Umowa międzynarodowa Umowa o partnerstwie i współpracy między Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami Członkowskimi, z jednej strony, a Republiką Armenii, z drugiej strony, podpisana w Luksemburgu dnia 22 kwietnia 1996 r.

269

UMOWA

o partnerstwie i wspó∏pracy mi´dzy Wspólnotami Europejskimi i ich Paƒstwami Cz∏onkowskimi,

z jednej strony, a Republikà Armenii, z drugiej strony,

podpisana w Luksemburgu dnia 22 kwietnia 1996 r.

Przek∏ad

UMOWA

o partnerstwie i wspó∏pracy mi´dzy Wspólnotami

Europejskimi i ich Paƒstwami Cz∏onkowskimi,

z jednej strony, a Republikà Armenii,

z drugiej strony

Królestwo Belgii,

Królestwo Danii,

Republika Federalna Niemiec,

Republika Grecka,

Królestwo Hiszpanii,

Republika Francuska,

Irlandia,

Republika W∏oska,

Wielkie Ksi´stwo Luksemburga,

Królestwo Niderlandów,

Republika Austrii,

Republika Portugalska,

Republika Finlandii,

Królestwo Szwecji,

Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii

Pó∏nocnej,

Umawiajàce si´ Strony Traktatu ustanawiajàcego

Wspólnot´ Europejskà, Traktatu ustanawiajàcego Europejskà Wspólnot´ W´gla i Stali oraz Traktatu ustanawiajàcego Europejskà Wspólnot´ Energii Atomowej,

zwane dalej „Paƒstwami Cz∏onkowskimi”, oraz

Wspólnota Europejska, Europejska Wspólnota

W´gla i Stali oraz Europejska Wspólnota Energii

Atomowej,

zwane dalej „Wspólnotà”,

z jednej strony, oraz

Republika Armenii,

z drugiej strony,

UWZGL¢DNIAJÑC wi´zi istniejàce mi´dzy Wspólnotà, jej Paƒstwami Cz∏onkowskimi, a Republikà Armenii, a tak˝e wspólnie uznawane wartoÊci,

UZNAJÑC, ˝e Wspólnota i Republika Armenii pragnà umocniç te wi´zi i ustanowiç partnerstwo i wspó∏prac´, która umocni∏aby i rozszerzy∏a stosunki ustanowione w przesz∏oÊci, w szczególnoÊci przez Umow´

mi´dzy Europejskà Wspólnotà Gospodarczà i Europejskà Wspólnotà Energii Atomowej a Zwiàzkiem Socjalistycznych Republik Radzieckich (ZSRR) w sprawie

wymiany handlowej i wspó∏pracy handlowej i gospodarczej, podpisanà dnia 18 grudnia 1989 r.,

UWZGL¢DNIAJÑC, ˝e Wspólnota i jej Paƒstwa

Cz∏onkowskie oraz Republika Armenii zobowiàzujà si´

do wzmacniania swobód politycznych i gospodarczych le˝àcych u podstaw partnerstwa,

UWZGL¢DNIAJÑC, ˝e Strony zobowiàzujà si´ do

wspierania pokoju i bezpieczeƒstwa mi´dzynarodowego oraz rozstrzygania sporów na drodze pokojowej,

a tak˝e wspó∏pracy zmierzajàcej do realizacji tych celów w ramach Narodów Zjednoczonych oraz Organizacji Bezpieczeƒstwa i Wspó∏pracy w Europie (OBWE),

UWZGL¢DNIAJÑC, ˝e Wspólnota i jej Paƒstwa

Cz∏onkowskie oraz Republika Armenii zobowiàza∏y si´

z ca∏à stanowczoÊcià do pe∏nego wdro˝enia wszystkich postanowieƒ i wszystkich zasad zawartych w Akcie Koƒcowym Konferencji Bezpieczeƒstwa i Wspó∏pracy w Europie (KBWE), w dokumentach koƒcowych

kolejnych konferencji, które odby∏y si´ w Madrycie

i w Wiedniu, w dokumencie Konferencji Bezpieczeƒstwa i Wspó∏pracy w Europie w Bonn w sprawie

wspó∏pracy gospodarczej, w Karcie Paryskiej dla Nowej Europy i w Dokumencie Helsiƒskim „Wyzwania

zmian” KBWE z 1992 r. oraz w innych dokumentach

OBWE o zasadniczym znaczeniu,

UZNAJÑC w tym kontekÊcie, ˝e wspieranie niepodleg∏oÊci, suwerennoÊci i integralnoÊci terytorialnej

Republiki Armenii przyczyni si´ do zachowania pokoju i stabilnoÊci w Europie,

PRZEKONANE o nadrz´dnym znaczeniu zasady

paƒstwa prawa i poszanowania praw cz∏owieka,

w szczególnoÊci praw mniejszoÊci, wprowadzenia

systemu opartego na pluralizmie oraz wolnych i demokratycznych wyborach, a tak˝e liberalizacji gospodarczej majàcej na celu wprowadzenie gospodarki

rynkowej,

UZNAJÑC, i˝ pe∏na realizacja niniejszej umowy

o partnerstwie i wspó∏pracy b´dzie zarówno zale˝a∏a,

jak i przyczyni si´ do kontynuacji i dokonania reform

politycznych, gospodarczych i prawnych w Republice

Armenii, jak równie˝ wprowadzenia czynników niezb´dnych do wspó∏pracy, w szczególnoÊci w Êwietle

postanowieƒ koƒcowych Konferencji Bezpieczeƒstwa

i Wspó∏pracy w Europie w Bonn,

PRAGNÑC wspieraç proces wspó∏pracy regionalnej z krajami sàsiadujàcymi w dziedzinach, które sà

przedmiotem niniejszej umowy w celu wspierania pomyÊlnego rozwoju i stabilnoÊci regionu, w szczególnoÊci inicjatywy na rzecz umocnienia wspó∏pracy i wzajemnego zaufania mi´dzy Niepodleg∏ymi Paƒstwami

regionu Zakaukazia i innymi krajami oÊciennymi,

PRAGNÑC nawiàzaç i rozwijaç regularny dialog

polityczny w dwustronnych, regionalnych i mi´dzynarodowych zagadnieniach b´dàcych przedmiotem

wspólnego zainteresowania,

UZNAJÑC I POPIERAJÑC pragnienie Republiki Armenii do nawiàzania Êcis∏ej wspó∏pracy z instytucjami

europejskimi,

UWZGL¢DNIAJÑC koniecznoÊç wspierania inwestycji w Republice Armenii, tak˝e w sektorze energetycznym, oraz ze wzgl´du na znaczenie, jakie Wspólnota i jej Paƒstwa Cz∏onkowskie przywiàzujà do równych warunków dla tranzytu i wywozu produktów

energetycznych; potwierdzajàc przywiàzanie Wspólnoty, jej Paƒstw Cz∏onkowskich i Republiki Armenii do

Europejskiej Karty Energetycznej, do pe∏nego zastosowania Traktatu Karty Energetycznej oraz Protoko∏u

Karty Energetycznej w sprawie efektywnoÊci energetycznej i zwiàzanych z nià aspektów Êrodowiskowych,

Poz. 269

UZNAJÑC, ˝e wspó∏praca na rzecz zapobiegania

i kontroli nielegalnej imigracji stanowi jeden z priorytetowych celów niniejszej umowy,

PRAGNÑC stworzyç wspó∏prac´ kulturalnà i poprawiç przep∏yw informacji,

uzgodni∏y, co nast´puje

Artyku∏ 1

Ustanawia si´ partnerstwo mi´dzy Wspólnotà i jej

Paƒstwami Cz∏onkowskimi, z jednej strony, a Republikà Armenii, z drugiej strony. Jego cele sà nast´pujàce

— stworzenie odpowiednich ram dla dialogu politycznego mi´dzy Stronami w celu umo˝liwienia

rozwoju stosunków politycznych,

— wspieranie staraƒ podj´tych przez Republik´ Armenii dla umocnienia jej demokracji, rozwoju jej

gospodarki i zakoƒczenia procesu przechodzenia

do gospodarki rynkowej,

— wspieranie wymiany handlowej i inwestycji, jak

równie˝ harmonijnych stosunków gospodarczych

mi´dzy Stronami sprzyjajàcych trwa∏emu rozwojowi gospodarczemu,

— stworzenie podstaw wspó∏pracy prawnej, gospodarczej, spo∏ecznej, finansowej, cywilnej, naukowej, technologicznej oraz kulturalnej.

Tytu∏ I

UWZGL¢DNIAJÑC wspólnotowe starania zmierzajàce do zapewnienia, w miar´ potrzeb, wspó∏pracy gospodarczej i pomocy technicznej,

Zasady ogólne

MAJÑC NA UWADZE u˝ytecznoÊç Umowy w zakresie stopniowego zbli˝enia mi´dzy Republikà Armenii a szerszà strefà wspó∏pracy w Europie i w regionach sàsiadujàcych, jak równie˝ stopniowà integracj´

z otwartym systemem mi´dzynarodowym,

Poszanowanie demokracji, zasad prawa mi´dzynarodowego oraz praw cz∏owieka okreÊlonych

w szczególnoÊci w Karcie Narodów Zjednoczonych,

Akcie Koƒcowym z Helsinek i w Karcie Paryskiej dla

Nowej Europy, jak równie˝ zasad gospodarki rynkowej, w tym og∏oszonych w dokumentach Konferencji

Bezpieczeƒstwa i Wspó∏pracy w Europie (KBWE)

w Bonn, stanowi podstaw´ polityki wewn´trznej i zagranicznej Stron oraz podstawowy element partnerstwa, jak równie˝ niniejszej umowy.

UWZGL¢DNIAJÑC, ˝e Strony zobowiàza∏y si´ do

liberalizacji wymiany handlowej, zgodnie z zasadami

Âwiatowej Organizacji Handlu (WTO),

ÂWIADOME potrzeby poprawy warunków wp∏ywajàcych na dzia∏alnoÊç gospodarczà i inwestycje, jak

równie˝ warunków w takich dziedzinach, jak zak∏adanie przedsi´biorstw, praca, Êwiadczenie us∏ug i przep∏ywy kapita∏u,

WYRA˚AJÑC ZADOWOLENIE I UZNAJÑC znaczenie wysi∏ków Republiki Armenii skierowanych na

przekszta∏cenie jej gospodarki z gospodarki paƒstwowej centralnie planowanej do gospodarki rynkowej,

PRZEKONANE, ˝e niniejsza umowa stworzy mi´dzy Stronami nowy klimat w ich stosunkach gospodarczych, korzystny w szczególnoÊci dla rozwoju handlu i inwestycji, które sà istotne dla restrukturyzacji

gospodarczej i modernizacji technologicznej,

PRAGNÑC nawiàzaç Êcis∏à wspó∏prac´ w dziedzinie ochrony Êrodowiska, uwzgl´dniajàc wspó∏zale˝noÊç istniejàcà w tej dziedzinie mi´dzy Stronami,

Artyku∏ 2

Artyku∏ 3

Strony uwa˝ajà, ˝e dla przysz∏ej koniunktury i stabilnoÊci istotniejsze jest, aby Nowe Niepodleg∏e Paƒstwa powsta∏e w wyniku rozpadu Zwiàzku Socjalistycznych Republik Radzieckich, zwane dalej „Niepodleg∏ymi Paƒstwami”, podtrzymywa∏y i rozwija∏y

wspó∏prac´ zgodnie z zasadami zawartymi w Akcie

Koƒcowym z Helsinek i z prawem mi´dzynarodowym,

a tak˝e w duchu stosunków dobrosàsiedzkich, i do∏o˝à wszelkich staraƒ, aby wspieraç ten proces.

Artyku∏ 4

Strony zbadajà w miar´ potrzeby dalszy rozwój sytuacji w Republice Armenii, w szczególnoÊci w odniesieniu do warunków ekonomicznych oraz wdra˝anie

reform gospodarczych zmierzajàcych do stworzenia

gospodarki rynkowej. Rada Wspó∏pracy mo˝e skiero-

waç pod adresem Stron zalecenia dotyczàce rozwini´cia odpowiedniej cz´Êci niniejszej umowy w zale˝noÊci od zaistnia∏ych okolicznoÊci.

— wszelkich innych Êrodków, ∏àcznie z mo˝liwoÊcià

spotkaƒ ekspertów, które mog∏yby przyczyniç si´

do zacieÊnienia i rozwoju dialogu politycznego.

Tytu∏ II

Artyku∏ 8

Dialog polityczny

Dialog polityczny na szczeblu parlamentarnym

prowadzony jest w ramach Parlamentarnego Komitetu Wspó∏pracy powo∏anego na mocy artyku∏u 83.

Artyku∏ 5

Strony nawiàzujà regularny dialog polityczny, który zamierzajà rozwijaç i zacieÊniaç. Dialog ten towarzyszy i sprzyja zbli˝eniu mi´dzy Wspólnotà a Republikà Armenii, wspiera zmiany polityczne oraz gospodarcze, które zachodzà obecnie w tym kraju, a tak˝e przyczynia si´ do powstania nowych form wspó∏pracy.

Dialog polityczny

— zacieÊni wi´zi mi´dzy Republikà Armenii a Wspólnotà i jej Paƒstwami Cz∏onkowskimi, a tym samym ze spo∏ecznoÊcià krajów demokratycznych;

osiàgni´ta dzi´ki niniejszej umowie zbie˝noÊç gospodarcza prowadziç b´dzie do nasilenia stosunków politycznych,

— doprowadzi do wzrostu zbie˝noÊci stanowisk

w kwestiach mi´dzynarodowych wa˝nych dla obydwu Stron, podnoszàc tym samym bezpieczeƒstwo

i stabilnoÊç w regionie oraz dzia∏ajàc na korzyÊç dalszego rozwoju Niepodleg∏ych Paƒstw Zakaukazia,

— przewiduje, ˝e Strony podejmujà wysi∏ki na rzecz

wspó∏pracy w sprawach ukierunkowanych na

wzmocnienie stabilnoÊci i bezpieczeƒstwa w Europie, przestrzeganie zasad demokracji, poszanowanie i wspieranie praw cz∏owieka, w szczególnoÊci mniejszoÊci, a tak˝e, ˝e w razie potrzeby Strony przeprowadzajà konsultacje we w∏aÊciwych

sprawach.

Dialog ten mo˝e przebiegaç na poziomie regionalnym, przyczyniajàc si´ do rozwiàzywania regionalnych konfliktów i napi´ç.

Artyku∏ 6

Na szczeblu ministerialnym dialog polityczny prowadzony jest na forum Rady Wspó∏pracy, ustanowionej na mocy artyku∏u 78, a w innych wypadkach,

w drodze umów dwustronnych.

Artyku∏ 7

Strony ustalajà inne procedury i mechanizmy dialogu politycznego, przybierajàce w szczególnoÊci nast´pujàce formy

— regularnych posiedzeƒ, na szczeblu wysokich

urz´dników, mi´dzy przedstawicielami Wspólnoty

i jej Paƒstw Cz∏onkowskich, z jednej strony, a przedstawicielami Republiki Armenii, z drugiej strony,

— pe∏nego wykorzystania kana∏ów dyplomatycznych mi´dzy Stronami, w tym odpowiednich kontaktów w ramach wspó∏pracy dwu- lub wielostronnej, jak na przyk∏ad sesji Narodów Zjednoczonych, KBWE i innych,

Tytu∏ III

Wymiana towarowa

Artyku∏ 9

1. Strony przyznajà sobie wzajemnie klauzul´ najwi´kszego uprzywilejowania w odniesieniu do wszystkich dziedzin dotyczàcych

— nale˝noÊci celnych i op∏at stosowanych w przywozie i wywozie, w tym metody pobierania tych

nale˝noÊci i op∏at,

— postanowieƒ dotyczàcych odprawy celnej, tranzytu, sk∏adów i prze∏adunku,

— podatków i innych op∏at wewn´trznych o jakimkolwiek charakterze, stosowanych bezpoÊrednio

lub poÊrednio do przywo˝onych towarów,

— metod dokonywania p∏atnoÊci i ich przekazywania,

— zasad dotyczàcych sprzeda˝y, zakupu, transportu,

dystrybucji i wykorzystania towarów na rynku wewn´trznym.

2. Postanowienia ust´pu 1 nie majà zastosowania

do

a) korzyÊci przyznanych w celu ustanowienia unii

celnej lub strefy wolnego handlu lub na mocy

ustanowienia takiej unii lub strefy,

b) korzyÊci przyznanych niektórym krajom zgodnie

z zasadami Âwiatowej Organizacji Handlu (WTO)

oraz na mocy innych umów mi´dzynarodowych

na rzecz krajów rozwijajàcych si´,

c) korzyÊci przyznanych krajom oÊciennym w celu

usprawnienia ruchu granicznego.

3. Na czas okresu przejÊciowego koƒczàcego si´

z datà przystàpienia Republiki Armenii do WTO lub do

dnia 31 grudnia 1998 r., w zale˝noÊci od tego, która

z tych dat jest wczeÊniejsza, postanowienia ust´pu 1

nie majà zastosowania do przywilejów okreÊlonych

w za∏àczniku I przyznanych przez Republik´ Armenii

innym paƒstwom powsta∏ym w wyniku rozpadu

ZSRR.

Artyku∏ 10

1. Strony ustalajà, ˝e zasada swobodnego tranzytu

jest zasadniczym warunkiem osiàgni´cia celów niniejszej umowy.

W zwiàzku z tym ka˝da ze Stron gwarantuje mo˝liwoÊç tranzytu bez ˝adnych ograniczeƒ przez swoje te-

rytorium towarów pochodzàcych z obszaru celnego

lub przeznaczonych na obszar celny drugiej ze Stron.

2. Zasady, okreÊlone w ust´pach 2, 3, 4 i 5 artyku∏u V GATT, majà zastosowanie mi´dzy obydwiema

Stronami.

3. Zasady zawarte w niniejszym artykule nie naruszajà jakiejkolwiek innej uzgodnionej mi´dzy Stronami zasady specjalnej dotyczàcej szczególnych sektorów, w szczególnoÊci transportu lub produktów.

Artyku∏ 11

Nie naruszajàc praw i obowiàzków wynikajàcych

z wià˝àcych obie Strony mi´dzynarodowych konwencji

dotyczàcych odprawy czasowej towarów, ka˝da ze Stron

przyznaje ponadto drugiej Stronie zwolnienie z nale˝noÊci i op∏at przywozowych nak∏adanych na czasowo odprawione produkty, w przypadkach oraz wed∏ug procedur, okreÊlonych w tej dziedzinie przez jakàkolwiek innà

konwencj´ mi´dzynarodowà wià˝àcà Stron´, zgodnie

z jej ustawodawstwem. Uwzgl´dnia si´ warunki, zgodnie z którymi zobowiàzania wynikajàce z takiej konwencji zosta∏y zaakceptowane przez danà Stron´.

Poz. 269

wóz danych produktów, w takim zakresie i na taki okres,

jak jest to konieczne do zapobiegni´cia lub naprawienia

szkody, lub te˝ przyjàç inne odpowiednie Êrodki.

4. W sytuacjach krytycznych, kiedy zw∏oka stwarza

niebezpieczeƒstwo powstania szkód trudno odwracalnych, Strony mogà podjàç odpowiednie Êrodki zanim

przystàpià do konsultacji, pod warunkiem ˝e konsultacje

proponuje si´ niezw∏ocznie po podj´ciu tych Êrodków.

5. Dobierajàc Êrodki, zgodnie z niniejszym artyku∏em, Strony przyznajà pierwszeƒstwo tym Êrodkom,

które w jak najmniejszym stopniu zak∏ócajà osiàganie

celów niniejszej umowy.

