pracowników i warsztatów medialnych dla urz´dników

wy˝szego szczebla, opracowywanie i wydawanie bie˝àcych materia∏ów informacyjnych,

18) organizacj´ i obs∏ug´ konferencji, seminariów

i spotkaƒ tematycznych s∏u˝àcych informowaniu

i promocji programu,

19) pomoc doradczà i szkolenia oraz inne formy

kszta∏cenia w zakresie prowadzenia przez Instytucj´ Zarzàdzajàcà, Instytucje PoÊredniczàce i Beneficjentów Koƒcowych (instytucje wdra˝ajàce) bie˝àcej (on-going) oceny programu,

20) opracowywanie studiów i analiz dla Instytucji Zarzàdzajàcej, Instytucji PoÊredniczàcych oraz Beneficjentów Koƒcowych (instytucji wdra˝ajàcych)

w zakresie

a) efektywnego monitorowania oraz w∏aÊciwej

oceny procesu wdra˝ania programu,

b) wykorzystania Êrodków okreÊlonych w programie oraz zgodnoÊci realizowanych w jego ra-

Poz. 856 i 857

mach projektów z prawem europejskim i politykami wspólnotowymi,

21) szkolenia trenerów,

22) pomoc w tworzeniu i utrzymywaniu sieci regionalnych punktów informacyjnych, promujàcych wiedz´ o funduszach strukturalnych oraz dostarczajàcych informacji dla beneficjentów,

23) pomoc doradczà dla Instytucji Zarzàdzajàcej, Instytucji PoÊredniczàcych, Beneficjentów Koƒcowych

(instytucji wdra˝ajàcych) w zakresie promocji dzia∏aƒ,

24) tworzenie i utrzymywanie telefonicznych stanowisk informacyjnych,

25) organizacj´ spotkaƒ informacyjnych, w tym tzw.

dni otwartych, s∏u˝àcych promocji i przejrzystoÊci

dzia∏aƒ instytucji wdra˝ajàcych.

857

OBWIESZCZENIE MARSZA¸KA SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

z dnia 9 czerwca 2006 r.

w sprawie og∏oszenia jednolitego tekstu ustawy o ˝egludze Êródlàdowej

1. Na podstawie art. 16 ust. 1 zdanie pierwsze

ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o og∏aszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

(Dz. U. z 2005 r. Nr 190, poz. 1606 i Nr 267, poz. 2253

oraz z 2006 r. Nr 73, poz. 501 i Nr 104, poz. 708) og∏asza si´ w za∏àczniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o ˝egludze Êródlàdowej (Dz. U. z 2001 r. Nr 5, poz. 43),

z uwzgl´dnieniem zmian wprowadzonych

1) ustawà z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy — Prawo ochrony Êrodowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U.

Nr 100, poz. 1085),

2) ustawà z dnia 28 paêdziernika 2002 r. o Funduszu

˚eglugi Âródlàdowej i Funduszu Rezerwowym

(Dz. U. Nr 199, poz. 1672),

3) ustawà z dnia 17 paêdziernika 2003 r. o zmianie

ustawy — Prawo przewozowe oraz ustawy o ˝egludze Êródlàdowej (Dz. U. Nr 211, poz. 2049),

4) ustawà z dnia 18 grudnia 2003 r. o zmianie ustawy

o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej

i administracji morskiej oraz o zmianie niektórych

innych ustaw (Dz. U. z 2004 r. Nr 6, poz. 41),

5) ustawà z dnia 20 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy

o bezpieczeƒstwie morskim oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 93, poz. 895),

6) ustawà z dnia 20 kwietnia 2004 r. o zmianie i uchyleniu niektórych ustaw w zwiàzku z uzyskaniem

przez Rzeczpospolità Polskà cz∏onkostwa w Unii

Europejskiej (Dz. U. Nr 96, poz. 959),

7) ustawà z dnia 15 kwietnia 2005 r. o zmianie ustawy

o kulturze fizycznej oraz ustawy o ˝egludze Êródlàdowej (Dz. U. Nr 85, poz. 726),

8) ustawà z dnia 29 lipca 2005 r. o sporcie kwalifikowanym (Dz. U. Nr 155, poz. 1298),

9) ustawà z dnia 28 lipca 2005 r. o partnerstwie publiczno-prywatnym (Dz. U. Nr 169, poz. 1420)

oraz zmian wynikajàcych z przepisów og∏oszonych

przed dniem 9 czerwca 2006 r.

2. Podany w za∏àczniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity ustawy nie obejmuje

1) art. 64—68 i 74 ust. 2 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o ˝egludze Êródlàdowej (Dz. U. z 2001 r.

Nr 5, poz. 43), które stanowià

Warszawa, dnia 11 lipca 2006 r.

Nr 123

TREÂå

Poz.

ROZPORZÑDZENIE

856 — Ministra Finansów z dnia 5 lipca 2006 r. w sprawie szczegó∏owej klasyfikacji wydatków

strukturalnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6393

OBWIESZCZENIA MARSZA¸KA SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

857 — z dnia 9 czerwca 2006 r. w sprawie og∏oszenia jednolitego tekstu ustawy o ˝egludze Êródlàdowej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6437

858 — z dnia 12 czerwca 2006 r. w sprawie og∏oszenia jednolitego tekstu ustawy o zbiorowym

zaopatrzeniu w wod´ i zbiorowym odprowadzaniu Êcieków . . . . . . . . . 6458

856

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW

z dnia 5 lipca 2006 r.

w sprawie szczegó∏owej klasyfikacji wydatków strukturalnych

Na podstawie art. 16 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia

30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U.

Nr 249, poz. 2104 i Nr 169, poz. 1420 oraz z 2006 r.

Nr 45, poz. 319 i Nr 104, poz. 708) zarzàdza si´, co nast´puje