6. ˚adne z postanowieƒ niniejszego tytu∏u nie narusza ani nie wp∏ywa w jakikolwiek sposób na podj´cie przez jednà ze Stron Êrodków antydumpingowych

lub wyrównawczych, zgodnie z artyku∏em VI GATT,

Porozumieniem w sprawie wykonania artyku∏u VI

GATT, Porozumieniem w sprawie interpretacji i stosowania artyku∏ów VI, XVI i XXIII GATT lub odpowiednim ustawodawstwem wewn´trznym.

Artyku∏ 15

2. Towary pochodzàce ze Wspólnoty sà przywo˝one do Republiki Armenii bez ˝adnych ograniczeƒ iloÊciowych lub Êrodków o równowa˝nych skutkach.

Strony zobowiàzujà si´ rozwa˝yç mo˝liwoÊç rozwini´cia postanowieƒ niniejszej umowy w sprawie

obrotu towarowego mi´dzy nimi, o ile okolicznoÊci na

to pozwalajà, z uwzgl´dnieniem sytuacji powsta∏ej

w wyniku przystàpienia Republiki Armenii do WTO.

Rada Wspó∏pracy mo˝e skierowaç pod adresem Stron

zalecenia dotyczàce tego rozwoju, które, o ile zostanà

zatwierdzone, mogà byç wprowadzane w ˝ycie w drodze porozumienia mi´dzy Stronami, zgodnie z ich odpowiednimi procedurami.

Artyku∏ 13

Artyku∏ 16

Towary sà przedmiotem wymiany mi´dzy Stronami po cenach rynkowych.

Niniejsza umowa nie stanowi przeszkody dla zakazów lub ograniczeƒ przywozowych, wywozowych lub

tranzytowych uzasadnionych wzgl´dami moralnoÊci

publicznej, porzàdku publicznego, bezpieczeƒstwa publicznego, ochrony zdrowia i ˝ycia ludzi i zwierzàt lub

ochrony roÊlin, ochrony zasobów naturalnych, ochrony narodowych dóbr kultury o wartoÊci artystycznej,

historycznej lub archeologicznej, lub ochrony w∏asnoÊci intelektualnej, przemys∏owej i handlowej, lub postanowieniami dotyczàcymi z∏ota i srebra. Jednak˝e takie zakazy lub ograniczenia nie powinny stanowiç ani

Êrodka arbitralnej dyskryminacji, ani ukrytego ograniczenia w wymianie handlowej mi´dzy Stronami.

Artyku∏ 12

1. Towary pochodzàce z Republiki Armenii sà przywo˝one do Wspólnoty bez ˝adnych ograniczeƒ iloÊciowych, bez uszczerbku dla postanowieƒ artyku∏ów 14, 17 i 18 niniejszej umowy.

Artyku∏ 14

1. W przypadku gdy produkt jest przywo˝ony na terytorium jednej ze Stron w tak zwi´kszonych iloÊciach

i na takich warunkach, ˝e powoduje to lub grozi spowodowaniem szkody dla krajowych producentów produktów podobnych lub produktów bezpoÊrednio konkurencyjnych, Wspólnota lub Republika Armenii, zale˝nie

od okolicznoÊci, mo˝e podjàç w∏aÊciwe Êrodki zgodnie

z ni˝ej wymienionymi procedurami i warunkami.

2. Przed podj´ciem jakichkolwiek Êrodków lub, gdy

tylko b´dzie to mo˝liwe, w przypadkach do których

stosuje si´ ust´p 4, Wspólnota lub Republika Armenii,

zale˝nie od okolicznoÊci, dostarczy Radzie Wspó∏pracy

wszelkich odpowiednich informacji potrzebnych w celu znalezienia rozwiàzania odpowiadajàcego obu Stronom, zgodnie z postanowieniami tytu∏u XI.

3. JeÊli w wyniku konsultacji w ciàgu 30 dni od dnia,

gdy Strony zwróci∏y si´ do Rady Wspó∏pracy, nie dojdzie do porozumienia co do dzia∏aƒ, jakie nale˝y przedsi´wziàç, aby zaradziç powsta∏ej sytuacji, Strona, która

zwróci∏a si´ o konsultacje, ma prawo ograniczyç przy-

Artyku∏ 17

Niniejszy tytu∏ nie znajduje zastosowania do handlu wyrobami w∏ókienniczymi, obj´tymi dzia∏ami 50—

63 Nomenklatury Scalonej. Handel tymi produktami

reguluje odr´bne porozumienie parafowane dnia 18

stycznia 1996 r. i stosowane tymczasowo od dnia 1

stycznia 1996 r.

Artyku∏ 18

1. Handel produktami obj´tymi Traktatem ustanawiajàcym Europejskà Wspólnot´ W´gla i Stali regulo-

wany jest postanowieniami niniejszego tytu∏u, z wyjàtkiem artyku∏u 12.

2. Powo∏uje si´ grup´ kontaktowà do spraw w´gla

i stali sk∏adajàcà si´ z przedstawicieli Wspólnoty, z jednej strony, oraz z przedstawicieli Republiki Armenii,

z drugiej strony.

Grupa kontaktowa wymienia regularnie informacje

na temat wszelkich kwestii dotyczàcych w´gla i stali,

stanowiàcych przedmiot zainteresowania Stron.

Artyku∏ 19

Handel materia∏ami jàdrowymi prowadzony b´dzie zgodnie z postanowieniami Traktatu ustanawiajàcego Europejskà Wspólnot´ Energii Atomowej. W razie potrzeby, handel materia∏ami jàdrowymi podlega

postanowieniom specjalnego porozumienia, które zostanie zawarte mi´dzy Europejskà Wspólnotà Energii

Atomowej i Republikà Armenii.

Tytu∏ IV

Postanowienia dotyczàce dzia∏alnoÊci gospodarczej

i inwestycji

Rozdzia∏ I

Warunki pracy

Artyku∏ 20

1. Z zastrze˝eniem przepisów ustawowych, warunków i procedur majàcych zastosowanie w ka˝dym Paƒstwie Cz∏onkowskim, Wspólnota i Paƒstwa Cz∏onkowskie do∏o˝à staraƒ w celu zapewnienia obywatelom Armenii, zatrudnionym legalnie na terytorium danego

Paƒstwa Cz∏onkowskiego, traktowania wolnego od jakiejkolwiek dyskryminacji ze wzgl´du na narodowoÊç

w porównaniu ze swoimi obywatelami w zakresie warunków pracy, wynagrodzenia lub zwolnienia z pracy.

2. Z zastrze˝eniem przepisów ustawowych, warunków i procedur majàcych zastosowanie w Republice

Armenii, Republika Armenii zapewnia pracownikom

b´dàcym obywatelami danego Paƒstwa Cz∏onkowskiego, zatrudnionym legalnie na terytorium Republiki Armenii, ˝e nie b´dzie w stosunku do nich stosowana jakakolwiek dyskryminacja ze wzgl´du na narodowoÊç w zakresie warunków pracy, wynagrodzenia lub

zwolnienia z pracy, w porównaniu z jej w∏asnymi obywatelami.

Artyku∏ 21

Rada Wspó∏pracy bada mo˝liwoÊci poprawy warunków pracy przedsi´biorców zgodnie z mi´dzynarodowymi zobowiàzaniami Stron, ∏àcznie ze zobowiàzaniami wymienionymi w dokumencie z Konferencji

KBWE w Bonn.

Artyku∏ 22

Rada Wspó∏pracy opracowuje zalecenia w celu

wykonania postanowieƒ artyku∏ów 20 i 21.

Poz. 269

Rozdzia∏ II

Warunki zak∏adania i dzia∏alnoÊci spó∏ek

Artyku∏ 23

1. Wspólnota i jej Paƒstwa Cz∏onkowskie przyznajà spó∏kom armeƒskim traktowanie nie mniej korzystne ni˝ traktowanie przyznane jakiemukolwiek paƒstwu

trzeciemu, jak to okreÊla artyku∏ 25 litera d.

2. Bez uszczerbku dla zastrze˝eƒ okreÊlonych w za∏àczniku IV, Wspólnota i jej Paƒstwa Cz∏onkowskie

przyznajà spó∏kom zale˝nym spó∏ek armeƒskich, za∏o˝onym na ich terytorium, traktowanie nie mniej korzystne ni˝ traktowanie przyznawane jakimkolwiek

spó∏kom wspólnotowym w zakresie ich dzia∏alnoÊci.

3. Wspólnota i jej Paƒstwa Cz∏onkowskie przyznajà oddzia∏om spó∏ek armeƒskich za∏o˝onym na ich terytorium traktowanie nie mniej korzystne ni˝ traktowanie przyznawane oddzia∏om spó∏ek jakichkolwiek

paƒstw trzecich w zakresie prowadzonej dzia∏alnoÊci.

4. Republika Armenii przyznaje zak∏adanym spó∏kom wspólnotowym, zgodnie z postanowieniami artyku∏u 25 litera d, traktowanie nie mniej korzystne ni˝

traktowanie przyznawane spó∏kom armeƒskim lub jakimkolwiek spó∏kom paƒstw trzecich, w zale˝noÊci od

tego, które jest korzystniejsze, oraz przyznaje jednostkom zale˝nym i oddzia∏om spó∏ek wspólnotowych za∏o˝onym na jej terytorium traktowanie nie mniej korzystne ni˝ traktowanie przyznawane jej w∏asnym spó∏kom lub oddzia∏om, lub te˝ jakimkolwiek spó∏kom lub

oddzia∏om paƒstw trzecich, w zale˝noÊci od tego, które

jest korzystniejsze w zakresie prowadzonej dzia∏alnoÊci.

Artyku∏ 24

1. Bez uszczerbku dla postanowieƒ artyku∏u 97, postanowienia artyku∏u 23 nie majà zastosowania do

transportu drogà powietrznà, Êródlàdowà i morskà.

2. Jednak˝e w odniesieniu do dzia∏alnoÊci agencji ˝eglugi morskiej w zakresie postanowieƒ dotyczàcych

us∏ug mi´dzynarodowego transportu morskiego, ∏àcznie

z transportem intermodalnym obejmujàcym cz´Êciowo

transport morski, ka˝da ze Stron zezwoli spó∏kom drugiej Strony na obecnoÊç handlowà na swoim terytorium

w postaci jednostek zale˝nych lub oddzia∏ów, na warunkach zak∏adania i prowadzenia dzia∏alnoÊci nie mniej korzystnych ni˝ warunki przyznawane jej w∏asnym spó∏kom lub jednostkom zale˝nym lub oddzia∏om spó∏ek jakiegokolwiek paƒstwa trzeciego, w zale˝noÊci od tego,

które sà korzystniejsze, i zgodnie z przepisami prawnymi

i regulacjami obowiàzujàcymi w ka˝dej ze Stron.

3. Dzia∏alnoÊç ta mo˝e obejmowaç, ale nie ogranicza si´ do

a) obrotu i sprzeda˝y us∏ug transportu morskiego

i us∏ug powiàzanych przez bezpoÊredni kontakt

z klientami, poczàwszy od oferty cenowej a˝ do

fakturowania, bez wzgl´du na to, czy us∏ugi te sà

wykonywane lub oferowane przez samego

us∏ugodawc´, czy przez us∏ugodawców, z którymi

sprzedajàcy us∏ugi zawar∏ sta∏e umowy handlowe,

b) nabywania i korzystania na w∏asny rachunek lub

w imieniu klientów (a tak˝e odsprzedania klientom) z jakichkolwiek us∏ug transportowych lub powiàzanych z transportem, w tym transportu wewn´trznego wszelkimi Êrodkami, w szczególnoÊci

transportu drogà Êródlàdowà, transportu drogowego lub kolejowego, niezb´dnych dla realizacji

us∏ug zintegrowanych,

c) przygotowania dokumentacji dotyczàcej dokumentów przewozowych, dokumentów celnych lub

jakichkolwiek innych dokumentów odnoszàcych

si´ do pochodzenia i charakteru przewo˝onych towarów,

d) dostarczania informacji handlowych wszelkimi

sposobami, w tym za pomocà skomputeryzowanych systemów informacyjnych oraz elektronicznej

wymiany danych (z zastrze˝eniem niedyskryminacyjnych ograniczeƒ dotyczàcych telekomunikacji),

Poz. 269

bezpoÊrednio z podmiotem macierzystym, lecz

mog∏y zawieraç transakcje gospodarcze w zak∏adzie stanowiàcym rozszerzenie tego podmiotu,

d) „zak∏adanie przedsi´biorstw” oznacza prawo

spó∏ek wspólnotowych lub armeƒskich, okreÊlonych w literze a, do podj´cia dzia∏alnoÊci gospodarczej poprzez tworzenie spó∏ek zale˝nych i oddzia∏ów odpowiednio w Republice Armenii lub we

Wspólnocie,

e) „dzia∏anie” oznacza wykonywanie dzia∏alnoÊci

gospodarczej,

f) „dzia∏alnoÊç gospodarcza” oznacza dzia∏alnoÊç

o charakterze przemys∏owym, handlowym i zawodowym.

f) dzia∏ania na rzecz spó∏ek, polegajàcego mi´dzy innymi na organizowaniu zawini´cia statku do portu lub w razie potrzeby, przej´cia ∏adunku.

W odniesieniu do mi´dzynarodowego transportu

morskiego, w tym operacji transportu intermodalnego

obejmujàcego po cz´Êci transport morski, obywatele

Paƒstw Cz∏onkowskich lub Republiki Armenii, zamieszkujàcy poza terytorium Wspólnoty lub odpowiednio Republiki Armenii, oraz przedsi´biorstwa ˝eglugowe, majàce siedzib´ poza terytorium Wspólnoty

lub Republiki Armenii i kontrolowane przez obywateli

Paƒstwa Cz∏onkowskiego lub odpowiednio Republiki

Armenii, tak˝e korzystajà z postanowieƒ niniejszego

rozdzia∏u oraz rozdzia∏u III, je˝eli ich statki sà zarejestrowane w tym Paƒstwie Cz∏onkowskim lub odpowiednio w Republice Armenii zgodnie z ich w∏aÊciwym ustawodawstwem.

Artyku∏ 25

Artyku∏ 26

e) zawarcia porozumienia handlowego z innymi

agencjami ˝eglugi morskiej istniejàcymi na miejscu, ∏àcznie z udzia∏em w kapitale zak∏adowym

spó∏ki i powo∏ywaniem personelu rekrutowanego

na miejscu (lub w przypadku personelu zagranicznego, z zastrze˝eniem odpowiednich postanowieƒ

niniejszej umowy),

Do celów niniejszej umowy

a) „spó∏ka wspólnotowa” lub „spó∏ka armeƒska”

oznacza odpowiednio spó∏k´ za∏o˝onà zgodnie

z prawem danego Paƒstwa Cz∏onkowskiego lub

Republiki Armenii, posiadajàcà statutowà siedzib´, zarzàd lub g∏ówne miejsce prowadzenia dzia∏alnoÊci na terytorium odpowiednio Wspólnoty

lub Republiki Armenii; jednak˝e, jeÊli spó∏ka za∏o˝ona odpowiednio zgodnie z przepisami prawnymi danego Paƒstwa Cz∏onkowskiego lub Republiki Armenii ma tylko siedzib´ statutowà na terytorium Wspólnoty lub Republiki Armenii, to jest ona

uwa˝ana odpowiednio za spó∏k´ wspólnotowà lub

spó∏k´ armeƒskà, jeÊli jej dzia∏alnoÊç ma rzeczywisty i ciàg∏y zwiàzek odpowiednio z gospodarkà

jednego z Paƒstw Cz∏onkowskich lub Republiki Armenii,

b) „spó∏ka zale˝na” danej spó∏ki oznacza spó∏k´

faktycznie kontrolowanà przez t´ spó∏k´,

c) „oddzia∏” spó∏ki oznacza zak∏ad nieposiadajàcy

osobowoÊci prawnej, który posiada atrybuty sta∏oÊci, do których nale˝y na przyk∏ad bycie rozszerzeniem podmiotu macierzystego, który posiada

zarzàd oraz jest materialnie wyposa˝ony w celu

negocjowania spraw gospodarczych ze stronami

trzecimi, tak by te ostatnie, wiedzàc, ˝e, o ile to konieczne, b´dzie istnia∏ zwiàzek prawny z podmiotem macierzystym, którego siedziba zarzàdu znajduje si´ za granicà, nie musia∏y kontaktowaç si´

1. Bez wzgl´du na jakiekolwiek inne postanowienia niniejszej umowy, nic nie stoi na przeszkodzie, aby

Strony podj´∏y Êrodki ostro˝noÊci obejmujàce ochron´ inwestorów, deponentów, posiadaczy polis ubezpieczeniowych lub osób, do których nale˝à prawa powiernicze od us∏ugodawcy finansowego, lub zapewniajàce integralnoÊç i stabilnoÊç systemu finansowego. W przypadku gdy Êrodki te nie sà zgodne z postanowieniami niniejszej umowy, nie mogà byç one zastosowane jako Êrodki uchylania si´ od zobowiàzaƒ,

jakie na danà Stron´ nak∏ada niniejsza umowa.

2. ˚adne postanowienie niniejszej umowy nie mo˝e byç interpretowane w sposób, który zmusza∏by któràkolwiek ze Stron do ujawnienia informacji na temat

interesów i kont indywidualnych klientów, czy te˝ jakichkolwiek informacji poufnych lub chronionych, które znajdujà si´ w posiadaniu instytucji publicznych.

3. Do celów niniejszej umowy okreÊlenie „us∏ugi

finansowe” oznacza dzia∏alnoÊç opisanà w za∏àczniku III.

Artyku∏ 27

Postanowienia niniejszej umowy nie wykluczajà

stosowania przez ka˝dà ze Stron wszelkich Êrodków

koniecznych dla unikni´cia sytuacji, w jakiej Êrodki dotyczàce dost´pu paƒstw trzecich do ich rynku by∏yby

obchodzone, w oparciu o postanowienia niniejszej

umowy.

Artyku∏ 28

1. Bez wzgl´du na postanowienia rozdzia∏u I niniejszego tytu∏u, spó∏ka wspólnotowa lub spó∏ka armeƒska za∏o˝ona odpowiednio na terytorium Republiki Armenii lub Wspólnoty jest uprawniona do zatrudnienia

w swoich spó∏kach zale˝nych lub oddzia∏ach, zgodnie

z ustawodawstwem obowiàzujàcym w kraju za∏o˝enia, na terytorium odpowiednio Republiki Armenii lub

Wspólnoty, pracowników b´dàcych obywatelami odpowiednio Paƒstw Cz∏onkowskich Wspólnoty i Republiki Armenii, pod warunkiem ˝e pracownicy ci b´dà

nale˝eç do kluczowego personelu okreÊlonego

w ust´pie 2 oraz ˝e zostanà zatrudnieni wy∏àcznie

przez te spó∏ki, spó∏ki zale˝ne lub oddzia∏y. Pozwolenia

na pobyt i prac´ takich pracowników wydane sà wy∏àcznie na okres zatrudnienia.

2. Kluczowy personel wy˝ej wymienionych spó∏ek,

zwanych dalej „organizacjami”, sk∏ada si´ z „osób

przeniesionych w ramach przedsi´biorstwa”, jak okreÊlono w literze c, i nale˝àcych do okreÊlonych poni˝ej

kategorii, pod warunkiem ˝e organizacja posiada osobowoÊç prawnà, a osoby, o których mowa, zosta∏y zatrudnione przez t´ organizacj´ lub by∏y wspólnikami

tej organizacji (innymi ni˝ udzia∏owcy wi´kszoÊciowi)

przez okres co najmniej jednego roku bezpoÊrednio

poprzedzajàcego takie przejÊcie

a) osoby pracujàce na wy˝szych stanowiskach organizacji, których g∏ówne zadanie polega na kierowaniu zak∏adem, pozostajàce pod bezpoÊrednià

kontrolà lub ogólnym kierownictwem zarzàdu lub

udzia∏owców, lub te˝ odpowiednich organów, pe∏niàcych funkcje

— kierowania zak∏adem, wydzia∏em lub komórkà

zak∏adu,

— nadzorowania i kontroli pracy innych zatrudnionych, sprawujàcych funkcje nadzorcze,

techniczne lub kierownicze,

— zatrudniania bàdê zwalniania bàdê zalecenia

zatrudnienia bàdê zwolnienia personelu oraz

podejmowania innych Êrodków zwiàzanych

z personelem, zgodnie z przyznanymi im

uprawnieniami,

b) osoby zatrudnione przez danà organizacj´, posiadajàce szczególnà wiedz´ w dziedzinie obs∏ugi zak∏adu, aparatury naukowej, technologii lub zarzàdzania; ocena takiej wiedzy mo˝e dotyczyç, poza wiedzà specyficznie zwiàzanà z zak∏adem, wysokiego

poziomu kompetencji w zwiàzku z danym rodzajem

pracy lub dzia∏alnoÊci wymagajàcej specyficznej

wiedzy technicznej, w tym zawodów regulowanych,

c) osoby przeniesione w ramach przedsi´biorstwa

okreÊlone jako osoby fizyczne pracujàce dla danej

organizacji na terytorium jednej ze Stron czasowo

przeniesione w ramach prowadzenia dzia∏alnoÊci

gospodarczej na terytorium drugiej Strony; przedmiotowa organizacja musi posiadaç g∏ówne miejsce prowadzenia dzia∏alnoÊci na terytorium jednej

ze Stron, a przeniesienia nale˝y dokonaç do zak∏adu (oddzia∏u, spó∏ki zale˝nej) tej organizacji, pro-

Poz. 269

wadzàcego faktycznie podobnà dzia∏alnoÊç gospodarczà na terytorium drugiej Strony.

Artyku∏ 29

1. Strony podejmujà wysi∏ki w celu unikni´cia podejmowania Êrodków lub dzia∏aƒ ograniczajàcych warunki zak∏adania lub dzia∏ania przedsi´biorstw na terytorium drugiej Strony w wi´kszym stopniu ni˝ mia∏o

to miejsce przed dniem podpisania niniejszej umowy.

2. Postanowienia niniejszego artyku∏u nie naruszajà postanowieƒ artyku∏u 37; sytuacje, których dotyczy

artyku∏ 37, podlegajà jedynie postanowieniom tego

artyku∏u, z wy∏àczeniem jakichkolwiek innych postanowieƒ.

3. Dzia∏ajàc w duchu partnerstwa i wspó∏pracy,

oraz w Êwietle postanowieƒ artyku∏u 43, rzàd Republiki Armenii informuje Wspólnot´ o swoim zamiarze

z∏o˝enia propozycji nowych przepisów prawnych lub

przyj´cia nowych regulacji mogàcych ograniczyç warunki zak∏adania lub dzia∏ania, w Republice Armenii,

oddzia∏ów lub spó∏ek zale˝nych spó∏ek wspólnotowych w stopniu wi´kszym, ni˝ mia∏o to miejsce

w dniu poprzedzajàcym dat´ podpisania niniejszej

umowy. Wspólnota mo˝e zwróciç si´ do Republiki Armenii o udzielenie informacji dotyczàcych projektów

przepisów prawnych lub regulacji oraz rozpoczàç konsultacje dotyczàce tych projektów.

4. W przypadku gdy nowe przepisy prawne lub regulacje wprowadzone w Republice Armenii stwarza∏yby warunki dzia∏ania oddzia∏ów lub spó∏ek zale˝nych

spó∏ek wspólnotowych za∏o˝onych w Republice Armenii ograniczajàce ich dzia∏alnoÊç w wi´kszym stopniu ni˝ mia∏o to miejsce przed dniem podpisania niniejszej umowy, nowe przepisy prawne lub regulacje

nie majà zastosowania przez okres trzech lat nast´pujàcych od dnia wejÊcia w ˝ycie odpowiedniego aktu

prawnego do tych jednostek zale˝nych lub oddzia∏ów,

które w dniu wejÊcia w ˝ycie tego aktu ju˝ istnia∏y

w Republice Armenii.

Rozdzia∏ III

Transgraniczne Êwiadczenie us∏ug mi´dzy

Wspólnotà a Republikà Armenii

Artyku∏ 30

1. Strony zobowiàzujà si´ zgodnie z postanowieniami niniejszego rozdzia∏u podjàç niezb´dne kroki

w celu stopniowego Êwiadczenia us∏ug przez spó∏ki

wspólnotowe lub armeƒskie za∏o˝one na terytorium

Strony innej ni˝ ta osoba, dla której przeznaczone sà

us∏ugi, uwzgl´dniajàc rozwój sektora us∏ug na terytorium ka˝dej ze Stron.

2. Rada Wspó∏pracy opracowuje zalecenia w celu

wykonania ust´pu 1.

Artyku∏ 31

Strony wspó∏pracujà na rzecz rozwoju sektora

us∏ug o charakterze rynkowym w Republice Armenii.

Artyku∏ 32

Artyku∏ 33

1. Strony zobowiàzujà si´ stosowaç zasad´ nieograniczonego dost´pu do mi´dzynarodowego rynku

i transportu morskiego opartego na zasadach komercyjnych

W celu zapewnienia skoordynowanego rozwoju

transportu mi´dzy Stronami, dostosowanego do ich

potrzeb handlowych, warunki wzajemnego dost´pu

do rynku i Êwiadczenia us∏ug w transporcie drogowym, kolejowym i w ˝egludze Êródlàdowej, a tak˝e,

gdy stosowne, w transporcie powietrznym mogà stanowiç przedmiot odr´bnych uzgodnieƒ, w miar´ potrzeby negocjowanych mi´dzy Stronami, po wejÊciu

w ˝ycie niniejszej umowy.

a) powy˝sze postanowienie nie narusza praw i obowiàzków wynikajàcych z Konwencji Narodów

Zjednoczonych w sprawie Kodeksu Post´powania

dla Konferencji Armatorów Liniowych, odnoszàcych si´ do jednej lub drugiej Strony niniejszej

umowy; statki nieobj´te konferencjà b´dà mia∏y

prawo dzia∏ania w konkurencji ze statkami konferencji, o ile b´dà przestrzegaç regu∏ uczciwej konkurencji na zasadach handlowych,

b) Strony potwierdzajà swoje przywiàzanie do warunków swobodnej konkurencji, jako istotnej cechy

handlu sypkimi i p∏ynnymi towarami masowymi.

2. Stosujàc zasady okreÊlone w ust´pie 1, Strony

a) nie stosujà, po dniu wejÊcia w ˝ycie niniejszej

umowy, postanowieƒ dotyczàcych podzia∏u ∏adunku wynikajàcych z umów dwustronnych mi´dzy jakimkolwiek Paƒstwem Cz∏onkowskim

Wspólnoty a by∏ym Zwiàzkiem Radzieckim,

Rozdzia∏ IV

Postanowienia ogólne

Artyku∏ 34

1. Postanowienia niniejszego tytu∏u sà stosowane

z zastrze˝eniem ograniczeƒ uzasadnionych wzgl´dami

porzàdku publicznego, bezpieczeƒstwa publicznego

lub zdrowia publicznego.

2. Postanowienia niniejszego tytu∏u nie majà zastosowania do dzia∏alnoÊci, która na terytorium którejkolwiek ze Stron zwiàzana jest, nawet tylko sporadycznie, z wykonywaniem w∏adzy publicznej.

Artyku∏ 35

b) nie wprowadzajà, w przysz∏ych umowach dwustronnych z paƒstwami trzecimi, klauzul o podziale ∏adunku, chyba ˝e powstanà wyjàtkowe okolicznoÊci, w których przedsi´biorstwa ˝eglugi liniowej

z jednej lub drugiej Strony niniejszej umowy nie

mia∏yby innej mo˝liwoÊci udzia∏u w handlu z lub

do zainteresowanego paƒstwa trzeciego,

c) zakazujà w przysz∏ych umowach dwustronnych

wprowadzania klauzul o podziale ∏adunku w przypadku handlu sypkimi i p∏ynnymi towarami masowymi,

Do celów niniejszego tytu∏u, ˝adne postanowienie

niniejszej umowy nie stanowi przeszkody dla stosowania przez Strony w∏asnych postanowieƒ i regulacji

dotyczàcych wjazdu i pobytu, zatrudnienia, warunków

pracy, prowadzenia dzia∏alnoÊci gospodarczej przez

osoby fizyczne oraz Êwiadczenia us∏ug, pod warunkiem ˝e dzia∏ania te nie wp∏ywajà w sposób niweczàcy lub szkodliwy na korzyÊci, które przys∏ugujà Stronom zgodnie z postanowieniami niniejszej umowy.

Powy˝sze postanowienie nie narusza stosowania artyku∏u 34.

d) znoszà z dniem wejÊcia w ˝ycie niniejszej umowy,

wszelkie Êrodki jednostronne, przeszkody administracyjne, techniczne i inne, które mog∏yby wywieraç skutek ograniczajàcy lub dyskryminacyjny

w stosunku do swobody Êwiadczenia us∏ug

w mi´dzynarodowym transporcie morskim.

Spó∏ki, które sà kontrolowane i nale˝à do spó∏ek

armeƒskich i spó∏ek wspólnotowych, równie˝ korzystajà z postanowieƒ rozdzia∏ów II, III i IV.

3. Ka˝da ze Stron przyznaje mi´dzy innymi statkom

b´dàcym w∏asnoÊcià obywateli lub przedsi´biorstw

drugiej Strony traktowanie nie mniej korzystne ni˝

traktowanie przyznawane w∏asnym statkom w zakresie

dost´pu do portów otwartych dla handlu mi´dzynarodowego, mo˝liwoÊci korzystania z infrastruktury i pomocniczych s∏u˝b morskich w tych portach, jak równie˝ zwiàzane z nale˝noÊciami i op∏atami, u∏atwieniami

celnymi oraz wyznaczaniem miejsc zrzucania kotwicy

oraz urzàdzeƒ do za∏adunku i roz∏adunku.

Traktowanie przyznane przez któràkolwiek ze Stron

drugiej Stronie na podstawie niniejszej umowy od

dnia poprzedzajàcego o miesiàc dat´ wejÊcia w ˝ycie

w∏aÊciwych zobowiàzaƒ, wynikajàcych z Uk∏adu Ogólnego w Sprawie Handlu Us∏ugami (GATS), nie mo˝e

byç w ˝adnym wypadku korzystniejsze, jeÊli chodzi

o sektory lub Êrodki, do których odnosi si´ GATS, ni˝

traktowanie przyznane przez pierwszà ze Stron zgodnie z postanowieniami GATS, bez wzgl´du na sektor,

podsektor czy tryb Êwiadczenia us∏ugi.

4. Obywatele i przedsi´biorstwa wspólnotowe, zapewniajàce mi´dzynarodowe us∏ugi transportu morskiego, mogà swobodnie Êwiadczyç us∏ugi w mi´dzynarodowym transporcie ˝eglugi Êródlàdowej Republiki Armenii i odwrotnie.

Artyku∏ 36

Artyku∏ 37

Artyku∏ 38

Do celów rozdzia∏ów II, III i IV nie uwzgl´dnia si´

traktowania przyznawanego przez Wspólnot´, jej Paƒstwa Cz∏onkowskie lub Republik´ Armenii na podsta-

Rozdzia∏ V

wie zobowiàzaƒ zaciàgni´tych na mocy umów o integracji gospodarczej zgodnie z zasadami artyku∏u V GATS.

P∏atnoÊci bie˝àce i kapita∏

Artyku∏ 39

Artyku∏ 41

1. Klauzula najwi´kszego uprzywilejowania, przyznana zgodnie z postanowieniami niniejszego tytu∏u,

nie ma zastosowania do ulg podatkowych, których

Strony udzielajà lub udzielà w przysz∏oÊci na podstawie porozumieƒ w sprawie zapobiegania podwójnemu opodatkowaniu lub innych uzgodnieƒ podatkowych.

1. Strony zobowiàzujà si´ wyraziç zgod´ na dokonywanie w swobodnie wymienialnej walucie wszelkich p∏atnoÊci bie˝àcych mi´dzy rezydentami Wspólnoty oraz Republiki Armenii, majàcych zwiàzek z przep∏ywem towarów, us∏ug lub osób, dokonywanych

zgodnie z postanowieniami niniejszej umowy.

2. ˚adne z postanowieƒ niniejszego tytu∏u nie jest

interpretowane w sposób, który by przeszkodzi∏ przyj´ciu lub stosowaniu przez Strony jakiegokolwiek

Êrodka majàcego na celu zapobieganie unikaniu p∏acenia podatków, zgodnie z postanowieniami umów

o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innych

uzgodnieƒ dotyczàcych podatków bàdê te˝ krajowego

ustawodawstwa podatkowego.

2. W odniesieniu do transakcji na rachunkach obrotów kapita∏owych w bilansie p∏atniczym zapewnia

si´, od chwili wejÊcia w ˝ycie niniejszej umowy, swobodny przep∏yw kapita∏u zwiàzanego z inwestycjami

bezpoÊrednimi dokonywanymi w przedsi´biorstwach

powsta∏ych zgodnie z ustawodawstwem kraju lokalizacji inwestycji oraz inwestycji dokonywanych zgodnie z postanowieniami rozdzia∏u II, jak równie˝ likwidacj´ lub repatriacj´ tych inwestycji oraz wszelkiego

wynikajàcego z nich zysku.

3. ˚adne z postanowieƒ niniejszego tytu∏u nie jest

interpretowane w sposób, który by przeszkodzi∏ Paƒstwom Cz∏onkowskim lub Republice Armenii w rozró˝nianiu, przy stosowaniu odpowiednich przepisów

ich ustawodawstwa podatkowego, podatników, którzy

nie sà w identycznej sytuacji, w szczególnoÊci w odniesieniu do ich miejsca zamieszkania.

3. Bez uszczerbku dla postanowieƒ ust´pu 2 lub 5,

po wejÊciu w ˝ycie niniejszej umowy nie wprowadza

si´ ˝adnych nowych ograniczeƒ w ruchu dewizowym

dotyczàcych przep∏ywu kapita∏u i bie˝àcych p∏atnoÊci

z tym przep∏ywem zwiàzanych, dokonywanych mi´dzy

rezydentami Wspólnoty i Republiki Armenii, a istniejàce uregulowania nie stanà si´ bardziej restrykcyjne.

Artyku∏ 40

4. Strony konsultujà si´ wzajemnie w celu u∏atwienia przep∏ywu kapita∏ów, w formie innej ni˝ okreÊlona

w ust´pie 2, mi´dzy Wspólnotà a Republikà Armenii,

dla wsparcia realizacji celów niniejszej umowy.

Bez uszczerbku dla postanowieƒ artyku∏u 28, ˝adne z postanowieƒ rozdzia∏ów II, III i IV nie jest interpretowane jako uprawniajàce

— obywateli Paƒstw Cz∏onkowskich lub Republiki

Armenii do wjazdu lub pozostawania odpowiednio na terytorium Republiki Armenii lub Wspólnoty, w jakimkolwiek charakterze, w szczególnoÊci

jako akcjonariusza lub udzia∏owcy lub wspó∏w∏aÊciciela spó∏ki lub zarzàdzajàcego bàdê te˝ zatrudnionego w tej spó∏ce, lub jako us∏ugodawcy lub

us∏ugobiorcy,

— wspólnotowe oddzia∏y lub spó∏ki zale˝ne spó∏ek

armeƒskich do zatrudniania lub zlecania zatrudniania na terytorium Wspólnoty obywateli Republiki Armenii,

— armeƒskie oddzia∏y lub spó∏ki zale˝ne spó∏ek

wspólnotowych do zatrudniania lub zlecania zatrudnienia na terytorium Republiki Armenii obywateli Paƒstw Cz∏onkowskich,

— spó∏ki armeƒskie bàdê wspólnotowe oddzia∏y

i spó∏ki zale˝ne spó∏ek armeƒskich do zatrudniania obywateli armeƒskich dzia∏ajàcych na rzecz

i pod kontrolà innych osób na podstawie umów

o prac´ zawartych na czas okreÊlony,

— spó∏ki wspólnotowe bàdê armeƒskie oddzia∏y lub

spó∏ki zale˝ne spó∏ek wspólnotowych do zatrudniania pracowników b´dàcych obywatelami

Paƒstw Cz∏onkowskich na podstawie umów o prac´ zawartych na czas okreÊlony.

5. W odniesieniu do postanowieƒ niniejszego artyku∏u, dopóki nie zostanie wprowadzona ca∏kowita wymienialnoÊç waluty armeƒskiej w rozumieniu artyku-∏u

VIII Regulaminu Mi´dzynarodowego Funduszu Walutowego (MFW), Republika Armenii mo˝e w szczególnych

okolicznoÊciach stosowaç ograniczenia dewizowe zwiàzane z udzieleniem lub uzyskaniem krótkoterminowych

i Êrednioterminowych kredytów finansowych, w takim

zakresie, w jakim ograniczenia te sà nak∏adane na Republik´ Armenii przy udzielaniu takich kredytów i sà dozwolone zgodnie ze statusem Republiki Armenii

w MFW. Republika Armenii stosuje te ograniczenia

w sposób niedyskryminacyjny. Ich stosowanie powinno

w mo˝liwie najmniejszym stopniu wp∏ywaç negatywnie

na funkcjonowanie niniejszej umowy. Republika Armenii informuje niezw∏ocznie Rad´ Wspó∏pracy o wprowadzeniu takich Êrodków i o wszelkich zmianach.

6. Bez uszczerbku dla postanowieƒ ust´pów 1 i 2,

gdy w szczególnych okolicznoÊciach przep∏ywy kapita∏u mi´dzy Wspólnotà a Republikà Armenii powodujà szczególne trudnoÊci lub zagra˝ajà funkcjonowaniu

polityki wymiany walut lub polityki pieni´˝nej we

Wspólnocie bàdê Republice Armenii, Wspólnota i Republika Armenii odpowiednio mogà przedsi´wziàç

Êrodki ochronne w odniesieniu do przep∏ywów kapita∏u mi´dzy Wspólnotà a Republikà Armenii w okresie

nieprzekraczajàcym szeÊciu miesi´cy, jeÊli Êrodki takie

sà ÊciÊle niezb´dne.

Rozdzia∏ VI

Tytu∏ VI

Ochrona w∏asnoÊci intelektualnej, przemys∏owej

i handlowej

Wspó∏praca gospodarcza

Artyku∏ 44

Artyku∏ 42

1. Zgodnie z postanowieniami niniejszego artyku∏u

i za∏àcznika II, Republika Armenii nadal b´dzie poprawiaç ochron´ praw w∏asnoÊci intelektualnej, przemys∏owej i handlowej, tak aby w ciàgu pi´ciu lat od daty

wejÊcia w ˝ycie niniejszej umowy zapewniç poziom

ochrony podobny do tego, jaki istnieje we Wspólnocie,

∏àcznie ze skutecznymi Êrodkami realizacji tych praw.

2. W ciàgu pi´ciu lat od wejÊcia w ˝ycie niniejszej

umowy, Republika Armenii przystàpi do wielostronnych konwencji w sprawie praw w∏asnoÊci intelektualnej, przemys∏owej i handlowej, wymienionych w ust´pie 1 za∏àcznika II, których stronami sà Paƒstwa Cz∏onkowskie, lub które sà faktycznie stosowane przez Paƒstwa Cz∏onkowskie zgodnie z odpowiednimi postanowieniami tych konwencji.

Tytu∏ V

Wspó∏praca prawna

Artyku∏ 43

1. Strony uznajà, i˝ wa˝nà przes∏ankà zacieÊnienia

wi´zów gospodarczych mi´dzy Republikà Armenii

a Wspólnotà jest zbli˝enie istniejàcego i przysz∏ego

prawodawstwa Republiki Armenii do prawodawstwa

Wspólnoty. Republika Armenii podejmuje wszelkie

wysi∏ki w celu stopniowego zapewnienia coraz wi´kszej zgodnoÊci swego prawodawstwa z prawodawstwem wspólnotowym.

2. Zbli˝enie prawodawstwa obejmuje w szczególnoÊci nast´pujàce dziedziny: prawo celne, prawo

spó∏ek, prawo bankowe, rachunkowoÊç i podatki, w∏asnoÊç intelektualnà, ochron´ pracowników w miejscu

pracy, us∏ugi finansowe, zasady konkurencji, zamówienia publiczne, ochron´ zdrowia i ˝ycia ludzi, zwierzàt i roÊlin, Êrodowisko, ochron´ konsumentów, podatki poÊrednie, postanowienia i normy techniczne,

przepisy prawa i regulacje w zakresie spraw nuklearnych oraz transport.

3. Wspólnota zapewni Republice Armenii pomoc

technicznà w celu realizacji tych Êrodków, która mo˝e

obejmowaç mi´dzy innymi

— wymian´ ekspertów,

— szybkie dostarczanie informacji, w szczególnoÊci

dotyczàcych odpowiedniego ustawodawstwa,

— organizacj´ seminariów,

— szkolenia,

— pomoc w t∏umaczeniu ustawodawstwa wspólnotowego w odpowiednich sektorach.

4. Strony uzgadniajà, ˝e, w przypadku gdy wymiana handlowa mi´dzy Stronami zostanie naruszona, na

uzgodnionych zasadach dokonajà przeglàdu sposobów stosowania odpowiedniego prawa konkurencji.

1. Wspólnota i Republika Armenii podejmujà

wspó∏prac´ gospodarczà, która przyczyni si´ do realizacji procesu reform gospodarczych oraz poprawy

sta∏ego rozwoju Republiki Armenii. Wspó∏praca ta

wzmocni istniejàce wi´zi gospodarcze, z korzyÊcià dla

obu Stron.

2. Polityki oraz inne Êrodki majà wspomagaç reformy gospodarczo-spo∏eczne oraz restrukturyzacj´ systemu gospodarczego i handlowego w Republice Armenii i opieraç si´ na wymaganiach dotyczàcych

trwa∏ego i harmonijnego rozwoju spo∏ecznego; b´dà

te˝ w pe∏ni uwzgl´dniaç ochron´ Êrodowiska naturalnego.

3. W tym celu wspó∏praca koncentruje si´ w szczególnoÊci na rozwoju gospodarczym i spo∏ecznym, rozwoju zasobów ludzkich, wsparciu dla przedsi´biorstw

(∏àcznie z prywatyzacjà, wspieraniem i ochronà inwestycji, ma∏ymi i Êrednimi przedsi´biorstwami), sektorze górniczym i surowcowym, nauce i technologii, rolnictwie i ˝ywnoÊci, energetyce, transporcie, turystyce,

telekomunikacji, us∏ugach finansowych, walce z praniem brudnych pieni´dzy, handlu, c∏ach, wspó∏pracy

statystycznej, informacji i komunikacji, ochronie Êrodowiska naturalnego i wspó∏pracy regionalnej.

4. Szczególnà uwag´ poÊwi´ca si´ Êrodkom, które

mogà przyczyniç si´ do wsparcia wspó∏pracy mi´dzy

Niepodleg∏ymi Paƒstwami regionu Zakaukazia i innymi krajami oÊciennymi, w celu o˝ywienia harmonijnego rozwoju tego regionu.

5. JeÊli zajdzie taka potrzeba, wspó∏praca gospodarcza oraz inne formy wspó∏pracy przewidziane w niniejszej umowie mogà uzyskaç wsparcie przez pomoc

technicznà ze strony Wspólnoty z uwzgl´dnieniem odpowiedniego wspólnotowego rozporzàdzenia Rady,

majàcego zastosowanie do pomocy technicznej

w Niepodleg∏ych Paƒstwach, priorytetów ustalonych

w programie indykatywnym odnoszàcym si´ do pomocy technicznej Wspólnoty dla Republiki Armenii

oraz procedur koordynacyjnych i wdro˝eniowych, jakie sà w nim ustanowione.

Artyku∏ 45

Wspó∏praca w dziedzinie wymiany towarowej

i us∏ug

Strony podejmà wspó∏prac´, aby zapewniç zgodnoÊç handlu mi´dzynarodowego Republiki Armenii

z regu∏ami WTO.

Wspó∏praca ta obejmuje okreÊlone dziedziny bezpoÊrednio zwiàzane z u∏atwieniami w handlu, takie jak

— kszta∏towanie polityki w zakresie wymiany handlowej i kwestii zwiàzanych z tà wymianà, ∏àcznie

z p∏atnoÊciami i mechanizmami clearingowymi,

— opracowanie stosownego ustawodawstwa,

Artyku∏ 48

— sta∏à pomoc w celu przygotowania Republiki

Armenii do przysz∏ego przystàpienia do WTO.

Artyku∏ 46

Wspó∏praca przemys∏owa

Zamówienia publiczne

Strony wspó∏pracujà, w celu rozwoju warunków

dla otwartego i konkurencyjnego udzielania zamówieƒ na towary i us∏ugi w szczególnoÊci w drodze zaproszenia do sk∏adania ofert.

1. Wspó∏praca ta ma w szczególnoÊci na celu

wspieranie

— rozwoju kontaktów gospodarczych mi´dzy podmiotami gospodarczymi obu stron,

— udzia∏u Wspólnoty w wysi∏kach podejmowanych

przez Republik´ Armenii w celu restrukturyzacji jej

przemys∏u i przyciàgni´cia inwestycji do przemys∏u,

— poprawy zarzàdzania,

— tworzenia odpowiednich zasad i praktyk handlowych,

— ochrony Êrodowiska.

2. Postanowienia niniejszego artyku∏u pozostajà

bez wp∏ywu na stosowanie wspólnotowych zasad

konkurencji dotyczàcych przedsi´biorstw.

Artyku∏ 47

Wspieranie i ochrona inwestycji

1. Majàc na uwadze odpowiednie uprawnienia

i kompetencje odpowiednio Wspólnoty i jej Paƒstw

Cz∏onkowskich, celem wspó∏pracy jest stworzenie korzystnego Êrodowiska dla inwestycji prywatnych zarówno krajowych, jak zagranicznych, szczególnie poprzez stworzenie lepszych warunków ochrony inwestycji, transferu kapita∏u oraz wymiany informacji

w zakresie mo˝liwoÊci inwestycyjnych.

2. Wspó∏praca ma na celu w szczególnoÊci

— zawarcie, jeÊli zaistnieje taka potrzeba, mi´dzy

Paƒstwami Cz∏onkowskimi a Republikà Armenii,

porozumieƒ o wspieraniu i ochronie inwestycji,

— zawarcie, jeÊli zaistnieje taka potrzeba, mi´dzy

Paƒstwami Cz∏onkowskimi a Republikà Armenii,

porozumieƒ w celu unikni´cia podwójnego opodatkowania,

— stworzenie korzystnych warunków dla przyciàgni´cia zagranicznych inwestycji do gospodarki

armeƒskiej,

— ustanowienie stabilnych i odpowiednich postanowieƒ oraz warunków gospodarczych, a tak˝e wymiany informacji w zakresie przepisów prawnych,

regulacji i praktyk administracyjnych w dziedzinie

inwestycji,

— wymian´ informacji dotyczàcych mo˝liwoÊci inwestycyjnych w formie, mi´dzy innymi, targów

handlowych, wystaw, tygodni handlowych i innych imprez.

Artyku∏ 49

Wspó∏praca w dziedzinie norm i oceny zgodnoÊci

1. Wspó∏praca mi´dzy Stronami wspiera dostosowania do uzgodnionych na szczeblu mi´dzynarodowym kryteriów, zasad i wytycznych w zakresie jakoÊci.

Wymagane dzia∏ania b´dà u∏atwiaç post´py na drodze wzajemnego uznawania w zakresie oceny zgodnoÊci, jak równie˝ popraw´ jakoÊci wyrobów armeƒskich.

2. W tym celu Strony dà˝à do wspó∏pracy w ramach projektów pomocy technicznej, które b´dà

— wspieraç odpowiednià wspó∏prac´ z organizacjami i instytucjami wyspecjalizowanymi w tych

dziedzinach,

— wspieraç wykorzystanie wspólnotowych postanowieƒ technicznych oraz stosowanie europejskich

norm oraz procedur oceny zgodnoÊci,

— pozwalaç na wymian´ doÊwiadczeƒ i informacji

technicznych w zakresie zarzàdzania jakoÊcià.

Artyku∏ 50

Sektor górniczy i surowce

1. Strony zmierzajà do podniesienia poziomu inwestycji i wymiany handlowej w sektorze górniczym

i surowcowym.

2. Wspó∏praca koncentruje si´ w szczególnoÊci na

nast´pujàcych dziedzinach

— wymianie informacji na temat rozwoju w sektorze

górniczym i w sektorze metali nie˝elaznych,

— tworzeniu ram prawnych dla wspó∏pracy,

— zagadnieniach handlowych,

— przyj´ciu i wdra˝aniu ustawodawstwa w dziedzinie ochrony Êrodowiska naturalnego,

— szkoleniu,

— bezpieczeƒstwie w przemyÊle górniczym.

Artyku∏ 51

Wspó∏praca w dziedzinie nauki i techniki

1. Strony wspierajà wspó∏prac´ w dziedzinie cywilnych badaƒ naukowych i rozwoju technologicznego,

majàc na wzgl´dzie obopólne korzyÊci, oraz uwzgl´d-

niajàc dost´pnoÊç Êrodków, odpowiedni dost´p do

swoich odpowiednich programów, z zastrze˝eniem

w∏aÊciwego poziomu skutecznej ochrony praw w∏asnoÊci intelektualnej, przemys∏owej i handlowej.

2. Wspó∏praca w zakresie nauki i techniki obejmu-

Poz. 269

— wymianie nauczycieli, absolwentów, kadr zarzàdzajàcych, m∏odych naukowców i badaczy, jak

równie˝ m∏odzie˝y,

— wspieraniu nauczania w zakresie studiów europejskich w odpowiednich instytucjach,

je

— nauczaniu j´zyków wspólnotowych,

— wymian´ informacji naukowych i technicznych,

— szkoleniu podyplomowym t∏umaczy konferencyjnych,

— wspólne dzia∏ania w zakresie badaƒ i rozwoju

technologicznego,

— szkolenia i programy wymiany naukowców, personelu badawczego i techników dzia∏ajàcych

w dziedzinie badaƒ i rozwoju technologicznego

obydwu stron.

W przypadku gdy taka wspó∏praca przyjmuje form´ dzia∏alnoÊci zwiàzanej z edukacjà i/lub szkoleniami, powinna ona byç realizowana zgodnie z postanowieniami artyku∏u 52.

Za obopólnym porozumieniem Strony mogà anga˝owaç si´ w inne formy wspó∏pracy naukowej

i technicznej.

W ramach tej dzia∏alnoÊci w zakresie wspó∏pracy

nale˝y zwróciç szczególnà uwag´ na przegrupowywanie uczonych, in˝ynierów, badaczy i technologów, którzy uczestniczà lub uczestniczyli w badaniach i/lub

produkcji broni masowego ra˝enia.

3. Wspó∏praca obj´ta zakresem niniejszego artyku∏u jest realizowana zgodnie z przepisami szczególnymi

wynegocjowanymi i zawartymi wed∏ug procedur przyj´tych przez ka˝dà ze Stron, w których nale˝y okreÊliç

mi´dzy innymi w∏aÊciwe przepisy dotyczàce praw w∏asnoÊci intelektualnej, przemys∏owej i handlowej.

Artyku∏ 52

Edukacja i szkolenie

1. Strony wspó∏pracujà w celu podniesienia poziomu kszta∏cenia ogólnego i kwalifikacji zawodowych

w Republice Armenii zarówno w sektorze publicznym,

jak prywatnym.

2. Wspó∏praca koncentruje si´ w szczególnoÊci na

nast´pujàcych dziedzinach

— podniesieniu poziomu edukacji i systemów szkolenia w Republice Armenii, w∏àcznie z systemem

certyfikacji placówek szkolnictwa wy˝szego i dyplomów studiów wy˝szych,

— szkoleniu kadry zarzàdzajàcej sektora publicznego

i prywatnego oraz urz´dników s∏u˝by cywilnej

w priorytetowych obszarach, które zostanà ustalone,

— wspó∏pracy mi´dzy placówkami szkolnictwa oraz

mi´dzy placówkami szkolnictwa a przedsi´biorstwami,

— szkoleniu dziennikarzy,

— szkoleniu wyk∏adowców.

3. Ewentualny udzia∏ jednej ze Stron w odpowiednich programach w dziedzinie edukacji i szkolenia drugiej Strony mo˝e byç uwzgl´dniony zgodnie z ich odpowiednimi procedurami oraz, jeÊli zajdzie potrzeba,

ustanowi si´ ramy instytucjonalne i plany wspó∏pracy

poprzez udzia∏ Republiki Armenii we wspólnotowym

programie Tempus.

Artyku∏ 53

Rolnictwo i sektor rolno-spo˝ywczy

Celem wspó∏pracy w tej dziedzinie jest popieranie

reformy rolnej, modernizacja, prywatyzacja i restrukturyzacja rolnictwa, sektora rolno-spo˝ywczego i sektorów us∏ug w Republice Armenii, rozwój rynków krajowych oraz rynków zagranicznych dla produktów armeƒskich, w warunkach zapewniajàcych ochron´ Êrodowiska naturalnego, z uwzgl´dnieniem koniecznoÊci

poprawy bezpieczeƒstwa w dziedzinie zaopatrzenia

w ˝ywnoÊç, jak równie˝ rozwoju agrobiznesu, przetwarzania i dystrybucji produktów rolnych. Strony dà˝à tak˝e do stopniowego zbli˝enia norm armeƒskich

do technicznych regulacji wspólnotowych w zakresie

przemys∏owych i rolnych produktów spo˝ywczych,

w tym norm sanitarnych i fitosanitarnych.

Artyku∏ 54

Energia

1. Wspó∏praca jest realizowana w ramach zasad

gospodarki rynkowej i Europejskiej Karty Energetycznej oraz z uwzgl´dnieniem Traktatu Karty Energetycznej, Protoko∏u w sprawie efektywnoÊci energetycznej

i zwiàzanych z nià aspektów Êrodowiskowych, w kontekÊcie post´pujàcej integracji rynków energetycznych w Europie.

2. Wspó∏praca obejmuje mi´dzy innymi nast´pujàce dziedziny

— kszta∏towanie i rozwój polityki energetycznej,

— popraw´ zarzàdzania i regulacji sektora energetycznego zgodnie z za∏o˝eniami gospodarki rynkowej,

— popraw´ dostaw energii, w∏àcznie z bezpieczeƒstwem dostaw, w sposób uzasadniony gospodarczo i ekologicznie,

— wspieranie oszcz´dnoÊci energii oraz efektywnoÊci energetycznej, a tak˝e wdro˝enie Protoko∏u

Karty Energetycznej w sprawie efektywnoÊci

energetycznej i zwiàzanych z nià aspektów Êrodowiskowych,

— jakoÊç wody,

— modernizacj´ infrastruktury energetycznej,

— wp∏yw rolnictwa na Êrodowisko naturalne, erozj´

gleby oraz zanieczyszczenie chemiczne,

— popraw´ technologii zaopatrzenia energetycznego i koƒcowego wykorzystania, w zakresie rodzajów energii,

— ochron´ lasów,

— zmniejszanie iloÊci odpadów, recykling i bezpieczne usuwanie odpadów oraz realizacj´ Konwencji

bazylejskiej,

— zarzàdzanie i szkolenie techniczne w sektorze

energetycznym,

— ochron´ ró˝norodnoÊci biologicznej i obszarów

chronionych, jak równie˝ zrównowa˝one wykorzystanie i zarzàdzanie zasobami biologicznymi,

— przesy∏anie i tranzyt materia∏ów i produktów

energetycznych,

— planowanie zagospodarowania przestrzennego,

w∏àcznie z budownictwem i urbanistykà,

— wprowadzanie szeregu rozwiàzaƒ instytucjonalnych, prawnych, podatkowych i innych niezb´dnych do zwi´kszenia handlu energià i inwestycji,

— wykorzystanie instrumentów

i podatkowych,

— rozwój zasobów hydroelektrycznych i innych odnawialnych êróde∏ energii.

3. Strony wymieniajà istotne informacje dotyczàce

projektów inwestycyjnych w sektorze energetycznym,

w szczególnoÊci jeÊli chodzi o budow´ i remont rurociàgów, gazociàgów oraz inne sposoby przesy∏u produktów energetycznych. Strony wspó∏pracujà w celu

jak najefektywniejszego wykonania postanowieƒ tytu∏u IV i artyku∏u 47 w odniesieniu do inwestycji w sektorze energetycznym.

ekonomicznych

— zmiany klimatyczne na Êwiecie,

— edukacj´ w zakresie ochrony Êrodowiska naturalnego i ÊwiadomoÊç problematyki ekologicznej,

— pomoc technicznà w zakresie rekultywacji obszarów dotkni´tych radioaktywnoÊcià oraz rozwiàzywanie wynikajàcych z tego problemów zdrowotnych i spo∏ecznych,

— wdro˝enie Konwencji z Espoo o ocenach oddzia∏ywania na Êrodowisko w kontekÊcie transgranicznym.

Artyku∏ 55

Ârodowisko naturalne

3. Wspó∏praca odbywa si´ w szczególnoÊci poprzez

1. Majàc na uwadze Europejskà Kart´ Energetycznà i Deklaracj´ Konferencji z Lucerny z 1993 r. oraz

uwzgl´dniajàc Traktat Karty Energetycznej, w szczególnoÊci jego artyku∏ 19, a tak˝e Protokó∏ Karty Energetycznej w sprawie efektywnoÊci energetycznej

i zwiàzanych z nià aspektów Êrodowiskowych, Strony

rozwijajà i zacieÊniajà wspó∏prac´ w dziedzinie ochrony Êrodowiska naturalnego i zdrowia ludzi.

— przewidywanie katastrof i innych sytuacji zagro˝eƒ,

2. Celem wspó∏pracy jest walka z degradacjà Êrodowiska, która obejmuje w szczególnoÊci

— wspólne badania naukowe,

— skuteczne monitorowanie poziomów zanieczyszczeƒ i ocen´ Êrodowiska naturalnego; system informacji na temat stanu Êrodowiska naturalnego,

— zwalczanie zanieczyszczania powietrza i wody

w skali lokalnej, regionalnej i transgranicznej,

— odnow´ ekologicznà,

— sta∏à, skutecznà i wydajnà ekologicznie produkcj´

i wykorzystanie energii,

— wymian´ informacji oraz ekspertów, ∏àcznie z informacjami oraz ekspertami zajmujàcymi si´

transferem czystych technologii oraz bezpiecznym i przyjaznym dla Êrodowiska wykorzystaniem biotechnologii,

— dostosowanie prawodawstwa do norm wspólnotowych,

— szkolenia w zakresie

i wzmocnienie instytucji,

ochrony

Êrodowiska

— wspó∏prac´ na poziomie regionalnym, w∏àczajàc

wspó∏prac´ w ramach Europejskiej Agencji

Ochrony Ârodowiska, oraz na poziomie mi´dzynarodowym,

— bezpieczeƒstwo zak∏adów przemys∏owych,

— rozwój strategii, w szczególnoÊci dotyczàcych

problemów globalnych i klimatycznych, w celu

osiàgania sta∏ego rozwoju,

— klasyfikacj´ i bezpieczne obchodzenie si´ z chemikaliami,

— badania dotyczàce wp∏ywu na Êrodowisko naturalne.

Artyku∏ 56

Poz. 269

Transport

— nowoczesne

zastosowanie

telekomunikacji,

w szczególnoÊci w zakresie elektronicznego transferu Êrodków pieni´˝nych,

Strony rozwijajà i wzmacniajà wspó∏prac´ w dziedzinie transportu.

— zarzàdzanie sieciami telekomunikacyjnymi i ich

„optymalizacja”,

Wspó∏praca ta ma mi´dzy innymi na celu restrukturyzacj´ i modernizacj´ systemów i sieci transportowych w Republice Armenii oraz rozwój i zapewnienie,

w odpowiednim przypadku, kompatybilnoÊci systemów transportowych w kontekÊcie osiàgania bardziej

globalnego systemu transportowego. Szczególnà

uwag´ nale˝y zwróciç na funkcjonowanie wszystkich

tradycyjnych po∏àczeƒ komunikacyjnych mi´dzy

Niepodleg∏ymi Paƒstwami w regionie Zakaukazia

a pozosta∏ymi paƒstwami oÊciennymi.

— w∏aÊciwa baza regulacyjna dla Êwiadczenia us∏ug

telekomunikacyjnych i pocztowych oraz wykorzystywania zakresu cz´stotliwoÊci radiowych,

Wspó∏praca obejmuje mi´dzy innymi

— modernizacj´ zarzàdzania i eksploatacji transportu drogowego, kolei, portów oraz lotnisk,

— modernizacj´ i rozwój kolei, dróg wodnych, dróg

làdowych, portów, lotnisk i infrastruktury nawigacji lotniczej, w tym modernizacj´ najwi´kszych

tras komunikacyjnych b´dàcych przedmiotem

wspólnego zainteresowania i po∏àczeƒ transeuropejskich dla wy˝ej wymienionych sposobów

transportu, w szczególnoÊci zwiàzanych z projektem Traceca,

— wspieranie i rozwój transportu multimodalnego,

— wspieranie wspólnych programów badawczych

i rozwojowych,

— przygotowanie ram prawnych i instytucjonalnych

dla rozwoju i wdra˝ania polityki ∏àcznie z prywatyzacjà sektora transportu.

Artyku∏ 57

Us∏ugi pocztowe i telekomunikacja

— szkolenie w dziedzinie telekomunikacji i us∏ug

pocztowych w celu prowadzenia dzia∏alnoÊci

w warunkach rynkowych.

Artyku∏ 58

Us∏ugi finansowe

1. Wspó∏praca ma w szczególnoÊci na celu u∏atwienie w∏àczenia Republiki Armenii do powszechnie

przyj´tych systemów wzajemnych rozliczeƒ. Pomoc

techniczna koncentruje si´ na

— rozwoju us∏ug bankowych i finansowych, rozwoju

wspólnego rynku êróde∏ kredytowania, w∏àczeniu

Republiki Armenii do powszechnie uznanych systemów wzajemnych rozliczeƒ,

— rozwoju w Republice Armenii systemu podatkowego i jego instytucji, wymianie doÊwiadczeƒ

i szkoleniu personelu,

— rozwoju us∏ug ubezpieczeniowych, co stworzy∏oby mi´dzy innymi korzystne ramy dla uczestnictwa przedsi´biorstw wspólnotowych w zak∏adaniu wspólnych przedsi´wzi´ç w sektorze ubezpieczeniowym w Republice Armenii oraz rozwoju

ubezpieczeƒ kredytów eksportowych.

Wspó∏praca ta w szczególnoÊci przyczynia si´ do

wspierania rozwoju stosunków mi´dzy Republikà Armenii a Paƒstwami Cz∏onkowskimi w sektorze us∏ug

finansowych.

Artyku∏ 59

W ramach swoich w∏aÊciwych uprawnieƒ i kompetencji, Strony rozszerzajà i zacieÊniajà wspó∏prac´

w nast´pujàcych dziedzinach

Rozwój regionalny

— formu∏owanie za∏o˝eƒ polityki i wytycznych dla

rozwoju sektora telekomunikacji i us∏ug pocztowych,

1. Strony zacieÊniajà wspó∏prac´ w dziedzinie rozwoju regionalnego i zagospodarowania przestrzennego.

— formu∏owanie zasad polityki taryfowej i obrotu

w telekomunikacji oraz us∏ugach pocztowych,

2. W tym celu Strony zach´cajà w∏adze krajowe,

regionalne i lokalne do wymiany informacji na temat

polityki regionalnej i zagospodarowania przestrzennego, jak równie˝ metod kszta∏towania polityki regionalnej ze szczególnym uwzgl´dnieniem rozwoju obszarów s∏abo rozwini´tych.

— przeprowadzanie transferu technologii i know-how, w tym dotyczàcej europejskich norm technicznych i systemów certyfikacji,

— wspieranie rozwoju projektów w dziedzinie telekomunikacji i us∏ug pocztowych oraz przyciàganie

inwestycji,

— poprawa efektywnoÊci i jakoÊci Êwiadczenia us∏ug

telekomunikacyjnych i pocztowych, mi´dzy innymi poprzez liberalizacj´ dzia∏alnoÊci podsektorów,

Strony tak˝e wspierajà bezpoÊrednie kontakty odpowiednimi regionami i organizacjami publicznymi,

odpowiedzialnymi za planowanie rozwoju regionalnego, mi´dzy innymi w celu wymiany doÊwiadczeƒ na

temat metod i sposobów wspierania rozwoju regionalnego.

Artyku∏ 60

Wspó∏praca socjalna

1. W odniesieniu do zdrowia i bezpieczeƒstwa,

Strony rozwijajà wspó∏prac´ majàcà na celu podniesienie poziomu bezpieczeƒstwa i higieny pracy pracowników.

Wspó∏praca obejmuje g∏ównie

Poz. 269

— badania mo˝liwoÊci wspólnych dzia∏aƒ,

— wspó∏pracy mi´dzy urz´dowymi organami do

spraw turystyki,

— szkolenia w dziedzinie rozwoju turystyki.

Artyku∏ 62

Ma∏e i Êrednie przedsi´biorstwa

— edukacj´ i szkolenie w zakresie bezpieczeƒstwa

i higieny pracy, ze szczególnym uwzgl´dnieniem

sektorów dzia∏alnoÊci wysokiego ryzyka,

1. Strony majà na celu rozwój i umacnianie ma∏ych i Êrednich przedsi´biorstw oraz ich stowarzyszeƒ,

jak równie˝ wspó∏prac´ mi´dzy ma∏ymi i Êrednimi

przedsi´biorstwami Wspólnoty i Republiki Armenii.

— rozwój i wspieranie Êrodków zapobiegawczych

w zakresie zwalczania chorób i innych dolegliwoÊci zawodowych,

2. Wspó∏praca obejmuje pomoc technicznà,

w szczególnoÊci w nast´pujàcych obszarach

— zapobieganie powa˝nym wypadkom i zarzàdzanie

toksycznymi chemikaliami,

— badania w celu rozwijania podstaw wiedzy w odniesieniu do Êrodowiska pracy, jak równie˝ bezpieczeƒstwa i higieny pracy pracowników.

2. W odniesieniu do zatrudnienia, wspó∏praca

obejmuje w szczególnoÊci pomoc technicznà w zakresie

— optymalizacji rynku pracy,

— unowoczeÊniania us∏ug zwiàzanych z poÊrednictwem pracy i poradnictwem zawodowym,

— planowania i zarzàdzania programami restrukturyzacji,

— wspierania rozwoju lokalnego zatrudnienia,

— wymiany informacji na temat programów dotyczàcych elastycznego zatrudnienia, w szczególnoÊci programów wspierajàcych prac´ na w∏asny rachunek oraz przedsi´biorczoÊç.

3. Strony zwracajà szczególnà uwag´ na wspó∏prac´ w sferze ochrony socjalnej, która mi´dzy innymi

obejmuje wspó∏prac´ w zakresie planowania i wdra˝ania reform dotyczàcych ochrony socjalnej w Republice Armenii.

Reformy te majà na celu rozwój w Republice Armenii metod ochrony w∏aÊciwych dla gospodarki rynkowej i obejmujà wszelkie formy ochrony socjalnej.

Artyku∏ 61

Turystyka

Strony zacieÊniajà i rozwijajà wzajemnà wspó∏prac´ dotyczàcà

— u∏atwiania wymiany turystycznej,

— wzrostu przep∏ywu informacji,

— transferu know-how,

— tworzenie ram prawnych dla ma∏ych i Êrednich

przedsi´biorstw,

— rozwój w∏aÊciwej infrastruktury (agencja wspierania ma∏ych i Êrednich przedsi´biorstw, komunikowania si´, pomocy w tworzeniu funduszu dla ma∏ych i Êrednich przedsi´biorstw),

— rozwój parków technologicznych.

Artyku∏ 63

Informacja i komunikacja

Strony popierajà rozwój nowoczesnych metod zarzàdzania w dziedzinie informacji, w szczególnoÊci dotyczàcych mediów, i popierajà skutecznà wymian´ informacji. Uznaje si´ pierwszeƒstwo programów majàcych na celu dostarczenie ogó∏owi spo∏eczeƒstwa

podstawowych informacji na temat Wspólnoty i Republiki Armenii, obejmujàcych, w miar´ mo˝liwoÊci, dost´p do baz danych, z poszanowaniem praw w∏asnoÊci intelektualnej.

Artyku∏ 64

Ochrona konsumentów

Strony nawià˝à Êcis∏à wspó∏prac´ w celu osiàgni´cia kompatybilnoÊci swoich systemów ochrony konsumentów. Wspó∏praca ta mo˝e obejmowaç w szczególnoÊci wymian´ informacji na temat dzia∏alnoÊci legislacyjnej i reform instytucjonalnych, organizacj´ sta∏ych systemów wzajemnego przekazywania informacji

na temat produktów niebezpiecznych, popraw´ informacji przekazywanych konsumentom, w szczególnoÊci na temat cen, charakterystyki oferowanych produktów i us∏ug, rozwój wymiany mi´dzy rzecznikami

interesów konsumentów oraz lepszà zgodnoÊç na

p∏aszczyênie polityki ochrony konsumentów, a tak˝e

organizacj´ seminariów i sta˝y szkoleniowych.

Artyku∏ 65

C∏a

1. Wspó∏praca ma na celu zagwarantowanie zgodnoÊci ze wszystkimi postanowieniami przyj´tymi w za-

kresie wymiany handlowej i uczciwego handlu oraz

osiàgni´cia zbli˝enia systemu celnego Republiki

Armenii do systemu celnego Wspólnoty.

2. Wspó∏praca obejmuje w szczególnoÊci

Poz. 269

pracy zmierzajàcej do poprawy zrozumienia podstaw

ich gospodarek oraz opracowania i wdro˝enia polityki

gospodarczej w warunkach gospodarki rynkowej.

W tym celu Strony wymieniajà informacje dotyczàce

wyników i prognoz makroekonomicznych.

— wymian´ informacji,

Wspólnota Êwiadczy pomoc technicznà w celu

— popraw´ metod pracy,

— wspierania Republiki Armenii w procesie realizacji reformy gospodarczej, zapewniajàc specjalistyczne doradztwo i pomoc technicznà,

— wprowadzenie Nomenklatury Scalonej i jednolitego dokumentu administracyjnego,

— po∏àczenie mi´dzy systemami

Wspólnoty a Republiki Armenii,

tranzytowymi

— uproszczenie kontroli i formalnoÊci w zakresie

przewozu towarów,

— wspieranie wprowadzania nowoczesnych systemów informacji celnej,

— organizacj´ seminariów i sta˝ów szkoleniowych.

Pomoc techniczna jest dostarczana w miarà potrzeby.

3. Bez uszczerbku dla dalszej wspó∏pracy przewidzianej w niniejszej umowie, w szczególnoÊci w artyku∏ach 69 i 71, wzajemna pomoc w sprawach celnych

mi´dzy organami administracyjnymi Stron odbywa

si´ zgodnie z postanowieniami protoko∏u za∏àczonego

do niniejszej umowy.

Artyku∏ 66

Wspó∏praca w dziedzinie statystyki

Wspó∏praca w tej dziedzinie ma na celu stworzenie

efektywnego systemu statystycznego dostarczajàcego

wiarygodnych danych statystycznych niezb´dnych dla

wspierania i monitorowania procesu reform gospodarczych oraz przyczyniajàcego si´ do rozwoju prywatnej przedsi´biorczoÊci w Republice Armenii.

Strony wspó∏pracujà w szczególnoÊci w nast´pujàcych dziedzinach

— dostosowaniu armeƒskiego systemu statystycznego do mi´dzynarodowych metod, norm i klasyfikacji,

— wspierania wspó∏pracy mi´dzy ekonomistami

w celu przyspieszenia transferu know-how koniecznego dla kszta∏towania polityk gospodarczych i zapewnienia szerokiego rozpowszechnienia wyników badaƒ z tej dziedziny.

Tytu∏ VII

Wspó∏praca w sprawach odnoszàcych si´

do demokracji i praw cz∏owieka

Artyku∏ 68

Strony wspó∏pracujà we wszystkich kwestiach dotyczàcych tworzenia i wzmacniania instytucji demokratycznych, w tym instytucji wymaganych dla

wzmocnienia praworzàdnoÊci oraz ochrony praw cz∏owieka i podstawowych wolnoÊci, zgodnie z zasadami

prawa mi´dzynarodowego i OBWE.

Wspó∏praca ta ma form´ programów pomocy

technicznej, majàcych na celu, mi´dzy innymi, pomoc

w opracowywaniu odpowiednich przepisów prawnych i regulacji, wykonywaniu tych przepisów prawnych, funkcjonowaniu sàdownictwa, roli paƒstwa

w sprawach wymiaru sprawiedliwoÊci oraz w funkcjonowaniu systemu wyborczego. W miar´ potrzeby mogà byç przeprowadzane szkolenia. Strony popierajà

kontakty i wymian´ mi´dzy organami krajowymi, regionalnymi i sàdowniczymi, parlamentarzystami oraz

organizacjami pozarzàdowymi.

Tytu∏ VIII

Wspó∏praca w dziedzinie zapobiegania nielegalnej

dzia∏alnoÊci oraz zapobiegania i kontroli

nielegalnej imigracji

Artyku∏ 69

— wymianie informacji statystycznych,

— dostarczaniu makro- i mikroekonomicznych informacji statystycznych, koniecznych do wdra˝ania

i zarzàdzania reformami gospodarczymi.

Wspólnota dostarczy w tym celu pomoc technicznà Republice Armenii.

Strony podejmujà wspó∏prac´ majàcà na celu zapobieganie nielegalnej dzia∏alnoÊci, takiej jak

— nielegalna dzia∏alnoÊç w sferze gospodarki, ∏àcznie z korupcjà,

— nielegalne transakcje obejmujàce ró˝ne towary,

∏àcznie z odpadami przemys∏owymi,

Artyku∏ 67

— fa∏szerstwo.

Gospodarka

Wspó∏praca w wy˝ej wymienionych obszarach polegaç b´dzie na wzajemnych konsultacjach i Êcis∏ej interakcji. Mo˝na udzieliç pomocy technicznej i administracyjnej, tak˝e w nast´pujàcych obszarach

Strony u∏atwiajà proces reform gospodarczych

i koordynacji polityk gospodarczych w drodze wspó∏-

— opracowanie projektów krajowych przepisów

prawnych w dziedzinie zapobiegania nielegalnej

dzia∏alnoÊci,

— tworzenie oÊrodków informacyjnych,

— zwi´kszenie skutecznoÊci instytucji dzia∏ajàcych

w zakresie zapobiegania nielegalnej dzia∏alnoÊci,

— szkolenie personelu oraz rozwój infrastruktury badawczej,

— opracowanie wzajemnie akceptowalnych Êrodków majàcych na celu zahamowanie nielegalnej

dzia∏alnoÊci.

Artyku∏ 70

Pranie pieni´dzy

1. Strony sà zgodne co do koniecznoÊci podejmowania wysi∏ków i wspó∏pracy w celu uniemo˝liwienia

wykorzystywania ich systemów finansowych do prania dochodów pochodzàcych z dzia∏alnoÊci przest´pczej, w szczególnoÊci z przest´pstw narkotykowych.

2. Wspó∏praca w tym obszarze obejmuje pomoc

administracyjnà i technicznà w celu ustanowienia w∏aÊciwych standardów w sprawie zwalczania prania

brudnych pieni´dzy, równowa˝nych postanowieniom

przyj´tym w tym obszarze przez Wspólnot´ i fora mi´dzynarodowe, ∏àcznie z Grupà Roboczà do Spraw Finansowych (FATF).

Artyku∏ 71

Narkotyki

W ramach odpowiednich uprawnieƒ i kompetencji, Strony wspó∏pracujà w celu zwi´kszenia skutecznoÊci i efektywnoÊci polityk oraz Êrodków skierowanych przeciwko nielegalnej produkcji, rozprowadzaniu

i sprzeda˝y Êrodków odurzajàcych i substancji psychotropowych, ∏àcznie z zapobieganiem wykorzystania prekursorów chemikaliów do produkcji narkotyków, jak równie˝ wspieraniem zapobiegania i ograniczania popytu na narkotyki. Wspó∏praca w tej dziedzinie oparta jest na wzajemnych konsultacjach i Êcis∏ej

koordynacji mi´dzy Stronami w zakresie celów i Êrodków dotyczàcych poszczególnych dziedzin zwiàzanych

z narkotykami.

Poz. 269

— oraz ka˝de Paƒstwo Cz∏onkowskie zgadza si´ ponownie przyjàç wszystkich swoich obywateli, jak

zdefiniowano do celów wspólnotowych, nielegalnie przebywajàcych na terytorium Republiki Armenii, na jej ˝àdanie i bez ˝adnych dalszych formalnoÊci.

Paƒstwa Cz∏onkowskie i Republika Armenii dostarczà równie˝ swoim obywatelom w∏aÊciwe dokumenty

to˝samoÊci do takich celów.

2. Republika Armenii zgadza si´ zawrzeç umowy

dwustronne z Paƒstwami Cz∏onkowskimi, które wyra˝ajà takà ch´ç, regulujàce okreÊlone obowiàzki zwiàzane z ponownym przyj´ciem, w∏àcznie z obowiàzkiem ponownego przyj´cia obywateli innych krajów

oraz bezpaƒstwowców przyby∏ych na terytorium jakiegokolwiek Paƒstwa Cz∏onkowskiego z Republiki

Armenii lub przyby∏ych na terytorium Republiki Armenii z jakiegokolwiek Paƒstwa Cz∏onkowskiego.

3. Rada Wspó∏pracy bada, jakie inne wspólne wysi∏ki mogà zostaç przedsi´wzi´te w celu zapobiegania

i kontroli nielegalnej emigracji.

Tytu∏ IX

Wspó∏praca kulturalna

Artyku∏ 73

Strony zobowiàzujà si´ wspieraç, zach´caç i u∏atwiaç wspó∏prac´ kulturalnà. Gdzie stosowne, wspólnotowe programy wspó∏pracy kulturalnej lub takie

programy jednego lub wi´cej Paƒstw Cz∏onkowskich

mogà byç przedmiotem wspó∏pracy oraz rozwoju dalszych dzia∏aƒ w zakresie wspólnego zainteresowania

stron.

Tytu∏ X

Wspó∏praca finansowa w dziedzinie pomocy

technicznej

Artyku∏ 74

Artyku∏ 72

W celu realizacji za∏o˝eƒ niniejszej umowy i zgodnie z artyku∏ami 75, 76 i 77, Republika Armenii korzysta z czasowej pomocy finansowej Wspólnoty Êwiadczonej w drodze pomocy technicznej w formie dotacji.

Celem tej pomocy jest przyspieszenie transformacji

gospodarczej w Republice Armenii.

Nielegalna imigracja

Artyku∏ 75

1. Paƒstwa Cz∏onkowskie i Republika Armenii zgadzajà si´ na wspó∏prac´ w celu zapobiegania i kontroli nielegalnej imigracji. W tym celu

Ta pomoc finansowa jest zapewniona w ramach

programu TACIS, zgodnie z odpowiednim wspólnotowym rozporzàdzeniem Rady.

— Republika Armenii zgadza si´ ponownie przyjàç

wszystkich swoich obywateli, którzy przebywajà

nielegalnie na terytorium danego Paƒstwa Cz∏onkowskiego, na ˝àdanie tego paƒstwa i bez jakichkolwiek dalszych formalnoÊci,

Artyku∏ 76

Cele i obszary wspólnotowej pomocy finansowej

sà ustalone w orientacyjnym programie odzwierciedlajàcym priorytety, które majà byç ustalone mi´dzy

Stronami, z uwzgl´dnieniem potrzeb Republiki Armenii, zdolnoÊci absorpcji w poszczególnych sektorach

oraz post´pu reform. Strony informujà o tym Rad´

Wspó∏pracy.

pewni ciàg∏oÊç mi´dzy posiedzeniami Rady Wspó∏pracy.

Artyku∏ 77

Rada Wspó∏pracy mo˝e podjàç decyzj´ w sprawie stworzenia jakiegokolwiek innego specjalnego

komitetu lub organu wspierajàcego jà w pe∏nieniu

zadaƒ i ustala jego sk∏ad, zadania i zasady funkcjonowania.

W celu umo˝liwienia optymalnego wykorzystania

dost´pnych Êrodków, Strony zapewnià Êcis∏à koordynacj´ pomocy technicznej ze strony Wspólnoty oraz

pomocy z innych êróde∏, takich jak Paƒstwa Cz∏onkowskie, inne kraje, organizacje mi´dzynarodowe, takie

jak Mi´dzynarodowy Bank Odbudowy i Rozwoju oraz

Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju.

Tytu∏ XI

Postanowienia instytucjonalne, ogólne i koƒcowe

Artyku∏ 78

Powo∏uje si´ Rad´ Wspó∏pracy, która nadzoruje

realizacj´ niniejszej umowy. Rada Wspó∏pracy zbiera

si´ na szczeblu ministerialnym raz do roku. Rada bada

wszelkie istotne zagadnienia powsta∏e w ramach niniejszej umowy, jak równie˝ wszelkie inne zagadnienia dwustronne lub mi´dzynarodowe b´dàce przedmiotem wspólnego zainteresowania, dla osiàgni´cia

celów niniejszej umowy. Rada Wspó∏pracy mo˝e tak˝e

za obopólnà zgodà Stron opracowywaç odpowiednie

zalecenia.

Artyku∏ 79

1. W sk∏ad Rady Wspó∏pracy wchodzà, z jednej

strony, cz∏onkowie Rady Unii Europejskiej i cz∏onkowie Komisji Wspólnot Europejskich, a z drugiej strony,

cz∏onkowie rzàdu Republiki Armenii.

2. Rada Wspó∏pracy uchwala swój regulamin wewn´trzny.

3. Urzàd Przewodniczàcego Rady Wspó∏pracy jest

sprawowany na przemian przez przedstawiciela

Wspólnoty oraz cz∏onka rzàdu Republiki Armenii.

Artyku∏ 80

1. Rada Wspó∏pracy jest wspierana w pe∏nieniu zadaƒ przez Komitet Wspó∏pracy, sk∏adajàcy si´, z jednej

strony, z przedstawicieli cz∏onków Rady Unii Europejskiej i cz∏onków Komisji Wspólnot Europejskich,

a z drugiej strony z przedstawicieli rzàdu Republiki Armenii, zazwyczaj na szczeblu wy˝szych urz´dników

s∏u˝by cywilnej. Urzàd Przewodniczàcego Komitetu

Wspó∏pracy jest piastowany przemiennie przez

Wspólnot´ i Republik´ Armenii.

Rada Wspó∏pracy okreÊla w swoim regulaminie

wewn´trznym zadania Komitetu Wspó∏pracy, które

obejmujà przygotowanie posiedzeƒ Rady Wspó∏pracy,

jak równie˝ zasady funkcjonowania tego Komitetu.

2. Rada Wspó∏pracy mo˝e przekazaç swoje dowolne kompetencje Komitetowi Wspó∏pracy, który za-

Artyku∏ 81

Artyku∏ 82

Rozpatrujàc kwestie powsta∏e w ramach niniejszej umowy w odniesieniu do postanowienia odwo∏ujàcego si´ do jakiegoÊ artyku∏u GATT/WTO, Rada

Wspó∏pracy bierze pod uwag´, w mo˝liwie szerokim

zakresie, wyk∏adni´ przedmiotowego artyku∏u

GATT/WTO, która zosta∏a ogólnie przyj´ta przez

cz∏onków WTO.

Artyku∏ 83

Powo∏uje si´ Parlamentarny Komitet Wspó∏pracy.

W ramach tego Komitetu cz∏onkowie Zgromadzenia

Narodowego Republiki Armenii i Parlamentu Europejskiego spotykajà si´ oraz wymieniajà poglàdy. Komitet zbiera si´ okresowo, przy czym sam okreÊla kolejne terminy posiedzeƒ.

Artyku∏ 84

1. Parlamentarny Komitet Wspó∏pracy sk∏ada si´,

z jednej strony, z cz∏onków Parlamentu Europejskiego,

a z drugiej strony, z cz∏onków Zgromadzenia Narodowego Republiki Armenii.

2. Parlamentarny Komitet Wspó∏pracy uchwala

swój regulamin wewn´trzny.

3. Przewodnictwo Parlamentarnego Komitetu

Wspó∏pracy obejmujà kolejno Parlament Europejski

i Zgromadzenie Narodowe Republiki Armenii w trybie

przewidzianym w regulaminie wewn´trznym.

Artyku∏ 85

Parlamentarny Komitet Wspó∏pracy mo˝e zwróciç

si´ z wnioskiem o uzyskanie istotnych informacji dotyczàcych realizacji niniejszej umowy do Rady Wspó∏pracy, która nast´pnie dostarcza Komitetowi wnioskowane informacje.

Parlamentarny Komitet Wspó∏pracy jest informowany o zaleceniach Rady Wspó∏pracy.

Parlamentarny Komitet Wspó∏pracy mo˝e kierowaç zalecenia do Rady Wspó∏pracy.

Artyku∏ 86

1. W zakresie niniejszej umowy, ka˝da ze Stron

zobowiàzuje si´ zapewniç osobom fizycznym i prawnym drugiej ze Stron, bez ˝adnej dyskryminacji w porównaniu z traktowaniem w∏asnych obywateli, dost´p do sàdów w∏aÊciwych i organów administracyj-

nych Stron, aby mog∏y przed nimi dochodziç swoich

praw osobistych i rzeczowych, w tym praw dotyczàcych w∏asnoÊci intelektualnej, przemys∏owej i handlowej.

2. W granicach swoich uprawnieƒ i kompetencji,

Strony

— popierajà przyj´cie arbitra˝u dla rozwiàzywania

sporów wynikajàcych z transakcji handlowych

i wspó∏pracy zawartych przez podmioty gospodarcze Wspólnoty i podmioty gospodarcze Republiki Armenii,

— ustalajà, ˝e kiedy dany spór rozwiàzywany jest na

drodze arbitra˝u, ka˝da Strona sporu mo˝e, z wyjàtkiem przypadku gdy procedury stosowane

przez organ arbitra˝owy wybrany przez Strony

stanowià inaczej, wybraç w∏asnego rozjemc´, bez

wzgl´du na jego obywatelstwo, oraz ˝e trzeci lub

jedyny rozjemca mo˝e byç obywatelem paƒstwa

trzeciego,

— zalecà swoim podmiotom gospodarczym wybór,

za obopólnà zgodà, prawa stosowanego do ich

umów,

— popierajà odwo∏ywanie si´ do zasad arbitra˝u

opracowanych przez Komisj´ Narodów Zjednoczonych do spraw Mi´dzynarodowego Prawa

Handlowego (UNCITRAL) oraz do arbitra˝u w jakimkolwiek oÊrodku paƒstw sygnatariuszy Konwencji o uznawaniu i wykonywaniu zagranicznych orzeczeƒ arbitra˝owych, sporzàdzonej w Nowym Jorku dnia 10 czerwca 1958 r.

Artyku∏ 87

˚adne postanowienie niniejszej umowy nie stanowi

przeszkody do podj´cia przez Stron´ Êrodków, które

a) uwa˝a za konieczne w celu zapobie˝enia ujawnieniu informacji sprzecznych z podstawowymi interesami w zakresie bezpieczeƒstwa,

b) odnoszà si´ do produkcji lub handlu bronià, amunicjà lub sprz´tem wojskowym, lub te˝ do badaƒ,

rozwoju i produkcji niezb´dnych do celów obronnoÊci, o ile Êrodki te nie naruszajà warunków konkurencji w zakresie wyrobów nieprzeznaczonych

na cele ÊciÊle wojskowe,

c) uzna za zasadnicze dla zapewnienia w∏asnego bezpieczeƒstwa w przypadku powa˝nych niepokojów

wewn´trznych, naruszajàcych utrzymanie porzàdku publicznego, w czasie wojny lub powa˝nego

napi´cia na arenie mi´dzynarodowej, gro˝àcego

wybuchem wojny, lub w celu wywiàzania si´

z obowiàzków, jakie na siebie przyj´∏a, aby zapewniç utrzymanie pokoju i bezpieczeƒstwa mi´dzynarodowego,

d) uwa˝a za konieczne ze wzgl´du na swoje obowiàzki i zobowiàzania mi´dzynarodowe w zakresie kontroli towarów i technologii przemys∏owych

podwójnego zastosowania.

Poz. 269

Artyku∏ 88

1. W dziedzinach obj´tych niniejszà umowà oraz

bez uszczerbku dla jakichkolwiek zawartych w niej postanowieƒ szczególnych

— uzgodnienia stosowane przez Republik´ Armenii

w odniesieniu do Wspólnoty nie mogà prowadziç

do jakiejkolwiek dyskryminacji mi´dzy Paƒstwami

Cz∏onkowskimi, ich obywatelami, czy te˝ przedsi´biorstwami lub firmami,

— uzgodnienia stosowane przez Wspólnot´ w stosunku do Republiki Armenii nie mogà prowadziç

do jakiejkolwiek dyskryminacji mi´dzy obywatelami armeƒskimi, czy te˝ przedsi´biorstwami lub firmami.

2. Postanowienia ust´pu 1 nie naruszajà prawa

Stron do stosowania odpowiednich przepisów ich

ustawodawstwa podatkowego dotyczàcego podatników, którzy nie sà w identycznej sytuacji ze wzgl´du

na miejsce zamieszkania.

Artyku∏ 89

1. Ka˝da z dwóch Stron mo˝e skierowaç do Rady

Wspó∏pracy jakikolwiek spór dotyczàcy stosowania

lub interpretacji niniejszej umowy.

2. Rada Wspó∏pracy mo˝e rozstrzygaç spory

w drodze zaleceƒ.

3. W przypadku gdy nie jest mo˝liwe rozstrzygni´cie sporu zgodnie z ust´pem 2, ka˝da ze Stron mo˝e

powiadomiç drugà Stron´ o wyznaczeniu rozjemcy;

druga Strona jest wtedy zobowiàzana do wyznaczenia

drugiego rozjemcy w terminie dwóch miesi´cy. Dla

stosowania tej procedury Wspólnot´ i Paƒstwa Cz∏onkowskie uwa˝a si´ za jednà stron´ sporu.

Rada Wspó∏pracy wyznacza trzeciego rozjemc´.

Zalecenia rozjemców sà przyjmowane wi´kszoÊcià

g∏osów. Zalecenia te nie sà wià˝àce dla Stron.

4. Rada Wspó∏pracy mo˝e ustanowiç regulamin

rozstrzygania sporów.

Artyku∏ 90

Strony zgadzajà si´ prowadziç konsultacje w trybie

pilnym odpowiednimi kana∏ami, na wniosek jednej

z nich, w celu rozpatrzenia wszelkich spraw dotyczàcych interpretacji lub wykonania niniejszej umowy

oraz innych istotnych aspektów ich wzajemnych stosunków.

Postanowienia niniejszego artyku∏u nie wp∏ywajà

w ˝aden sposób oraz nie naruszajà postanowieƒ artyku∏ów 14, 89 i 95.

Artyku∏ 91

Traktowanie przyznane Republice Armenii na podstawie niniejszej umowy nie jest w ˝adnym razie ko-

rzystniejsze od traktowania, jakie Paƒstwa Cz∏onkowskie przyzna∏y sobie wzajemnie.

Artyku∏ 92

Do celów niniejszej umowy termin „Strony” oznacza, z jednej strony, Republik´ Armenii, a z drugiej

strony, Wspólnot´ lub Paƒstwa Cz∏onkowskie lub

Wspólnot´ i Paƒstwa Cz∏onkowskie, zgodnie z ich odpowiednimi uprawnieniami.

Artyku∏ 93

W takim zakresie, w jakim kwestie podlegajàce niniejszej umowie sà obj´te Traktatem Karty Energetycznej i jego protoko∏ami, Traktat ten i protoko∏y stosuje si´ w odniesieniu do tych kwestii od daty wejÊcia

w ˝ycie, lecz jedynie w takim zakresie, w jakim stosowanie to jest w nich przewidziane.

Artyku∏ 94

Niniejsza umowa zawarta jest na poczàtkowy

okres 10 lat. Jest ona ka˝dego roku przed∏u˝ana automatycznie, pod warunkiem ˝e ˝adna ze Stron nie wypowie jej w drodze pisemnej notyfikacji skierowanej

do drugiej Strony na szeÊç miesi´cy przed jej wygaÊni´ciem.

Artyku∏ 95

1. Strony podejmujà wszelkie Êrodki o charakterze

ogólnym lub szczególnym wymagane do wype∏nienia

swoich zobowiàzaƒ wynikajàcych z niniejszej umowy.

Zapewniajà one, aby osiàgni´te zosta∏y cele okreÊlone

w niniejszej umowie.

2. JeÊli jedna ze Stron uzna, i˝ druga Strona nie

wywiàzuje si´ z zobowiàzaƒ na∏o˝onych na nià zgodnie z niniejszà umowà, mo˝e ona podjàç odpowiednie

Êrodki. Przedtem jednak, z wyjàtkiem szczególnie nag∏ych przypadków, dostarcza Radzie Wspó∏pracy

wszelkich stosownych informacji niezb´dnych dla dok∏adnego zbadania sytuacji celem znalezienia rozwiàzania zadowalajàcego obie Strony.

Przy wyborze tych Êrodków nale˝y nadaç priorytet

tym spoÊród nich, które w jak najmniejszym stopniu

zak∏ócajà funkcjonowanie niniejszej umowy. Na wniosek drugiej Strony, Êrodki takie sà bezzw∏ocznie notyfikowane Radzie Wspó∏pracy.

Poz. 269

wieniami istniejàcych umów wià˝àcych jedno lub kilka Paƒstw Cz∏onkowskich z jednej strony, a Republikà

Armenii z drugiej strony, z wyjàtkiem obszarów nale˝àcych do kompetencji Wspólnoty i bez uszczerbku

dla zobowiàzaƒ Paƒstw Cz∏onkowskich wynikajàcych

z niniejszej umowy w obszarach nale˝àcych do ich

kompetencji.

Artyku∏ 98

Niniejsza umowa ma zastosowanie, z jednej strony, w odniesieniu do terytoriów, na których stosuje si´

Traktaty ustanawiajàce Wspólnot´ Europejskà, Europejskà Wspólnot´ W´gla i Stali oraz Europejskà

Wspólnot´ Energii Atomowej, zgodnie z warunkami

okreÊlonymi w tych Traktatach, a z drugiej strony, do

terytorium Republiki Armenii.

Artyku∏ 99

Depozytariuszem niniejszej umowy jest Sekretarz

Generalny Rady Unii Europejskiej.

Artyku∏ 100

Orygina∏ niniejszej umowy, którego wersje w j´zykach angielskim, duƒskim, fiƒskim, francuskim, greckim, hiszpaƒskim, niderlandzkim, niemieckim, portugalskim, szwedzkim, w∏oskim i armeƒskim sà jednakowo autentyczne, zostaje z∏o˝ony Sekretarzowi Generalnemu Rady Unii Europejskiej.

Artyku∏ 101

Niniejsza umowa zostanie przyj´ta przez Strony

zgodnie z ich w∏aÊciwymi procedurami.

Niniejsza umowa wchodzi w ˝ycie pierwszego

dnia drugiego miesiàca nast´pujàcego po dniu, w którym Strony zg∏aszajà Sekretarzowi Generalnemu Rady Unii Europejskiej, ˝e zosta∏y spe∏nione procedury,

okreÊlone w akapicie pierwszym.

Od daty wejÊcia w ˝ycie i w takim zakresie, w jakim dotyczy to stosunków mi´dzy Republikà Armenii

a Wspólnotà, niniejsza umowa zast´puje Umow´

mi´dzy Europejskà Wspólnotà Gospodarczà i Europejskà Wspólnotà Energii Atomowej a Zwiàzkiem

Socjalistycznych Republik Radzieckich w sprawie

wymiany handlowej i wspó∏pracy handlowej i gospodarczej, podpisanà w Brukseli dnia 18 grudnia

1989 r.

Artyku∏ 96

Artyku∏ 102

Za∏àczniki I, II, III i IV jak równie˝ Protokó∏ stanowià

integralnà cz´Êç niniejszej umowy.

Artyku∏ 97

Niniejsza umowa, zanim równowa˝ne prawa nie

zostanà przyznane osobom i podmiotom gospodarczym na jej mocy, pozostaje bez wp∏ywu na prawa

gwarantowane tym osobom lub podmiotom postano-

W przypadku gdy przed zakoƒczeniem procedur

niezb´dnych do wejÊcia w ˝ycie niniejszej umowy postanowienia niektórych jej cz´Êci zostanà wprowadzone w ˝ycie na mocy Umowy przejÊciowej mi´dzy

Wspólnotà a Republikà Armenii, Strony uzgadniajà, i˝

w tych okolicznoÊciach, „data wejÊcia w ˝ycie niniejszej umowy” oznacza dat´ wejÊcia w ˝ycie Umowy

przejÊciowej.

WYKAZ ZA¸ÑCZONYCH DOKUMENTÓW

Za∏àcznik I

KorzyÊci przyznane przez Republik´ Armenii Niepodleg∏ym Paƒstwom na mocy artyku∏u 9

ust´p 3.

Za∏àcznik II

Konwencje w sprawie w∏asnoÊci intelektualnej, przemys∏owej i handlowej, okreÊlone w artykule 42.

Za∏àcznik III Us∏ugi finansowe okreÊlone w artykule 26 ust´p 3.

Za∏àcznik IV Zastrze˝enia Wspólnoty zgodne z artyku∏em 23 ust´p 2.

Protokó∏ w sprawie wzajemnej pomocy mi´dzy organami administracyjnymi w sprawach celnych.

ZA¸ÑCZNIK I

KORZYÂCI PRZYZNANE PRZEZ REPUBLIK¢ ARMENII NIEPODLEG¸YM PA¡STWOM NA MOCY

ARTYKU¸U 9 UST¢P 3

Wszystkie Niepodleg∏e Paƒstwa

Nie wprowadza si´ ˝adnych nale˝noÊci celnych przywozowych.

ZA¸ÑCZNIK II

KONWENCJE W SPRAWIE W¸AÂCIWOÂCI INTELEKTUALNEJ, PRZEMYS¸OWEJ I HANDLOWEJ,

OKREÂLONE W ARTYKULE 42

1. Artyku∏ 42 ust´p 2 dotyczy nast´pujàcych konwencji wielostronnych

Stron, w celu osiàgni´cia rozwiàzaƒ satysfakcjonujàcych obie Strony.

— Konwencja Berneƒska o ochronie dzie∏ literackich

i artystycznych (Akt Paryski, 1971 r.),

3. Strony potwierdzajà znaczenie, jakie przywiàzujà do zobowiàzaƒ wyp∏ywajàcych z nast´pujàcych

konwencji wielostronnych

— Mi´dzynarodowa konwencja o ochronie wykonawców, producentów fonogramów oraz organizacji nadawczych (Rzym, 1961 r.),

— Protokó∏ odnoszàcy si´ do Porozumienia madryckiego o mi´dzynarodowej rejestracji znaków (Madryt, 1989 r.),

— Porozumienie nicejskie dotyczàce mi´dzynarodowej klasyfikacji towarów i us∏ug do celów rejestracji znaków (Genewa, 1977 r., zmienione

w 1979 r.),

— Traktat budapesztaƒski o mi´dzynarodowym

uznawaniu depozytu drobnoustrojów do celów

post´powania patentowego (1977 r., zmieniony

w 1980 r.),

— Mi´dzynarodowa konwencja o ochronie nowych

odmian roÊlin (UPOV) (Akt Genewski, 1991 r.).

2. Rada Wspó∏pracy mo˝e zaleciç, aby artyku∏ 42

ust´p 2 by∏ równie˝ stosowany do innych konwencji

wielostronnych. W przypadku trudnoÊci w dziedzinie

w∏asnoÊci intelektualnej, przemys∏owej i handlowej,

wp∏ywajàcych na warunki handlowe, bezzw∏ocznie

przeprowadzane sà konsultacje na wniosek jednej ze

— Konwencja paryska o ochronie w∏asnoÊci przemys∏owej (Akt Sztokholmski, 1967 r., zmieniony

w 1979 r.),

— Porozumienie madryckie o mi´dzynarodowej rejestracji znaków towarowych (Akt Sztokholmski,

1967 r., zmieniony w 1979 r.),

— Uk∏ad o wspó∏pracy patentowej (Waszyngton,

1970 r., zmieniony w 1979 r. i poprawiony w

1984 r.).

4. Od daty wejÊcia w ˝ycie niniejszej umowy, Republika Armenii przyznaje, w dziedzinie uznawania

i ochrony w∏asnoÊci intelektualnej, przemys∏owej

i handlowej, przedsi´biorstwom i obywatelom Wspólnoty traktowanie nie mniej korzystne ni˝ traktowanie

przyznane przez nià jakiemukolwiek paƒstwu trzeciemu w ramach umów dwustronnych.

5. Postanowieƒ ust´pu 4 nie stosuje si´ do korzyÊci przyznanych przez Republik´ Armenii jakiemukolwiek paƒstwu trzeciemu na zasadzie rzeczywistej wzajemnoÊci ani do korzyÊci przyznanych przez Republik´

Armenii innemu paƒstwu by∏ego ZSRR.

ZA¸ÑCZNIK III

US¸UGI FINANSOWE OKREÂLONE W ARTYKULE 26 UST¢P 3

Us∏ugà finansowà jest ka˝da us∏uga o charakterze

finansowym, oferowana przez Êwiadczàcego us∏ugi finansowe Strony. Us∏ugi finansowe obejmujà nast´pujàce rodzaje dzia∏alnoÊci

A. Wszelkie us∏ugi ubezpieczeniowe oraz zwiàzane

z ubezpieczeniami

1. Ubezpieczenie bezpoÊrednie (w tym koasekuracja)

(i) na ˝ycie,

(ii) inne ni˝ na ˝ycie.

2. Reasekuracja i retrocesja.

3. PoÊrednictwo ubezpieczeniowe, takie jak maklerstwo i agencje ubezpieczeniowe.

4. Pomocnicze us∏ugi ubezpieczeniowe, takie jak

doradztwo, us∏ugi aktuarialne, ocena ryzyka

i zaspokajanie roszczeƒ.

B. Us∏ugi bankowe i inne us∏ugi finansowe (z wy∏àczeniem ubezpieczeƒ)

1. Przyjmowanie depozytów i innych Êrodków

zwrotnych od ludnoÊci.

2. Udzielanie wszelkiego rodzaju po˝yczek i kredytów, w tym mi´dzy innymi kredytów konsumpcyjnych i kredytów hipotecznych, factoring oraz finansowanie transakcji handlowych.

3. Leasing finansowy.

4. Us∏ugi w sferze wszelkich p∏atnoÊci i transferu

Êrodków pieni´˝nych, w tym kart kredytowych, rozliczeniowych, debetowych, czeków

podró˝nych, przekazów bankowych.

5. Gwarancje i zobowiàzania.

6. Operacje przeprowadzane na w∏asny rachunek lub na rachunek klientów, zarówno na

gie∏dzie, jak i rynku pozagie∏dowym oraz w inny sposób, za pomocà

a) instrumentów rynku pieni´˝nego (czeków,

weksli, certyfikatów depozytowych itp.),

b) waluty obcej,

c) instrumentów pochodnych w tym, ale nie

wy∏àcznie, transakcji typu futures i opcji,

d) instrumentów rynku dewizowego i pieni´˝nego, w∏àczajàc w to produkty, takie jak

swapy, umowy terminowe na stop´ procentowà itp.,

e) zbywalnych papierów wartoÊciowych,

f) innych zbywalnych instrumentów i aktywów finansowych, w tym kruszcu.

7. Uczestnictwo w emisji wszelkiego rodzaju papierów wartoÊciowych, w tym w gwarantowaniu i plasowaniu jako agent (zarówno publicznie, jak i prywatnie), oraz Êwiadczenie us∏ug

zwiàzanych z takimi emisjami.

8. Maklerstwo walutowe.

9. Zarzàdzanie aktywami, takie jak zarzàdzanie

Êrodkami pieni´˝nymi i portfelem aktywów,

wszelkie formy zarzàdzania inwestycjami zbiorowymi, zarzàdzanie funduszami emerytalnymi oraz us∏ugi w zakresie deponowania i powiernictwa.

10. Us∏ugi rozrachunkowe i rozliczeniowe w odniesieniu do aktywów finansowych, w tym

papierów wartoÊciowych, instrumentów pochodnych i innych instrumentów zbywalnych.

11. Doradztwo, poÊrednictwo i inne pomocnicze

us∏ugi finansowe dotyczàce ca∏ej dzia∏alnoÊci

wymienionej w punktach od 1 do 10 powy˝ej,

w tym ocena zdolnoÊci kredytowej, badania

i doradztwo inwestycyjne i portfelowe, doradztwo w zakresie przej´ç oraz doradztwo

w zakresie strategii i restrukturyzacji przedsi´biorstw.

12. Dostarczanie i przekazywanie informacji finansowych oraz przetwarzanie danych finansowych, dostarczanie zwiàzanego z nimi oprogramowania przez us∏ugodawców Êwiadczàcych inne us∏ugi finansowe.

Z definicji us∏ug finansowych wy∏àcza si´ nast´pujàce rodzaje dzia∏alnoÊci

a) dzia∏alnoÊç prowadzonà przez banki centralne lub

jakàkolwiek innà instytucj´ publicznà w celu realizowania polityki pieni´˝nej i kursowej,

b) dzia∏alnoÊç prowadzonà przez banki centralne,

agencje rzàdowe lub s∏u˝by, lub instytucje publiczne, na rachunek rzàdu lub z gwarancjami rzàdowymi, z wyjàtkiem sytuacji, gdy dzia∏alnoÊç taka mo˝e byç realizowana przez us∏ugodawców

Êwiadczàcych us∏ugi finansowe w konkurencji

z tymi podmiotami publicznymi,

c) dzia∏alnoÊç stanowiàcà cz´Êç ustawowego systemu zabezpieczenia spo∏ecznego lub powszechnego programu emerytalnego, z wyjàtkiem sytuacji,

je˝eli dzia∏alnoÊç taka mo˝e byç wykonywana

przez us∏ugodawców Êwiadczàcych us∏ugi finansowe w konkurencji z podmiotami publicznymi

lub instytucjami prywatnymi.

ZA¸ÑCZNIK IV

ZASTRZE˚ENIA WSPÓLNOTY ZGODNE Z ARTYKU¸EM 23 UST¢P 2

Górnictwo

W niektórych Paƒstwach Cz∏onkowskich wydobycie zasobów naturalnych i prawa do minera∏ów przedsi´biorstw niekontrolowanych przez Wspólnot´ mo˝e

podlegaç obowiàzkowi uzyskania koncesji.

Rybo∏ówstwo

Dost´p do zasobów biologicznych i ∏owisk znajdujàcych si´ na wodach morskich podlegajàcych suwerennoÊci albo jurysdykcji Paƒstw Cz∏onkowskich

Wspólnoty, jak równie˝ ich eksploatacja, sà zastrze˝one dla statków rybackich p∏ywajàcych pod banderà

Paƒstwa Cz∏onkowskiego Wspólnoty i zarejestrowanych na terytorium Wspólnoty, chyba ˝e postanowienia odr´bne stanowià inaczej.

Nabywanie nieruchomoÊci

W niektórych Paƒstwach Cz∏onkowskich nabywanie nieruchomoÊci przez przedsi´biorstwa niewspólnotowe jest przedmiotem ograniczeƒ.

Us∏ugi audiowizualne, w tym radiowe

Traktowanie krajowe dotyczàce produkcji i dystrybucji, w tym nadawania i innych form transmisji publicznych, mo˝e byç zastrze˝one dla dzie∏ audiowizualnych spe∏niajàcych niektóre kryteria pochodzenia.

Us∏ugi telekomunikacyjne, w tym us∏ugi telefonii komórkowej i satelitarnej

Us∏ugi zastrze˝one.

W niektórych Paƒstwach Cz∏onkowskich dost´p do

rynku infrastruktury i us∏ug komplementarnych jest

ograniczony.

Us∏ugi Êwiadczone przez przedstawicieli wolnych zawodów

Us∏ugi zastrze˝one dla osób fizycznych b´dàcych

obywatelami Paƒstw Cz∏onkowskich. Osoby te mogà

zak∏adaç przedsi´biorstwa na okreÊlonych warunkach.

Rolnictwo

W niektórych Paƒstwach Cz∏onkowskich traktowanie krajowe nie znajduje zastosowania do przedsi´biorstw niekontrolowanych przez Wspólnot´, które

pragnà za∏o˝yç przedsi´biorstwo rolne. Nabywanie

winnic przez przedsi´biorstwa niekontrolowane przez

Wspólnot´ uzale˝nione jest od notyfikacji lub, w razie

koniecznoÊci, uzyskania zezwolenia.

Us∏ugi agencji informacyjnych

W niektórych Paƒstwach Cz∏onkowskich udzia∏ zagraniczny w wydawnictwach lub spó∏kach telewizyjnych lub radiowych jest limitowany.

PROTOKÓ¸

w sprawie wzajemnej pomocy mi´dzy organami administracyjnymi w sprawach celnych

Artyku∏ 1

Definicje

Do celów niniejszego protoko∏u

a) okreÊlenie „ustawodawstwo celne” oznacza przepisy prawne i wykonawcze stosowane na terytorium Stron, regulujàce przywóz, wywóz, tranzyt

towarów i obj´cie ich jakàkolwiek procedurà celnà, w∏àczajàc w to Êrodki zakazu, ograniczeƒ i kontroli,

b) okreÊlenie „organ wnioskujàcy” oznacza w∏aÊciwy organ administracyjny, który zosta∏ tym celu

wyznaczony przez jednà ze Stron oraz który wnioskuje o udzielenie pomocy w sprawach celnych,

c) okreÊlenie „organ, do którego kierowany jest

wniosek” oznacza w∏aÊciwy organ administracyjny, który zosta∏ w tym celu wyznaczony przez jednà ze Stron oraz który przyjmuje wniosek o pomoc

w sprawach celnych,

d) okreÊlenie „dane osobowe” oznacza wszelkie informacje dotyczàce osoby zidentyfikowanej lub

mo˝liwej do zidentyfikowania.

Artyku∏ 2

Zakres

1. Strony udzielajà sobie wzajemnie pomocy

w sprawach le˝àcych w granicach ich jurysdykcji,

w sposób i na warunkach okreÊlonych w niniejszym

protokole, w zakresie zapobiegania, wykrywania i prowadzenia dochodzeƒ w sprawie naruszeƒ ustawodawstwa celnego.

2. Pomoc w sprawach celnych, jak przewidziano

w niniejszym protokole, ma zastosowanie w odniesieniu do organu administracyjnego Strony w∏aÊciwego

dla stosowania niniejszego protoko∏u. Nie narusza to

zasad regulujàcych wzajemnà pomoc w sprawach karnych. Nie obejmuje to równie˝ informacji uzyskanych

w wyniku uprawnionych dzia∏aƒ przeprowadzonych

na wniosek organów sàdowych, chyba ˝e organy te

wyra˝à na to zgod´.

Poz. 269

— Êrodków transportu, wobec których istniejà uzasadnione podstawy, aby uwa˝aç, ˝e by∏y, sà lub

mogà byç wykorzystane do dzia∏aƒ naruszajàcych

ustawodawstwo celne.

Artyku∏ 3

Artyku∏ 5

Pomoc na wniosek

1. Na wniosek organu wnioskujàcego organ, do

którego kierowany jest wniosek, dostarcza wszystkie

odpowiednie informacje umo˝liwiajàce zapewnienie,

˝e ustawodawstwo celne jest w∏aÊciwie stosowane,

w∏àcznie z informacjami dotyczàcymi ujawnionych

lub planowanych dzia∏aƒ, które naruszajà lub mog∏yby naruszyç to ustawodawstwo.

2. Na wniosek organu wnioskujàcego, organ, do

którego kierowany jest wniosek, informuje go, czy towary wywiezione z terytorium jednej ze Stron zosta∏y

w∏aÊciwie przywiezione na terytorium drugiej Strony,

wyszczególniajàc, w razie potrzeby, procedury celne

zastosowane wobec tych towarów.

3. Na wniosek organu wnioskujàcego, organ, do

którego kierowany jest wniosek, w ramach swojego

ustawodawstwa, podejmuje niezb´dne kroki dla zapewnienia nadzoru nad

a) osobami fizycznymi lub prawnymi, wobec których

istniejà uzasadnione powody, by sàdziç, ˝e naruszajà lub naruszy∏y ustawodawstwo celne,

b) miejscami, gdzie towary sà przechowywane w taki

sposób, ˝e istniejà uzasadnione podstawy, aby

przypuszczaç, ˝e sà one przeznaczone do prowadzenia dzia∏aƒ naruszajàcych ustawodawstwo celne,

c) ruchem towarów, o którym powiadomiono, ˝e

mo˝e on spowodowaç naruszenie ustawodawstwa celnego,

d) Êrodkami transportu, wobec których istniejà uzasadnione podstawy, by uwa˝aç, ˝e by∏y, sà lub

mogà byç wykorzystane z naruszeniem ustawodawstwa celnego.

Artyku∏ 4

Wzajemna pomoc

Strony udzielajà sobie wzajemnie, zgodnie ze swoim ustawodawstwem, zasadami i innym instrumentami prawnymi, bez uprzedniego wniosku, pomocy, je˝eli uznajà, ˝e jest to konieczne dla w∏aÊciwego stosowania ustawodawstwa celnego, w szczególnoÊci, gdy

otrzymajà informacje dotyczàce

— dzia∏aƒ, które sà sprzeczne lub wydajà im si´

sprzeczne z tym ustawodawstwem i które mogà

interesowaç drugà Stron´,

— nowych Êrodków i metod wykorzystywanych do

prowadzenia takich dzia∏aƒ,

Dostarczanie zawiadomienia

Na proÊb´ organu wnioskujàcego, organ, do którego kierowany jest wniosek, zgodnie ze swoim ustawodawstwem, podejmie wszelkie niezb´dne Êrodki

w celu

— dostarczenia wszystkich dokumentów,

— powiadomienia o wszystkich decyzjach,

wchodzàcych w zakres niniejszego protoko∏u, adresata zamieszkujàcego lub majàcego swojà siedzib´ na

jego terytorium. W takim przypadku, w zakresie w jakim dotyczy to wniosku, ma zastosowanie artyku∏ 6

ust´p 3.

Artyku∏ 6

Forma i treÊç wniosków o pomoc

1. Wnioski, zgodnie z niniejszym protoko∏em, sporzàdzone sà w formie pisemnej. Do wniosków do∏àczane sà dokumenty niezb´dne do ich realizacji. Je˝eli wymaga tego nag∏a sytuacja, mogà byç przyj´te

wnioski w formie ustnej, ale muszà one byç bezzw∏ocznie potwierdzone w formie pisemnej.

2. Wnioski, zgodnie z ust´pem 1 niniejszego artyku∏u, zawierajà nast´pujàce informacje

a) organ wnioskujàcy,

b) wnioskowany Êrodek,

c) przedmiot i przyczyn´ wniosku,

d) przepisy, zasady i inne zwiàzane z tym instrumenty prawne,

e) na ile to mo˝liwe, jak najdok∏adniejsze i jak najbardziej wyczerpujàce wskazówki na temat osób fizycznych lub prawnych, b´dàcych celem dochodzenia,

f) podsumowanie zwiàzanych ze sprawà faktów i ju˝

przeprowadzonych dochodzeƒ, z wyjàtkiem przypadków przewidzianych w artykule 5.

3. Wnioski przedk∏adane sà w j´zyku urz´dowym

organu, do którego kierowany jest wniosek, lub w j´zyku akceptowanym przez ten organ.

4. JeÊli wniosek nie spe∏nia wymogów formalnych, mo˝na za˝àdaç jego poprawienia lub uzupe∏nienia. RównoczeÊnie mogà byç podj´te Êrodki ostro˝noÊci.

Artyku∏ 7

— towarów, o których wiadomo, ˝e sà przedmiotem

naruszeƒ w zakresie ustawodawstwa celnego,

Realizacja wniosków

— osób fizycznych lub prawnych, wobec których istniejà uzasadnione podstawy, by sàdziç, ˝e naruszajà lub naruszy∏y ustawodawstwo celne,

1. W celu realizacji wniosku o pomoc, organ, do

którego kierowany jest wniosek, podejmuje czynnoÊci

w granicach swoich kompetencji i w ramach dost´p-

nych Êrodków tak, jakby dzia∏a∏ na w∏asny rachunek

lub na wniosek innych organów tej samej Strony

w drodze dostarczania informacji ju˝ posiadanych,

prowadzenia w∏aÊciwych dochodzeƒ lub organizowania warunków ich przeprowadzenia. Niniejsze postanowienie stosuje si´ równie˝ do s∏u˝b administracyjnych, do których organ, do którego kierowany jest

wniosek, adresowa∏ proÊb´, w przypadku gdy sam nie

mo˝e dzia∏aç.

sku nale˝y do organu, do którego kierowany jest

wniosek.

2. Wnioski o pomoc realizowane sà zgodnie z przepisami prawnymi, zasadami i innymi instrumentami

prawnymi Strony, do której zosta∏y skierowane.

1. Wszelkie informacje przekazane w dowolnej formie zgodnie z niniejszym protoko∏em majà charakter

poufny lub zastrze˝ony, w zale˝noÊci od zasad majàcych zastosowanie dla ka˝dej ze Stron. Sà one obj´te

obowiàzkiem zachowania tajemnicy s∏u˝bowej i podlegajà ochronie rozszerzonej na informacje podobne

zgodnie z w∏aÊciwymi przepisami prawnymi Strony,

która je otrzyma∏a, oraz odpowiednimi postanowieniami stosowanymi w odniesieniu do instytucji wspólnotowych.

3. Nale˝ycie upowa˝nieni urz´dnicy Strony mogà,

za zgodà drugiej Strony i na warunkach przez nià

ustalonych, uzyskaç z urz´dów organu, do którego

kierowany jest wniosek lub innego organu odpowiedzialnego wobec organu, do których kierowany jest

wniosek, informacje o dzia∏aniach, które sà lub mogà

byç sprzeczne z ustawodawstwem celnym, które organ wnioskujàcy potrzebuje do celów niniejszego

protoko∏u.

4. Urz´dnicy jednej ze Stron mogà, za zgodà drugiej Strony na warunkach przez nià ustanowionych,

uczestniczyç w dochodzeniach prowadzonych na jej

terytorium.

Artyku∏ 8

Forma przekazywanych informacji

1. Organ, do którego kierowany jest wniosek, przekazuje wyniki dochodzenia organowi wnioskujàcemu

w formie dokumentów, uwierzytelnionych kopii dokumentów, sprawozdaƒ i temu podobnych.

2. Dokumenty wymienione w ust´pie 1 mogà byç

zastàpione informacjami komputerowymi przygotowanymi w dowolnej formie i w tych samych celach.

Artyku∏ 9

Wyjàtki od obowiàzku udzielania pomocy

1. Strony mogà odmówiç udzielenia pomocy w zakresie niniejszego protoko∏u, jeÊli mog∏oby to

a) stwarzaç prawdopodobieƒstwo naruszenia suwerennoÊci Republiki Armenii lub tego Paƒstwa

Cz∏onkowskiego, do którego zwrócono si´ o pomoc zgodnie z niniejszym protoko∏em, lub

b) stwarzaç prawdopodobieƒstwo naruszenia porzàdku publicznego, bezpieczeƒstwa lub innych

podstawowych interesów, w szczególnoÊci

w przypadkach, do których odnosi si´ artyku∏ 10

ust´p 2, lub

c) dotyczyç przepisów walutowych lub podatkowych

innych ni˝ ustawodawstwo celne,

d) naruszyç tajemnic´ przemys∏owà, handlowà lub

zawodowà.

2. JeÊli organ wnioskujàcy prosi o pomoc, której

sam nie by∏by w stanie udzieliç, gdyby zosta∏ o to poproszony, powinien zwróciç na ten fakt uwag´

w swoim wniosku. Decyzja w sprawie takiego wnio-

3. JeÊli odmawia si´ udzielenia pomocy, decyzja ta

i jej powody muszà byç bezzw∏ocznie przekazane organowi wnioskujàcemu.

Artyku∏ 10

Wymiana informacji i poufnoÊç

2. Dane osobowe mogà podlegaç wymianie jedynie, je˝eli Strona, która je otrzymuje, zobowiàzuje si´

do ochrony tych danych w sposób co najmniej równowa˝ny ze sposobem, jaki do tego szczególnego przypadku stosuje Strona, która je przekazuje.

3. Uzyskane informacje sà wykorzystywane wy∏àcznie do celów niniejszego protoko∏u. W przypadku

gdy jedna ze Stron wnosi o wykorzystanie tych informacji do innych celów, zwraca si´ o udzielenie uprzedniej pisemnej zgody przez organ, który je przekaza∏.

Ponadto informacje te podlegajà ograniczeniom przewidzianym przez ten organ.

4. Ust´p 3 nie stanowi przeszkody w wykorzystaniu informacji w jakimkolwiek post´powaniu sàdowym lub administracyjnym, wszcz´tym z uwagi na

nieprzestrzeganie ustawodawstwa celnego. W∏aÊciwy

organ, który przekaza∏ te informacje, jest powiadamiany o takim wykorzystaniu.

5. Strony mogà przedstawiç jako dowód w swoich

rejestrach, sprawozdaniach i zeznaniach, jak równie˝

w post´powaniu i sprawach sàdowych, otrzymane informacje i zbadane dokumenty, zgodnie z postanowieniami niniejszego protoko∏u.

Artyku∏ 11

Biegli i Êwiadkowie

1. Urz´dnik organu, do którego kierowany jest

wniosek, mo˝e byç umocowany do wyst´powania,

w ramach udzielonego pe∏nomocnictwa, jako bieg∏y

lub Êwiadek w post´powaniu sàdowym lub administracyjnym, dotyczàcym spraw obj´tych niniejszym

protoko∏em, prowadzonym zgodnie z jurysdykcjà drugiej Strony, i mo˝e przedstawiaç takie przedmioty, dokumenty lub ich uwierzytelnione kopie, które mogà

byç potrzebne w takich post´powaniach. Wniosek

o takie wyst´powanie musi wyraênie okreÊlaç, w jakiej

sprawie, na podstawie jakiego tytu∏u lub kwalifikacji

urz´dnik b´dzie przes∏uchiwany.

2. Upowa˝niony urz´dnik korzysta z ochrony, jakà

zapewnia urz´dnikom obowiàzujàce ustawodawstwo

organu wnioskujàcego, na jego terytorium.

Artyku∏ 12

Poz. 269

w dziedzinie ochrony danych. Mogà zaleciç w∏aÊciwym organom zmiany, jakie ich zdaniem powinny byç

wprowadzone do niniejszego protoko∏u.

Koszty pomocy

Strony zrzekajà si´ wszelkich wzajemnych roszczeƒ o zwrot kosztów poniesionych w zwiàzku z wykonaniem niniejszego protoko∏u, z wyjàtkiem niezb´dnych wydatków na bieg∏ych, Êwiadków oraz t∏umaczy, którzy nie sà zatrudnieni jako urz´dnicy paƒstwowi.

2. Strony zasi´gajà wzajemnie opinii, a nast´pnie

wzajemnie si´ informujà o szczegó∏owych przepisach

wykonawczych, które przyjmuje si´ zgodnie z postanowieniami niniejszego protoko∏u.

Artyku∏ 13

KomplementarnoÊç

Stosowanie

Bez uszczerbku dla postanowieƒ artyku∏u 10 umowy w sprawie wzajemnej pomocy, które zosta∏y zawarte mi´dzy jednym lub kilkoma Paƒstwami Cz∏onkowskimi a Republikà Armenii, nie naruszajà postanowieƒ wspólnotowych regulujàcych przekazywanie

mi´dzy w∏aÊciwymi s∏u˝bami Komisji Wspólnot Europejskich a w∏adzami celnymi Paƒstw Cz∏onkowskich

wszelkich informacji uzyskanych w sprawach celnych,

które mog∏yby byç przedmiotem zainteresowania

Wspólnoty.

1. Stosowanie niniejszego protoko∏u powierza si´

centralnym organom celnym Republiki Armenii, z jednej strony, i w∏aÊciwym s∏u˝bom Komisji Wspólnot

Europejskich oraz tam, gdzie to w∏aÊciwe, organom

celnym Paƒstw Cz∏onkowskich, z drugiej strony. Decydujà one w sprawie wszystkich Êrodków praktycznych i uzgodnieƒ niezb´dnych do jego stosowania,

z uwzgl´dnieniem obowiàzujàcych postanowieƒ

Artyku∏ 14

AKT KO¡COWY

Pe∏nomocnicy

Królestwa Belgii,

Królestwa Danii,

Republiki Federalnej Niemiec,

Republiki Greckiej,

zwanych dalej „Paƒstwami Cz∏onkowskimi” , oraz

Wspólnoty Europejskiej, Europejskiej Wspólnoty

W´gla i Stali, Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej, zwanych dalej „Wspólnotà”,

z jednej strony, oraz

Królestwa Hiszpanii,

pe∏nomocnicy Republiki Armenii,

Republiki Francuskiej,

z drugiej strony,

Irlandii,

Republiki W∏oskiej,

Wielkiego Ksi´stwa Luksemburga,

Królestwa Niderlandów,

Republiki Austrii,

Republiki Portugalskiej,

Republiki Finlandii,

Królestwa Szwecji,

spotykajàc si´ w Luksemburgu dnia dwudziestego

drugiego kwietnia tysiàc dziewi´çset dziewi´çdziesiàtego szóstego roku w celu podpisania Umowy o partnerstwie i wspó∏pracy ustanawiajàcej partnerstwo

mi´dzy Wspólnotami Europejskimi i ich Paƒstwami

Cz∏onkowskimi, z jednej strony, a Republikà Armenii,

z drugiej strony, zwanej dalej „Umowà”, przyj´li nast´pujàce teksty

Umow´, w tym za∏àczniki do niej, i nast´pujàcy

protokó∏

Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii

Pó∏nocnej,

Protokó∏ w sprawie wzajemnej pomocy mi´dzy organami administracyjnymi w sprawach celnych.

Umawiajàcych si´ Stron Traktatu ustanawiajàcego

Wspólnot´ Europejskà, Traktatu ustanawiajàcego Europejskà Wspólnot´ W´gla i Stali i Traktatu ustanawiajàcego Europejskà Wspólnot´ Energii Atomowej,

Pe∏nomocnicy Paƒstw Cz∏onkowskich i Wspólnoty

oraz pe∏nomocnicy Republiki Armenii przyj´li treÊç

wspólnych deklaracji wymienionych poni˝ej, które sà

do∏àczone do niniejszego aktu koƒcowego

Wspólna deklaracja dotyczàca artyku∏u 4 Umowy,

Wspólna deklaracja dotyczàca artyku∏u 6 Umowy,

Wspólna deklaracja dotyczàca artyku∏u 15 Umowy,

Wspólna deklaracja dotyczàca poj´cia „kontrola”

znajdujàcego si´ w artykule 25 litera b oraz w artykule 36,

Wspólna deklaracja dotyczàca artyku∏u 35 Umowy,

Wspólna deklaracja dotyczàca artyku∏u 42 Umowy,

Wspólna deklaracja dotyczàca artyku∏u 95 Umowy.

Pe∏nomocnicy Paƒstw Cz∏onkowskich i Wspólnoty

oraz pe∏nomocnicy Republiki Armenii przyj´li równie˝

do wiadomoÊci nast´pujàcà wymian´ listów do∏àczonà do niniejszego Aktu Koƒcowego

Wymiana listów mi´dzy Wspólnotà a Republikà

Armenii w odniesieniu do zak∏adania spó∏ek.

Pe∏nomocnicy Paƒstw Cz∏onkowskich i Wspólnoty

oraz pe∏nomocnicy Republiki Armenii przyj´li równie˝

do wiadomoÊci nast´pujàcà deklaracj´ do∏àczonà do

niniejszego Aktu Koƒcowego

Deklaracja rzàdu francuskiego.

Wspólna deklaracja dotyczàca artyku∏u 4

Badajàc rozwój sytuacji w Republice Armenii, jak

to przewiduje artyku∏ 4, Strony analizujà istotne

zmiany, które mogà mieç znaczny wp∏yw na dalszy

rozwój Armenii. Mog∏oby tu chodziç o przystàpienie

Armenii do WTO, Rady Europy lub innych organów

mi´dzynarodowych bàdê o przystàpienie do jakiejkolwiek regionalnej unii celnej lub jakiegokolwiek regionalnego porozumienia integracyjnego w dowolnej postaci.

Poz. 269

2. Spó∏ka, na przyk∏ad, jest uwa˝ana za „kontrolowanà” przez innà spó∏k´ i tym samym stanowi spó∏k´

zale˝nà tej innej spó∏ki, jeÊli

— ta druga spó∏ka posiada bezpoÊrednio lub poÊrednio wi´kszoÊç praw do g∏osowania lub

— ta druga spó∏ka ma prawo powo∏ywaç lub odwo∏ywaç wi´kszoÊç cz∏onków organu administracyjnego, organu zarzàdzajàcego lub organu nadzorczego oraz jest jednoczeÊnie udzia∏owcem lub

cz∏onkiem spó∏ki zale˝nej.

3. Obie Strony uznajà, ˝e kryteria wymienione

w ust´pie 2 nie sà wyczerpujàce.

Wspólna deklaracja dotyczàca artyku∏u 35

Sam fakt wymagania wizy od osób fizycznych niektórych Stron oraz brak takiego wymogu wobec osób

fizycznych innych Stron nie jest uwa˝any za uniemo˝liwiajàcy bàdê ograniczajàcy korzyÊci wynikajàce ze

szczególnych zobowiàzaƒ.

Wspólna deklaracja dotyczàca artyku∏u 42

Strony uzgadniajà, ˝e do celów niniejszej umowy, w∏asnoÊç intelektualna, przemys∏owa i handlowa obejmuje w szczególnoÊci prawa autorskie, ∏àcznie z prawami autorskimi do programów komputerowych, a tak˝e prawa pokrewne, prawa odnoszàce

si´ do patentów, wzorów przemys∏owych, oznaczeƒ

geograficznych, ∏àcznie z oznaczeniem pochodzenia, znaki handlowe i us∏ugowe, mapy obwodów

scalonych, jak równie˝ ochron´ przed nieuczciwà

konkurencjà, okreÊlonà w artykule 10bis Konwencji

paryskiej o ochronie w∏asnoÊci przemys∏owej

i ochronie informacji nieujawnionych dotyczàcych

know-how.

Wspólna deklaracja dotyczàca artyku∏u 95

Wspólna deklaracja dotyczàca artyku∏u 6

Je˝eli Strony uzgodnià, ˝e okolicznoÊci uzasadniajà przeprowadzenie posiedzenia na najwy˝szym szczeblu, mogà byç one organizowane ad hoc.

Wspólna deklaracja dotyczàca artyku∏u 15

1. Strony uznajà, ˝e do celów prawid∏owej interpretacji i w∏aÊciwego stosowania w praktyce, wyra˝enie „szczególnie nag∏e przypadki” zawarte w artykule 95 niniejszej umowy, oznacza przypadki istotnego

naruszenia niniejszej umowy przez jednà ze Stron.

Istotne naruszenie niniejszej umowy polega na

Do daty przystàpienia Republiki Armenii do WTO,

Strony prowadzà konsultacje w ramach Komitetu

Wspó∏pracy na temat ich polityki taryf przywozowych,

w tym zmian ochrony taryfowej. W szczególnoÊci konsultacje takie proponuje si´ przed zwi´kszeniem

ochrony celnej.

a) odrzuceniu niniejszej umowy nieznajdujàcym uzasadnienia w normach ogólnych prawa mi´dzynarodowego lub

Wspólna deklaracja dotyczàca poj´cia „kontrola”

znajdujàcego si´ w artykule 25 litera b

i w artykule 36

2. Strony uzgadniajà, ˝e „odpowiednie Êrodki”,

okreÊlone w artykule 95 sà Êrodkami podj´tymi zgodnie z prawem mi´dzynarodowym. Je˝eli Strona podejmuje Êrodek w szczególne nag∏ym przypadku,

przewidzianym w artykule 95, druga Strona mo˝e

skorzystaç z procedury dotyczàcej rozstrzygania sporów.

1. Strony potwierdzajà obopólne rozumienie kwestii kontroli jako zagadnienia zale˝nego od okolicznoÊci faktycznych dotyczàcych konkretnego przypadku.

b) naruszeniu istotnych elementów niniejszej umowy

okreÊlonych w artykule 2.

WYMIANA LISTÓW

mi´dzy Wspólnotà a Republikà Armenii w odniesieniu do zak∏adania spó∏ek

A. List Rzàdu Republiki Armenii

B. List Wspólnoty Europejskiej

Szanowny Panie,

Szanowny Panie,

Pragn´ odnieÊç si´ do Umowy o partnerstwie

i wspó∏pracy parafowanej dnia 15 grudnia 1995 r.

Dzi´kuj´ za Pana list datowany w dniu dzisiejszym,

o nast´pujàcej treÊci

Jak podkreÊla∏em w czasie negocjacji, Republika

Armenii przyznaje spó∏kom Wspólnoty zak∏adanym

i prowadzàcym dzia∏alnoÊç w Republice Armenii

uprzywilejowane traktowanie w niektórych dziedzinach. WyjaÊnia∏em, ˝e odzwierciedla to polityk´ Armenii wspierania wszelkimi Êrodkami zak∏adania

spó∏ek wspólnotowych w Republice Armenii.

„Pragn´ odnieÊç si´ do Umowy o partnerstwie

i wspó∏pracy parafowanej dnia 15 grudnia 1995 r.

Majàc to na uwadze przyjmuj´, ˝e w okresie mi´dzy datà parafowania niniejszej umowy a wejÊciem

w ˝ycie w∏aÊciwych artyku∏ów dotyczàcych zak∏adania

spó∏ek, Republika Armenii nie przyjmie Êrodków ani

regulacji, które wprowadzi∏yby lub pog∏´bi∏yby dyskryminacj´ spó∏ek wspólnotowych w odniesieniu do

spó∏ek armeƒskich lub spó∏ek jakiegokolwiek paƒstwa

trzeciego, w porównaniu z sytuacjà istniejàcà w dniu

parafowania niniejszej umowy.

By∏bym zobowiàzany za potwierdzenie otrzymania

niniejszego listu.

Jak podkreÊla∏em w czasie negocjacji, Republika

Armenii przyznaje spó∏kom Wspólnoty zak∏adanym

i prowadzàcym dzia∏alnoÊç w Republice Armenii

uprzywilejowane traktowanie w niektórych dziedzinach. WyjaÊnia∏em, ˝e odzwierciedla to polityk´ Armenii wspierania wszelkimi Êrodkami zak∏adania

spó∏ek wspólnotowych w Republice Armenii.

Majàc to na uwadze przyjmuj´, ˝e w okresie mi´dzy datà parafowania niniejszej umowy a wejÊciem

w ˝ycie w∏aÊciwych artyku∏ów dotyczàcych zak∏adania

spó∏ek, Republika Armenii nie przyjmie Êrodków ani

regulacji, które wprowadzi∏yby lub pog∏´bi∏yby dyskryminacj´ spó∏ek wspólnotowych w odniesieniu do

spó∏ek armeƒskich lub spó∏ek jakiegokolwiek paƒstwa

trzeciego, w porównaniu z sytuacjà istniejàcà w dniu

parafowania niniejszej umowy.

By∏bym zobowiàzany za potwierdzenie otrzymania

niniejszego listu.”.

Potwierdzam otrzymanie listu.

Prosz´ przyjàç, Szanowny Panie, wyrazy mojego

najwy˝szego powa˝ania.

Prosz´ przyjàç, Szanowny Panie, wyrazy mojego

najwy˝szego powa˝ania.

Deklaracja rzàdu francuskiego

Republika Francuska zauwa˝a, ˝e Umowa

o partnerstwie i wspó∏pracy z Republikà Armenii

nie ma zastosowania do krajów i terytoriów zamor-

skich stowarzyszonych ze Wspólnotà Europejskà

zgodnie z Traktatem ustanawiajàcym Wspólnot´

Europejskà.

270

PROTOKÓ¸

do Umowy o partnerstwie i wspó∏pracy mi´dzy Wspólnotami Europejskimi i ich Paƒstwami Cz∏onkowskimi,

z jednej strony, a Republikà Armenii, z drugiej strony, podpisanej w Luksemburgu dnia 22 kwietnia 1996 r.

w celu uwzgl´dnienia przystàpienia Republiki Czeskiej, Republiki Estoƒskiej, Republiki Cypryjskiej,

Republiki ¸otewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki W´gierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej,

Republiki S∏owenii oraz Republiki S∏owackiej do Unii Europejskiej,

sporzàdzony w Brukseli dnia 19 maja 2004 r.

Królestwo Belgii,

Republika Federalna Niemiec,

Republika Czeska,

Republika Estoƒska,

Królestwo Danii,

Republika Grecka,